Evaluatie Versterking Allochtoon Ondernemerschap Nijmegen-Kanaalgebied

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Evaluatie Versterking Allochtoon Ondernemerschap Nijmegen-Kanaalgebied 2001-2003"

Transcriptie

1 Evaluatie Versterking Allochtoon Ondernemerschap Nijmegen-Kanaalgebied BRN Projecten 2004

2 Beschikking en opdrachtverlening November 2001 ontvangt de heer H.G. Agassi van de Directie Grondgebied, Afdeling Economische Zaken de beschikking in het kader van doelstelling 2 Nijmegen-Kanaalgebied van voornoemde Directie Strategie & Projecten ( opgesteld, besluitdatum , kenmerk onder projectnaam Versterking allochtoon ondernemerschap nummer NIKA.001). Waarbij de stuurgroep het College van B&W aanvullend adviseert met de opmerking dat het opzetten van een ondernemersvereniging geen doel op zich is, het project moet breder zijn en leiden tot een inbedding van deze ondernemersgroep in gemeentelijke netwerken. Eind december 2001 ontvangt BRN Projecten de opdrachtverlening van de heer Agasi hoofd Economisch Zaken (datum /kenmerk G410/eijkhout/ ). Startdatum van het project is 1 oktober 2001 einddatum 1 juli 2003 zijn.

3 Evaluatie De evaluatie is gebaseerd op het Model eindverslag Doestelling 2 Stedelijke Gebieden Nederland. Aan bod komen: de inhoudelijke realisatie van het project en promotie en publiciteit. Administratieve organisatie en financiële realisatie zijn reeds in de kwartaalrapportages verwerkt. Adviesuren zijn gedeclareerd op basis van een urenverantwoording, andere uitgaven op basis van facturen. Per 1 december 2004 zijn alle rekeningen van de projectuitvoerder betaald. De accountantscontrole heeft december 2004 plaatsgevonden, met deze inhoudelijk projectevaluatie wordt het project door de projectuitvoerders (BRN en Erdem adviesbureau) afgesloten. I. Inhoudelijke realisatie van het project Doelstelling van het project is: versterken van allochtoon ondernemerschap en daarmee de wijkeconomie in Nijmegen-Kanaalgebied. Om dit doel te bereiken zijn de volgende acties gepland: 1. vooronderzoek en opbouwen netwerk 2. nulmeting 3. opzetten ondernemersvereniging 4. voorlichting, workshops en excursies 5. opbouwen mentorennetwerk Per actie is een urenbegroting gemaakt en wordt de urenverantwoording bijgehouden. Planning en realisatie algemeen Startdatum van het project is 1 oktober 2001, einddatum 1 juli 2003 (totaal 21 maanden). Gaande het project is de einddatum verzet naar 1 januari 2005 (totaal 39 maanden). Van de geplande adviesuren zijn er uitgevoerd. De planning en realisatie per activiteit ziet er als volgt uit: Activiteit planning realisatie verschil planning - realisatie verschil planning realisatie relatief Vooronderzoek / opbouwen netwerk % Nulmeting % Opzetten ondernemersvereniging % Voorlichting/workshops/excursies % Opzetten mentorennetwerk % Totaal % De totale realisatie van de urenplanning wijkt slechts 6% af van de planning. Binnen de activiteiten heeft er echter een grote verschuiving plaatsgevonden. Aanzienlijk meer uren zijn gerealiseerd in het opzetten van de ondernemersvereniging. In het mentorennetwerk is nauwelijks geïnvesteerd. Ook bij de nulmeting en het organiseren van voorlichtingsbijeenkomsten, workshops en excursies blijft de realisatie aanzienlijk achter bij de planning.

4 Financiële planning en realisatie De advieskosten zijn vrijwel conform de planning ondanks het feit dat de projectperiode vrijwel twee maal zo lang is geworden. Kosten voor drukwerk en promotie zijn lager dan begroot. De uitgaven voor vergaderruimte zijn hoger dan gepland, belangrijke kanttekening is dat de ondernemersvereniging voor heel 2005 nog beschikt over vergaderruimte. Ad1 vooronderzoek en opbouwen netwerk Voor het vooronderzoek en het opbouwen van het netwerk zijn circa 3,5 week gepland, planning en realisatie zijn vrijwel identiek. Naast desk research (literatuurstudie) is met een aantal ondernemers gesproken om goed inzicht te verkrijgen in de vragen en behoeften van de ondernemers. Het field research onder de ondernemers is vooral door Erdem adviesbureau uitgevoerd de contacten met het netwerk (MKB-intermediairs, gemeente Nijmegen en andere leden Startersplatform) werden vooral door BRN gelegd. Uitgangspunt is dat de activiteiten van het project moeten aansluiten bij het gemeentelijk beleid en conform de aanbeveling van de stuurgroep moet leiden tot een inbedding van deze ondernemersgroep in gemeentelijke netwerken. Vandaar dat eerst onderzoek is gedaan naar het gemeentelijk beleidskader. De belangrijkste aansluitingspunten werden gevonden in het EFRO Programma Nijmegen Kanaalgebied en het Concept Uitvoeringsprogramma 2000/2001 Multiculturele Samenleving. Beide maken onderdeel uit van het gemeentelijk beleid waaronder het Ontwikkelingsplan Grotestedenbeleid Kader en gebiedsafbakening projectaanvraag De gemeente Nijmegen heeft Nijmegen-Kanaalgebied aangewezen als Doelstelling 2 (D2- gebied). Dit betekent dat vanuit de overheid (gemeente, provincie en rijk) en Europa extra inzet en middelen (kunnen) worden ingezet om achterstanden weg te kunnen werken. Nijmegen-Kanaalgebied omvat de wijken Nijeveld, Hatert, Biezen, Wolfskuil, Hees, Heseveld, Neerbosch, Goffert en het Haven- en industrieterrein Het aantal ingeschreven werkzoekenden ligt in dit gebied 2% hoger dan het stedelijk gemiddelde van 12%. 10% van de werkzoekenden is langer dan een jaar ingeschreven, dit ligt 43% boven het stedelijk gemiddelde (bron: RBA, jaar 1999). Het inkomen van particuliere huishoudens ligt op bijna 1/3 van het Nijmeegs gemiddelde (bron: CBS, jaar 1996). Een relatief groot aantal inwoners heeft weinig of geen opleiding in dit gebeid. Het aantal niet-westerse allochtonen ligt met 17% bijna 1/3 boven het stedelijk gemiddelde van 13% (bron: jaarboek GSB/ISEO, jaar 1999). De wijken Nijeveld, de Biezen en Wolfskuil zijn sociaal-economisch de zwakste wijken.

5 We vinden hier 1/5 van de bedrijven die in Nijmegen gevestigd zijn, samen goed voor meer dan een kwart van de werkgelegenheid. De meesten zijn werkzaam in de industrie (40%) of de gezondheidszorg- en welzijnszorg (23%). De derde belangrijke sector is reparatie consumentenartikelen en handel. Doelstelling van het EFRO-programma Nijmegen-Kanaalgebied is: Het realiseren van een zodanige structurele economische ontwikkeling en het scheppen van een zodanig aantal structurele arbeidsplaatsen dat het Kanaalgebied aansluiting kan vinden bij de economische ontwikkeling van de stad als geheel. Het Pilotproject versterking allochtoon ondernemerschap sluit direct aan bij de volgende maatregelen als genoemd in het EFROprogramma: stimuleren buurteconomie, meer aandacht voor starters (al of niet vanuit een uitkering). Ook het stimuleren van ondernemers-verenigingen wordt expliciet genoemd in het EFRO-programma. Belangrijke items zijn: het voorkomen van problemen bij gevestigde ondernemers, het ondersteunen van etnische ondernemers in samenwerking met belangenorganisaties en versterking van het zelforganiserend vermogen van startende ondernemers. Vooronderzoek Uit onderzoek van de Sociaal Economische Raad (1998) onder allochtone ondernemers blijkt dat er een zwakke basis is, de professionaliteit en de zakelijke netwerken gebrekkig zijn en anderzijds de MKB-dienstverelning niet toegankelijk is. Gevolg is dat het aantal uitvallers onder allochtone ondernemers, met name het eerste jaar, hoger ligt dan het totale gemiddelde onder ondernemers. Respectievelijk 17% en 14%. Anderzijds neemt het aantal allochtone ondernemers gestaag toe. Het aantal eerste generatie allochtone ondernemers is in de periode meer dan verdrievoudigd van tot bijna Het totaal aantal ondernemers in Nederland nam met nog geen 60% toe. Tot de tweede generatie allochtone ondernemers worden dan ondernemers gerekend. Ongeveer en kwart van de allochtone ondernemers is vrouw (landelijk 30%). De tendens tot branchespreiding zet door: de keuze voor de horeca neemt af ten gunste van met name de zakelijke dienstverlening. De tweede generatie kiest al voor hoogwaardiger diensten als adviesbureau, onderzoeksbureau en public relation bureau. Ook de overlevingskans van de allochtone ondernemer ontwikkelt zich positief: het aantal uitvallers daalt van 27% in 1992 tot 17% in 1999 (landelijk totaal in de jaren negentig tussen rond de 14%). Bron: Monitor etnisch ondernemerschap 2000 (ITS 2001). In het Concept Uitvoeringsprogramma 2000/2001 Multiculturele Samenleving van de gemeente Nijmegen wordt expliciet genoemd dat Het stimuleren van etnisch ondernemerschap kan een kansrijke manier zijn om met de zwakke arbeidsmarktpositie van allochtonen om te gaan. Er wordt meer dan ,- gelabeld om (startende) etnische ondernemers te stimuleren, o.a. op het gebied van training, coaching en huisvesting.

6 Onderzoek ITS, juni 2001 Allochtone ondernemers in Nijmegen en in Nijmegen-Kanaalgebied Nijmegen telt 397 allochtone bedrijven in 1999, waarvan 122 (30%) in het Kanaalgebied. Hier zijn 476 ondernemers werkzaam (146 in het Kanaalgebied). De gemiddelde leeftijd ligt rond de 35 jaar en men heeft gemiddeld 3,5 jaar ervaring als ondernemer. De grootste groep allochtone ondernemer zijn Turken met 29% van het totaal aantal allochtone ondernemers in Nijmegen, gevolgd door Marokkanen 7%, Antillianen, Surinamers en Chinezen, elk 6%, Vietnamezen en ex-joegoslaven elk 5% en tot slot Grieken, Egyptenaren, en Iranezen met elk 4% van dit totaal. Opvallend is dat de Turken met 41% sterk vertegenwoordigd zijn in het Kanaalgebied. Het aantal allochtone bedrijven neemt in het Kanaalgebied gedurende het decennium toe van 38 tot 129 (240%). Voor overig Nijmegen van 111 tot 271 (145%). Het aantal starters in het Kanaalgebied stijgt van vijf in 1990 tot 36 in Voor overig Nijmegen stijgt het aantal starters van 15 tot 43. In totaal starten in 1999 dus 79 niet-westerse allochtone ondernemers een bedrijf in Nijmegen tegenover 20 in Van de allochtone bedrijven in Nijmegen is 35% is werkzaam in de horeca, 11% in de detailhandel en 16% in de groothandel. Daarnaast is men vooral werkzaam in de zakelijke en persoonlijke dienstverlening, respectievelijk 13% en 9%.De branchering is redelijk gelijkmatig verspreid over het Kanaalgebied en Nijmegen overig. De belangrijkste verschuivingen in de periode zijn dat de horeca afneemt van 62% tot 35%, de zakelijke dienstverlening neemt toe van 3 tot 13%, de persoonlijk dienstverlening stijgt minder maar toch nog van 6 tot 9%. De groothandel stijgt van 7 tot 16%. Ook de bouwnijverheid en handel & reparatie van auto s stijgen aanzienlijk van rond de 1% tot 4% elk.de detailhandel blijft redelijk stabiel. Van de allochtone starters uit1992 is in 1999 nog 50% over, voor het Kanaalgebied is dit met 33% aanzienlijk lager dan voor overig Nijmegen waar dit op 58% ligt. Voor de cohorte starters uit 1997 ligt de overlevingsfractie na 3 jaar op 41% voor het Kanaalgebied en 60% voor overig Nijmegen. Drie bedrijven zijn een BV, 31% een VOF of CV en 2/3 van de bedrijven is een eenmanszaak Bij 55% is naast de ondernemer maximaal een werknemer in dienst, bij 41% zijn 2-4 personen werkzaam, bij 3% 5-9 personen. Slechts bij 1% zijn meer dan 9 personen werkzaam.

7 Onderzoek BRN Projecten Op basis van de gegevens van de Kamer van Koophandel (selectie allochtone ondernemers, 177 bedrijven voor geheel Nijmegen), het bedrijvenregister van de afdeling Economische Zaken (selectie op naam) en fieldresearch is het aantal allochtone bedrijven in Nijmegen- Kanaalgebied ingeschat op rond de 100. Met 75 bedrijven is contact geweest. Het profiel van deze 75 bedrijven ziet er als volgt uit: Branchering De belangrijkste branches zijn de horeca (20 bedrijven) en de detailhandel, 25 bedrijven waarvan 16 in de foodsector (9 supermarkten, 3 bakkers, 3 slagers en een viszaak) en 8 in de non-food (4 wit-en bruingoedzaken, een kleding- huishoudelijke artikelen en een meubelzaak). Er zijn 5 bouwbedrijven (steiger, isolatie, stukadoor en ZZP er), 4 autobedrijven (autohandel, sloop en wasserij), en 4 groothandelaren (kleding, meubels en snacks). Drie reisbureaus, twee persoonlijke dienstverleners (kapper en kleermaker), twee autorijscholen, en twee arbeidsbemiddelingsbureaus, twee zakelijke dienstverleners (vertaalbureau en intercultureel traningsbureau). Tot slot een dekbeddenfabriek, meubelmaker, onroerend goed handelaar, en een kunstenaar. Concentratie per wijk 90% van deze 75 bedrijven vinden we in de volgende wijken: Willemskwartier (meer dan 1/3 aan de Willemsweg), Wolfskuil (Molenweg/Koninginnelaan), Hatert (Zijpendaalstraat /Couwenbergstraat) en tot slot verspreid in Neerbosch. Etno markt Veel ondernemers richten zich op de eigen markt, men kent de eigen taal en cultuur en weet wat de behoeften zijn. De eerste allochtone ondernemers richtten zich met name op de verkoop van voedsel en huishoudelijke artikelen uit het land van herkomst. Nog steeds richten allochtone ondernemers zich te vaak op de eigen doelgroep. Aansluitend bij voornoemde branchering handelt de groothandelaar in allochtone producten en levert deze aan allochtone winkels, de reisbureaus verzorgen vooral reizen van Nederland naar het land van herkomst van de eigenaar, de kapper en de autorijschool hebben vooral klanten uit hun eigen geboorteland en het uitzendbureau bemiddelt vooral allochtone uitzendkrachten. De horeca richt zich echter op de gehele Nijmeegse bevolking en ook de markt voor de detailhandelaren is zelfs in de wijken waar relatief veel allochtonen wonen te klein om zich (alleen) op allochtonen te richten.

8 Samenvatting project Periode oktober 2001 tot oktober 2003 Gebied: Nijmegen Kanaalgebied / D2-gebied Aanleiding: allochtone ondernemers hebben zich vaak niet voldoende voorbereid, er is gebrek aan kennis en kunde, ze maken te weinig deel uit of maken gebruik van formele MKBnetwerken. Marginale bedrijven en zwakkere branches zijn oververtegenwoordigd en er zijn taal- en cultuurproblemen. Gevolg: hogere uitval Doel: versterking allochtoon ondernemerschap door samenwerking binnen de ondernemersvereniging en professionalisering door voorlichting en workshops. Resultaat: kwantitatief meer en kwalitatief betere ondernemers. Diversificering en minder uitval. Activiteiten: - Inventariseren knelpunten en wensen bij de huidige allochtone ondernemers in het Kanaalgebied; - opzetten van een allochtone ondernemersvereniging met als einddoel doorstroom naar reguliere ondernemersverenigingen; - organiseren van voorlichtingsavonden en workshops; - opzetten van mentorennetwerk Aanpassing werkwijze BRN Projecten en Erdem adviesbureau, september 2002 Na het vooronderzoek wordt - door continu contact te onderhouden met allochtone ondernemers in het Kanaalgebied - inzicht verkregen in de vragen en problemen. Individuele problemen worden opgelost door: 1. Eenvoudige vragen beantwoorden we zelf; 2. door goede doorverwijzing naar de juiste afdeling / contactpersoon van de gemeente en instanties/bedrijven als: de Kamer van Koophandel, Syntens, banken, accountants, juristen en fiscalisten. Ook wordt gewezen op de mogelijkheden van specifieke projecten als het EQUAL-project. Voor collectieve problemen en belangen wordt verwezen naar het opzetten van een ondernemersvereniging. Deze zal op den duur ook antwoord kunnen geven op veel individuele vragen en problemen.

9 De projectuitvoerders (BRN en Erdem) brengen een kleine initiatiefgroep met vertegenwoordigers uit diverse branches en van diverse nationaliteiten bijeen. Met deze initiatiefgroep wordt de structuur van de organisatie en het plan van aanpak opgesteld, centraal hierin staan: - ledenwerving - planning activiteiten inclusief (gratis) voorlichting en workshops (KvK, Syntens, BRN, Erdem en anderen) - communicatie, intern en extern, met name richting gemeente en andere ondernemers-/ belangenverenigingen - continuïteit: inbedding van de organisatie / opzetten mentorennetwerk De projectuitvoerders zijn de aanjagers en vervullen de secretariële functie tot het eind van de projectperiode. Belang ondernemersvereniging Het belang van de ondernemersvereniging is drieledig: 1. collectief belang: samen sterk 2. individueel belang: door krachten te bundelen zijn allerlei voordelen te verkrijgen 3. communicatie/ promotie: de bedrijven krijgen meer bekendheid en de ondernemer is beter op de hoogte van (economische) ontwikkelingen ad 1. collectief belang Door de krachten te bundelen worden de ondernemers een serieuze gesprekspartner van de gemeente, maar ook van bijvoorbeeld andere belangenverenigingen, scholen, instellingen en de pers. We gaan hier met name in op de gemeente als gesprekspartner. Als ondernemersvereniging is het van groot belang op de hoogte te zijn van het gemeentelijk beleid en regelmatig overleg te hebben met de gemeente. De belangrijkste gesprekspartners bij de gemeente zijn: burgemeester en wethouders, raadscommissies en ambtenaren (hoofden van afdelingen en de bedrijvencontacten functionaris). Met name op het gebied van ruimtelijke ordening en economische zaken. Gemeentelijk beleid dat direct van betekenis kan zijn voor de ondernemer, en waarvan hij dus op de hoogte moet zijn betreffen zaken als: de ruimtelijke ordening ( bestemmingsplannen, bouwvergunningen, bereikbaarheid, parkeren, werk in uitvoering, fysieke her/inrichting van de winkel- of bedrijvenomgeving, de aanleg van nieuwe of revitalisering van oude bedrijfsterreinen/winkelcentra) het economische beleid (detailhandelsnota, vergunningen, heffingen, winkeltijden, koopzondagen, stimulering ondernemerschap). Het gemeentelijk beleid op het gebied van toerisme en recreatie (als trekker van potentiële klanten) en het beleid op het gebied van schoon, heel en veilig waarbij ook de brandweer en politie direct in beeld komen. Kortom het gemeentelijk beleid kan voor de individuele ondernemer van groot belang zijn, het is dan ook noodzakelijk dat de ondernemer hierover meedenkt en hierin stuurt. Als individu is dit ondoenlijk, als collectief - met diverse werkgroepen/commissies kan dit wel. Door de krachten te bundelen met andere belangenverenigingen / instellingen en de pers wordt de betekenis van de ondernemersvereniging nog pregnanter.

10 Resultaten: Bij directe collectieve ondernemersbelangen die gerealiseerd kunnen worden (mede) door de ondernemersvereniging moet gedacht worden aan zaken als: - Goede bereikbaarheid, voldoende parkeerplaatsen; - aantrekkelijke inrichting openbare ruimte; - schoon, heel en veilige omgeving; - (in) directe promotie; - aanstellen citymanager; - instellen branchecommissie; - behoud / verbeteren concurrentiepositie door deze regelmatig door te lichten en zonodig acties te ondersteunen. ad 2. individueel belang Door krachten te bundelen zijn allerlei (financiële) voordelen te verkrijgen, bijvoorbeeld op het gebied van: - Adverteren; - afvalinzameling; - verzekeringen; - leningen; - als vereniging lid van MKB-Nederland; - voorlichting, cursussen, trainingen; - administratie; - incasso; - inkopen. In het Kanaalgebied Nijmegen zijn bijvoorbeeld al concrete ideeën om onderling korting te geven in de non-food sector. ad 3. communicatie / promotie Door met elkaar te communiceren (interne communicatie) hebben de ondernemers meer zicht op elkaars wel en wee en groeit ook het zakelijk en commercieel inzicht. Door bedrijfsbezoeken kan men veel leren, zowel door aangesloten bedrijven te bezoeken waarbij de ondernemer zijn bedrijf moet presenteren als bedrijfsbezoeken in andere steden /landen. De externe communicatie versterkt de positie van de ondernemers als belangrijke partner voor de gemeente en andere instellingen, organisaties, bedrijven en belangengroepen. Ook kan men collectief (of per deelgebied/sector) de bedrijvigheid (markt/braderie) promoten.

11 Subsidies / leningen Door actief te communiceren is men ook beter op de hoogte van allerlei faciliteiten. Zo heeft de Kamer van Koophandel het Onderzoeksfonds Detailhandel en het Fonds Financiële Deelname. De gemeente heeft diverse faciliteiten om centrummanagement te (co-) financieren. Het EQUAL-project is een extra impuls voor prestarters, vrouwelijke en allochtone ondernemers. Concrete resultaten zijn: - Er is een stabiele ondernemersvereniging met voldoende draagvlak die een serieuze onderhandelingspartner voor de gemeente en andere belanghebbenden is; - er is een strategisch beleid, toekomstvisie en een meerjarenplan; - de leden zijn op de hoogte van en hebben invloed op het gemeentelijk beleid; - het ondernemersklimaat wordt gestimuleerd; - het ondernemerschap wordt professioneler; - het aanbod wordt diverser en kwalitatief beter; - de bereikbaarheid inclusief aanbod parkeerplaatsen - is goed; - er is sprake van een aantrekkelijk winkel - /bedrijvengebied; - het winkel- /ondernemersgebied is schoon, heel en veilig; - de concurrentiepositie verbetert; - de bekendheid van het winkel- / bedrijvengebied neemt mede dankzij promotionele activiteiten - toe; - er zijn aantrekkelijke collectieve contracten / overeenkomsten. Structuur organisatie: Vertegenwoordiging leden: 1. Alle leden kunnen in het bestuur deelnemen, geen discriminatie; 2. verdeling op basis van etniciteit; 3. verdeling op basis van wijk / winkel- bedrijvengebied; 4. verdeling op basis van branche (horeca/detailhandel en overig); 5. combi. Commissies / werkgroepen: - Fysieke infrastructuur / ruimtelijke ordening; - economische zaken; - evenementen; - communicatie en promotie; - kwaliteit; - ad hoc

12 bijlage literatuur Specifiek voor Nijmegen is gebruik gemaakt van de volgende literatuur: - Concept Uitvoeringsprogramma 2000/2001 Multiculturele Samenleving, november EFRO Programma Nijmegen - Kanaalgebied, Directie Strategie & Projecten, januari Ontwikkelingsplan Grotestedenbeleid , november Statistisch Jaarbeeld 1999, Directie Strategie & Projecten afdeling O&S, Nijmegen november Wijkonderzoek 1998, Directie Strategie & Projecten afdeling O&S, Nijmegen mei Sociale Atlas 1998, Directie Strategie & Projecten afdeling O&S, Nijmegen mei Koop- en bezoekstromen in de Euregio Rijn-Waal op gemeenteniveau: Nijmegen, januari Bedrijvenpeiling Nijmegen 1997, Gemeente Nijmegen april Buurt- en Wijkbewinkeling Nijmegen, april Wijkplannen aanpakgebieden, Structuurplan Het land over de Waal, Gemeente Nijmegen juli/augustus Structuurvisie Nijmegen, Dienst SO september Bedrijvenatlas Nijmegen, juni 1983 Provincie - Provinciale Economische Verkenning, oktober Provinciale Werkgelegenheidsenquête 1999, juli Onderzoek ruimte voor bedrijven, maart Een atlas van Gelderse gemeenten, april 1999 Etnisch ondernemerschap / Etno marketing - Profiel van het allochtoon MKB, ontwikkelingen en aanzet tot kwaliteitsverbetering in het midden- en kleinbedrijf, SSNT september Mentorenproject Delfshaven, december Migrantenondernemers, een versterking van de lokale economie, oktober Migrantenondernemers Bos en Lommer, december Een factor van betekenis, zelfstandig ondernemerschap van allochtonen in Nederland, juni Bestedingspatronen van allochtone huishoudens in de vier grote steden, februari Buurtgebonden allochtone detailhandel in Nederland, HBD januari Over grenzen, immigranten en de informele economie, Van vuur tot vuur, ontwikkeling van Turks ondernemerschap in Rotterdam, oktober Franchising, een andere manier van succesvol ondernemen voor de allochtone ondernemer, 1996 Detailhandel - Koop- en bezoekstromen in de Euregio Rijn-Waal, januari Checklist bereikbaarheid winkelcentra 1999, december Produktvorming in de detailhandel, handboek drs. E.J. Bolt, december Buurtwinkelcentra zakelijke bekeken en checklist, Ontwikkeling en opbouw van het Nederlandse detailhandelsapparaat, september 1989 publicaties / onderzoeken drs. C. W.J.M. van Diemen - Lombok Schoon, project door en voor ondernemers, oktober Programma Integraal beleid Kanaalstraat e.o., Utrecht mei Visieontwikkeling & aankoopbeleid Wijk Ontwikkelings Maatschappij Lombok BV, juni Buurteconomieversterkende projecten in Lombok, Detailhandelsenquête laan van Nieuw Guinea, augustus De vraag naar bedrijfsruimte in het Urban-gebied Lombok, mei 1998

Samenvatting Plan van Aanpak Centrummanagement Grave. Ondernemersvereniging Graveon

Samenvatting Plan van Aanpak Centrummanagement Grave. Ondernemersvereniging Graveon Samenvatting Plan van Aanpak Centrummanagement Grave Ondernemersvereniging Graveon VOORWOORD Deze visie en plan van aanpak voor de start van Centrummanagement Grave is tot stand gekomen door samenwerking

Nadere informatie

FORUM Monitor Allochtonen op de arbeidsmarkt: effecten van de economische crisis 2 e kwartaal 2009

FORUM Monitor Allochtonen op de arbeidsmarkt: effecten van de economische crisis 2 e kwartaal 2009 FORUM Monitor Allochtonen op de arbeidsmarkt: effecten van de economische crisis 2 e kwartaal 29 Groei van werkloosheid onder zet door! In het 2 e kwartaal van 29 groeide de werkloosheid onder (niet-westers)

Nadere informatie

Allochtonen op de arbeidsmarkt 2009-2010

Allochtonen op de arbeidsmarkt 2009-2010 FORUM Maart Monitor Allochtonen op de arbeidsmarkt 9-8e monitor: effecten van de economische crisis In steeg de totale werkloosheid in Nederland met % naar 26 duizend personen. Het werkloosheidspercentage

Nadere informatie

Aan de raad AGENDAPUNT 11. Doetinchem, 4 juli 2009. Economische visie en actieplan Dynamisch Duurzaam Doetinchem

Aan de raad AGENDAPUNT 11. Doetinchem, 4 juli 2009. Economische visie en actieplan Dynamisch Duurzaam Doetinchem Aan de raad AGENDAPUNT 11 Economische visie en actieplan Dynamisch Duurzaam Doetinchem Voorstel: 1. de foto van de sociaal-economische situatie in Doetinchem voor kennisgeving aannemen; 2. het beleidskader

Nadere informatie

Spijkerkwartier. Kerncijfers Wijk Stad, 2013 Spijkerkwartier Gemeente Arnhem

Spijkerkwartier. Kerncijfers Wijk Stad, 2013 Spijkerkwartier Gemeente Arnhem Kerncijfers Wijk Stad, 2013 Gemeente Inhoud : Oppervlakte en Bodemgebruik Bevolking naar geslacht Bevolking naar leeftijd Bevolking naar etnische groepen Huishoudens Bevolkingsontwikkeling Woningvoorraad

Nadere informatie

Demografie van de detailhandel. Werknemers in de detailhandel

Demografie van de detailhandel. Werknemers in de detailhandel Demografie van de detailhandel Werknemers in de detailhandel Inleiding In het kader van het onderzoeksprogramma Demografie van de detailhandel brengt het Hoofdbedrijfschap Detailhandel (HBD) ontwikkelingen

Nadere informatie

Gemeente Beverwijk. Wethouder Tim De Rudder

Gemeente Beverwijk. Wethouder Tim De Rudder Gemeente Beverwijk Wethouder Tim De Rudder https://www.youtube.com/watch?v=hdoxyqpivas 2 Rabobank Utrechtse Waarden Jappie van der Heide (manager MKB) Rabobank-IJmond 4 Rabobank Utrechtse Waarden Alleen

Nadere informatie

Projectenformulier Regiocontract 2012-2015 Regio Rivierenland

Projectenformulier Regiocontract 2012-2015 Regio Rivierenland Projectenformulier Regiocontract 20122015 Regio Rivierenland 1. Naam Project Geef de volledige en correcte naam waaronder het project geregistreerd dient te worden Professionalisering Evenementen Rivierenland

Nadere informatie

EIM onderdeel van Panteia

EIM onderdeel van Panteia EIM onderdeel van Panteia Monitor nieuw ondernemerschap 2006 Onderzoek voor Bedrijf & Beleid Monitor nieuw ondernemerschap 2006 Zoetermeer, 30 januari 2007 Dit onderzoek is gefinancierd door het Ministerie

Nadere informatie

Werk en inkomen. Sociale zekerheid. Sociale zekerheid. De wijk Schildersbuurt ligt in stadsdeel 5 Centrum en heeft 31.639 inwoners.

Werk en inkomen. Sociale zekerheid. Sociale zekerheid. De wijk Schildersbuurt ligt in stadsdeel 5 Centrum en heeft 31.639 inwoners. Sociale zekerheid Werk en inkomen De wijk Schildersbuurt ligt in stadsdeel 5 Centrum en heeft 31.639 inwoners. Sociale zekerheid De gegevens over de sociale zekerheid zijn alleen op gemeentelijk niveau

Nadere informatie

Datum : 26 oktober 2004 Nummer PS : PS2004IME11 Dienst/sector : MEC/ERT Commissie : IME Registratienummer : 2004MEC001993i Portefeuillehouder : G.

Datum : 26 oktober 2004 Nummer PS : PS2004IME11 Dienst/sector : MEC/ERT Commissie : IME Registratienummer : 2004MEC001993i Portefeuillehouder : G. S T A T E N V O O R S T E L Datum : 26 oktober 2004 Nummer PS : PS2004IME11 Dienst/sector : MEC/ERT Commissie : IME Registratienummer : 2004MEC001993i Portefeuillehouder : G. Mik Titel : Inzet middelen

Nadere informatie

Kennismakingsgesprek StartSmart

Kennismakingsgesprek StartSmart StartSmart Startpunten bij de Kamer van Koophandel Centraal gelderland Kennismakingsgesprek StartSmart Deelnamenummer Startsmart Datum Tijdstip Plaats Contactpersoon KvK Naam bedrijf HR-nummer (evt.) Naam

Nadere informatie

Plannen Economische Agenda 20113-2014

Plannen Economische Agenda 20113-2014 Plannen Economische Agenda 20113-2014 Aanvalsplan 1: Marketing regio Amersfoort: be good and tell it Wat is het doel: Gerichte marketingcampagnes starten op het gebied van ondernemen in Amersfoort en de

Nadere informatie

Stationswerk Stationsweg 86, Den Haag info@stationswerk.nl www.stationswerk.nl

Stationswerk Stationsweg 86, Den Haag info@stationswerk.nl www.stationswerk.nl Vanavond Waarom Stationswerk? Waarom samen ondernemen? Wat gaan we doen? Agenda Actueel Stationswerk Gastsprekers Borrel en discussie Conclusies Sluiting Actueel in de Stations buurt (AD 18 feb 2014) Actueel

Nadere informatie

Gemeente ñ Bergen op Zoom

Gemeente ñ Bergen op Zoom Gemeente ñ Bergen op Zoom Aan de leden en duoburgerleden van de gemeenteraad van Bergen op Zoom 3 0 SEP 2015 Uw kenmerk Ons kenmerk U15-015951 Datum Uw brief Beh. door P.C.C. van de Watering Doorkiesnr.

Nadere informatie

Economie, Wet- en Regelgeving

Economie, Wet- en Regelgeving Economie, Wet- en VRAAG: Hoe is de aansluiting van de DGS-leerstof Economie, Wet- en op de CKS gerealiseerd? Bronnen: S LL&B S Kwalificatiedossiers Ondernemen/Managen C Kerntaak 4: Onderneemt/Managet Werkprocessen:.9

Nadere informatie

Meerjarenbeleidplan 2012-2016 Stichting Centrummanagement Haaksbergen

Meerjarenbeleidplan 2012-2016 Stichting Centrummanagement Haaksbergen Meerjarenbeleidplan 2012-2016 Stichting Centrummanagement Haaksbergen 1. Doelstellingen De Stichting Centrummanagement Haaksbergen heeft als doel om namens de ondernemers, het centrum van Haaksbergen op

Nadere informatie

BAWI/U200900381 Lbr. 09/032

BAWI/U200900381 Lbr. 09/032 Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad informatiecentrum tel. (070) 373 8020 betreft Hulp aan ondernemers bij economische crisis uw kenmerk ons kenmerk BAWI/U200900381 Lbr. 09/032 bijlage(n)

Nadere informatie

18 december 2012. Social Media Onderzoek. MKB Nederland

18 december 2012. Social Media Onderzoek. MKB Nederland 18 december 2012 Social Media Onderzoek MKB Nederland 1. Inleiding Er wordt al jaren veel gesproken en geschreven over social media. Niet alleen in kranten en tijdschriften, maar ook op tv en het internet.

Nadere informatie

monitor Marokkaanse Nederlanders in Maassluis bijlage(n)

monitor Marokkaanse Nederlanders in Maassluis bijlage(n) Raadsinformatiebrief (openbaar) gemeente Maassluis Aan de leden van de gemeenteraad in Maassluis Postbus 55 3140 AB Maassluis T 010-593 1931 E gemeente@maassluis.nl I www.maassluis.nl ons kenmerk 2010-4748

Nadere informatie

Onderwerp: evaluatie Stuurgroep Toerisme en Recreatie en planvorming 2009

Onderwerp: evaluatie Stuurgroep Toerisme en Recreatie en planvorming 2009 Agendapunt : Voorstelnummer : Raadsvergadering : 25 november 2008 Naam opsteller : Thea Olivier Informatie op te vragen bij : Thea Olivier Portefeuillehouders : Jan Mesu Onderwerp: evaluatie Stuurgroep

Nadere informatie

Jaarverslag 2014 Federatie Ondernemersverenigingen Goeree-Overflakkee

Jaarverslag 2014 Federatie Ondernemersverenigingen Goeree-Overflakkee Jaarverslag 2014 Federatie Ondernemersverenigingen Goeree-Overflakkee Algemeen Eind 2013 is de Stichting Federatie Ondernemersverengingen Goeree-Overflakkee (FOGO) opgericht, met als doel de belangen van

Nadere informatie

Artikelen. Overwerken in Nederland. Ingrid Beckers en Clemens Siermann

Artikelen. Overwerken in Nederland. Ingrid Beckers en Clemens Siermann Overwerken in Nederland Ingrid Beckers en Clemens Siermann In 4 werkte 37 procent de werknemers in Nederland regelmatig over. Bijna een derde het overwerk is onbetaald. Overwerk komt het meeste voor onder

Nadere informatie

ECONOMISCHE STIMULANS

ECONOMISCHE STIMULANS DE ZZP ER CENTRAAL Arnhem is een ondernemende stad. Met name het aantal ZZP ers is de afgelopen jaren spectaculair toegenomen. Bij elkaar opgeteld zijn het meer mensen dan het grootste bedrijf in Arnhem

Nadere informatie

Verkiezingsprogramma D66 Maastricht 2014-2018. Samen Sterker

Verkiezingsprogramma D66 Maastricht 2014-2018. Samen Sterker Samen Sterker Werk > flexibelere arbeidsmarkt > verminderen bureaucratie > betere kansen voor startende (jonge) ondernemers Werk Algemeen Op dit moment hebben mensen die langs de kant staan te weinig kans

Nadere informatie

Startende ondernemers in Moerdijk 2005

Startende ondernemers in Moerdijk 2005 Startende ondernemers in Moerdijk 2005 I. Ontwikkeling startende ondernemers Aantal startende ondernemers licht gedaald In 2005 zijn in Moerdijk 136 personen een onderneming gestart 1. Dit zijn er 6 minder

Nadere informatie

Van plan een eigen bedrijf te starten? De gemeente Apeldoorn is er voor starters

Van plan een eigen bedrijf te starten? De gemeente Apeldoorn is er voor starters Van plan een eigen bedrijf te starten? De gemeente Apeldoorn is er voor starters Versie: 20 oktober 2014 Inleiding Startende ondernemers leveren een belangrijke bijdrage aan de dynamiek en groei van de

Nadere informatie

Werkgelegenheidsonderzoek

Werkgelegenheidsonderzoek Monitor Ruimtelijke Economie Uitkomsten Werkgelegenheidsonderzoek Provincie Utrecht 2011 (Voorlopig) Januari 2012 Afdeling Mobiliteit, Economie en Cultuur Inleiding In de periode april t/m september 2011

Nadere informatie

26 november 2015 Rapportage & achtergronden

26 november 2015 Rapportage & achtergronden 26 november 2015 Rapportage & achtergronden Inhoud 1. Inleiding 1. Onderzoeksopdracht 2. Onderzoeksmethode 3. Respons en betrouwbaarheid 2. Steekproefsamenstelling 3. Resultaten 1. Eerder onderzoek 2.

Nadere informatie

DIT IS VNO-NCW. Lidmaatschap en contributie

DIT IS VNO-NCW. Lidmaatschap en contributie De Europese lobby van vno-ncw richt zich zowel op de Europese spelers in Brussel (Europese Commissie, Europees Parlement) als op de Nederlandse politiek (in Den Haag en via de Permanente Vertegenwoordiging

Nadere informatie

MKB-Noord Dienstverlening voor ondernemerscollectieven

MKB-Noord Dienstverlening voor ondernemerscollectieven MKB-Noord Dienstverlening voor ondernemerscollectieven inhoud Voorwoord pag 3 Belangenbehartiging pag 4 Service en Dienstverlening pag 6 Ledenvoordeel pag 8 Netwerk pag 10 MKB Sercivedesk pag 11 Noord

Nadere informatie

Mede mogelijk gemaakt door de RPC s in Limburg

Mede mogelijk gemaakt door de RPC s in Limburg Onderzoek Criminaliteit onder het Limburgse bedrijfsleven Mede mogelijk gemaakt door de RPC s in Limburg Inleiding Veilig ondernemen is een belangrijk thema bij de Kamer van Koophandel. Jaarlijks wordt

Nadere informatie

Economie Ingekomen stuk D13 (PA 17 april 2013) Economische Ontwikkeling. Ons kenmerk EZ20/13.000335. Datum uw brief

Economie Ingekomen stuk D13 (PA 17 april 2013) Economische Ontwikkeling. Ons kenmerk EZ20/13.000335. Datum uw brief Economie Ingekomen stuk D13 (PA 17 april 2013) Economische Ontwikkeling Aan de gemeenteraad van Nijmegen Korte Nieuwstraat 6 6511 PP Nijmegen Telefoon 14024 Telefax (024) 329 95 80 E-mail gemeente@ nijmegen.nl

Nadere informatie

Intentieverklaring Versterking economisch positie Centrum Alphen aan den Rijn

Intentieverklaring Versterking economisch positie Centrum Alphen aan den Rijn Intentieverklaring Versterking economisch positie Centrum Alphen aan den Rijn Inleiding Het centrum van Alphen aan den Rijn is de ontmoetingsplaats, het culturele- en koopcentrum voor de inwoners van Alphen

Nadere informatie

Economische monitor. Voorne PutteN 5 GEMEENTEN. 4 e editie. Opzet en inhoud

Economische monitor. Voorne PutteN 5 GEMEENTEN. 4 e editie. Opzet en inhoud 4 e editie Economische monitor Voorne PutteN Opzet en inhoud In 2010 verscheen de eerste editie van de Economische Monitor Voorne-Putten, een gezamenlijk initiatief van de vijf gemeenten Bernisse, Brielle,

Nadere informatie

1.1 Bevolkingsontwikkeling 9. 1.2 Bevolkingsopbouw 10. 1.2.1 Vergrijzing 11. 1.3 Migratie 11. 1.4 Samenvatting 12

1.1 Bevolkingsontwikkeling 9. 1.2 Bevolkingsopbouw 10. 1.2.1 Vergrijzing 11. 1.3 Migratie 11. 1.4 Samenvatting 12 inhoudsopgave Samenvatting 3 1. Bevolking 9 1.1 Bevolkingsontwikkeling 9 1.2 Bevolkingsopbouw 10 1.2.1 Vergrijzing 11 1.3 Migratie 11 1.4 Samenvatting 12 2. Ontwikkelingen van de werkloosheid 13 2.1 Ontwikkeling

Nadere informatie

Factsheet bedrijventerrein Spaanse Polder, Gemeente Rotterdam/Schiedam

Factsheet bedrijventerrein Spaanse Polder, Gemeente Rotterdam/Schiedam Factsheet bedrijventerrein Spaanse Polder, Gemeente Rotterdam/Schiedam Factsheet bedrijventerrein Spaanse Polder, Gemeente Rotterdam/Schiedam A. Inleiding Deze factsheet geeft een bondig overzicht van

Nadere informatie

M200916. Parttime van start. drs. A. Bruins

M200916. Parttime van start. drs. A. Bruins M200916 Parttime van start drs. A. Bruins Zoetermeer, 24 september 2009 Parttime van start Van de startende ondernemers werkt een kleine meerderheid na de start fulltime in het bedrijf. Een op de vier

Nadere informatie

Kamer van Koophandel Centraal Gelderland

Kamer van Koophandel Centraal Gelderland Kamer van Koophandel Centraal Gelderland Programma: > Oriëntatie o.a. Ondernemersvaardigheden Wet- & Regelgeving > Marketing > > Overig Een eigen bedrijf beginnen? Eerst even langs je kamer van koophandel

Nadere informatie

Enquête Revitalisering Bedrijventerrein Overvecht. Rapportage. Uitgevoerd in opdracht van: Gemeente Utrecht

Enquête Revitalisering Bedrijventerrein Overvecht. Rapportage. Uitgevoerd in opdracht van: Gemeente Utrecht Enquête Revitalisering Bedrijventerrein Overvecht Rapportage Uitgevoerd in opdracht van: Gemeente Utrecht Uitgevoerd door: ETIN Adviseurs s-hertogenbosch, mei 2009 Inhoudsopgave 1. Inleiding... 1 1.1 Populatie

Nadere informatie

Petitie MKB Hoorn met betrekking tot de ingevoerde reclamebelasting Hoorn ten behoeve van het Lokaal Ondernemersfonds

Petitie MKB Hoorn met betrekking tot de ingevoerde reclamebelasting Hoorn ten behoeve van het Lokaal Ondernemersfonds Petitie MKB Hoorn met betrekking tot de ingevoerde reclamebelasting Hoorn ten behoeve van het Lokaal Ondernemersfonds Hoorn, 25 augustus 2009 MKB Hoorn constateert - Dat de gemeente Hoorn eind mei de aanslagen

Nadere informatie

Ondernemersfonds 2015 Subsidie Huis voor de Binnenstad

Ondernemersfonds 2015 Subsidie Huis voor de Binnenstad Collegevoorstel Openbaar Onderwerp Ondernemersfonds 2015 Subsidie Huis voor de Binnenstad Programma Economie & Werk BW-nummer Portefeuillehouder T. Tankir Samenvatting Op 1 september 2015 sloot de indieningstermijn

Nadere informatie

Verduurzamen dor je samen

Verduurzamen dor je samen Verduurzamen doe je samen Eindrapportage Projectnummer: 0388-03-02-01-010 Correspondentienummer 4800002223 Projectsoort: ontwikkelingsproject Februari 2005 Industriële Kring Heerlen Noord Heerlen Pagina

Nadere informatie

Verbeter de positie van ZZP'ers in Nijmegen

Verbeter de positie van ZZP'ers in Nijmegen procesverantw.-. S/Tl To INGEKOMEN Initiatiefvoorstel 1 2 DEC. 20" PSPMEENT^ NIJMEGEN da38.nr.: o}..st Verbeter de positie van ZZP'ers in Nijmegen Initiatiefvoorstel aan de Raad Jos Reinhoudt, GroenLinks

Nadere informatie

Starterswijzer Breda ORIËNTATIE MARKTONDERZOEK VERGUNNINGEN HUISVESTING BEDRIJFSVOERING ONDERSTEUNING NETWERKEN

Starterswijzer Breda ORIËNTATIE MARKTONDERZOEK VERGUNNINGEN HUISVESTING BEDRIJFSVOERING ONDERSTEUNING NETWERKEN Starterswijzer Breda ORËNTAT MARKTONDRZOK VRGUNNNGN HUSVSTNG BDRJFSVORNG ONDRSTUNNG NTWRKN Ter introductie De heet nieuwe ondernemers van harte welkom. Starters geven een goede impuls aan de lokale en

Nadere informatie

Arbeidsmarktprognoses Noord-Holland 2012

Arbeidsmarktprognoses Noord-Holland 2012 Arbeidsmarktprognoses Noord-Holland 2012 t.b.v. Monitor Arbeidsmarkt en Onderwijs Provincie Noord-Holland IJmuiden, 23 november 2012 Arjan Heyma www.seo.nl - secretariaat@seo.nl - +31 20 525 1630 Belangrijkste

Nadere informatie

CBS-berichten: Veranderingen in de arbeidsparticipatie in Nederland sinds 1970

CBS-berichten: Veranderingen in de arbeidsparticipatie in Nederland sinds 1970 CBS-berichten: Veranderingen in de arbeidsparticipatie in Nederland sinds 1970 Lian Kösters, Paul den Boer en Bob Lodder* Inleiding In dit artikel wordt de arbeidsparticipatie in Nederland tussen 1970

Nadere informatie

toelichting EOS-project & onderzoeksresultaten

toelichting EOS-project & onderzoeksresultaten toelichting EOS-project & onderzoeksresultaten dhr. Arne Oosthuyse projectcoördinator Voka - Kamer van Koophandel O-Vl. VON-sessie: Allochtoon ondernemerschap in Vlaanderen Donderdag 9 juni 2011 Huis van

Nadere informatie

Roest Advies ontwikkelt ondernemerschap

Roest Advies ontwikkelt ondernemerschap Roest Advies ontwikkelt ondernemerschap voor zelfstandig ondernemers en maatschappelijke organisaties Voor meer informatie: info@roestadvies.nl telefoon 030-2640480 www.roestadvies.nl Wie zijn wij Roest

Nadere informatie

Een uitdagende arbeidsmarkt. Erik Oosterveld 24 juni 2014

Een uitdagende arbeidsmarkt. Erik Oosterveld 24 juni 2014 Een uitdagende arbeidsmarkt Erik Oosterveld 24 juni 2014 Wat waren de gevolgen van de recessie? Hoeveel banen zijn er verloren gegaan? In welke sectoren heeft de recessie het hardst toegeslagen? Werkgelegenheid

Nadere informatie

Tabel 1 Aanbevelingen om de relatie met FoodValley te versterken. Overige betrokkenen ICT bedrijven, ICT Valley, BKV. situatie

Tabel 1 Aanbevelingen om de relatie met FoodValley te versterken. Overige betrokkenen ICT bedrijven, ICT Valley, BKV. situatie Samenvatting De gemeente maakt sinds 2011 onderdeel uit van de bestuurlijke regio FoodValley. In de regio FoodValley heeft elke gemeente een economisch profiel gekozen dat moet bijdragen aan de doelstelling

Nadere informatie

Vakantiewerk in het mkb 2004

Vakantiewerk in het mkb 2004 Vakantiewerk in het mkb 2004 Koninklijke Vereniging MKB-Nederland Delft, 3 augustus 2004 Contactpersoon: dhr. drs. A. van Delft : 015 21 91 255, e-mail: delft@mkb.nl Copyright Koninklijke Vereniging MKB-Nederland,

Nadere informatie

Personeel op peil. Onderzoek naar de positie van mkb-werknemers

Personeel op peil. Onderzoek naar de positie van mkb-werknemers Personeel op peil Onderzoek naar de positie van mkb-werknemers Personeel op peil, onderzoek naar de positie van mkb-werknemers Personeel op peil Onderzoek naar de positie van mkb-ondernemers MKB-Nederland

Nadere informatie

Westwijk - Amstelveen. Winkelen, Wonen & Parkeren

Westwijk - Amstelveen. Winkelen, Wonen & Parkeren Westwijk - Amstelveen Winkelen, Wonen & Parkeren Westijk Amstelveen WINKELS 2 Inhoudsopgave 3 Amstelveen... 4 De Wijk... 7 Het Winkelcentrum... 8 Het Plan... 11 Winkelinformatie... 12 Impressies... 14

Nadere informatie

Eenmanszaak V.O.F. (Vennootschap onder firma) Anders: Nee. Soort bedrijf/beroep Industrie Groot- en tussenhandel. Als volgt opgebouwd: 12 maanden + 8%

Eenmanszaak V.O.F. (Vennootschap onder firma) Anders: Nee. Soort bedrijf/beroep Industrie Groot- en tussenhandel. Als volgt opgebouwd: 12 maanden + 8% 1 Algemeen Adresgegevens Naam bedrijf Adres Postcode en woonplaats Telefoon Internetadres Contactpersoon E-mail contactpersoon Gespreksdatum Ondernemingsvorm Datum oprichting (B.V., N.V., V.O.F., ETC.)

Nadere informatie

Rapport. van Kamer van Koophandel Nederland. Startersprofiel 2012. Datum uitgave. Januari 2013. onderwerp Startende ondernemers in beeld

Rapport. van Kamer van Koophandel Nederland. Startersprofiel 2012. Datum uitgave. Januari 2013. onderwerp Startende ondernemers in beeld Rapport Startersprofiel 2012 van Datum uitgave Januari 2013 onderwerp Startende ondernemers in beeld Pagina 1 van 12 Inhoudsopgave 1 Samenvatting... 3 2 Kerncijfers startende ondernemers... 4 2.1 Meer

Nadere informatie

Factsheet bedrijventerrein Boonsweg, Gemeente Binnenmaas

Factsheet bedrijventerrein Boonsweg, Gemeente Binnenmaas Factsheet bedrijventerrein Boonsweg, Gemeente Binnenmaas Factsheet bedrijventerrein Boonsweg, Gemeente Binnenmaas A. Inleiding Deze factsheet geeft een bondig overzicht van de maatschappelijke en economische

Nadere informatie

ECONOMISCHE MONITOR EDE 2015 I

ECONOMISCHE MONITOR EDE 2015 I ECONOMISCHE MONITOR EDE 2015 I In deze economische monitor vindt u cijfers over de werkgelegenheid en de arbeidsmarkt van de gemeente Ede. Van de arbeidsmarkt zijn gegevens opgenomen van de tweede helft

Nadere informatie

Continuering. Kernenprogramma MKB-Zeeland 2010. Versterken, Vernieuwen en Verbinden. door draagvlak en daadkracht

Continuering. Kernenprogramma MKB-Zeeland 2010. Versterken, Vernieuwen en Verbinden. door draagvlak en daadkracht Continuering Kernenprogramma MKB-Zeeland 2010 Versterken, Vernieuwen en Verbinden door draagvlak en daadkracht December 2009 2007/3-091010SV, pagina 1 Inhoud 1. Inleiding 2 2.Terugblik 2007-2009 3 3. Continuering

Nadere informatie

Gegevensanalyse Schiedam-Oost. plaats hier uw foto: de guidelines helpen om de juiste afmeting te maken gebruik schaal en crop mogelijkheden

Gegevensanalyse Schiedam-Oost. plaats hier uw foto: de guidelines helpen om de juiste afmeting te maken gebruik schaal en crop mogelijkheden Gegevensanalyse Schiedam-Oost plaats hier uw foto: de guidelines helpen om de juiste afmeting te maken gebruik schaal en crop mogelijkheden Inwoners en woningen per 1-1-2014 Oost Schiedam inwoners 11.286

Nadere informatie

Dienst Ruimtelijke Ordening Fact sheet Demografische ontwikkelingen: blijvende groei Amsterdamse bevolking

Dienst Ruimtelijke Ordening Fact sheet Demografische ontwikkelingen: blijvende groei Amsterdamse bevolking Dienst Ruimtelijke Ordening Fact sheet nummer 7 november 2005 Demografische ontwikkelingen: blijvende groei Amsterdamse bevolking Het inwonertal van Amsterdam is in 2004 met ruim 4.000 personen tot 742.951

Nadere informatie

R E G E N B O O G A D V I E S

R E G E N B O O G A D V I E S DE MEERWAARDE VAN VROUWELIJKE ONDERNEMERS door Helena Imminga- Berends Oldambt, 21 juni 2011 R E G E N B O O G A D V I E S Prsentatie voor het Netwerk Vitaal Oldambt Een netwerk van ondernemende vrouwen

Nadere informatie

Samen werken met nieuwe ondernemers

Samen werken met nieuwe ondernemers Het ITS maakt deel uit van de Radboud Universiteit Nijmegen Samen werken met nieuwe ondernemers Handreiking met praktijkvoorbeelden voor het benaderen, bereiken en ondersteunen van ondernemers van allochtone

Nadere informatie

Werkplan Centrum XL 2015/2016

Werkplan Centrum XL 2015/2016 Werkplan Centrum XL 2015/2016 Maart 2015, Amsterdam Inleiding: toekomstperspectief Centrum XL Er zijn veel ontwikkelingen gaande in Amsterdam op het gebied van economie, logistiek en duurzaamheid die van

Nadere informatie

EBU College Snapshots van de economie in regio Utrecht. Monique Roso, 12 maart 2014!

EBU College Snapshots van de economie in regio Utrecht. Monique Roso, 12 maart 2014! EBU College Snapshots van de economie in regio Utrecht Monique Roso, 12 maart 2014! Inhoud presentatie 1. economische trends en ontwikkelingen!! 2. economische monitor provincie Utrecht! - economische

Nadere informatie

Wie zijn wij, waar staan we voor, hoe doen we dat? Dat zijn kortweg de vragen waarop antwoord wordt gegeven in dit beleidsplan.

Wie zijn wij, waar staan we voor, hoe doen we dat? Dat zijn kortweg de vragen waarop antwoord wordt gegeven in dit beleidsplan. BELEIDSPLAN AFDELING OLDAMBT 2016 1. Inleiding Wie zijn wij, waar staan we voor, hoe doen we dat? Dat zijn kortweg de vragen waarop antwoord wordt gegeven in dit beleidsplan. Het beleidsplan dient daarmee

Nadere informatie

Werkgelegenheid in de Drechtsteden

Werkgelegenheid in de Drechtsteden Werkgelegenheid in de Bedrijvenregister 2010 Inhoud: 1. Conclusies 2. Ontwikkeling 3. Ontwikkeling t.o.v. Nederland 4. Bedrijventerreinen In deze factsheet leest u de meest recente informatie over de werkgelegenheid

Nadere informatie

Raadsvergadering, 2 februari 2010. Voorstel aan de Raad. Onderwerp: Economisch Actie Programma

Raadsvergadering, 2 februari 2010. Voorstel aan de Raad. Onderwerp: Economisch Actie Programma Raadsvergadering, 2 februari 2010 Voorstel aan de Raad Onderwerp: Economisch Actie Programma Nr.: 369 Agendapunt: Voorbespreking & 15 Datum: 19 januari 2010 Onderdeel raadsprogramma: Portefeuillehouder:

Nadere informatie

B en W. nr. 13.0973 d.d. 5-11-2013. Inspanningen voor startende ondernemers

B en W. nr. 13.0973 d.d. 5-11-2013. Inspanningen voor startende ondernemers B en W. nr. 13.0973 d.d. 5-11-2013 Onderwerp Inspanningen voor startende ondernemers besluiten:behoudens advies van de commissie 1. De brief vast te stellen inzake Inspanningen voor startende ondernemingen,

Nadere informatie

Onderzoeksdocument. Creatieve Bloeiplaats

Onderzoeksdocument. Creatieve Bloeiplaats Onderzoeksdocument Creatieve Bloeiplaats HVA Instituut voor Interactieve Media Amsterdam oktober 2008 Inhoudsopgave Inhoudsopgave...2 Inleiding...3 Doelstellingen...4 Doelgroep...5 De vragen...6 De resultaten...7

Nadere informatie

Verkiezingsprogramma D66 Maastricht 2014-2018. Samen Sterker

Verkiezingsprogramma D66 Maastricht 2014-2018. Samen Sterker Samen Sterker Samenleven > niet gelijk, maar gelijkwaardig > aantrekkelijke, ecologische woonstad > iedereen een eerlijke kans op de arbeidsmarkt Samenleven Mensen zijn niet allemaal gelijk, maar wel gelijkwaardig.

Nadere informatie

Bijlagen bij: Vrijwilligersonderzoek 2011. Een onderzoek naar vrijwilligersorganisaties in de gemeente Groningen Meting 2

Bijlagen bij: Vrijwilligersonderzoek 2011. Een onderzoek naar vrijwilligersorganisaties in de gemeente Groningen Meting 2 Bijlagen bij: Vrijwilligersonderzoek 2011 Een onderzoek naar vrijwilligersorganisaties in de gemeente Groningen Meting 2 Age Stinissen Mayan van Teerns Inhoud Bijlage 1 Bijlage 2 Bijlage 3 Inkomstenbronnen

Nadere informatie

Directie Inwoners Ingekomen stuk D28 (PA 30 maart 2011) Maatschappelijke Ontwikkeling Beleidsontwikkeling. Datum uw brief

Directie Inwoners Ingekomen stuk D28 (PA 30 maart 2011) Maatschappelijke Ontwikkeling Beleidsontwikkeling. Datum uw brief Ingekomen stuk D28 (PA 30 maart 2011) Aan de gemeenteraad van Nijmegen Korte Nieuwstraat 6 6511 PP Nijmegen Telefoon 14024 Telefax (024) 329 29 81 E-mail gemeente@nijmegen.nl Postadres Postbus 9105 6500

Nadere informatie

Kenmerken van wanbetalers zorgverzekeringswet

Kenmerken van wanbetalers zorgverzekeringswet Publicatiedatum CBS-website: 16 juli 2007 Kenmerken van wanbetalers zorgverzekeringswet Centraal Bureau voor de Statistiek Samenvatting Op 1 januari 2006 is de nieuwe Zorgverzekeringswet inwerking getreden,

Nadere informatie

Activiteitenplan Verantwoording Begroting 2016

Activiteitenplan Verantwoording Begroting 2016 Biz Plan 2016 BIZ Ondernemers Driebergen (BIZ 3B) Activiteitenplan Verantwoording Begroting 2016 BIZ DRIEBERGEN (BIZ 3B) Versie april 2015 Activiteiten 2016 Een Bedrijven Investerings Zone (verder te noemen

Nadere informatie

Artikelen. Meer ouderen aan het werk. Hendrika Lautenbach en Marc Cuijpers

Artikelen. Meer ouderen aan het werk. Hendrika Lautenbach en Marc Cuijpers Meer ouderen aan het werk Hendrika Lautenbach en Marc Cuijpers Het aantal werkzame 5-plussers is sinds 1992 bijna verdubbeld. Ouderen maken ook een steeds groter deel uit van de werkzame beroepsbevolking.

Nadere informatie

Meerjarenbeleidplan Stichting Centrummanagement Hoogeveen 2015-2019

Meerjarenbeleidplan Stichting Centrummanagement Hoogeveen 2015-2019 Meerjarenbeleidplan Stichting Centrummanagement Hoogeveen 2015-2019 1. Vraag- en probleemstelling Het huidige meerjarenbeleidplan van de stichting loopt van 2011 tot en met 2014. Sinds een aantal jaren

Nadere informatie

Logo WebCommuniqué met de achtergrondkleur van de website

Logo WebCommuniqué met de achtergrondkleur van de website Logo WebCommuniqué met de achtergrondkleur van de website Inleiding Ik schrijf dit plan vanwege het feit dat ik een eenmansbedrijf op wil gaan starten in de webdesign branche en dit omdat ik de laatste

Nadere informatie

Jaarverslag Stichting Gehandicapten Platform 2012

Jaarverslag Stichting Gehandicapten Platform 2012 Jaarverslag Stichting Gehandicapten Platform 2012 Het Gehandicapten Platform Roermond Het Gehandicapten Platform Roermond is opgericht in 1993, kort voor het in werking treden van de Wet Voorzieningen

Nadere informatie

Raadsvoorstel. Onderwerp : uitvoeringsprogramma Groen Blauwe Diensten

Raadsvoorstel. Onderwerp : uitvoeringsprogramma Groen Blauwe Diensten Raadsvoorstel Vergadering: : 28 april 2008 Agendanummer : 7 Opiniërende vergadering : 14 april 2008 Portefeuillehouder : L.C.J. Lijmbach Onderwerp : uitvoeringsprogramma Groen Blauwe Diensten Aan de raad,

Nadere informatie

De Nieuwe Ontwikkelaar, 20 april 2005. Willem Sulsters (WSA)

De Nieuwe Ontwikkelaar, 20 april 2005. Willem Sulsters (WSA) De Nieuwe Ontwikkelaar, 20 april 2005 Geert Ten Hertog (Staedion) ontwikkeligsmanager uitvoeringsfase Willem Sulsters (WSA) procesmanager wijkplan Inhoud Dichtbij de stad en het Zuiderpark Transvaal Wijkplan

Nadere informatie

2 raadsinformatiebrief inzake uitwerking paragraaf 10 van de conceptbegroting 2014 Economisch stimulerend en Sociaal verbindend

2 raadsinformatiebrief inzake uitwerking paragraaf 10 van de conceptbegroting 2014 Economisch stimulerend en Sociaal verbindend uw nummer uw datum ons nummer onze datum verzonden inlichtingen bij sector/afdeling doorkiesnr. 2013/UIT/54728 24 oktober 2013 2 9 OKT. 2013 AAN de voorzitter van de gemeenteraad bijlage(n) betreffende

Nadere informatie

A M E N D E M E N T. De Raad van de gemeente Heerhugowaard, in vergadering bijeen op 27 augustus 2013,

A M E N D E M E N T. De Raad van de gemeente Heerhugowaard, in vergadering bijeen op 27 augustus 2013, Agendapunt: 6 Datum ingekomen: 27-08-2013 Volgnummer: B Registratienummer: RB2013156 Status: Voorstel nr.: RB2013114 Onderwerp: Wijziging in de Winkeltijdenwet (per 1 juli 2013) A M E N D E M E N T De

Nadere informatie

Ondertekening Retaildeal

Ondertekening Retaildeal Collegevoorstel Openbaar Onderwerp Ondertekening Retaildeal Programma Economie & Werk BW-nummer Portefeuillehouder B. van Hees Samenvatting Minister Kamp wil met 50 gemeenten een Retaildeal sluiten, om

Nadere informatie

Startdia met foto Ruimte. De toekomst van Amersfoort centrum & de rol van de vastgoedsector

Startdia met foto Ruimte. De toekomst van Amersfoort centrum & de rol van de vastgoedsector Startdia met foto Ruimte De toekomst van Amersfoort centrum & de rol van de vastgoedsector Wie ben ik? Stefan van Aarle: Adviseur Retail & Centrummanagement Coördinator Platform Binnenstadsmanagement Organisatie

Nadere informatie

2.3 Programma 3: De werkende gemeente

2.3 Programma 3: De werkende gemeente 2.3 Programma 3: De werkende gemeente Wat willen we bereiken? Algemeen Als gemeente kiezen we voor een strategische focus op werken en leren. Door het versterken van de economische ontwikkeling in onze

Nadere informatie

Knelpunten Hieronder worden de 10 belangrijkste knelpunten bij de vormgeving van de regierol op het gebied van integrale veiligheid samengevat.

Knelpunten Hieronder worden de 10 belangrijkste knelpunten bij de vormgeving van de regierol op het gebied van integrale veiligheid samengevat. Gemeentelijke regie bij integrale veiligheid Veel gemeenten hebben moeite met het vervullen van de regierol op het gebied van integrale veiligheid. AEF heeft onderzoek gedaan naar knelpunten bij de invulling

Nadere informatie

Bedrijvendynamiek en werkgelegenheid

Bedrijvendynamiek en werkgelegenheid M201207 Bedrijvendynamiek en werkgelegenheid 1987-2010 drs. K.L. Bangma drs. A. Bruins Zoetermeer, mei 2012 Bedrijvendynamiek en werkgelegenheid In de periode 1987-2010 is het aantal bedrijven per saldo

Nadere informatie

Samenwerkingsagenda Hogeschool van Arnhem en Nijmegen en de Provincie Gelderland

Samenwerkingsagenda Hogeschool van Arnhem en Nijmegen en de Provincie Gelderland en de Provincie Gelderland 22 maart 2016 Overwegende dat: De provincie Gelderland veel waarde hecht aan de aanwezigheid van onderwijs/kennisinstellingen in haar Provincie. Uiteraard in hun functie van

Nadere informatie

Bedrijventerrein Kethelvaart (Schiedam) Maatschappelijke waarde. Met de Kamer van Koophandel weet je wel beter

Bedrijventerrein Kethelvaart (Schiedam) Maatschappelijke waarde. Met de Kamer van Koophandel weet je wel beter Bedrijventerrein Kethelvaart (Schiedam) Maatschappelijke waarde Met de Kamer van Koophandel weet je wel beter Factsheet bedrijventerrein Kethelvaart Gemeente Schiedam 1. FACTSHEET BEDRIJVENTERREIN KETHELVAART,

Nadere informatie

Zzp ers in de provincie Utrecht 2013. Onderzoek naar een groeiende beroepsgroep

Zzp ers in de provincie Utrecht 2013. Onderzoek naar een groeiende beroepsgroep Zzp ers in de provincie Utrecht 2013 Onderzoek naar een groeiende beroepsgroep Ester Hilhorst Economic Board Utrecht Februari 2014 Inhoud Samenvatting Samenvatting Crisis kost meer banen in 2013 Banenverlies

Nadere informatie

B en W-nummer 15.0379; besluit d.d. 12-5-2015. Onderwerp

B en W-nummer 15.0379; besluit d.d. 12-5-2015. Onderwerp B en W-nummer 15.0379; besluit d.d. 12-5-2015 Onderwerp Beantwoording van schriftelijke vragen aan het college van burgemeester en wethouders van het raadslid A. Van den Boogaard (PvdA) inzake Arbeidsparticipatie

Nadere informatie

De arbeidsmarkt klimt uit het dal

De arbeidsmarkt klimt uit het dal Trends en ontwikkelingen arbeidsmarkt en onderwijs De arbeidsmarkt klimt uit het dal Het gaat weer beter met de arbeidsmarkt in, ofschoon de werkgelegenheid wederom flink daalde. De werkloosheid ligt nog

Nadere informatie

Van centrummanagement naar winkelmanagement

Van centrummanagement naar winkelmanagement Gemeente LIEDEKERKE Toelichting op 9 juni 2011 Waarom is dit onderzoek nodig? Gemeentelijk handelsapparaat zit in een negatieve tendens. Het gemeentebestuur wenst op basis van het RUP Kerngebied delen

Nadere informatie

RATING FINANCIEEL ADVIESMARKT IN NEDERLAND

RATING FINANCIEEL ADVIESMARKT IN NEDERLAND RATING FINANCIEEL ADVIESMARKT IN NEDERLAND Januari 2015 1 INHOUD 1) Inleiding... 3 2) Aantal en verdeling financiële dienstverleners... 4 3) Financieel adviesmarkt... 5 4) Markt voor bedrijven die financieel

Nadere informatie

Gemeente Den Haag PLAN VAN AANPAK ZEEHELDENKWARTIER HET COLLEGE VAN BURGEMEESTER EN WETHOUDERS,

Gemeente Den Haag PLAN VAN AANPAK ZEEHELDENKWARTIER HET COLLEGE VAN BURGEMEESTER EN WETHOUDERS, Gemeente Den Haag Ons kenmerk DSO/2009.1807 RIS 164932 PLAN VAN AANPAK ZEEHELDENKWARTIER HET COLLEGE VAN BURGEMEESTER EN WETHOUDERS, overwegende dat: - in de detailhandelsnota (rv 112) de ambitie is neergelegd

Nadere informatie

Factsheet bedrijventerrein Mijlpolder, Gemeente Binnenmaas

Factsheet bedrijventerrein Mijlpolder, Gemeente Binnenmaas Factsheet bedrijventerrein Mijlpolder, Gemeente Binnenmaas Factsheet bedrijventerrein Mijlpolder, Gemeente Binnenmaas A. Inleiding Deze factsheet geeft een bondig overzicht van de maatschappelijke en economische

Nadere informatie

Rabobank Cijfers & Trends

Rabobank Cijfers & Trends Kappers In de kappersbranche kunnen de volgende bedrijfstypen worden onderscheiden: zelfstandigen zonder personeel, zzp ers (ondernemers die minder dan 32 uur per week in het kappersbedrijf werkzaam zijn)

Nadere informatie