Van taalbeleid naar talenbeleid

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Van taalbeleid naar talenbeleid"

Transcriptie

1 Van taalbeleid naar talenbeleid Onze school probeert al verschillende jaren een taal- en taalvakkenbeleid uit te bouwen. We hebben daarbij vooral aandacht voor de schoolse taalvaardigheid van onze leerlingen en voor de transfer van vaste structuren en strategieën uit de talenvakken naar de andere vakken. Wij streven naar taalgericht vakonderwijs, omdat wij dagelijks ervaren dat taalvaardigheid nodig is om mee te draaien op school en in de maatschappij. De talenbeleidsnota van minister Vandenbroucke De lat hoog voor talen in iedere school stimuleert ons dan ook om verder te gaan. De uitnodiging om op het talenevenement in ICC Gent in september 2007 (georganiseerd door het Vlaams Ministerie van Onderwijs in samenwerking met de organisatoren van de Europese Dag van de Talen en met inbreng van de Vereniging van Vlaamse Moedertaaldidactici, Lopon en de Vereniging Onderwijs Nederlands) een les Engels te demonstreren, was voor ons een nieuwe stap in het werken aan een effectief én efficiënt talenbeleid. Volgens Prof. Frans Daems (UA), die mede-inleider was op het talenevenement, zijn talen op een school op verschillende manieren aanwezig: als vak en als middel voor communicatie en onderwijs. De overkoepelende term voor het beleid dat een school voor de omgang met die talen voert, is talenbeleid. Daarbij staan de zorg om en de beheersing van het Standaardnederlands centraal. Afhankelijk van de invalshoek onderscheidt hij twee grote componenten in het talenbeleid: taalbeleid en taalvakkenbeleid. Taalbeleid heeft te maken met het gebruik van het Nederlands als communicatiemiddel en de functie van het Nederlands als instructietaal. Het taalvakkenbeleid wil ertoe bijdragen dat zoveel mogelijk leerlingen de doelen in de taalvakken bereiken. Professor Daems ziet talenbeleid als onderdeel van het algemeen beleid op school. Waarom een taalbeleid op Campus Centrum? Taal speelt een grote rol in het onderwijs. Leerlingen moeten soms zelfstandig uit schoolboeken leren, in de les actief luisteren naar de instructies van de leraar, vragen stellen en met elkaar praten over nieuwe ervaringen en kennis. Daarom moeten leerlingen over voldoende taalvaardigheid beschikken om in het onderwijs, ook in niet-taalvakken, mee te kunnen doen. Meer en meer groeit dan ook de overtuiging dat er een verband bestaat tussen de taalvaardigheid van leerlingen en hun schools, maatschappelijk en professioneel succes. Taalvaardigheid is nodig om mee te draaien op school én in de maatschappij. Taal is belangrijk bij het leren. Op school worden vaak heel andere woorden en uitdrukkingen gebruikt dan thuis, schooltaal verschilt sterk van thuistaal.

2 Onderwijs wordt verpakt in taal en juist deze schooltaal is een struikelblok voor vele leerlingen. Er is dus een taalbeleid nodig, dit wil zeggen een strategische en systematische beleidsvoering toegespitst op taal, in functie van de verhoging van het leerrendement van alle leerlingen. Alle leerlingen hebben immers baat bij de versterking van hun schoolse taalvaardigheid. Ook andere basisvaardigheden zoals het gericht opzoeken van informatie, het zelfstandig doornemen van teksten, het maken van een samenvatting, het presenteren van een werkstuk, het kritisch becommentariëren van een stelling zijn van essentieel belang bij het leren. Dat geldt voor alle vakken en voor alle leerlingen. Een talenbeleid op maat van onze leerlingen: een dynamisch proces Via een talenbeleid moeten alle leerlingen ook taalzwakke en anderstalige in staat worden gesteld om de doelstellingen van het schoolcurriculum te halen. Onze school wil niet alleen gunstige voorwaarden scheppen om leerlingen te stimuleren tot een vlotte beheersing en gebruik van de standaardtaal, we willen ook werken aan de schoolse taalvaardigheid van onze leerlingen en aan hun kennis van de vreemde talen. Met de uitbouw van een talenbeleid willen we de onderwijsresultaten van onze leerlingen verbeteren, hun doorstromingsmogelijkheden verhogen en hun sociale weerbaarheid versterken. Aangezien onze school synoniem staat voor een school met een hart voor alle leerlingen willen we werk maken van een talenbeleid gericht op de specifieke behoeften van onze leerlingen. Het accent ligt op het werken aan de taalvaardigheid van alle leerlingen (mediaal beleid); voor specifieke doelgroepen werken we een remediaal beleid uit. We zien het werken aan een talenbeleid als een dynamisch proces: elk jaar evalueren we en sturen we onze werking bij. Aanvankelijk beperkten we ons tot het bepalen van de beginsituatie van leerlingen om de leerlingen met wat zwakkere scores bij te spijkeren. We geraakten echter meer en meer overtuigd van het nut van een vak- en jaaroverstijgende aanpak voor alle leerlingen in alle lessen. Daarom boden we onze leraren via interactieve workshops ondersteuning rond taalsteun in integrale opdrachten, leesstrategieën, schrijfkaders, taaltoetsen en remediëring in de B-stroom en taal in toetsen en proefwerken. We bezorgden hen ook informatie over het ERK (Europees Referentiekader voor Talen), taalportfolio en functionele taalvaardigheid. We werkten een spellingcursus online uit en besteedden bijzondere aandacht aan correct mailverkeer en leesvaardigheid. Dit schooljaar willen we onze werking nog verdiepen en uitbreiden. Vorig jaar introduceerden we een stappenplan lezen. Het is de bedoeling dat alle leraren die

3 met teksten werken dit stappenplan gebruiken. Maandelijks zullen zij ook enkele belangrijke tips krijgen om de taalvaardigheid van onze leerlingen te verhogen. Actieplan voor het schooljaar Aandacht voor overgang van basisonderwijs naar secundair onderwijs Er zit vaak een grote kloof tussen wat leerlingen op het ogenblik van instromen in het secundair onderwijs aan taalvaardigheden kunnen inbrengen en de eisen en verwachtingen die het onderwijs vooropstelt. Wij vinden het belangrijk dat de overgang van basisonderwijs naar secundair onderwijs geen breukvlak vormt. Op 1 september wordt het nieuwe leerplan Nederlands voor de eerste graad A- en B-stroom van toepassing. De leraren uit de eerste graad volgen op 15 september een infosessie over dit nieuwe leerplan. Zij zullen daarna ook specifieke navorming rond taalbeschouwing volgen. Bepalen van de beginsituatie van de leerlingen op vlak van spelling met, indien nodig, reteaching of remediëring De leerlingen uit het eerste jaar maken een woorddictee. Dit woorddictee is een genormeerde toets die spellingproblemen opspoort en onmiddellijk toelaat probleemspellers en de soort spellingproblemen te detecteren. De bespreking van de foutenanalyse met de leraar Nederlands stelt de leraar in staat klassikaal of individueel, maar gericht aan reteaching te doen of te remediëren. Deze test wordt hernomen eind november/begin december. Leerlingen die na de tweede toets nog zeer zwak scoren, krijgen remediëringsoefeningen. Voor de leerlingen van het tweede en het derde jaar is er een genormeerde toets op werkwoordsvormen. Ook hier kan klassikaal of individueel aan reteaching of remediëring gewerkt worden. Bepalen van de beginsituatie van de leerlingen op vlak van woordenschat met, indien nodig, remediëring Begin september maken alle leerlingen uit het eerste en het tweede jaar een genormeerde woordenschattoets. Deze toets is ontwikkeld om vroegtijdig eventuele hiaten in woordkennis op te kunnen sporen. De woordenschat die in de toets bevraagd wordt, bestaat uit zeven categorieën woorden nl. hoogfrequente woorden, specifiek alledaagse woorden, instructiewoorden, algemene schooltaalwoorden, specifieke schooltaalwoorden, taalnuanceringen en signaalwoorden.

4 In de les Nederlands worden specifieke oefeningen op schooltaal gemaakt. Ook de andere vakleraren zijn op de hoogte van de aangebrachte woorden en gebruiken die in hun lessen zodat de woorden verankerd worden. De specifieke aandacht voor schooltaal wordt doorgetrokken naar alle leerlingen van alle graden. In de lessen Nederlands, PAV en vreemde talen zal speciale aandacht gaan naar instructietaal (lezen van vragen en opdrachten) en reflectie in het kader van leren leren. Intensief werken aan leesvaardigheid in alle graden, ook in niettaalvakken Lezen neemt in onze samenleving een cruciale plaats in. Om in onze maatschappij te functioneren moeten we voldoende functioneel geletterd zijn. De leerlingen leren stapsgewijs via speciaal ontwikkelde oefeningen op leesvaardigheid 1) welke strategieën het leesbegrip ondersteunen 2) hoe die moeten worden toegepast 3) op welk moment ze in het leesproces kunnen worden ingezet. Dit jaar maken we gebruik van een stappenplan dat we in alle lokalen geafficheerd hebben. In PAV en Frans zal aandacht gaan naar OVUR en andere strategieën. Naar aanleiding van het PISA-onderzoek wordt bij het werken met teksten gekeken naar het niveau op het vlak van lokaliseren, interpreteren en reflecteren. We proberen een hoger niveau te bereiken. Bepalen van de beginsituatie van de leerlingen uit het tweede jaar op vlak van lees-, luister- en schrijfvaardigheid In september maken de leerlingen van het tweede jaar A de taalvaardigheidstoets instap tweede jaar secundair. Deze genormeerde toets omvat lees-, luister- en schrijfvaardigheid. Bepalen van de beginsituatie van instromers tweede graad tso Omdat deze leerlingen de gerichte aanpak in de eerste graad op onze campus misten, voorzien we een genormeerd zinnendictee en een toets begrijpend lezen die we zelf ontwikkelden. Indien nodig organiseren we remediëringslessen. Aandacht voor het verschil tussen algemene taal en wetenschappelijke taal In de tweede graad STW hebben we aandacht voor het verschil tussen wetenschappelijke taal en algemene taal. Het artikel van Tineke Padmos over wetenschappelijke geletterdheid (VONK, december 2005) wordt het uitgangspunt voor een diepere samenwerking tussen de taal- en de vakleraar.

5 Werken rond emoties De leerlingen van Verzorging observeren tijdens de stageperiodes hun zorgvragers. Bij de beschrijving van die personen hebben zij nood aan een uitgebreide kennis van woorden die gevoelens uitdrukken. Zij kunnen gebruikmaken van een lijst met 65 gevoelswoorden uitgewerkt volgens het schema de zorgvrager voelt zich betekenis waaraan merk je dat situatievoorbeeld. Werken aan functionele taalvaardigheid De leraren PAV en de leraren praktijkvakken zullen intensiever samenwerken en bijzondere aandacht besteden aan woorden uit het beroepsmilieu en klare communicatie in stageverslagen. Werken rond communicatie De voorbije jaren besteedden we aandacht aan correct mailverkeer. In het kader van Respect+ sensibiliseerden we de leerlingen voor het gebruik van verzorgd Nederlands. Dit schooljaar willen we nog intensiever werken rond duidelijke en verzorgde communicatie, zowel intern als extern. Aandacht voor het belang van communicatie in GWW De leerlingen van het zesde jaar voeren een onderzoeksopdracht uit rond het belang van communicatie en zullen daarbij terugkoppelen naar hun ervaringen tijdens de stageperiodes. Integreren van ERK en portfolio in de lessen Frans Wij volgen de evolutie in het onderwijs op de voet. Via de Europese talentoets willen wij het taalbeheersingsniveau van onze leerlingen bepalen. Werken met een portfolio moet de taalvaardigheid van onze leerlingen verhogen. We starten dit jaar in de lessen Frans met het Vlaamse taalportfolio voor het eerste jaar (A- en B-stroom). Bij een gunstige evaluatie trekken we dit door naar het tweede jaar Frans én Engels. Vakoverschrijdend werken in handel en in secretariaat-talen Door het nieuwe leerplan bedrijfseconomie, van toepassing sedert , werd de samenwerking tussen de leraar bedrijfseconomie en de leraar Nederlands gestimuleerd. Op 1 september wordt een nieuw leerplan secretariaat en een nieuw leerplan Zakelijke communicatie Nederlands van toepassing. De leraren secretariaat, ZCN en talen werken sinds vorig schooljaar nauw samen om deze leerplannen te realiseren.

6 Talenbeleid een onderdeel van zorgbeleid Bij de aanmelding/inschrijving werken we met een speciaal zorgformulier waardoor ook de inspraak van ouders en leerling groter wordt. Het afgeven van de Baso-fiche willen we sterk aanmoedigen. Binnen een goed zorgbeleid is er ook aandacht voor leerlingen met specifieke leerproblemen of leerstoornissen. Begeleiding van leerlingen met dyslexie Vijf leerlingen op honderd hebben dyslexie. Dit is een leerstoornis waarbij de automatisering van lezen en/of spellen een probleem is. Bij leerlingen met dyslexie is er vaak een frappant verschil tussen hun intellectuele mogelijkheden en hun prestaties op school. Ook deze leerlingen hebben recht op maximale kansen. Op elov vinden de leraren de nodige informatie. De coördinator bespreekt met de leden van de respectieve klassenraad mogelijke sticordimaatregelen voor de individuele leerling en zorgt voor de nodige opvolging tijdens het schooljaar. De coördinator is het aanspreekpunt voor de betrokken leerling, zijn/haar ouders en de leraren. Ook leerlingen met dyscalculie of andere problemen kunnen rekenen op ondersteuning. Wie is verantwoordelijk voor het talenbeleid op onze school? Een school heeft een talenbeleid als alle leraren doelgericht en systematisch werken om talige hindernissen uit de weg te ruimen. Opdat de bijdrage die een talenbeleid levert tot een brede en harmonische vorming van de leerlingen meer effect zou hebben, kiezen we voor een vak- en jaaroverschrijdende aanpak. De coördinator zorgt, in samenwerking met het lerarenteam en de Cel Leerlingenbegeleiding, voor een gestructureerd actieplan en volgt dat ook op. Riet De Vos

Van taalbeleid naar talenbeleid

Van taalbeleid naar talenbeleid Van taalbeleid naar talenbeleid Onze school probeert al verschillende jaren een taal- en taalvakkenbeleid uit te bouwen. We hebben daarbij vooral aandacht voor de schoolse taalvaardigheid van onze leerlingen

Nadere informatie

TOL in OLVC (TOL = taalontwikkelend lesgeven)

TOL in OLVC (TOL = taalontwikkelend lesgeven) TOL in OLVC (TOL = taalontwikkelend lesgeven) Binnen het Onze-Lieve-Vrouwcollege werken we aan een gemeenschappelijke visie op talenbeleid (zie portaalsite, rubriek info). Elke campus stelt elk schooljaar

Nadere informatie

Van taalbeleid naar talenbeleid

Van taalbeleid naar talenbeleid Van taalbeleid naar talenbeleid Binnen het Onze-Lieve-Vrouwcollege werkten we aan een gemeenschappelijke visie (zie portaalsite, rubriek info). Elke campus stelt een actieplan op in functie van de eigen

Nadere informatie

Taalbeleid. De vraag is: wanneer wordt dat dagelijks omgaan met taal een echt 'strategisch' en 'structureel' taalbeleid op school?

Taalbeleid. De vraag is: wanneer wordt dat dagelijks omgaan met taal een echt 'strategisch' en 'structureel' taalbeleid op school? 1. Visie Hoe kunnen we de taalontwikkeling van onze leerlingen in de verschillende studierichtingen stimuleren? Hoe omgaan met taal in alle vakken? Hoe taalcompetenties opvolgen en evalueren? Het taalbeleidsplan

Nadere informatie

Evaluatie als hefboom voor een sterker taalbeleid

Evaluatie als hefboom voor een sterker taalbeleid Ronde 1 Riet De Vos Onze-Lieve-Vrouwcollege, Zottegem / DPB Gent Contact: riet.devos@vsko.be Evaluatie als hefboom voor een sterker taalbeleid 1. Inleiding In het Onze-Lieve-Vrouwcollege in Zottegem (campus

Nadere informatie

TAALDREMPELS OP SCHOOL

TAALDREMPELS OP SCHOOL TAALDREMPELS OP SCHOOL André Fruithof, Marijke Decavel, Martine Gillis, Paul Raes, Bellinda Staelens, Martine Van Overmeiren en Riet De Vos voor leraren zaak- en praktijkvakken, leraren talen, coördinatoren,

Nadere informatie

Netwerkdag VIRBO 3 februari Talenbeleid

Netwerkdag VIRBO 3 februari Talenbeleid Netwerkdag VIRBO 3 februari 2015 Talenbeleid Verwachtingen overheid en GO! inzake talenbeleid. Aanbevelingen PBD : Waarop inzetten binnen talenbeleid in de komende jaren? Waarom de aandacht voor talenbeleid?

Nadere informatie

GO! ATHENEUM ANDERLECHT KIEZEN VOOR ALGEMENE VORMING EN ARTISTIEK TALENT

GO! ATHENEUM ANDERLECHT KIEZEN VOOR ALGEMENE VORMING EN ARTISTIEK TALENT GO! ATHENEUM ANDERLECHT KIEZEN VOOR ALGEMENE VORMING EN ARTISTIEK TALENT 1 Sint- Guidostraat 73 1070 Brussel - tel: 02/ 522 71 12 ka.anderlecht@g-o.be - www.kaa.vgc.be TALENBELEID Schooljaar 2017 / 2018

Nadere informatie

Verplicht toetsen en bijspijkeren of eigen verantwoordelijkheid? De basisvaardigheden Nederlands van eerstejaars VU-studenten

Verplicht toetsen en bijspijkeren of eigen verantwoordelijkheid? De basisvaardigheden Nederlands van eerstejaars VU-studenten 7.Taalbeleid hoger onderwijs Ronde 8 Marloes van Beersum & Eline van Straalen Taalcentrum-VU, Vrije Universiteit Amsterdam Contact: mvanbeersum@taalcentrum-vu.nl evanstraalen@taalcentrum-vu.nl Verplicht

Nadere informatie

VRAGENLIJST LEERKRACHT BOVENBOUW TUSSENDOELENMONITOR

VRAGENLIJST LEERKRACHT BOVENBOUW TUSSENDOELENMONITOR VRAGENLIJST LEERKRACHT BOVENBOUW TUSSENDOELENMONITOR INHOUDSOPGAVE Gevorderde geletterdheid Doelen blz. 3 Activiteiten blz. 3 Evaluatie blz. 3 Speciale leerbehoeften blz. 4 Mondelinge communicatie Doelen

Nadere informatie

Heeft de school aandacht voor de taalvaardigheid van haar leerlingen?

Heeft de school aandacht voor de taalvaardigheid van haar leerlingen? Heeft de school aandacht voor de taalvaardigheid van haar leerlingen? 1. Hoe is het taalbeleid van de school? Infodossier van de school I 1.3.1 Nascholing/vakgericht I 1.3.2 Nascholing/algemeen pedagogisch

Nadere informatie

Het verhaal van school 1

Het verhaal van school 1 4 - gelijke onderwijskansen scheppen door (school)taalvaardigheid te bevorderen: het proces op gang zetten Het verhaal van school 1 Een school met een 500-tal leerlingen in ASO, TSO en BSO, heeft vooral

Nadere informatie

Visie op zorg voor leerlingen in het secundair onderwijs

Visie op zorg voor leerlingen in het secundair onderwijs Visie op zorg voor leerlingen in het secundair onderwijs Joost Laeremans Stafmedewerker Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Edegem 15 november 2011 1. Inleiding Het is mei 2011. Robbe

Nadere informatie

ondersteuning TVO voor taalvaardig zwakkere lln

ondersteuning TVO voor taalvaardig zwakkere lln ondersteuning TVO voor taalvaardig zwakkere lln VTS 3 Buitengewoon Secundair Onderwijs Breedstraat 104 9100 Sint-Niklaas 1 1. DOELGROEP: door: Taalzwakkere leerlingen 1) Allochtone afkomst en /of 2) Taalzwak

Nadere informatie

Gerealiseerd met de steun van de Vlaamse Overheid, Departement Inburgering in het kader van Managers van diversiteit. Taalgericht naar werk Inhoud I

Gerealiseerd met de steun van de Vlaamse Overheid, Departement Inburgering in het kader van Managers van diversiteit. Taalgericht naar werk Inhoud I taalgericht naar werk Over het belang van geïntegreerd vakonder wijs voor beroepsgerichte opleidingen Publicatie ontwikkeld door Linguapolis, Instituut voor Taal en Communicatie Universiteit Antwerpen

Nadere informatie

Hoe ver is de lat voor taal opgeschoven? Stand van zaken talenbeleid basis- en secundair onderwijs Bijlage bij persbericht 16/12/2008

Hoe ver is de lat voor taal opgeschoven? Stand van zaken talenbeleid basis- en secundair onderwijs Bijlage bij persbericht 16/12/2008 Hoe ver is de lat voor taal opgeschoven? Stand van zaken talenbeleid basis- en secundair onderwijs Bijlage bij persbericht 16/12/28 Met de talenbeleidsnota De lat hoog voor talen. Goed voor de sterken,

Nadere informatie

~ 1 ~ selecteren. (LPD 1,8,27) (LPD 13,22,23,27)

~ 1 ~ selecteren. (LPD 1,8,27) (LPD 13,22,23,27) ~ 1 ~ Functionele taalvaardigheid/ tekstgeletterdheid Eindtermen (P)AV voor 2 de graad SO 3 de graad SO 3 de jaar 3 de graad SO DBSO niveau 2 de graad DBSO niveau 3 de graad DBSO niveau 3 de jaar 3 de

Nadere informatie

Een taalbeleid implementeren in de basis- en secundaire school. Taal, taal en nog eens taal!

Een taalbeleid implementeren in de basis- en secundaire school. Taal, taal en nog eens taal! Een taalbeleid implementeren in de basis- en secundaire school Taal, taal en nog eens taal! 1. Wat is taalbeleid? Situaties Definitie Programma 2. Hoe doen scholen aan taalbeleid? Doelstellingen Didactische

Nadere informatie

VRAGENLIJST LEERKRACHT MIDDENBOUW TUSSENDOELENMONITOR

VRAGENLIJST LEERKRACHT MIDDENBOUW TUSSENDOELENMONITOR VRAGENLIJST LEERKRACHT MIDDENBOUW TUSSENDOELENMONITOR INHOUDSOPGAVE Gevorderde geletterdheid Doelen blz. 3 Activiteiten blz. 3 Evaluatie blz. 3 Speciale leerbehoeften blz. 4 Mondelinge communicatie Doelen

Nadere informatie

Verder gestalte geven aan het taalbeleidsplan

Verder gestalte geven aan het taalbeleidsplan Verder gestalte geven aan het taalbeleidsplan De lat hoog voor talen in iedere school Goed voor de sterken, sterk voor de zwakken Inhoud THEORETISCH KADER Definitie Doelen Bronnen voor het bepalen van

Nadere informatie

Model om schoolse taalvaardigheden te observeren en te reflecteren

Model om schoolse taalvaardigheden te observeren en te reflecteren 1 Bijlage 1: Model om schoolse taalvaardigheden te observeren en te reflecteren Als een leraar op zoek is naar een mogelijk instrument om schoolse taalvaardigheid bij zijn leerlingen te observeren, dan

Nadere informatie

VISIETEKST TAALSCREENING TAALTRAJECT - TAALBAD BASISONDERWIJS TAALONTWIKKELING IN BEELD BRENGEN EN ONDERSTEUNEN IN FUNCTIE VAN SCHOOLSUCCES JUNI 2014

VISIETEKST TAALSCREENING TAALTRAJECT - TAALBAD BASISONDERWIJS TAALONTWIKKELING IN BEELD BRENGEN EN ONDERSTEUNEN IN FUNCTIE VAN SCHOOLSUCCES JUNI 2014 JUNI 2014 context Een goede kennis van de onderwijstaal Nederlands 1 is voor leerlingen essentieel om kansrijk deel te nemen aan onderwijs. Vele scholen besteden daar nu reeds extra aandacht aan. De overheid

Nadere informatie

LiNk! Nederlands 2. Evalueren om te leren LINK! NEDERLANDS 2. LiNk! Nederlands

LiNk! Nederlands 2. Evalueren om te leren LINK! NEDERLANDS 2. LiNk! Nederlands LiNk! Nederlands 2 Evalueren om te leren LiNk! Nederlands 1 Agenda LiNk! Nederlands Krachtlijnen Leerwaaier Structuur Reflecteren en evalueren Waarom? Hoe? In de praktijk Vragen? 3 Krachtlijnen LiNk! Nederlands

Nadere informatie

Naar een gelijkgerichte visie en aanpak van het talenbeleid binnen het GO!

Naar een gelijkgerichte visie en aanpak van het talenbeleid binnen het GO! Naar een gelijkgerichte visie en aanpak van het talenbeleid binnen het GO! Visietekst van het GO! onderwijs van de Vlaamse Gemeenschap 2 Naar een gelijkgerichte visie en aanpak van het talenbeleid het

Nadere informatie

Verborgen taaldoelen Hoe ze ontdekken en ermee omgaan.

Verborgen taaldoelen Hoe ze ontdekken en ermee omgaan. Verborgen taaldoelen Hoe ze ontdekken en ermee omgaan. Inspiratiedag 'De parabel van Babel 24/9/2013 Een mooi beginsel 2 Wat wordt bedoeld met irrigatie? 1.irrigatie = kunstmatige water aanvoeren 2.kunstmatige

Nadere informatie

VITAAL Plus 1 e graad

VITAAL Plus 1 e graad VITAAL Plus 1 e graad Krachtlijnen VITAAL Plus 1 e graad 1 Bouwstenen VITAAL Plus 1 e graad DIFFERENTIATIE TAALTAKEN AUTHENTIEKE COMMUNICATIEVE SITUATIES SCHOOLTAALWOORDEN VAARDIGHEDEN REMEDIËRING INTERCULTURALITEIT

Nadere informatie

Taaldoelen in alle vakken: van taalontwikkelend vakonderwijs naar competentiegericht onderwijs

Taaldoelen in alle vakken: van taalontwikkelend vakonderwijs naar competentiegericht onderwijs Ronde 7 Jan Lecocq & Nadja Gilissen GO!Onderwijs van de Vlaamse Gemeenschap Contact: Jan.lecocq@g-o.be Nadja.gilissen@g-o.be Taaldoelen in alle vakken: van taalontwikkelend vakonderwijs naar competentiegericht

Nadere informatie

Spoor je leerlingen dus aan om een verzorgde taal te hanteren tijdens en buiten de lessen. Je maakt hen enkel sterker!

Spoor je leerlingen dus aan om een verzorgde taal te hanteren tijdens en buiten de lessen. Je maakt hen enkel sterker! Jongeren en chattaal geen probleem, standaardtaal is ook een must in ons systeem! September Aandacht voor Standaardnederlands Taal verbindt en maakt van een groep mensen een samenleving. Een rijke taal

Nadere informatie

1 De kennisbasis Nederlandse taal

1 De kennisbasis Nederlandse taal Noordhoff Uitgevers bv De kennisbasis Nederlandse taal. De opzet van de kennisbasis. De inhoud van de kennisbasis. Toetsing van de kennisbasis. Hoe gebruik je Basiskennis taalonderwijs? In dit hoofdstuk

Nadere informatie

VRAGENLIJST LEERKRACHT ONDERBOUW TUSSENDOELENMONITOR

VRAGENLIJST LEERKRACHT ONDERBOUW TUSSENDOELENMONITOR VRAGENLIJST LEERKRACHT ONDERBOUW TUSSENDOELENMONITOR INHOUDSOPGAVE Beginnende geletterdheid Doelen blz. 3 Activiteiten blz. 3 Evaluatie blz. 4 Speciale leerbehoeften blz. 4 Mondelinge communicatie Doelen

Nadere informatie

Doorlopende leerlijnen taal: ervaringen met 3 scholen

Doorlopende leerlijnen taal: ervaringen met 3 scholen Ronde 5 Bert de Vos APS, Utrecht Contact: b.devos@aps.nl Doorlopende leerlijnen taal: ervaringen met 3 scholen 1. Over de drempels met taal Het rapport Over de drempels met taal is al ruim een jaar oud.

Nadere informatie

Implementatie leerplan Nederlands eerste graad A- en B-stroom

Implementatie leerplan Nederlands eerste graad A- en B-stroom Implementatie leerplan Nederlands eerste graad A- en B-stroom Pedagogisch begeleiders Nederlands Schooljaar 2010-2011 1 Scenario 1 Introductie 2 Toelichting leerplannen 3 Vragen en reflecties 4 Extra ondersteuning

Nadere informatie

Kruistabel ter inspiratie voor het opmaken van een jaarplan Duits voor de derde graad Moderne Talen

Kruistabel ter inspiratie voor het opmaken van een jaarplan Duits voor de derde graad Moderne Talen Titel / thema tekst / toets Kruistabel ter inspiratie voor het opmaken van een jaarplan Duits voor de derde graad Moderne Talen LUISTERVAARDIGHEID De leerlingen kunnen Lu 1 op beschrijvend niveau van narratieve,

Nadere informatie

Ronde 2. Taalsgrift: wei make cheen vaute! 1. Inleiding. 2. Taalbeleid op het Alfrink College 1

Ronde 2. Taalsgrift: wei make cheen vaute! 1. Inleiding. 2. Taalbeleid op het Alfrink College 1 Ronde Ellen Koemans & Anne-Marie van der Meer Alfrink College, Zoetermeer Contact: kom@alfrink.nl mea@alfrink.nl Taalsgrift: wei make cheen vaute! 1. Inleiding Wei make cheen vaute, zeiden de leerlingen.

Nadere informatie

Wat stelt de doorlichting vast? Enkele voorbeelden:

Wat stelt de doorlichting vast? Enkele voorbeelden: Werken aan leerlijnen De nieuwe leerplannen zijn nu van kracht in het basisonderwijs, in de eerste en de tweede graad. Dit is een geschikt moment om leerlijnen opnieuw te bekijken of uit te werken. Wat

Nadere informatie

Woordenschatverwerving & taalontwikkelend lesgeven

Woordenschatverwerving & taalontwikkelend lesgeven Woordenschatverwerving & taalontwikkelend lesgeven Wilma van der Westen Project Docenten aan zet bij taal in alle vakken Utrecht 7 november 2012 Even voorstellen: Bestuurslid Het Schoolvak Nederlands HSN

Nadere informatie

HANDELINGSGERICHT WERKEN BELEIDSVOEREND VERMOGEN BELEIDSVOEREND VERMOGEN. Onderwijsbehoeften van de leerling 11/09/2013

HANDELINGSGERICHT WERKEN BELEIDSVOEREND VERMOGEN BELEIDSVOEREND VERMOGEN. Onderwijsbehoeften van de leerling 11/09/2013 Gericht Werken als bril om naar het zorgbeleid te kijken zorg Handelings- Leerlingenbegeleiding fase 0 fase 1 HGW HGW Leren & studeren Studieloopbaanbegeleiding Socioemotioneel fase 2 fase 3 HGW HGW centrale

Nadere informatie

1 Wat is talenbeleid?

1 Wat is talenbeleid? VISIETEKST TALENBELEID VISO februari 2012 1 Wat is talenbeleid? Talenbeleid is een structurele en strategische poging van een heel schoolteam om de onderwijspraktijk aan te passen aan de taalleerbehoeften

Nadere informatie

Zorgbeleid Campus T.I. Sparrendal

Zorgbeleid Campus T.I. Sparrendal Zorgbeleid Campus T.I. Sparrendal Elke leraar leerlingbegeleider! VISIETEKST ZORGBELEID 1. Inleiding Als katholieke school wil het Technisch Instituut Sparrendal jongeren vormen tot weerbare en kritische

Nadere informatie

Didactische competentie algemeen (DCA) A. Algemeen. Theorie X Praktijk Semester 1 X Semester 2 Semester 3 Semester 4

Didactische competentie algemeen (DCA) A. Algemeen. Theorie X Praktijk Semester 1 X Semester 2 Semester 3 Semester 4 ALGEMENE INFORMATIE MODULE Didactische competentie algemeen (DCA) A. Algemeen Situering binnen het programma Periode binnen het tweejarige modeltraject Theorie X Praktijk Semester 1 X Semester 2 Semester

Nadere informatie

2.BESCHRIJVING VAN HET TAALONDERWIJS VAN DE SCHOOL

2.BESCHRIJVING VAN HET TAALONDERWIJS VAN DE SCHOOL Taalbeleid 1.ALGEMEEN 1.1 Woord vooraf 1.2 Visie van de school 1.3 Omschrijving taalbeleid 1.4 Motivering van het belang van taalbeleid onze school 1.5 De populatie van de school 2.BESCHRIJVING VAN HET

Nadere informatie

Algemene maatregelen: basiszorg voor alle leerlingen

Algemene maatregelen: basiszorg voor alle leerlingen Algemene maatregelen: basiszorg voor alle leerlingen BEGINSITUATIE De school zorgt bij de inschrijving voor bevraging i.v.m. extra zorg. De school vraagt en ontvangt van de ouders relevante gegevens i.v.m.

Nadere informatie

Het zorgbeleid in het Pierenbos

Het zorgbeleid in het Pierenbos Het zorgbeleid in het Pierenbos Indien je als ouder vragen hebt, stap je in de eerste plaats naar de klasleerkracht. Deze zal overleggen met de ondersteuner en/of zorgcoördinator en bekijken welke trajecten

Nadere informatie

Hoofdstuk 18 - Tips om voorleessoftware in te zetten in de klas

Hoofdstuk 18 - Tips om voorleessoftware in te zetten in de klas Hoofdstuk 18 - Tips om voorleessoftware in te zetten in de klas 18.1. Voorleessoftware compenserend inzetten voor leerlingen met een ernstige beperking 235 18.2. Voorleessoftware leerondersteunend inzetten

Nadere informatie

KIJKWIJZER VOOR PAV-BUNDELS

KIJKWIJZER VOOR PAV-BUNDELS KIJKWIJZER VOOR PAV-BUNDELS Inleiding Uitgeverijen brengen heel wat publicaties op de markt die nuttig kunnen zijn voor leraren PAV en hun leerlingen. Daarnaast verkiezen veel leraren om volledig of gedeeltelijk

Nadere informatie

Hoe kan je breed en permanent evalueren?

Hoe kan je breed en permanent evalueren? Ronde 2 Martien Berben & Marleen Colpin Centrum voor Taal en Onderwijs - K.U.Leuven Contact: Martien.berben@arts.kuleuven.be Marleen.colpin@arts.kuleuven.be Hoe kan je breed en permanent evalueren? De

Nadere informatie

Pedagogische begeleiding wiskunde oktober 2016 Pagina 1

Pedagogische begeleiding wiskunde oktober 2016 Pagina 1 Pedagogische begeleiding SO Vakbegeleiding wiskunde ONDERZOEKSCOMPETENTIES WISKUNDE DERDE GRAAD AS0 Specifieke eindtermen i.v.m. onderzoekscompetenties (SETOC) Wat? Leerplan a derde graad aso VVKSO De

Nadere informatie

INTERDIOCESANE PROEVEN

INTERDIOCESANE PROEVEN INTERDIOCESANE PROEVEN 25-26 Vlaams Verbond van het Katholiek Basisonderwijs Guimardstraat 1, 14 Brussel Ges. Vrije Basisschool (Gemengd) straat 4 1 Brussel 1 VVKBaO, 26 Deze brochure is een intern document.

Nadere informatie

Taal. Rubrieksindeling Provinciaal Documentatiecentrum Atlas

Taal. Rubrieksindeling Provinciaal Documentatiecentrum Atlas Taal 1. TAAL KLEUTERONDERWIJS 1.1 Taalonderwijs en didactiek 1.1.1 Ideeënboeken 1.2 Lesmethodes 1.2.1 Algemeen 1.2.2 Anderstalige nieuwkomers 1.3 Woordenschat 1.3.1 Ideeënboeken 1.3.2 Lesmateriaal 1.4

Nadere informatie

Symposium Project Docenten aan zet bij taal in alle vakken. Houten, 3 april 2013

Symposium Project Docenten aan zet bij taal in alle vakken. Houten, 3 april 2013 Symposium Project Docenten aan zet bij taal in alle vakken Houten, 3 april 2013 Even voorstellen: W.M.C.vanderWesten@hhs.nl Voorzitter Nederlands / Vlaams Platform Taalbeleid Hoger Onderwijs Bestuurslid

Nadere informatie

2.3 Literatuur. 1.4.2 Schriftelijke vaardigheden 1.4.2.1 Lezen LES GODVERDOMSE DAGEN OP EEN GODVERDOMSE BOL LEERPLAN ALGEMEEN:

2.3 Literatuur. 1.4.2 Schriftelijke vaardigheden 1.4.2.1 Lezen LES GODVERDOMSE DAGEN OP EEN GODVERDOMSE BOL LEERPLAN ALGEMEEN: LES GODVERDOMSE DAGEN OP EEN GODVERDOMSE BOL ALGEMEEN: p.8 2.3 Literatuur In onze leerplannen is literatuur telkens als een aparte component beschouwd, meer dan een vorm van leesvaardigheid. Na de aanloop

Nadere informatie

BINNENKLASDIFFERENTIATIE IN WISKUNDELESSEN

BINNENKLASDIFFERENTIATIE IN WISKUNDELESSEN BINNENKLASDIFFERENTIATIE IN WISKUNDELESSEN - Situering - Lkr over binnenklasdifferentiatie - Binnenklasdifferentiatie? - Leerplannen - Binnenklasdifferentiatie in wiskunde Hilde De Maesschalck 8 oktober

Nadere informatie

Taalgericht vakonderwijs

Taalgericht vakonderwijs Taalgericht vakonderwijs Publicatie: Taalgericht vakonderwijs in de Mens- en Maatschappijvakken. Handreiking voor opleiders en docenten, Landelijk Expertisecentrum Mens- en Maatschappijvakken en Landelijk

Nadere informatie

Kwaliteit en kansen voor elke leerling

Kwaliteit en kansen voor elke leerling Kwaliteit en kansen voor elke leerling Voorstel van de Commissie Monard St.A.M. 21 oktober 2009 Hilde Meysman Vooraf perspectief aanpak 1. Krijtlijnen voor de vernieuwing Het Vlaams secundair onderwijs

Nadere informatie

PROGRAMMA (AALST) BIJEENKOMST VAKCOÖRDINATOREN NEDERLANDS April 2014 PROGRAMMA (SINT-NIKLAAS) PROGRAMMA (OUDENAARDE) Inleiding - rondleiding OLC

PROGRAMMA (AALST) BIJEENKOMST VAKCOÖRDINATOREN NEDERLANDS April 2014 PROGRAMMA (SINT-NIKLAAS) PROGRAMMA (OUDENAARDE) Inleiding - rondleiding OLC BIJEENKOMST VAKCOÖRDINATOREN NEDERLANDS April 2014 PROGRAMMA (AALST) Inleiding - rondleiding OLC Voorstelling vakgroep/school - ideeën uit de ontvangende school PB Intervisie Nieuws uit het vakgebied Koffie

Nadere informatie

22-11- 2013. ! verwelkoming. ! voorstellen zorgteam: specifieke functie. ! schoolprioriteiten 2013-2014

22-11- 2013. ! verwelkoming. ! voorstellen zorgteam: specifieke functie. ! schoolprioriteiten 2013-2014 ! verwelkoming! voorstellen zorgteam: specifieke functie! schoolprioriteiten 2013-2014! theoretische fundering: overheidsvisie/ opdracht voor Vlaamse scholen! vernieuwde schoolvisie, afspraken + stimuli!

Nadere informatie

Algemene maatregelen: basiszorg voor alle leerlingen van VISO, afspraken voor elk personeelslid

Algemene maatregelen: basiszorg voor alle leerlingen van VISO, afspraken voor elk personeelslid Algemene maatregelen: basiszorg voor alle leerlingen van VISO, afspraken voor elk personeelslid BEGIN- SITUATIE BEGINSITUATIE De school zorgt bij de inschrijving voor bevraging i.v.m. extra zorg. De school

Nadere informatie

Didactische competentie algemeen (DCA) A. Algemeen. Theorie X Praktijk Semester 1 X Semester 2 Semester 3 Semester 4

Didactische competentie algemeen (DCA) A. Algemeen. Theorie X Praktijk Semester 1 X Semester 2 Semester 3 Semester 4 ECTS-FICHE MODULE Didactische competentie algemeen (DCA) A. Algemeen Situering binnen het programma Periode binnen het tweejarige modeltraject Theorie X Praktijk Semester 1 X Semester 2 Semester 3 Semester

Nadere informatie

TAALBELEIDSPLAN OPLEIDING POLYVALENT VERZORGENDE

TAALBELEIDSPLAN OPLEIDING POLYVALENT VERZORGENDE TAALBELEIDSPLAN OPLEIDING POLYVALENT VERZORGENDE Voor de periode van 2011 tot 2014 1. Voorstelling van de opleiding begeleider in de kinderopvang en polyvalent verzorgende Het CVO biedt volwassenen met

Nadere informatie

Toegepaste Taalkunde Academisch Nederlands

Toegepaste Taalkunde Academisch Nederlands Academisch Nederlands Toegepaste Taalkunde (TTK) Dr. Uus (Eugenia) Knops Probleem Toenemende kloof mbt taalvaardigheid (vooral schrijfvaardigheid) Nederlands tussen instroom - uitstroom / markteisen Gebrek

Nadere informatie

Mogelijke opdrachten voor een vakwerkgroep Moderne Vreemde Talen

Mogelijke opdrachten voor een vakwerkgroep Moderne Vreemde Talen Mogelijke opdrachten voor een vakwerkgroep Moderne Vreemde Talen In kolom 1 vind je 49 items waaraan je eventueel kan werken in de vakgroep MVT (Frans, Engels, Duits). Ze zijn ingedeeld in 8 categorieën.

Nadere informatie

Uw kind heeft moeite met lezen Wat kunt u van De Noordkaap verwachten?

Uw kind heeft moeite met lezen Wat kunt u van De Noordkaap verwachten? Uw kind heeft moeite met lezen Wat kunt u van De Noordkaap verwachten? 1 Inhoud Voorwoord... 3 1 Leesproblemen... 4 2 Mogelijk dyslexie... 4 2.1. De dagelijkse lespraktijk.... 4 2.2: De stappen die genomen

Nadere informatie

1 Basiscompetenties voor de leraar secundair onderwijs

1 Basiscompetenties voor de leraar secundair onderwijs 1 Basiscompetenties voor de leraar secundair onderwijs Het Vlaams parlement legde de basiscompetenties die nagestreefd en gerealiseerd moeten worden tijdens de opleiding vast. Basiscompetenties zijn een

Nadere informatie

6 november 2012. Leerlijnen Evaluatie: basis - verdieping

6 november 2012. Leerlijnen Evaluatie: basis - verdieping 6 november 2012 Leerlijnen Evaluatie: basis - verdieping Leerlijnen Waarom willen we aan de leerlijnen werken? Wat gaan we met die leerlijnen doen? Leerlijnen : doel Voor de leerlingen efficiënter lesgeven

Nadere informatie

Timmeren en taal. Oefenen met taalgericht vakonderwijs in het vmbo / beroepsonderwijs

Timmeren en taal. Oefenen met taalgericht vakonderwijs in het vmbo / beroepsonderwijs http://taalunieversum.org/onderwijs/onderzoek/ http://digischool.kennisnet.nl/community_ne www.slo.nl Referenties Bonset, H. & M. Braaksma (008). Het Schoolvak Nederlands opnieuw onderzocht. Enschede:

Nadere informatie

Specifieke lerarenopleiding ECTS-fiches. ECTS-Fiche Vakdidactische oefeningen 1 Code: 10374 Academiejaar: 2015-2016 Aantal studiepunten: 6

Specifieke lerarenopleiding ECTS-fiches. ECTS-Fiche Vakdidactische oefeningen 1 Code: 10374 Academiejaar: 2015-2016 Aantal studiepunten: 6 Specifieke lerarenopleiding ECTS-fiches ECTS-Fiche Vakdidactische oefeningen 1 Code: 10374 Academiejaar: 2015-2016 Aantal studiepunten: 6 Studietijd: 120 à 150 uur Deliberatie: mogelijk Vrijstelling: niet

Nadere informatie

CLIL aso, wetenschappen derde graad. Johan Delbaere

CLIL aso, wetenschappen derde graad. Johan Delbaere CLIL aso, wetenschappen derde graad Johan Delbaere Proeftuinproject St.-Lodewijkscollege Brugge Situering van het project Ondersteuning KUL bij toetsen Interne ondersteuning en samenwerking Uitdagingen

Nadere informatie

De HGW-bril toegepast in de cel leerlingenbegeleiding

De HGW-bril toegepast in de cel leerlingenbegeleiding De HGW-bril toegepast in de cel woensdag 20 februari 2013 Kris Loobuyck 1 2 3 VVKSO 1 Uitgangspunten van HGW 4 HGW biedt kansen! 5 We zijn gericht op het geven van haalbare en bruikbare adviezen. We werken

Nadere informatie

FRANS. Personeelsvergadering 31 mei 2011. mogen moeten. taalregeling. Talenbeleidsnota 3220 FRANS 1

FRANS. Personeelsvergadering 31 mei 2011. mogen moeten. taalregeling. Talenbeleidsnota 3220 FRANS 1 FRANS Personeelsvergadering 31 mei 2011 1 taalregeling 1963 LP 1972 LP 1998 LP 2004 2007 LP 2010 2008 2009 Talenbeleidsnota mogen moeten 3220 FRANS 1 De geschiedenis van het leerplan Frans 1963 : De taalgrens

Nadere informatie

2014 Protocol dyslexie

2014 Protocol dyslexie Protocol dyslexie 2014 Protocol dyslexie Inleiding Dyslexie betekent letterlijk: niet kunnen lezen 1. De term komt uit het latijn, want dys = niet goed functioneren, lexis = taal of woorden. Bij dyslexie

Nadere informatie

NT1 Instroom Begrippenlijst en taalverzorging: Spelling, grammatica, Semantiek en stilistiek: stijl, zinsbouw, woordkennis Lezen en schrijven

NT1 Instroom Begrippenlijst en taalverzorging: Spelling, grammatica, Semantiek en stilistiek: stijl, zinsbouw, woordkennis Lezen en schrijven TOETSEN TAAL Titel Korte omschrijving Uitgever en jaar Doelgroep Niveau Koppeling Stand. & Eindt. Context Digitaal / Instaptoets NT1 Een instaptoets voor lezen en VanDorp educatief, www. schrijven om de

Nadere informatie

D.1 Motiveren en inspireren van leerlingen

D.1 Motiveren en inspireren van leerlingen Didactisch bekwaam D.1 Motiveren en inspireren van leerlingen Resultaat De leerlingen krijgen ruimte voor eigen inbreng en creatieve invulling van de opdracht. De leraar zorgt ervoor dat leerlingen zich

Nadere informatie

Lokaal Flankerend OnderwijsBeleid (LFOB) Stad Aalst

Lokaal Flankerend OnderwijsBeleid (LFOB) Stad Aalst Lokaal Flankerend OnderwijsBeleid (LFOB) Stad Aalst Lokaal Flankerend OnderwijsBeleid `Het flankerend onderwijsbeleid is het geheel van acties van een lokale overheid om vertrekkend vanuit de lokale situatie

Nadere informatie

Opvoedingsproject. A. ONS OPVOEDINGSPROJECT p. 2. A.1 De christelijke identiteit p. 2. A.2 Gevarieerd en goed begeleiden p. 3

Opvoedingsproject. A. ONS OPVOEDINGSPROJECT p. 2. A.1 De christelijke identiteit p. 2. A.2 Gevarieerd en goed begeleiden p. 3 Opvoedingsproject A. ONS OPVOEDINGSPROJECT p. 2 A.1 De christelijke identiteit p. 2 A.2 Gevarieerd en goed begeleiden p. 3 A.3 Zorg voor elk kind = accent op talent p. 4 A.4 Een sterke teamspirit, een

Nadere informatie

De Driesprong Millen: Talenbeleid

De Driesprong Millen: Talenbeleid 1 De Driesprong Millen: Talenbeleid 1. Schoolniveau ACTIES WIE IS BETROKKEN HOE JA/NEE EVALUATIE/REFLECTIE 2013-2014 Aanpak anderstalige nieuwkomers schoolteam - Toelichting & uitwerken stappenplan nee

Nadere informatie

Onderwijs en Maatschappij (OMA) A. Algemeen. Theorie X Praktijk Semester 1 Semester 2 Semester 3 Semester 4 X

Onderwijs en Maatschappij (OMA) A. Algemeen. Theorie X Praktijk Semester 1 Semester 2 Semester 3 Semester 4 X MODULE Onderwijs en Maatschappij (OMA) A. Algemeen Situering binnen het programma Periode binnen het tweejarige modeltraject Theorie X Praktijk Semester 1 Semester 2 Semester 3 Semester 4 X Aantal studiepunten

Nadere informatie

Project Taalcompetenties vertaald. Naar een doeltreffend curriculum taalvaardigheid voor alle leraren secundair onderwijs

Project Taalcompetenties vertaald. Naar een doeltreffend curriculum taalvaardigheid voor alle leraren secundair onderwijs Project Taalcompetenties vertaald. Naar een doeltreffend curriculum taalvaardigheid voor alle leraren secundair onderwijs Presentatie op de studiedag SoE Op koers!? Donderdag 13 november 2008 Inhoud Presentatie

Nadere informatie

Schets van het onderwijsprogramma Route 2, jaar vmbo basis

Schets van het onderwijsprogramma Route 2, jaar vmbo basis Schets van het onderwijsprogramma Route 2, 12 16 jaar vmbo basis Bij leerlingen in route 2 uitstroomprofiel vmbo basis ligt het accent op instroom in de onderbouw van de vmbo basisberoepsgerichte leerweg.

Nadere informatie

INTERDIOCESANE PROEVEN

INTERDIOCESANE PROEVEN Vlaams Verbond van het Katholiek Basisonderwijs Guimardstraat 1, 1040 Brussel INTERDIOCESANE PROEVEN 2012-2013 Ges. Vrije Basisschool (Gemengd) Savaanstraat 118 9000 Gent 6e leerjaar 1 VVKBaO, 2013 Deze

Nadere informatie

Zorgbeleid 2015-2016 1 Zorgbeleid 2015-2016

Zorgbeleid 2015-2016 1 Zorgbeleid 2015-2016 Zorgbeleid 2015-2016 1 1. Inleiding De Leerheide een rustige plek in de natuur waar onze kinderen kunnen en durven schitteren als echte diamanten! Een diamant is het fijnste en hardste edelgesteente. Ze

Nadere informatie

Impact: toetsen als sloten, als richtingbepaler,... Voor- en nadeel van toetsen. Taalvaardigheid als ladder. (Deygers, Van Gorp & De Wachter, 2013)

Impact: toetsen als sloten, als richtingbepaler,... Voor- en nadeel van toetsen. Taalvaardigheid als ladder. (Deygers, Van Gorp & De Wachter, 2013) Toolkit Competenties Nederlands Breed Evalueren Secundair Onderwijs Studienamiddag 13 maart 2014 Koen Van Gorp Centrum voor Taal en Onderwijs (KU Leuven) Overzicht Van toetsen naar breed evalueren Evaluatiebeleid

Nadere informatie

twee initiatieven Academisch Nederlands

twee initiatieven Academisch Nederlands twee initiatieven Academisch Nederlands Boekpresentatie Breda, 28 maart 2012 Inleiding Twee verhalen Cursusontwikkeling Taalgericht vakonderwijs Academisch Nederlands? Link secundair hoger onderwijs? Draaiboek

Nadere informatie

Zelfstandig werken = actief en zelfstandig leren van een leerling. Het kan individueel of in een groep van maximaal 6 leerlingen.

Zelfstandig werken = actief en zelfstandig leren van een leerling. Het kan individueel of in een groep van maximaal 6 leerlingen. Zelfstandig werken Zelfstandig werken = actief en zelfstandig leren van een leerling. Het kan individueel of in een groep van maximaal 6 leerlingen. Visie Leerlinggericht: gericht op de mogelijkheden van

Nadere informatie

Verantwoordelijke opleidingsonderdeel: Gretel Van Heukelom

Verantwoordelijke opleidingsonderdeel: Gretel Van Heukelom Specifieke lerarenopleiding ECTS-fiches ECTS-fiche opleidingsonderdeel VAKDIDACTISCHE STAGE Code: 10379 Academiejaar: 2015-2016 Aantal studiepunten: 9 Studietijd: 225 à 270 uur Deliberatie: mogelijk Vrijstelling:

Nadere informatie

De Tol Herderen: Talenbeleid

De Tol Herderen: Talenbeleid De Tol Herderen: Talenbeleid 1. Leerlingenniveau 2013-2014 Wanneer Acties Hoe/materiaal Wie doet mee? Reflectie 1. CITO-toetsen begrijpend lezen - afname half januari 2014 (dit gebeurt in 2 sessies & foutenanalyse)

Nadere informatie

Jeannine Van Assche. Stepping Stones. Leerboek en werkboek STEPPING STONES

Jeannine Van Assche. Stepping Stones. Leerboek en werkboek STEPPING STONES Jeannine Van Assche Stepping Stones Leerboek en werkboek 1 Table of contents The first lesson Chapter 1 Me, myself and you Chapter 2 Crazy critters Chapter 3 Let s ch@t Chapter 4 My way of life Chapter

Nadere informatie

De competenties die prioritair aan bod komen tijdens dit opleidingsonderdeel zijn:

De competenties die prioritair aan bod komen tijdens dit opleidingsonderdeel zijn: Specifieke lerarenopleiding C ECTS-fiche opleidingsonderdeel vakdidactische oefeningen 2 Code: 10375 Academiejaar: 2015-2016 Aantal studiepunten: 6 Studietijd: 120 à 150 uur Deliberatie: mogelijk Vrijstelling:

Nadere informatie

Schets onderwijsprogramma en lessentabel Route 2, jaar vmbo basis

Schets onderwijsprogramma en lessentabel Route 2, jaar vmbo basis Schets onderwijsprogramma en lessentabel Route 2, 12 16 jaar vmbo basis Bij leerlingen in route 2 uitstroomprofiel vmbo basis ligt het accent op instroom in de onderbouw van de vmbo basisberoepsgerichte

Nadere informatie

LEERPLANSTUDIE Tweede graad TSO/KSO leerplan d

LEERPLANSTUDIE Tweede graad TSO/KSO leerplan d LEERPLANSTUDIE Tweede graad TSO/KSO leerplan d 1 Leerplannen Eerste graad A-stroom (D/2009/7841/003) In voege sinds 1 september 2009 Tweede graad KSO/TSO (D/2002/0279/048) In voege sinds 1 september 2002

Nadere informatie

Profilering derde graad

Profilering derde graad Profilering derde graad De leerling heeft in de eerste en de tweede graad de gelegenheid gehad om zijn of haar interesses te ontdekken. Misschien heeft hij of zij al enig idee ontwikkeld over toekomstige

Nadere informatie

AANBOD. Theorielessen (vakleer) Studenten krijgen voorbeelden van passend taalgebruik in de beroepspraktijk, zoals in een klachtgesprek of offerte.

AANBOD. Theorielessen (vakleer) Studenten krijgen voorbeelden van passend taalgebruik in de beroepspraktijk, zoals in een klachtgesprek of offerte. AANBOD Theorielessen (vakleer) Studenten krijgen voorbeelden van passend taalgebruik in de beroepspraktijk, zoals in een klachtgesprek of offerte. ACTIE Theorielessen (vakleer) Verzamel voorbeelden van

Nadere informatie

Leraar en verantwoordelijkheden (LEV) A. Algemeen. Theorie X Praktijk Semester 1 Semester 2 Semester 3 Semester 4 X

Leraar en verantwoordelijkheden (LEV) A. Algemeen. Theorie X Praktijk Semester 1 Semester 2 Semester 3 Semester 4 X MODULE Leraar en verantwoordelijkheden (LEV) A. Algemeen Situering binnen het programma Periode binnen het tweejarige modeltraject Theorie X Praktijk Semester 1 Semester 2 Semester 3 Semester 4 X Aantal

Nadere informatie

Bijlage 3: Citaten uit leerplannen Nederlands

Bijlage 3: Citaten uit leerplannen Nederlands Bijlage 3: Citaten uit leerplannen Nederlands A. Vlaanderen Hieronder worden de leerplanpassages geciteerd die aan de basis lagen van Schema 4.1 en Schema 4.2 uit hoofdstuk 4. Schema 4.1 liet zien in hoeverre

Nadere informatie

VAKGROEP. Schooljaar 2014-2015, 2015-2016, 2016-2017

VAKGROEP. Schooljaar 2014-2015, 2015-2016, 2016-2017 VAKGROEP. Schooljaar 2014-2015, 2015-2016, 2016-2017 SAMENSTELLING VAN DE VAKGROEP KEUZE WERKPUNTEN BESLISSINGEN VAN DE VAKGROEP PLANNING VERGADERINGEN 2014-2015 PLANNING VERGADERINGEN 2015-2016 PLANNING

Nadere informatie

Schets van het onderwijsprogramma Route 1, jaar praktijkschool vso

Schets van het onderwijsprogramma Route 1, jaar praktijkschool vso Schets van het onderwijsprogramma Route 1, 12 16 jaar praktijkschool vso De leerlingen in Route 1 Uitstroomprofiel praktijkonderwijs, vso bereiden zich voor op instroom in het praktijkonderwijs (en soms

Nadere informatie

Verleg je grenzen! Compleet vernieuwd! Waarom kiest ú voor de nieuwe Taalblokken? Taalblokken Nederlands Brochure MBO

Verleg je grenzen! Compleet vernieuwd! Waarom kiest ú voor de nieuwe Taalblokken? Taalblokken Nederlands Brochure MBO Taalblokken Nederlands Brochure MBO Verleg je grenzen! Waarom kiest ú voor de nieuwe Taalblokken? U kunt gemakkelijk differentiëren studenten leren wat nodig is Motiverend en uitdagend lesmateriaal voor

Nadere informatie

Aartsbisdom Mechelen-Brussel Vicariaat Onderwijs Diocesane Pedagogische Begeleiding Secundair Onderwijs

Aartsbisdom Mechelen-Brussel Vicariaat Onderwijs Diocesane Pedagogische Begeleiding Secundair Onderwijs Aartsbisdom Mechelen-Brussel Vicariaat Onderwijs Diocesane Pedagogische Begeleiding Secundair Onderwijs Vakdocumenten Frans (2004) Visie en accenten leerplan Frans BaO 1 De eerste stappen zetten - Basiswoordenschat

Nadere informatie

Onthaalklas voor anderstalige nieuwkomers OKAN

Onthaalklas voor anderstalige nieuwkomers OKAN Onthaalklas voor anderstalige nieuwkomers OKAN 1 1. Historiek KORTRIJK 2 2. Organisatie 1 per scholengemeenschap Urenpakket steeds aanpasbaar (per 4 leerlingen) 3 3. Visie Veilig klasklimaat Taalvaardigheidsonderwijs

Nadere informatie

TAALBELEID. Het geheel is meer dan de som van delen.

TAALBELEID. Het geheel is meer dan de som van delen. TAALBELEID Het geheel is meer dan de som van delen. Inhoud 1. Algemeen kader en doelstellingen van het project 2. Het proces: betrokken partners, werkwijze 3. Beschrijving van de "resultaten" en de implementatie

Nadere informatie