Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt"

Transcriptie

1 Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt ROA

2 Colofon Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA). Niets uit deze uitgave mag op enige manier worden verveelvoudigd zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de directeur van het ROA. Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt School of Business and Economics Maastricht University Vormgeving ROA secretariaat, Maastricht II Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt - Atlas 1999-

3 Inhoud 1 Samenvatting Algemene kenmerken gevolgde opleiding Oordelen over opleiding De doorstroom naar het vervolgonderwijs De arbeidsmarkt 14 2 HAVO/VWO Algemene kenmerken en gevolgde opleiding Oordelen over opleiding De doorstroom naar het vervolgonderwijs 30 3 Voorbereidend Middelbaar BeroepsOnderwijs Algemene kenmerken en gevolgde opleiding Oordelen over opleiding De doorstroom naar het vervolgonderwijs 45 4 Middelbaar BeroepsOnderwijs Algemene kenmerken gevolgde opleiding Oordelen over opleiding De doorstroom naar het vervolgonderwijs De arbeidsmarkt 70 5 Hoger BeroepsOnderwijs Algemene kenmerken gevolgde opleiding Oordeel over opleiding De doorstroom naar vervolgonderwijs De arbeidsmarkt 101 Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt - Atlas III

4

5 1Samenvatting ROA

6 De cijfers in deze publicatie zijn gebaseerd op de jaarlijkse schoolverlatersonderzoeken van het Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA). In het kader van deze onderzoeken worden gediplomeerden van het VO, BVE en HBO ongeveer anderhalf jaar na het behalen van het diploma geënquêteerd met vragen over hun eventuele voortzetting in het onderwijs, hun gevolgde opleiding en hun positie op de arbeidsmarkt. De jaartallen in de figuren en tabellen verwijzen naar de enquête-/meetjaren van het onderzoek. Zo heeft bijvoorbeeld het jaar betrekking op de meting die in dat kalenderjaar heeft plaatsgevonden waarbij gediplomeerden van het studiejaar / benaderd zijn. Vanaf meetjaar 1999 tot en met 2006 zijn telkens twee meetjaren samengevoegd, vanaf meetjaar worden de jaren apart gepresenteerd. Indien er in een tabel een x staat betekent dit dat er te weinig waarnemingen zijn (minder dan 20) om het desbetreffende cijfer te presenteren. Meer kerngegevens naar aanleiding van de jaarlijkse schoolverlatersonderzoeken van het ROA zijn te vinden via maastrichtuniversity.nl. 2 Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt - Atlas 1999-

7 Samenvatting De cijfers in deze publicatie zijn een samenvatting van de andere vier hoofdstukken. In dit document worden de cijfers gepresenteerd op het niveau van de verschillende onderwijstypen in het Nederlandse onderwijs te weten havo en vwo, het vmbo, het mbo en het hbo. Vanwege het verschil van type onderwijs tussen het reguliere en het duale onderwijs is er bij het mbo nog een onderscheid gemaakt tussen de beroepsopleidende leerweg (bol) en de beroepsbegeleidende leerweg (bbl). Om dezelfde reden wordt er binnen het hbo een onderscheid gemaakt tussen het voltijd onderwijs enerzijds en het deeltijd/duale onderwijs anderzijds. 1 Vanwege de geringe doorstroom van havo, vwo en vmbo gediplomeerden naar de arbeidsmarkt worden voor deze onderwijstypen geen arbeidsmarktcijfers gepresenteerd. Wanneer een onderwijstype in een figuur of tabel ontbreekt betekent dit dat er voor deze indicator geen gegevens voor het desbetreffende onderwijstype beschikbaar zijn. SAMENVATTING 3

8 1.1 Algemene kenmerken gevolgde opleiding Figuur 1.1 Figuur 1.1. laat zien welk aandeel van de gediplomeerden een niet-westerse allochtone achtergrond heeft. Van alle onderwijstypen is binnen het vmbo en het mbo-bol deze groep het meest vertegenwoordigd. Binnen het vwo en het hbo deeltijd/duale onderwijs is het percentage niet-westerse allochtonen het laagst. Tabel 1.1 De tabel laat per onderwijstype het aandeel vrouwen zien. In het hbo is het percentage vrouwen van alle getoonde onderwijstypen het hoogst, zo n 6 van de 10 gediplomeerden. Behalve bij het mbo-bbl ligt bij de andere onderwijstypen het aandeel vrouwen rond de 5. Bij het mbo-bbl ligt het percentage vouwen (38% in meetjaar ) aanzienlijk lager. Dit komt onder andere door de sterke vertegenwoordiging van de sector techniek binnen dit onderwijstype en het percentage vrouwen dat voor een technische opleiding kiest is nog altijd laag. Figuur 1.1 Percentage niet-westerse allochtonen 2 18% 16% 14% 12% 8% 6% 4% 2% 2003/ /06 HBO deeltijd/duaal HBO voltijd MBO-BBL MBO-BOL VMBO VWO HAVO Tabel 1.1 Geslacht 1999/ / / /06 vrouw vrouw vrouw vrouw vrouw vrouw vrouw vrouw vrouw vrouw % % % % % % % % % % HAVO VWO VMBO MBO-BOL MBO-BBL HBO voltijd HBO deeltijd/duaal Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt - Atlas 1999-

9 Figuur 1.2 Het percentage van de gediplomeerden dat met een acht of hoger als examencijfer haar of zijn diploma heeft gehaald staat in figuur 1.2 weergegeven. Onder de havo gediplomeerden ligt dit percentage duidelijk het laagst. Daarnaast valt op dat in de duale (en deeltijd) onderwijsvormen het vaakst sprake is van een hoog gemiddeld examencijfer. 1 Figuur 1.2 Percentage met een gemiddeld eindcijfer van 8 of hoger 35% 3 25% 2 15% 5% HAVO VWO MBO-BOL MBO-BBL HBO voltijd HBO deeltijd/duaal SAMENVATTING 5

10 1.2 Oordelen over opleiding Figuur 1.3 Figuur 1.3 laat zien hoe tevreden de gediplomeerden zijn over een aantal aspecten die te maken hebben met hun gevolgde opleiding of de instelling waar ze de opleiding gevolgd hebben. De percentages weerspiegelen de antwoordcategorieën 4 en 5 op een schaal die loopt van 1 (zeer ontevreden) tot en met 5 (zeer tevreden). Figuur 1.3 Tevredenheid over sfeer, docenten, vakken, studiebegeleiding (gemiddelde -) (zeer) tevreden met sfeer op school (zeer) tevreden met kwaliteit docenten (zeer) tevreden met inhoud van vakken (zeer) tevreden met (studie) begeleiding HAVO VWO VMBO MBO-BOL MBO-BBL 6 Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt - Atlas 1999-

11 Tabel 1.2 De cijfers in tabel 1.2 laten zien hoe tevreden de gediplomeerden zijn over een aantal aspecten die te maken hebben met hun gevolgde opleiding of de instelling waar ze de opleiding gevolgd hebben. De percentages weerspiegelen de antwoordcategorieën 4 en 5 op een schaal die loopt van 1 (zeer ontevreden) tot en met 5 (zeer tevreden). 1 Tabel 1.2 Tevredenheid over voorlichting, lessen, hoeveelheid praktijk, examens, huisvesting, en materiële voorzieningen (gemiddelde -) Voorlichting studie- en beroepsmogelijkheden Manier waarop leraren lesgeven Hoeveelheid praktijk Manier van examineren Kwaliteit examens Huisvesting Materiële voorzieningen % % % % % % % HAVO VWO VMBO MBO-BOL MBO-BBL SAMENVATTING 7

12 Figuur 1.4 en 1.5 In de figuren staat het oordeel van de gediplomeerden over de breedte van hun gevolgde opleiding. Figuur 1.4 geeft hierbij het percentage aan dat de opleiding te smal vond. Mbo gediplomeerden zijn het vaakst dit oordeel toegedaan. Figuur 1.5 toont de percentages die vinden dat de opleiding te breed was. Hier zijn het met name de gediplomeerden van het hbo voltijd onderwijs die dit het vaakst vinden. Figuur 1.6 en 1.7 In de figuren staat het oordeel van de gediplomeerden over de moeilijkheidsgraad van de gevolgde opleiding. Het percentage dat de opleiding te makkelijk vond is terug te vinden in figuur 1.6. Mbo bol gediplomeerden vinden dit het vaakst terwijl de vmbo uitstromers zelden deze mening zijn toegedaan. Figuur 1.7 toont de percentages die vinden dat de opleiding te moeilijk was. Ook hier zijn het de vmbo gediplomeerden die dit het minst vaak vinden. Figuur 1.4 Oordeel over de breedte van de opleiding: percentage te smal 9% 8% 7% 6% 5% 4% 3% Figuur 1.5 Oordeel over de breedte van de opleiding: percentage te breed 3 25% 2 15% 2% 1% 5% HBO deeltijd/duaal HBO voltijd MBO-BBL MBO-BOL VMBO VWO HAVO HBO deeltijd/duaal HBO voltijd MBO-BBL MBO-BOL VMBO VWO HAVO Figuur 1.6 Oordeel over opleiding: percentage (veel) te lage moeilijkheidsgraad 25% 2 15% 5% Figuur 1.7 Oordeel over opleiding: percentage (veel) te hoge moeilijkheidsgraad 9% 8% 7% 6% 5% 4% 3% 2% 1% HBO deeltijd/duaal HBO voltijd MBO-BBL MBO-BOL VMBO VWO HAVO HBO deeltijd/duaal HBO voltijd MBO-BBL MBO-BOL VMBO VWO HAVO 8 Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt - Atlas 1999-

13 Figuur 1.8 t/m 1.11 De figuren 1.8 tot en met 1.11 laten de oordelen van de gediplomeerden zien over een aantal onderdelen van hun gevolgde opleiding. Figuur 1.8 toont het percentage dat het eens was met de stelling dat docenten streng waren in de beoordeling van studenten. De figuren daarna laten zien in hoeverre men vond dat er voldoende getoetst werd op inzicht (figuur 1.9), de examens in het algemeen pittig waren (figuur 1.10) en het niveau van de opleiding uitdagend was (figuur 1.11). 1 Figuur 1.8 Oordeel over opleiding: percentage (helemaal) mee eens docenten streng in beoordeling studenten 35% Figuur 1.9 Oordeel over opleiding: percentage (helemaal) mee eens voldoende getoetst op inzicht % 2 15% 5% HAVO VWO VMBO MBO-BOL MBO-BBL HBO voltijd HBO deeltijd/duaal HAVO VWO VMBO MBO-BOL MBO-BBL HBO voltijd HBO deeltijd/duaal Figuur 1.10 Oordeel over opleiding: percentage (helemaal) mee eens examens algemeen pittig 45% 4 35% 3 25% 2 15% 5% Figuur 1.11 Oordeel over opleiding: percentage (helemaal) mee eens niveau van opleiding was uitdagend HAVO VWO VMBO MBO-BOL MBO-BBL HBO voltijd HBO deeltijd/duaal HAVO VWO VMBO MBO-BOL MBO-BBL HBO voltijd HBO deeltijd/duaal SAMENVATTING 9

14 Tabel 1.3 Een groot deel, zo n 8 van de 10 gediplomeerden, zou achteraf opnieuw kiezen voor de gevolgde opleiding. Tabel 1.3 laat zien dat deze percentages de afgelopen jaren structureel hoog hebben gelegen. Tabel 1.4 en 1.5 Uit tabel 1.4 blijkt dat de tevredenheid over de gevolgde opleiding als basis om te starten op de arbeidsmarkt de afgelopen jaren enigszins gedaald is. Het meest tevreden zijn de hbo gediplomeerden van het deeltijd/duale onderwijs. Deze groep gediplomeerden is ook het meest tevreden over de opleiding als basis voor het verder ontwikkelen van kennis en vaardigheden (tabel 1.5). Tabel 1.3 Percentage dat achteraf opnieuw zou kiezen voor dezelfde opleiding 1999/ / / /06 % % % % % % % % % % VMBO MBO-BOL MBO-BBL HBO voltijd HBO deeltijd/duaal Tabel 1.4 Percentage dat vindt dat opleiding goede basis is om te starten op arbeidsmarkt % % % % % % VMBO MBO-BOL MBO-BBL HBO voltijd HBO deeltijd/duaal Tabel 1.5 Percentage dat vindt dat opleiding goede basis is voor het verder ontwikkelen van kennis en vaardigheden % % % % % % VMBO MBO-BOL MBO-BBL HBO voltijd HBO deeltijd/duaal Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt - Atlas 1999-

15 1.3 De doorstroom naar het vervolgonderwijs Tabel 1.6 In tabel 1.6 staat het percentage van de gediplomeerden aangegeven dat aansluitend aan het behalen van het diploma is doorgestroomd naar een vervolgopleiding. Zoals uit de tabel blijkt varieert dit percentage al naar gelang het soort onderwijs en het niveau van het onderwijs. Vanuit het voortgezet onderwijs en het vmbo stroomt vrijwel iedereen door naar een vervolgstudie. Onder de mbo - en zeker de hbo gediplomeerden liggen deze percentages aanzienlijk lager. Figuur 1.12 De figuur laat per onderwijstype de doorstroom naar de richting van de gekozen vervolgopleiding zien. De cijfers zijn gebaseerd op data van de meetjaren tot en met en hebben alleen 1 betrekking op gediplomeerden die aangegeven hebben te zijn doorgestroomd naar het vervolgonderwijs. Tabel 1.6 Percentage dat aan een vervolgopleiding is begonnen 1999/ / / /06 % % % % % % % % % % HAVO VWO VMBO MBO-BOL MBO-BBL HBO voltijd HBO deeltijd/duaal Figuur 1.12 Doorstroom naar richtingen vervolgonderwijs (gemiddelde -) HAVO VWO VMBO 2,5 7 9,2 5 5,8 6 11,4 18,212,6 9,2 17,2 12,6 6,7 17,2 11,7 6, ,4 18,2 11,5 18,1 22,1 37, ,1 16,3 37,8 16, ,4 MBO-BOL MBO-BBL 6,6 7,4 18,4 11,2 2,3 5,9 6 Overig 17,6 15,5 34,5 20,9 53,7 Natuurwetenschappen Recht en openbare orde Taal en cultuur Onderwijs HBO voltijd HBO deeltijd/duaal Gedrag en maatschappij 7,4 9,9 9,8 17,6 21,8 Gezondheidszorg Economie 11,5 10,6 19,2 8,7 22,9 8,7 6,5 20,7 14,5 10,2 Techniek Landbouw SAMENVATTING 11

16 Figuur 1.13 Figuur 1.13 laat per onderwijstype de verdeling van de doorstroom naar de niveaus in het vervolgonderwijs zien. De cijfers zijn gebaseerd op data van de meetjaren tot en met en hebben alleen betrekking op gediplomeerden die aangegeven hebben te zijn doorgestroomd naar het vervolgonderwijs. Figuur 1.14 De balken in figuur 1.14 laten per onderwijstype zien in hoeverre de verder lerende gediplomeerden nog bezig zijn met de vervolgopleiding, het diploma hebben behaald of de vervolgopleiding ongediplomeerd verlaten hebben. Onder de havo en vwo gediplomeerden liggen de percentages het hoogst voor wat betreft het ongediplomeerd verlaten van de vervolgstudie. Van deze voortijdige studieverlaters bestaat echter het overgrote deel uit studiewisselaars en dus niet uit echte onderwijsverlaters. Figuur 1.13 Doorstroom naar niveau vervolgonderwijs (gemiddelde -) Figuur 1.14 Nog bezig met vervolgopleiding (gemiddelde - ) HAVO HAVO VWO VWO VMBO VMBO MBO-BOL MBO-BOL MBO-BBL MBO-BBL HBO voltijd HBO voltijd HBO deeltijd/duaal HAVO MBO HBO WO HBO deeltijd/duaal Ja Nee, diploma/deelcertificaat Nee, eerder verlaten 12 Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt - Atlas 1999-

17 Tabel 1.7 Over alle onderwijstypen is ongeveer driekwart van de verder lerende gediplomeerden tevreden over de aansluiting tussen hun gevolgde opleiding en hun vervolgopleiding. 1 Tabel 1.7 Oordeel over aansluiting vervolgopleiding met gevolgde opleiding: percentage redelijk tot goed 1999/ / / /06 % % % % % % % % % % HAVO VWO VMBO MBO-BOL MBO-BBL HBO voltijd HBO deeltijd/duaal SAMENVATTING 13

18 1.4 De arbeidsmarkt Het havo, vwo en het vmbo zijn met name gericht op het voorbereiden van leerlingen op een vervolgstudie. De in deze paragraaf gepresenteerde figuren en tabellen hebben betrekking op de arbeidsmarkt en gaan daarom alleen over mbo en hbo gediplomeerden. Figuur 1.15 De afgelopen jaren is de werkloosheid onder mbo en hbo gediplomeerden gestaag toegenomen. De werkloosheidscijfers volgen hiermee de conjuncturele ontwikkelingen van deze periode. Gediplomeerden van het duale en deeltijd onderwijs doen het op zowel mbo als hbo niveau een stuk beter dan hun oud-studiegenoten van het reguliere voltijd onderwijs. Figuur 1.16 en 1.17 Figuur 1.16 toont het percentage van de werkende gediplomeerden uit het mbo en hbo met een vast dienstverband. Figuur 1.17 laat het percentage werkenden met een flexibele aanstelling zien. Onder de flexibele aanstellingen vallen uitzendkrachten, oproepkrachten e.d. en mensen met een tijdelijke aanstelling. Uit de beide figuren blijkt dat de werkenden uit het duale en deeltijd onderwijs duidelijk meer werkzekerheid genieten in hun functie dan de werkenden met een diploma uit het voltijd onderwijs. Figuur 1.15 Werkloosheidspercentage 2 18% 16% 14% 12% 8% 6% 4% 2% 1999/ / / /06 HBO deeltijd/duaal MBO-BBL HBO voltijd MBO-BOL Figuur 1.16 Percentage werkenden met een vast dienstverband Figuur 1.17 Percentage werkenden met een flexibele aanstelling / / / / / / / /06 HBO deeltijd/duaal HBO voltijd MBO-BBL MBO-BOL HBO deeltijd/duaal HBO voltijd MBO-BBL MBO-BOL 14 Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt - Atlas 1999-

19 Figuur 1.18 en 1.19 De figuren 1.18 en 1.19 laten het aandeel werkenden zien dat een baan heeft in de eigen of een verwante richting (figuur 1.18) en het aandeel dat een baan op minimaal het eigen opleidingsniveau heeft (figuur. 1.19). De cijfers in beide figuren zijn gebaseerd op hetgeen volgens de respondenten door de werkgever voor de functie vereist werd. Tabel 1.8 In tabel 1.8 staat het gemiddeld aantal arbeidsuren per week vermeld. Voor de gediplomeerden van het reguliere voltijd onderwijs is er in de loop van de jaren sprake van een daling van het aantal wekelijkse uren. Dit geldt voor zowel de mbo als de hbo gediplomeerden. Bij de werkende gediplomeerden van het duale en deeltijd onderwijs is deze daling niet terug te zien. 1 Figuur 1.18 Percentage werkenden met een baan in eigen of verwante richting 10 Figuur 1.19 Percentage werkenden met een baan op minimaal het niveau van de gevolgde opleiding / / / / / / / /06 HBO deeltijd/duaal HBO voltijd MBO-BBL MBO-BOL HBO deeltijd/duaal HBO voltijd MBO-BBL MBO-BOL Tabel 1.8 Gemiddeld aantal arbeidsuren per week 1999/ / / /06 MBO-BOL 35,5 34,8 34,1 32,7 33,4 33,1 32,4 31,8 31,3 31,1 MBO-BBL 33,8 34,5 34,1 33,8 33,8 33,6 HBO voltijd 36,3 35,8 34,8 35,1 35,4 35,3 35,3 34,6 34,3 33,7 HBO deeltijd/duaal 32,4 32,1 31,8 32,4 32,9 33,3 33,7 33,1 32,9 32,9 SAMENVATTING 15

20 Figuur 1.20 In de figuur staat het percentage van de werkenden dat 33 uur of meer per week werkt. De percentage is zowel bij de hbo- als de mbo gediplomeerden over de jaren heen licht gedaald. Figuur 1.21 Over het algemeen zijn de gediplomeerden tevreden over de aansluiting tussen de gevolgde opleiding en hun huidige functie. In figuur 1.21 staat het percentage weergegeven dat vindt dat deze aansluiting goed of voldoende is. De gediplomeerden met een achtergrond in het duale of deeltijd onderwijs zijn daarbij iets vaker tevreden dan gediplomeerden uit het reguliere onderwijs. Tabel 1.9 Gemiddeld bruto uurloon (excl. nevenfuncties) 1999/ / / /06 MBO-BOL 9,7 9,9 9,3 9,4 10 9,9 10,2 10,2 9,8 9,4 MBO-BBL 11,9 11,8 11, ,7 HBO voltijd 14,4 14,2 13,7 13,8 14,4 14,7 14,2 14,2 13,8 13,3 HBO deeltijd/duaal 19,2 18,9 18,6 18,6 19,2 19,2 19,2 19,2 18,8 18,5 Figuur 1.20 Percentage werkenden met een full time baan Figuur 1.21 Percentage werkenden waarvan de aansluiting tussen de functie en de opleiding goed of voldoende is / / / /06 MBO-BOL MBO-BBL HBO voltijd HBO deeltijd/duaal / / / /06 HBO deeltijd/duaal HBO voltijd MBO-BBL MBO-BOL 16 Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt - Atlas 1999-

21 Figuur 1.22 en 1.23 De beide figuren laten per opleidingstype zien in hoeverre de gediplomeerden in hun functie gebruik kunnen maken van hun kennis en vaardigheden (figuur 1.22) en in hoeverre hun kennis en vaardigheden tekort schieten bij de uitvoering van hun werkzaamheden (figuur 1.23). Figuur 1.24 en 1.25 Figuur 1.24 laat zien wat het oordeel van de werkenden is over de carrièremogelijkheden die ze in hun functie hebben. Tussen het hbo en het mbo zijn de verschillen klein. Wel is het zo dat zowel 1 voor het mbo als het hbo geldt dat de gediplomeerden van het duale/deeltijd onderwijs iets minder tevreden zijn over deze carrièremogelijkheden dan de gediplomeerden van het voltijd onderwijs. Figuur 1.25 toont dat meer dan 6 van de 10 werkende gediplomeerden tevreden zijn met hun baan. Figuur 1.22 Percentage werkenden waarvan kennis en vaardigheden voldoende benut worden 72% Figuur 1.23 Percentage werkenden waarvan kennis en vaardigheden tekort schieten 14% 7 68% 66% 64% 62% 6 58% 12% 8% 6% 4% 2% 56% 2003/ / / /06 MBO-BOL MBO-BBL HBO voltijd HBO deeltijd/duaal MBO-BOL MBO-BBL HBO voltijd HBO deeltijd/duaal Figuur 1.24 Percentage werkenden met een functie met voldoende carrièreperspectieven (excl. HBO Taal en cultuur) 8 Figuur 1.25 Percentage werkenden dat tevreden is met functie (excl. HBO Taal en cultuur) / / / /06 MBO-BOL MBO-BBL HBO voltijd HBO deeltijd/duaal MBO-BOL MBO-BBL HBO voltijd HBO deeltijd/duaal SAMENVATTING 17

22

23 2HAVO/VWO ROA

24 De cijfers in deze publicatie zijn gebaseerd op de jaarlijkse schoolverlatersonderzoeken van het Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA). In het kader van deze onderzoeken worden gediplomeerden van het VO, BVE en HBO ongeveer anderhalf jaar na het behalen van het diploma geënquêteerd met vragen over hun eventuele voortzetting in het onderwijs, hun gevolgde opleiding en hun positie op de arbeidsmarkt. De jaartallen in de figuren en tabellen verwijzen naar de enquête-/meetjaren van het onderzoek. Zo heeft bijvoorbeeld het jaar betrekking op de meting die in dat kalenderjaar heeft plaatsgevonden waarbij gediplomeerden van het studiejaar / benaderd zijn. Vanaf meetjaar 1999 tot en met 2006 zijn telkens twee meetjaren samengevoegd, vanaf meetjaar worden de jaren apart gepresenteerd. Indien er in een tabel een x staat betekent dit dat er te weinig waarnemingen zijn (minder dan 20) om het desbetreffende cijfer te presenteren. Meer kerngegevens naar aanleiding van de jaarlijkse schoolverlatersonderzoeken van het ROA zijn te vinden via maastrichtuniversity.nl. 20 Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt - Atlas 1999-

25 Het HAVO en VWO Het hoger voortgezet onderwijs in Nederland bestaat uit het hoger algemeen voortgezet onderwijs (havo) en het voorbereidend wetenschappelijk onderwijs (vwo). De instromers zijn leerlingen die groep 8 van de basisschool met succes hebben afgerond. In het havo is ook instroom mogelijk vanuit het hoogste vmbo niveau. Alhoewel beide diploma s gelden als startkwalificatie voor de arbeidsmarkt zijn zowel het havo als het vwo gericht op algemene vorming en het voorbereiden van leerlingen op een vervolgstudie. 2 Het havo bestaat uit 5 leerjaren waarbij voor de bovenbouw, het vierde en vijfde leerjaar, gekozen wordt voor een profiel. Het vwo bestaat uit 6 leerjaren waarbij eveneens voor de bovenbouw, het vierde, vijfde en zesde leerjaar gekozen wordt voor een bepaald opleidingsprofiel. Er zijn vier profielen waar uit gekozen kan worden: Cultuur en maatschappij, Economie en maatschappij, Natuur en gezondheid en tenslotte Natuur en techniek. Daarnaast bieden sommige instellingen zogenaamde combinatieprofielen aan. Het havo is gericht op doorstroom naar het hoger beroepsonderwijs. Het vwo bereidt leerlingen voor op een vervolgstudie in het wetenschappelijk onderwijs. HAVO/VWO 21

26 2.1 Algemene kenmerken en gevolgde opleiding Figuur 2.1 Het percentage van de gediplomeerden met een niet-westerse achtergrond ligt in de meeste meetjaren bij het havo iets hoger dan bij het vwo. Bij het havo schommelt dit percentage tussen de 5 en 9%, bij het vwo tussen de 4 en 8%. Tabel 2.1 De gediplomeerde uitstroom van het havo en vwo bestaat voor iets meer dan de helft uit vrouwen. In het profiel Natuur en techniek zijn vrouwen sterk ondervertegenwoordigd. De profielen Cultuur en maatschappij en Natuur en gezondheid worden door duidelijk meer meisjes dan jongens gevolgd. Figuur 2.1 Percentage niet-westerse allochtonen 9% 8% 7% 6% 5% 4% 3% 2% 1% 2001/ / /06 VWO HAVO Totaal Tabel 2.1 Geslacht vrouw vrouw vrouw vrouw vrouw % % % % % HAVO Cultuur en maatschappij Economie en maatschappij Natuur en gezondheid Natuur en techniek Combinatieprofiel VWO Cultuur en maatschappij Economie en maatschappij Natuur en gezondheid Natuur en techniek Combinatieprofiel Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt - Atlas 1999-

27 Figuur 2.2 Figuur 2.2 laat het percentage van de gediplomeerden zien dat geslaagd is met een gemiddeld examencijfer van minimaal een 8. Wat opvalt is dat de vwo gediplomeerden wat vaker een hoog gemiddeld examencijfer hebben dan de havo gediplomeerden. In het vwo zijn het de uitstromers van de combinatieprofielen en de uitstromers van het profiel Natuur en techniek die het vaakst een gemiddelde van een 8 of hoger hebben. 2 Figuur 2.2 Percentage met een gemiddeld eindexamencijfer van 8 of hoger HAVO 35% 3 VWO 25% 2 15% 5% Cultuur en maatschappij Economie en maatschappij Natuur en gezondheid Natuur en techniek Combinatieprofiel HAVO/VWO 23

28 2.2 Oordelen over opleiding Figuur 2.3 De figuur laat de tevredenheid van de gediplomeerden zien over een aantal aspecten die met de gevolgde opleiding of de school waar ze de opleiding gevolgd hebben te maken hebben. De percentages weerspiegelen de antwoordcategorieën 4 en 5 op een schaal die van 1 (zeer ontevreden) tot en met 5 (zeer tevreden) loopt. Het meest tevreden is men over de sfeer op school, het minst tevreden over de begeleiding. Figuur 2.3 Tevredenheid over sfeer, docenten, vakken en studiebegeleiding (gemiddelde -) (zeer) tevreden met sfeer op school HAVO Cultuur en maatschappij Economie en maatschappij Natuur en gezondheid Natuur en techniek Combinatieprofiel HAVO Cultuur en maatschappij Economie en maatschappij Natuur en gezondheid Natuur en techniek Combinatieprofiel HAVO Cultuur en maatschappij Economie en maatschappij Natuur en gezondheid Natuur en techniek Combinatieprofiel HAVO Cultuur en maatschappij Economie en maatschappij Natuur en gezondheid Natuur en techniek Combinatieprofiel (zeer) tevreden met kwaliteit docenten (zeer) tevreden met inhoud van de vakken (zeer) tevreden met (studie) begeleiding VWO Cultuur en maatschappij Economie en maatschappij Natuur en gezondheid Natuur en techniek Combinatieprofiel VWO Cultuur en maatschappij Economie en maatschappij Natuur en gezondheid Natuur en techniek Combinatieprofiel VWO Cultuur en maatschappij Economie en maatschappij Natuur en gezondheid Natuur en techniek Combinatieprofiel VWO Cultuur en maatschappij Economie en maatschappij Natuur en gezondheid Natuur en techniek Combinatieprofiel Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt - Atlas 1999-

29 Tabel 2.2 Evenals figuur 2.3 laat tabel 2.2 de tevredenheid van de gediplomeerden zien over een aantal aspecten die met de gevolgde opleiding of de school waar ze de opleiding gevolgd hebben te maken hebben. De percentages weerspiegelen de antwoordcategorieën 4 en 5 op een schaal die van 1 (zeer ontevreden) tot en met 5 (zeer tevreden) loopt. Over de materiële voorzieningen is men het meest tevreden, over de hoeveelheid praktijk binnen de opleiding het minst. 2 Tabel 2.2 Tevredenheid over voorlichting, lessen, hoeveelheid praktijk, examens, huisvesting en materiële voorzieningen (gemiddelde -) Voorlichting studie- en beroepsmogelijkheden Manier waarop leraren lesgeven Hoeveelheid praktijk Manier van examineren Kwaliteit examens Huisvesting Materiële voorzieningen % % % % % % % HAVO Cultuur en maatschappij Economie en maatschappij Natuur en gezondheid Natuur en techniek Combinatieprofiel VWO Cultuur en maatschappij Economie en maatschappij Natuur en gezondheid Natuur en techniek Combinatieprofiel HAVO/VWO 25

30 Figuur 2.4 en 2.5 De figuren laten het oordeel van de havo en vwo gediplomeerden zien over de breedte van hun opleiding. Figuur 2.4 toont het percentage van de gediplomeerden dat de opleiding te smal vond. Figuur 2.5 het percentage dat de opleiding te breed vond. Over het algemeen vindt men de opleiding iets vaker te breed dan te smal maar de verschillen zijn klein. Figuur 2.4 Oordeel over de breedte van de opleiding: percentage te smal HAVO 14% VWO 12% 8% 6% 4% 2% HAVO Cultuur en maatschappij Natuur en gezondheid VWO Economie en maatschappij Natuur en techniek Combinatieprofiel Figuur 2.5 Oordeel over de breedte van de opleiding: percentage te breed HAVO 2 VWO 18% 16% 14% 12% 8% 6% 4% 2% HAVO VWO Cultuur en maatschappij Economie en maatschappij Natuur en gezondheid Natuur en techniek Combinatieprofiel 26 Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt - Atlas 1999-

31 Figuur 2.6 en 2.7 Figuur 2.6 laat het percentage van de gediplomeerden zien dat de opleiding te makkelijk vond. De vwo gediplomeerden vinden hun middelbare school studie iets vaker te makkelijk dan de havo gediplomeerden. Uit figuur 2.7 blijkt dat dit niet betekent dat de havo gediplomeerden de opleiding dus ook vaker te moeilijk vinden. 2 Figuur 2.6 Oordeel over opleiding: percentage (veel) te lage moeilijkheidsgraad HAVO 3 VWO 25% 2 15% 5% HAVO VWO Cultuur en maatschappij Economie en maatschappij Natuur en gezondheid Natuur en techniek Combinatieprofiel Figuur 2.7 Oordeel over opleiding: percentage (veel) te hoge moeilijkheidsgraad HAVO 12% VWO 8% 6% 4% 2% HAVO Cultuur en maatschappij Natuur en gezondheid VWO Economie en maatschappij Natuur en techniek Combinatieprofiel HAVO/VWO 27

32 Figuur 2.8 t/m 2.11 De figuren 2.8 tot en met 2.11 laten de oordelen zien van de havo en vwo geslaagden over een aantal onderdelen van hun gevolgde opleiding. De afgebeelde percentages geven de percentages van de gediplomeerden weer die het met de voorgelegde stellingen (helemaal) eens waren, dat wil zeggen antwoordcategorieën 4 en 5 op een schaal van 5. De schaal loopt van 1 helemaal mee oneens tot en met 5 helemaal mee eens. Figuur 2.8 Oordeel over opleiding: percentage (helemaal) mee eens docenten streng in beoordeling studenten HAVO 7 VWO HAVO VWO Cultuur en maatschappij Economie en maatschappij Natuur en gezondheid Natuur en techniek Combinatieprofiel Figuur 2.9 Oordeel over opleiding: percentage (helemaal) mee eens voldoende getoetst op inzicht HAVO 7 VWO HAVO VWO Cultuur en maatschappij Economie en maatschappij Natuur en gezondheid Natuur en techniek Combinatieprofiel 28 Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt - Atlas 1999-

33 2 Figuur 2.10 Oordeel over opleiding: percentage (helemaal) mee eens examens algemeen pittig HAVO 7 VWO HAVO VWO Cultuur en maatschappij Economie en maatschappij Natuur en gezondheid Natuur en techniek Combinatieprofiel Figuur 2.11 Oordeel over opleiding: percentage (helemaal) mee eens niveau van opleiding was uitdagend HAVO 7 VWO HAVO VWO Cultuur en maatschappij Economie en maatschappij Natuur en gezondheid Natuur en techniek Combinatieprofiel HAVO/VWO 29

34 2.3 De doorstroom naar het vervolgonderwijs Figuur 2.12 en 2.13 Figuur 2.12 laat zien welk deel van de gediplomeerden aansluitend aan het behalen van het diploma begonnen is met een vervolgstudie. Alhoewel er aan het begin van de metingen nog sprake is van een lichte daling gaan de laatste jaren bijna 9 van de 10 gediplomeerden direct verder met een vervolgopleiding. Van degenen die verder gaan leren gaat een groot deel van de havo gediplomeerden naar een vervolgopleiding in de richting economie of techniek (figuur 2.13). Onder de vwo gediplomeerden is er wat meer spreiding over de onderwijssectoren in het vervolgonderwijs. Figuur 2.12 Percentage dat aan een vervolgopleiding is begonnen 10 95% 9 85% 8 75% 1999/ / / /06 VWO HAVO Figuur 2.13 Doorstroom naar richting vervolgonderwijs (gemiddelde -) 13 HAVO 1,6 0,2 0,2 2,5 2,5 11,4 12,6 18,2 6,7 11,5 9,2 VWO ,2 Overig Natuurwetenschappen Recht en openbare orde Taal en cultuur Gedrag en maatschappij Gezondheidszorg 37,8 16, ,1 Economie Techniek Onderwijs Landbouw 30 Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt - Atlas 1999-

35 Tabel 2.3 De tabel toont de sectoren van het vervolgonderwijs waar de gediplomeerden vanuit de gevolgde profielen naar toe gaan. Met name vanuit het profiel Natuur en techniek is de verwante doorstroom zowel bij het havo als het vwo hoog. Figuur 2.14 Het niveau van het vervolgonderwijs wordt gepresenteerd in figuur Vanuit het havo gaat het overgrote deel van de verder lerenden door met studeren middels een hbo opleiding. Dit 2 percentage is in de loop der jaren gestegen van ongeveer 82% naar 95%. De doorstroom naar het mbo is als gevolg hiervan steeds minder geworden. Vergelijkbaar is de ontwikkeling onder de vwo gediplomeerden: hier is de doorstroom naar het wo in de loop der jaren toegenomen ten koste van de doorstroom naar het hbo. Toch begint nog steeds zo n 15% van de verder lerende vwo gediplomeerden met een hbo opleiding. Tabel 2.3 Doorstroom naar richting vervolgonderwijs voor HAVO/VWO profielen (gemiddelde -) Landbouw Onderwijs Techniek Economie Gezondheidszorg Gedrag en maatschappij Taal en cultuur Recht en openbare orde Natuur wetenschappen HAVO Cultuur en maatschappij 1,4 20,4 5 30,5 12,4 23,6 5, Economie en maatschappij 0,6 10,3 6,2 64,5 6,1 8,7 1,6 1,7 0,2 0,2 Natuur en gezondheid 7,4 12,9 21,3 13,1 33,6 9 0,5 1,8 0,1 0,2 Natuur en techniek 3,5 4,7 68,8 13,8 2,5 1,7 2,7 1,5 0,8 0,1 Combinatieprofiel 1,9 8,9 42,7 20,8 14,5 5,9 2,1 2,6 0 0,6 VWO Cultuur en maatschappij 0,4 4,6 2,1 9,2 3 34,1 35,4 11 0,2 0 Economie en maatschappij 1,2 1,8 1,9 47, ,6 15,1 0,7 0 Natuur en gezondheid 4,2 1,6 10,4 7,9 37,5 15,2 7,8 2 13,5 0 Natuur en techniek 2,5 0,9 62,4 11,3 5 1,6 2,2 1,4 12,6 0 Combinatieprofiel 6,3 1,8 24,4 5,4 24,2 9,7 6,1 2,5 19,5 0 Overig Figuur 2.14 Doorstroom naar niveau vervolgonderwijs voor HAVO/VWO gediplomeerden HAVO 10 VWO / / / / / / / /06 HBO MBO Overig WO HBO Overig HAVO/VWO 31

36 Figuur 2.15 Figuur 2.15 laat zien in hoeverre de havo en vwo gediplomeerden ongeveer een jaar na aanvang van hun vervolgstudie nog steeds bezig zijn met deze studie. Zo n 8 is nog steeds bezig met studeren, dat deel dat de opleiding eerder verlaten heeft bestaat voornamelijk uit studiewisselaars. Figuur 2.16a en 2.16b De figuren laten voor het havo (figuur 2.16a) en voor het vwo (figuur 2.16b) per provincie het percentage van de verder lerende gediplomeerden zien dat met de gestarte vervolgopleiding gestopt is zonder het diploma te behalen. De kleuring geeft de ontwikkeling in %-punten ten opzichte van de periode weer. Figuur 2.15 Nog bezig met vervolgopleiding (gemiddelde -) HAVO VWO ja nee, diploma/deelcertificaat nee, eerder verlaten Figuur 2.16a HAVO gediplomeerden: percentage voortijdig gestopt met eerste vervolgopleiding periode - en verschil met periode Figuur 2.16b VWO gediplomeerden: percentage voortijdig gestopt met eerste vervolgopleiding periode - en verschil met periode ,2 16,3 19,3 10,1 20,4 13,5 20,7 25,1 15,8 13,6 13,4 16,3 21,2 19, , , ,6 25 Verschil met periode <-5% < en >-5% >= 10,2 18,5 18,7 Verschil met periode <-5% < en >-5% >= 32 Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt - Atlas 1999-

37 Tabel 2.4 en 2.5 De tabellen laten zien in hoeverre men tevreden is met de gekozen vervolgstudie. Tabel 2.4 toont de tevredenheid van de havo en vwo gediplomeerden over de aansluiting tussen hun gevolgde havo of vwo opleiding en de vervolgopleiding. De vwo gediplomeerden zijn iets vaker tevreden over deze aansluiting dan de havo gediplomeerden. Tabel 2.5 geeft aan welk deel van de verder lerende havo en vwo gediplomeerden opnieuw zou kiezen voor dezelfde vervolgopleiding. De cijfers zijn hierbij uitgesplitst naar de belangrijkste sectoren in het vervolgonderwijs. Voor het havo zijn dit hbo sectoren en voor het vwo wo sectoren. 2 Tabel 2.4 Oordeel over aansluiting vervolgopleiding met gevolgde opleiding: percentage redelijk tot goed 1999/ / / /06 % % % % % % % % % % HAVO Cultuur en maatschappij Economie en maatschappij Natuur en gezondheid Natuur en techniek Combinatieprofiel VWO Cultuur en maatschappij Economie en maatschappij Natuur en gezondheid Natuur en techniek Combinatieprofiel Tabel 2.5 Percentage dat voor dezelfde vervolgopleiding zou kiezen naar opleidingsector vervolgonderwijs (gemiddelde -) % HAVO HBO Landbouw 77 HBO Onderwijs 78 HBO Techniek 76 HBO Economie 79 HBO Gezondheidszorg 87 HBO Gedrag en maatschappij 80 HBO Taal en cultuur 92 HBO Recht en openbare orde 76 VWO WO Landbouw 77 WO Techniek 85 WO Economie 82 WO Gezondheidszorg 85 WO Gedrag en maatschappij 82 WO Taal en cultuur 80 WO Recht en openbare orde 87 WO Natuurwetenschappen 85 HAVO/VWO 33

38

39 Voorbereidend Middelbaar 3BeroepsOnderwijs ROA

40 De cijfers in deze publicatie zijn gebaseerd op de jaarlijkse schoolverlatersonderzoeken van het Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA). In het kader van deze onderzoeken worden gediplomeerden van het VO, BVE en HBO ongeveer anderhalf jaar na het behalen van het diploma geënquêteerd met vragen over hun eventuele voortzetting in het onderwijs, hun gevolgde opleiding en hun positie op de arbeidsmarkt. De jaartallen in de figuren en tabellen verwijzen naar de enquête-/meetjaren van het onderzoek. Zo heeft bijvoorbeeld het jaar betrekking op de meting die in dat kalenderjaar heeft plaatsgevonden waarbij gediplomeerden van het studiejaar / benaderd zijn. Vanaf meetjaar 1999 tot en met 2006 zijn telkens twee meetjaren samengevoegd, vanaf meetjaar worden de jaren apart gepresenteerd. Indien er in een tabel een x staat betekent dit dat er te weinig waarnemingen zijn (minder dan 20) om het desbetreffende cijfer te presenteren. Meer kerngegevens naar aanleiding van de jaarlijkse schoolverlatersonderzoeken van het ROA zijn te vinden via maastrichtuniversity.nl. 36 Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt - Atlas 1999-

41 Het Voorbereidend Middelbaar BeroepsOnderwijs Het voorbereidend middelbaar beroepsonderwijs (vmbo) bestaat sinds 1999 en is een voortzetting van het onderwijs dat vroeger onder het vbo en mavo viel. Het vmbo duurt vier jaar. Het is een vorm van voortgezet onderwijs waarbij leerlingen vanuit de basischool in de eerste twee jaren, de onderbouw, in grote lijnen hetzelfde lesprogramma volgen. De bovenbouw duurst eveneens twee jaren. 3 Het vmbo kent vier verschillende leerwegen: de basisberoepsgerichte leerweg is bedoeld voor leerlingen die vooral praktisch zijn ingesteld en is wat theoretische belasting betreft de minst zware leerweg. De kaderberoepsgerichte leerweg is theoretisch wat zwaarder maar nog steeds gericht op praktisch ingestelde leerlingen. De gemengde leerweg is bedoeld voor leerlingen die weinig moeite hebben met studeren maar die zich toch al willen voorbereiden op bepaalde beroepen. De theoretische leerweg is de minst praktijkgerichte leerweg en heeft het hoogste niveau. Alle leerwegen leiden naar het middelbaar beroepsonderwijs. Meestal gaan leerlingen vanuit de basisberoepsgerichte leerweg naar mbo niveau 2 opleidingen. Vanuit de andere vmbo leerwegen stroomt men door naar mbo niveau 3 en 4 opleidingen. Vanuit de theoretische leerweg is het ook mogelijk om naar het havo door te stromen. Er zijn vier sectoren binnen het vmbo: Economie, Techniek, Gezondheidszorg (Zorg en welzijn) en Landbouw. Daarnaast zijn er programma s met onderdelen uit twee of meerdere sectoren, de zogenaamde intrasectorale programma s. Voor leerlingen die extra ondersteuning nodig hebben heeft het vmbo leerwegondersteunend onderwijs (lwoo). Bijna een kwart van alle vmbo leerlingen ontvangt extra begeleiding. VMBO 37

42 3.1 Algemene kenmerken en gevolgde opleiding Figuur 3.1 In de vmbo sector Economie is het aandeel gediplomeerden met een niet-westerse allochtone achtergrond het grootst. In de sector Landbouw zijn er relatief weinig niet-westerse allochtonen. In was zo n 12% van de totale vmbo uitstroom van niet-westerse afkomst. Ter vergelijking, 5% van de uitstroom bestond dat jaar uit allochtonen van westerse afkomst. Figuur 3.1 Percentage niet-westerse allochtonen 35% 3 25% 2 15% 5% 2001/ / / /06 Gezondheidszorg Economie Techniek Landbouw VMBO Totaal Basisberoepsgerichte leerweg Kaderberoepsgerichte leerweg Theoretische leerweg VMBO Totaal Gemengde leerweg 38 Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt - Atlas 1999-

43 Tabel 3.1 Met uitzondering van meetjaar bestaat de vmbo uitstroom al jaren voor ongeveer de helft uit vrouwen. De verdeling over de sectoren is minder gelijkmatig: zo kent de sector Techniek traditioneel een zeer laag aandeel vrouwen. Het laatste jaar zelfs maar 2%. Binnen de sector Gezondheidszorg is het aandeel vrouwen daarentegen bijzonder hoog: zo n 9 van de 10 gediplomeerden van deze sector is van het vrouwelijke geslacht. 3 Tabel 3.1 Geslacht 1999/ / / /06 vrouw vrouw vrouw vrouw vrouw vrouw vrouw vrouw vrouw vrouw % % % % % % % % % % VMBO Totaal Landbouw Techniek Economie Gezondheidszorg Theoretische leerweg Gemengde leerweg Kaderberoepsgerichte leerweg Basisberoepsgerichte leerweg VMBO 39

44 3.2 Oordelen over opleiding Figuur 3.2 en Tabel 3.2 De tabel en figuur laten de tevredenheid van de gediplomeerden zien over een aantal aspecten die met hun gevolgde opleiding of school te maken hebben. De percentages weerspiegelen de antwoordcategorieën 4 en 5 op een schaal van 1 (zeer ontevreden) tot en met 5 (zeer tevreden). Over het algemeen zijn de gediplomeerden met een technische achtergrond het meest tevreden maar de verschillen tussen de sectoren onderling zijn gering. Men is het meest tevreden over de sfeer op school en het minst tevreden over de hoeveelheid praktijk. Figuur 3.2 Tevredenheid over sfeer, docenten, vakken en studiebegeleiding (gemiddelde -) VMBO Totaal Landbouw Techniek Economie Gezondheidszorg VMBO Totaal Landbouw Techniek Economie Gezondheidszorg VMBO Totaal Landbouw Techniek Economie Gezondheidszorg Percentage (zeer) tevreden met sfeer op school Percentage (zeer) tevreden met kwaliteit docenten Percentage (zeer) tevreden met inhoud van de vakken Percentage (zeer) tevreden met (studie) begeleiding VMBO Totaal Landbouw Techniek Economie Gezondheidszorg VMBO Totaal Theoretische leerweg Gemengde leerweg Kaderberoepsgerichte leerweg Basisberoepsgerichte leerweg VMBO Totaal Theoretische leerweg Gemengde leerweg Kaderberoepsgerichte leerweg Basisberoepsgerichte leerweg VMBO Totaal Theoretische leerweg Gemengde leerweg Kaderberoepsgerichte leerweg Basisberoepsgerichte leerweg VMBO Totaal Theoretische leerweg Gemengde leerweg Kaderberoepsgerichte leerweg Basisberoepsgerichte leerweg Tabel 3.2 Tevredenheid over voorlichting, lessen, hoeveelheid praktijk, examens, huisvesting en materiële voorzieningen (gemiddelde -) Voorlichting studie- en beroepsmogelijkheden Manier waarop leraren lesgeven Hoeveelheid praktijk Manier van examineren Kwaliteit examens Huisvesting Materiële voorzieningen % % % % % % % VMBO Totaal Landbouw Techniek Economie Gezondheidszorg Theoretische leerweg Gemengde leerweg Kaderberoepsgerichte leerweg Basisberoepsgerichte leerweg Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt - Atlas 1999-

45 Figuur 3.3 en 3.4 De figuren laten het oordeel van de gediplomeerde vmbo ers zien over de breedte van hun gevolgde opleiding. Figuur 3.3 toont het percentage van de gediplomeerden dat de opleiding te smal vond. Figuur 3.4 het percentage dat de opleiding te breed vond. Figuur 3.5 en 3.6 Figuur 3.5 laat het percentage van de gediplomeerden zien dat de opleiding te makkelijk vond. Gediplomeerden van de theoretische leerweg waren het vaakst dit oordeel toegedaan. Figuur 3.6 laat zien in hoeverre de vmbo uitstromers van mening waren dat de afgesloten opleiding te moeilijk was. De gediplomeerden van de basissberoepsgerichte leerweg vonden de opleiding ten opzichte van de andere vmbo gediplomeerden het vaakst te moeilijk. De twee figuren laten zien dat over het algemeen men de opleiding vaker te makkelijk dan te moeilijk vond. 3 Figuur 3.3 Oordeel over de breedte van de opleiding: percentage te smal Percentage te smal (gemiddelde -) VMBO Totaal VMBO Totaal Landbouw Theoretische leerweg Techniek Gemengde leerweg Economie Kaderberoepsgerichte leerweg Gezondheidszorg Basisberoepsgerichte leerweg 2 15% 5% 5% 15% 2 Figuur 3.4 Oordeel over de breedte van de opleiding: percentage te breed Percentage te breed (gemiddelde -) VMBO Totaal Landbouw Techniek Economie Gezondheidszorg 2 15% 5% VMBO Totaal Theoretische leerweg Gemengde leerweg Kaderberoepsgerichte leerweg Basisberoepsgerichte leerweg 5% 15% 2 Figuur 3.5 Oordeel over opleiding: percentage (veel) te lage moeilijkheidsgraad Percentage (veel) te laag (gemiddelde -) VMBO Totaal Landbouw Techniek Economie Gezondheidszorg 2 15% 5% VMBO Totaal Theoretische leerweg Gemengde leerweg Kaderberoepsgerichte leerweg Basisberoepsgerichte leerweg 5% 15% 2 Figuur 3.6 Oordeel over opleiding: percentage (veel) te hoge moeilijkheidsgraad Percentage (veel) te hoog (gemiddelde -) VMBO Totaal Landbouw Techniek Economie Gezondheidszorg 2 15% 5% VMBO Totaal Theoretische leerweg Gemengde leerweg Kaderberoepsgerichte leerweg Basisberoepsgerichte leerweg 5% 15% 2 VMBO 41

46 Figuur 3.7 t/m 3.10 De figuren 3.7 tot en met 3.10 laten de oordelen van de gediplomeerden zien over een aantal onderdelen van hun gevolgde vmbo opleiding. In de figuren staan de percentages afgebeeld van de gediplomeerden die het met de voorgelegde stellingen (helemaal) eens waren, dat wil zeggen antwoordcategorieën 4 en 5 op een schaal van 5. De schaal loopt van helemaal mee oneens (1) tot en met helemaal mee eens (5). Figuur 3.7 Oordeel over opleiding: percentage (helemaal) mee eens docenten streng in beoordeling studenten 35% 3 25% 2 15% 5% Landbouw Economie VMBO Totaal Theoretische leerweg Kaderberoepsgerichte leerweg VMBO Totaal Techniek Gezondheidszorg Gemengde leerweg Basisberoepsgerichte leerweg Figuur 3.8 Oordeel over opleiding: percentage (helemaal) mee eens voldoende getoetst op inzicht Landbouw Economie VMBO Totaal Theoretische leerweg Kaderberoepsgerichte leerweg VMBO Totaal Techniek Gezondheidszorg Gemengde leerweg Basisberoepsgerichte leerweg 42 Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt - Atlas 1999-

47 3 Figuur 3.9 Oordeel over opleiding: percentage (helemaal) mee eens examens algemeen pittig Landbouw Economie VMBO Totaal Theoretische leerweg Kaderberoepsgerichte leerweg VMBO Totaal Techniek Gezondheidszorg Gemengde leerweg Basisberoepsgerichte leerweg Figuur 3.10 Oordeel over opleiding: percentage (helemaal) mee eens niveau van opleiding was uitdagend Landbouw Economie VMBO Totaal Theoretische leerweg Kaderberoepsgerichte leerweg VMBO Totaal Techniek Gezondheidszorg Gemengde leerweg Basisberoepsgerichte leerweg VMBO 43

48 Tabel 3.3, 3,4 en 3.5 Tabel 3.3 laat zien dat bijna 9 van de 10 vmbo gediplomeerden achteraf opnieuw zouden kiezen voor de gevolgde opleiding. Uit tabel 3.4 daarentegen komt naar voren dat men het vmbo geen geschikte voorbereiding voor de arbeidsmarkt vindt: Van de gehele gediplomeerde vmbo uitstroom vindt slechts een kwart de opleiding een goede basis om te starten op de arbeidsmarkt. Tabel 3.5 toont het aandeel van de gediplomeerden dat de opleiding een goede basis vindt voor het verder ontwikkelen van kennis en vaardigheden. Iets meer dan de helft van de vmbo ers is deze mening toegedaan. Tabel 3.3 Percentage dat achteraf opnieuw zou kiezen voor dezelfde opleiding 2005/06 % % % % % % % VMBO Totaal Landbouw Techniek Economie Gezondheidszorg Theoretische leerweg Gemengde leerweg Kaderberoepsgerichte leerweg Basisberoepsgerichte leerweg Tabel 3.4 Percentage dat vindt dat opleiding goede basis is om te starten op arbeidsmarkt 2005/06 % % % % % % % VMBO Totaal Landbouw Techniek Economie Gezondheidszorg Theoretische leerweg Gemengde leerweg Kaderberoepsgerichte leerweg Basisberoepsgerichte leerweg Tabel 3.5 Percentage dat vindt dat opleiding goede basis is voor het verder ontwikkelen van kennis en vaardigheden 2005/06 % % % % % % % VMBO Totaal Landbouw Techniek Economie Gezondheidszorg Theoretische leerweg Gemengde leerweg Kaderberoepsgerichte leerweg Basisberoepsgerichte leerweg Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt - Atlas 1999-

49 3.3 De doorstroom naar het vervolgonderwijs Tabel 3.6 In tabel 3.6 staat welk deel van de gediplomeerden na het behalen van het vmbo diploma aan en vervolgopleiding begonnen is. Uit de cijfers blijkt dat de laatste jaren vrijwel iedereen aansluitend aan de vmbo opleiding met een vervolgopleiding gestart is. Dit is een logisch gevolg van de functie die het vmbo heeft als voorbereidend onderwijs voor het mbo. 3 Tabel 3.6 Percentage dat aan een vervolgopleiding is begonnen 1999/ / / /06 % % % % % % % % % % VMBO Totaal Landbouw Techniek Economie Gezondheidszorg Theoretische leerweg Gemengde leerweg Kaderberoepsgerichte leerweg Basisberoepsgerichte leerweg VMBO 45

Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt

Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 1999-4Middelbaar BeroepsOnderwijs ROA De cijfers in deze publicatie zijn gebaseerd op de jaarlijkse schoolverlatersonderzoeken van het Researchcentrum voor

Nadere informatie

ROA Fact Sheet. Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2011 Feiten en cijfers. Research Centre for Education and the Labour Market ROA

ROA Fact Sheet. Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2011 Feiten en cijfers. Research Centre for Education and the Labour Market ROA Research Centre for Education and the Labour Market ROA Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2011 Feiten en cijfers ROA Fact Sheet ROA-F-2012/1 Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt

Nadere informatie

ROA Fact Sheet. Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2012 Feiten en cijfers. Research Centre for Education and the Labour Market ROA

ROA Fact Sheet. Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2012 Feiten en cijfers. Research Centre for Education and the Labour Market ROA Research Centre for Education and the Labour Market ROA Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2012 Feiten en cijfers ROA Fact Sheet ROA-F-2013/2 Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt

Nadere informatie

MBO: Tevredenheid en aansluiting met vervolgonderwijs en arbeidsmarkt

MBO: Tevredenheid en aansluiting met vervolgonderwijs en arbeidsmarkt MBO: Tevredenheid en aansluiting met vervolgonderwijs en arbeidsmarkt Christoph Meng Esther Soudant Jesper van Thor ROA-R-2010/3 Colofon Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA). Niets uit

Nadere informatie

Brug of kloof? De ervaringen van HAVO- en VWO-schoolverlaters over de aansluiting tussen VO en HO vóór en ná de invoering tweede fase VO

Brug of kloof? De ervaringen van HAVO- en VWO-schoolverlaters over de aansluiting tussen VO en HO vóór en ná de invoering tweede fase VO Brug of kloof? De ervaringen van HAVO- en VWO-schoolverlaters over de aansluiting tussen VO en HO vóór en ná de invoering tweede fase VO ROA-R-2005/8 Robert de Vries Rolf van der Velden Researchcentrum

Nadere informatie

5. Onderwijs en schoolkleur

5. Onderwijs en schoolkleur 5. Onderwijs en schoolkleur Niet-westerse allochtonen verlaten het Nederlandse onderwijssysteem gemiddeld met een lager onderwijsniveau dan autochtone leerlingen. Al in het basisonderwijs lopen allochtone

Nadere informatie

Kwaliteit van gediplomeerde schoolverlaters van creatieve MBO-opleidingen

Kwaliteit van gediplomeerde schoolverlaters van creatieve MBO-opleidingen Kwaliteit van gediplomeerde schoolverlaters van creatieve MBO-opleidingen Johan Coenen Timo Huijgen Christoph Meng Ger Ramaekers ROA-R-2010/6 Colofon Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA).

Nadere informatie

Aandeel meisjes in de bètatechniek VMBO

Aandeel meisjes in de bètatechniek VMBO Vrouwen in de bètatechniek Traditioneel kiezen veel meer mannen dan vrouwen voor een bètatechnische opleiding. Toch lijkt hier de afgelopen jaren langzaam verandering in te komen. Deze factsheet geeft

Nadere informatie

ROA Fact Sheet. MBO-Diploma 2010: Doorleren of werk zoeken? Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt ROA

ROA Fact Sheet. MBO-Diploma 2010: Doorleren of werk zoeken? Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt ROA Research Centre for Education and the Labour Market ROA MBO-Diploma 2010: Doorleren of werk zoeken? ROA Fact Sheet ROA-F-2011/1 Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt ROA Research Centre for Education

Nadere informatie

ROA Fact Sheet. MBO-Diploma 2010: Doorleren of werk zoeken? ROA-F-2011/1. Research Centre for Education and the Labour Market ROA

ROA Fact Sheet. MBO-Diploma 2010: Doorleren of werk zoeken? ROA-F-2011/1. Research Centre for Education and the Labour Market ROA Research Centre for Education and the Labour Market ROA MBO-Diploma 2010: Doorleren of werk zoeken? ROA Fact Sheet ROA-F-2011/1 Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt Postbus 616 6200 MD Maastricht

Nadere informatie

Stromen door het onderwijs

Stromen door het onderwijs Stromen door het onderwijs Vanuit het derde leerjaar van het vo 2003/2004 Erik Fleur DUO/IP Juni 2013 1. Inleiding In schooljaar 2003/2004 zaten bijna 200 duizend leerlingen in het derde leerjaar van het

Nadere informatie

Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2009

Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2009 Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2009 ROA-R-2010/7 Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt Maastricht University School of Business and Economics Maastricht, juni 2010 Colofon Researchcentrum

Nadere informatie

Opleidingsniveau stijgt

Opleidingsniveau stijgt Opleidingsniveau stijgt Grote doorstroom naar hogere niveaus Meer leerlingen vanuit vmbo naar havo Grote groep mbo ers naar het hbo 10 Jongens groeien gedurende hun onderwijsloopbaan Jongens na een diploma

Nadere informatie

Vragenlijst HBO-Monitor deeltijd 2016

Vragenlijst HBO-Monitor deeltijd 2016 Vragenlijst HBO-Monitor deeltijd 2016 > Met zwarte of blauwe pen invullen > Kruis slechts één antwoord aan tenzij anders is aangegeven > Let op naar welke vraag u soms wordt doorverwezen Enkele algemene

Nadere informatie

Erratum Jaarboek onderwijs 2008

Erratum Jaarboek onderwijs 2008 Centraal Bureau voor de Statistiek Erratum 13 december 2007 Erratum Jaarboek onderwijs 2008 Ondanks de zorgvuldigheid waarmee deze publicatie is samengesteld, is een aantal zaken niet juist vermeld. Onze

Nadere informatie

Vragenlijst HBO-Monitor 2016

Vragenlijst HBO-Monitor 2016 Vragenlijst HBO-Monitor 2016 > Met zwarte of blauwe pen invullen > Kruis slechts één antwoord aan tenzij anders is aangegeven > Let op naar welke vraag u soms wordt doorverwezen Enkele algemene vragen

Nadere informatie

Samenvatting. Doorstroomatlas vmbo. De onderwijsloopbanen van vmbo ers in kaart gebracht

Samenvatting. Doorstroomatlas vmbo. De onderwijsloopbanen van vmbo ers in kaart gebracht Samenvatting Doorstroomatlas vmbo De onderwijsloopbanen van vmbo ers in kaart gebracht Samenvatting Doorstroomatlas vmbo De onderwijsloopbanen van vmbo ers in kaart gebracht 2012 Alle rechten voorbehouden.

Nadere informatie

Feiten en cijfers. HBO-Monitor 2013: De arbeidsmarktpositie van afgestudeerden van het hbo. juni 2014

Feiten en cijfers. HBO-Monitor 2013: De arbeidsmarktpositie van afgestudeerden van het hbo. juni 2014 Feiten en cijfers HBO-Monitor 2013: De arbeidsmarktpositie van afgestudeerden van het hbo juni 2014 Honderden Feiten en cijfers 2 Inleiding In deze factsheet staan de arbeidsmarktresultaten van hbo-afgestudeerden

Nadere informatie

Zorgplicht arbeidsmarktperspectief ZORGEN VOOR WERKZAME OPLEIDINGEN. Arbeidsmarktintrede van mbo-gediplomeerden. september 2016

Zorgplicht arbeidsmarktperspectief ZORGEN VOOR WERKZAME OPLEIDINGEN. Arbeidsmarktintrede van mbo-gediplomeerden. september 2016 ZORGEN VOOR WERKZAME OPLEIDINGEN Arbeidsmarktintrede van mbo-gediplomeerden Auteurs Christoph Meng & Annelore Verhagen, Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA) september 2016 Jaarlijks krijgen

Nadere informatie

céáíéå=éå=åáàñéêë= HBO-Monitor 2012: De arbeidsmarktpositie van afgestudeerden van het hbo juni 2013

céáíéå=éå=åáàñéêë= HBO-Monitor 2012: De arbeidsmarktpositie van afgestudeerden van het hbo juni 2013 céáíéå=éå=åáàñéêë= HBO-Monitor 2012: De arbeidsmarktpositie van afgestudeerden van het hbo juni 2013 céáíéå=éå=åáàñéêë 2 Inleiding In deze factsheet staan de arbeidsmarktresultaten van hbo-afgestudeerden

Nadere informatie

VMBO: Tevredenheid en aansluiting met vervolgonderwijs

VMBO: Tevredenheid en aansluiting met vervolgonderwijs VMBO: Tevredenheid en aansluiting met vervolgonderwijs Christoph Meng Johan Coenen Timo Huijgen Ger Ramaekers Jesper van Thor ROA-R-2009/6 Colofon Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA).

Nadere informatie

RENDEMENTEN EN DIPLOMA S

RENDEMENTEN EN DIPLOMA S 2. ONDERWIJSOPBRENGSTEN EN DEELNEMERSONTWIKKELING RENDEMENTEN EN DIPLOMA S DIPLOMA S VMBO 2-24 De rendementen vmbo zijn gebaseerd op de opbrengsten oordelen van de onderwijsinspectie. Als een leerling

Nadere informatie

FACTSHEET Verwante en niet-verwante doorstroom in de beroepskolom

FACTSHEET Verwante en niet-verwante doorstroom in de beroepskolom FACTSHEET Verwante en niet-verwante doorstroom in de beroepskolom In het Nederlands onderwijsbestel moeten kinderen op jonge leeftijd belangrijke keuzes maken die de rest van hun loopbaan beïnvloedt. De

Nadere informatie

Welke routes doorlopen leerlingen in het onderwijs?

Welke routes doorlopen leerlingen in het onderwijs? Welke routes doorlopen leerlingen in het onderwijs? Wendy Jenje-Heijdel Na het examen in het voortgezet onderwijs staan leerlingen voor de keuze voor vervolgonderwijs. De meest gangbare routes lopen van

Nadere informatie

Uitval van studenten bètatechniekopleidingen van het hoger onderwijs

Uitval van studenten bètatechniekopleidingen van het hoger onderwijs 4 Uitval van studenten bètatechniekopleidingen van het hoger onderwijs 34 4 Uitval van studenten in bètatechniekopleidingen van het hoger onderwijs Ger Ramaekers In de huidige wereldeconomie is het voor

Nadere informatie

Voorlichting en begeleiding bij de studie- en beroepskeuze en de rol van arbeidsmarktinformatie

Voorlichting en begeleiding bij de studie- en beroepskeuze en de rol van arbeidsmarktinformatie Lex Borghans, Johan Coenen, Bart Golsteyn, Timo Huijgen, Inge Sieben Voorlichting en begeleiding bij de studie- en beroepskeuze en de rol van arbeidsmarktinformatie Onderzoek uitgevoerd door Researchcentrum

Nadere informatie

Kwaliteit van gediplomeerde schoolverlaters van creatieve MBO-opleidingen

Kwaliteit van gediplomeerde schoolverlaters van creatieve MBO-opleidingen Kwaliteit van gediplomeerde schoolverlaters van creatieve MBO-opleidingen Johan Coenen Timo Huijgen Christoph Meng Ger Ramaekers ROA-R-2010/6 Colofon Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA).

Nadere informatie

Feiten en cijfers. HBO-Monitor 2014: De arbeidsmarktpositie van afgestudeerden van het hbo. April 2015

Feiten en cijfers. HBO-Monitor 2014: De arbeidsmarktpositie van afgestudeerden van het hbo. April 2015 Feiten en cijfers HBO-Monitor 2014: De arbeidsmarktpositie van afgestudeerden van het hbo April 2015 Feiten en cijfers 2 Inleiding In deze factsheet staan de arbeidsmarktresultaten van hbo-afgestudeerden

Nadere informatie

Factsheet. HBO-Monitor De arbeidsmarktpositie van hbo-afgestudeerden

Factsheet. HBO-Monitor De arbeidsmarktpositie van hbo-afgestudeerden HBO-Monitor 2016 De arbeidsmarktpositie van hbo-afgestudeerden Managementsamenvatting In deze factsheet staat de arbeidsmarktpositie van de hbo-afgestudeerden uit studiejaar 2014/2015 centraal. Eind 2016,

Nadere informatie

Salarissen en competenties van MBO-BOL gediplomeerden: Feiten en cijfers

Salarissen en competenties van MBO-BOL gediplomeerden: Feiten en cijfers Research Centre for Education and the Labour Market ROA Salarissen en competenties van MBO-BOL gediplomeerden: Feiten en cijfers ROA Fact Sheet ROA-F-2014/1 Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt

Nadere informatie

Kiezen na de basisschool

Kiezen na de basisschool Kiezen na de basisschool Kiezen na de basisschool Wat staat je dan te wachten, waar kun je uit kiezen, waar kun je terecht??? In onderstaand schema is te zien hoe de leerroutes er uit zien op de middelbare

Nadere informatie

Van mbo en havo naar hbo

Van mbo en havo naar hbo Van mbo en havo naar hbo Dick Takkenberg en Rob Kapel Studenten die naar het hbo gaan, komen vooral van het mbo en de havo. In het algemeen blijven mbo ers die een opleiding in een bepaald vak- of studiegebied

Nadere informatie

Minder jongeren zonder startkwalificatie van school

Minder jongeren zonder startkwalificatie van school Minder jongeren zonder startkwalificatie van school 09 Aantal voortijdig schoolverlaters gedaald Lissabondoelstelling om voortijdig schoolverlaten terug te dringen bijna gehaald Meer mannen dan vrouwen

Nadere informatie

Feiten en cijfers. Afgestudeerden en uitvallers in het hoger beroepsonderwijs. April 2016

Feiten en cijfers. Afgestudeerden en uitvallers in het hoger beroepsonderwijs. April 2016 Feiten en cijfers Afgestudeerden en uitvallers in het hoger beroepsonderwijs April 2016 Feiten en cijfers 2 Het algemene beeld Start van de studie uitval en wisselaars Tal van inspanningen bij hogescholen

Nadere informatie

Feiten en cijfers. HBO-Monitor 2015: De arbeidsmarktpositie van afgestudeerden van het hbo. Juni 2016

Feiten en cijfers. HBO-Monitor 2015: De arbeidsmarktpositie van afgestudeerden van het hbo. Juni 2016 Feiten en cijfers HBO-Monitor 2015: De arbeidsmarktpositie van afgestudeerden van het hbo Juni 2016 Feiten en cijfers 2 Inleiding In deze factsheet staan de arbeidsmarktresultaten van hbo-afgestudeerden

Nadere informatie

Na(ar) de lerarenopleiding

Na(ar) de lerarenopleiding Na(ar) de lerarenopleiding Onderwijsmonitor 2000 S. Farag H.F. Vaatstra Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde Universiteit Maastricht Maastricht,

Nadere informatie

VOORLICHTING VAN DE BASISSCHOOL NAAR HET VOORTGEZET ONDERWIJS

VOORLICHTING VAN DE BASISSCHOOL NAAR HET VOORTGEZET ONDERWIJS VOORLICHTING VAN DE BASISSCHOOL NAAR HET VOORTGEZET ONDERWIJS Programma: Voorlichting wordt verzorgd door drie scholen uit de buurt namens alle VO-scholen Verschillende onderwijsvormen Onderbouw en bovenbouw

Nadere informatie

Statistische Bijlage Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2006

Statistische Bijlage Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2006 Statistische Bijlage Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2006 ROA-R-2007/3B Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde Universiteit

Nadere informatie

Feiten en cijfers. HBO-Monitor 2011: De arbeidsmarktpositie van afgestudeerden van het hbo. juli 2012

Feiten en cijfers. HBO-Monitor 2011: De arbeidsmarktpositie van afgestudeerden van het hbo. juli 2012 Feiten en cijfers HBO-Monitor 2011: De arbeidsmarktpositie van afgestudeerden van het hbo juli 2012 Feiten en cijfers 2 HBO-Monitor 2011: De arbeidsmarktpositie van afgestudeerden van het hbo Ondanks de

Nadere informatie

index Technocentrum Kwantitatieve regioanalyse technisch beroepsonderwijs Provincie Noord-Brabant

index Technocentrum Kwantitatieve regioanalyse technisch beroepsonderwijs Provincie Noord-Brabant index Technocentrum Kwantitatieve regioanalyse technisch beroepsonderwijs Provincie Noord-Brabant Inhoudsopgave 1. Mbo Techniek... 3 1.1 Deelnemers mbo techniek... 3 1.1.1 Onderwijsinstellingen... 3 1.1.2

Nadere informatie

en de studiekeuze van jongeren

en de studiekeuze van jongeren 5 Arbeidsmarkt en de studiekeuze van jongeren 5.1 Inleiding Voor een goed begrip van de ontwikkelingen op de arbeidsmarkt is het aanbod van schoolverlaters van essentieel belang. De middellangetermijnprognoses

Nadere informatie

TECHNIEKPACTMONITOR.NL HIGHLIGHTS 2017

TECHNIEKPACTMONITOR.NL HIGHLIGHTS 2017 TECHNIEKPACTMONITOR.NL HIGHLIGHTS 2017 AANDEEL LEERLINGEN VMBO 3E LEERJAAR 2006-2007 2013-2014 2016-2017 VMBO-BB 31% 24% 24% VMBO-KB 27% 22% 21% Het betreft hier het aandeel leerlingen binnen het totaal

Nadere informatie

De arbeidsmarktpositie van afgestudeerden van het hoger beroepsonderwijs. HBO-Monitor 2007. G.W.M. Ramaekers

De arbeidsmarktpositie van afgestudeerden van het hoger beroepsonderwijs. HBO-Monitor 2007. G.W.M. Ramaekers De arbeidsmarktpositie van afgestudeerden van het hoger beroepsonderwijs HBO-Monitor 2007 G.W.M. Ramaekers Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde

Nadere informatie

Welkom. op de informatieavond voor ouders over: Overgang van PO naar VO

Welkom. op de informatieavond voor ouders over: Overgang van PO naar VO Welkom op de informatieavond voor ouders over: Overgang van PO naar VO SCHOOLSOORTEN PRO VMBO HAVO PRaktijkOnderwijs Voorbereidend Middelbaar BeroepsOnderwijs Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs VWO Voorbereidend

Nadere informatie

3. Onderwijs. 3.1 Het basisonderwijs

3. Onderwijs. 3.1 Het basisonderwijs 3. Onderwijs Ruim 2 procent van de Nederlandse bevolking neemt deel aan het voltijdonderwijs. Bijna de helft hiervan gaat naar de basisschool en eenderde volgt voortgezet onderwijs. Niet-westerse allochtone

Nadere informatie

CvE-bijlage bij rapportage 2012-2013 invoering centrale toetsing en examinering referentieniveaus Nederlandse taal en rekenen

CvE-bijlage bij rapportage 2012-2013 invoering centrale toetsing en examinering referentieniveaus Nederlandse taal en rekenen CvE-bijlage bij rapportage 2012-2013 invoering centrale toetsing en examinering referentieniveaus Nederlandse taal en rekenen In dit document geeft het College voor Examens gegevens rondom de resultaten

Nadere informatie

VOORLICHTING VAN DE BASISSCHOOL NAAR HET VOORTGEZET ONDERWIJS

VOORLICHTING VAN DE BASISSCHOOL NAAR HET VOORTGEZET ONDERWIJS VOORLICHTING VAN DE BASISSCHOOL NAAR HET VOORTGEZET ONDERWIJS Programma: Voorlichting wordt verzorgd door drie scholen uit de buurt namens alle VO-scholen Verschillende onderwijsvormen Onderbouw en bovenbouw

Nadere informatie

Informatie 8ste jaarsouders

Informatie 8ste jaarsouders Informatie 8ste jaarsouders NIO donderdag 8 november 2012 Deze wordt afgenomen door Eduniek, onze schoolbegeleidingsdienst. Uitslag na de kerstvakantie, samen met het schooladvies. Aanvullende informatie

Nadere informatie

Resultaten WO-monitor 2013

Resultaten WO-monitor 2013 Resultaten WO-monitor 2013 Samenvatting: De WO-Monitor is een vragenlijst die wordt afgenomen onder recent afgestudeerden (1-1,5 jaar na afstuderen) van de universiteiten in Nederland. De WO-monitor wordt

Nadere informatie

Doorstroom niet-westers allochtone scholieren naar vervolgonderwijs

Doorstroom niet-westers allochtone scholieren naar vervolgonderwijs Suzan van der Aart In augustus 1998 is de Wet Gemeentelijk Onderwijsachterstandenbeleid in werking getreden. Deze wet heeft als doel de onderwijsachterstanden van voornamelijk niet-westerse allochtonen

Nadere informatie

Na(ar) de lerarenopleiding

Na(ar) de lerarenopleiding Na(ar) de lerarenopleiding Onderwijsmonitor 1999 H.F. Vaatstra K.H.M. Jacob-Tacken Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde Universiteit Maastricht

Nadere informatie

Voorlichting Voortgezet Onderwijs

Voorlichting Voortgezet Onderwijs Voorlichting Voortgezet Onderwijs 2013-2014 Informatieavond voortgezet onderwijs Voorstellen Het voortgezet onderwijs Aanmelden procedure Het onderwijsaanbod op Ypenburg/Leidschenveen/Nootdorp Lyceum Ypenburg

Nadere informatie

Feiten en cijfers. Afgestudeerden en uitvallers

Feiten en cijfers. Afgestudeerden en uitvallers Feiten en cijfers Afgestudeerden en uitvallers April 2017 Inhoud 1 Het algemene beeld 2 2 Start van de studie: uitvallers 4 3 Start van de studie: wisselaars 5 4 Afsluiting van de studie: studiesucces

Nadere informatie

Welkom. Vo o r l i c h t i n g o u d e r s b a s i s s c h o o l J a n u a r i Bewust, Betrokken, Berechja

Welkom. Vo o r l i c h t i n g o u d e r s b a s i s s c h o o l J a n u a r i Bewust, Betrokken, Berechja Welkom Vo o r l i c h t i n g o u d e r s b a s i s s c h o o l J a n u a r i 2 0 1 6 Bewust, Betrokken, Berechja Programma Opening: dhr. J. Frankema, directeur Presentatie: dhr. J. Schaak, teamleider

Nadere informatie

Informatie voor ouders groep 8 over: Overgang van PO naar VO

Informatie voor ouders groep 8 over: Overgang van PO naar VO Informatie voor ouders groep 8 over: Overgang van PO naar VO De Overstap Let op! Informatie over de procedure aanmelding wordt tijdens de decemberavonden in het VO aan de ouders gegeven. Inrichting van

Nadere informatie

Doorstroomatlas vmbo. De onderwijsloopbanen van vmbo ers in kaart gebracht

Doorstroomatlas vmbo. De onderwijsloopbanen van vmbo ers in kaart gebracht Doorstroomatlas vmbo De onderwijsloopbanen van vmbo ers in kaart gebracht Doorstroomatlas vmbo De onderwijsloopbanen van vmbo ers in kaart gebracht 2012 Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave

Nadere informatie

De kwaliteit van ons onderwijs Examenresultaten Stedelijk College Zoetermeer

De kwaliteit van ons onderwijs Examenresultaten Stedelijk College Zoetermeer De kwaliteit van ons onderwijs Examenresultaten Stedelijk College Zoetermeer schooljaar 2005-2006 schooljaar 2006-2007 schooljaar 2007-2008 Gemiddelde examenresultaten over de laatste drie schooljaren

Nadere informatie

Factsheets. Voortijdig Schoolverlaten

Factsheets. Voortijdig Schoolverlaten Factsheets Voortijdig Schoolverlaten Februari 2007 Inleiding Deze factsheets behoren bij de brief kenmerk BVE/INI/2007/3891 en presenteren een weergave van de nu bekende feiten en getallen over de groep

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal Vergaderjaar 0 03 30 079 VMBO Nr. 36 BRIEF VAN DE MINISTER VAN ONDERWIJS, CULTUUR EN WETENSCHAP Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Den Haag, 9 oktober

Nadere informatie

jeugdwerkloosheid 64% werklozen volgt opleiding 800 jongeren geregistreerd als werkloze

jeugdwerkloosheid 64% werklozen volgt opleiding 800 jongeren geregistreerd als werkloze 1 Jeugdwerkloosheid Fact sheet augustus 2014 Er zijn in ruim 15.000 jongeren in de leeftijd van 15 tot 27 jaar (januari 2014). Veel jongeren volgen een opleiding of hebben een baan. De laatste jaren zijn

Nadere informatie

Facts & Figures. Aansluiting arbeidsmarkt

Facts & Figures. Aansluiting arbeidsmarkt Facts & Figures Aansluiting arbeidsmarkt 1 De Nationale Alumni Enquête (NAE, voorheen WO-Monitor) wordt tweejaarlijks afgenomen onder de afgestudeerden van de ruim 800 masteropleidingen aan de Nederlandse

Nadere informatie

LOKAAL JEUGDRAPPORT - Houten

LOKAAL JEUGDRAPPORT - Houten LOKAAL JEUGDRAPPORT - Houten Jongeren en gezin Ontwikkeling van het aantal jongeren (2000-2011, index: 2000=100) Bron:CBS bevolkingsstatistiek, bewerking ABF Research In Houten is het aantal jongeren in

Nadere informatie

Jeugdwerkloosheid Nieuw-West

Jeugdwerkloosheid Nieuw-West 1 Jeugdwerkloosheid Factsheet september 2014 Er zijn in ruim 26.000 jongeren in de leeftijd van 15 tot 27 jaar (januari 2014). Veel jongeren volgen een opleiding of hebben een baan. De laatste jaren zijn

Nadere informatie

PROGRAMMA VAN DE AVOND

PROGRAMMA VAN DE AVOND PROGRAMMA VAN DE AVOND Overzicht voortgezet in Nederland Het kundig rapport NIO Tijd voor vragen Onderwijs na de Basisschool Het Voortgezet Onderwijs MBO-niveau 3 + 4 MBO Niveau 1 + 2 Hoger Onderwijs Weten

Nadere informatie

Informatie voor ouders groep 8 over: Overgang van PO naar VO

Informatie voor ouders groep 8 over: Overgang van PO naar VO Informatie voor ouders groep 8 over: D De E O Overstap V E R S T A P Overgang van PO naar VO Let op! Informatie over de procedure aanmelding wordt tijdens de decemberavonden in het VO aan de ouders gegeven.

Nadere informatie

Feiten en cijfers. Afgestudeerden en uitvallers in het hoger beroepsonderwijs. Mei 2015

Feiten en cijfers. Afgestudeerden en uitvallers in het hoger beroepsonderwijs. Mei 2015 Feiten en cijfers Afgestudeerden en uitvallers in het hoger beroepsonderwijs Mei 2015 Feiten en cijfers 2 Inleiding Op 19 mei 2015 hebben de hogescholen hun strategische agenda #hbo2025: wendbaar & weerbaar1

Nadere informatie

Jongeren op de arbeidsmarkt

Jongeren op de arbeidsmarkt Jongeren op de arbeidsmarkt Tanja Traag In 23 was 11 procent van alle jongeren werkloos. Jongeren die geen onderwijs meer volgen, hebben een andere positie op de arbeidsmarkt dan jongeren die wel een opleiding

Nadere informatie

Figuur 1: Ontwikkeling nieuwe WW-uitkeringen (index: 2010 = 100)

Figuur 1: Ontwikkeling nieuwe WW-uitkeringen (index: 2010 = 100) Wanneer onderwijspersoneel geheel of gedeeltelijk werkloos wordt, kunnen zij, onder bepaalde voorwaarden, een werkloosheidsuitkering (WW-uitkering) aanvragen. Het aantal nieuwe WWuitkeringen in het onderwijs

Nadere informatie

TECHNISCH RAPPORT DEEL I NIVEAU VAN HET ONDERWIJS. De Staat van het Onderwijs 2014/2015. April 2016

TECHNISCH RAPPORT DEEL I NIVEAU VAN HET ONDERWIJS. De Staat van het Onderwijs 2014/2015. April 2016 TECHNISCH RAPPORT DEEL I NIVEAU VAN HET ONDERWIJS De Staat van het Onderwijs 2014/2015 April 2016 Inhoud INLEIDING... 3 1. OPLEIDINGSNIVEAU... 4 2. PRESTATIES VAN LEERLINGEN... 12 3. SOCIALE KWALITEIT...

Nadere informatie

Voorlichting Voortgezet Onderwijs

Voorlichting Voortgezet Onderwijs Voorlichting Voortgezet Onderwijs Onderwerpen die besproken worden: Onderbouw VO Bovenbouw VO LWOO vmbo havo/vwo En daarna? Factoren voor schoolkeuze Scholen in de regio Aanmeldingsprocedure Belangrijke

Nadere informatie

Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2010

Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2010 Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2010 ROA-R-2011/7 Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt Maastricht University School of Business and Economics Maastricht, september 2011 Colofon

Nadere informatie

Algemeen vormend onderwijs, beroepsonderwijs en scholing in Nederland

Algemeen vormend onderwijs, beroepsonderwijs en scholing in Nederland Algemeen vormend onderwijs, beroepsonderwijs en scholing in Nederland 2e fase wetenschappelijk onderwijs post hoger beroepsonderwijs beroepsgerichte volwasseneneducatie OU wetenschappelijk onderwijs hoger

Nadere informatie

Algemene Persoonskenmerken

Algemene Persoonskenmerken Resultaten VMBO enquête Al onze leerlingen moeten in het vmbo een startkwalificatie kunnen halen, vind meer dan 80 van de docenten die de enquête invulden. Een landelijk eindexamen in het vmbo garandeert

Nadere informatie

Met een startkwalificatie betere kansen op de arbeidsmarkt

Met een startkwalificatie betere kansen op de arbeidsmarkt Met een startkwalificatie betere kansen op de arbeidsmarkt Ingrid Beckers en Tanja Traag Van alle jongeren die in 24 niet meer op school zaten, had 6 procent een startkwalificatie, wat inhoudt dat ze minimaal

Nadere informatie

Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2011

Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2011 Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2011 ROA-R-2012/2 Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt Maastricht University School of Business and Economics Maastricht, augustus 2012 Colofon

Nadere informatie

VOORLICHTING VAN DE BASISSCHOOL NAAR HET VOORTGEZET ONDERWIJS

VOORLICHTING VAN DE BASISSCHOOL NAAR HET VOORTGEZET ONDERWIJS VOORLICHTING VAN DE BASISSCHOOL NAAR HET VOORTGEZET ONDERWIJS Programma: Voorlichting wordt verzorgd door drie scholen uit de buurt namens alle VO-scholen Verschillende onderwijsvormen Onderbouw en bovenbouw

Nadere informatie

Langdurige werkloosheid in Nederland

Langdurige werkloosheid in Nederland Langdurige werkloosheid in Nederland Robert de Vries In 25 waren er 483 duizend werklozen. Hiervan waren er 23 duizend 42 procent langdurig werkloos. Langdurige werkloosheid komt vooral voor bij ouderen.

Nadere informatie

Voortijdig schoolverlaters: een kwetsbare groep op de arbeidsmarkt

Voortijdig schoolverlaters: een kwetsbare groep op de arbeidsmarkt : een kwetsbare groep op de arbeidsmarkt Harry Bierings en Robert de Vries Direct nadat zij school hadden verlaten, maar ook nog vier jaar daarna, hebben voortijdig naar verhouding vaak geen baan. Als

Nadere informatie

Figuur 1: Aantal gediplomeerde studenten lerarenopleidingen studiejaar 2004-2008 (bronnen: hbo-raad en vsnu, bewerkt door sbo)

Figuur 1: Aantal gediplomeerde studenten lerarenopleidingen studiejaar 2004-2008 (bronnen: hbo-raad en vsnu, bewerkt door sbo) Aantal gediplomeerden aan de lerarenopleidingen in Nederland Ondanks huidige en verwachte lerarentekorten is er geen sprake van een substantiële groei van aantal gediplomeerden aan de verschillende lerarenopleidingen.

Nadere informatie

Studievoortgang in het voortgezet onderwijs

Studievoortgang in het voortgezet onderwijs Studievoortgang in het voortgezet onderwijs Lieke Stroucken 1. Leerlingen naar herkomstgroepering en aantal kinderen in het huishouden, brugklascohort 2004/ 05 Leerlingen uit éénoudergezinnen en niet-westers

Nadere informatie

Veranderen van opleiding

Veranderen van opleiding Totale switch na stijging weer op 20 procent... 3 Switchers pabo oorzaak stijging in 2012 en 2013... 4 Meer switch van mbo ers in sector Onderwijs in 2013... 5 Bij tweedegraads lerarenopleidingen meer

Nadere informatie

Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2006

Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2006 Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2006 ROA-R-2007/3 Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde Universiteit Maastricht Maastricht,

Nadere informatie

Het VMBO op het Groenhorst College Nijkerk. Inleiding

Het VMBO op het Groenhorst College Nijkerk. Inleiding Het VMBO op het Groenhorst College Nijkerk Inleiding Voor u ligt de informatie over de leerwegen binnen het VMBO. Het is een naslagwerkje naar aanleiding van de informatie-avond. Mocht u vragen hebben

Nadere informatie

FACTSHEET. Toptalenten VO in het vervolgonderwijs

FACTSHEET. Toptalenten VO in het vervolgonderwijs FACTSHEET Toptalenten VO in het vervolgonderwijs De onderwijsprestaties van Nederlandse leerlingen zijn gemiddeld genomen hoog, maar er blijft ruimte voor verbetering. Deze factsheet geeft inzicht in de

Nadere informatie

Middelbaar beroepsonderwijs regio Arnhem

Middelbaar beroepsonderwijs regio Arnhem Deze factsheet toont de ontwikkeling van het aantal studenten in het middelbaar beroepsonderwijs in de regio Arnhem. De cijfers geven inzicht in de ontwikkelingen per sector, niveau en leerweg. Daarnaast

Nadere informatie

Achtergrondinformatie

Achtergrondinformatie Achtergrondinformatie Opdracht 1, module 4, les 2 Tijdens hun puberteit maken kinderen verschillende veranderingen door en moeten zij keuzes maken die belangrijk zijn voor hun toekomst. Daarbij hebben

Nadere informatie

Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2012

Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2012 Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2012 ROA-R-2013/7 Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt Maastricht University School of Business and Economics Maastricht, juli 2013 Colofon Researchcentrum

Nadere informatie

Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2013

Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2013 Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2013 ROA-R-2014/5 Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt Maastricht University School of Business and Economics Maastricht, juli 2014 Colofon Researchcentrum

Nadere informatie

Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2004

Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2004 Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2004 ROA-R-2005/6 Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde Universiteit Maastricht Maastricht,

Nadere informatie

Gediplomeerden van het mbo van opleidingen ECABO

Gediplomeerden van het mbo van opleidingen ECABO Gediplomeerden van het mbo van opleidingen ECABO Analyse van de positie van gediplomeerden van het mbo van opleidingen binnen ECABO op basis van de gegevens van de MBO-Kaart 2006-2008 Gediplomeerden van

Nadere informatie

VOORLICHTING VAN DE BASISSCHOOL NAAR HET VOORTGEZET ONDERWIJS

VOORLICHTING VAN DE BASISSCHOOL NAAR HET VOORTGEZET ONDERWIJS VOORLICHTING VAN DE BASISSCHOOL NAAR HET VOORTGEZET ONDERWIJS Programma: Voorlichting wordt verzorgd door drie scholen uit de buurt namens alle VO-scholen 1 2 3 Verschillende Onderbouw en Hoe komt u aan

Nadere informatie

Inhoud. Uitstroom naar het vo. Onderwijstypen vo Praktijkonderwijs Vmbo Havo en vwo Overig aanbod vo. bo sbo so. PrO vmbo havo vwo (lwoo)

Inhoud. Uitstroom naar het vo. Onderwijstypen vo Praktijkonderwijs Vmbo Havo en vwo Overig aanbod vo. bo sbo so. PrO vmbo havo vwo (lwoo) Onderwijstypen vo 7 december 2016 Inhoud Praktijkonderwijs Vmbo Havo en vwo Overig aanbod vo 2 Uitstroom naar het vo PO bo sbo so VO PrO vmbo havo vwo (lwoo) Kopklas EOA VSO 3 1 Uitstroom naar het vo 6

Nadere informatie

1. Inleiding... 1. 2. Data... 1. 3. Bestemming van havo- en vwo-abituriënten... 1. 4. Relevante werkvelden... 2

1. Inleiding... 1. 2. Data... 1. 3. Bestemming van havo- en vwo-abituriënten... 1. 4. Relevante werkvelden... 2 INHOUDSOPGAVE 1. Inleiding... 1 2. Data... 1 3. Bestemming van havo- en vwo-abituriënten... 1 4. Relevante werkvelden... 2 5. Schatting van het aantal havo- en vwo-abituriënten in relevante werkvelden...

Nadere informatie

Onderwijstypen vo 7 december 2016

Onderwijstypen vo 7 december 2016 Onderwijstypen vo 7 december 2016 Inhoud Praktijkonderwijs Vmbo Havo en vwo Overig aanbod vo 2 Uitstroom naar het vo PO bo sbo so VO PrO vmbo havo vwo (lwoo) Kopklas EOA VSO 3 Uitstroom naar het vo 6 jaar

Nadere informatie

Onderwijs. Kerncijfers

Onderwijs. Kerncijfers Kerncijfers 205 Onderwijs. Kerncijfers.2 Voor- en vroegschoolse educatie.3 Primair onderwijs.4 Speciaal basisonderwijs en speciaal onderwijs.5 Voortgezet onderwijs. Middelbaar beroepsonderwijs.7 Verzuim,

Nadere informatie

KWANTITATIEVE REGIOANALYSE TECHNISCH BEROEPSONDERWIJS

KWANTITATIEVE REGIOANALYSE TECHNISCH BEROEPSONDERWIJS - editie 2007 KWANTITATIEVE REGIOANALYSE TECHNISCH BEROEPSONDERWIJS REGIO MIDDEN- EN WEST-BRABANT - Samenvatting - Een initiatief van index Technocentrum Midden- en West-Brabant index Technocentrum Mozartlaan

Nadere informatie

NEDERLAND. Pre-basis onderwijs

NEDERLAND. Pre-basis onderwijs NEDERLAND Pre-basis onderwijs Leeftijd 2-4 Verschillend per kind, voor de leeftijd van 4 niet leerplichtig Omschrijving Peuterspeelzaal, dagopvang etc Tijd Dagelijks van 9:30 15:30 (verschilt pers school)

Nadere informatie

Instroom hbo afgenomen maar forse groei aantal gediplomeerden

Instroom hbo afgenomen maar forse groei aantal gediplomeerden Instroom hbo afgenomen maar forse groei aantal gediplomeerden Groei bij gezondheidszorg, aantal studenten in het hbo stabiliseert, aandeel allochtonen blijft groeien, 5% groei in diploma s, aantal Ad-studenten

Nadere informatie

Nieuwe afspraken over de overstap. 1. Basisschooladvies is leidend.! LVS-gegevens groep 6, 7 en 8 Werkhouding en gedrag Aanvullende gegevens

Nieuwe afspraken over de overstap. 1. Basisschooladvies is leidend.! LVS-gegevens groep 6, 7 en 8 Werkhouding en gedrag Aanvullende gegevens Na de basisschool Nieuwe afspraken over de overstap Naar welke opleiding kan mijn kind? Het basisschooladvies Het 2e toetsgegeven Welke opleidingen zijn er? Wat verwachten we van de ouders bij deze schoolkeuze?

Nadere informatie

Arbeidsmarktmonitor INSTELLINGSRAPPORTAGE. Universiteit Utrecht. Arbeidsmarktmonitor Universiteit Utrecht

Arbeidsmarktmonitor INSTELLINGSRAPPORTAGE. Universiteit Utrecht. Arbeidsmarktmonitor Universiteit Utrecht Directie Onderwijs & Onderzoek - Institutional Research Pagina 1 Arbeidsmarktmonitor Universiteit Utrecht INSTELLINGSRAPPORTAGE April 2012 Directie Onderwijs & Onderzoek - Institutional Research Pagina

Nadere informatie