Shared Decision Making met ROM als informatiebron. 3 februari 2016 Haske van Veenendaal Tim Kreuger Margot Metz

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Shared Decision Making met ROM als informatiebron. 3 februari 2016 Haske van Veenendaal Tim Kreuger Margot Metz"

Transcriptie

1 Shared Decision Making met ROM als informatiebron 3 februari 2016 Haske van Veenendaal Tim Kreuger Margot Metz 1

2 Programma 9.30 uur: Welkom! 9.40 uur: Shared Decision Making met ROM als informatiebron: o Voorbeeld-filmpje + reflectie o Ervaringskennis + vragen o Theoretische kennis + evidence + SDM&ROM-model uur Korte pauze uur: Voorbereiden aanpak SDM-gesprek met ROM o Wie is de cliënt? Op welk moment vindt het gesprek plaats? o o Wat komt er uit de ROM? Welke vragen/hypotheses stel je o.b.v. ROM? Wat is de kwestie of keuze? Welke keuzeopties zijn er? uur: Oefenen in subgroepen o Met eigen casussen, met (max.) 4 personen uur: Plenaire afronding uur: Lunch 2

3 Filmpje voorbeeldgesprek UK (1) Depressie in primary care: 3

4 Filmpje voorbeeldgesprek UK (2) Bespreek met behulp van de stappen op het kaartje het gesprek. Wat valt op? Welke stappen herken je?: 1. Introductie 2. Betekenis geven aan ROM Herkennen, begrijpen, waarderen, handelen 3. Verkennen van opties 4. Afwegen van opties 5. Gezamenlijk besluit over vervolg 4

5 Shared Decision Making: Wat is het? Gedeelde besluitvorming en Samen beslissen => vertalingen van internationaal begrip Shared Decision Making. Definitie: Zorgverlener en cliënt nemen in een gezamenlijk proces beslissingen over gezondheids- en behandeldoelen, o.b.v. wetenschappelijke kennis, ervaringskennis en waarden & wensen van de patiënt. (Elwyn, 2012) 5

6 Shared Decision Making: Wat is het? Minimaal twee experts: behandelaar én cliënt. Behandelaar en cliënt: verkennen en wegen gezamenlijk in de dialoog opties af en komen samen tot een passend besluit. SDM ligt tussen aan de ene kant- het traditionele paternalistische model ( de dokter beslist ) en aan de andere kant- het geïnformeerde keuzemodel ( patiënt beslist ) in. 6

7 Shared Decision Making: een model en verband met ROM ROM ROM Model Samen Keuzes Maken, Kwaliteit in Zorg 2013, Bähler, Oosterveld. 7

8 Shared Decision Making: Wanneer? Bij voorkeursgevoelige beslissingen. Bij meerdere min of meer gelijkwaardige opties. Op diverse momenten in het zorgproces 8

9 Meerwaarde SDM Beperkte, veelbelovende onderzoeksresultaten in GGZ Positief gevonden effecten voor cliënten: Beter geïnformeerd Actieve rol in besluitvorming Cliënttevredenheid neemt toe Meer therapietrouw Behandeling conform richtlijnen Minder onzekerheid over genomen besluit Soms positieve gezondheidsuitkomsten Malm et al. 2003; Patel et al. 2008; Loh et al. 2007a en b; Hamann et al. 2006; Clever et al. 2006, Westerman et al. 2013; Ludman 2003; Joosten et al Onderzoek vooral bij doelgroepen depressie, psychose. 9

10 Mate van toepassing SDM in GGZ Toepassing SDM in GGz-praktijk blijkt nog niet zo vanzelfsprekend. Patiënten hebben voorkeur meer te participeren dan hen wordt aangeboden. Van Staveren, 2011, Helmus et al. 2011; De Las Cuevas, 2014, Adams et al. 2007; Swenson et al. 2004, Patel et al

11 Optimalisatie toepassing van SDM Participatie patiënt hangt af van kennis en power. Kennis: informatie over beschikbare behandelopties, persoonlijke voorkeuren en doelen. Power: Ruimte/kans, vaardigheden en zelfvertrouwen om daadwerkelijk te participeren in de dialoog. Verbetering implementatie SDM vooral door: Verandering van rollen patiënten én behandelaars Patiënten empoweren daadwerkelijk te participeren = een omslag in huidig denken & handelen! (door: vragen te stellen, mening te geven en vooral ook te geloven in eigen kunnen & in het belang van de eigen inbreng). Joseph-Williams et al. (2013), Protheroe (2012), Shay et al. (2014) 11

12 Meerwaarde ROM Positief gevonden effecten van ROM bij: Diagnostiek: sneller, adequater vaststellen. Monitoren: sneller inschatten en bijstellen van behandeling. Communicatie cliënt en hulpverlener: vaker en effectiever spreken met elkaar. ROM vooral positieve invloed op herstelcurve (outcome) bij behandelingen die onvoldoende aanslaan. Feedback met ROM werkt: Bij feedback aan hulpverleners én cliënten Als behandelaar feedback actief in de behandeling gebruikt. Carlier et al. 2012, Davidson et al. 2014, De Jong,

13 Ingrediënten ROM voor gebruik in Shared Decision Making a) Vaak genoeg, tussentijds, op logische momenten meten. b) Meetinstrument sluit aan op cliënt én hulpverlener. c) Heldere verwachtingen over plek van ROM in behandeling. d) Uitkomsten visueel en tijdig tonen. e) Samen (in triade) methodisch betekenis geven aan ROM. f) ROM is input voor behandeldoelen en vervolgstappen. 13

14

15 Kortom: SDM met ROM in 5 stappen

16 De verbetercyclus (PDCA): SDM & ROM Samen verkennen, afwegen en besluiten over vervolgstappen (zo nodig bijsturen). Behandelopties (zorgpaden, modules) en doelen samen verkennen, afwegen en beslissen => behandelplan. Frequente ROM, op logische momenten. Samen betekenis geven aan ROM Behandelplan evaluatie. Uitvoeren zorgpaden, modules, behandelplan. 16

17 Toelichting stappen SDM & ROM 17

18 Stap 1: Introductie Het probleem markeren. Wees zo neutraal mogelijk: Er zijn meerdere opties, er is geen beste keuze. Het is belangrijk dat u een eigen keuze maakt, omdat de ene optie beter bij u past en een andere optie beter bij iemand anders. Ik wil u graag helpen bij het maken van de beste keuze voor u. Introduceren ROM als informatiebron. 18

19 19

20 Stap 3: Verkennen van opties Presenteer de feiten Individuele situatie cliënt (ROM!) Welke opties zijn er? Welke ideeën heeft de cliënt? Per optie: de voor- en nadelen (risico s, kosten, inspanningen) en de kansen Stel niet-realistische verwachtingen bij Presenteer kansen helder Men onderschat én overschat kansen Indien mogelijk mondeling en/of visueel Speelveld is bepaald 20

21 Stap 4: Voorkeuren en afwegen opties Keer terug naar (levens)doelen: Wat is op dit moment voor u van belang in uw leven? Beschrijf uitkomsten: eenvoudig, herkenbaar. Introspectie: Welke punten wegen voor u zwaar in het nemen van de beslissing? Wegen: Op een schaal van 1 tot 10, hoe belangrijk is voor u dat? Eventueel ervaringsverhalen (voor elke optie). 21

22 Over wikken en wegen Wat verwacht je van de behandeling/ beslissing? Met wie in je omgeving wil je de beslissing bespreken? Heb je alle informatie die nodig is? Wat is voor jou het belangrijkst bij het nemen van een besluit? Waarover maak je je de meeste zorgen? Wat vind je van de voordelen (of nadelen) van optie A in vergelijking met optie B? 22

23 Stap 5: Gezamenlijk besluit Stel samen vast of voldoende informatie is ingewonnen om een beslissing te nemen. Stel samen vast of cliënt een eigen keuze wil maken of deze aan de professional wil overlaten. Regel de nodige follow-up. 23

24 Hulpmiddel: keuzehulp Instrument: folder, boekje, filmpje, website Helpt cliënten bij beslissen Geeft informatie over: Aandoening, opties, uitkomsten Persoonlijke risicoschatting Ondersteunt besluitvorming Structureert beslisprobleem Overzicht van voordelen en nadelen Waarden-elicitatie IPDAS Standards

25

26 Persoonlijke keuzehulp

27 Aan de slag met een casus 27

28 Aan de slag met een casus (1) Voorbereiden gesprek SDM met ROM: Wie is de cliënt? Op welk moment vindt dit gesprek plaats? Wat komt er uit de ROM? Welke vragen/hypotheses stel je obv ROMuitkomsten? Wat is de kwestie/keuze? Welke keuzeopties zijn er? 28

29 Aan de slag met een casus (2) Oefen met behulp van de casus en de stappen op het kaartje het gesprek: 1. Introductie 2. Betekenis geven aan ROM Herkennen, begrijpen, waarderen, handelen 3. Verkennen van opties 4. Afwegen van opties 5. Gezamenlijk besluit over vervolg Rol patiënt, behandelaar en max. 2 observatoren. Geef feedback (vanuit perspectieven patiënt, behandelaar, observatoren) 29

30 Afsluiting Kan ik er vanaf morgen mee aan de slag? Wat ga ik anders doen? Zijn er vragen? Contact: 30

Shared Decision Making met ROM als informatiebron

Shared Decision Making met ROM als informatiebron Shared Decision Making met ROM als informatiebron 13 oktober 2015 (opfris)training Haske van Veenendaal, Margot Metz 1 Programma 13.30 Welkom & uitleg/opfrissen model SDM met ROM 14.10 Gesprek SDM met

Nadere informatie

Shared Decision Making met ROM: Het gezamenlijke proces van cliënt en behandelaar. Tim Kreuger, Margot Metz

Shared Decision Making met ROM: Het gezamenlijke proces van cliënt en behandelaar. Tim Kreuger, Margot Metz Shared Decision Making met ROM: Het gezamenlijke proces van cliënt en behandelaar Tim Kreuger, Margot Metz Inhoud Shared Decision Making (SDM): wat is het? Samenhang SDM & herstelvisie. Meerwaarde en mate

Nadere informatie

NKOP CONGRES Parallelsessie: Shared Decision Making met ROM als informatiebron

NKOP CONGRES Parallelsessie: Shared Decision Making met ROM als informatiebron NKOP CONGRES 2016 Parallelsessie: Shared Decision Making met ROM als informatiebron Margot Metz (GGZ Breburg, Trimbos instituut), Saskia Bollen (Mondriaan ouderen), Maud Bocken (Mondriaan ouderen) & Arjan

Nadere informatie

Shared Decision Making met ROM als informatiebron. Doorbraak 2 e ronde Training 9 juni 2015

Shared Decision Making met ROM als informatiebron. Doorbraak 2 e ronde Training 9 juni 2015 Shared Decision Making met ROM als informatiebron Doorbraak 2 e ronde Training 9 juni 2015 Voorstellen Marleen van Aggelen (onderzoeker & trainer PIONN) Petra Goedbloed (Behandelcoördinator/GZ-psycholoog

Nadere informatie

Terugkomdag Richtlijnontwikkeling

Terugkomdag Richtlijnontwikkeling Terugkomdag Richtlijnontwikkeling Martine Versluijs, PGOsupport Ilse Raats, CBO 5 maart 2015 Programma 10.00 Afgeleide producten van richtlijnen Patiëntenversies Keuzehulpen en gedeelde besluitvorming

Nadere informatie

Heliomare Gedeelde besluitvorming (shared decision making) Maartje Ligthart Fysiotherapeut

Heliomare Gedeelde besluitvorming (shared decision making) Maartje Ligthart Fysiotherapeut Heliomare Gedeelde besluitvorming (shared decision making) Maartje Ligthart Fysiotherapeut Inhoud Inleiding gedeelde besluitvorming Proces van gedeelde besluitvorming Keuzehulpen Gedeelde besluitvorming

Nadere informatie

ROM Doorbraakprojecten. Gerdien Franx

ROM Doorbraakprojecten. Gerdien Franx ROM Doorbraakprojecten November 2014 Mei 2016 Gerdien Franx Projectleider, Trimbos-instituut The Choluteca bridge, Honduras Donald Berwick: Tijd voor continue vernieuwing Patiënt en hulpverlener gericht

Nadere informatie

Time-out en gedeelde besluitvorming bij mensen met borstkanker. heeft u uw beslissing gemaakt?

Time-out en gedeelde besluitvorming bij mensen met borstkanker. heeft u uw beslissing gemaakt? Time-out en gedeelde besluitvorming bij mensen met borstkanker heeft u uw beslissing gemaakt? http://zorgzine.npcf.nl/samen_beslissen/de-praktijk Achtergrond Cliënten willen meer meebeslissen (NPCF, B-force/BVN)

Nadere informatie

DOORBRAAKPROJECT ROM. Het begin van het einde. Williams,

DOORBRAAKPROJECT ROM. Het begin van het einde. Williams, DOORBRAAKPROJECT ROM Het begin van het einde Williams, 151124 Doorbraakproject ROM Project Trimbos-instituut in opdracht van het Landelijk Platform GGZ, de Nederlandse Vereniging voor Psychiatrie, het

Nadere informatie

Zelfmanagement en eigen regie bij borstkanker

Zelfmanagement en eigen regie bij borstkanker Zelfmanagement en eigen regie bij borstkanker AnneLoes van Staa PhD RN MD a.van.staa@hr.nl Mariëtte Bergmans (BVN) 1 wie staat hier? AnneLoes van Staa PhD RN MD a.van.staa@hr.nl 1 Definitie zelfmanagement

Nadere informatie

EBP: het nemen van beslissingen

EBP: het nemen van beslissingen EBP: het nemen van beslissingen EBP platform werkgroep Erica Baarends, Ergotherapie Ingrid Driessen en Xandra Gielen, Creatieve Therapie Saskia Duymelinck, Vepleegkunde Jacques Geraets, Fysiotherapie Michelle

Nadere informatie

Eindconferentie Doorbraak ROM 20 april april

Eindconferentie Doorbraak ROM 20 april april Eindconferentie Doorbraak ROM 20 april 2016 www.trimbos.nl/doorbraakrom 20 april 2016 1 Terug naar de bedoeling Wouter Hart, Marius Buiting, Verdraaide organisaties, terug naar de bedoeling, Vakmedianet

Nadere informatie

Time-out en gedeelde besluitvorming bij mensen met borstkanker. Welkom

Time-out en gedeelde besluitvorming bij mensen met borstkanker. Welkom Welkom Programma vandaag 17:00 Welkom 17:10 Wat zijn de ervaringen tot nu toe? 17:45 Eerste terugkoppeling uit de nulmeting 18:00 Pauze & netwerken 18:20 Behoeftepeiling over time-out en GB bij borstkankerpatiënten

Nadere informatie

De plaats van besluitvorming rond het levenseinde binnen het nieuwe kwaliteitskader palliatieve zorg

De plaats van besluitvorming rond het levenseinde binnen het nieuwe kwaliteitskader palliatieve zorg De plaats van besluitvorming rond het levenseinde binnen het nieuwe kwaliteitskader palliatieve zorg Marjolein Rentinck Internist/oncoloog bij Tergooi Symposium Methoden voor besluitvorming rond het levenseinde

Nadere informatie

Behandelen gestuurd door directe feedback: samen kennis genereren over wat werkt

Behandelen gestuurd door directe feedback: samen kennis genereren over wat werkt Behandelen gestuurd door directe feedback: samen kennis genereren over wat werkt Rint de Jong - Karakter Heddeke Snoek Karakter Judith Horstman Pionn Marleen van Aggelen - Pionn 22 september 2015 Met welke

Nadere informatie

Komen tot een goede behandelbeslissing, hoe doe je dat?

Komen tot een goede behandelbeslissing, hoe doe je dat? Komen tot een goede behandelbeslissing, hoe doe je dat? Gedeelde besluitvorming vanuit VERPLEEGKUNDIG perspectief Monique Baas verpleegkundig expert Gedeelde besluitvorming (baas@lumc.nl) 1 Gedeelde besluitvorming:

Nadere informatie

Wat is shared decision making? (SDM)

Wat is shared decision making? (SDM) Shared decision making: op weg naar herstelondersteunende verslavingszorg Kim Elst: projectverantwoordelijke, afdelingshoofd daghospitaal Ben De Zitter: VPK resocialisatie-eenheid verslaving Peter Horemans:

Nadere informatie

Besluitvorming in de palliatieve fase

Besluitvorming in de palliatieve fase Palliatief redeneren Besluitvorming in de palliatieve fase Expertisecentrum palliatieve zorg UMC Utrecht Saskia Teunissen Hoogleraar hospicezorg UMC Utrecht Foto s Nynke Thien Klinisch redeneren en palliatief

Nadere informatie

Gedeelde besluitvorming. Samen kunnen we het zelf!

Gedeelde besluitvorming. Samen kunnen we het zelf! Gedeelde besluitvorming Samen kunnen we het zelf! Monique Baas Niek Golsteijn verpleegkundig expert Gedeelde besluitvorming verpleegkundig specialist Oncologie 1 Persoonlijke achtergrond ( van ons) 2 Persoonlijke

Nadere informatie

Samen beslissen in het dagelijks leven, SDM of Shared Decision Making bij mensen met dementie. Valerie Desmet & Ruben Vanbosseghem

Samen beslissen in het dagelijks leven, SDM of Shared Decision Making bij mensen met dementie. Valerie Desmet & Ruben Vanbosseghem Samen beslissen in het dagelijks leven, SDM of Shared Decision Making bij mensen met dementie Valerie Desmet & Ruben Vanbosseghem Kennismaking Wie ben je? Welke functie heb je? Verwachtingen vorming? Doel

Nadere informatie

Praktijkvoorbeeld. 30 januari 2014. Congres "Samen Kiezen: beslist!: - Workshop 5 Marcus Oei & Marleen Vleming

Praktijkvoorbeeld. 30 januari 2014. Congres Samen Kiezen: beslist!: - Workshop 5 Marcus Oei & Marleen Vleming Workshop gedeelde besluitvorming Congres gedeelde besluitvorming Nieuwegein Markus Oei Marleen Flevoziekenhuis Almere Praktijkvoorbeeld http://youtu.be/0pxrjtl4kqw www.inforium.nl Code: FZA-SDMMOD Shared

Nadere informatie

Shared decision making bij ouderen en hun persoonlijke netwerk

Shared decision making bij ouderen en hun persoonlijke netwerk Shared decision making bij ouderen en hun persoonlijke netwerk Carolien Smits en Leontine Groen van de Ven, Lectoraat Innoveren met Ouderen Docentenmiddag Boom Nursing 2020, 24 november 2016 Basis van

Nadere informatie

Samen Beslissen in Bernhoven. Inge Blokzijl Chalmer Hoynck van Papendrecht Hans Maertens Mieke Klerkx

Samen Beslissen in Bernhoven. Inge Blokzijl Chalmer Hoynck van Papendrecht Hans Maertens Mieke Klerkx Samen Beslissen in Bernhoven Inge Blokzijl Chalmer Hoynck van Papendrecht Hans Maertens Mieke Klerkx 5 juli 2017 Waarom Samen Beslissen? De beste behandeling is voor iedere patiënt anders Onderzoek laat

Nadere informatie

Dementie, regeren is vooruit zien. R. Dingenouts, specialist ouderengeneeskunde

Dementie, regeren is vooruit zien. R. Dingenouts, specialist ouderengeneeskunde Dementie, regeren is vooruit zien R. Dingenouts, specialist ouderengeneeskunde Dementie Dementie is een dodelijke hersenziekte Dementie = zijn geest verliezen 10 % van de bevolking ouder dan 65 jaar heeft

Nadere informatie

Exclusiecriteria patiënten: - Wilsonbekwame patiënten en ernstig zieke patiënten - Patiënten die al meedoen aan de GRIP-studie

Exclusiecriteria patiënten: - Wilsonbekwame patiënten en ernstig zieke patiënten - Patiënten die al meedoen aan de GRIP-studie Instructie nulmeting In deze instructie lichten we de aanpak van de nulmeting toe (doel, doelgroep, etc.). Ook is uitgelegd hoe de audiorecorder werkt en hoe kan worden bijgehouden bij welke patiënten

Nadere informatie

Samen beslissen met kwetsbare ouderen

Samen beslissen met kwetsbare ouderen Samen beslissen met kwetsbare ouderen Een continue dialoog Marjolein van de Pol Disclosure dia MHJ van de Pol Mogelijke belangenverstrengeling Relevante connecties met commerciële bedrijven Sponsoring

Nadere informatie

Samen Kiezen. Trudy van der Weijden Hoogleraar Implementatie van richtlijnen Vakgroep Huisartsgeneeskunde School CAPHRI, Maastricht University

Samen Kiezen. Trudy van der Weijden Hoogleraar Implementatie van richtlijnen Vakgroep Huisartsgeneeskunde School CAPHRI, Maastricht University Samen Kiezen Trudy van der Weijden Hoogleraar Implementatie van richtlijnen Vakgroep Huisartsgeneeskunde School CAPHRI, Maastricht University Gedeelde besluitvorming waar hebben we het over? 1 Geraadpleegde

Nadere informatie

Evidence based nursing: wat is dat?

Evidence based nursing: wat is dat? Evidence based nursing: wat is dat? Sandra Beurskens Lector kenniskring autonomie en participatie van mensen met een chronische ziekte Kenniskring autonomie en participatie EBN in de praktijk: veel vragen

Nadere informatie

Organisatie van de palliatieve zorg: zorgmodule, zorgpaden en gedeelde besluitvorming Masterclass Palliatieve Zorg. Kees Ahaus.

Organisatie van de palliatieve zorg: zorgmodule, zorgpaden en gedeelde besluitvorming Masterclass Palliatieve Zorg. Kees Ahaus. Organisatie van de palliatieve zorg: zorgmodule, zorgpaden en gedeelde besluitvorming Masterclass Palliatieve Zorg Kees Ahaus 9 september 2014 Ontwikkelingen in de gezondheidszorg Goed en duur: toegankelijk,

Nadere informatie

Disclosure belangen Stiggelbout

Disclosure belangen Stiggelbout Disclosure belangen Stiggelbout (potentiële) belangenverstrengeling Geen Voor bijeenkomst mogelijk relevante relaties met bedrijven geen Sponsoring of onderzoeksgeld Geen Honorarium of andere (financiële)

Nadere informatie

Methodiek Actieonderzoek

Methodiek Actieonderzoek Methodiek Actieonderzoek C O M M U N I T Y D E V E L O P M E N T College 4 17 september 2012 Docent: Elly Hellings Leerdoel college 4 Leerdoel: meer kennis over de verschillende methodieken van actieonderzoek

Nadere informatie

Shared decision-making en gebruik van keuzehulpen binnen de GE-oncologie. Hoe pak je dit aan?

Shared decision-making en gebruik van keuzehulpen binnen de GE-oncologie. Hoe pak je dit aan? Shared decision-making en gebruik van keuzehulpen binnen de GE-oncologie. Hoe pak je dit aan? Dirk T. Ubbink PI afdeling Chirurgie AMC Gedeelde besluitvorming, samen beslissen, shared decision-making Wie

Nadere informatie

De patiënt als partner in zorg. Prof.dr. Anne Stiggelbout Afdeling Medische Besliskunde LUMC Kwaliteitsinstituut

De patiënt als partner in zorg. Prof.dr. Anne Stiggelbout Afdeling Medische Besliskunde LUMC Kwaliteitsinstituut De patiënt als partner in zorg Prof.dr. Anne Stiggelbout Afdeling Medische Besliskunde LUMC Kwaliteitsinstituut Doel: verhogen patiëntgerichtheid zorg Vraaggestuurde zorg, vanuit het patiëntenperspectief,

Nadere informatie

Training Routine Outcome Monitoring en het bespreken van feedback

Training Routine Outcome Monitoring en het bespreken van feedback Training Routine Outcome Monitoring en het bespreken van feedback door van Programma 1. Wat is ROM en waarom? 2. Welke vragenlijsten worden ingevuld? 3. Hoe zien de rapportages er uit? 4. Hoe kun je de

Nadere informatie

Zelfmanagement en eigen regie van de oncologische patiënt. 33 e Oncologiedagen Workshop 18 november 2014 AnneLoes van Staa PhD RN MD a.van.staa@hr.

Zelfmanagement en eigen regie van de oncologische patiënt. 33 e Oncologiedagen Workshop 18 november 2014 AnneLoes van Staa PhD RN MD a.van.staa@hr. Zelfmanagement en eigen regie van de oncologische patiënt 33 e Oncologiedagen Workshop 18 november 2014 AnneLoes van Staa PhD RN MD a.van.staa@hr.nl wie staat hier? 33 e Oncologiedagen Workshop 18 november

Nadere informatie

De stem van de patiënt in de ambulante chirurgie

De stem van de patiënt in de ambulante chirurgie De stem van de patiënt in de ambulante chirurgie Ilse Weeghmans Vlaams Patiëntenplatform vzw B.A.A.S. Congres 27 februari 2015 Neder-over-Heembeek Inhoud 1. Het Vlaams Patiëntenplatform vzw 2. Wat is een

Nadere informatie

toolkit persoons gerichte zorg Bouwen aan eerstelijns zorg op maat voor mensen met een chronische ziekte

toolkit persoons gerichte zorg Bouwen aan eerstelijns zorg op maat voor mensen met een chronische ziekte toolkit persoons gerichte zorg Bouwen aan eerstelijns zorg op maat voor mensen met een chronische ziekte Over deze toolkit Welkom in het huis van persoonsgerichte zorg! Zoals je ziet is het huis nog in

Nadere informatie

Digitale zorg verbindt Ervaringen, wensen en behoeftes van cliënten en naasten die gebruik maken van ambulante GGz

Digitale zorg verbindt Ervaringen, wensen en behoeftes van cliënten en naasten die gebruik maken van ambulante GGz Digitale zorg verbindt Ervaringen, wensen en behoeftes van cliënten en naasten die gebruik maken van ambulante GGz Samenvatting onderzoeksrapport Juni 2014 1 In opdracht van 15 cliënten- en familieorganisaties

Nadere informatie

Besluitvorming in de palliatieve fase. Clary Wijenberg Verpleegkundig specialist Palliatieve zorg Thuiszorg Icare

Besluitvorming in de palliatieve fase. Clary Wijenberg Verpleegkundig specialist Palliatieve zorg Thuiszorg Icare Besluitvorming in de palliatieve fase Clary Wijenberg Verpleegkundig specialist Palliatieve zorg Thuiszorg Icare 16-03-17 Besluitvorming in de palliatieve fase Expertisecentrum palliatieve zorg UMC Utrecht

Nadere informatie

Tweede nascholing Hematologie voor Verpleegkundigen Hematologie & ICT anno 2009

Tweede nascholing Hematologie voor Verpleegkundigen Hematologie & ICT anno 2009 Tweede nascholing Hematologie voor Verpleegkundigen Hematologie & ICT anno 2009 Anne Goossensen Onderzoeker instituut Beleid en Management Gezondheidszorg (ibmg) Lector Verslavingszorg Hogeschool INHolland

Nadere informatie

IRB in de Sociale Verslavingszorg. Eerste ervaringen. Cees Witsenburg

IRB in de Sociale Verslavingszorg. Eerste ervaringen. Cees Witsenburg IRB in de Sociale Verslavingszorg. Eerste ervaringen. Cees Witsenburg 1 Uit de missie van Brijder: De wensen en mogelijkheden van onze patiënten, hun omgeving en onze expertise vormen de bouwstenen van

Nadere informatie

Gedeelde Besluitvorming: de tijd van pamperen is voorbij!?

Gedeelde Besluitvorming: de tijd van pamperen is voorbij!? Agenda Gedeelde Besluitvorming: de tijd van pamperen is voorbij!? Verpleegkundig expert Gedeelde Besluitvorming Gedeelde besluitvorming: Definitie; achtergrond; doel Stappen van GB Rol verpleegkundige

Nadere informatie

Routine Outcome Monitoring (ROM) bij Shared Decision Making (SDM) Workshop Doorbraak ROM GGZ. Doel van vandaag

Routine Outcome Monitoring (ROM) bij Shared Decision Making (SDM) Workshop Doorbraak ROM GGZ. Doel van vandaag Routine Outcome Monitoring (ROM) bij Shared Decision Making (SDM) Workshop Doorbraak ROM GGZ 9 december 2014 Suzan Oudejans, Masha Spits Mark Bench Verwachtingen & doelen Doel van vandaag Vergroten van

Nadere informatie

Workshop gezamenlijke besluitvorming bij dementie

Workshop gezamenlijke besluitvorming bij dementie Workshop gezamenlijke besluitvorming bij dementie Leontine Groen van de Ven, Lectoraat Innoveren met Ouderen Workshop voor de bijeenkomst van de vakgroep casemanagers dementie, Utrecht, 14 maart 2017 nd

Nadere informatie

Besluitvorming in de Palliatieve fase

Besluitvorming in de Palliatieve fase Besluitvorming in de Palliatieve fase Renske Karens 26-10-2016 Programma Welkom en introductie Besluitvorming in de Palliatieve fase Markering palliatieve zorg Terminale fase / Stervensfase Instrumenten

Nadere informatie

Samenvatting. Samenvatting

Samenvatting. Samenvatting Samenvatting Samenvatting 167 Dit proefschrift gaat over patiëntenparticipatie bij medische besluitvorming in de laatste levensfase van oncologie patiënten. Wanneer patiënten niet meer kunnen genezen,

Nadere informatie

Outcome-indicatoren in co-creatie November 2015

Outcome-indicatoren in co-creatie November 2015 Outcome-indicatoren in co-creatie November 2015 11/24/2015 Intro Hoe weten we of bepaalde aanpakken werken? Eerst: wat zijn de beoogde effecten en hoe meten we die? http://www.cinemasenior.nl/kijk-mijn-ogen

Nadere informatie

workshop besluitvorming in de palliatieve fase

workshop besluitvorming in de palliatieve fase workshop besluitvorming in de palliatieve fase Alexander de Graeff, internist-oncoloog UMC Utrecht, hospice-arts Demeter Marjolein van Meggelen, oncologieverpleegkundige Aveant Consulenten PalliatieTeam

Nadere informatie

Gedeelde besluitvorming volgens het Dialoogmodel

Gedeelde besluitvorming volgens het Dialoogmodel Gedeelde besluitvorming volgens het Dialoogmodel over een gedeeld verhaal en een tekening die betekenis krijgen George Westermann - kinder-en jeugdpsychiater Zuyderland GGz Sittard-Geleen Heerlen Op één

Nadere informatie

Medezeggenschap van de patiënt bij het accepteren van een donornier (SDM)

Medezeggenschap van de patiënt bij het accepteren van een donornier (SDM) Medezeggenschap van de patiënt bij het accepteren van een donornier (SDM) Sohal Ismail Epidemioloog/Neuropsycholoog Andries Hoitsma, Rebecca Zwart, R. Timman, Lothar E. Hoogdalem, Jan J. Busschbach 15

Nadere informatie

Workshop outcome. Movisie - 3 november 2016

Workshop outcome. Movisie - 3 november 2016 Workshop outcome Movisie - 3 november 2016 In gesprek over maatschappelijke outcome in cocreatie Charlotte Hanzon Marjet van Houten Opbouw workshop Aanleiding Uitleg ontwikkelen outcome indicatoren Aan

Nadere informatie

Kiezen en delen. Hoe benut je gedeelde besluitvorming als pijler voor excellente zorg

Kiezen en delen. Hoe benut je gedeelde besluitvorming als pijler voor excellente zorg Kiezen en delen Hoe benut je gedeelde besluitvorming als pijler voor excellente zorg Haske van Veenendaal, CBO en lid dagelijks bestuur platform Gedeelde Besluitvorming. Agenda Inleiding: oorsprong, fysiologie

Nadere informatie

Landelijke dag VMDB 18 maart Ontwikkelen en implementeren van Zorgstandaarden

Landelijke dag VMDB 18 maart Ontwikkelen en implementeren van Zorgstandaarden Landelijke dag VMDB 18 maart 2017 Ontwikkelen en implementeren van Zorgstandaarden Bestuurlijk akkoord Netwerk Kwaliteitsontwikkeling Het Netwerk Het netwerk is een samenwerkingsverband waarin partijen

Nadere informatie

Familie als bondgenoot

Familie als bondgenoot Familie als bondgenoot Wat hulpverleners moeten weten over gezinnen 14 december 2006 Hers Dinie Alemans Ellen van Berlo He 1 Centraal in het project Familieleden, clienten en professionals werken samen

Nadere informatie

RESOURCE GROEPEN NL ART KENNISFESTIVAL 2 JUNI 2016

RESOURCE GROEPEN NL ART KENNISFESTIVAL 2 JUNI 2016 RESOURCE GROEPEN NL ART KENNISFESTIVAL 2 JUNI 2016 SPREKERS Tim Kreuger Ervaringswerker GGZ InGeest Aanjager herstel vanuit cliëntenperspectief Projectleider Resource Groepen GGZ ingeest Frits Dorleijn

Nadere informatie

Gedeelde Besluitvorming in de spreekkamer: hoe pak je dat aan bij mensen met een chronische aandoening? Frederik Vogelzang Sandra Beurskens.

Gedeelde Besluitvorming in de spreekkamer: hoe pak je dat aan bij mensen met een chronische aandoening? Frederik Vogelzang Sandra Beurskens. Gedeelde Besluitvorming in de spreekkamer: hoe pak je dat aan bij mensen met een chronische aandoening? Frederik Vogelzang Sandra Beurskens Inhoud Individueel zorgplan en doelen stellen Project: gedeelde

Nadere informatie

Kwaliteit vanuit patiëntenperspectief

Kwaliteit vanuit patiëntenperspectief Kwaliteit vanuit patiëntenperspectief SONCOS-symposium 28 september 2016 Irene Dingemans Projectleider kwaliteit van zorg Nederlandse Federatie van Kankerpatiëntenorganisaties disclosure Geen andere belangen

Nadere informatie

Samenwerking en opdrachtgeverschap gemeenten in het sociaal domein Simulatie voor raadsleden West Brabant Oost

Samenwerking en opdrachtgeverschap gemeenten in het sociaal domein Simulatie voor raadsleden West Brabant Oost Samenwerking en opdrachtgeverschap gemeenten in het sociaal domein Simulatie voor raadsleden West Brabant Oost 3 februari 2015 Programma 19.00 uur Welkom 19.10 uur Inhoudelijke aftrap 19.25 uur Eerste

Nadere informatie

Samen beslissen is beter Van milde manipulatie naar partneren met de cliënt

Samen beslissen is beter Van milde manipulatie naar partneren met de cliënt Samen beslissen is beter Van milde manipulatie naar partneren met de cliënt Inspiratiedag 100% Zorg! 16 juni 2015 Haske van Veenendaal Over 60 minuten. Weet u wat gedeelde besluitvorming is; Weet u wat

Nadere informatie

Gedeelde besluitvorming ervaringen in de jeugd- GGz

Gedeelde besluitvorming ervaringen in de jeugd- GGz Gedeelde besluitvorming ervaringen in de jeugd- GGz over een gedeeld verhaal en een tekening die betekenis krijgen George Westermann kinder- en jeugdpsychiater Zuyderland GGz Si8ard- Geleen Tussenconferen*e

Nadere informatie

WELKOM. 1 e bijeenkomst kenniskring Communicatie tussen cliënt en professional. 31 oktober 2011

WELKOM. 1 e bijeenkomst kenniskring Communicatie tussen cliënt en professional. 31 oktober 2011 WELKOM 1 e bijeenkomst kenniskring Communicatie tussen cliënt en professional 31 oktober 2011 Programma 1. Opening en welkom 2. Kennismaken 3. Het onderzoeksproject communicatie tussen cliënt en professional

Nadere informatie

ROM Doorbraakprojecten. Gerdien Franx

ROM Doorbraakprojecten. Gerdien Franx ROM Doorbraakprojecten November 2014 Mei 2016 Gerdien Franx Projectleider, Trimbos-instituut Transparantie in de zorg 'It s time to turn the lights on for learning and improvement Donald Berwick, IHI http://www.youtube.com/watch?v=ahjmfndgmos

Nadere informatie

Zinnig gebruik van ROM data. NEDKAD congres 3 oktober 2014 Martin de Heer (Mentaal Beter) en Anouk Vorselman (Achmea)

Zinnig gebruik van ROM data. NEDKAD congres 3 oktober 2014 Martin de Heer (Mentaal Beter) en Anouk Vorselman (Achmea) Zinnig gebruik van ROM data NEDKAD congres 3 oktober 2014 Martin de Heer (Mentaal Beter) en Anouk Vorselman (Achmea) 2 Agenda I Context van de pilot II Pilot III Resultaten IV ROM bij Mentaal Beter V Toekomst

Nadere informatie

Communicatie van risico s. Introductie op de workshop (Kennispoort2012)

Communicatie van risico s. Introductie op de workshop (Kennispoort2012) Communicatie van risico s Introductie op de workshop (Kennispoort2012) Inleiding Jippie, een baby op komst! Help, Een baby op komst! Gefeliciteerd met je zwangerschap! Ik geef je een formulier mee om bloed

Nadere informatie

Programma. 1. ADHD bij adolescenten 2. Motiverende gespreksvoering 3. Werken met Zelf Plannen

Programma. 1. ADHD bij adolescenten 2. Motiverende gespreksvoering 3. Werken met Zelf Plannen Programma 1. ADHD bij adolescenten 2. Motiverende gespreksvoering 3. Werken met Zelf Plannen ADHD BIJ ADOLESCENTEN problemen EF/motivatie ADHD gedrag Adolescentie: Middelbare school Minder oudercontrole

Nadere informatie

Familieparticipatie en mantelzorg: Shared decision making in zorgnetwerken rond mensen met dementie

Familieparticipatie en mantelzorg: Shared decision making in zorgnetwerken rond mensen met dementie Familieparticipatie en mantelzorg: Shared decision making in zorgnetwerken rond mensen met dementie Leontine Groen van de Ven en Carolien Smits Lectoraat Innoveren in de Ouderenzorg Moderne Dementiezorg,

Nadere informatie

Welkom op de informatiebijeenkomst over ROM ggz

Welkom op de informatiebijeenkomst over ROM ggz Welkom op de informatiebijeenkomst over ROM ggz Programma 10.00 uur Welkom Steven Makkink, LPGGz 10.15 uur Wat is ROM? Chris Nas, GGZ Nederland 10.30 uur Praktijkvoorbeeld Barbara Schaefer, Dijk en Duin

Nadere informatie

Bruggen tussen wetenschap, ervaring en praktijk?

Bruggen tussen wetenschap, ervaring en praktijk? Bruggen tussen wetenschap, ervaring en praktijk? Reflectie op onderzoek en kennis in de praktijk Wat vinden mensen met depressie belangrijk? Kennisagenda Depressie Ervaringskennis Samenwerking, bestuur

Nadere informatie

NAH & Ervaringsdeskundigheid. Kick-off Hersenletselcentra Eindhoven 3 juli 2014

NAH & Ervaringsdeskundigheid. Kick-off Hersenletselcentra Eindhoven 3 juli 2014 NAH & Ervaringsdeskundigheid Kick-off Hersenletselcentra Eindhoven 3 juli 2014 Korte introductie Drs. C.G.M. (Riny) Pepels NAH Ervaringsdeskundige en vrijwilliger ZBB Lid Stuurgroep Ervaringsdeskundigheid

Nadere informatie

ROM-uitkomsten inzetten bij team verbeterdoelen Een voorbeeld van het GR1PP-team bij GGZ Delfland

ROM-uitkomsten inzetten bij team verbeterdoelen Een voorbeeld van het GR1PP-team bij GGZ Delfland Improving Mental Health by Sharing Knowledge ROM-uitkomsten inzetten bij team verbeterdoelen Een voorbeeld van het GR1PP-team bij GGZ Delfland Daphne van der Draai (GGZ Delfland) Marjolein Veerbeek (Trimbos

Nadere informatie

Eigen Regie Maakt Zorg Beter

Eigen Regie Maakt Zorg Beter Eigen Regie Maakt Zorg Beter 31 maart 2011 Siska de Rijke Beleidsmedewerker Zorg CG-Raad Termen Zelfmanagement Eigen regie Eigen verantwoordelijkheid Deelnemer in plaats van afnemer Verbindende schakel

Nadere informatie

Workshop Leren van ROM

Workshop Leren van ROM Improving Mental Health by Sharing Knowledge Workshop Leren van ROM Joran Lokkerbol Gerdien Franx Marjolein Veerbeek Margot Metz Workshop Kennismaking 09:00 09:30 Opfrissing 09:30 09:50 Voorbeeld 09:50

Nadere informatie

Patiëntenparticipatie in Diseasemanagement & Chronic Care Model. Margo Weerts

Patiëntenparticipatie in Diseasemanagement & Chronic Care Model. Margo Weerts Patiëntenparticipatie in Diseasemanagement & Chronic Care Model Margo Weerts De Hart&Vaatgroep De nieuwe organisatie van en voor mensen met een hart- of vaatziekte Ontstaan uit: - Vereniging van Vaatpatiënten

Nadere informatie

Opleidingsprogramma KOP-training

Opleidingsprogramma KOP-training Opleidingsprogramma KOP-training Inhoudsopgave Dit document geeft een korte omschrijving van de achtergrond, inhoud en het programma van de KOPtraining die georganiseerd wordt in het kader van het mirro-keurmerk.

Nadere informatie

9-12-2011. Is uw zorg state of the art? Wie wil er veranderen? Wie bepaalt of uw zorg state of the art is? Hoe wordt uw zorg state of the art?

9-12-2011. Is uw zorg state of the art? Wie wil er veranderen? Wie bepaalt of uw zorg state of the art is? Hoe wordt uw zorg state of the art? Wie wil er veranderen? Is uw zorg state of the art? Oogsten en verbinden Kennis en praktijk Bea Tiemens Hoe wordt uw zorg state of the art? Wie bepaalt of uw zorg state of the art is? De wetenschapper?

Nadere informatie

Omslag Motiveren kun je leren van Pauline Dekker & Wanda De Kanter, met tekeningen van Marnix Rues

Omslag Motiveren kun je leren van Pauline Dekker & Wanda De Kanter, met tekeningen van Marnix Rues Omslag Motiveren kun je leren van Pauline Dekker & Wanda De Kanter, met tekeningen van Marnix Rues Oefening Videofragment: Wat valt je op? Bij de patiënt Bij de zorgverlener (interventies/attitude) Oefening

Nadere informatie

decreatiewerkplaats.nl

decreatiewerkplaats.nl decreatiewerkplaats.nl Dynamische Consensus besluitvorming decreatiewerkplaats.nl Dynamische Consensus * besluitvorming decreatiewerkplaats.nl Programma Wat gaan we doen Programma Wat gaan we doen a)

Nadere informatie

SDM & ROM in het Centrum Lichaam, Geest & Gezondheid (CLG&G) Drs. Astrid C. Dirks, psychiater Centrum Lichaam, Geest en Gezondheid GGz Breburg

SDM & ROM in het Centrum Lichaam, Geest & Gezondheid (CLG&G) Drs. Astrid C. Dirks, psychiater Centrum Lichaam, Geest en Gezondheid GGz Breburg SDM & ROM in het Centrum Lichaam, Geest & Gezondheid (CLG&G) Drs. Astrid C. Dirks, psychiater Centrum Lichaam, Geest en Gezondheid GGz Breburg Prof.dr. Christina van der Feltz-Cornelis Hoogleraar sociale

Nadere informatie

Terug in het heden: een nuchtere blik op de zin en onzin van meten in de zorg. Sandra Beurskens

Terug in het heden: een nuchtere blik op de zin en onzin van meten in de zorg. Sandra Beurskens Terug in het heden: een nuchtere blik op de zin en onzin van meten in de zorg Sandra Beurskens Patient/client centred SDM (RVZ, 2013) Evidence Based Practice Context Multi/inter-disciplinair Doelgerichte

Nadere informatie

Shared decision making Een combinatie van IT en mensgerichte zorg

Shared decision making Een combinatie van IT en mensgerichte zorg Shared decision making Een combinatie van IT en mensgerichte zorg Door Dorothea Wild, MD Stel je voor: mevrouw Smit, één van je patiënten, lijdt aan reumatoïde artritis in haar rug. Ze komt op consult

Nadere informatie

Verslag bijeenkomst 3 september 2015 Netwerk Richtlijnen jeugdhulp en jeugdbescherming

Verslag bijeenkomst 3 september 2015 Netwerk Richtlijnen jeugdhulp en jeugdbescherming Verslag bijeenkomst 3 september 2015 Netwerk Richtlijnen jeugdhulp en jeugdbescherming Lunchbijeenkomst leernetwerk Voorafgaand aan de landelijke netwerkbijeenkomst is het leernetwerk bij elkaar gekomen

Nadere informatie

Introductie Methoden Bevindingen

Introductie Methoden Bevindingen 2 Introductie De introductie van e-health in de gezondheidszorg neemt een vlucht, maar de baten worden onvoldoende benut. In de politieke en maatschappelijke discussie over de houdbaarheid van de gezondheidszorg

Nadere informatie

De patiënt aan het stuur implementatie in het zorgveld. Linda van Mierlo, PhD Beleidsmedewerker Zorginnovatie, CZ

De patiënt aan het stuur implementatie in het zorgveld. Linda van Mierlo, PhD Beleidsmedewerker Zorginnovatie, CZ De patiënt aan het stuur implementatie in het zorgveld Linda van Mierlo, PhD Beleidsmedewerker Zorginnovatie, CZ IQ healthcare congres, 7 september 2012 CZ Alles voor betere zorg 1. Voor verzekerden Goede

Nadere informatie

Patiënten- en naastenversie Kwaliteitsstatuut ggz Juni 2016

Patiënten- en naastenversie Kwaliteitsstatuut ggz Juni 2016 Patiënten- en naastenversie Kwaliteitsstatuut ggz Juni 2016 Het Model-Kwaliteitsstatuut ggz en deze bijbehorende Patiënten- en naastenversie is opgesteld door: 1 Patiënten- en naastenversie Kwaliteitsstatuut

Nadere informatie

Eerste richtlijnen voor het omgaan met euthanasie vragen van cliënten en hun families die bij Geriant in behandeling zijn

Eerste richtlijnen voor het omgaan met euthanasie vragen van cliënten en hun families die bij Geriant in behandeling zijn Eerste richtlijnen voor het omgaan met euthanasie vragen van cliënten en hun families die bij Geriant in behandeling zijn Praat erover: 1. Je hoeft niet alles te weten of te begrijpen over euthanasie bij

Nadere informatie

Zorgprogrammering in de GGZ. Het implementatievraagstuk én de oplossingen 30 oktober 2015 Rob Pranger & Jaco Takkenkamp

Zorgprogrammering in de GGZ. Het implementatievraagstuk én de oplossingen 30 oktober 2015 Rob Pranger & Jaco Takkenkamp Zorgprogrammering in de GGZ Het implementatievraagstuk én de oplossingen 30 oktober 2015 Rob Pranger & Jaco Takkenkamp Agenda 1. Zorgpaden in de GGZ: theoretische achtergrond. 2. Methodiek voor het ontwikkelen

Nadere informatie

Visie Ehealth Longfonds

Visie Ehealth Longfonds Visie Ehealth Longfonds Dit document beschrijft de visie en standpuntbepaling van het Longfonds in relatie tot E-health. En is de basis voor de ontwikkelde checklist voor toetsing van E-health initiatieven

Nadere informatie

Doel en resultaat WPOplus training

Doel en resultaat WPOplus training Doel en resultaat WPOplus training Effect: Werknemers vergroten zichtbaar de vaardigheden goed werknemerschap en daardoor kunnen ze doorstromen in hun loopbaan Resultaat: Deelnemers in staat stellen WPO

Nadere informatie

Samen beslissen (SDM) moet altijd

Samen beslissen (SDM) moet altijd Samen beslissen (SDM) moet altijd Kiezen voor Pillen en/of Praten bij Depressie en Angststoornissen Behandelvoorkeuren en Keuzes van Patiënten en Behandelaren Sumayah Rodenburg Vandenbussche Disclosure

Nadere informatie

Workshop Positieve gezondheid in hbo-onderwijs Hélène van den Nieuwenhoff

Workshop Positieve gezondheid in hbo-onderwijs Hélène van den Nieuwenhoff Workshop Positieve gezondheid in hbo-onderwijs Werkconferentie Positieve gezondheid in opleiding en praktijk Zorgacademie Midden-Brabant, 25 oktober 2017 Hélène van den Nieuwenhoff Fontys Hogeschool Mens

Nadere informatie

Sturen op kosten in de zorg. Patiënt, professional, politiek? Shared Decision Making. NFU-RVZ Utrecht 06-09-2013

Sturen op kosten in de zorg. Patiënt, professional, politiek? Shared Decision Making. NFU-RVZ Utrecht 06-09-2013 Sturen op kosten in de zorg. Patiënt, professional, politiek? Shared Decision Making. NFU-RVZ Utrecht 06-09-2013 Trudy van der Weijden Huisartsgeneeskunde School CAPHRI MUMC+ Shared Decision Making Gezamenlijke

Nadere informatie

Helpt het hulpmiddel?

Helpt het hulpmiddel? Helpt het hulpmiddel? Het belang van meten Zuyd, Lectoraat Autonomie en Participatie Faculteit Gezondheidszorg Dr. Ruth Dalemans, Prof. Sandra Beurskens 08-10-13 Doelstellingen van deze presentatie Inzicht

Nadere informatie

Meedoen Meten. DICHTERBIJ Kenniscentrum voor Dagbesteding en Werk. Angela Prudon. Hogeschool van Arnhem en Nijmegen (HAN) Master Social Work

Meedoen Meten. DICHTERBIJ Kenniscentrum voor Dagbesteding en Werk. Angela Prudon. Hogeschool van Arnhem en Nijmegen (HAN) Master Social Work Meedoen Meten DICHTERBIJ Kenniscentrum voor Dagbesteding en Werk Angela Prudon Hogeschool van Arnhem en Nijmegen (HAN) Master Social Work Programma Welkom Introductie Dichterbij HAN Master Social Work

Nadere informatie

Inleiding. Vinken en vonken in Vroegtijdige zorgplanning. Doel van de bijeenkomst: Casuïstiek Achtergronden Literatuur

Inleiding. Vinken en vonken in Vroegtijdige zorgplanning. Doel van de bijeenkomst: Casuïstiek Achtergronden Literatuur Vinken en vonken in Vroegtijdige zorgplanning Rens Henquet, Kaderarts ouderengeneeskunde Mirjam Broes, Kaderarts palliatieve zorg Inleiding Doel van de bijeenkomst: Casuïstiek Achtergronden Literatuur

Nadere informatie

M. Helleman Rn MScN T. van Achterberg Rn PhD P.J.J. Goossens Rn PhD APRN A. Kaasenbrood, MD, PhD

M. Helleman Rn MScN T. van Achterberg Rn PhD P.J.J. Goossens Rn PhD APRN A. Kaasenbrood, MD, PhD De interventie Bed op Recept voor patiënten met een borderline persoonlijkheidsstoornis laat patiënten groeien in autonomie, zelfmanagement en vaardigheden M. Helleman Rn MScN T. van Achterberg Rn PhD

Nadere informatie

Situering Vlaams Patiëntenplatform vzw (VPP) - onafhankelijk platform - Bijna 100 patiëntenverenigingen - Ervaringsdeskundigen

Situering Vlaams Patiëntenplatform vzw (VPP) - onafhankelijk platform - Bijna 100 patiëntenverenigingen - Ervaringsdeskundigen Patiëntenparticipatie als meerwaarde voor... Situering Vlaams Patiëntenplatform vzw (VPP) - onafhankelijk platform - Bijna 100 patiëntenverenigingen - Ervaringsdeskundigen Ilse Weeghmans,VPP vzw Symposium

Nadere informatie

Zet de volgende stap! Naar een nieuwe manier van zorgverlenen

Zet de volgende stap! Naar een nieuwe manier van zorgverlenen Zet de volgende stap! Naar een nieuwe manier van zorgverlenen Het is duidelijk: zorgverleners, ook die uit uw zorggroep, kunnen per jaar in verhouding maar weinig uren besteden aan hun patiënten met een

Nadere informatie

Workshop samen talenten benutten

Workshop samen talenten benutten Workshop samen talenten benutten Doelgroep: organisaties die met vrijwilligers met een beperking willen werken Doel: kennis en vaardigheden overdracht voor het werken met mensen met een beperking Bijeenkomst

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting

Nederlandse samenvatting Nederlandse samenvatting De levensverwachting van mensen met een ernstige psychiatrische aandoening (EPA) is gemiddeld 13-30 jaar korter dan die van de algemene bevolking. Onnatuurlijke doodsoorzaken zoals

Nadere informatie

Informatiebrochure Deskundigheidsbevordering Wijkverpleegkundige Indiceren en organiseren van zorg

Informatiebrochure Deskundigheidsbevordering Wijkverpleegkundige Indiceren en organiseren van zorg Informatiebrochure Deskundigheidsbevordering Wijkverpleegkundige Indiceren en organiseren van zorg AVZN Deskundigheidsbevordering wijkverpleegkundigen 2015 Pagina 1 van 8 AVZN Deskundigheidsbevordering

Nadere informatie