Gaarne geef ik gehoor aan uw uitnodiging om te reageren op uw notitie Ruimte laten en keuzes bieden in de tweede fase van havo en vwo.

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Gaarne geef ik gehoor aan uw uitnodiging om te reageren op uw notitie Ruimte laten en keuzes bieden in de tweede fase van havo en vwo."

Transcriptie

1 datum ons kenmerk uw kenmerk doorkiesnummer 20 maart 2003 VSNU 03/203U VO/BOB/02/ Onderwerp Tweede fase havo en vwo Aan de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen Mevrouw M.J.A. van der Hoeven Postbus LZ ZOETERMEER Geachte mevrouw van der Hoeven, Gaarne geef ik gehoor aan uw uitnodiging om te reageren op uw notitie Ruimte laten en keuzes bieden in de tweede fase van havo en vwo. De uitnodiging die u de VSNU bij brief van 8 januari 2003 doet, is uw eerste formele verzoek aan de VSNU om zich uit te spreken over de voorliggende voorstellen voor de tweede fase. Ik vermeld dit expliciet omdat in het voorwoord van de notitie wordt gesteld dat de voorstellen de uitkomst zijn van overleg met vertegenwoordigers van de onderwijsorganisaties. Uit deze tekst is door sommigen ten onrechte de conclusie getrokken dat de VSNU één van deze onderwijsorganisaties zou zijn. Ik wil benadrukken dat in het afgelopen jaar de raadpleging van de VSNU door uw departement uitsluitend een informeel karakter heeft gehad. Dit is steeds van beide kanten onderkend en erkend. De raadpleging was ook een beperkte: zij betrof een door uw departement beperkt aantal onderwerpen, en niet de gehele inhoud van de latere notitie. De VSNU is na het verschijnen van de notitie Continuïteit en Vernieuwing in de tweede fase havo/vwo, eind 2001, formeel ook niet op de hoogte gehouden van de plannen die uw departement ontwikkelde ten aanzien van de tweede fase havo en vwo. In onze reactie staan de gevolgen van de voorstellen van de notitie Ruimte laten en keuzes bieden voor het wetenschappelijk onderwijs centraal. Verbetering van de aansluiting tussen voortgezet en hoger onderwijs was één van de belangrijkste doelstellingen van de invoering van de vernieuwde tweede fase. Het oorspronkelijke uitgangspunt dat bij de vernieuwde tweede fase sprake moet zijn van een verantwoorde balans tussen vakspecifieke voorbereiding en brede algemene vorming, heeft voor de universiteiten aan gewicht gewonnen omdat de nadruk op academische vorming binnen de universiteiten toeneemt.

2 Kernbezwaar: de voorstellen komen te vroeg Het zwaartepunt in de VSNU-reactie op Ruimte laten en keuzes bieden ligt bij de algemene opvatting in het wetenschappelijk onderwijs dat deze vèrstrekkende voorstellen op een veel te vroeg tijdstip aangeboden worden. De VSNU kwam al tot deze conclusie in haar reactie op de hoofdlijnennotitie Continuïteit en Vernieuwing (VSNU U, d.d. 25 januari 2002). Het fundamentele bezwaar dat het te vroeg is voor de voorliggende voorstellen, bestaat uit een drieslag. a. Het voortgezet onderwijs is nog volop bezig met vinden van oplossingen voor de uitdagingen die de invoering van de vernieuwde tweede fase scholen, docenten en leerlingen stelde. Veel beoogde veranderingen hebben nog niet hun definitieve vorm en inhoud gekregen. Het proces, waarin aan een grotere verwevenheid van (nieuwe) vakinhoud en nieuwe didactische aanpak wordt gewerkt, is nog volop gaande. b. De ervaring met de instroom in het wetenschappelijk onderwijs van studenten met een vwo-profieldiploma is nog zo beperkt, dat over het doel verbetering van de aansluiting nog weinig te zeggen valt. De VSNU weet zich bij deze constatering gesteund door een gelijkluidende conclusie in het rapport, dat de Onderwijsinspectie in februari 2003 uitbracht over de tweede fase. c. Ook in het hoger onderwijs is met de invoering van het bachelor-masterstelsel met ingang van augustus 2002 een proces van onderwijsvernieuwing in gang gezet. Dit geeft nieuwe impulsen aan de samenwerking met het voortgezet onderwijs, zowel ten aanzien van curriculumontwikkeling als ten aanzien van aansluitingsprogramma s vwo-wo. Dit proces van innovatie en afstemming vereist echter ook investering aan beide zijden, tijd én experimenteerruimte. De VSNU pleit voor een periode waarin het voortgezet onderwijs rust en ruimte krijgt om eigen invulling te kunnen geven aan de in gang gezette onderwijsvernieuwing. In deze periode kan in samenwerking met het hoger onderwijs de beoogde verbetering van de aansluiting nader inhoud en vorm gegeven worden. Ontwikkelingen voortgezet onderwijs Voor de VSNU weegt echter ook zwaar dat het voortgezet onderwijs heeft aangegeven het wenselijk en noodzakelijk te vinden nu al een aantal aanpassingen in de tweede fase aan te brengen. Uit uw toelichting in de notitie en uit de door u gevolgde werkwijze wordt duidelijk dat u tegemoet wilt komen aan de problemen die u genoemd zijn vanuit het voortgezet onderwijs. De VSNU heeft begrip voor deze problemen. Waar mogelijk wil de VSNU meewerken aan oplossingen. In de hierboven aangehaalde VSNU-brief van 25 januari 2002 staat reeds genoemd dat de universiteiten graag bijdragen aan de herziening van curricula van vakken in het vwo. De VSNU ziet de voorstellen van de Commissie van Koten voor het vak scheikunde als een voorbeeld van de wijze waarop curriculumherziening kan bijdragen aan verlichting van met name de zware bètavakken. De VSNU bepleit een dergelijke aanpak ook voor andere vakken en verzoekt u om daar tijd voor in te 2

3 ruimen in het proces van herziening van de tweede fase. In de opvatting van de VSNU is ook verlichting te vinden in een grotere afstemming tussen verschillende vakken, met name waar het gaat om werkstukken en onderwijs in vaardigheden. Ook een stevige reductie van het aantal werkstukken bij grotere onderlinge afstemming kan verlichting brengen. Deze twee laatste wijzigingen kunnen ons inziens op vrij korte termijn worden doorgevoerd. In haar reactie van 25 januari 2002 op de hoofdlijnennotitie Continuïteit en Vernieuwing bracht de VSNU met instemming de oorspronkelijke kernpunten in de herziening van de bovenbouw van het vwo in herinnering, te weten:?? kwalitatieve én kwantitatieve verzwaring van het vwo;?? selectiviteit via profilering, en?? gelijkwaardigheid van de profielen. De VSNU deed ten aanzien van de informele deelvoorstellen tot bijstelling van de ingevoerde structuur ook een aantal aanbevelingen, die zij tot haar genoegen nu terug vindt in de notitie Ruimte laten en keuzes bieden :?? handhaving van de profielstructuur;?? een overgang van vakken en deelvakken naar vakken ;?? handhaving van een vak wiskunde in elk profiel;?? een nieuwe didactische aanpak van het wiskundeonderwijs in het profiel Cultuur en Maatschappij, opdat dit voor alle leerlingen een aantrekkelijker vak wordt;?? stimuleren dat universiteiten, via de VSNU, voor zover van toepassing, kunnen bijdragen aan de herziening van de inhoud en de aanpak van vwo-vakken. Universiteiten willen ook graag een rol spelen in het gezamenlijk met het voortgezet onderwijs ontwikkelen van het nieuwe vak voortgezette natuurwetenschap in het vwo. Bij de VSNU leeft echter sterk de vraag of veel scholen ruimte zullen bieden aan nieuwe vakken. Hoofdpunten VSNU-reactie Behalve het hierboven genoemde kernbezwaar dat het te vroeg is voor fundamentele wijzigingen, heeft de VSNU ook tegen een aantal onderdelen in de voorstellen in Ruimte laten en keuzes bieden bezwaren. Ik vat deze samen in hoofdpunten. 1. Keuzevrijheid De VSNU constateert dat de notitie doortrokken is van een streven naar grotere 3

4 keuzevrijheid. Zij zet grote vraagtekens achter de noodzaak en wenselijkheid van deze grotere keuzevrijheid voor leerlingen. Is het wel realistisch deze te geven op een leeftijd van jaar? Dan moeten leerlingen keuzes maken waarvan ze de consequenties nog onvoldoende kunnen overzien. De grote bezorgdheid van de VSNU spitst zich toe op drie kernpunten.?? Keuzevrijheid ten aanzien van bètavakken Als leerlingen op jeugdige leeftijd een grotere keuzevrijheid krijgen vrezen de universiteiten met name het mijden van bètavakken. Dit zou een daaropvolgende verminderde instroom in bètastudies tot gevolg kunnen hebben, iets wat gelet op de toch al zorgelijke instroom in de hardere bètaopleidingen ongewenst is. De VSNU bepleit dan ook duidelijke kaders en zelfs verplichtingen voor leerlingen.?? Keuzevrijheid bij het voorgestelde profiel Natuur en Gezondheid Het aantal van drie verplichte vakken voor elk profiel achten de universiteiten onvoldoende en ook te dogmatisch. De VSNU wil vast blijven houden aan het uitgangspunt van vier vakken per profiel en baseert zich daarbij op de oorspronkelijke uitgangspunten dat profielen differentiëren en profileren, en dat profielen ook gelijkwaardig moeten zijn. Zeker voor het profiel Natuur en Gezondheid is de combinatie van drie profielvakken met een grotere keuzevrijheid ten aanzien van vakken in de vrije ruimte, met als uiterste consequentie het wegvallen van natuurkunde als verplicht vak, zéér ongewenst. De inrichting van het huidige profiel Natuur en Gezondheid, met vier profielvakken, draagt in het vwo voor ongeveer 30% bij aan de keuze voor een bètaprofiel, met een groot aandeel meisjes. De eerste ervaringen met het profiel Natuur en Gezondheid zijn positief. De VSNU wil deze voorbereiding op bètaopleidingen in het hoger onderwijs, en met name die van meisjes, niet verloren zien gaan en bepleit daarom handhaving van het huidige profiel Natuur en Gezondheid met vier vakken. Dit patroon moet ook zo veel mogelijk voor de andere profielen aangehouden worden.?? Keuzevrijheid binnen het voorgestelde profiel Cultuur en Maatschappij De voorgestelde keuzevrijheid voor het profiel Cultuur en Maatschappij met slechts één verplicht profielvak vormt de meest extreme vorm van keuzevrijheid. Dit leidt tot een te groot aantal verschillende presentaties van het profiel Cultuur en Maatschappij, en derhalve feitelijk tot zeven à tien in plaats van vier profielen in het voortgezet onderwijs. Het oorspronkelijke uitgangspunt, dat elk profiel relevant is voor doorstroom naar een aansluitende opleiding in het hoger onderwijs, wordt niet gediend met deze keuzevrijheid. Conclusie ten aanzien van de voorgestelde grotere keuzevrijheid. Leerlingen en vervolgonderwijs zijn duidelijk gebaat bij een beperking van de keuzevrijheid. De VSNU bepleit minder keuzevrijheid en méér verplichte kaders, en stelt de huidige tweede fase als richtinggevend. 4

5 2. Bètastudies Zoals onder punt 1. beargumenteerd, ziet de VSNU in de voorgestelde grotere keuzevrijheid in de voorstellen Ruimte laten en keuzes bieden een ernstige bedreiging van de instroom in de bètastudies, omdat dreigt dat leerlingen op jeugdige leeftijd bètakeuzevakken mijden, waardoor met name afbreuk gedaan wordt aan de gunstige uitwerking van het profiel Natuur en Gezondheid. Nog méér dreiging gaat er uit van de voorgestelde teruggang van de aantallen verplichte wiskunde- en natuurkunde-uren in het profiel Natuur en Techniek en het profiel Natuur en Gezondheid. De VSNU pleit daarom voor een herbezinning op de voorgestelde invulling van deze vakken. In het begin van deze brief werd reeds verwezen naar de positieve bijdrage die de VSNU ziet in de aanpak van de Commissie van Koten. Het vergroten van de instroom in bètastudies wordt ondersteund door vijf multinationale ondernemingen die eind vorig jaar het Landelijk Netwerk voor Jongeren en Technologie, Jet-Net, oprichtten, in samenwerking met een aantal organisaties uit het voortgezet onderwijs en het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen. Jet-Net, een landelijk Netwerk voor Jongeren en TechnologieJet-Net, een landelijk Netwerk voor Jongeren en Technologie 3. Geschiedenis De VSNU is altijd voorstander geweest van opname van een volwaardig vak geschiedenis in het gemeenschappelijk deel van alle profielen. Hiertoe is destijds echter niet besloten. Geschiedenis werd als profielvak verplicht in het profiel Cultuur en Maatschappij en in het profiel Economie en Maatschappij. Maatschappijleer kwam met 120 slu in het gemeenschappelijk deel, geschiedenis 80 slu. Sinds 1997, met de instelling van de commissie De Wit, wordt gewerkt aan een nieuwe opzet van het vak geschiedenis. Begin 2001 verscheen het advies van de Commissie Historische en maatschappelijke vorming, de commissie De Rooy, in vervolg op het advies dat de commissie De Wit in maart 1998 uitbracht. De commissie De Rooy kwam met concrete voorstellen, waarin het 'presentisme' een leidend beginsel was. Ook voor de combinatie met maatschappijleer werd een goed voorstel gedaan. Eind 2001 meldde staatssecretaris Adelmund de Tweede Kamer dat de voorstellen breed gesteund werden. Zij schreef de Kamer na invoering van het combinatievak zal maatschappijleer uit het gemeenschappelijk deel verdwijnen. In de onderhavige voorstellen wordt echter sterk van de uitgezette lijn afgeweken: geschiedenis is niet langer een verplicht profielvak in de genoemde profielen maar wordt een keuze vak, en maatschappijleer komt onverwacht weer terug als een gelijkwaardig vak naast geschiedenis. De VSNU is verbaasd over deze afwijking 5

6 van de in de afgelopen vijf jaar zo zorgvuldig ontwikkelde en ook door de bewindslieden onderschreven benadering. De VSNU bepleit geschiedenis als verplicht profielvak in de twee genoemde profielen te handhaven en hierbij een combinatie met maatschappijleer aan te brengen zoals door de commissie de Rooy voorgesteld. Geschiedenis is een onmisbaar instrument voor de mondige burger. In de voorstellen van de commissies de Wit - de Rooy is dit op uitstekende wijze weergegeven 4. Zak-slaagregeling De VSNU wijst de voorgestelde zak-slaagregeling af. De universiteiten zijn al niet gelukkig met de huidige regeling, waarbij een leerling met een onvoldoende voor één profielvak kan doorstromen naar een vervolgopleiding waarvoor dat vak relevant is. De voorgestelde regeling zou het leerlingen gemakkelijker maken om met zelfs twee onvoldoendes in het profieldeel aan een studie te beginnen waarop deze profielvakken een doorstroomrelevante voorbereiding zouden moeten bieden. In plaats van de voorgestelde verruiming van de zak-slaagregeling stelt de VSNU voor de huidige regeling aan te scherpen, in die zin dat doorstroom naar het wetenschappelijk onderwijs alleen dan mogelijk is, als gediplomeerden alle profielvakken met een voldoende hebben afgerond. Dit geldt bij uitstek het profielvak wiskunde als leerlingen willen doorstromen naar een studie op het gebied van de economische of de sociale, waarvoor een goede voorbereiding in de wiskunde onontbeerlijk is. 5. Loopbaan Oriëntatie en -Begeleiding De VSNU mist in de voorstellen Ruimte laten en keuzes bieden een referentie aan aansluitingsprogramma s en Loopbaan Oriëntatie en -Begeleiding (LOB), elementen die eveneens bij de invoering van de tweede fase duidelijk op de kaart gezet werden. 6. Doorstroomrechten Centraal in de onderhavige problematiek staan altijd de doorstroomrechten. Deze komen in deze notitie niet aan de orde. De VSNU meent dat een discussie over het systeem van doorstroomrechten op basis van profielen gevoerd moet worden op het moment dat er voorstellen gedaan worden om de profielen ingrijpend te herzien. De VSNU blijft uiteraard van harte bereid tot het in par. 4.5 van de nota Continuïteit en Vernieuwing aangekondigde overleg over een aangepaste doorstroomregeling ( eenvoudiger en flexibeler ), met handhaving van de uitgangspunten dat het blijft gaan om een landelijke regeling en om handhaving of zelfs verbetering van de kwaliteit. 6

7 Een gelijkluidende reactie op de notitie Ruimte laten en keuzes bieden heb ik vandaag namens de VSNU doen toekomen aan de voorzitter van de Vaste Commissie voor onderwijs, cultuur en wetenschappen van de Tweede Kamer. Met vriendelijke groet, mr. E.M. d'hondt voorzitter VSNU 7

1.Inleiding. 2.Profielen per 1 augustus 2007

1.Inleiding. 2.Profielen per 1 augustus 2007 logoocw De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag Den Haag Ons kenmerk VO/OK/2003/53723 Uw kenmerk Onderwerp tweede fase havo/vwo 1.Inleiding In het algemeen

Nadere informatie

Gemeenschappelijk deel (1920 slu, was 1960) Nederlands 480 Engels 400 2 e moderne vreemde taal *) 480

Gemeenschappelijk deel (1920 slu, was 1960) Nederlands 480 Engels 400 2 e moderne vreemde taal *) 480 BIJLAGE Tabel 1: profielen vwo Gemeenschappelijk deel (1920 slu, was 1960) Nederlands 480 Engels 400 2 e moderne vreemde taal *) 480 maatschappijleer 120 lich. opvoeding 1 160 ckv 1 óf kcv 160 anw 120

Nadere informatie

WOORD VOORAF. Leny Pet

WOORD VOORAF. Leny Pet WOORD VOORAF Voor de leerlingen uit de derde klassen en hun ouders of verzorgers is dit boekje gemaakt. Het eerste deel geeft informatie over de diverse keuzemogelijkheden en de belangrijkste veranderingen

Nadere informatie

VO/BOB 1998/ juli 1998

VO/BOB 1998/ juli 1998 Nassaulaan 6 2514 JS Den Haag Telefoon (070) 363 79 55 Aan de staatssecretaris van onderwijs, cultuur en wetenschappen, mw. drs. K.Y.I.J. Adelmund, Postbus 25000, 2700 LZ Zoetermeer. Fax (070) 356 14 74

Nadere informatie

MINISTERIE VAN ONDERWIJS, CULTUUR EN WETENSCHAP

MINISTERIE VAN ONDERWIJS, CULTUUR EN WETENSCHAP MINISTERIE VAN ONDERWIJS, CULTUUR EN WETENSCHAP Nr. WJZ/2005/30013 (3764) (Hoofd) Afdeling DIRECTIE WETGEVING EN JURIDISCHE ZAKEN Nader rapport inzake het voorstel van wet houdende wijziging van de Wet

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2002 2003 28 600 VIII Vaststelling van de begrotingsstaat van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen (VIII) voor het jaar 2003 Nr. 138 BRIEF

Nadere informatie

31 januari 2006. reacties

31 januari 2006. reacties logoocw «Organisatie» «Afdeling» T.a.v. «Voorletters» «Achternaam» «Adres» «Postcode» «Woonplaats» Den Haag Ons kenmerk VO/OK/06/5150 Uw brief van 31 januari 2006 Onderwerp wiskunde in tweede fase vwo/havo

Nadere informatie

Ruimte laten en keuzes bieden in de tweede fase havo en vwo

Ruimte laten en keuzes bieden in de tweede fase havo en vwo Ruimte laten en keuzes bieden in de tweede fase havo en vwo Inhoud Voorwoord 5 1 Inleiding 7 1.1 Continuïteit en vernieuwing: overeenstemming over hoofdlijnen 7 1.2 Van landelijke keuzes naar keuzes voor

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2001 2002 28 000 VIII Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen (VIII) voor

Nadere informatie

18.00 uur Welkom 18.05 uur Algemene informatie 18.45 uur Vragen 19.30 uur Afsluiting

18.00 uur Welkom 18.05 uur Algemene informatie 18.45 uur Vragen 19.30 uur Afsluiting 18.00 uur Welkom 18.05 uur Algemene informatie 18.45 uur Vragen 19.30 uur Afsluiting 15, 21 en 22 januari: 10-min. gesprekken Eerste week van maart: keuzecarousel nieuwe vakken 13 maart: inleveren voorlopige

Nadere informatie

19.00 uur Welkom uur Algemene informatie uur Vragen uur Afsluiting

19.00 uur Welkom uur Algemene informatie uur Vragen uur Afsluiting 19.00 uur Welkom 19.05 uur Algemene informatie 19.45 uur Vragen 20.30 uur Afsluiting 18 februari: keuzecarrousel nieuwe 26 februari: inleveren voorlopige stroomkeuze 7, 13 en 14 april: 10-min. gesprekken

Nadere informatie

/631. Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen T.a.v. mevrouw M.J.A. van der Hoeven Postbus LZ ZOETERMEER

/631. Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen T.a.v. mevrouw M.J.A. van der Hoeven Postbus LZ ZOETERMEER Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen T.a.v. mevrouw M.J.A. van der Hoeven Postbus 25000 2700 LZ ZOETERMEER Den Haag, 27 maart 2003 Briefadvies Profielen Natuur Mevrouw de minister, De raad

Nadere informatie

De studielast is voor de tweede fase vwo in totaal 4800 uur (drie maal 1600), voor het havo 3200 uur (twee maal 1600). Dit is als volgt verdeeld:

De studielast is voor de tweede fase vwo in totaal 4800 uur (drie maal 1600), voor het havo 3200 uur (twee maal 1600). Dit is als volgt verdeeld: (oud, maar hier en daar nuttig) Studielasttabellen Studielast is een nieuw begrip in de bovenbouw van havo en vwo. Het staat voor de gemiddelde tijd die de gemiddelde leerling aan schoolwerk besteedt.

Nadere informatie

KEUZEBEGELEIDING & PROFIELKEUZE KLAS 3

KEUZEBEGELEIDING & PROFIELKEUZE KLAS 3 KEUZEBEGELEIDING & PROFIELKEUZE KLAS 3 2014-2015 Belangrijke data i.v.m. profielkeuze schooljaar 2014 2015 9 dec. Ouderavond 10 dec. Mentoravond 26-30 jan. Elke derde klas gaat één dag op keuzedag 2 feb

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2004 2005 30 187 Wijziging van de Wet op het voortgezet onderwijs ter aanpassing van de profielen in de tweede fase van het vwo en het havo (aanpassing profielen

Nadere informatie

REGELING CIJFERGEVING/BEOORDELING EN BEVORDERINGSNORMEN. Stedelijk Dalton College Alkmaar schooljaar 2015-2016

REGELING CIJFERGEVING/BEOORDELING EN BEVORDERINGSNORMEN. Stedelijk Dalton College Alkmaar schooljaar 2015-2016 REGELING CIJFERGEVING/BEOORDELING EN BEVORDERINGSNORMEN Stedelijk Dalton College Alkmaar schooljaar 2015-2016 Vastgesteld door de medezeggenschapsraad d.d. 27 mei 2015 ALGEMEEN In gevallen waarin deze

Nadere informatie

REGELING CIJFERGEVING/BEOORDELING EN BEVORDERINGSNORMEN. Stedelijk Dalton College Alkmaar schooljaar

REGELING CIJFERGEVING/BEOORDELING EN BEVORDERINGSNORMEN. Stedelijk Dalton College Alkmaar schooljaar REGELING CIJFERGEVING/BEOORDELING EN BEVORDERINGSNORMEN Stedelijk Dalton College Alkmaar schooljaar 2016-2017 Vastgesteld door de medezeggenschapsraad d.d. 1 juni 2016 ALGEMEEN In gevallen waarin deze

Nadere informatie

Profielkeuze in VWO 3. Gonnie Zegers Decaan Havo/VWO 3, 4, 5 en 6

Profielkeuze in VWO 3. Gonnie Zegers Decaan Havo/VWO 3, 4, 5 en 6 Profielkeuze in VWO 3 Gonnie Zegers Decaan Havo/VWO 3, 4, 5 en 6 gzegers@donboscocollege.com De profielen Cultuur en Maatschappij (C&M) Economie en Maatschappij (E&M) Natuur en Gezondheid (N&G) Natuur

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal Vergaderjaar 1987-1988 19790 Sectorvorming en vernieuwing in het middelbare beroepsonderwijs Nr. 24 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ONDERWIJS EN WETENSCHAPPEN Aan de

Nadere informatie

PROFIELKEUZE TWEEDE FASE

PROFIELKEUZE TWEEDE FASE PROFIELKEUZE TWEEDE FASE Informatieboekje voor klas 3 Het programma in de tweede fase In de tweede fase bestaat het vakkenpakket voor klas 4, 5 en 6 van het VWO uit 3 delen. 1. Een gemeenschappelijk deel

Nadere informatie

Tweede fase. profielkeuze

Tweede fase. profielkeuze Tweede fase en profielkeuze Studiehuis Activerend onderwijs rol van de leerling: verantwoordelijkheid zelfstandigheid rol docent: van instructeur naar begeleider. Werkwijzers VWO Studielast: 1600 klokuren

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Gelet op artikel 33, lid 1b, van de Wet op het voortgezet onderwijs;

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Gelet op artikel 33, lid 1b, van de Wet op het voortgezet onderwijs; STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 13500 1 september 2010 Regeling van de Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap van 13 augustus 2010, nr.

Nadere informatie

schoolleiders, besturen, decanen, leerlingen, universiteiten en hogescholen. Er is gewezen op andere manieren om de kunstvakken de positie te laten

schoolleiders, besturen, decanen, leerlingen, universiteiten en hogescholen. Er is gewezen op andere manieren om de kunstvakken de positie te laten leraren Verslag van een gesprek van de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap Maria J.A. van der Hoeven met vertegenwoordigers van de organisaties van de in de kunstvakken en van het brede onderwijsveld

Nadere informatie

Inleiding. Keuzes in:

Inleiding. Keuzes in: Keuzes in: 5 Inleiding Tijdens de ouderavond heb ik u uitgelegd hoe de keuzebegeleiding in klas 3 plaats vindt. In dit artikel zet ik de belangrijkste punten nog even op een rij. Mocht u na het lezen ervan

Nadere informatie

Informatieavond 10 januari Profielkeuze VWO

Informatieavond 10 januari Profielkeuze VWO Informatieavond 10 januari 2017 Profielkeuze VWO PROGRAMMA Voorstellen Profielkeuzetraject derde klas vwo Informatie over de mogelijke keuzes in onze Tweede Fase Invullen voorlopige profielkeuze Belangrijke

Nadere informatie

Profielkeuze Tweede Fase

Profielkeuze Tweede Fase Profielkeuze Tweede Fase 3e leerjaar havo/vwo 3 december 2015 Even voorstellen Loek Zoon - afdeling havo/vwo leerjaar 1 t/m 3 (ter vervanging van decaan) Maud Knook - afdeling havo/vwo leerjaar 4 t/m 6

Nadere informatie

Van mavo-4 naar havo-4. 2014-2015 R. Schouten sectordirecteur havo

Van mavo-4 naar havo-4. 2014-2015 R. Schouten sectordirecteur havo Van mavo-4 naar havo-4 2014-2015 R. Schouten sectordirecteur havo Wat we vandaag bespreken: - Waarom naar havo-4? - Toelatingseisen en aanmelding - Profielen en vakken - Aansluiting sectoren - Vragen?

Nadere informatie

Profielkeuze 2014-2015. M. van den Bremer, decaan bovenbouw havo/vwo

Profielkeuze 2014-2015. M. van den Bremer, decaan bovenbouw havo/vwo Profielkeuze 2014-2015 M. van den Bremer, decaan bovenbouw havo/vwo Inrichting tweede fase 4 havo 4 vwo 5 havo 5 vwo 6 vwo Opbouw vakkenpakket havo en vwo algemeen deel profieldeel vrij deel Het algemene

Nadere informatie

Audit Beta-beleid. Opdrachtgever: Strabrecht College te Geldrop. Opdracht:

Audit Beta-beleid. Opdrachtgever: Strabrecht College te Geldrop. Opdracht: Audit Beta-beleid Opdrachtgever: Strabrecht College te Geldrop Opdracht: We willen inzicht krijgen in de voor de school tegenvallende resultaten t.a.v. keuze voor het N-profiel. Inzicht krijgen in de voor

Nadere informatie

Profielkeuze 3 vwo 2013-14

Profielkeuze 3 vwo 2013-14 Profielkeuze 3 vwo 2013-14 2 stromen, 4 profielen N-stroom M-stroom Natuur & Techniek (N&T) Natuur & Gezondheid (N&G) Economie & Maatschappij (E&M) Cultuur & Maatschappij (C&M) Roosterlijnen 4 VWO 2014-2015

Nadere informatie

Kiezen voor de toekomst! oktober

Kiezen voor de toekomst! oktober Kiezen voor de toekomst! oktober 2016 1 oktober 2016 2 Keuzedossier Kiezen zien als een proces Wat wil ik? Wat kan ik? Hoe ben ik? Zakelijke informatie over profielen, vakken, opleidingen, beroepen Koppelen

Nadere informatie

4-12-2015. Bedoeling infoavond. Welkom INFORMATIEAVOND 3 HAVO de Tweede Fase. Historische achtergronden. Tweede fase. Veranderingen door invoering

4-12-2015. Bedoeling infoavond. Welkom INFORMATIEAVOND 3 HAVO de Tweede Fase. Historische achtergronden. Tweede fase. Veranderingen door invoering Bedoeling infoavond Na afloop heeft u een beter beeld van: Welkom INFORMATIEAVOND 3 HAVO de Tweede Fase de Tweede Fase als onderwijssysteem het keuzeproces van uw zoon/dochter Tweede fase Voortgezet Onderwijs

Nadere informatie

ALBERDINGK THIJM COLLEGE OVERGANGSNORMEN ONDERBOUW

ALBERDINGK THIJM COLLEGE OVERGANGSNORMEN ONDERBOUW ALBERDINGK THIJM COLLEGE OVERGANGSNORMEN ONDERBOUW 2014-2015 VOORWOORD Beste ouders, verzorgers, Op het Alberdingk Thijm College vinden we het belangrijk dat iedere leerling het maximale uit zichzelf haalt.

Nadere informatie

EXAMENBESLUIT HAVO/VWO

EXAMENBESLUIT HAVO/VWO EXAMENBESLUIT HAVO/VWO De Onderwijsraad is een onafhankelijk adviescollege, ingesteld bij wet van 15 mei 1997 (de Wet op de Onderwijsraad). De Raad adviseert, gevraagd en ongevraagd, over hoofdlijnen van

Nadere informatie

Profielkeuzedag 2011. Ouderavond 8 maart

Profielkeuzedag 2011. Ouderavond 8 maart Profielkeuzedag 2011 Ouderavond 8 maart Tijdspad 7 maart profielkeuzedag HA3 8 maart ouderavond Week 10 en 11 vakadviezen vakdocenten Gesprekken decaan of mentor Definitieve profielkeuze voor 15 april

Nadere informatie

Nota Profiel van de tweede fase voortgezet onderwijs

Nota Profiel van de tweede fase voortgezet onderwijs Nota Profiel van de tweede fase voortgezet onderwijs Ministerie van Onderwijs en Wetenschappen Zoetermeer, 1991 Samenvatting. In de hier gepresenteerde nota over de tweede fase v.o. worden de hoofdlijnen

Nadere informatie

Welkom. Werken aan je talent

Welkom. Werken aan je talent Welkom Help, ik moet kiezen De opbouw van de avond De organisatie van de Tweede Fase De profielen De begeleiding bij de profielkeuze Het tijdpad van de profielkeuze Welke wiskunde moet ik kiezen? Nieuwe

Nadere informatie

Profielkeuzevoorlichting 3 Havo 3 december 2015

Profielkeuzevoorlichting 3 Havo 3 december 2015 Profielkeuzevoorlichting 3 Havo 3 december 2015 Het profiel I II Het gemeenschappelijk deel Profielvakken III Keuzevakken in het vrije deel De inrichting van de profielen 1 Het gemeenschappelijk deel Nederlands

Nadere informatie

Profielkeuze klas

Profielkeuze klas Profielkeuze klas 3 2013 2014 Voorwoord Aan het einde van de derde klas is het de bedoeling dat je een definitieve keuze maakt voor een bepaald profiel. Er zijn vier profielen: - Natuur en Techniek (N&T)

Nadere informatie

Uw brief van Ons kenmerk Contactpersoon Zoetermeer HBO/AS/2002/4056

Uw brief van Ons kenmerk Contactpersoon Zoetermeer HBO/AS/2002/4056 OC enw De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Ministerie van Onderwijs Cultuur en Wetenschappen Europaweg 4 Postbus 25000 2700 LZ Zoetermeer Telefoon (079)

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal Vergaderjaar 1987-1988 20 639 Vakkenpakketmaatregel Nr. 1 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ONDERWIJS EN WETENSCHAPPEN Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Nadere informatie

Profielkeuze in Havo 3. Gonnie Zegers Decaan Havo/VWO 3, 4, 5 en 6

Profielkeuze in Havo 3. Gonnie Zegers Decaan Havo/VWO 3, 4, 5 en 6 Profielkeuze in Havo 3 Gonnie Zegers Decaan Havo/VWO 3, 4, 5 en 6 gzegers@donboscocollege.com De profielen Cultuur en Maatschappij (C&M) Economie en Maatschappij (E&M) Natuur en Gezondheid (N&G) Natuur

Nadere informatie

Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag

Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag > Retouradres Postbus 16375 2500 BJ Den Haag Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag Rijnstraat 50 Den Haag Postbus 16375 2500 BJ Den Haag www.rijksoverheid.nl

Nadere informatie

Kiezen voor de toekomst! oktober 2013 1

Kiezen voor de toekomst! oktober 2013 1 Kiezen voor de toekomst! oktober 2013 1 oktober 2013 2 Keuzedossier Kiezen zien als een proces Wat wil ik? Wat kan ik? Hoe ben ik? Zakelijke informatie over profielen, vakken, opleidingen, beroepen Koppelen

Nadere informatie

Ouderavond profielkeuze 3 havo

Ouderavond profielkeuze 3 havo Ouderavond profielkeuze 3 havo Onderdelen keuzeproces LOB Keuzeweb Vakkenvoorlichting Stage Voorlichting profielkeuzevakken MAW, Biologie, Informatica, NLT, M&O, BSM en Economie Het juiste profiel? Adviezen

Nadere informatie

Christiaan Huygens College

Christiaan Huygens College Welkom op de informatieavond voor ouders en leerlingen Leerjaar 2 Programma - Toelichting decaan over de profielen en leerwegen - 20.15 uur: Kennismakingsronde profiel Waarom kiezen? - Leerling kiest een

Nadere informatie

Informatieavond profielkeuze 3 vwo. 19 januari 2015

Informatieavond profielkeuze 3 vwo. 19 januari 2015 Informatieavond profielkeuze 3 vwo 19 januari 2015 Programma 20.00 uur: Welkom en inleiding Informatie over culturele kunstzinnige vorming en maatschappijleer Informatie over de profielen 20.45 uur: Bijeenkomst

Nadere informatie

Ouderavond Profielkeuze 3 HAVO

Ouderavond Profielkeuze 3 HAVO Ouderavond Profielkeuze 3 HAVO Donderdag 12 november 2015 Schooljaar 2015-2016 Inhoud Belang van juiste profiel Keuzebegeleiding Profielen Dominicuscollege.dedecaan.net Belang van juiste profiel Veel vervolgopleidingen

Nadere informatie

Inrichting van de Tweede Fase op het HML

Inrichting van de Tweede Fase op het HML 1 tweede fase Inrichting van de Tweede Fase op het HML 1. Uitgangspunten van de school 2. De profielen 3. Werken in de bovenbouw 4. Examendossier 5. Het studiehuis op het HML 6. Leerlingbegeleiding 7.

Nadere informatie

voorlichtingsavond 3v

voorlichtingsavond 3v 20.30 Opening 20.35 1. korte toelichting op het studiehuis 2. korte toelichting op het LOB en de 2 e fase 21.20 Vragen 21.30 Einde Tweede Fase Toelichting op het studiehuis Studiehuis 2 e Fase Studiehuis

Nadere informatie

KEUZEBEGELEIDING KLAS 3

KEUZEBEGELEIDING KLAS 3 KEUZEBEGELEIDING KLAS 3 2013-2014 Afdelingsleiders Decanen dhr. drs. G.C. Zijlstra (vwo) en dhr. R de Boef (havo) mw. E. de Neef en mw. drs. A.C.R.I. Govaarts Mentoren 3A mw. E.A.M. van Veen 3GA dhr.

Nadere informatie

Informatieavond Klas 3 Welkom

Informatieavond Klas 3 Welkom Informatieavond Klas 3 Welkom Programma opening het 3 vwo team uw kind op 3 vwo communicatie LOB: Profielkeuzeproces in 3 vwo Pauze (kopje koffie in het dolninarium) kennismaking met de mentor Leerlingen

Nadere informatie

Vervolg informatieavond

Vervolg informatieavond Vervolg informatieavond Programma: Tijdpad Week van de profielkeuze Nieuwe vakken Profielkeuzegesprekken Profielkeuzeformulier Extra vak Doorstromen atheneum Tips Tijdpad: Wat hebben we gedaan? Half jaar

Nadere informatie

Bevorderingsnormen De Theaterhavo/vwo

Bevorderingsnormen De Theaterhavo/vwo Bevorderingsnormen De Theaterhavo/vwo 2010-2011 Bepaling eindcijfers: Tijdens het schooljaar 2010-2011 zal in de onderbouw van De Theaterhavo/vwo gewerkt worden met rapportcijfers die gebaseerd zijn op

Nadere informatie

Bevorderingsnormen onderbouw 2015-2016

Bevorderingsnormen onderbouw 2015-2016 Bevorderingsnormen onderbouw 2015-2016 Artikel 1 Algemene procedures 1. De schoolleiding stelt de normen vast die gehanteerd worden bij het bevorderen van leerlingen. 2. De Algemene Lerarenvergadering

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2004 2005 30 187 Wijziging van de Wet op het voortgezet onderwijs ter aanpassing van de profielen in de tweede fase van het vwo en het havo (aanpassing profielen

Nadere informatie

Welkom op de ouderavond over de profielkeuze. Klas 3 havo/vwo 21 januari 2016

Welkom op de ouderavond over de profielkeuze. Klas 3 havo/vwo 21 januari 2016 Welkom op de ouderavond over de profielkeuze Klas 3 havo/vwo 21 januari 2016 Mw. T. Heesterbeek Dhr. B. Stapel Mw. M. van der Heide Mw. E. Rademakers Mw. J. Schoemaker Mw. J. Pennings Mw. S. Ramaekers

Nadere informatie

Informatieavond over de profielkeuze in de 3 e klas

Informatieavond over de profielkeuze in de 3 e klas Informatieavond over de profielkeuze in de 3 e klas 24 november 2015 26-06-14 1 Na vanavond begrijpt en weet U: Wat profielen zijn. Welke profielen er op het Cosmicus College zijn. Hoe een profiel gekozen

Nadere informatie

De Raad van State gehoord (advies van 31 januari 2003, nr. W /III);

De Raad van State gehoord (advies van 31 januari 2003, nr. W /III); Besluit van houdende wijziging van het Besluit staatsexamens vwo-havo-mavo 2000 en van het Eindexamenbesluit v.w.o.- h.a.v.o.-m.a.v.o.-v.b.o. onder meer in verband met versoepeling van de uitslagregeling

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 1999 2000 24 578 MAVO/VBO/VSO Nr. 26 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ONDERWIJS, CULTUUR EN WETENSCHAPPEN Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Nadere informatie

Onderdelen van uw plan die al mogelijk zijn Uw plan bevat een aantal onderdelen waar u ook zonder experimenteerruimte mee aan de slag kunt.

Onderdelen van uw plan die al mogelijk zijn Uw plan bevat een aantal onderdelen waar u ook zonder experimenteerruimte mee aan de slag kunt. >Retouradres Postbus 16375 2500 BJ Den Haag Primair Onderwijs IPC 2400 Rijnstraat 50 Den Haag Postbus 16375 2500 BJ Den Haag www.rijksoverheid.nl Datum 20 december 2013 Betreft Reactie 'Onderwijsvernieuwing,

Nadere informatie

Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus EA.DEN HAAG. Datum 11 januari 2017 Betreft doorstroom vmbo-havo

Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus EA.DEN HAAG. Datum 11 januari 2017 Betreft doorstroom vmbo-havo Retouradres Postbus 16375 2500 BJ Den Haag Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA.DEN HAAG Voortgezet Onderwijs Rijnstraat 50 Den Haag Postbus 16375 2500 BJ Den

Nadere informatie

Sector of profiel Leerlingen in de bovenbouw van mavo, havo en vwo gaan lessen volgen in een sector (mavo) of profiel (havo & vwo).

Sector of profiel Leerlingen in de bovenbouw van mavo, havo en vwo gaan lessen volgen in een sector (mavo) of profiel (havo & vwo). Sector- en profielkeuze 2016-2017 Versie : 2.0 Datum : 11 januari 2016 Sector of profiel Leerlingen in de bovenbouw van mavo, havo en vwo gaan lessen volgen in een sector (mavo) of profiel (havo & vwo).

Nadere informatie

INFORMATIEAVOND PROFIEL- EN PAKKETKEUZE LEERJAAR III WELKOM!!

INFORMATIEAVOND PROFIEL- EN PAKKETKEUZE LEERJAAR III WELKOM!! INFORMATIEAVOND PROFIEL- EN PAKKETKEUZE LEERJAAR III WELKOM!! PROGRAMMA Informatie over de 2e Fase De opbouw van de bovenbouw De profielen Nieuwe vakken Extra vak(ken) Slaag- / Zakregeling Dyslexie en

Nadere informatie

BEVORDERINGS NORMEN. Van de brugklas naar het tweede leerjaar

BEVORDERINGS NORMEN. Van de brugklas naar het tweede leerjaar BEVORDERINGS NORMEN Van de brugklas naar het tweede leerjaar Op basis van de vastgestelde eindcijfers (afgerond op gehele getallen) en de determinatie beslist de vergadering over de bevordering. De vergadering

Nadere informatie

Vernieuwing beroepsgerichte programma s vmbo

Vernieuwing beroepsgerichte programma s vmbo 30 juni 2016 Vernieuwing beroepsgerichte programma s vmbo Vernieuwing beroepsgerichte programma s vmbo Waarom vernieuwing? Adviezen uit het veld (Vmbo herkend) Ruim 10 jaar vmbo: context is veranderd Vervolgonderwijs

Nadere informatie

IVKO-school voorlichtingsavond keuzetraject maandag 10 februari 2014. Van 2 naar 3 Kiezen is een kunst

IVKO-school voorlichtingsavond keuzetraject maandag 10 februari 2014. Van 2 naar 3 Kiezen is een kunst IVKO-school voorlichtingsavond keuzetraject maandag 10 februari 2014 Van 2 naar 3 Kiezen is een kunst Kiezen in leerjaar 2 leerlingen in 2 MAVO èn 2 HAVO maken keuze voor vakken (taal en kunstvakken) ook

Nadere informatie

Een leerling die doubleert mag in het tweede jaar in dezelfde klas niet in het bespreekgebied

Een leerling die doubleert mag in het tweede jaar in dezelfde klas niet in het bespreekgebied Overgangsnormen UITGANGSPUNTEN VOOR ALLE LEERJAREN Op de CSB worden drie niveaus aangeboden: Vwo-niveau (bovenbouw), Havo-niveau en Mavo-niveau. De leerlingen zijn zoveel mogelijk op hun niveau ingedeeld.

Nadere informatie

Informatieboekje Profielkeuze klas 3

Informatieboekje Profielkeuze klas 3 Informatieboekje Profielkeuze klas 3 2014 2015 Voorwoord Aan het einde van de derde klas is het de bedoeling dat je een definitieve keuze maakt voor een bepaald profiel. Er zijn vier profielen: - Natuur

Nadere informatie

Handreiking: Uitleg begrippen vmbo-mbo

Handreiking: Uitleg begrippen vmbo-mbo Handreiking: Uitleg begrippen vmbo-mbo Ook in het vmbo is er sprake van onderwijsvernieuwing. De meest in het oog springende vernieuwing is de introductie van een kern, profiel en (meerdere) keuzes. De

Nadere informatie

Ouderavond Profielkeuze 3 VWO

Ouderavond Profielkeuze 3 VWO Ouderavond Profielkeuze 3 VWO Donderdag 12 november 2015 Schooljaar 2015-2016 Informatie over Belang van juiste profiel Keuzebegeleiding Profielen Dominicuscollege.dedecaan.net Belang van juiste profiel

Nadere informatie

TOELICHTING bij PTA havo/vwo. (klas 12hv) Maastricht, 1 oktober 2016

TOELICHTING bij PTA havo/vwo. (klas 12hv) Maastricht, 1 oktober 2016 TOELICHTING bij PTA havo/vwo (klas 12hv) 2016-2017 Maastricht, 1 oktober 2016 Bernard Lievegoed School Toelichting PTA 2016-2017 Opleiding 12 havo/vwo 1 Toelichting bij PTA 2015 2016 opleiding h/v Inleiding

Nadere informatie

Kiezen voor de toekomst! 2e fase havo

Kiezen voor de toekomst! 2e fase havo Kiezen voor de toekomst! 2e fase havo januari 2012 1 Profielen Cultuur en Maatschappij Economie en Maatschappij Natuur en Gezondheid Natuur en Techniek januari 2012 2 Opbouw van een profiel Gemeenschappelijk

Nadere informatie

4-12-2015. Bedoeling infoavond. Welkom INFORMATIEAVOND 3 vwo de Tweede Fase. Historische achtergronden. Tweede fase. Merkbare veranderingen

4-12-2015. Bedoeling infoavond. Welkom INFORMATIEAVOND 3 vwo de Tweede Fase. Historische achtergronden. Tweede fase. Merkbare veranderingen Bedoeling infoavond Na afloop heeft u een beeld van: Welkom INFORMATIEAVOND 3 vwo de Tweede Fase de Tweede Fase als onderwijssysteem het keuzeproces van uw zoon/dochter Tweede fase Voortgezet Onderwijs

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 21734 2 december 2011 Regeling van het College voor examens van 19 april 2011, nr. Cve-11.00404, houdende vaststelling

Nadere informatie

INFORMATIEBROCHURE OVER DE VERNIEUWDE TWEEDE FASE VAN HET VOORTGEZET ONDERWIJS HAVO VOOR OUDERS EN LEERLINGEN

INFORMATIEBROCHURE OVER DE VERNIEUWDE TWEEDE FASE VAN HET VOORTGEZET ONDERWIJS HAVO VOOR OUDERS EN LEERLINGEN INFORMATIEBROCHURE OVER DE VERNIEUWDE TWEEDE FASE VAN HET VOORTGEZET ONDERWIJS HAVO VOOR OUDERS EN LEERLINGEN Christelijk Lyceum Delft Oktober 2014 1 WOORD VOORAF Voor de leerlingen uit de derde klassen

Nadere informatie

Regeling modellen diploma s v.w.o.- h.a.v.o. profiel

Regeling modellen diploma s v.w.o.- h.a.v.o. profiel OCenW-Regelingen Bestemd voor: vwo, havo, vavo verbindend voorschrift Datum: 9 maart 2001 Kenmerk: VO/BOB/2001/10037 Datum inwerkingtreding: zie artikel 8 Geldigheidsduur beleidsregel: n.v.t. Juridische

Nadere informatie

BEVORDERINGSNORMEN WOLFERT DALTON

BEVORDERINGSNORMEN WOLFERT DALTON BEVORDERINGSNORMEN WOLFERT DALTON BEVORDERINGSNORMEN leerjaar 1 2014-2015 Algemeen Indien een leerling bevorderd wordt naar een hoger of lager niveau, dan wordt de leerling geplaatst in een klas op dezelfde

Nadere informatie

Schets van het onderwijsprogramma Route 3, jaar havo/vwo

Schets van het onderwijsprogramma Route 3, jaar havo/vwo Schets van het onderwijsprogramma Route 3, 12-16 jaar havo/vwo De leerlingen in route 3 (12 16) uitstroomprofiel havo/vwo kunnen instromen in verschillende fasen van het reguliere onderwijs: in de onderbouw

Nadere informatie

VOORLICHTINGSAVOND. 3e klas havo en vwo. Donderdag 15 januari 2015. Welkom!

VOORLICHTINGSAVOND. 3e klas havo en vwo. Donderdag 15 januari 2015. Welkom! VOORLICHTINGSAVOND 3e klas havo en vwo Donderdag 15 januari 2015 Welkom! Begeleiding profielkeuze 2014-2015 mentorlessen met profielkiezer (okt apr) decaaninfo: stencil 4 profielen (nov) Afname ILIAS-test

Nadere informatie

Robuuste profielen in het voortgezet onderwijs

Robuuste profielen in het voortgezet onderwijs Robuuste profielen in het voortgezet onderwijs Advies van de knaw aan de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen over het curriculum in de tweede fase van het voortgezet onderwijs Koninklijke

Nadere informatie

BEVORDERINGSNORMEN WOLFERT DALTON

BEVORDERINGSNORMEN WOLFERT DALTON BEVORDERINGSNORMEN WOLFERT DALTON 2013-2014 Algemeen Indien een leerling bevorderd wordt naar een hoger of lager niveau, dan wordt de leerling geplaatst in een klas op dezelfde locatie/vestiging, indien

Nadere informatie

Profielkeuze voorlichting

Profielkeuze voorlichting Profielkeuze voorlichting 31-10-2013 Presentatie : M. Speetjens (Coördinator in-uitstroom/decaan) Presentatie van de 4 profielen in het regulier onderwijs Profielen op Helder Aansluiting op het hbo, universiteit

Nadere informatie

Voorlichting Voortgezet Onderwijs

Voorlichting Voortgezet Onderwijs Voorlichting Voortgezet Onderwijs Onderwerpen die besproken worden: Onderbouw VO Bovenbouw VO LWOO vmbo havo/vwo En daarna? Factoren voor schoolkeuze Scholen in de regio Aanmeldingsprocedure Belangrijke

Nadere informatie

Voorlichting Voortgezet Onderwijs

Voorlichting Voortgezet Onderwijs Voorlichting Voortgezet Onderwijs Onderwerpen die besproken worden: Onderbouw VO Bovenbouw VO LWOO vmbo havo/vwo En daarna? Factoren voor schoolkeuze Scholen in de regio Aanmeldingsprocedure Belangrijke

Nadere informatie

Schets onderwijsprogramma en lessentabel Route 3, jaar havo/vwo

Schets onderwijsprogramma en lessentabel Route 3, jaar havo/vwo Schets onderwijsprogramma en lessentabel Route 3, 12-16 jaar havo/vwo De leerlingen in route 3 (12 16) uitstroomprofiel havo/vwo kunnen instromen in verschillende fasen van het reguliere onderwijs: in

Nadere informatie

OUDERAVOND HAVO 3 AANWEZIGE DOCENTEN

OUDERAVOND HAVO 3 AANWEZIGE DOCENTEN AANWEZIGE DOCENTEN Sandra Tip mentor H3a Harry Huisken mentor H3b Yvette Oole mentor H3c Joeri Cornelisz mentor H3d Jan Koekkoek Ria Rövekamp decaan conrector PROGRAMMA 20:15 Welkom Ria Rövekamp 20: 35

Nadere informatie

Uw brief van Ons kenmerk Contactpersoon Zoetermeer

Uw brief van Ons kenmerk Contactpersoon Zoetermeer OC enw De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag Ministerie van Onderwijs Cultuur en Wetenschappen Europaweg 4 Postbus 25000 2700 LZ Zoetermeer Telefoon (079)

Nadere informatie

Kiezen voor de toekomst! oktober 2012 1

Kiezen voor de toekomst! oktober 2012 1 Kiezen voor de toekomst! oktober 2012 1 (mr.bean) http://www.youtube.com/watch?v =6r0dr_juOiI oktober 2012 2 oktober 2012 3 Hersenanatomie oktober 2012 4 OSB / LOB Vervul binnen OSB / LOB de rol van plaatsvervangende

Nadere informatie

Ouderavond Havo 4. Agenda. bovenbouw? I. Spee Zak slaag regeling. Cup en KWT Tips bij het kiezen

Ouderavond Havo 4. Agenda. bovenbouw? I. Spee Zak slaag regeling. Cup en KWT Tips bij het kiezen Ouderavond Havo 4 Agenda M. Thonnard welkom Teamleider wat Havo is nieuw in de bovenbouw? I. Spee Zak slaag regeling Ass. Teamleider Profielen Havo Cup en KWT Tips bij het kiezen Mentoren Mr. Keijers 1.36

Nadere informatie

Onderwijsraad. Aan de minister van onderwijs. 2700 LZ Zoetermeer. Tel. 070-6379 55. vy/eb d.d. 2k november 1988

Onderwijsraad. Aan de minister van onderwijs. 2700 LZ Zoetermeer. Tel. 070-6379 55. vy/eb d.d. 2k november 1988 Onderwijsraad Aan de minister van onderwijs en vetenschappen, Nassaulaanß Postbus 25000, 2514 JS 's-gravenhage 2700 LZ Zoetermeer. Tel. 070-6379 55 Ons kenmerk Uw kenmerk, _ 's-gravenhage,2 H JAN, laöa

Nadere informatie

KIEZEN VOOR DE TOEKOMST

KIEZEN VOOR DE TOEKOMST KIEZEN VOOR DE TOEKOMST 2012-2013 2012-2013 OP WEG NAAR DE TWEEDE FASE Keuzetraject en loopbaanoriëntatie * De mentor * Haco & Koerswijzer * Vakkenwijzer * Profielkeuzeboekje Tweede Fase Havo 4 Havo 5

Nadere informatie

Handboek Loopbaanoriëntatie en Profielkeuze Havo/Vwo

Handboek Loopbaanoriëntatie en Profielkeuze Havo/Vwo Handboek Loopbaanoriëntatie en Profielkeuze Havo/Vwo Inhoudsopgave: 1. Inleiding - Loopbaanoriëntatie en - begeleiding (LOB) 2. Profielkeuze Tweede Fase 3. Yubu, het persoonlijke loopbaankeuzetraject 4.

Nadere informatie

OUDERAVOND HAVO 3 AANWEZIGE DOCENTEN. Yvette Oole mentor H3a André Olivier mentor H3b Ben Opdam mentor H3c Joeri Cornelisz mentor H3d

OUDERAVOND HAVO 3 AANWEZIGE DOCENTEN. Yvette Oole mentor H3a André Olivier mentor H3b Ben Opdam mentor H3c Joeri Cornelisz mentor H3d AANWEZIGE DOCENTEN Yvette Oole mentor H3a André Olivier mentor H3b Ben Opdam mentor H3c Joeri Cornelisz mentor H3d Jan Koekkoek Ria Rövekamp decaan (afw) conrector PROGRAMMA 20:15 Welkom Ria Rövekamp 20:

Nadere informatie

Doorstroming 4 vmbo tl/gl naar 4 havo

Doorstroming 4 vmbo tl/gl naar 4 havo Doorstroming 4 vmbo tl/gl naar 4 havo Wat is het havo Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs Het Havo bereidt voor op het hoger beroeps onderwijs (hbo) Bovenbouw HAVO Zelf plannen Meer zelfstandigheid In

Nadere informatie

Schooljaar BEVORDERINGSNORMEN EN SLAAGREGELING Tweede Fase havo en vwo

Schooljaar BEVORDERINGSNORMEN EN SLAAGREGELING Tweede Fase havo en vwo 2013-2014 BEVORDERINGSNORMEN EN SLAAGREGELING Tweede Fase havo en vwo Bevordering in 4 havo, 4 en 5 vwo Begrippen 1. Met rapport wordt het laatste cijferrapport van het schooljaar bedoeld. 2. De vakken

Nadere informatie

Ouderavond Profielkeuze (Havo) IVKO 18 januari 2016

Ouderavond Profielkeuze (Havo) IVKO 18 januari 2016 Ouderavond Profielkeuze (Havo) IVKO 18 januari 2016 Ouderavond profielkeuze Robbie Dumfries Jurgen Haas Decaan Mentoren C1 Jacqueline Liesdek Olga Abell Mentoren C2 Gijs van Dijk Programma C1, C2 en D-doorstroom

Nadere informatie

ONTWERP-UITVOERINGSBESLUIT INTERIMWET ZIJ-INSTROOM LERAREN PRIMAIR EN VOORTGEZET ONDERWIJS

ONTWERP-UITVOERINGSBESLUIT INTERIMWET ZIJ-INSTROOM LERAREN PRIMAIR EN VOORTGEZET ONDERWIJS ONTWERP-UITVOERINGSBESLUIT INTERIMWET ZIJ-INSTROOM LERAREN PRIMAIR EN VOORTGEZET ONDERWIJS De Onderwijsraad is een onafhankelijk adviescollege, ingesteld bij wet van 15 mei 1997 (de Wet op de Onderwijsraad).

Nadere informatie

Bianca Coenen Teamleider vwo bovenbouw natuur

Bianca Coenen Teamleider vwo bovenbouw natuur Bianca Coenen Teamleider vwo bovenbouw natuur Agenda Overgang van 3 vwo naar 4 vwo Overgang van Mondriaan College naar TBL Antwoord op jullie vragen Tweede Fase op het TBL: keuzemogelijkheden en voorwaarden

Nadere informatie

DUS BEWAAR ELK KATERN GOED!

DUS BEWAAR ELK KATERN GOED! Voorwoord Hallo leerlingen van het VWO, Voor je ligt het eerste katern van jouw dossier voor Loopbaan Oriëntatie op studie en Beroep (LOB). Het dossier bestaat uit vier katernen. Aan het begin van elk

Nadere informatie