Onderzoek portalen. Universitair Informatiemanagement SB/UIM/13/1114/FS. Meer inzicht in portalen. Document Historie. Kenmerken:

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Onderzoek portalen. Universitair Informatiemanagement SB/UIM/13/1114/FS. Meer inzicht in portalen. Document Historie. Kenmerken:"

Transcriptie

1 Universitair Informatiemanagement Kenmerk: SB/UIM/13/1114/FS Datum: 24 april 2014 Onderzoek portalen Meer inzicht in portalen Frank Snels Universitair informatiemanagement Universiteit Twente Document Historie Datum Auteurs en commentatoren Opmerkingen F. Snels Initiële versie F. Snels Geheel herschreven F. Snels, E. Aveskamp, F. Aanstoot, D. Vierkant, J. Evers. Opmerkingen verwerkt door het gehele document. Analyse, conclusie en F. Snels, E. Aveskamp, F. Aanstoot, D. Vierkant, J. Evers. samenvatting zijn geheel herschreven Opmerkingen verwerkt door het gehele document. Kenmerken: On-line, portalen en websites, content management, portalsystemen, Apps, intranet, DLWO, mashups, customization.

2 Samenvatting Dit document heeft als doel informatie te verschaffen over portalen en om richting te geven aan (toekomstige) projecten en veranderingen op dit gebied. Het web is voor de UT een essentieel kanaal voor interactie met studenten, medewerkers en overige doelgroepen. Kennis over web-technologie bij het management is noodzakelijk om de juiste keuzes te kunnen maken over deze interactie. Web-technologie omvat een breed scala aan technologieën, van eenvoudige traditionele websites tot aan geavanceerde portalen en mobiele applicaties. Er zijn veel overeenkomsten tussen websites en portalen. Een belangrijk verschil is de personaliseerbaarheid. Een portal is een gepersonaliseerde toegang naar relevante informatie, bedrijf applicaties en personen. Een portalsysteem is een platform/ontwikkelomgeving waarmee portalen gebouwd en onderhouden kunnen worden. De functies van een portal kunnen verdeeld worden in vijf categorieën: Content management functionaliteit, goed te vergelijken met een Content Management Systeem (CMS); Functionaliteit gericht op de personaliseerbaarheid; Integratie functionaliteit waardoor in het portal de onderliggende systemen onzichtbaar blijven voor de gebruiker en/of ontsloten worden; Functionaliteit gericht op samenwerken tussen gebruikers; Social computing functionaliteit. Zowel het nabouwen van sociale media functies in een portal, alsook het aansluiten van bestaande sociale media óp het portal. De Universiteit Twente kent verschillende doelgroepen met ieder hun eigen behoefte aan informatie en applicaties. Voor het realiseren van portalen kunnen in essentie vier hoofdgroepen onderscheiden worden: studenten, aankomende studenten, medewerkers en externe relaties (bijvoorbeeld alumni). De ontwikkeling van het web en web technologie gaat razendsnel. Enkele trends hebben grote invloed op de ontwikkeling rond portalen. De gebruiker zal steeds meer centraal komen te staan. Een portal als enige en unieke toegang tot informatie, (bedrijf)applicaties en personen is binnenkort achterhaald. Gebruikers zullen zelf kiezen welke kanaal ze het liefst gebruiken. Naast een portal zullen meerdere kanalen ontsloten moeten worden, bijvoorbeeld mobiele portalen en Apps. De basis onder een portal (stopcontacten) wordt belangrijker dan de portal zelf. Personalisatie wordt nog belangrijker dan dat het nu al is. Geadviseerd wordt om de tabel met voorbeeldfuncties per doelgroep (hoofdstuk 3) verder uit te werken en Versie 0.4 onderzoek portals 2

3 te prioriteren (must, should, could). Na de uitwerking moet deze functionele behoefte omgezet worden naar eenduidige technologische oplossingen. Het al of niet aanschaffen van een nieuw portalsysteem kan dan gebaseerd worden op deze uitwerking. Overige conclusies en aanbevelingen: Personaliseerbaarheid is de belangrijkste randvoorwaarde aan een portal. Zonder personalisatie is geen sprake meer van een portal maar van een website. Portalen kunnen een goede bijdrage leveren aan het verbeteren van de interne communicatie op de UT. De belangrijkste voorwaarde is personalisatie. Gebruikers moeten in een portal zelf kunnen kiezen welke informatie en functies zij nuttig vinden en informatie wordt op maat aangeboden op basis van de identiteit van de gebruiker. Het Content Management Systeem WebHare is vooral een CMS met een beetje portal functionaliteit. Voor eenvoudige portaltoepassingen (bijvoorbeeld inschrijven open dagen) is WebHare een goede oplossing. Identity Management vormt hierbij nog een belangrijk aandachtspunt voor integratie met bestaande identiteiten. Voor geavanceerde portaltoepassingen (bijvoorbeeld workflow of de integratie met Osiris) is WebHare geen logische keus. De basis onder portalen (stopcontacten) is belangrijker dan de portal zelf. Op termijn is een Portal niet het enige kanaal, maar een van de kanalen voor een gebruiker om toegang te krijgen tot informatie en functionaliteit. Apps, Api s(koppeling) en open data hebben een belangrijke overeenkomst met portalen. Ze maken allen gebruik van UT informatiebronnen en functies, en gebruiken dezelfde identificatiemechanismes om personalisatie toe te kunnen passen. Er zijn diverse technologieën in gebruik voor UT portalen. Standaardiseer deze ontwikkelingen richting twee omgevingen: portalen gericht op medewerkers/studenten (employee portalen) en portalen gericht op studiezoekers/alumni/bedrijven (customer portalen). Identity & Access Management en Single Sign On zijn de belangrijkste basisdiensten die eerst op orde moeten zijn voor een gepersonaliseerde portal. De tijd, aandacht en prioriteit die er binnen de UT nu aan gegeven wordt, mag dan ook niet verminderen. Tussen de studentenportal en een elektronische leeromgeving zijn meer overeenkomsten dan verschillen. Zorg dat de portalen van Osiris student, BlackBoard en de bestaande studentenportal verder geïntegreerd worden. Functies in een medewerkersportal zullen zich allereerst moeten richten op activiteiten die relevant zijn voor alle medewerkers. Bijvoorbeeld het indienen van een elektronische declaratie, het kiezen van nieuwsrubrieken of het aanvragen van verlofdagen. Voor specifieke medewerker groepen (bijvoorbeeld docenten of onderzoekers) zal nader onderzoek noodzakelijk zijn. Versie 0.4 onderzoek portals 3

4 Inhoudsopgave 1 Inleiding De wereld van portalen Wat is een portal Portal functies Doelgroep portalen UT doelgroepen Functionele behoefte per doelgroep Portal ontwikkelingen Conclusie en aanbevelingen Bijlage: Geraadpleegde bronnen Bijlage: Inventarisatie UT portalen Inventarisatie per doelgroep Huidige situatie portal infrastructuur Bijlage: Leveranciers Bijlage: Portalen volgens diverse bronnen Bijlage: Portalen zijn achterhaald Versie 0.4 onderzoek portals 4

5 1 Inleiding Portalen is een belangrijk onderwerp op de Universiteit Twente. Dit blijkt uit meerdere projecten in de afgelopen jaren, maar ook uit de recent vastgestelde UT-I-strategie Begin 2014 is het project medewerkersportal van start gegaan. Dit onderzoek levert een bijdrage aan dit project. Het rapport is ook bruikbaar bij de discussie over zelf-services en intranetten. Dit document heeft als doel informatie te verschaffen over portalen en om richting te geven aan (toekomstige) projecten en veranderingen. op dit gebied. Gezien de beperkte beschikbare tijd heeft het niet de intentie volledig en uitputtend te zijn, maar wel voldoende houvast te bieden voor het maken van keuzes. In hoofdstuk twee wordt ingegaan op de inhoudelijke kant van portalen: wat zijn portalen en waar zijn ze voor bedoeld? Hoofdstuk drie kijkt naar portalen vanuit de verschillende doelgroepen die de UT kent. Het rapport geeft in hoofdstuk 4 een analyse van ontwikkelingen rond portalen. Tot slot wordt in hoofdstuk vijf een conclusie en aanbevelingen over het omgaan met portalen binnen de UT gegeven. In de bijlagen is achtergrond-documentatie te vinden met onder andere toelichtingen over leveranciers. Versie 0.4 onderzoek portals 5

6 2 De wereld van portalen In dit hoofdstuk wordt inhoudelijk ingegaan op het begrip portalen. In Bijlage 9 staat veel achtergrond informatie van diverse bronnen over de definitie en functie van portalen. De belangrijkste bevinden staan in dit hoofdstuk beschreven. Als eerste worden de belangrijkste kenmerken van een portal op een rijtje gezet. Vervolgens worden meerdere invalshoeken beschreven hoe er tegen portalen wordt aangekeken. Als laatste wordt er een opsomming gemaakt van portalfunctionaliteiten. Omdat hierover in de praktijk veel spraakverwarring is, wordt een overzicht gegeven van de meest gangbare functionaliteiten van een portal. 2.1 Wat is een portal Het web is voor de UT een essentieel kanaal voor interactie met studenten, medewerkers en overige doelgroepen. Kennis over web-technologie bij het hoger management is noodzakelijk om de juiste keuzes te kunnen maken. Web-technologie omvat een breed scala aan technologieën, van eenvoudige traditionele websites tot aan geavanceerde portalen en mobiele applicaties. De term portal wordt veelvuldig op de UT gebruikt. Op de UT wordt de term portal gebruikt voor verzamelpunten en toegangspoorten al dan niet gepersonaliseerd. Als men zich ergens eerst moet aanmelden, inschrijven of inloggen noemen we dit vaak een portal. Maar ook websites met als doel het geven van informatie wordt soms ook een portal genoemd. Onderzoeksbureau Gartner geeft de volgende definitie van een portal: providing a personalized point of access to relevant information, business processes and people. (zie het artikel: The great portal divide, bijlage 1). Het bedrijf Present Media dat gespecialiseerd is in portalen werkt in lijn met de definitie van Gartner: een online software-raamwerk, dat toegang biedt tot en interactie mogelijk maakt met relevante informatie (content, applicaties en bedrijfsprocessen), kennis en mensen. De voorzieningen worden beschikbaar gesteld aan geselecteerde doelgroepen en aangereikt op een gepersonaliseerde wijze. In deze twee definities wordt uitdrukkelijk gesteld dat een portal personaliseerbaar is. Wikipedia (wikipedia.nl en eng.wikipedia.org) kiezen voor een meer algemene definitie waarbij een portal als toegangspoort wordt gezien. Websites en webpagina s vallen óók onder deze definitie. De aanleiding van dit onderzoek gaat vooral over portalen en minder over websites. In dit onderzoek wordt daarom de volgende definitie gehanteerd: Versie 0.4 onderzoek portals 6

7 Een portal is een gepersonaliseerde toegang naar relevante informatie, bedrijfsapplicaties en/of personen. Portalen doelgroep Bij de ontwikkeling van een portal is het belangrijk om na te denken welk doel/doelgroep er wordt nagestreefd. Leveranciers van portalsystemen zijn in te delen in deze doelen/doelgroepen (zie bijlage 8): Klanten; Medewerkers; Samenwerken; Bedrijfsapplicaties. Klanten zijn op de UT bijvoorbeeld aankomende studenten (diverse aanmeld portalen). Medewerkers spreekt voor zich. Samenwerken is een categorie die typisch past bij de edugroepen van SURF. Bedrijfsapplicaties is een categorie die op de UT ook voorkomt zoals de Blackboard portal en de Osiris docent portal. Elektronische leeromgeving Bij HO instellingen is de elektronische leeromgeving een veelgebruikt begrip. De wetenschappelijk technische raad (WTR) van SURF heeft in 2010 de volgende definitie voor de digitale leer en werkomgeving (DLWO) gegeven: het geheel van systemen dat het studenten, onderzoekers, medewerkers en gasten van HO-instellingen mogelijk maakt om hun activiteiten uit te voeren. Het is een door de instelling georganiseerd samenstel van digitale diensten. De Universiteit Twente heeft het systeem Blackboard gekozen als elektronische leeromgeving. Het verschaft gepersonaliseerde toegang tot onderwijsinformatie en is daarmee een belangrijk onderdeel van de UT studentenportal. Door het gesloten karakter van Blackboard kunnen Blackboard functies moeilijk geïntegreerd worden met de overige functies in de huidige UT studentenportal. Horizontale en verticale portalen Present Media hanteert een andere indeling die de voorgaande definitie ondersteunt: We onderscheiden horizontale en verticale portalen. Horizontale portalen integreren en aggregeren data uit meerdere systemen binnen en buiten de organisatie. Ze bevatten zelf geen content, maar halen informatie uit andere bronnen, waarmee je dubbele opslag voorkomt. Een CMS kan dus één van de systemen zijn die in een horizontaal portal is geïntegreerd. Verticale portalen focussen zich daarentegen op toegang tot een specifieke applicatie of business functie. Ze kunnen prima in aanvulling op elkaar functioneren, zoals blijkt uit nevenstaande afbeelding. Versie 0.4 onderzoek portals 7

8 De studentenportal is een voorbeeld van een horizontaal portal. Voorbeelden op de UT van verticale portalen zijn de Osiris student portal, de Blackboard portal en de maatwerkportal voor het indienen van declaraties. Ook de roosterapp is een voorbeeld van een verticale portal. Content Management Systeem < - > portalsysteem Over de toegevoegde waarde van een portalsysteem ten opzichte van een Content Management Systeem schrijft Present Media: De aard van portalsystemen verschilt van die van Content Management Systemen. Een CMS is er op gericht om documenten en gegevens op internet of intranet te publiceren. Een portal doet meer aan personalisatie en integratie. Dit betekent dat de meeste portalsystemen óók een Content Management Systeem zijn. In de praktijk blijken de meeste Content Management Systemen ook portalen te ondersteunen. De grenzen vervagen tussen deze twee groepen en het onderscheid wordt steeds kleiner. Nogmaals Present media: Er zijn op voorhand al een aantal situaties, waarvoor een portal overgekwalificeerd is. Wil je uitsluitend documenten of informatie publiceren, dan volstaat een CMS. Wil je als organisatie je medewerkers alleen faciliteren bij het samenwerken dan volstaat bijvoorbeeld een Collaboration suite. Ook als er geen onderliggende systemen zijn te integreren of als er geen behoefte is aan personalisatie, is een portalsysteem te uitgebreid. Voor dit onderzoek wordt de volgende definitie gehanteerd voor portalsysteem: Portalsysteem: een platform/ontwikkelomgeving waarmee portalen gebouwd en onderhouden kunnen worden Portalsystemen zijn dus vooral noodzakelijk als er meerdere portal- en web initiatieven ondersteund moeten worden. Vanuit deze context is WebHare is een CMS met portalfunctionaliteit en geen Portalsysteem met CMS functionaliteit. Verschil in portalsystemen Een verschil in de leveranciers markt van portalsystemen is het verschil tussen allesomvattende systemen (comprehensive suites) en systemen specifiek gericht op portal functionaliteit (Lean Portal). In het overzicht hiernaast staan van beide groepen leveranciers genoemd, waarbij de onderste (groene) namen nieuwe spelers op de markt zijn (bron: Gartner, 2011) Leveranciers van allesomvattende systemen zijn vaak interessant als een bedrijf voor een totaalpakket wil gaan. Daar hangt dan ook een navenant prijskaartje aan. Versie 0.4 onderzoek portals 8

9 2.2 Portal functies Het doel van deze paragraaf is om meer inzicht te krijgen in de hoofdfuncties van een portalsysteem. In bijlage 9 staan diverse functionele overzichten genoemd. Voor deze paragraaf is een samenvatting gemaakt van deze functionele overzichten: Content management functionaliteit; Personalisatie functionaliteit; Integratie functionaliteit; Functionaliteit gericht op samenwerken; Social computing functionaliteit. Content Management functionaliteit Onderwerpen: CMS, Web Content Management, content. Staat ook bekend als CMS functionaliteit. Beheer, onderhoud en publicatie van content (bijv. documenten, nieuwsitems, webpagina s, stukjes tekst, etc.). Het beheren van niet technische content objecten (documenten, nieuwsitems, mededelingen ) Gericht op auteurs, redactieraden. Autorisatie en workflow (rol gebaseerd) voor het goedkeuren en publiceren van nieuwe en gewijzigde content. Content repository Personalisatie functionaliteit Onderwerpen: voorkeuren, context, customization, personalisatie en selfservice Functionaliteit die onder andere de personalisatie regelt: De presentatie van de website aanpassen als iemand inlogt Toegang verlenen tot vertrouwelijke bronnen op basis van inloggen en uitloggen Ondersteunen van meerdere talen op basis van inloggen/aangeven Creëren van sub-portalen voor specifieke doelgroepen Een selectie van wat wel en wat niet getoond wordt Randvoorwaarde is een onderliggend goed werkend Identity en Access (IDM) Management systeem. Denk hierbij aan functies zoals Access management, security management, runtime management en Identity Management. Mocht er geen onderliggend IDM systeem zijn, dan bieden de meeste portalsystemen hier een basis voor. Integratie functionaliteit Onderwerpen: mashups, Api s, open data, Apps, selfservice Functionaliteit die erop is gericht om onderdelen in de portal er hetzelfde uit te laten zien (visuele integratie) en hetzelfde te laten werken. Dit speelt vooral als dat er functionaliteit vanuit onderliggende systemen geleverd wordt: Het integreren van diverse bestaande applicaties in een enkele uniforme gebruikerservaring (mashups) Het integreren van diverse websites voor dezelfde doelgroep in één portal (medewerkersportal waar FEZ, HR, FB etc. in zijn geïntegreerd) Versie 0.4 onderzoek portals 9

10 Het integreren van diverse websites voor verschillende doelgroepen in één portal (één UT-portal: Het ontsluiten van bestaande business systemen (Osiris, Blackboard, Oracle, MISUT, etc.) Het ontsluiten van gegevens niet alleen beschikbaar maken voor in de portal, maar ook voor andere kanalen, bijv. Apps, externe websites, of experimenten in het onderwijs (campus as a living lab). Functionaliteit gericht op samenwerken Onderwerpen: samenwerken, teams samenstellen, groepswerk, samen documenten ontwikkelen, digitale projectomgevingen; Functionaliteit die gericht is op het samen werken met anderen: Iedereen kan zelf een samenwerkingsomgeving creëren en teams samenstellen; Functionaliteit voor een samenwerkingsomgeving kan voor gedefinieerd zijn, maar kan ook eenvoudig uit de Cloud gebruikt worden Denk aan functies zoals wiki s, kalender, documenten maken en delen, Samenwerken met mensen die je vertrouwt (studenten eigen opleiding, medewerkers UT, etc.) of met vrienden uit de sociale media. Dit verschil moet zichtbaar zijn. Social computing functionaliteit Onderwerpen: social media, social identity, social data. Het kunnen ontwikkelen van functies zoals die bestaan in de sociale media of het gebruik maken van informatie uit de bestaande social media: Het combineren van formele identiteiten met identiteiten gebruikt in sociale media (een social identity repository) Het leggen van relaties met anderen gebaseerd op deze gecombineerde identiteiten Het combineren van social data ( eigen data) met instellingsgegevens. Bijvoorbeeld een social media functie voor het maken van afspraken heeft geen inzicht in de agenda s en weet daarom niets van beschikbaarheid. Het combineren van social media functies met de eigen portal functies. Denk bijvoorbeeld aan een functie in Facebook die aangeeft of je online bent, of een functie op een forum die aangeeft hoe actief/betrouwbaar/populair je bent (user ratings). Versie 0.4 onderzoek portals 10

11 3 Doelgroep portalen De omgeving van Universiteit Twente heeft verschillende doelgroepen met ieder hun eigen behoefte aan informatie en toepassingen. In Bijlage 7 staat een inventarisatie van UT portalen en websites die hier op lijken (bijvoorbeeld een intranet). In dit hoofdstuk worden voorbeelden van doelgroepen benoemd van de UT, waarvoor het mogelijk wenselijk is om een portal te realiseren. Vervolgens wordt per doelgroep een eerste aanzet gedaan van hun behoefte aan informatie en toepassingen in een portal. 3.1 UT doelgroepen De inventarisatie van Bijlage 7 beschrijft diverse UT doelgroepen. Op hoofdlijnen zijn deze geclusterd in vier doelgroepen: studenten, medewerkers, externe relaties en student prospects. Studenten Medewerkers Externe relaties Student Prospects Subgroepen Bachelors, masters, promovendi, professional learning Docenten, onderzoekers, ondersteuners, faculteit medewerkers, vakgroep medewerkers, afdeling medewerkers Alumni, bedrijven, fondsen prospects, strategische relaties, bezoekers campus, media/pers Bezoekers evenementen, Twente Academy deelnemers, internationaal, bezoeker websites (ba/ma/ut), VWO scholieren, zijinstromers Aantal personen ~ ~3500 > > Portal Behoefte (B2C/B2E) Business to Employee en/of Business to Consumer Business to Employee Business to Consumer Business to Consumer Doel van een portal Verbeteren kwaliteit onderwijs, binden en behouden van studenten. Efficiënter en effectiever werken Binding met de UT (imago, fondsen) Verhogen instroom studenten B2C/B2E toelichting: Portalen die zich vooral richten op B2C(Business to Consumer, klant-doelen) bieden functies zoals : Digitale marketing, E-commerce, sociale media, Search & analytics. Portalen die zich vooral richten op B2E(Business to Employee, medewerkers-doelen) bieden functies zoals : Personalisatie functies, Document collaboration, Search, Extensive business application integration Versie 0.4 onderzoek portals 11

12 Een studentenportal en een medewerkersportal hebben dezelfde karakteristieken en kunnen mogelijk ondersteund worden vanuit dezelfde technologie of systeem. Ook Externe relaties en student prospects lijken dezelfde karakteristieken te hebben. Deze overeenkomsten zijn in de nevenstaande figuur gevisualiseerd. Een bol vertegenwoordigt de match tussen doel (functionele behoefte) en doelgroep. Hoe groter de bol, hoe groter de match. De bol student klant-doel is groter dan de bol medewerkers klant-doel omdat Bachelor studenten ook student prospects zijn voor master onderwijs. Ook bij student prospects is de bol medewerkers doel iets groter dan bij externe relaties omdat Twente Academy meer lijkt op studenten, dan op prospects. In Hoofdstuk 2 ( portalen in paragraaf 2.1) worden naast klant en medewerker nog twee doelen genoemd (samenwerken en bedrijfsapplicaties). Vooral studenten en medewerkers zullen behoefte hebben aan dit soort functies. In Bijlage 8 staan leveranciers genoemd per doel. WebHare wordt hierin niet genoemd omdat WebHare een Content Management Systeem is en geen portalsysteem. Zou WebHare toch opgenomen worden, dan zou deze in de categorie Klant-doelen terecht komen. De conclusie die hieruit getrokken kan worden is dat de student portal en medewerker portal gebaseerd kunnen worden op dezelfde soort technologie en/of portal systeem. Hetzelfde kan gezegd worden voor portalen voor student prospects en externe relaties. In de huidige UT praktijk gebeurd dit ook al. De alumni portal (externe relaties), maar ook evenementen portalen (student prospects) zijn in WebHare gerealiseerd. Voor studenten en medewerkers kunnen nog geen conclusies getrokken worden. Hiervoor zullen de voorbeeldfuncties uit de volgende paragraaf eerst verder uitgewerkt moeten worden. 3.2 Functionele behoefte per doelgroep Op basis van de in hoofdstuk 2 gepresenteerde hoofdfuncties, wordt in deze paragraaf voorbeelden gegeven van mogelijke portalfuncties per doelgroep. Het doel is om inzicht en voorbeelden te geven in de hiervoor genoemde categorieën. Van elke hoofdfunctie uit hoofdstuk 2 worden voorbeelden gegeven. De hieronder gekozen voorbeelden zijn geheel fictief en dienen uitsluitend als illustratie. Versie 0.4 onderzoek portals 12

13 Studenten Medewerkers (docenten) Medewerkers (algemeen) Externe relaties Student Prospects Subgroepen Bachelors, masters, promovendi, professional learning Docenten, onderzoekers, ondersteuners, faculteitmedewerkers, vakgroepmedewerkers, afdelingmedewerkers Docenten, onderzoekers, ondersteuners, faculteitmedewerkers, vakgroepmedewerkers, afdelingmedewerkers Alumni, bedrijven, fondsen prospects, strategische relaties, bezoekers campus, media/pers Bezoekers evenementen, Twente Academy deelnemers, internationaal, bezoeker websites (ba/ma/ut), VWO scholieren, zijinstromers Voorbeeld voorbeeld bachelors voorbeeld docenten voorbeeld bedrijfsvoering voorbeeld alumni voorbeeld Content managem ent functional iteit Personali satie functional iteit Integratie functional iteit Studieplan, studieprogramma, aankondiging afstudeerpraatjes Mijn rooster, gepersonaliseerde roosterwijzigingen, toets resultaten, moduleresultaten, peer assessment Ontsluiten Blackboard en Osiris functies en gegevens Cursus informatie uit Osiris openbaar Online courses integreren in onderwijs systemen Informatie over basis onderwijsdiensten (gebruik BlackBoard en Osiris, gebruik van faciliteiten in onderwijszalen, afspraken protocol aanleveren cursusinformatie, roosterprotocol, Nieuwsbrieven, aankondigingen, Vakinformatie invoeren Student en studiebegeleiding Ontsluiten van Blackboard en Osiris (cijfers invoeren) Overzicht van aangeboden diensten per servicecentra en concerndirectie Nieuwsbrieven, aankondigingen, UT-in-demedia, De bestaande webapplicaties (wokflow en selfservice) voor indienen declaraties, aanvraag verlof, etc. presenteren nieuwe medewerkers (alleen van jouw eigen afdeling/vakgroep) Aan/uitzetten nieuws categorieën MISUT overzichten Reserveringen ruimten uit Planon transparant op websites Declaraties, verlofaanvragen, adreswijzigingen Nieuwsbrieven van de alumnivereniging, aankondigingen, voor events op de UT NAW gegevens aanpassen Opleidingsinformatie, studiekeuze 123, Aanmelden voor open dagen Functiona liteit gericht op samenwe rken TOM digitaal ondersteunen: teams samenstellen, team omgevingen, digitale docent zichtbaarheid, werkstukken digitaal inleveren Samenstellen van groepen studenten Beoordelen van groepsopdrachten studenten Digitaal Meedenken/activeren van digitale groepen studenten Digitale projectruimtes voor intern UT Digitale projectruimten voor externe samenwerking (binnen SURF, ECIU, kennispark,, etc) ICT-diensten WIKI Social computin g functional iteit Informatie en functies van MOOC platformen integreren likes Aanmelden op basis social identity Studiegenoten op andere sociale media ontdekken Advertentie targetting (gerichte informatie adverteren over opleiding) Tabel met voorbeeldfuncties per doelgroep. Versie 0.4 onderzoek portals 13

14 4 Portal ontwikkelingen Dit hoofdstuk beschrijft een aantal ontwikkelingen rondom portalen. De gebruiker bepaalt Voor steeds meer ICT-toepassingen bepaalt een gebruiker zelf welke applicatie het beste gebruikt kan worden. De immense populariteit van Cloud applicaties, leveranciers die (bijna) gratis toepassingen aanbieden en het laagdrempelige gebruik bevestigen dit. Een goed voorbeeld van deze trend is het gebruik van Dropbox en Google Drive. Nog geen tien jaar geleden was het vanzelfsprekend dat de UT opslagcapaciteit verzorgde voor studenten en medewerkers. Tegenwoordig bepalen studenten en medewerkers steeds vaker zelf welke toepassing het meest geschikt is voor de opslag van hun data. Een belangrijke uitzondering zijn business applicaties (bijvoorbeeld bedrijfsapplicatie portalen). Om te kunnen voldoen aan kwaliteitsstandaarden en wettelijke verplichtingen zal de gebruiker voor dit soort ICT-toepassingen zich moeten aanpassen aan bedrijfsstandaarden. De UT zal steeds vaker met geadviseerde standaarden werken, waarbij de gebruiker zelf bepaalt of hiervan al dan niet gebruik wordt gemaakt (bijvoorbeeld het vastleggen van module-deelresultaten). In enkele gevallen blijft de UT bepalen en is de mening van de gebruiker ondergeschikt (bijvoorbeeld het vastleggen van module-eindresultaten in Osiris). Meerdere kanalen Alle technologische ontwikkelingen laten zien dat gebruikers steeds vaker zelf (kunnen) bepalen hoe informatie bij hen komt. Het is dus niet een bedrijf of instelling die een eenduidige toegangspoort tot alle informatie voor een gebruiker bepaalt, maar het is de gebruiker zelf die het kanaal bepaalt. Een goed voorbeeld van deze trend is het rooster. Via de studentenportal kan een student het actuele en bijgewerkte rooster inzien. Het rooster is op meerdere manieren te raadplegen. Op de site van CES is een apart deel ingericht met de actuele roosters. Ook kan de student een App op zijn smart Phone krijgen met daarin actuele roosters, alsook synchronisatie met Google en Outlook kalenders. Studenten bepalen zelf welk kanaal het beste bij hen past. In de nabije toekomst is een portal niet meer het enige medium waarmee informatie, bedrijfsapplicaties en personen wordt ontsloten. Gebruikers bepalen dan zelf welk kanaal het beste bij hen past. Personalisatie Alle ontwikkelingen laten zien dat personalisatie steeds belangrijker wordt. Personalisatie betekent identificatie (wie ben je?), authenticatie (ben je wie je zegt dat je bent?) en autorisatie (welke informatie mag je zien?). Begrippen die hier veel mee te maken hebben zijn Identity & Access Management en Single Sign-On. Voor de UT is dit een van de belangrijkste basisdiensten die op orde moet zijn. De tijd, aandacht en prioriteit die er nu aan gegeven wordt, mag dan ook niet verminderen. Versie 0.4 onderzoek portals 14

15 En de opvolger is Het belangrijkste verschil tussen een website en een portal is personalisatie. Alle ontwikkelingen laten zien dat personalisatie steeds belangrijker wordt. Betekent dit nu ook dat portalen steeds belangrijker worden? Op de korte termijn wel, op de lange termijn niet per se. Een portal als gepersonaliseerde website wordt op de korte termijn steeds belangrijker. Gepersonaliseerde websites waar gebruikers zelf kunnen bepalen welke informatie ze wel en niet kunnen zien hebben de toekomst. Binnen de UT is hier ook een vraag naar. Op de lange termijn zullen gepersonaliseerde websites niet meer hét kanaal zijn voor toegang, maar één van de kanalen. Bijlage 10 besteedt hier uitgebreid aandacht aan. Op basis van de technologische ontwikkelingen en eigen voorkeuren zullen gebruikers zélf bepalen welke kanalen dit zijn. De UT zal de basisinfrastructuur zó moeten aanpassen dat meerdere kanalen (zowel wat betreft informatievoorkeuren als kanaalvoorkeuren) ondersteund kunnen worden. Dit kan gefaseerd, door eerst tijd, geld en prioriteit te geven aan het ontwikkelen van gestandaardiseerde stopcontacten (services/api s) op onze basisinfrastructuur. Met behulp van deze stopcontacten kunnen portalen samengesteld worden, zonder dat hiervoor portalfuncties ontwikkeld worden. Het voordeel hiervan is dat naast een portal ook andere kanalen gebruik kunnen maken van het stopcontact. Onder andere de Hogeschool Zeeland (zie afbeelding hiernaast) kan aantonen dat deze ontwikkeling realistisch en haalbaar is. Deze instelling heeft als randvoorwaarde genoemd dat er meerdere jaren vanuit dezelfde visie is gewerkt, waardoor doorontwikkeling mogelijk blijft. Versie 0.4 onderzoek portals 15

16 5 Conclusie en aanbevelingen Het web is voor de UT een essentieel kanaal voor interactie met studenten, medewerkers en overige doelgroepen. Kennis over web-technologie bij het hoger management is noodzakelijk om de juiste keuzes te kunnen maken over deze interactie. Web-technologie omvat een breed scala aan technologieën: van eenvoudige traditionele websites tot aan geavanceerde portalen en mobiele applicaties. Geconcludeerd kan worden dat er vanuit de literatuur geen eenduidige definitie gegeven kan worden voor een portal of portalsysteem. Geadviseerd wordt om binnen de UTgemeenschap de volgende definities te hanteren: Een portal is een gepersonaliseerde toegang naar relevante informatie, bedrijfsapplicaties en/of personen. Een portal systeem is een platform/ontwikkelomgeving waarmee portalen gebouwd en onderhouden kunnen worden Geconcludeerd kan worden dat de functionaliteit van een portal uit vijf deelgebieden bestaat (Content Management, personalisatie, integratie, samenwerken, social). Leveranciers van web-technologie zijn vaak gespecialiseerd op één of meerdere van deze deelgebieden. Geadviseerd wordt om de tabel met voorbeeldfuncties per doelgroep (hoofdstuk 3) verder uit te werken en te prioriteren (must, should, could). Na de uitwerking moet deze functionele behoefte omgezet worden naar eenduidige technologische oplossingen. Het al of niet aanschaffen van een nieuw portalsysteem kan dan gebaseerd worden op deze uitwerking. Overige conclusies en aanbevelingen: Personaliseerbaarheid is de belangrijkste randvoorwaarde aan een portal. Zonder personalisatie is geen sprake meer van een portal maar van een website. Portalen kunnen een goede bijdrage leveren aan het verbeteren van de interne communicatie op de UT. De belangrijkste voorwaarde is personalisatie. Gebruikers moeten in een portal zelf kunnen kiezen welke informatie en functies zij nuttig vinden en informatie wordt op maat aangeboden op basis van de identiteit van de gebruiker. Het Content Management Systeem WebHare is vooral een CMS met een beetje portal functionaliteit. Voor eenvoudige portaltoepassingen (bijvoorbeeld inschrijven open dagen) is WebHare een goede oplossing. Identity Management vormt hierbij nog een belangrijk aandachtspunt voor integratie met bestaande identiteiten. Voor geavanceerde portaltoepassingen (bijvoorbeeld workflow of de integratie met Osiris) is WebHare geen logische keus. De basis onder portalen (stopcontacten) is belangrijker dan de portal zelf. Op termijn is een Portal niet het enige kanaal, maar een van de kanalen voor een gebruiker om toegang te krijgen tot informatie en functionaliteit. Apps, Api s(koppeling) en open data hebben een belangrijke overeenkomst met portalen. Ze maken allen gebruik van UT informatiebronnen en functies, en gebruiken dezelfde identificatiemechanismes om personalisatie toe te kunnen passen. Er zijn diverse technologieën in gebruik voor UT portalen. Standaardiseer deze ontwikkelingen richting twee omgevingen: portalen gericht op medewerkers/studenten (employee portalen) en portalen gericht op studiezoekers/alumni/bedrijven (customer portalen). Versie 0.4 onderzoek portals 16

17 Identity & Access Management en Single Sign On zijn de belangrijkste basisdiensten die eerst op orde moeten zijn voor een gepersonaliseerde portal. De tijd, aandacht en prioriteit die er binnen de UT nu aan gegeven wordt, mag dan ook niet verminderen. Tussen de studentenportal en een elektronische leeromgeving zijn meer overeenkomsten dan verschillen. Zorg dat de portalen van Osiris student, BlackBoard en de bestaande studentenportal verder geïntegreerd worden. Functies in een medewerkersportal zullen zich allereerst moeten richten op activiteiten die relevant zijn voor alle medewerkers. Bijvoorbeeld het indienen van een elektronische declaratie, het kiezen van nieuwsrubrieken of het aanvragen van verlofdagen. Voor specifieke medewerker groepen (bijvoorbeeld docenten of onderzoekers) zal nader onderzoek noodzakelijk zijn. Versie 0.4 onderzoek portals 17

18 6 Bijlage: Geraadpleegde bronnen Who s who in the emerging UXP Market, Gene Phifer, Gartner, 26 November A platform approach for Websites, Portals and Mobile Apps., Gene Phifer ea., Gartner, 29 maart The great portal divide., Jim Murphy, Gartner, 1 September beleidsnota UT corporate website en portals, C. olde Scholtenhuis, Universiteit Twente, 26 mei Trendvisie; een visie op online editie 2, Present media, april 2012 HZ i-strategie , J.Jasperse, Hogeschool Zeeland, februari Bijlage: Inventarisatie UT portalen In deze bijlage wordt een overzicht gegeven van de huidige UT portalen en relevante websites (al dan niet gepersonaliseerd). Het doel van deze bijlage is om een indruk te krijgen wat er zoals speelt op de UT rondom portalen en afgeschermde / gepersonaliseerde websites. De bijlage is niet volledig en niet geverifieerd. Dit zou te veel tijd kosten in relatie tot het genoemde doel. De bijlage begint met een overzicht van portalen per doelgroep. Vervolgens wordt een overzicht gegeven van de portalen infrastructuur. 7.1 Inventarisatie per doelgroep Studenten (bachelor, master, overig) Portalen gebaseerd op instellingssystemen (UT user-id) Osiris student Blackboard portal Syllabus plus portal Promovendi portal Portalen overig: Reserveringen sportevenementen bij het sportcentrum My.utwente.nl Versie 0.4 onderzoek portals 18

19 Medewerkers (docenten, onderzoekers, bedrijfsvoering) Portalen/website toegang gebaseerd op IP-adres Alle intranetten van de diensten FEZ, HR, CES,.. Portalen/website gebaseerd op WebHare user-id of UT user-id: Intranet FB en ICTS Portalen gebaseerd op instellingssystemen (UT user-id) Osiris docent/begeleider Docenten/begeleiders Syllabus plus portal Service desk portal (ICTS) Vacatureportal (people-xs) Webapplicaties UT (UT user-id) Selfservice persoonsgegevens (adreswijziging, IBAN, ) Selfservice aanstelling (salaris, FJUT, UFO, nevenwerkzaamheden, etc.) Selfservice declaraties en reizen (reisverzekering, voorschotten, reisdeclaratie, etc.) Selfservice onderwijsagenda en uren (verlof, TAS, overwerk, etc.) Selfservice ICT (wijziging adres, overzicht openstaande ICT vragen, etc.) Portalen overig: Reserveringen sportevenementen bij het sportcentrum Selfservice.utwente.nl is een site voor het aanvragen van diverse ICT diensten zoals ICT ondersteuning bij het organiseren van evenementen, aanvragen van pinnen over IP. Aanvragen van videocolleges, etc. My.utwente.nl Externe relaties (Alumni, bedrijven, overig) Portalen gebaseerd op UT user-id: Alumniportal Aankomende studenten (evenementen, internationaal, Twente Academy, overig) Portalen gebaseerd op WebHare user-id Twente Academy Bachelor portal (user-id/password) 7.2 Huidige situatie portal infrastructuur Portalen gebaseerd op de open social standaard (UT user-id) Techniek: o Als CMS werd Marklogic en Xopus gebruikt. Begin 2014 is dit vervangen door WebHare.; o Als gadget rendering server wordt Apache Shindig gebruikt o Voor de userinterface heeft de UT zelf iets gebouwd dat nu in productie is o Voor mobiele devices draait een apart programma om de inhoud uit het CMS op mobiele devices te kunnen tonen o En natuurlijk diverse losse gadgets. Versie 0.4 onderzoek portals 19

20 Lijst met systemen gerelateerd aan de portal: 1. OLO 2. Utopa 3. UT-portal 4. Orca 5. WebHare: a. Accountsysteem WebHare b. Alumniportal De onderstaande figuur is overgenomen uit een M&C architectuur inventarisatie van P. Butterhoff, september Versie 0.4 onderzoek portals 20

21 8 Bijlage: Leveranciers Deze bijlage is voor een belangrijk deel gebaseerd op onderzoek van Gartner naar portal software. Volgens dit bedrijf is de aanschaf van portalsoftware noodzakelijk als: when a company wants to suit business needs across many portaland web initiatives. Gartner maakt verschil tussen lean portal leveranciers en comprehensive suites. Een comprehensive suite biedt een volledige oplossing voor het realiseren van diverse portalen en portaltoepassingen. Een lean portal gaat specifiek in op portal functies. Een veel gebruikte methode van Gartner om levernciers te vergelijken is het zogenaamde magic quadrant. Zie afbeelding hiernaast. Leveranciers worden dan beoordeeld op ability to execute (kunnen ze leveren wat ze zeggen) en op completeness of vision (visie op het product). Hoe verder rechtsbovenin, hoe beter. In de category lean portal springt liferay eruit. In de category comprehensive suites vallen Microsoft, IBM en Oracle op. Versie 0.4 onderzoek portals 21

22 Leveranciers ingedeeld naar Functionaliteit Een andere indeling voor leveranciers die Gartner hanteert, is de functionele behoefte. Gartner hanteert hierbij vier verschillende doelen/doelgroepen. Gartner gebruikt hiervoor het woord Ethos : Klanten: klantmarketing, effectieve externe communicatie(ad targeting), selfservice en e-commerce; Medewerkers: bedrijf breed, organisatieonderdelen, projecten, selfservice, uitgebreide koppelingen met business applicaties; Samenwerken: unified communications and collaboration (UCC), messaging, social media, wiki s, forums Bedrijfsapplicaties: workflow, uitgebreide koppelingsmogelijkheden met bedrijfsapplicaties Versie 0.4 onderzoek portals 22

23 9 Bijlage: Portalen volgens diverse bronnen Functies volgens Present media Present media noemt de 4 belangrijkste functies van een portal: 1. Centraal toegangspunt (één vertrekpunt en één keer aanmelden) 2. Personalisatie (relevante informatie in samenhang presenteren) 3. Selfservice (zelf transacties verrichten) 4. Collaboratie (samenwerken en informatie delen) Functies volgens Wikipedia: An enterprise portal has two main functions; integration and presentation. It must be able to access information from multiple and varied sources and manipulate that information through the portal. Other common features include; Versie 0.4 onderzoek portals 23

24 Single Sign-On enterprise portals can provide Single Sign-On capabilities between their users and various other systems. This requires a user to authenticate only once. Integration the connection of functions and data from multiple systems into new components/portlets/web parts with an integrated navigation between these components. Federation the integration of content provided by other portals, typically through the use of WSRP or similar technologies. Customization Users can customize the look and feel of their environment. Customers who are using EIPs can edit and design their own web sites which are full of their own personality and own style; they can also choose the specific content and services they prefer. Also refers to the ability to prioritize most appropriate content based on attributes of the user and metadata of the available content. Personalization Personalization is more about matching content with the user. Based on a user profile, personalization uses rules to match the "services", or content, to the specific user. To some degree, you can think of the two like this: customization is in hands of the end user, personalization is not. Of course actual personalization is often based on your role or job function within the portal context. Access Control the ability for portal to limit specific types of content and services users have access to. For example, a company's proprietary information can be entitled for only company employee access. This access rights may be provided by a portal administrator or by a provisioning process. Access control lists manage the mapping between portal content and services over the portal user base. Enterprise Search search enterprise content using enterprise search Versie 0.4 onderzoek portals 24

25 Functies van het Hogeschool Zeeland portal Functies volgens Gartner Functies die de gebruikerservaring bepalen voor een portalen, websites en apps. (UXP services): 1. Content (WCM): elke website of portal heeft content management functionaliteit. 2. Portal: functionaliteit voor gepersonaliseerde toegang naar relevant informatie, bedrijfsapplicaties en personen. 3. Applications/integration/API framework: functionaliteit om content, applicaties en services te geïntegreerd te kunnen gebruiken. 4. Mashups/samenstellingen: functionaliteit om mahups en samengestelde applicaties aan te bieden. 5. Basis context/targeting: basis functionaliteit voor personalisatie gebaseerd rol, locatie en device. 6. Basis mobiliteit: functionaliteit om content en applicaties op verschillende platformen aan te bieden. 7. Basis analyse: functionaliteit om het gebruik en succes van websites en portalen te monitoring Versie 0.4 onderzoek portals 25

MEER INZICHT IN PORTALEN. Frank Snels www.utwente.nl/im - informatiearchitectuur 29 oktober 2014

MEER INZICHT IN PORTALEN. Frank Snels www.utwente.nl/im - informatiearchitectuur 29 oktober 2014 MEER INZICHT IN PORTALEN Frank Snels www.utwente.nl/im - informatiearchitectuur 29 oktober 2014 AGENDA Aanleiding De wereld van portalen Doelgroep portalen hoger onderwijs Portal ontwikkelingen Tot slot

Nadere informatie

Cisco Cloud. Collaboration. Ronald Zondervan David Betlem September, 2011. Presentation_ID 2010 Cisco Systems, Inc. All rights reserved.

Cisco Cloud. Collaboration. Ronald Zondervan David Betlem September, 2011. Presentation_ID 2010 Cisco Systems, Inc. All rights reserved. Cisco Cloud Collaboration Ronald Zondervan David Betlem September, 2011 1 E Open architectuur Uitgangspunten Gebaseerd op Open Standaarden telefonie, video, desktop integratie, beschikbaarheidsstatus (presence)

Nadere informatie

TU/e DLWO: Concept voor interne en externe koppeling. Frank Vercoulen Functioneel beheer TU/e DLWO

TU/e DLWO: Concept voor interne en externe koppeling. Frank Vercoulen Functioneel beheer TU/e DLWO TU/e DLWO: Concept voor interne en externe koppeling Frank Vercoulen Functioneel beheer TU/e DLWO Inhoud Historie DLWO Randvoorwaarden sourcing Ontwikkelingen DLWO Grensoverstijgende ICT uitdagingen Conclusies

Nadere informatie

Kikkers en Heilige Koeien UvAConext & standaarden voor het primaire onderwijs en onderzoek proces

Kikkers en Heilige Koeien UvAConext & standaarden voor het primaire onderwijs en onderzoek proces Kikkers en Heilige Koeien UvAConext & standaarden voor het primaire onderwijs en onderzoek proces SURF Seminar September 2015 Frank Benneker, ICTS Universiteit van Amsterdam Perspectief ICTS & OO dienstverlening

Nadere informatie

Onze ICT boeit studenten niet!

Onze ICT boeit studenten niet! Onze ICT boeit studenten niet! Erik van den Bosch (ICTS) (re)presentatie van Hogeschool van Zeeland, Jacco Jasperse HO-Link conferentie 2014 Copyright voor het grootste deel: Jacco Jasperse Hogeschool

Nadere informatie

2/06/14. Collaboration Tools. Hulp Bij Samen-Werken. Wie zijn wij?

2/06/14. Collaboration Tools. Hulp Bij Samen-Werken. Wie zijn wij? Collaboration Tools Hulp Bij Samen-Werken Wie zijn wij? 1 1 Wie bent u? Professional Samen werken met Collega s (Onder-) Aannemers Leveranciers Klanten om productiever te werken 2 Agenda Scope Communicatie

Nadere informatie

Visie op DLWO E-merge expertmeeting over DLWO

Visie op DLWO E-merge expertmeeting over DLWO Visie op DLWO E-merge expertmeeting over DLWO Nico Juist,Hogeschool Leiden / SURF Leiden, 22 April 2014 Wat is een DLWO? De digitale leer- en werk omgeving georganiseerd door een instelling voor Hoger

Nadere informatie

Taco Schallenberg Acorel

Taco Schallenberg Acorel Taco Schallenberg Acorel Inhoudsopgave Introductie Kies een Platform Get to Know the Jargon Strategie Bedrijfsproces Concurrenten User Experience Marketing Over Acorel Introductie THE JARGON THE JARGON

Nadere informatie

SaaS en cloud computing: in de mist of in de wolken? Karin Zwiggelaar, partner 20 september 2010

SaaS en cloud computing: in de mist of in de wolken? Karin Zwiggelaar, partner 20 september 2010 SaaS en cloud computing: in de mist of in de wolken? Karin Zwiggelaar, partner 20 september 2010 We staan aan de vooravond van de volgende Internetrevolutie De klassieke werkwijze van organisaties zal

Nadere informatie

Een Digitale Leer- en Werkomgeving uit de cloud Beat Nideröst Cloud vendor dagen 21 september 2011 Agenda DLWO case Hogeschool van Amsterdam Extended DLWO EduGroepen Demo Inzichten ICT Landschap Hogeschool

Nadere informatie

Begrijp je doelgroep en connect Search en Social voor de opbmale klant beleving

Begrijp je doelgroep en connect Search en Social voor de opbmale klant beleving Begrijp je doelgroep en connect Search en Social voor de opbmale klant beleving Speaking Publishing Consulting Training European Search Personality 2015 www.stateofdigital.com - www.basvandenbeld.com -

Nadere informatie

Identity & Access Management & Cloud Computing

Identity & Access Management & Cloud Computing Identity & Access Management & Cloud Computing Emanuël van der Hulst Edwin Sturrus KPMG IT Advisory 11 juni 2015 Cloud Architect Alliance Introductie Emanuël van der Hulst RE CRISC KPMG IT Advisory Information

Nadere informatie

Factsheet Enterprise Mobility

Factsheet Enterprise Mobility Factsheet Enterprise Mobility www.vxcompany.com Informatie willen we overal, altijd en op elk device beschikbaar hebben. Privé, maar zeker ook zakelijk. Met het gebruik van mobile devices zoals smartphones

Nadere informatie

OpenIMS 4.2 Portaal Server

OpenIMS 4.2 Portaal Server OpenIMS 4.2 Portaal Server Inhoudsopgave 1 WAT IS EEN ENTERPRISE INFORMATIE PORTAAL?...3 1.1 BESPARINGEN...3 1.2 GERICHT OP EEN SPECIFIEKE DOELGROEP...3 2 OPENIMS PORTAAL SERVER (PS)...4 2.1 CENTRAAL BEHEER...4

Nadere informatie

Mitel User Group. Mitel-licentiestructuur. Jan Jansen. Account Director april 2015

Mitel User Group. Mitel-licentiestructuur. Jan Jansen. Account Director april 2015 Mitel User Group Mitel-licentiestructuur Jan Jansen Account Director april 2015 De concrete vraag Kan iemand van Mitel de licentiestructuur uitleggen? 2 Agenda Waarom licenties Basis Mitel-licentiestructuur

Nadere informatie

Werkplekvisie. Hans van Zonneveld Senior Consultant Winvision

Werkplekvisie. Hans van Zonneveld Senior Consultant Winvision Werkplekvisie Hans van Zonneveld Senior Consultant Winvision De essentie De gebruiker centraal Verschillende doelgroepen Verschillende toepassingen Verschillende locaties Het beschikbaar

Nadere informatie

Presentatie Rapportage Met SAP Business Objects

Presentatie Rapportage Met SAP Business Objects Presentatie Rapportage Met SAP Business Objects Verzorgd door: Camille van Dongen, itelligence Fouad Allabari, i3 Woerden 4 februari 2011 Agenda Voorstellen itelligence & i3 Business Intelligence SAP Business

Nadere informatie

Portal als infrastructuur voor gepersonaliseerde dienstverlening

Portal als infrastructuur voor gepersonaliseerde dienstverlening Portal als infrastructuur voor gepersonaliseerde dienstverlening Onafhankelijke diensten......veilig, gebundeld en gepersonaliseerd voor.....alle doelgroepen... Klanten Informatie Communicatie Back-office

Nadere informatie

Het beheren van mijn Tungsten Network Portal account NL 1 Manage my Tungsten Network Portal account EN 14

Het beheren van mijn Tungsten Network Portal account NL 1 Manage my Tungsten Network Portal account EN 14 QUICK GUIDE C Het beheren van mijn Tungsten Network Portal account NL 1 Manage my Tungsten Network Portal account EN 14 Version 0.9 (June 2014) Per May 2014 OB10 has changed its name to Tungsten Network

Nadere informatie

Eenvoud, kracht en snelheid

Eenvoud, kracht en snelheid OpenIMS Open Informatie Management Server Eenvoud, kracht en snelheid Portaal Server Whitepaper Open Informatie Management Server www.openims.com OpenSesame ICT BV www.osict.com Inhoudsopgave 1 INLEIDING...

Nadere informatie

Enterprise Architectuur. een duur begrip, maar wat kan het betekenen voor mijn gemeente?

Enterprise Architectuur. een duur begrip, maar wat kan het betekenen voor mijn gemeente? Enterprise Architectuur een duur begrip, maar wat kan het betekenen voor mijn gemeente? Wie zijn we? > Frederik Baert Director Professional Services ICT @frederikbaert feb@ferranti.be Werkt aan een Master

Nadere informatie

1 Dienstbeschrijving Lancom Workspace 365

1 Dienstbeschrijving Lancom Workspace 365 1 Dienstbeschrijving Lancom Workspace 365 2 Inleiding Lancom biedt haar klanten reeds sinds 2007 de mogelijkheid om te gaan werken van uit een Cloud model waarbij de servers in een datacenter van Lancom

Nadere informatie

Michael Christianen. Vakdag Dialogue & Digital Marketing Rotterdam, 7 oktober 2010. Een roadmap voor personalisatie van de klant-interactie

Michael Christianen. Vakdag Dialogue & Digital Marketing Rotterdam, 7 oktober 2010. Een roadmap voor personalisatie van de klant-interactie Michael Christianen Vakdag Dialogue & Digital Marketing Rotterdam, 7 oktober 2010 Een roadmap voor personalisatie van de klant-interactie Welke rol gaat personalisatie spelen in de interactie tussen klant

Nadere informatie

De Ictivity Groep 22 & 24 mei 2012

De Ictivity Groep 22 & 24 mei 2012 De Ictivity Groep 22 & 24 mei 2012 Agenda Introductieronde: 10.00-10.30 Visie op MDM: 10.30-11.00 MDM grip op smartphones & tablets: 11.00-11.30 Demo MDM: 11.30-12.00 Lunch & sparringsronde: 12.00-13.00

Nadere informatie

De Lync naar Het Nieuwe Werken. Utrecht - 25 januari 2011

De Lync naar Het Nieuwe Werken. Utrecht - 25 januari 2011 De Lync naar Het Nieuwe Werken Utrecht - 25 januari 2011 Agenda 25 januari 14:30 tot + 17.00 uur 14:30 15:15 Lync 2010 - What s New? 15:15 15:30 Pauze 15:30 16:15 Lync 2010 Architectuur en Case 16:15 17:00

Nadere informatie

Mobile Devices, Applications and Data

Mobile Devices, Applications and Data Mobile Devices, Applications and Data 1 Jits Langedijk Senior Consultant Jits.langedijk@pqr.nl Peter Sterk Solution Architect peter.sterk@pqr.nl Onderwerpen - Rol van Mobile IT in Tomorrow s Workspace

Nadere informatie

Qsuite in een mobiele applicatie. Geschikt voor telefoon en tablet

Qsuite in een mobiele applicatie. Geschikt voor telefoon en tablet Qsuite in een mobiele applicatie Geschikt voor telefoon en tablet Er is geen stoppen meer aan Het internetgebruik in de wereld neemt iedere dag toe. IT is overal,. Internet is steeds meer, vaker en sneller

Nadere informatie

Oracle Application Server Portal Oracle Gebruikersgroep Holland Oktober 2003

Oracle Application Server Portal Oracle Gebruikersgroep Holland Oktober 2003 Oracle Application Server Portal Oracle Gebruikersgroep Holland Oktober 2003 Page 1 1 Kees Vianen Senior Sales Consultant Technology Solutions Oracle Nederland Agenda Geschiedenis van Oracle Portal Portal

Nadere informatie

Nieuwe mogelijkheden Campus Solutions SIS-Congres HvA/UvA 2014. SaNS-Expertisecentrum Hans Janssen

Nieuwe mogelijkheden Campus Solutions SIS-Congres HvA/UvA 2014. SaNS-Expertisecentrum Hans Janssen Nieuwe mogelijkheden Campus Solutions SIS-Congres HvA/UvA 2014 SaNS-Expertisecentrum Hans Janssen Agenda Bredere inzet bestaande mogelijkheden Campus Solutions Modules Campus Solutions Functionaliteit

Nadere informatie

Ervaringen met API s rond onderwijsdata vanuit Hogeschool Inholland en Hogeschool Leiden

Ervaringen met API s rond onderwijsdata vanuit Hogeschool Inholland en Hogeschool Leiden Open Onderwijs API Ervaringen met API s rond onderwijsdata vanuit Hogeschool Inholland en Hogeschool Leiden Mark de Jong, als ICT architect verbonden aan Hogeschool Inholland en Hogeschool Leiden Wat komt

Nadere informatie

Invloed van digitaal op ons business model

Invloed van digitaal op ons business model Invloed van digitaal op ons business model Waarom Social media? Wat vinden onze doelgroepen? Wat kun je zelf/wat mag je zelf Wat en hoe kun je online vinden en wat doe je ermee? NVFG Ronald Pastor 22 januari

Nadere informatie

Verkenning functionaliteit voor ontsluiting (cloud)diensten en leermateriaal in het MBO Samenwerking SURF, Kennisnet en

Verkenning functionaliteit voor ontsluiting (cloud)diensten en leermateriaal in het MBO Samenwerking SURF, Kennisnet en Verkenning functionaliteit voor ontsluiting (cloud) en leermateriaal in het MBO Samenwerking SURF, Kennisnet en sambo-ict Bas Kruiswijk V1.0, [datum: 18 maart 2013] Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 1.1.

Nadere informatie

Allévo. Op weg naar de ultieme BYOD organisatie met informatie op maat!

Allévo. Op weg naar de ultieme BYOD organisatie met informatie op maat! Op weg naar de ultieme BYOD organisatie met informatie op maat! In 2012 heeft Allévo met behulp van Involvit haar twee websites én het intranet vervangen. Daarnaast heeft Allévo ook de eerste verkennende

Nadere informatie

Omnichannel klantcommunicatie. Roberto Nagel M-EDP Solutions Manager Document Dialog

Omnichannel klantcommunicatie. Roberto Nagel M-EDP Solutions Manager Document Dialog Omnichannel klantcommunicatie Roberto Nagel M-EDP Solutions Manager Document Dialog Inhoud Wat is omnichannel? Hoe kom je er? Wat betekent dit voor de documentprofessional? Omnichannel retail Winkel website

Nadere informatie

Moderne vormen van samenwerken Maarten Groeneveld

Moderne vormen van samenwerken Maarten Groeneveld Moderne vormen van samenwerken Maarten Groeneveld Samenwerken Het moderne kantoor met Office 365 Maarten Groeneveld ICT Adviseur - ICT Architectuur - Sourcing - Business & IT Alignment 1. Introductie Visie

Nadere informatie

Op weg naar de favoriete Verzekeraar. Vincent Snels (Nationale Nederlanden) Lex Veltman (IBM)

Op weg naar de favoriete Verzekeraar. Vincent Snels (Nationale Nederlanden) Lex Veltman (IBM) Op weg naar de favoriete Verzekeraar Vincent Snels (Nationale Nederlanden) Lex Veltman (IBM) Nationale-Nederlanden actief sinds 1845 De Nederlanden van 1845 Nationale-Nederlanden breidt uit in binnen

Nadere informatie

01/05. Websites Nederland over. Mobile marketing. Whitepaper #03/2013. Mabelie Samuels internet marketeer

01/05. Websites Nederland over. Mobile marketing. Whitepaper #03/2013. Mabelie Samuels internet marketeer 01/05 Websites Nederland over Mobile marketing Mabelie Samuels internet marketeer 02/05 Mobile marketing Kunt u zich uw eerste mobiele telefoon nog herinneren? Die van mij was een Motorola, versie onbekend,

Nadere informatie

Ervaringen met begeleiding FTA cursus Deployment of Free Software Systems

Ervaringen met begeleiding FTA cursus Deployment of Free Software Systems Ervaringen met begeleiding FTA cursus Deployment of Free Software Systems Frans Mofers Nederland cursusmateriaal & CAA's alle cursusmateriaal vrij downloadbaar als PDF betalen voor volgen cursus cursussite

Nadere informatie

Agenda. About Mediamatic Mediamatic voor Naturalis Vormgeving Techniek Netwerk Community Naturalis fysiek virtueel

Agenda. About Mediamatic Mediamatic voor Naturalis Vormgeving Techniek Netwerk Community Naturalis fysiek virtueel Agenda About Mediamatic Mediamatic voor Naturalis Vormgeving Techniek Netwerk Community Naturalis fysiek virtueel About Mediamatic Mediamatic LAB, gespecialiseerd in informatiesystemen en community websites

Nadere informatie

Enabling Mobile. Een whitepaper over het ontsluiten van data en systemen voor gebruik met en door mobiele applicaties

Enabling Mobile. Een whitepaper over het ontsluiten van data en systemen voor gebruik met en door mobiele applicaties Enabling Mobile Een whitepaper over het ontsluiten van data en systemen voor gebruik met en door mobiele applicaties Door Rutger van Iperen Mobile Developer bij AMIS Services Introductie Het gebruik van

Nadere informatie

Model driven Application Delivery

Model driven Application Delivery Model driven Application Delivery Fast. Flexible. Future-proof. How Agis streamlines health procurement using Mendix Model driven Application Platform Mendix in a nutshell Mendix delivers the tools and

Nadere informatie

Strategisch omgaan met de cloud

Strategisch omgaan met de cloud http://www.flickr.com/photos/mseckington/ Strategisch omgaan met de cloud Floor Jas, Hoofd Advanced Services, SURFnet bv Floor.Jas@SURFnet.nl Issues met cloud Privacy Dataportabiliteit Beveiliging Koppelbaarheid

Nadere informatie

Het ECM landschap in Nederland

Het ECM landschap in Nederland Het ECM landschap in Nederland Aantrekkelijk door zijn dynamiek Hans Kaashoek Strategy Partners Nederland B.V. Hans.kaashoek@strategy-partners.nl ECM in Nederland Jaar op jaar groei en recessie resistent

Nadere informatie

HORA BIJ DE HVA. Tine de Mik (t.de.mik@hva.nl)

HORA BIJ DE HVA. Tine de Mik (t.de.mik@hva.nl) HORA BIJ DE HVA Tine de Mik (t.de.mik@hva.nl) 1 TOEPASSING HORA In IT governance, sourcing en architectuuradvies 2 IT GOVERNANCE HVA Stuurgroep ICT Informatieregie Secretariaat (PPM, informatie, sourcing,

Nadere informatie

Informatiearchitectuur

Informatiearchitectuur Informatiearchitectuur Onderwerpen Waarom is architectuur (nu) zo belangrijk? Wat is informatiearchitectuur? Ontwikkelingen in de tijd Structuur applicaties Applicatie-integratie Webservices Praktijkvoorbeeld

Nadere informatie

Introductie iwelcome. Paul Eertink product marketing lustrum e-herkenning 2015

Introductie iwelcome. Paul Eertink product marketing lustrum e-herkenning 2015 Introductie iwelcome Paul Eertink product marketing lustrum e-herkenning 2015 Voorstelrondje o Naam o Functie o Bedrijf o Waar hoop je antwoord op te krijgen in deze sessie 2 iwelcome BV 2015 Confidential

Nadere informatie

Product Quality Management, onze toekomst René Tuinhout

Product Quality Management, onze toekomst René Tuinhout Product Quality Management, onze toekomst René Tuinhout Agenda No. 2 1 Tijdsindeling Binnen TestNet is gesproken over Product Kwaliteit (in 2011 en tijdens de Summerschool 2012). Een TestNet-werkgroep

Nadere informatie

CMS Ronde Tafel. Cloud Continuity. Ir. Jurian Hermeler Principal Consultant

CMS Ronde Tafel. Cloud Continuity. Ir. Jurian Hermeler Principal Consultant CMS Ronde Tafel Cloud Continuity Ir. Jurian Hermeler Principal Consultant Introductie Quint Wellington Redwood Onafhankelijk Management Adviesbureau Opgericht in 1992 in Nederland Ruim 20 jaar ervaring

Nadere informatie

09-02-2015. Collaboration Tools. Hulp Bij Samen-Werken. Wie zijn wij?

09-02-2015. Collaboration Tools. Hulp Bij Samen-Werken. Wie zijn wij? Collaboration Tools Hulp Bij Samen-Werken Wie zijn wij? 1 Wie bent u? Professional Samen werken met Collega s (Onder-) Aannemers Leveranciers Klanten om productiever te werken Ons programma Scope Communicatie

Nadere informatie

Ondersteuning van zorg gerelateerde processen en activiteiten voor patiënt en zorgverstrekkers

Ondersteuning van zorg gerelateerde processen en activiteiten voor patiënt en zorgverstrekkers Ondersteuning van zorg gerelateerde processen en activiteiten voor patiënt en zorgverstrekkers Contact persoon: Thera Splinter: 020 6445160 team@webfysio.nl Contact persoon: Joost Nagelmaeker: 0642115336

Nadere informatie

Dicht het security gat - Microsoft SharePoint, OCS, en Exchange met Secure File Sharing Heeft uw organisatie ook een Dropbox probleem?

Dicht het security gat - Microsoft SharePoint, OCS, en Exchange met Secure File Sharing Heeft uw organisatie ook een Dropbox probleem? Dicht het security gat - Microsoft SharePoint, OCS, en Exchange met Secure File Sharing Heeft uw organisatie ook een Dropbox probleem? Executive summary Organisaties maken meer en meer gebruik van online

Nadere informatie

mypurchasing Adoptie van uw inkoopprocessen met mypurchasing Mei 2013 - Versie 1.0

mypurchasing Adoptie van uw inkoopprocessen met mypurchasing Mei 2013 - Versie 1.0 mypurchasing Adoptie van uw inkoopprocessen met mypurchasing Mei 2013 - Versie 1.0 1 Introductie... 3 2 Overzicht van scenario s... 4 2.1 myrequisitions... 4 2.2 myguidedbuy... 6 2.3 myconfirmation...

Nadere informatie

TELECOM UTILITIES & MEDIA SOFTWARE SOLUTIONS. Geïntegreerde Operations Support oplossingen

TELECOM UTILITIES & MEDIA SOFTWARE SOLUTIONS. Geïntegreerde Operations Support oplossingen TELECOM UTILITIES & MEDIA SOFTWARE SOLUTIONS Geïntegreerde Operations Support oplossingen Geïntegreerde Operations Support voor Telecom, Utilities & Media Als branchespecialist ondersteunt Atos Origin

Nadere informatie

Ctrl Ketenoptimalisatie Slimme automatisering en kostenreductie

Ctrl Ketenoptimalisatie Slimme automatisering en kostenreductie Ctrl Ketenoptimalisatie Slimme automatisering en kostenreductie 1 Ctrl - Ketenoptimalisatie Technische hype cycles 2 Ctrl - Ketenoptimalisatie Technologische trends en veranderingen Big data & internet

Nadere informatie

ArchiMate voor kennismodellen van NORA en haar dochters. Marc Lankhorst 16 oktober 2013

ArchiMate voor kennismodellen van NORA en haar dochters. Marc Lankhorst 16 oktober 2013 ArchiMate voor kennismodellen van NORA en haar dochters Marc Lankhorst 16 oktober 2013 Agenda 13:00 introductie ArchiMate-status en -ontwikkelingen en NORA-kennismodel 14:00 parallelle workshops rond de

Nadere informatie

Hoe publiek is uw privacy?

Hoe publiek is uw privacy? Hoe publiek is uw privacy? Mireille Hildebrandt Hoogleraar Smart Environments, Data Protection and the Rule of Law 2 New York Times, 25 th March 2013 3 What You Didn t Post, Facebook May Still Know By

Nadere informatie

Verkenning Next DLO VU. Overzicht Alternatieve Systemen

Verkenning Next DLO VU. Overzicht Alternatieve Systemen Verkenning Next DLO VU Overzicht Alternatieve Systemen Onderwijscentrum VU Amsterdam 8 oktober 2009 2009 Vrije Universiteit, Amsterdam Overzicht Alternatieve Systemen 2 Auteur Opdrachtgever Status Versie

Nadere informatie

13/07/2012. Op naar Product Quality Monitoring René Tuinhout. Agenda. Tijdsindeling. K o f f i e p a u z e. TestNet Summerschool, juni 2012

13/07/2012. Op naar Product Quality Monitoring René Tuinhout. Agenda. Tijdsindeling. K o f f i e p a u z e. TestNet Summerschool, juni 2012 Op naar Product Quality Monitoring René Tuinhout Agenda No. 2 Tijdsindeling K o f f i e p a u z e No. 3 1 Introductie Zaterdag 9 juni 2012 Vrijdag 15 juni 2012 Zaterdag 16 juni 2012 Zaterdag 9 juni 2012

Nadere informatie

Responsive web applicaties op Oracle

Responsive web applicaties op Oracle APEX Responsive web applicaties op Oracle Spreker(s) : Datum : E-mail : Arian Macleane & Jacob Beeuwkes 06-06-2013 info@transfer-solutions.com WWW.TRANSFER-SOLUTIONS.COM Outline Trends APEX intro APEX

Nadere informatie

Werksessie DLWO. 25 juni 2013. Nico Juist, Danny Greefhorst en Lianne van Elk

Werksessie DLWO. 25 juni 2013. Nico Juist, Danny Greefhorst en Lianne van Elk Werksessie DLWO 25 juni 2013 Nico Juist, Danny Greefhorst en Lianne van Elk Aanleidingen programma Mogelijkheden van SURFconext Ontwikkelingen rondom cloud Kansen voor samenwerking kennisinstellingen Behoeften

Nadere informatie

Uitnodiging Security Intelligence 2014 Dertiende editie: Corporate IAM

Uitnodiging Security Intelligence 2014 Dertiende editie: Corporate IAM Uitnodiging Security Intelligence 2014 Dertiende editie: Corporate IAM 5 maart 2014 De Beukenhof Terweeweg 2-4 2341 CR Oegstgeest 071-517 31 88 Security Intelligence Bijeenkomst Corporate IAM On the Internet,

Nadere informatie

Usability walkthrough for accessibility

Usability walkthrough for accessibility Usability walkthrough for accessibility steven stijger steven_stijger@nl.ibm.com http://www.flickr.com/photos/81167076@n00/322162512/ Copyright IBM Corporation 2008 usability walkthrough usability test

Nadere informatie

Cloud werkplek anno 2014. Cloud werkplek anno 2014

Cloud werkplek anno 2014. Cloud werkplek anno 2014 Introductie Peter Klix Infrastructuurarchitect Specialisatie networking en desktop concepts Peter.klix@eic.nl Cloud desktop Introductie Desktop concepten door de jaren Infrastructuur Cloud concepten Focus

Nadere informatie

Portals & Open Source

Portals & Open Source Portals & Open Source OGh Jaarcongres 2003 Zeist, 7 october R.V.L.P. Schaaf Agenda Introductie Begrippenkader en standaards Open Source portals Onder de loep: Imbrium Praktijk case Open Source in uw organisatie?

Nadere informatie

ipad integratie in het onderhoud

ipad integratie in het onderhoud Maximo Comes To You ipad integratie in het onderhoud Door: Marcel Staring 2013 IBM Corporation Agenda 1. Waarom Mobiel Werken? 2. Wat houdt Mobiel Werken in? Praktisch Technisch 3. MAXIMO Mobiel vs. MAXIMO

Nadere informatie

WWW.EMINENT-ONLINE.COM

WWW.EMINENT-ONLINE.COM WWW.EMINENT-OINE.COM HNDLEIDING USERS MNUL EM1016 HNDLEIDING EM1016 USB NR SERIEEL CONVERTER INHOUDSOPGVE: PGIN 1.0 Introductie.... 2 1.1 Functies en kenmerken.... 2 1.2 Inhoud van de verpakking.... 2

Nadere informatie

Free Technology Academy

Free Technology Academy Free Technology Academy Symposium 21 november 2009 Wat is vrije software? Begrip geïntroduceerd door Richard Stallman in 1985 Niet verwarren met gratis software (freeware) 'Free as in free speech, not

Nadere informatie

Whitepaper. Veilig de cloud in. Whitepaper over het gebruik van Cloud-diensten deel 1. www.traxion.com

Whitepaper. Veilig de cloud in. Whitepaper over het gebruik van Cloud-diensten deel 1. www.traxion.com Veilig de cloud in Whitepaper over het gebruik van Cloud-diensten deel 1 www.traxion.com Introductie Deze whitepaper beschrijft de integratie aspecten van clouddiensten. Wat wij merken is dat veel organisaties

Nadere informatie

Data Governance van visie naar implementatie

Data Governance van visie naar implementatie make connections share ideas be inspired Data Governance van visie naar implementatie Frank Dietvorst (PW Consulting) deelprogrammamanager Caesar - Vernieuwing Applicatie Landschap Leendert Paape (SAS

Nadere informatie

Enterprise Portfolio Management

Enterprise Portfolio Management Enterprise Portfolio Management Strategische besluitvorming vanuit integraal overzicht op alle portfolio s 22 Mei 2014 Jan-Willem Boere Vind goud in uw organisatie met Enterprise Portfolio Management 2

Nadere informatie

Mobile device management:

Mobile device management: Jacco Bezemer Mobile device management: Grip op smartphones en tablets Even voorstellen Jacco Bezemer, Adviseur sinds 2008 Begonnen als Technisch Consultant bij Ictivity in 2000 jacco.bezemer@ictivity.nl

Nadere informatie

MASTERCLASS. SharePoint in het Onderwijs

MASTERCLASS. SharePoint in het Onderwijs MASTERCLASS SharePoint in het Onderwijs MASTERCLASS SharePoint in het Onderwijs De drie daagse MASTERCLASS SharePoint in het Onderwijs heeft als doel deelnemers kennis en vaardigheden bij te brengen daar

Nadere informatie

Clixmaster Studio & Social Media / Communities

Clixmaster Studio & Social Media / Communities 1/23 Clixmaster Studio & Social Media / Communities Version management Based on Clixmaster Studio R.5.2 Date Version Changed 16/02/2010 1.0 Final R5.1 16/04/2010 1.1 Revision R5.1 19/04/2010 1.2 Optimized

Nadere informatie

Talentmanagement in tijden van crisis

Talentmanagement in tijden van crisis Talentmanagement in tijden van crisis Drs. Bas Puts Page 1 Copyright Siemens 2009. All rights reserved Mission: Achieving the perfect fit Organisatie Finance Sales Customer Engineering Project management

Nadere informatie

DEEL I DE OPKOMST VAN E-HRM

DEEL I DE OPKOMST VAN E-HRM DEEL I DE OPKOMST VAN E-HRM Business sounds different these days...3 1. Introductie...4 2. De veranderende omgeving van organisaties...7 3. Toenemende complexiteit van organisaties en HRM...10 3.1 Inleiding...10

Nadere informatie

Connected Assets, de next step in buitendienstautomatisering. Nush Cekdemir Service & Maintenance Congres, 31 maart 2011

Connected Assets, de next step in buitendienstautomatisering. Nush Cekdemir Service & Maintenance Congres, 31 maart 2011 Connected Assets, de next step in buitendienstautomatisering Nush Cekdemir Service & Maintenance Congres, 31 maart 2011 Wie is Tensing? ± 75 ervaren specialisten Financieel gezond, vooruitzichten 2011

Nadere informatie

Applicatie Integratie in de zorg: implementatie tips uit de praktijk

Applicatie Integratie in de zorg: implementatie tips uit de praktijk Applicatie Integratie in de zorg: implementatie tips uit de praktijk Veel zorginstellingen geven aan informatievoorziening te willen verbeteren. Om bijvoorbeeld de cliënt meer centraal te stellen of Het

Nadere informatie

Het Nieuwe Werken. NGI presentatie 16 februari 2010. Richard Groothuis (NIEUWS) PUBLICEREN WERK PROCESSEN KENNIS/ INFORMATIE TEAMSITES

Het Nieuwe Werken. NGI presentatie 16 februari 2010. Richard Groothuis (NIEUWS) PUBLICEREN WERK PROCESSEN KENNIS/ INFORMATIE TEAMSITES Het Nieuwe Werken (NIEUWS) PUBLICEREN KENNIS/ INFORMATIE WERK PROCESSEN TEAMSITES DOCUMENTEN & DOSSIERS INSTANT MESSAGING AUDIO & VIDEO CONFERENCING MOBILITEIT TELEFOON NGI presentatie 16 februari 2010

Nadere informatie

PRODUCT SHEET WHAT WE DO

PRODUCT SHEET WHAT WE DO ESDNOW, onderdeel van DISC BV, is dé Europese specialist als het gaat om het beheren, beveiligen, verkopen, toegang verschaffen tot, en distributie van digitale content. ESDNOW helpt uitgevers bij het

Nadere informatie

ICT in het onderwijs

ICT in het onderwijs ICT in het onderwijs Wilfred Rubens DNA-middag, Interstudie NDO Foto: turtlemom_nancy Bron: Digital Birmingham Technologische ontwikkelingen (o.a. breedband) + inzichten in didactiek = potentie voor onderwijs

Nadere informatie

18 december 2012. Social Media Onderzoek. MKB Nederland

18 december 2012. Social Media Onderzoek. MKB Nederland 18 december 2012 Social Media Onderzoek MKB Nederland 1. Inleiding Er wordt al jaren veel gesproken en geschreven over social media. Niet alleen in kranten en tijdschriften, maar ook op tv en het internet.

Nadere informatie

Trends en gevolgen voor kwaliteitsmanagement. 3 oktober 2011. de kwaliteitsmanager krijgt de handreiking met lean.

Trends en gevolgen voor kwaliteitsmanagement. 3 oktober 2011. de kwaliteitsmanager krijgt de handreiking met lean. Even voorstellen De Week van Kwaliteitsmanagement Trends en gevolgen voor kwaliteitsmanagement 3 oktober 2011 Barry Derksen Business & IT Trends Institute Barry Derksen, Directeur BITTI B.V., Bedrijf met

Nadere informatie

www.perrit.nl Perrit Perrit Hosted SharePoint Foundation 2010 Het Online Business Platform Hosted Business Applicatons

www.perrit.nl Perrit Perrit Hosted SharePoint Foundation 2010 Het Online Business Platform Hosted Business Applicatons Microsoft Hosted SharePoint 2010 is verkrijgbaar in diverse varianten. Standaard biedt Perrit SharePoint Foundation 2010 aan. Maar wellicht past een andere variant beter bij uw bedrijfsbehoefte. Onderstaande

Nadere informatie

Onderzoek: Het gebruik van Social Media in bibliotheken

Onderzoek: Het gebruik van Social Media in bibliotheken Onderzoek: Het gebruik van Social Media in bibliotheken Persoonlijk gebruik van Social Media is de afgelopen jaren explosief gestegen. Op professioneel vlak worden Social Media gezien als een nieuwe manier

Nadere informatie

REST Adapter in SAP PI/PO voor REST-based Web Services

REST Adapter in SAP PI/PO voor REST-based Web Services REST Adapter in SAP PI/PO voor REST-based Web Services Inleiding Eindelijk! SAP heeft officieel de REST Adapter voor SAP PI/PO uitgebracht. Deze is beschikbaar vanaf SAP NetWeaver 7.3 EHP1 SP14 of SAP

Nadere informatie

Publishing & Printing Company B.V.

Publishing & Printing Company B.V. STAPPENPLAN WEBSITE Versie 1.3 Publishing & Printing Company B.V. Weth. Sangersstraat 38 (0)46-437 73 11 KVK 140.41959 6191 NA Beek web@pp-company.nl BTW NL 0085.52.861.B01 Algemene voorwaarden www.pp-company.nl

Nadere informatie

Nieuwe dimensies in gebruikerservaring en design

Nieuwe dimensies in gebruikerservaring en design Nieuwe dimensies in gebruikerservaring en design Vanaf Planon Accelerator 6.0 en Planon Software Suite Release 2014 Een innovatieve specialist met dertig jaar ervaring in het IWMSdomein Een partner die

Nadere informatie

SURFconext Cookbook. Het koppelen van Alfresco aan SURFconext. Versie: 1.0. Datum: 8 december 2013. 030-2 305 305 admin@surfnet.nl www.surfnet.

SURFconext Cookbook. Het koppelen van Alfresco aan SURFconext. Versie: 1.0. Datum: 8 december 2013. 030-2 305 305 admin@surfnet.nl www.surfnet. SURFconext Cookbook Het koppelen van Alfresco aan SURFconext Auteur(s): Frank Niesten Versie: 1.0 Datum: 8 december 2013 Radboudkwartier 273 3511 CK Utrecht Postbus 19035 3501 DA Utrecht 030-2 305 305

Nadere informatie

Introduction to IBM Cognos Express = BA 4 ALL

Introduction to IBM Cognos Express = BA 4 ALL Introduction to IBM Cognos Express = BA 4 ALL Wilma Fokker, IBM account manager BA Ton Rijkers, Business Project Manager EMI Music IBM Cognos Express Think big. Smart small. Easy to install pre-configured

Nadere informatie

Continuous testing in DevOps met Test Automation

Continuous testing in DevOps met Test Automation Continuous ing in met Continuous testing in met Marco Jansen van Doorn Tool Consultant 1 is a software development method that emphasizes communication, collaboration, integration, automation, and measurement

Nadere informatie

Big Data Feit of Fictie? Twitter: @BigDataStartups

Big Data Feit of Fictie? Twitter: @BigDataStartups Big Data Feit of Fictie? Mark van Rijmenam Big Data Strategist / Blogger @BigDataStartups mark@bigdata-startups.com Agenda - Big Data, waar hebben we het over? - Vijf Big Data trends die een impact zullen

Nadere informatie

Quick Start Blackboard Eerste opzet Blackboard cursus

Quick Start Blackboard Eerste opzet Blackboard cursus Quick Start Blackboard Eerste opzet Blackboard cursus (TiU) gebruikt Blackboard Learn als digitale leeromgeving. In dit document staan de meest essentiële onderdelen van Blackboard kort uitgelegd. Neem

Nadere informatie

Het Online Marketingplan. Het Social Media Plan als onderdeel van het Marketing Plan

Het Online Marketingplan. Het Social Media Plan als onderdeel van het Marketing Plan Het Online Marketingplan Het Social Media Plan als onderdeel van het Marketing Plan 1 Wil je een online marketingplan voor jouw organisatie beschrijven? In dit document vind je de opzet voor zo n plan.

Nadere informatie

Marlin Family. Marlin

Marlin Family. Marlin PCA Mobile PCA Mobile Organisatie PCA Mobile BV maakt deel uit van de Mobile Solution Group en biedt met ruim 40 enthousiaste collega s een veelomvattend pakket van innovatieve en gebruiksvriendelijke

Nadere informatie

Security Les 1 Leerling: Marno Brink Klas: 41B Docent: Meneer Vagevuur

Security Les 1 Leerling: Marno Brink Klas: 41B Docent: Meneer Vagevuur Security Les 1 Leerling: Klas: Docent: Marno Brink 41B Meneer Vagevuur Voorwoord: In dit document gaan we beginnen met de eerste security les we moeten via http://www.politiebronnen.nl moeten we de IP

Nadere informatie

ProRail digitaal werken 2015

ProRail digitaal werken 2015 ProRail digitaal werken 2015 It s Marianne van Wanrooij ProRail Fun2Share Solution Architect Microsoft MVP SharePoint Community lead: Dutch Information Worker User Group (DIWUG.nl) 1 It starts with.. But

Nadere informatie

VAN DUIZEND BLOEMEN NAAR EEN HORTUS BOTANICUS Het Portaal 21 januari 2010 sambo~ict Coen Free Faraday van der Linden Maarten van den Dungen

VAN DUIZEND BLOEMEN NAAR EEN HORTUS BOTANICUS Het Portaal 21 januari 2010 sambo~ict Coen Free Faraday van der Linden Maarten van den Dungen VAN DUIZEND BLOEMEN NAAR EEN HORTUS BOTANICUS Het Portaal 21 januari 2010 sambo~ict Coen Free Faraday van der Linden Maarten van den Dungen Missie-Visie Het succes van de leerling is de reden van ons bestaan.

Nadere informatie

BYOD, Outsourcing van de ICT naar de werknemer? Handvatten voor besluitvorming en invoering.

BYOD, Outsourcing van de ICT naar de werknemer? Handvatten voor besluitvorming en invoering. BYOD, Outsourcing van de ICT naar de werknemer? Handvatten voor besluitvorming en invoering. Ruud Kurver Platform Outsourcing Nederland, 28 juni 2012 Introductie Product Manager Services, Telindus-ISIT

Nadere informatie