Verslag. CoP particuliere huursector. Bijeenkomst 2, 14 mei 2014, Nijmegen (Waalfront)

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Verslag. CoP particuliere huursector. Bijeenkomst 2, 14 mei 2014, Nijmegen (Waalfront)"

Transcriptie

1 Verslag CoP particuliere huursector Bijeenkomst 2, 14 mei 2014, Nijmegen (Waalfront) Marieke Jonker-Verkaart, projectleider Platform31 Frank Wassenberg, senior projectleider Platform31

2 2 Speelveld, denk- en werkwijze particuliere huursector door Dimf Ghijssels, Buy2let Introductie Toen Dimf als hoofd research bij Bouwfonds werkte, moest er zeer veel nagedacht en geschreven worden over de woningmarkt. Diverse rapporten werden geschreven over hoe je de woningmarkt uit het slop moest halen. Op een gegeven moment viel het Dimf op dat er in alle oplossingsgedachten constant de grote institutionele belegger als de redder in nood werd beschouwd. De institutionele belegger moest in de optiek van velen complexen van de woningcorporaties overnemen, de Nationale Investeringsmaatschappij (die er nog niet is) gaan voeden, in hypotheekportefeuilles investeren, etc. Dimf stelde zich de vraag waar de particuliere markt een plek heeft in dat verhaal. Kleine particuliere beleggers zijn samen immers ook een grote partij. Naast deze gedachtegang zag Dimf in haar dagelijkse praktijk ook beleggingstransacties voorbij komen voor projecten die ook interessant kunnen zijn voor kleine particulieren die een woning voor de verhuur zoeken. Tot slot keek Dimf bij Bouwfonds met enig regelmaat naar de woningmarkt in het buitenland, waaruit blijkt dat het concept van Buy2let volstrekt normaal en een grote markt is. Buy2let zijn particulieren die niet een woning kopen om zelf in te wonen, maar om te verhuren. Dit is een volwassen markt in het buitenland. Dat geldt niet alleen voor Engeland (waar 1 op de 3 woningen een Buy2let-woning is), maar ook voor België, Zweden en Zuid-Europese landen. Er zijn in deze landen loketten aanwezig waar particulieren heen kunnen gaan om te beleggen in een woning. Woningmarkt in transitie Dimf verwacht de komende twintig jaar behoorlijke structurele verschuivingen in de Nederlandse woningmarkt. In Nederland is de particuliere markt momenteel klein. Daar is een geschiedenis aan vooraf gegaan: woningcorporaties hebben van oudsher een grote positie, de koopsector is de afgelopen decennia flink gestimuleerd door de overheid (mede door de renteaftrek) en een derde reden is volgens Dimf ook dat het Nederlandse pensioenstelsel veilig in elkaar zit. Voor de meeste mensen in Nederland wordt het pensioen geregeld en is de noodzaak om dat zelf in te richten, minder groot. In Zweden is het volstrekt normaal dat een (enigszins vermogende) particulier een woning voor de verhuur koopt om zijn eigen pensioen zeker te stellen. Dimf verwacht dat het Nederlandse pensioenstelsel de komende jaren zal versoberen, waardoor men andere manieren moet vinden om het pensioen zeker te stellen. Dimf begon haar carrière bij de Nationale Woningraad en een hot item destijds was de samenwerking tussen beleggers en woningcorporaties. Er waren echter geen vorderingen zichtbaar, omdat de corporaties zichzelf zo goed gefinancierd hadden dat de noodzaak er niet was om institutionele beleggers er bij te betrekken. Ze wilden toen al middeldure huurwoningen, en ze willen dat nog steeds. Er is momenteel een belangrijk verschil zichtbaar met de jaren negentig: de goedkope manier van financieren van de corporatiesector verandert. Andere ontwikkelingen zoals de afbouw van de hypotheekrenteaftrek in de koopsector en arbeidsflexibilisering, leiden ertoe dat starters de koop van een eerste woning uitstellen. De verwachtte verschuiving van de leeftijd van de eerste woningaankoop van 25 naar 35 jaar, betekent een zeer grote toename in de behoefte aan huurwoningen. Dat gebeurt niet in een jaar, maar zal langzaam een verandering op de woningmarkt teweeg brengen. Het concept Buy2let Gezien de hierboven beschreven ontwikkelingen vroeg Dimf zich in de periode dat zij bij de Rabo Vastgoedgroep werkte, af waarom er in Nederland geen loket is waar mensen zich kunnen aanmelden die geïnteresseerd zijn in een verhuurwoning. In de loop der tijd is van daaruit het idee voor Buy2let ontstaan. Buy2let is in principe gericht op een 1-op-1-ratio, omdat de grote particulier een concept als Buy2let niet nodig heeft. Buy2let richt zich dus op het faciliteren van de doelgroep die op dit moment niet

3 3 de expertise en het vermogen heeft om hele complexen te kopen. Buy2let zit er als professionele partij tussen, die de exploitatie, transactie en verhuur regelt. Er zijn veel particulieren die eigendom prefereren ten opzichte van een aandeel in een groot vastgoed C.V. Je kunt namelijk niet zomaar uit een vastgoed C.V. stappen en een dergelijk C.V. wordt door veel particuliere beleggers gezien als een financieel product. Met een concept als Buy2let is de emotie veel groter aldus Dimf. Gezien deze context is de aanname dat de rendementseisen van particuliere beleggers lager liggen dan wanneer het echt een financieel product is. Het gaat bij Buy2let om een netto rendement tussen de 4 en 5,5%. Dit is volgens Dimf een reëel rendement. Er zijn veel positieve reacties van particuliere beleggers op dit concept gekomen. Dit bevestigt volgens Dimf dat er veel interesse is. Dimf praat momenteel veel met woningcorporaties over het te verkopen woningbezit en probeert weg te blijven uit het segment waar institutionele beleggers zich op richten. Maar het is nog niet eenvoudig om een concept als Buy2let op te zetten in Nederland. Dit komt onder andere door de dubbele houding van de Rijksoverheid: minister Blok geeft aan dat er meer geïnvesteerd moet worden in geliberaliseerde huurwoningen. Maar tegelijkertijd zijn de spelregels voor het investeren in die middeldure huurwoningen niet op orde. Zo is de ervaring van Dimf dat de overheid niet kan garanderen dat geliberaliseerde woningen ook boven de liberalisatiegrens blijven. Nieuwbouw (geliberaliseerd) dat nu wordt gerealiseerd, valt daarbuiten. Maar de definitie van nieuwbouw staat ook (nog) niet helder papier. Niemand verwacht dat er meer woningen terugvallen in de sociale sector, maar niemand rekent dat exact door. Het middeldure huursegment kan op dit moment net boven de liberalisatiegrens uitkomen, maar kan er straks net zo goed net onder komen. Dit segment komt namelijk niet ruimschoots boven de liberalisatiegrens uit. De verhuurderheffing is een andere maatregel vanuit de overheid. Het aardige aan het idee van Buy2let is dat de individuele particulier geen verhuurderheffing hoeft te betalen. Gemeenten hebben over het algemeen een slecht beeld van de rol van vrije sector huur in hun woningmarkt. Het wordt dan ook moeilijk om meer vrije sector huurwoningen te realiseren als je als gemeente geen zicht hebt op de vraag of dit segment (middelduur, duur) te weinig, voldoende of te veel in je gemeente aanwezig is. Dit terwijl beleggers juist heel veel behoefte hebben aan woningmarktgegevens, de woonbehoefte en de visie van gemeenten op de samenstelling van de woningvoorraad. Verder merkt Dimf dat er bij veel gemeenten nog een vrij harde en commerciële houding is ten opzichte van het realiseren van particuliere huurwoningen. Maar het concept van Buy2let heeft juist wat meer tijd nodig (je moet immers een groep particuliere investeerders hebben om te investeren op de betreffende plek). De structurering van de voorkant van het proces bij Buy2let is dus ingewikkelder en duurt langer. Dit geldt zowel voor woningen in de bestaande voorraad als nieuwbouw. Het is in dat opzicht een ander soort product dan gemeenten tot nu toe gewend zijn. Op dit moment merkt Dimf dat een concept als Buy2let het vaak nog aflegt ten opzichte van partijen die sneller in de markt acteren. Ontwikkelaar als missing link Er is een markt voor de particuliere huursector in Nederland. Vanuit de kant van beleggers is investeringsbereidheid (en genoeg geld!) en gemeenten geven aan dat er behoefte aan dit segment is. Welke schakel ontbreekt nog om de vraag en het aanbod bij elkaar te brengen? Dimf geeft aan dat voorheen de ontwikkelaar dit stuk overbrugde. Hij zag de vraag bij de kopers en institutionele beleggers en haalde daar een mooi rendement uit. De ontwikkelaar ging met gemeenten in zee en zette op eigen risico blokken neer met eigen voorfinanciering van het hele traject (en soms ook met afnamegaranties). Maar volgens Dimf werken ontwikkelaars nu niet meer zo, omdat ze geen risico meer mogen lopen. Dit komt door de situatie op de huidige woningmarkt en de bij de grote bouwers. Ontwikkelaars willen tegenwoordig 100 procent verkocht hebben, waardoor ze geen ontwikkelaar meer zijn maar een bouwer.

4 4 Er is dus een schakel weggevallen omdat niemand het risico meer gefinancierd krijgt. In feite is er sprake van een patstelling: er is veel geld beschikbaar dat moet weggezet worden, maar toch stapt niemand in dat gat. Is het risico dan te groot? Volgens Dimf heeft dit met twee zaken te maken: - Ontwikkelaars hebben ontzettend te lijden gehad in de koopsector, dus het beleid is ingesteld dat er niks meer wordt ontwikkeld of aangekocht totdat er verkocht is; - Banken zien de interesse in de particuliere huurmarkt, maar willen ook het risico niet nemen. Er zit echter wel geld bij particuliere investeerders dat ontsloten kan worden. Maar iemand moet het ontwikkelgat opvullen en de suggestie wordt gedaan dat Buy2let wellicht de horizon moet verbreden en dat stukje mee moet pakken. Buy2let wil dit ook doen, maar dat betekent wel dat je particulieren mee moet nemen op de stoel van ontwikkelaar, inclusief alle risico s die daarbij komen kijken. En bepaalde risico s wil je bij andere partijen neerleggen. Daarnaast heb je te maken met tientallen investeerders en als Buy2let het ontwikkelgat opvult is er zeker een half jaar tot een jaar nodig voor onderhandelen, contracten tekenen, etc. Het is dus veel gevraagd, om in het ontwikkelgat te springen. Buy2let zou dit op willen pakken, maar vraagt dan ook tijd van gemeenten om het voor elkaar te krijgen. Dus niet dat Buy2let veel investeert in het voortraject en vervolgens het risico loopt dat de gemeente toch afhaakt en met een andere partij in zee gaat. Los van tijd en geld speelt ook het culturele aspect een rol: het standaardbeeld dat in Nederland bestaat van de kleine particuliere verhuurder is vaak die van een huisjesmelker. Reflectie op de Stadsregio Arnhem Nijmegen door Jan Provoost, Stadsregio Arnhem-Nijmegen Uit de verschillende analyses die de stadsregio Arnhem-Nijmegen heeft laten uitvoeren, komt een duidelijke vraag naar vrije sector huurwoningen naar voren. Het gaat over een toename van 20 tot 30 procent en dat komt overeen met het totaal aan woningen dat toegevoegd zou moeten worden de komende jaren. Een enorme verschuiving dus ten opzichte van de huidige eigendomssituaties. Dit spoort totaal niet met het te heet gewassen rompertje van Friso de Zeeuw, de gebieden waar volgens De Zeeuw de grootste interesse is bij beleggers om te investeren in woningen. Dat is een van de worstelingen waar de Stadsregio voor staat: zijn we nu interessant genoeg voor beleggers? Een andere worsteling is de vraag hoe je beleggers kunt verleiden naar dit gebied en of je dat als gemeenten gezamenlijk op kunt pakken? Volgens Dimf speelt ook onbekend maakt onbemind erg mee. Daarom is het als gemeente zeer belangrijk om een scherp beeld van de lokale woningmarkt te hebben met woningmarktrapporten. Beleggers sluiten in principe dus niks uit, maar gemeenten moeten wel hun huiswerk op orde hebben en aan kunnen tonen dat er een aanzienlijke behoefte is aan particuliere huur. Volgens Dimf is dit veel belangrijker dan de ligging van de gemeente binnen of buiten het aangewezen gebied van Friso de Zeeuw. Binnen de stadsregio zoeken de individuele gemeenten naar investeerders omdat zij locaties beschikbaar hebben waar interesse voor zou kunnen zijn. De Stadsregio Arnhem-Nijmegen vraagt zich af of het meerwaarde heeft om dit gezamenlijk te doen. Fakton heeft in die context een analyse uitgevoerd voor het middengebied van de Stadsregio. Fakton onderscheidt grofweg drie gebieden: - De centra van Arnhem en Nijmegen zijn zowel qua huurpotentie als kooppotentie goed; - de uitbreidinglocaties van Nijmegen Waalsprong en Schuytgraaff in Arnhem zijn wat lastiger; - het tussengebied heeft een lage potentie, met uitzondering van Elst.

5 5 De analyse van Fakton kan gezien worden als een tegenhanger van het rompertje van De Zeeuw. Als je goed naar een specifiek gebied gaat kijken, zoals Fakton voor de regio Arnhem-Nijmegen heeft gedaan, zijn er wel degelijk gebieden naar voren komen die goede mogelijkheden bieden voor beleggers om te investeren. Het is belangrijk om een onderscheid te maken tussen de theorie (de prognoses) en de kansen die zich daadwerkelijk in de praktijk voordoen. Dat de centrumgebieden interessant zijn voor beleggers is een bekend gegeven, maar het gaat hem nu juist om die locaties waar de aantrekkingskracht voor beleggers minder duidelijk aan te tonen is. Hoe kom je daar tot een oplossing? Er is bij de Stadsregio op basis van het onderzoek van Fakton gekeken of er een gezamenlijk pakket te maken is, bijvoorbeeld door een aantal locaties tegelijkertijd aan te bieden. Maar de Stadsregio merkt dat er dan direct wrijving ontstaat met datgene wat de gemeenten en corporaties zelf al aan het doen zijn. De Stadsregio vraagt zich af wat de meerwaarde kan zijn om gezamenlijk de brede rode loper uit te leggen richting de beleggers. De meerwaarde zou kunnen zitten in de analyses met prognoses die betrekking hebben op de hele regio. De vraag is of daar behoefte aan is. De Stadsregio kan en wil immers niet de rol van makelaar vervullen als er interesse is van een belegger. Een stevig verhaal over de regionale woningmarkt is nooit verkeerd, maar de is ook in hoeverre een belegger zich laat sturen. Een belegger kijkt naar de eigen portefeuille en het moment waarop het past in de portefeuille. De ene keer zal dat Nijmegen zijn, de andere keer Arnhem. De rol van de stadsregio is dus vooral het geven van informatie en zorgen dat de randvoorwaarden helder zijn. De stadsregio hoeft vervolgens geen vat te krijgen op de onderlinge contacten die ontstaan met beleggers. Volgens Dimf hangt de beslissing van beleggers om te investeren eerder af van de vraag of het nieuwbouw is of bestaand (of bijna opgeleverd) vastgoed. Beleggers investeren bijna altijd in bestaand vastgoed (op een paar uitzonderingen na zoals Syntrus Achmea). Bij investeringen in nieuwbouw moeten de pijlen dus meer gericht worden op ontwikkelende beleggers. Dit is meer bepalend voor beleggerinvesteringen dan de locatie, aldus Dimf. Zij benadrukt dat (institutionele) beleggers zich niet alleen op de hotspots richten, want: er zijn geen locaties, je hebt er geen positie en de rendementen zijn te laag. De belangrijkste bepalende factoren voor een belegger zijn dus: a. Er moet een duidelijke vraag zijn naar particuliere huurwoningen; b. Beleggers willen met name verhuurd vastgoed kopen, niet nieuwbouw. Casus: hoe Boulevard Heuvelink in Arnhem te vermarkten? De gemeente Arnhem legt de casus van een voormalig scholencomplex (direct naast het centrum, deels gemeentemonument) voor aan de groep: hoe vermarkt je deze locatie met in ieder geval een deel van het programma als beleggerhuurwoningen? Unique selling points De gemeente moet van tevoren een duidelijke visie hebben wat zij belangrijk vindt voor de betreffende locatie: moet de locatie bijvoorbeeld zo veel mogelijk gaan opleveren, of is de dynamiek die deze locatie aan de stad toevoegt belangrijker? De grondprijs moet niet heilig verklaard worden, maak een goede afweging tussen korte termijnbelang en het belang op langere termijn. Verder moet je als gemeente duidelijke uitgangspunten meegeven omdat de ontwikkelaars en beleggers die informatie willen benutten. Dit moet je als gemeente niet in beton gieten, maar je moet wel duidelijk weten wat je wilt en je locatie en de omgeving branden. Schets de kaders waarbinnen verschillende invullingen van het product mogelijk zijn. De ontwikkelaar/belegger moet uitgedaagd worden om met een beter voorstel te doen, om zo tot de beste programmering te komen. Benoem dus de unique selling points van de locatie en omgeving.

6 6 Er worden suggesties gedaan om een prijsvraag voor de locatie in de vorm van een tender uit te schrijven, maar gemeente Arnhem geeft aan dat marktpartijen daar niet meer op zitten te wachten. Een tender vraagt een flinke voorinvestering en de kans op mislukking is relatief groot. Wie wanneer aan tafel? Een van de suggesties uit de groep is om te kijken of het mogelijk is om rechtstreeks met de belegger (de investerende partij) te onderhandelen als gemeente, dus niet met een ontwikkelaar ertussen. De gemeente Den Haag is mooi voorbeeld van deze werkwijze. De ontwikkelaar kan bijvoorbeeld wel in de stuurgroep zitten zodat er regelmatig terugkoppeling tussen de partijen plaatsvindt. Maar het is in feite een kip-en-ei discussie: praat je met een ontwikkelaar met een belegger achter zich, of met een belegger met een ontwikkelaar achter zich? De combinaties van beiden zijn meestal het sterkst. Olaf Bakkers van Syntrus Achmea geeft aan dat het in ieder geval heel belangrijk is om een goede samenwerking te tussen de partijen te creëren. Beleggers kunnen moeilijk aan de voorkant garanties afgeven. Ze kunnen wel instappen en meedenken, maar een ontwikkelaar heeft daar uiteindelijk niet veel aan. Je moet op een gegeven moment de grond gaan afnemen en dergelijke en dat kan alleen als de samenwerking wordt opgezocht, waarbij ook vaak de gemeente aanschuift als grondeigenaar. Maar in welke fase kun je het gesprek met meerdere partijen aan tafel op een zinvolle wijze voeren? Dat is in ieder geval nog niet in de nulfase. Moet je de bestemmingsplanwijziging bijvoorbeeld al in procedure hebben, of juist nog niet? Olaf Bakkers stelt dat Syntrus als belegger goed weet wat zij als eindproduct wil zien, dus daar wil de belegger inspraak op hebben. Maar het hangt ook af van de regio, omdat de afzetmarkten verschillen. Bakkers zegt dat een belegger als Syntrus in dit geval mee zouden willen denken aan de bestemmingsplanwijziging, maar pas in zou stappen wanneer de wijziging is doorgevoerd. Dan komt toch vaak de ontwikkelaar om de hoek kijken om het initiatief te nemen, want de belegger zal dat zelf niet doen. Dus wat doe je nu op welk moment? Syntrus Achmea werkt voor pensioenfondsen en zij willen heel goed weten waar ze in gaan ontwikkelen. Een belegger als Syntrus kan het committent daarom pas geven als de bestemmingsplanwijziging is doorgevoerd en de omgevingsvergunning is ingediend. Maar in de fase van stedenbouwkundige plannen kan de belegger nog moeilijk aanschuiven (behalve vrijblijvend). De huidige markt is dusdanig dat een belegger als Syntrus van alles uit de markt kan halen. Dat betekent dat Syntrus niet veel tijd kwijt wil zijn aan langdurige ontwikkelingen. Maar de belegger kan wel van tevoren kaders meegeven waarbinnen de ontwikkeling plaats kan vinden. Het gaat dan over aantallen, concurrentie, andere plannen in de stad, eigen bezit, etc. Op die manier kan er aan het begin van het proces met de belegger op stedenbouwkundig niveau een afkadering gemaakt worden. Vervolgens ga je als belegger later in het proces (na bestemmingsplanwijziging) weer om tafel en dan kijk je naar de daadwerkelijke invulling van het product (m2, achtertuinen, etc.). Een belegger kan volgens Bakkers dus niet aan het begin van het proces al de garantie geven voor investeringen. Zij moeten het product immers verkopen aan hun pensioenfondsen. Daarvoor moeten ze laten zien dat ze samen met gemeente, ontwikkelaar en corporatie voor een bepaalde locatie een product hebben bedacht waar markt voor is. Dus wanneer dat plaatje compleet is en de bestemmingsplanwijzing rond, leggen ze de vraag voor aan pensioenfondsen om te investeren. Het allerbelangrijkste is dat een ontwikkeling plaatsvindt omdat er vraag is vanuit de markt naar vrije sector huur en niet omdat er toevallig een leeg gebouw in de stad staat of omdat er hoge grondopbrengsten gehaald moeten worden, aldus Olaf Bakkers. Dat is makkelijk gezegd, maar uiteindelijk is een goede afzet van het product de enige reden waarom een belegger instapt. Olaf geeft aan dat een belegger als Syntrus veel onderzoek laat uitvoeren naar de haalbare afzet (soms meerdere onderzoeken voor hetzelfde gebied/project). Er zit een bandbreedte in de prognoses waar je rekening mee moet houden.

7 Impressie locatiebezoek Handelskade en Honigcomplex 7

Verslag. Startbijeenkomst CoP particuliere huursector. 26 maart 2014, Den Haag

Verslag. Startbijeenkomst CoP particuliere huursector. 26 maart 2014, Den Haag Verslag Startbijeenkomst CoP particuliere huursector 26 maart 2014, Den Haag Marieke Verkaart, projectleider Platform31 Frank Wassenberg, senior projectleider Platform31 2 Inhoudelijke introductie particuliere

Nadere informatie

Wilfred van der Neut, directeur Dynamis. Beleggingsklimaat op de woningmarkt

Wilfred van der Neut, directeur Dynamis. Beleggingsklimaat op de woningmarkt Wilfred van der Neut, directeur Dynamis Beleggingsklimaat op de woningmarkt Wilfred van der Neut - Directeur sinds 1 mei 2015 - HBG Vastgoed - ING Vastgoedontwikkeling - Propertize, boegbeeld o.a. The

Nadere informatie

Congres Kansen voor particuliere huur in Nederland 25 maart 2015, Amsterdam Dagvoorzitter: dhr. Hamit Karakus, directeur Platform31

Congres Kansen voor particuliere huur in Nederland 25 maart 2015, Amsterdam Dagvoorzitter: dhr. Hamit Karakus, directeur Platform31 #kansenvoorparticulierehuur Congres Kansen voor particuliere huur in Nederland 25 maart 2015, Amsterdam Dagvoorzitter: dhr. Hamit Karakus, directeur Platform31 #kansenvoorparticulierehuur Programma 14.00

Nadere informatie

Ontwikkelingen in het huurbeleid: kansen voor beleggers

Ontwikkelingen in het huurbeleid: kansen voor beleggers Ontwikkelingen in het huurbeleid: kansen voor beleggers Renske Jongsma en Martijn Schut Directie Woningmarkt Woningvoorraad Woningtype mln % Koopwoningen Corporatie huurwoningen Corporatie huurwoningen

Nadere informatie

Particuliere verhuur(-ders) in Rotterdam

Particuliere verhuur(-ders) in Rotterdam Gemeente Rotterdam Farida Aghris Congres Platform 31 25 maart 2015 Particuliere verhuur(-ders) in Rotterdam Particuliere verhuurders in Rotterdam Rotterdam in cijfers: algemeen en huursector Kansen in

Nadere informatie

Het middensegment in de huursector De ontbrekende schakel Johan Conijn, ASRE/UvA, Ortec Finance

Het middensegment in de huursector De ontbrekende schakel Johan Conijn, ASRE/UvA, Ortec Finance Het middensegment in de huursector De ontbrekende schakel Johan Conijn, ASRE/UvA, Ortec Finance Datum 11 mei 2011 Het middensegment Wat verstaan we onder het middensegment in de huursector? - verhuurders:

Nadere informatie

Intentieverklaring gemeenten en corporaties in de stadsregio Amsterdam over de betaalbare voorraad in de regio. Maart 2014

Intentieverklaring gemeenten en corporaties in de stadsregio Amsterdam over de betaalbare voorraad in de regio. Maart 2014 Intentieverklaring gemeenten en corporaties in de stadsregio Amsterdam over de betaalbare voorraad in de regio Maart 2014 2 Preambule Gemeenten in de Stadsregio Amsterdam en de woningcorporaties, verenigd

Nadere informatie

Bevolkings- en woningbehoeftenprognoses provincie Noord-Brabant en regio West-Brabant

Bevolkings- en woningbehoeftenprognoses provincie Noord-Brabant en regio West-Brabant VERSLAG BETREFT Bouwberaad West-Brabant DATUM 1 maart 2012 VOORZITTER J.P. Schouw VERSLAG Bijeenkomst Bouwberaad West-Brabant Opening en toelichting De voorzitter van het Bouwberaad, de heer J.P. Schouw,

Nadere informatie

VOGON. Rob Vester, Ontwikkelingsbedrijf

VOGON. Rob Vester, Ontwikkelingsbedrijf VOGON Rob Vester, Ontwikkelingsbedrijf Samenwerking: het perspectief van de belegger Syntrus Achmea Vastgoed Ca. 14,0 miljard belegd vermogen; Ca. 1,0 miljard in het buitenland Ca. 4,0 miljard financiering

Nadere informatie

Meer huur voor minder huis. Gereguleerde huren in de commerciële sector

Meer huur voor minder huis. Gereguleerde huren in de commerciële sector Meer huur voor minder huis Gereguleerde huren in de commerciële sector Gereguleerde huren in de commerciële sector Meer huur voor minder huis AANLEIDING Corporaties en commerciële verhuurders bieden beiden

Nadere informatie

Provincie Noord-Brabant t.a.v. formateur de heer Schinkels Postbus 90151 5200 MC 's-hertogenbosch

Provincie Noord-Brabant t.a.v. formateur de heer Schinkels Postbus 90151 5200 MC 's-hertogenbosch Provincie Noord-Brabant t.a.v. formateur de heer Schinkels Postbus 90151 5200 MC 's-hertogenbosch Stichting Droomwonen Brabant Speelhuislaan 158 4815 CJ Breda 076-5213080 info@droomwonenbrabant.nl Rabobank

Nadere informatie

Achtergrondinformatie Woonsymposium WONEN IN STAD.NL. SESSIE Stad maken

Achtergrondinformatie Woonsymposium WONEN IN STAD.NL. SESSIE Stad maken Achtergrondinformatie Woonsymposium WONEN IN STAD.NL SESSIE Stad maken donderdag 19 maart 2015 Stad maken Duiding en context De traditionele rollen binnen het ontwikkeltraject veranderen. De corporaties,

Nadere informatie

Analyse van de markt voor (bestaande) huurwoningen in de Gemeente Steenwijkerland

Analyse van de markt voor (bestaande) huurwoningen in de Gemeente Steenwijkerland Analyse van de markt voor (bestaande) huurwoningen in de Gemeente Steenwijkerland drs. J.E. den Ouden 1-11-2013 Bevolking De gemeente Steenwijkerland telt momenteel circa 43.400 inwoners. Het inwonertal

Nadere informatie

2010-2012 SAMENVATTING

2010-2012 SAMENVATTING 2010-2012 SAMENVATTING Samenvatting De Regionale woningmarktmonitor 2010-2012 beschrijft de ontwikkelingen op de woningmarkt in het gebied binnen de driehoek Waalwijk, Oss en Boxtel. De kredietcrisis

Nadere informatie

Verkenning vrije sector huurwoningmarkt in Rotterdam

Verkenning vrije sector huurwoningmarkt in Rotterdam Verkenning vrije sector huurwoningmarkt in Rotterdam Samenvatting De vrije sector huurmarkt staat de laatste jaren steeds meer in de belangstelling van beleggers, ontwikkelaars en gemeenten. De gemeente

Nadere informatie

Woningmarkt na de crisis. Henk Jagersma, Directievoorzitter Syntrus Achmea Real Estate & Finance

Woningmarkt na de crisis. Henk Jagersma, Directievoorzitter Syntrus Achmea Real Estate & Finance Woningmarkt na de crisis Henk Jagersma, Directievoorzitter Syntrus Achmea Real Estate & Finance 1 Waar staan we met Nederland na de crisis? Nederlandse economie is er heel voorzichtig weer bovenop aan

Nadere informatie

Wonen Boven Winkels Vanuit het oogpunt van de eigenaar

Wonen Boven Winkels Vanuit het oogpunt van de eigenaar Wonen Boven Winkels Vanuit het oogpunt van de eigenaar drs. O.J. van der Heijden o.heijden@marma.nl www.evbinnenstad.nl 1 Belang van Wonen in de Binnenstad Een juiste combinatie van functies in de binnen

Nadere informatie

Makelaar kan juist in deze zware tijden zijn meerwaarde bewijzen

Makelaar kan juist in deze zware tijden zijn meerwaarde bewijzen 02 december 2008 Ger Hukker, voorzitter NVM: Makelaar kan juist in deze zware tijden zijn meerwaarde bewijzen Dagelijks staan de kranten bol van zorgwekkende berichten over de gevolgen van de kredietcrisis

Nadere informatie

Bijlage bij brief Modernisering Huurbeleid

Bijlage bij brief Modernisering Huurbeleid Bijlage bij brief Modernisering Huurbeleid Inleiding Om inzicht te krijgen in de effecten van het beleid op segregatie, is het noodzakelijk de lokale situatie en de samenstelling van de voorraad in ogenschouw

Nadere informatie

Een gemengd woningfonds

Een gemengd woningfonds Een gemengd woningfonds Cathelijne van den Berg 1/43 Inhoudsopgave Introductie Opzet onderzoek Literatuurstudie Onderzoeksresultaten Conclusie & aanbevelingen 2/43 Introductie Housing Woningcorporaties

Nadere informatie

Wonen Boven Winkels Vanuit het oogpunt van de eigenaar

Wonen Boven Winkels Vanuit het oogpunt van de eigenaar Wonen Boven Winkels Vanuit het oogpunt van de eigenaar drs. O.J. van der Heijden o.heijden@marma.nl www.evbinnenstad.nl 1 Belang van Wonen in de Binnenstad Een juiste combinatie van functies in de binnen

Nadere informatie

Jongeren en Starters op de Heetense Woningmarkt. Dit Masterplan moet antwoord geven op de onderstaande vragen;

Jongeren en Starters op de Heetense Woningmarkt. Dit Masterplan moet antwoord geven op de onderstaande vragen; Masterplan; Jongeren en Starters op de Heetense Woningmarkt Dit Masterplan moet antwoord geven op de onderstaande vragen; - Zijn Heetense jongeren en starters überhaupt genegen om in ons dorp te (blijven)

Nadere informatie

RAADSVOORSTEL. Raadsvergadering. Onderwerp Financiële compensatie Hof van Bunnik. Aan de raad, Onderwerp Financiële compensatie Hof van Bunnik

RAADSVOORSTEL. Raadsvergadering. Onderwerp Financiële compensatie Hof van Bunnik. Aan de raad, Onderwerp Financiële compensatie Hof van Bunnik RAADSVOORSTEL Raadsvergadering Nummer 23-06-2016 16-037 Onderwerp Financiële compensatie Hof van Bunnik Aan de raad, Onderwerp Financiële compensatie Hof van Bunnik Gevraagde beslissing 1. Een bedrag van

Nadere informatie

VOORBEELD. Verkoop van huurwoningen. De nieuwe regels voor verkoop van sociale huurwoningen. Derde (geheel herziene) druk, april 2014

VOORBEELD. Verkoop van huurwoningen. De nieuwe regels voor verkoop van sociale huurwoningen. Derde (geheel herziene) druk, april 2014 Verkoop van huurwoningen De nieuwe regels voor verkoop van sociale huurwoningen Derde (geheel herziene) druk, april 2014 VERKOOP VAN HUURWONINGEN De nieuwe regels voor verkoop van sociale huurwoningen

Nadere informatie

Landgraaf. Bijlage(n) Uw brief van Uw kenmerk Documentnummer 15.16418 IIUIIllllllll

Landgraaf. Bijlage(n) Uw brief van Uw kenmerk Documentnummer 15.16418 IIUIIllllllll Gemeente Landgraaf Aan de SP Landgraaf t.a.v. mevrouw I. Koopman Maastrichterlaan 11 6374 VL LANDGRAAF IIUIIllllllll Onderwerp Vragen ex artikel 43 Reglement van Orde inzake wachtlijsten. Landgraaf, Verzonden

Nadere informatie

De rol van corporaties op de woningmarkt

De rol van corporaties op de woningmarkt De rol van corporaties op de woningmarkt WoON-congres 2016 7 april 2016 Onderwerpen Presentatie door Jeroen Lijzenga (Companen) - Woningvoorraad - Bewoners - Verhuiswensen en woonwensen - Woonuitgaven

Nadere informatie

Ouderen op de woningmarkt: feiten en cijfers

Ouderen op de woningmarkt: feiten en cijfers Ouderen op de woningmarkt: feiten en cijfers Prof. mr. Friso de Zeeuw, praktijkhoogleraar Gebiedsontwikkeling TU Delft en directeur Nieuwe Markten Bouwfonds Ontwikkeling, met medewerking van Rink Drost,

Nadere informatie

Wonam: nieuwe woningbouworganisatie in Amsterdam. Combinatie van Realisatie en Exploitatie onder eigen regie

Wonam: nieuwe woningbouworganisatie in Amsterdam. Combinatie van Realisatie en Exploitatie onder eigen regie Wonenamsterdam Wonam: nieuwe woningbouworganisatie in Amsterdam Directie: Carolyn van Duijvendijk-Koster en Robert Kohsiek Nieuwe huurwoningen voor het middensegment Combinatie van Realisatie en Exploitatie

Nadere informatie

Aan de Raad der gemeente Haarlem. Ter attentie van wethouder Jan Nieuwenburg. Van Pieter Elbers, SP Raadslid gemeente Haarlem

Aan de Raad der gemeente Haarlem. Ter attentie van wethouder Jan Nieuwenburg. Van Pieter Elbers, SP Raadslid gemeente Haarlem Raadsstuk B&W datum Sector/Afd Reg.nr(s) Onderwerp 221/2008 21 oktober 2008 STZ/wwgz 08/167856 Beantwoording vragen van de heer P.G.M. Elbers inzake de verkoop van 183 huurwoningen Bloemenbuurt Aan de

Nadere informatie

INVESTERINGSMONITOR WONINGCORPORATIES 2012. Stec Groep. Stec Groep B.V. oktober 2012

INVESTERINGSMONITOR WONINGCORPORATIES 2012. Stec Groep. Stec Groep B.V. oktober 2012 INVESTERINGSMONITOR WONINGCORPORATIES 2012 Stec Groep Stec Groep B.V. oktober 2012 INHOUDSOPGAVE CORPORATIES BLIJVEN AARZELEN BIJ DE MIDDENINKOMENS 1 Nieuwbouw in 2011 en gewenste toekomstige nieuwbouw

Nadere informatie

Stellingen over de Amsterdamse woningmarkt

Stellingen over de Amsterdamse woningmarkt http://maps.amsterdam.nl/woningwaarde/ Aanleiding UBS Global Real Estate Bubble Index Aanleiding woningprijs verhouding Amsterdam/Nederland Bron: UBS Global Real Estate Bubble Index Aanleiding percentage

Nadere informatie

ONINGWET WAT BETEKENT DIT VOOR DE GEMEENTE?

ONINGWET WAT BETEKENT DIT VOOR DE GEMEENTE? ONINGWET WAT BETEKENT DIT VOOR DE GEMEENTE? WWW.AEDES.NL MAART 2015 DE NIEUWE ONINGWET Vanaf 1 juli 2015 gelden nieuwe regels voor woningcorporaties. De invoering van de nieuwe Woningwet betekent dat ook

Nadere informatie

Tafels Mirt-onderzoek Stimuleren Stedelijk Wonen/Verstedelijking

Tafels Mirt-onderzoek Stimuleren Stedelijk Wonen/Verstedelijking Tafels Mirt-onderzoek Stimuleren Stedelijk Wonen/Verstedelijking De beschrijvingen van onderstaande tafels zijn geen vastgestelde doelen en werkwijzen. De uitkomsten en werkwijzen worden in samenspraak

Nadere informatie

Wie doet er mee? Samen bouwen van woningen tussen 550 en 850 Euro,na de Novelle. 6e Woondebat, Robert Jan Sliep

Wie doet er mee? Samen bouwen van woningen tussen 550 en 850 Euro,na de Novelle. 6e Woondebat, Robert Jan Sliep Wie doet er mee? Samen bouwen van woningen tussen 550 en 850 Euro,na de Novelle. 6e Woondebat, Robert Jan Sliep Start Corporaties: voor huurders met een laag inkomen. Verbeterambities en vraag naar 700+:

Nadere informatie

Schriftelijke vragen. Amsterdam, college van b&w van 19 maart 2013. Inleiding van vragenstelster.

Schriftelijke vragen. Amsterdam, college van b&w van 19 maart 2013. Inleiding van vragenstelster. Gemeenteraad Schriftelijke vragen Jaar 2013 Publicatiedatum 22 maart 2013 Onderwerp Beantwoording schriftelijke vragen van het raadslid mevrouw M.J.A. Visser van 17 oktober 2012 inzake het aantrekken van

Nadere informatie

Verkoop door woningcorporaties

Verkoop door woningcorporaties 2 14 Ruim 22.000 corporatiewoningen verkocht Vanaf 199 tot en met de eerste helft van 14 hebben de woningcorporaties ruim 22.000 bestaande woningen verkocht aan particulieren. Het aantal verkopen kwam

Nadere informatie

Datum: 3 maart 2014 Betreft: consultatie-versie van de novelle op de Herzieningswet toegelaten instellingen. Geachte heer Blok,

Datum: 3 maart 2014 Betreft: consultatie-versie van de novelle op de Herzieningswet toegelaten instellingen. Geachte heer Blok, Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Aan de Minister voor Wonen en Rijksdienst de heer drs. S.A. Blok Postbus 20011 2500 EA DEN HAAG Datum: 3 maart 2014 Betreft: consultatie-versie

Nadere informatie

Slimme zet! Vindingrijk in vastgoedopgaven!

Slimme zet! Vindingrijk in vastgoedopgaven! Slimme zet! Vindingrijk in vastgoedopgaven! Postbus 711 3900 AS Veenendaal Kerkewijk 26 3901 EG Veendaal (T) 0318-55 19 60 (F) 0318-55 19 61 (M) info@ingeniousvastgoed.nl (I) www.ingeniousvastgoed.nl Haar

Nadere informatie

ANBO THEMA-ONTBIJT. Wonen. Dinsdag 7 oktober 2014, Sociëteit De Witte, Den Haag

ANBO THEMA-ONTBIJT. Wonen. Dinsdag 7 oktober 2014, Sociëteit De Witte, Den Haag ANBO THEMA-ONTBIJT Wonen Dinsdag 7 oktober 2014, Sociëteit De Witte, Den Haag Impressie van het Woonontbijt van ANBO. Op 7 oktober heeft ANBO in de Sociëteit de Witte in Den Haag een ontbijt georganiseerd,

Nadere informatie

Nieuwe aanpak van de woningbouwproductie in Den Haag

Nieuwe aanpak van de woningbouwproductie in Den Haag Nieuwe aanpak van de woningbouwproductie in Den Haag Henk Harms, gemeente Den Haag Directeur Ontwikkeling en Realisatie Internationale stad van Vrede en Recht Den Haag: na New York, tweede VN stad Wereldstad

Nadere informatie

INVESTERINGSMONITOR WONINGCORPORATIES 2010. Stec Groep B.V. 20 september 2011

INVESTERINGSMONITOR WONINGCORPORATIES 2010. Stec Groep B.V. 20 september 2011 INVESTERINGSMONITOR WONINGCORPORATIES 2010 Stec Groep B.V. 20 september 2011 INHOUD 1. CONCLUSIES 1 1.1 Scherpe daling investeringen in nieuwbouw koop 1 1.2 Gezocht: betaalbare woningen, maar wel nabij

Nadere informatie

Toelichting op Financieringsregeling sociale huur

Toelichting op Financieringsregeling sociale huur Toelichting op Financieringsregeling sociale huur Onderdeel van de maatregelen uit het Aanvalsplan Woningmarkt is de Financieringsregeling sociale huur, waarvoor een bedrag van 20 miljoen voorwaardelijk

Nadere informatie

Stadsregio Amsterdam

Stadsregio Amsterdam Monitor betaalbare voorraad Stadsregio Amsterdam 2014 Stadsregio Amsterdam Interactief schermdocument PAGINA 5 Inleiding 6 1 De woningvoorraad 7 7 7 1.1 Corporatiebezit 1.2 Woningen naar woningtype 1.3

Nadere informatie

Effecten voorstel verlengen periode tijdelijk behoud inschrijfduur na verhuizing van twee naar vijf jaar

Effecten voorstel verlengen periode tijdelijk behoud inschrijfduur na verhuizing van twee naar vijf jaar Effecten voorstel verlengen periode tijdelijk behoud inschrijfduur na verhuizing van twee naar vijf jaar 1 Aanleiding Bij behandeling van het beleidsvoorstel Actualisatie Woonruimteverdeling op 16 oktober

Nadere informatie

Verslag van de bijeenkomst in het kader van Collectief Particulier Opdrachtgeverschap voor Huurders (CPOH)

Verslag van de bijeenkomst in het kader van Collectief Particulier Opdrachtgeverschap voor Huurders (CPOH) Verslag van de bijeenkomst in het kader van Collectief Particulier Opdrachtgeverschap voor Huurders (CPOH) Datum : 8 oktober 2012 Locatie : t Bourgondisch Hof, Waalwijk Aanwezig : Willem Ebbers, beleidsmedewerker

Nadere informatie

Speech Annet Bertram,DG Wonen, namens de minister van VROM bij Jubileumbijeenkomst SVN 5 oktober 2006 te Rotterdam

Speech Annet Bertram,DG Wonen, namens de minister van VROM bij Jubileumbijeenkomst SVN 5 oktober 2006 te Rotterdam Speech Annet Bertram,DG Wonen, namens de minister van VROM bij Jubileumbijeenkomst SVN 5 oktober 2006 te Rotterdam thema; financiering van de woningmarkt Ik ben blij dat ik deze bijeenkomst kan bijwonen

Nadere informatie

Woningmarkt Leiderdorp. DEEL 2: Strategieën Rijnhart Wonen (theorie vs praktijk) Verkoop Betaalbaarheid/huurbeleid Nieuwbouw

Woningmarkt Leiderdorp. DEEL 2: Strategieën Rijnhart Wonen (theorie vs praktijk) Verkoop Betaalbaarheid/huurbeleid Nieuwbouw Woningmarkt Leiderdorp DEEL 2: Strategieën Rijnhart Wonen (theorie vs praktijk) Verkoop Betaalbaarheid/huurbeleid Nieuwbouw Gemeenteraad, 1 september 2014 Het werk van mij = simpel + - - Ca 3 miljoen!

Nadere informatie

Verkoop corporatiebezit aan beleggers Kansen en bedreigingen 25 maart 2015

Verkoop corporatiebezit aan beleggers Kansen en bedreigingen 25 maart 2015 Verkoop corporatiebezit aan beleggers Kansen en bedreigingen 25 maart 2015 1 Agenda 1. De woningbeleggingsmarkt 2015 2. Verkoop corporatiebezit aan beleggers a. Regelgeving b. Kopersdoelgroepen c. Verkoopproces

Nadere informatie

Bijlage 1: Woningbouwprogramma Dommelkwartier en relatie Lage Heide. 2010-2020 Segment Nieuwbouw Sloop Verkoop Totaal

Bijlage 1: Woningbouwprogramma Dommelkwartier en relatie Lage Heide. 2010-2020 Segment Nieuwbouw Sloop Verkoop Totaal Bijlage 1: Woningbouwprogramma Dommelkwartier en relatie Lage Heide Volgens de laatste Provinciale Prognose (2011) bedraagt de woningbouw behoefte in Valkenswaard een netto toevoeging van 1.230 woningen

Nadere informatie

Kennisdebat. 28 februari 2013. T.S. de Boer. Onze wereld vraagt erom.

Kennisdebat. 28 februari 2013. T.S. de Boer. Onze wereld vraagt erom. Kennisdebat 28 februari 2013 T.S. de Boer Is collectieve financiering mogelijk bij verduurzaming? Wanneer de business case sluit, wil dat nog niet zeggen dat je het geregeld hebt! 2 Te behandelen Recente

Nadere informatie

Feitenkaart Woningmarkt Rotterdam

Feitenkaart Woningmarkt Rotterdam SI / Afdeling Ruimte & Wonen Feitenkaart Woningmarkt Rotterdam Nr. 1 Mei 214 Inhoud Algemeen Conjunctuur Segmenten Rotterdamse woningmarkt Koopsector Huursector Nieuwbouw koop Bestaande bouw koop Sociale

Nadere informatie

Woningwet op weg. De Wooncoöperatie. Kevin Klop 17 juni 2015

Woningwet op weg. De Wooncoöperatie. Kevin Klop 17 juni 2015 Woningwet op weg De Wooncoöperatie Kevin Klop 17 juni 2015 Achtergrond Troonrede 2013 Participatiesamenleving Legitimiteit corporatiesector Parlementaire enquête Essay Adri Duivesteijn De koopwoning bereikbaar

Nadere informatie

Presentatie titel Fakton Congres Stadion Galgenwaard Utrecht, 14 februari 2013

Presentatie titel Fakton Congres Stadion Galgenwaard Utrecht, 14 februari 2013 De corporatie als investerende maatschappelijke onderneming Van dichtbij huis naar vergezicht Presentatie titel Fakton Congres Stadion Galgenwaard Utrecht, 14 februari 2013 mr Arnoud L.M. Vlak Lector Maatschappelijk

Nadere informatie

Bijlagen bij Analyse benodigde voorraad sociale huurwoningen

Bijlagen bij Analyse benodigde voorraad sociale huurwoningen Bijlagen bij Analyse benodigde voorraad sociale huurwoningen Bijlage 1 Socrates model Het Socrates-model is een kwalitatief woningmarktsimulatiemodel. Dit model bouwt voort op het bekende demografisch

Nadere informatie

Samenvatting Novelle Blok

Samenvatting Novelle Blok Samenvatting Novelle Blok Woningbouwcorporaties moeten weer dienstbaar worden aan het publieke belang in hun werkgebied. Hun taak brengen we terug tot het bouwen, verhuren en beheren van sociale huurwoningen

Nadere informatie

Regionale en subregionale Woonagenda s 2013-2020

Regionale en subregionale Woonagenda s 2013-2020 Regionale en subregionale Woonagenda s 2013-2020 Concept 19 december 2013 STADSREGIO ARNHEM NIJMEGEN 1 De woonagenda 2014 van de stadsregio Arnhem Nijmegen De 20 gemeenten in de stadsregio vormen een aantrekkelijk

Nadere informatie

De Nederlandse woningmarkt

De Nederlandse woningmarkt De Nederlandse woningmarkt Outlook Nederlandse woningmarkt Afnemende beschikbaarheid in het core segment, toch volop kansen 15 16 17 18 Waardegroei Grote steden Noordvleugel + + + + Overig Noordvleugel

Nadere informatie

Op 19 mei 2014 stelde u ons college schriftelijke vragen over de verkoop van huurwoningen door Vestia.

Op 19 mei 2014 stelde u ons college schriftelijke vragen over de verkoop van huurwoningen door Vestia. De heer P. Beeldman Westeinde 12 2841 BV MOORDRECHT ** verzenddatum 27 mei 2014 onderwerp uw kenmerk bijlage afdeling VROM behandeld door J.D. Lindeman telefoon 0180-639976 Geachte heer Beeldman, Op 19

Nadere informatie

Feitenkaart Woningmarkt Rotterdam

Feitenkaart Woningmarkt Rotterdam SI / Afdeling Ruimte & Wonen Feitenkaart Woningmarkt Rotterdam september 2014 Nr. 2 Inhoud Algemeen Koopsector Huursector Consumentenvertrouwen Hypotheekrente Koopbereidheid Nieuwbouw Bestaande bouw Vrije

Nadere informatie

Nieuwsflits 16 september 2015

Nieuwsflits 16 september 2015 reacties@hbvzflats.nl Gisteren, op de derde dinsdag van september maakte het Kabinet zijn beleidsvoornemens voor het komende jaar (en de jaren daarna) bekend. In de Rijksbegroting 2016 is over (de te sturen

Nadere informatie

Platform Wonen Assen 3 oktober 2013

Platform Wonen Assen 3 oktober 2013 Platform Wonen Assen 3 oktober 2013 Aanvalsplan wonen Albert Smit wethouder financiën, vastgoed, grondzaken en wonen 1 Aanvalsplan wonen: aanleiding Sinds 2008: Economische recessie Stagnerende woningmarkt

Nadere informatie

Veelgestelde vragen over nieuwbouwwijk Vijfakkers-Noord

Veelgestelde vragen over nieuwbouwwijk Vijfakkers-Noord Veelgestelde vragen over nieuwbouwwijk Vijfakkers-Noord 18 en 20 september 2012 Algemeen Wat wordt er ontwikkeld in de nieuwbouwwijk Vijfakkers-Noord? In de nieuwbouwwijk Vijfakkers-Noord worden circa

Nadere informatie

WELKOM bij de training succes boeken met vrijesectorhuur

WELKOM bij de training succes boeken met vrijesectorhuur WELKOM bij de training succes boeken met vrijesectorhuur Frans Wittenberg Arnhem, 27 maart 2013 even voorstellen economisch onderzoek- en adviesbureau markt en financiële kant van vastgoed wonen, commercieel

Nadere informatie

Kengetallen woningtoewijzing in de gemeente Utrecht

Kengetallen woningtoewijzing in de gemeente Utrecht Kengetallen woningtoewijzing in de gemeente Utrecht Stand van zaken zomer 2014 Inleiding Op dit moment volstrekt zich een grote verandering binnen de sociale huursector. Dit is het gevolg van het huidige

Nadere informatie

Woonwensen en Woningbehoefte. Kenneth Gopal Kathrin Becker

Woonwensen en Woningbehoefte. Kenneth Gopal Kathrin Becker 16086-ABF Woonwensen en Woningbehoefte Kenneth Gopal Kathrin Becker 16086-ABF Opbouw presentatie I. Waar komen we vandaan? Relevante ontwikkelingen in het recente verleden II. Waar gaan we naar toe? Blik

Nadere informatie

kopen naar wens maakt kopen bereikbaar en verkopen aantrekkelijk

kopen naar wens maakt kopen bereikbaar en verkopen aantrekkelijk kopen naar wens maakt kopen bereikbaar en verkopen aantrekkelijk Kopen naar Wens is een koopformule voor het kopen en verkopen van een woning. Met Kopen naar Wens kunt u als woningcorporatie huurders en

Nadere informatie

Resolutie Corporatiesector

Resolutie Corporatiesector Resolutie Corporatiesector Indiener: Woordvoerder: Auteurs: David Struik (PC Wonen en Ruimtelijke Ordening) David Struik (PC Wonen en Ruimtelijke Ordening) Maarten van t Hek, Paul Le Doux, David Struik,

Nadere informatie

Inhoud voorstel aan Raad

Inhoud voorstel aan Raad Registratienummer * Zaanstad \,^>S K^saff top van de Randstad Inhoud voorstel aan Raad Ons kenraerk: Z/2009/188468 Gevraagd besluit: 1. In te stemmen met het model van de afzetgarantieregeling voor bij

Nadere informatie

Kiezen, Delen én Doen Samen voor een sterke woningmarkt. platform woningcorporaties noord-holland noord

Kiezen, Delen én Doen Samen voor een sterke woningmarkt. platform woningcorporaties noord-holland noord Kiezen, Delen én Doen Samen voor een sterke woningmarkt platform woningcorporaties noord-holland noord Voorwoord Op 15 december 2011 is door ruim 20 corporaties uit de subregio s Noordkop, West-Friesland,

Nadere informatie

Beleggers in gebiedsontwikkeling

Beleggers in gebiedsontwikkeling Beleggers in Incentives en belemmeringen voor een actieve rol van institutionele beleggers bij de herontwikkeling van binnenstedelijke gebieden P5 presentatie april 2015 Pelle Steigenga Technische Universiteit

Nadere informatie

Gemengde verwachtingen institutionele beleggers over vastgoed

Gemengde verwachtingen institutionele beleggers over vastgoed Centraal Bureau voor de Statistiek Divisie Macro-economische Statistieken en Publicaties 3 november 24 Gemengde verwachtingen institutionele beleggers over vastgoed Drs. J.L. Gebraad De Stichting Leerstoel

Nadere informatie

Factsheets Friese Woningmarkt

Factsheets Friese Woningmarkt Factsheets Friese Woningmarkt 1995 1997 1999 2001 2003 2005 2007 2009 2011 2013 2015 2017 2019 2021 2023 2025 2027 2029 Bevolkings- en huishoudengroei nemen af. Prognose: Nog enige bevolkingsgroei tot

Nadere informatie

Wooncorporatiedag Nijenrode 22 april 2014. Sturen op Maatschappelijken. Financieel rendement

Wooncorporatiedag Nijenrode 22 april 2014. Sturen op Maatschappelijken. Financieel rendement Wooncorporatiedag Nijenrode 22 april 2014 Sturen op Maatschappelijken Financieel rendement 'Mijn belangrijkste taak is de woningmarkt weer vlot trekken, zowel in de huur- als koopsector. Door zekerheid

Nadere informatie

Kansen voor particuliere huur in Nederland Tineke Lupi

Kansen voor particuliere huur in Nederland Tineke Lupi Kansen voor particuliere huur in Nederland Tineke Lupi Marieke Jonker-Verkaart en Frank Wassenberg (Platform31) Uitgave Platform31 Postbus 30833, 2500 GV Den Haag www.platform31.nl Inhoudsopgave 1 Samenvatting

Nadere informatie

Notitie 2012-04 > Verhuringen 2007-2012 > via Woonnet Rijnmond

Notitie 2012-04 > Verhuringen 2007-2012 > via Woonnet Rijnmond Notitie -04 > Verhuringen - > via Woonnet Rijnmond Datum 4 juli 2013 Voor Maaskoepel Door Explica Explica > Beukelsdijk 106a > 3022 DK Rotterdam www.explica.nl > e. info@explica.nl > t. 010 2236820 01

Nadere informatie

Verkoop door woningcorporaties

Verkoop door woningcorporaties 34 Afspraken over verkoop van sociale huurwoningen Sinds 1998 worden in Amsterdam sociale huurwoningen verkocht. Aanleiding was de sterk veranderde samenstelling en woningbehoefte van de Amsterdamse bevolking.

Nadere informatie

Brief van de minister voor Wonen en Rijksdienst

Brief van de minister voor Wonen en Rijksdienst 27926 Huurbeleid Nr. 216 Herdruk 1 Brief van de minister voor Wonen en Rijksdienst Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Den Haag, 21 maart 2014 Hierbij doe ik u het volgende toekomen:

Nadere informatie

GARANTIEFONDS 4 % VEILIG EN VERTROUWD IN VASTGOEDINVESTERINGEN RENDEMENT MAXIMALE ZEKERHEID

GARANTIEFONDS 4 % VEILIG EN VERTROUWD IN VASTGOEDINVESTERINGEN RENDEMENT MAXIMALE ZEKERHEID GARANTIEFONDS 4 % RENDEMENT MAXIMALE ZEKERHEID VEILIG EN VERTROUWD IN VASTGOEDINVESTERINGEN MEERDERVOORT GARANTIEFONDS Investeren met unieke zekerheid U wilt uw vermogen op een goede maar vooral veilige

Nadere informatie

Zorgwonen als beleggingsproduct Het ontwikkelaarsperspectief

Zorgwonen als beleggingsproduct Het ontwikkelaarsperspectief Zorgwonen als beleggingsproduct Het ontwikkelaarsperspectief drs. ing. Bert Krikke Conferentie Scheiden van Wonen en Zorg in een vergrijzende samenleving Delft, 12 juni 2012 Introductie Strategie, advies,

Nadere informatie

Monitor zorgvastgoedbeleggers 2014

Monitor zorgvastgoedbeleggers 2014 Monitor zorgvastgoedbeleggers 2014 Strategie, investeringen, plannen en praktijk Wie zijn de grote spelers? Waar zijn ze actief? Wat is de omvang en samenstelling van hun portefeuille? Wat is hun strategie?

Nadere informatie

Monitor zorgvastgoedbeleggers 2014

Monitor zorgvastgoedbeleggers 2014 Monitor zorgvastgoedbeleggers 2014 Strategie, investeringen, plannen en praktijk Wie zijn de grote spelers? Waar zijn ze actief? Wat is de omvang en samenstelling van hun portefeuille? Wat is hun strategie?

Nadere informatie

Wonen in Dordrecht. De crisis voorbij?; trends en verwachtingen. 30 november 2010

Wonen in Dordrecht. De crisis voorbij?; trends en verwachtingen. 30 november 2010 Wonen in Dordrecht De crisis voorbij?; trends en verwachtingen 30 november 2010 Inhoudsopgave 1. Wat willen we? Beleid en welke afspraken zijn er voor Dordrecht? 2. Hoe staan we er voor? Stand van zaken

Nadere informatie

Woningmarkt en corporatiesector. Johan Conijn

Woningmarkt en corporatiesector. Johan Conijn Woningmarkt en corporatiesector Johan Conijn Ruimteconferentie PBL 21 mei 2013 Inhoud Woningmarktdebat Positie woningcorporatie Regeer- en woonakkoord DrieKamerModel 2 Woningmarkt Overmatige subsidiering

Nadere informatie

Verslag Prioriteringssessie Woonvisie 30 juni 2014 Fifth, Eindhoven

Verslag Prioriteringssessie Woonvisie 30 juni 2014 Fifth, Eindhoven Verslag Prioriteringssessie Woonvisie 30 juni 2014 Fifth, Eindhoven Inleiding De Prioriteringssessie Woonvisie is een belangrijk vervolg op de co-makersgesprekken die zijn gevoerd en de 5 thematafels die

Nadere informatie

Stimulering Arnhemse woningmarkt, de keuze scenario s. Van subsidie naar financiering, van stilstand naar optimaal bewegen.

Stimulering Arnhemse woningmarkt, de keuze scenario s. Van subsidie naar financiering, van stilstand naar optimaal bewegen. Stimulering Arnhemse woningmarkt, de keuze scenario s Onderwerp Van subsidie naar financiering, van stilstand naar optimaal bewegen. Marion Schoeman Bestuursadviseur Ons gedeelde probleem: De woningmarkt

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2015 2016 32 847 Integrale visie op de woningmarkt Nr. 209 BRIEF VAN DE MINISTER VOOR WONEN EN RIJKSDIENST Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Nadere informatie

1.4 REGIONALE AFSTEMMING OP DE WONINGMARKT

1.4 REGIONALE AFSTEMMING OP DE WONINGMARKT 1.4 REGIONALE AFSTEMMING OP DE WONINGMARKT Taco van Hoek, directeur EIB Wiepke van Erp Taalman Kip, directeur en senior adviseur Companen Jos Feijtel, directeur / eigenaar Wonen-Innovatie-Werkplaats Gespreksleider:

Nadere informatie

Informatie Woonvisie Sliedrecht

Informatie Woonvisie Sliedrecht Informatie Woonvisie Sliedrecht In 2008 heeft de gemeente Sliedrecht de Woonvisie uitgebracht: Wonen in Sliedrecht 2007-2015, doorkijk tot 2025. Deze factsheet geeft een overzicht van de geactualiseerde

Nadere informatie

Ministerie van BZK De heer drs. S.A. Blok Minister Wonen & Rijksdienst Postbus 20011 2500EA DEN HAAG. Briefnummer: 2014.38. Voorburg, 4 maart 2014

Ministerie van BZK De heer drs. S.A. Blok Minister Wonen & Rijksdienst Postbus 20011 2500EA DEN HAAG. Briefnummer: 2014.38. Voorburg, 4 maart 2014 Ministerie van BZK De heer drs. S.A. Blok Minister Wonen & Rijksdienst Postbus 20011 2500EA DEN HAAG Briefnummer: 2014.38 Voorburg, 4 maart 2014 Betreft: reactie IVBN op concept-novelle Geachte heer Blok,

Nadere informatie

Doelgroepen TREND A variant

Doelgroepen TREND A variant Doelgroepen TREND A variant Kleidum Socrates 2013 Doelgroepen 3 Inhoudsopgave 1 Inleiding... 5 1.1 Doelgroepen en Socrates... 5 1.2 Werkgebieden... 6 2 Doelgroepen en bereikbare voorraad... 7 2.1 Ontwikkeling

Nadere informatie

Middeninkomens & de staatssteunregeling. Simulatie woningmarkteffecten

Middeninkomens & de staatssteunregeling. Simulatie woningmarkteffecten Middeninkomens & de staatssteunregeling Simulatie woningmarkteffecten 1 Inhoud Context Aanpak Uitkomsten 2 Staatssteunregeling Woningcorporaties Positionering: staat, markt, middenveld? Taakopvatting:

Nadere informatie

Bouwfonds Proper ty Development Rik Noom MSc. 23-03-2011

Bouwfonds Proper ty Development Rik Noom MSc. 23-03-2011 Bouwfonds Proper ty Development 23-03-2011 EEN ONDERZOEK NAAR DE VERHUISGENEIGDHEID VAN SCHEEFWONERS EN DURE HUURDERS VAN CORPORATIEWONINGEN In de vastgoedsector zijn woningbouwcorporaties tegenwoordig

Nadere informatie

Toekomst Sluisweg verslag bewonersavond 13 mei 2014

Toekomst Sluisweg verslag bewonersavond 13 mei 2014 Toekomst Sluisweg verslag bewonersavond 13 mei 2014 Verslag van de bijeenkomst met de bewoners van de Sluisweg op dinsdag 13 mei 2014 om 19.30 uur in het EMS gebouw aan de Sluisweg 67 E. Aanwezigen: Van

Nadere informatie

Werken aan kwaliteit. Voorraadplan 2004-2012

Werken aan kwaliteit. Voorraadplan 2004-2012 Werken aan kwaliteit Voorraadplan 2004-2012 Werken aan kwaliteit Voorraadplan 2004-2012 Woningbeheer Harlingen Postbus 103 8860 AC Harlingen Bolswardervaart 1 Openingstijden maandag tot en met vrijdag

Nadere informatie

Raadsleden College van Burgemeester en Wethouders Discussienota impulsen op de woningmarkt van Culemborg

Raadsleden College van Burgemeester en Wethouders Discussienota impulsen op de woningmarkt van Culemborg Informatienotitie AAN VAN ONDERWERP DATUM 17 april 2013 KOPIE AAN BIJLAGE 1 REGISTRATIENUMMER 1208556/7266 Raadsleden College van Burgemeester en Wethouders Discussienota impulsen op de woningmarkt van

Nadere informatie

Toename bevolking v.a. 2008

Toename bevolking v.a. 2008 Collegevoorstel Inleiding De provincie prognosticeert de ontwikkeling van de woningbouw en bevolking voor elke gemeente. Het is aan elke gemeente om deze prognose om te zetten in een planning en deze te

Nadere informatie

EVALUATIE STARTERSLENING HARDINXVELD-GIESSENDAM

EVALUATIE STARTERSLENING HARDINXVELD-GIESSENDAM EVALUATIE STARTERSLENING HARDINXVELD-GIESSENDAM Gemeente Hardinxveld-Giessendam Juli 2014 HG: 16742 INTERN/15941 Inhoud 1. Inleiding... 3 2. De starterslening... 4 2.1. Karakter van de starterslening...

Nadere informatie

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 6. In deze opgave blijven de belastingen buiten beschouwing.

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 6. In deze opgave blijven de belastingen buiten beschouwing. Opgave 2 Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 6. In deze opgave blijven de belastingen buiten beschouwing. VastNed Retail nv is een Nederlands vastgoedbeleggingsfonds dat met gelden

Nadere informatie

Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA 'S-GRAVENHAGE

Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA 'S-GRAVENHAGE > Retouradres Postbus 20201 2500 EE Den Haag Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA 'S-GRAVENHAGE Korte Voorhout 7 2511 CW Den Haag Postbus 20201 2500 EE Den Haag www.rijksoverheid.nl

Nadere informatie

Onderzoeksinstituut OTB

Onderzoeksinstituut OTB Regionale woonafspraken en veranderende nationale beleidskaders Inleiding tijdens conferentie De regio Zuid- Kennemerland/IJmond geeft thuis, Tweede conferentie Regionaal Actieprogramma Wonen Zuid- Kennemerland/IJmond,

Nadere informatie