Het Bestand Bodemgebruik gaat met de tijd mee. De geometrische kwaliteit van Google Earth, Google Maps en Bing Maps getoetst

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Het Bestand Bodemgebruik gaat met de tijd mee. De geometrische kwaliteit van Google Earth, Google Maps en Bing Maps getoetst"

Transcriptie

1 GEO-INFO 4 Vakblad van Geo-Informatie Nederland jaargang 9 pagina 4 Het Bestand Bodemgebruik gaat met de tijd mee pagina 20 De geometrische kwaliteit van Google Earth, Google Maps en Bing Maps getoetst pagina 24 Verslag - Veel aandacht voor oudst gedrukte kaart van de Veluwe

2 GeoCensus, dé specialist voor uw BGT UW BETROUWBARE PARTNER IN GEODETISCH WERK Integreren beheerkaart en de GBKN Structureren Niveaus toekennen Bronhoudersgrenzen Controle actualiteit Integreren BAG en GBKN GeoCensus, ook sterk in: Meer informatie vindt u op Geodesie GIS Mutatiesignalering SAGEO ijvert al enkele jaren voor versterking en revitalisering van het geo-onderwijs. Dit jaar vallen een aantal belangrijke bouwstenen van het onderwijshuis op hun plaats. In september 2012 starten nieuwe initiatieven, op elk onderwijsniveau: mbo, hbo en wo. Landelijke opleiding mbolandmeten De mbo-opleiding landmeetkunde wordt vanaf komend schooljaar landelijk aangeboden. Leerlingen volgen de specifieke geovakken op één centrale locatie, terwijl ze voor de algemene vakken op hun eigen school terecht kunnen. De ROC s die de opleiding aanbieden, werken hiervoor nauw samen met de werkgevers. De opleiding staat open voor leerlingen die drie of vier jaar Bouw of Infra hebben gevolgd en voor de afstudeerrichting landmeetkunde willen kiezen. Bezien wordt of ook werkzoekenden met de juiste vooropleiding kunnen meedoen. Nieuwe hbo-opleiding HAS Den Bosch start in september 2012 de gloednieuwe hbo-studie Geo Media & Design. Deze vierjarige opleiding combineert geografisch denken met nieuwe media en design. Hiermee krijgt de geosector een tweede hbobacheloropleiding, naast de bestaande, meer technisch georiënteerde, opleiding Geodesie / Geo-informatica aan de Hogeschool Utrecht. Nationale GI Minor Zes universiteiten bundelen hun kennis en ervaring in één gezamenlijke Nationale GI Minor. Bij de minor zijn werkgevers vanuit bedrijfsleven en overheid nauw betrokken. Dit wordt zichtbaar door veel gastsprekers, praktijkcases, bedrijfsbezoeken en een praktijkstage. De minor is primair bedoeld voor bachelor wo-studenten die al een inleidend GIS-vak hebben gedaan. Ook hbo-studenten en werkenden kunnen onder voorwaarden aan de minor deelnemen. Stichting Arbeidsmarkt Geo (SAGEO) levert een bijdrage aan een gezonde geosector door de mismatch tussen vraag en aanbod op de arbeidsmarkt aan te pakken. Onze aanpak is gebaseerd op drie pijlers: vernieuwing van het onderwijs, werving van jongeren voor het geovak, en bevorderen van samenwerking tussen onderwijs en werkgevers. Kijk voor meer informatie op

3 Inhoudsopgave Het Bestand Bodemgebruik gaat met de tijd mee 4 Mercator-familietentoonstelling in Rotterdam 11 De waarde van hoogte in de Lage Landen 8 Bedrijvenmiddag PDOK 16 De geometrische kwaliteit van Google Earth, Google Maps en Bing Maps getoetst 20 Colofon 2 Redactioneel - Over namen van zeeën en streken 3 Het Bestand Bodemgebruik gaat met de tijd mee 4 Verslag - De waarde van hoogte in de Lage Landen 8 Laser Mate Gekko Grip: een tijdbesparende innovatie! 10 Verslag - Mercator-familietentoonstelling in Rotterdam 11 Column - Never waste a good crisis 13 Automatische generalisatie voor nieuwe BRT-productielijn Kadaster 14 Verslag - Bedrijvenmiddag PDOK 16 Reactie - Wat doen mijn klasgenoten? 17 Open Kaart - Verbetert de buurt met Verbeterdebuurt? 18 Boekbespreking - Mapping with Drupal: Navigating Complexities to Create Beautiful and Engaging Maps 19 De geometrische kwaliteit van Google Earth, Google Maps en Bing Maps getoetst 20 Verslag - Veel aandacht voor oudst gedrukte kaart van de Veluwe 24 Column - Actueel Hoogtebestand Nederland en de Gouden Jaren van de Geo-Informatie Technologie 26 Informatie 27 Bedrijven en diensten 28 Geo-Info

4 Partners Geo-Informatie Nederland Agenda GIN GIN - Symposium 2012 Datum: 15 november Locatie: Theater Orpheus in Apeldoorn Informatie: Binnenkort start een call for papers. Er is ook een geo-beurs waarvoor de inschrijving gestart is. Alle informatie over het GINsymposium kunt u krijgen bij Herman ter Veen. Tel: Topografisch Geheugen Tentoonstelling topstukken Uit de verzameling Nederlandse topografie Datum: 13 januari t/m 27 april Locatie: Universiteitsbibliotheek Leiden (Witte Singel 27) Geo Spatial Forum Geospatial Industry & World Economy Datum: 23 t/m 27 april Locatie: RAI Amsterdam Info en aanmelden: Overheid en ICT Datum: 24 t/m 26 april Tijd: uur (donderdag tot uur) Locatie: Jaarbeurs in Utrecht, hal 1 De elektronische overheid: Alive & Kicking! Meer informatie: GeoWeek 2012 Datum: 7 t/m 11 mei Meer informatie: Duitse Mercatorexcursie Donateursexcursie naar Mercatorexposities Datum: 23 mei Locatie: Duisburg en Dortmund (D) Meer informatie: Algemene Ledenvergadering GIN Datum: 31 mei Locatie: Kantoor Grontmij te Waddinxveen Meer informatie: Gebruikersdag dg DIALOG Topografie Datum: 6 juni Tijd: uur Locatie: Beatrixgebouw in Utrecht Meer informatie: Foto omslag: Landmetersgerei van archeoloog in museum Ermelo. Let op horizontale E-baken (zie pag. 25) Colofon Uitgever Geo-Informatie Nederland Redactieadres Redactie Geo-Info Postbus 1058, 3860 BB Nijkerk Telefoon: (033) Fax: (033) Redactie Geo-Info Hoofdredacteur: Roelof Keppel Plv. hoofdredacteur: vacant Redacteuren Adri den Boer Klaas van der Hoek Bart Huijbers Milo van der Linden Edward Mac Gillavry Ad van der Meer Ferjan Ormeling Frans Rip Eindredactie Motivation Office Support bv, Nijkerk Inzenden kopij Indienen en publiceren van artikelen en berichten in overleg met de redactie. Zie ook onder Geo-Info. Advertentie-exploitatie Murre Management Leen Murre Telefoon: Algemene Advertentietarieven op aanvraag Vormgeving en druk VdR druk & print, Nijkerk Abonnementen / inlichtingen Postbus 1058, 3860 BB Nijkerk Telefoon: (033) Fax: (033) Het doorgeven van adreswijzigingen uitsluitend schriftelijk of via . Een abonnement of lidmaatschap kan op elk gewenst moment ingaan en wordt voor een jaar aangegaan. Een abonnement of lidmaatschap wordt automatisch verlengd, tenzij dit minimaal drie maanden voor de verlengingsdatum schriftelijk of per wordt opgezegd. Abonnementsprijzen per jaar voor 2012 Persoonlijk lidmaatschap: 57 incl. 6% btw Abonnement op Geo-Info: 103 incl. 6% btw Organisatielidmaatschap: 232 incl. 6% btw Leden in het buitenland betalen extra kosten voor het toezenden van Geo-Info: binnen Europa 32 (excl. 19% btw) en buiten Europa 59 per jaar (excl. 19% btw). Kijk voor meer informatie op de website Bij automatische incasso krijgt u een korting van 2 per jaar Het overnemen evenals het vermenigvuldigen uit dit tijdschrift is slechts toegestaan na schriftelijke toestemming van redactie en auteur. ISSN (print), ISSN (online) 2 Geo-Info

5 Redactioneel Ferjan Ormeling Over namen van zeeën en streken Schoolatlasredacteuren overal ter wereld worden al jaar en dag bestookt met s van studenten uit Zuid-Korea. Doel hiervan is om ze zover te krijgen dat ze in hun atlassen op de kaart van Azië naast de naam Japanse Zee voor de betreffende zee ook de naam Oostzee opnemen. Deze naam wordt door de Koreanen gepropageerd - ondanks de verwarring die dat in Europa op zou leveren omdat alle landen met Germaanse talen (behalve Groot-Brittannië) en Finland ook al een Europese Oostzee kennen. Daarnaast kennen zowel de Chinezen als de Viëtnamezen een Aziatische Oostzee. Een Koreaanse Oostzee zou dus de vierde worden. In Korea wordt de naam Oostzee al zeker 2000 jaar gebruikt. In Japan werd voor dezelfde zee tot de tweede helft van de 19e eeuw de naam Zee van Korea gebruikt. Totdat de Japanners, waarschijnlijk onder invloed van westerse staten, overgingen op de naam Japanse Zee. Die westerse staten (Nederland, Engeland, Frankrijk, Duitsland) hadden in meerderheid de naam Zee van Korea gebruikt, maar waren na de openlegging van Japan in 1852 geleidelijk overgegaan op de naam Japanse Zee. Aanleiding daarvoor was waarschijnlijk de snelle opkomst van Japan en de betrekkelijke onbeduidendheid van Korea dat van zelfs een Japanse kolonie werd. Van dat laatste maakte Japan gebruik door in 1929 bij de International Hydrographic Organization (IHO) de naam Japanse Zee erkend te krijgen als de officiële naam voor deze zee. Dat was voor zowel Noord- als Zuid-Korea (ongeveer het enige waar ze het over eens zijn) aanleiding om Japan misbruik van zijn koloniale overheersing te verwijten. Zeker omdat Japan de acceptatie van deze naam doordrukte op het moment dat Korea een onderworpen status had en geen tegenspel kon bieden. Maar in feite was de naam Japanse Zee eind 19e eeuw al door iedereen buiten Korea geaccepteerd. Wat kan Korea nu nog tegen dit onrecht doen? Behalve het inschakelen van de studenten zijn er ook meer formele Koreaanse acties: bij de IHO proberen ze naast de naam Japanse Zee ook de naam Oostzee erkend te krijgen. De IHO wijst daarbij op het feit dat er precedenten zijn: de IHO erkent zowel de Engelse namen Strait of Dover en English Channel als de Franse namen Pas de Calais en la Manche voor dezelfde wateren. Maar Japan weet besluitvorming tegen te houden. Ook bij de United Nations Group of Experts on Geographical Names (UNGEGN) is het aanhangig gemaakt. Maar de UNGEGN kan geen actie ondernemen in individuele gevallen en bepaalt alleen naam gevingsprincipes, zoals dat van dubbele namen. De UNGEGN kon niet verder gaan dan vast te leggen dat geen enkel land een ander land kan opleggen hoe het een bepaald object (zoals een zee) moet noemen. Daarmee heeft Korea zijn Oostzee dus nog steeds niet op de kaart.tenslotte organiseert Korea wetenschappelijke conferenties over de naamgeving van zeeën. Vorig jaar in juni 2011 in Den Haag en dit jaar in maart in Brussel. Tijdens deze conferenties komen alle taalkundige, juridische en kartografische aspecten aan de orde. Op deze manier blijft de druk op de ketel om Japan van zijn halsstarrige houding af te krijgen. Dit lijkt allemaal ver van ons bed. Maar ook in onze streken kunnen naamkwesties ontstaan. Neem alleen al de naam Friesland. Die hebben we allemaal geleerd als naam van een van onze 12 provincies. Verder hadden we West-Friesland in het noorden van Noord-Holland en Ostfriesland in Duitsland ten oosten van de provincie Groningen. Maar sinds een jaar of tien is de officiële naam van onze friestalige provincie Fryslân geworden, en als we met de nameserver EuroGeonames naar Friesland zoeken, komen we nu alleen nog maar uit bij de Landkreis Friesland aan de Duitse Noordzeekust. Laat daar nu allang geen Fries meer worden gesproken... Ferjan Ormeling MIJNGIN Via MIJNGIN wordt de GIN-ledendatabase up-to-date gehouden. Zodoende kunnen we leden beter informeren en gerichte uitnodigingen voor activiteiten sturen. In juli 2011 is aan alle persoonlijke leden per brief gevraagd in te loggen op MIJNGIN en het persoonlijk profiel aan te vullen. Ben je er nog niet aan toegekomen? Ga naar de website, log in met je lidnummer en je postcode. Nadat je bent ingelogd leidt elke volgende muisklik naar je profiel. Dit profiel moet je aanvullen voor je verder kunt in de site. Meer informatie over MIJNGIN en inloggen vind je op Geo-Info

6 Het Bestand Bodemgebruik gaat met de tijd mee C. Melser, CBS Het gebruik van de Nederlandse bodem weerspiegelt de economische en demografische ontwikkelingen. Groeit de bevolking of worden huishoudens kleiner, dan is meer ruimte nodig voor woningen. Gaat het slecht met de economie, dan blijft bouwterrein braak liggen. Het bodemgebruik wordt sinds 1900 in kaart gebracht door het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). In het Bestand Bodemgebruik publiceert het CBS voor elke hectare in Nederland welke functie deze vervult. In dit artikel geeft het CBS inzage: hoe het Bestand Bodemgebruik wordt samengesteld, hoe nieuwe bronnen van ruimtelijke informatie worden aangeboord en nieuwe publicatievormen worden ingezet. Bodemgebruik in kaart Het Bestand Bodemgebruik (BBG) is voor het eerst gepubliceerd in Met de gegevens uit het BBG zijn veranderingen in het ruimtegebruik door de tijd te volgen. Zo is te zien hoe water heeft plaatsgemaakt voor land, hoe steden zijn uitgebreid met nieuwbouwwijken en hoe de woeste gronden van toen landbouw-, recreatie- of natuurgebied zijn geworden. In de eerste helft van de twintigste eeuw waren de cijfers over bodemgebruik alleen op nationaal niveau beschikbaar; vanaf 1950 werden ze uitgesplitst naar provincie. Aan de provinciale cijfers is bijvoorbeeld te zien dat Limburg van oudsher meer dan twee keer zoveel verkeersterrein heeft als Drenthe. Inmiddels brengt het CBS het bodemgebruik voor elke hectare in Nederland in kaart en worden de cijfers om de twee jaar gepubliceerd tot op buurtniveau. Het BBG heeft daarmee een mate van detail en actualiteit waarmee Nederland internationaal gezien voorop loopt. Medio 2011 kwam het BBG van 2008 beschikbaar. Het BBG kent acht hoofdgroepen van bodemgebruik: verkeersterrein, bebouwd terrein, semi-bebouwd terrein, recreatieterrein, agrarisch gebied, bos en natuur, binnenwater en buitenwater. Deze hoofdgroepen hebben weer verschillende uitsplitsingen. Zo worden binnen het bebouwd gebied woonterrein, bedrijventerrein, detailhandel en horeca, sociaal cultureel terrein en openbare voorzieningen onderscheiden. Met deze indeling maakt het BBG het verschil in functie van gelijke objecten zichtbaar op de kaart. Zo kunnen bomen op een perceel voor houtproductie staan, maar ook in een wandelpark gebieden die een heel andere functie hebben, om een ander terreinbeheer vragen en in beleid ook op verschillende waarden worden beoordeeld. In het BBG worden bomen dan ook toegewezen aan óf bos, óf aan park en plantsoen. Iets vergelijkbaars geldt voor bebouwing. Een gebouw kan immers een woonhuis zijn, maar ook Bij verschillende gebruiks vormen in één gebouw is het gebruik op maaiveld bepalend voor de classificatie bijvoorbeeld een ziekenhuis of een bedrijf. Waar verschillende functies in één gebouw samenkomen, is het bodemgebruik op het maaiveld bepalend. Winkels met bewoning van de bovenliggende etages worden geclassificeerd als detailhandel en horeca; een woonflat met een ondergrondse parkeergarage is woonterrein. De indeling in gebruiksgroepen is gebaseerd op de behoefte aan beleidsinformatie van het Ministerie van Infrastructuur en Milieu, dat ook zijn Bestand Bebouwd gebied vaststelde op basis van het BBG. Inmiddels wordt het BBG breder gebruikt binnen de ruimtelijke ordening. Zo baseert het Planbureau voor de Leefomgeving veel van zijn ruimtelijke analyses op het bestand en zetten diverse andere gebruikers het in voor onderzoek, beleid of onderwijs. Van handgetekende kaarten naar luchtfoto s : externe informatie en getekende kaarten als informatiebron Aan het begin van de 20 e eeuw werd het BBG gebaseerd op informatie van het Ministerie van Landbouw. In de jaren 50 veranderde dat: het CBS kreeg de cijfers over bodemgebruik toen rechtstreeks van gemeenten. De ontvangen gegevens werden nationaal en per provincie gepubliceerd. De locatie van de terreinen werd nog niet vastgelegd; per gemeente was enkel een tabel met getallen bekend. Per periode konden de gemeentelijke cijfers sterk variëren. Om de veranderingen beter te kunnen volgen, ging het CBS in 1976 de gegevens tweejaarlijks uitvragen 4 Geo-Info

7 met kaarten waarop gemeenten hun bodemgebruik moesten intekenen. Het CBS digitaliseerde de gemeentelijke kaarten en stelde er een nationaal bestand mee samen waaruit cijfers op gemeentelijk, provinciaal en landelijk niveau werden gepubliceerd : luchtfoto s en een trendbreuk Omdat het detailniveau van de kaarten die gemeenten aanleverden uiteenliep, is het CBS in 2000 zelf het bodemgebruik van heel Nederland gaan vaststellen. Sindsdien wordt Friesland op dezelfde manier in kaart gebracht als Zeeland, en Amsterdam hetzelfde als Epe. Lokale verschillen worden dan niet meer veroorzaakt door verschillende interpretaties van gemeenten, en het bodemgebruik is vergelijkbaar over het hele land. Ook zijn de categorieën van bodemgebruik opnieuw vastgesteld in overleg met het Ministerie van Infrastructuur en Milieu. Door deze uniformering in combinatie met de veranderingen in de categorieën is er vanaf 2000 een trendbreuk met de cijfers van voor die tijd. Het BBG van 1996 is daarom op zowel de oude als de nieuwe manier samengesteld, zodat dit als schakelbestand kan worden gebruikt. Sindsdien zijn er geen grote wijzigingen meer geweest. Sinds 2000 zet het CBS ook nieuwe databronnen in voor het samenstellen van het BBG. Zo wordt nu de Topografische Kaart 1: als basis gebruikt voor de ligging van hoofdwegen en de scheiding tussen land en water. Door bij deze kaart aan te sluiten is de CBS-informatie over het bodemgebruik goed te combineren met andere kaarten, zoals de Topografische kaart zelf en het Landelijk Grondgebruik Nederland van Alterra. Verder Slechts 8% van Nederland bebouwd! zijn luchtfoto s de laatste jaren leidend voor de bepaling van het bodemgebruik. Daarom is het Bestand Bodemgebruik een momentopname, en wel van het voorjaar waarin de foto s zijn genomen. Waar het bodemgebruik is veranderd ten opzichte van de vorige periode, worden de grenzen handmatig aangepast. Dit gebeurt bijvoorbeeld wanneer bouwterrein is veranderd in bewoonde huizen, er nieuwe wegen zijn aangelegd, of wanneer een golfterrein is aangelegd aan de rand van de stad en daarvoor volkstuinen zijn verplaatst. Mochten deze veranderingen nog niet verwerkt zijn in de laatst beschikbare topografische kaart, dan worden ze wel op de nieuwe kaart van het bodemgebruik ingetekend. Waar mogelijk gebruikt het CBS de polygonen van de topografische kaart, maar de luchtfoto s blijven leidend. De indeling in bodemgebruikscategorieën wordt verfijnd met behulp van verschillende hulpbronnen. Zo wordt de Top10- kaart van het Kadaster gebruikt voor het lokaliseren van bospercelen en kassen in de tuinbouw. De grenzen hiervan worden overgenomen en waar nodig handmatig bijgewerkt. Het bestand Adrescoördinaten Nederland van het Kadaster wordt gebruikt om een indicatie te krijgen van de ligging van bestaande adressen: van woonhuizen, winkelstraten, maar ook van bedrijfsterreinen. Het woningregister van het CBS wordt vooral gebruikt om te zien waar recreatiewoningen liggen en om verzorgende instellingen te lokaliseren, ook als deze zijn gehuisvest in een woonhuis. Het bedrijfsregister van het CBS wordt ingezet voor het herkennen van grotere geclusterde bedrijven op bedrijfs- 1a 1b 1c 1d Van luchtfoto tot Bestand Bodemgebruik 2010: 1a. luchtfoto 2008, 1b. luchtfoto 2010, 1c. BBG2008 met hulpinformatie, 1d. BBG2010. Geo-Info

8 terreinen of in het landelijke gebied. Bij twijfel of een kasteeltje een woonhuis, een bedrijfslocatie of een vestiging van hoger onderwijs is, geeft internet vaak uitsluitsel. Het bestand van Locatus tenslotte geeft goede informatie over de ligging van winkels en horeca. De toename van het winkelgebied in het bestand van 2008 is hieraan toe te schrijven: er zijn feitelijk niet zo veel winkels bijgekomen, maar het CBS heeft er meer in beeld, ook in de lokale winkelcentra buiten de binnensteden. Na 2010: efficiëntere methode Men bekijkt de methode waarmee het BBG wordt samengesteld elke editie kritisch. Resultaat daarvan is onder meer een wijziging van de manier waarop de kaart wordt gekoppeld aan de Top10-kaart van het Kadaster. Om het BBG hierbij te laten aansluiten, werden de wegen en de landwatergrens van de Top10-kaart voorheen opnieuw over het voorgaande Bestand Bodemgebruik gelegd. Het voordeel daarvan was dat de kaart altijd aansloot bij de laatst beschikbare Top10-kaart, ook als wegen de voorgaande keer handmatig waren ingetekend in het BBG. Het nadeel was dat handmatige verbeteringen die niet óók in de Top10-kaart werden doorgevoerd, de volgende keer opnieuw werden overschreven met de Top10-gegevens. Bovendien konden grenzen door afronding iedere keer enkele centimeters verschuiven, wat zogeheten slivers opleverde: smalle reepjes oppervlakte van slechts enkele centimeters of minder, op plaatsen waar er in werkelijkheid niets veranderde. Voortaan worden daarom enkel Bekijk BBG met CBS-viewer of andere viewer de mutaties uit de Top10-kaart overgenomen, met het voorgaande BBG als basis. Ongewijzigde spoorlijnen zullen dan niet meer bij elke update enkele centimeters verschuiven. Daarnaast wordt bij kruisingen tussen land, water en spoorwegen voortaan niet meer gewerkt met een dubbele codering. Voorheen werd een brug over het water zowel als weg of spoorweg én als water geclassificeerd, zodat het doorlopende waternetwerk in stand werd gehouden. Deze dubbele codes zijn echter moeilijk foutloos direct uit de Top10-kaart te halen en kosten naar verhouding veel tekenwerk. Daarbij komt dat deze netwerken van infrastructuur in het BBG slecht bekend zijn en nauwelijks worden gebruikt. Vanaf het BBG 2012 zullen deze dubbele codes daarom niet meer voorkomen. Bij bruggen en viaducten krijgen spoorwegen en autowegen prioriteit over water, waardoor het water hier enkele vierkante meters aan oppervlakte zal inleveren. Ook de software voor het BBG houdt het CBS up-to-date. Voorheen werd de Top10-Vector kaart als DGN-bestand als basis gebruikt, maar inmiddels is dat de basisregistratie, de Top10NL. Dit bestand wordt geleverd als een ESRI-file en in GML-formaat. De software om deze bestanden in te kunnen lezen zal een update krijgen en de gebruikte GIS-programma s zullen in hun totaliteit worden omgezet naar een recente programmeertaal om toekomstbestendig te blijven. Met deze veranderingen onder de motorkap is het ook tijd om te zien of daarnaast de structuur van de GIS-programma s kan worden verbeterd. Gratis beschikbaar in verschillende vormen Het Bestand Bodemgebruik is in verschillende vormen vrij beschikbaar. In StatLine, de digitale databank van het CBS, staan de cijfers voor Nederland als geheel en uitgesplitst naar provincie, gemeente, COROPgebied, grootstedelijke agglomeratie en stadsgewest ( ). In de tabel Kerncijfers Wijken en Buurten wordt bovendien een selectie van de categorieën per buurt gepubliceerd (http://bit.ly/wgljbk ). Het GIS-bestand van het BBG is op te vragen door een te sturen aan de Infoservice van het CBS De GIS-bestanden met het bodemgebruik in 2006 en 2008 staan ook ter inzage op Geoservice bodemgebruik en CBS-viewer. 6 Geo-Info

9 opgenomen in de verzameling van kaartlagen op een site die GIS voor het onderwijs aanbiedt. Sluiten de vrij beschikbare cijfers en gegevens niet aan bij uw wensen, dan is tegen kostprijs ook maatwerk mogelijk. Als maatwerk kan het CBS ook cijfers naar diverse andere regionale indelingen leveren. Bodemgebruik 2008 (bron: CBS). Daarmee voldoet het CBS al voor een deel aan de toekomstige verplichting van Inspire om geografische data breed te ontsluiten. Het bodemgebruik is op te bekijken met de viewer van het CBS en met andere viewers zoals ArcGIS Online. De metadata van het BBG zijn opgenomen en gepubliceerd in het NGR (Nationaal GeoRegister). Daarnaast is het bestand Nederland is nog steeds een agrarisch land Van de totale oppervlakte van Nederland wordt 55 procent gebruikt voor de land- en tuinbouw. Daarna volgen bos en natuurlijk terrein met een aandeel van 12 procent. Het bebouwde terrein is weliswaar heel zichtbaar, maar beslaat slechts 8 procent van de totale oppervlakte. Kartografie en 4 mei Tegen 4 mei past memoreren van het bestaan van de Amsterdamse stippenkaart, een bizar voorbeeld van een themakaart. Hij staat intussen speciaal bij de topstukken voor kinderen op de website De toelichting: Deze kaart (100 x 100 cm) is in 1941 in opdracht van de bezetters door Amsterdamse ambtenaren gemaakt. Iedere stip staat voor tien joodse inwoners. Van de Nederlandse joden woonden er ongeveer in Amsterdam (NIOD). De kaart zelf vermeldt rechtsboven de samensteller: Bureau van Statistiek der gemeente Amsterdam. Cijfers in blauw = aantal Joden per buurt ; Cijfers in rood = aantal niet-joden per buurt en elke stip = 10 Joden. De vaktijdschriftendatabank op kent negen treffers voor het woord stippenkaart, maar deze kaart ontbreekt! De mensen van de huidige afdeling Geo-Informatie in Amsterdam zijn nog blij dat het niet een voorloper van hun eigen dienst was - ondanks het feit dat de kaart technisch mooi is. Adri den Boer Geo-Info

10 Verslag De waarde van hoogte in de Lage Landen Gaf de projectorganisatie Actueel Hoogtebestand Nederland (AHN) in juni 2011 al een mooi boekje uit met de titel De waarde van hoogte in de Lage Landen, haar mini-congres op de ochtend van 6 maart 2012 heette ook zo. De voorzitter van dit gebeuren in De Reehorst in Ede was prof.dr. Henk Scholten (VU/ Geodan). Deelnemers werden niet alleen gratis geïnformeerd, maar ook geconsulteerd over de toekomst. Uw mening telt! Om een dynamische bijeenkomst te garanderen is het aantal deelnemers gelimiteerd tot 150, zo stond vooraf op de website en al dan niet daardoor waren het er net 100, waaronder van buiten de waterschappen vooral geo-informanten in plaats van eindgebruikers. Scholten informeerde wie er anderhalf jaar geleden ook present was op het AHN-congres (middaggebeurens heette geen minicongres ). Het bleek ongeveer de helft te zijn en dat werd gezien als mooi. Visie AHN-3 Drs. Fred Haarman (Haskoning) gaf een toelichting op de visie voor het AHN-3. Uiteraard memoreerde hij eerst het 16 jaar geleden gestarte AHN-1 en het nog in opbouw zijnde AHN-2 van Rijkswaterstaat en de waterschappen. AHN-1 (opbouw Wytze Schuurmans: We kunnen AHN-2 data nog niet gebruiken. Ramon Hanssen. Fred Haarman en Henk Scholten. AHN niet hèt hoogtebestand van NL ) kende één punt per 16 m 2 met een hoogtemeetprecisie van 15 cm. AHN-2 (opbouw ) is 150 keer fijner en heeft een precisie van zo n 5 cm. Een in 2011 opgemaakte visie met een tijdshorizon van weer zeven jaar gaat in op vragen als die of de opvolger een product, dienst of service wordt. Duidelijk lijkt een vraaggestuurd flexibiliseren van de opnamefrequentie en de resolutie. Centraal in de visie staat het borgen van continuïteit en daarnaast financiering, zo verkondigde Haarman. Gedachtig aan het motto verbeteren, verbreden, vernieuwen somde de spreker nieuwe stedelijke toepassingen op, zoals schaduwwerking, warmte, wind, luchtstromen en handhaven van bouwen met vergunningen. Via webservices gaan gebieden in plaats van (zoals nu) nog te verknopen kaartbladen worden aangeboden. Het basisproduct ziet men graag budgetgefinancierd door gezamenlijke overheden en dat zijn er meer dan nu. De op termijn wellicht kostenloze beschikbaarstelling van AHN-data zal kansen bieden aan innovaties. Filmvertoning AHN Wat was geagendeerd als filmvertoning AHN was nieuw, visueel mooi en herinnerde zelfs aan Nederland van boven. Een vertoning was daarin ook de oneliner van Arie Versluis, de nieuwe HID van de Data-ICT- Dienst van Rijkswaterstaat: Geo-Informatie heeft niet alleen een x- en z-component, maar ook een y-component: de hoogte. Je verspreken is menselijk. Ook Scholten had het over het Algemeen Hoogtebestand. Maar in zo n film word je toch gecorrigeerd als je de y en z verwisselt? 3Di Waterbeheer Onder de titel Gebruik in de toekomst gingen dr.ir. Wytze Schuurmans en ir. Olga Pleumeekers (Nelen & Schuurmans) in op het onderzoeksprogramma 3Di Waterbeheer van een heel consortium. Tot op heden worden de beschikbare gedetailleerde hoogtedata nog niet benut in watersimulatiemodellen (en worden die modellen zelf weinig benut!). Het naar de Egyptische watergod vernoemde programma SOBEK van Deltares zou daarom van 1 miljoen naar 1 miljard pixels willen. Met een nieuwe generatie die 1000 keer sneller kan rekenen en allicht vele malen nauwkeuriger is, is het wel mogelijk hoogtedata meer te benutten 8 Geo-Info

11 Olga Pleumeekers en de Regge. en kunnen er betere beslissingen worden genomen. Mevrouw Pleumeekers liet fraaie demo s zien met zaken als nevengeulen, vette nieuwe dijken en boezemkadebreuken ( filmpje is een live-opname van mijn scherm. ) Ze toonde apps ter ontsluiting van onder meer de populator van Bridgis en PDOK-bestanden (met AHN-1). Werkelijk prachtig was de afsluitende 3D-visualisatie van ruwe data van AHN-2, luchtfoto s en modelresultaten van 3Di met zelfs golfpatronen die de stroomsnelheid van het water aangeven in plaats van de blauwe plakken van GIS-kaarten. Bekijken van is een aanrader! Vragen bij AHN-3 Prof.dr.ir. Ramon Hanssen (TUD) zette net als in 2010 vraagtekens bij een weer temporele update van het AHN met vliegtuiglaserscanning. Zijn titel was nu Vernieuwing en verbetering vanuit de techniek, maar hij sprak breder. Om te beginnen vond hij het AHN helemaal niet hèt hoogtebestand van Nederland. Dat is het bestand aan NAP-peilmerken, fysiek aanwijsbaar en met toetsbare precisie en betrouwbaarheid. Het AHN was en is natuurlijk wel een hoogtegrid. Hij probeerde zich voor te stellen waarom men na het AHN-2 een AHN-3 zou willen. Omdat de hoogte verandert? Zijn stelling dat dat landsbreed gezien maar marginaal is, leverde hem eerst Verzakking Heerlen was 20 jaar geleden al te voorspellen hoon vanuit de zaal op. Toen hij als geodeet uitlegde dat pas bij een precisie van 5 cm verschillen van 14 cm significant te detecteren zijn - en dus voor zelfs het Groninger gasveld dan een frequentie van 20 jaar voldoende is - zweeg men stil. Zou het gewenst zijn, omdat de techniek nog meer verbetert? Na zijn uitleg van de toch begrensde idealisatieprecisie (met Baardaportret) en het voorbeeld van een 4 cm daarvan voor gras- en bouwland bleef daar ook weinig nut van over. Als derde mogelijke motief voor AHN-3 noemde hij de uitvoering van objectbeheer. Dat leek hem de minst slechte potentiële reden, maar ook een motief om dan de naam maar te veranderen als het hoogtebegrip minder relevant is dan het secundaire gebruik! Voor wie hoogteverandering relevant vindt, verwees hij naar radarsatellieten die eens per week in plaats van eens per zeven jaar opnemen. Het gaat om gratis data van InSAR, de satalliet radar interferometrie. De professor toonde ook de zeer preciese bodembewegingen en snelheden daarvan, uiteraard weer onder vermelding dat daarmee de hoogten niet bekend zijn. Zoals bekend voelt Hanssen niets meer voor het valideren van de ene techniek met de andere, maar wil combineren, voor hoogte dus voor de toekomst InSAR met het AHN-2. Zijn slot met het grafiekrijke bewijs dat uit beschikbare radardata vanaf 1992 het bezwijken van de pilaar in de parkeergarage onder het winkelcentrum in Heerlen te voorspellen was, was imponerend. We hadden het al 20 jaar geleden kunnen zien aankomen. Het zakte daar 7 cm in 18 jaar en in de laatste 2 jaar per jaar 2 cm, aldus Hanssen. Ik vind dat het altijd voor het AHN-congres pleit dat je niet alleen enthousiaste mensen hoort, maar dat ze ook kritische verhalen hebben, zo zei Scholten in zijn dankwoordje. Tipmuren vol Interactief was het praten met eigen werkvelden en het vullen van zogenoemde tipmuren. Daarin werden de organisatorische overheidswerkvelden Dienst Landelijk Gebied, Kadaster, Rijkswaterstaat, Provinciën, gemeenten en waterschappen onderscheiden. Wat dit oplevert aan verbeteren, verbreden en vernieuwen zal uiteraard nog blijken, maar de input kwam er. Intussen gingen die geo-informanten vast verder in hun organisaties door als AHN- èn InSAR-verkopers... Adri den Boer AHN-ballonnen van Rijkswaterstaat. Kadastrale AHN-ballonnen. Geo-Info

De complete oplossing voor uw kadastrale informatievoorziening.

De complete oplossing voor uw kadastrale informatievoorziening. De complete oplossing voor uw kadastrale informatievoorziening. Foto: Mugmedia Het Kadaster gaat de levering van kadastrale informatie ingrijpend vernieuwen. Het huidige proces van verwerken van kadastrale

Nadere informatie

Geo-Informatie. AGGN 7 Juni 2012 GIS Internet en Mobiel

Geo-Informatie. AGGN 7 Juni 2012 GIS Internet en Mobiel Geo-Informatie AGGN 7 Juni 2012 GIS Internet en Mobiel Sjaak Dieleman WUR, GIS Opleiding Nieuwland Geo-Informatie Detachering waterschap Ministerie van Buitenlandse Zaken (Azië) FAO - Wereld Voedsel Organisatie

Nadere informatie

Gebouwinformatie. Locatie. De Jagershuizen 30, 7316ND Apeldoorn Datum. 12-05-2015 Kadastraal nummer APELDOORN AB 04155 G0000. Inhoud: 1.

Gebouwinformatie. Locatie. De Jagershuizen 30, 7316ND Apeldoorn Datum. 12-05-2015 Kadastraal nummer APELDOORN AB 04155 G0000. Inhoud: 1. Inhoud: 1. Informatie 2. Visualisatie 3. Toelichting Informatie Gebouwenadministratie gemeente Identificatie gebouw Type Oppervlakte grondvlak Bouwjaar Aantal verblijfsobjecten Aantal gebruiksdoelen 0200100000083411

Nadere informatie

Jouw wereld op de kaart. werkblad. VMBO tl, HAVO, VWO klas 1

Jouw wereld op de kaart. werkblad. VMBO tl, HAVO, VWO klas 1 Jouw wereld op de kaart werkblad VMBO tl, HAVO, VWO klas 1 Jouw wereld op de kaart WERKBLAD Recht zo die gaat! Varen op de kaart van Mercator Deze tentoonstelling gaat over Mercator, een beroemde kaartenmaker

Nadere informatie

WERKBLAD. Naam: Namen van de andere leerlingen uit jouw groepje:

WERKBLAD. Naam: Namen van de andere leerlingen uit jouw groepje: Jouw wereld op de kaart WERKBLAD Groep 7 en 8 Recht zo die gaat! Varen op de kaart van Mercator Deze tentoonstelling gaat over Mercator, een beroemde kaartenmaker uit de 16de eeuw. Zijn wereldkaart wordt

Nadere informatie

Open Geodata combineren in de praktijk

Open Geodata combineren in de praktijk Open Geodata combineren in de praktijk Jan-Willem van Aalst www.imergis.nl, www.opentopo.nl Versie 5 september 2015 Jan-Willem van Aalst, www.imergis.nl Slide: 1 Onderwerpen in deze sessie Aanleiding/context:

Nadere informatie

ERVARINGEN MET PDOK IN HET VELD (GEMEENTEN)

ERVARINGEN MET PDOK IN HET VELD (GEMEENTEN) ERVARINGEN MET PDOK IN HET VELD (GEMEENTEN) Inspiratiesessie PDOK Partner middag Peter-Paul Koonings GeoNovation B.V. Inspiratiesessie AGENDA Voorstellen Relatie met PDOK Welke gegevens en hoe publiceren?

Nadere informatie

Méér dan een kaart. Kleinschalige topografie bij de gemeente Amsterdam. Aad Vuyk Productmanager Kartografie bij Geo-informatie

Méér dan een kaart. Kleinschalige topografie bij de gemeente Amsterdam. Aad Vuyk Productmanager Kartografie bij Geo-informatie Méér dan een kaart Kleinschalige topografie bij de gemeente Amsterdam Aad Vuyk Productmanager Kartografie bij Geo-informatie Agenda Positie van Geo-informatie & (kleinschalige) producten Basisregistratie

Nadere informatie

en in praktijk Intergraph Shuttle Geo in Business Intelligence Shuttle

en in praktijk Intergraph Shuttle Geo in Business Intelligence Shuttle Bijpraatsessies geostandaarden Geo-standaarden in bedrijf en in praktijk Geo-standaarden in bedrijf en in praktijk Bijpraatsessies geo-standaarden in de e- overheid 10:00-10:20 NEN 3610 Oracle en Open

Nadere informatie

1. Highlights. Rapportage 2e kwartaal 2015

1. Highlights. Rapportage 2e kwartaal 2015 1. Highlights PDOK geodatastore Vanuit het GI-beraad is onderzoek geïnitieerd naar een PDOK geodatastore. Dit onderzoek is uitgevoerd door Geonovum. In de kern gaat het om een selfservice-voorziening voor

Nadere informatie

1. Highlights. Rapportage 1e kwartaal 2015

1. Highlights. Rapportage 1e kwartaal 2015 1. Highlights Self services PDOK heeft haar jaarplanning voor vastgesteld. Daarin is ook de ontwikkeling van self service-faciliteiten opgenomen. Dit betreft het geautomatiseerd updaten van reeds gereleasde

Nadere informatie

Raadsvoorstel 2013 Rockanje, 1 oktober 2013 Nr. 83169/74225

Raadsvoorstel 2013 Rockanje, 1 oktober 2013 Nr. 83169/74225 Raadsvoorstel 2013 Rockanje, 1 oktober 2013 Nr. 83169/74225 Raadsvergadering van 28 en 31 oktober 2013 Agendanummer 11 Aan Onderwerp: de gemeenteraad. Krediet Basisregistratie Grootschalige Topografie

Nadere informatie

Een informatieplatform voor Groningen? enkele gedachten. Peter Millenaar - Provincie Groningen Paul Padding - Geonovum

Een informatieplatform voor Groningen? enkele gedachten. Peter Millenaar - Provincie Groningen Paul Padding - Geonovum Een informatieplatform voor Groningen? enkele gedachten Peter Millenaar - Provincie Groningen Paul Padding - Geonovum Beter Benutten Hergebruik van geo-info stimuleren in domeinen waar geo-info nog niet

Nadere informatie

VEILIGHEIDSINFORMATIE CENTRUM

VEILIGHEIDSINFORMATIE CENTRUM VEILIGHEIDSINFORMATIE CENTRUM Contactdag Inspectie Veiligheid en Justitie RBCB en Brandweer Erik van Borkulo, Coördinator Netcentrisch Werken Guus Welter, Adviseur Informatisering Agenda Veiligheidsinformatie

Nadere informatie

PDOK. Publieke Dienstverlening op de Kaart

PDOK. Publieke Dienstverlening op de Kaart PDOK De PDOK partners werken dagelijks met ruimtelijke vraagstukken. Om deze vraagstukken op te lossen, hebben zij elkaars gegevens nodig. Gezamenlijk realiseren zij daarom een geo-informatie voorziening

Nadere informatie

Metadata Catalogus (algemeen) Productbeschrijving Dataset Grootschalige Basiskaart Nederland (GBKN)

Metadata Catalogus (algemeen) Productbeschrijving Dataset Grootschalige Basiskaart Nederland (GBKN) Metadata Catalogus (algemeen) Productbeschrijving Dataset Grootschalige Basiskaart Nederland (GBKN) Metadata referentie invoerdatum: 1998/1999 laatste controledatum: 26 oktober 2000 laatste update datum:

Nadere informatie

WERKBLAD. (Naam leerling) (Naam medeleerlingen)

WERKBLAD. (Naam leerling) (Naam medeleerlingen) Jouw wereld op de kaart WERKBLAD Groep 7 en 8 Recht zo die gaat! Varen op de kaart van Mercator Deze tentoonstelling gaat over Mercator, een beroemde kaartenmaker uit de 16de eeuw. Zijn wereldkaart wordt

Nadere informatie

Voortgang en planning. Leo van der Sluijs Productmanager PDOK

Voortgang en planning. Leo van der Sluijs Productmanager PDOK Voortgang en planning Leo van der Sluijs Productmanager PDOK Klantendag PDOK, INSPIRE, BGT 20 november 2013 Agenda PDOK Highlights tweede helft 2013 Klantsignalen BRK en PDOK Planning 2014 Hoofddoelstelling

Nadere informatie

Lokale data. Onderzoek op maat, microdata, geoservices. Centraal Bureau voor de Statistiek

Lokale data. Onderzoek op maat, microdata, geoservices. Centraal Bureau voor de Statistiek Lokale data Onderzoek op maat, microdata, geoservices 121 Centraal Bureau voor de Statistiek CBS ook voor decentrale overheden Het Centraal Bureau voor de Statistiek beschikt over veel informatie op lokaal

Nadere informatie

Kadaster. Bijeenkomst VIAG 28 augustus 2015. Henk Polet Key accountmanager

Kadaster. Bijeenkomst VIAG 28 augustus 2015. Henk Polet Key accountmanager Kadaster Henk Polet Key accountmanager Wie, wat en hoe Organisatie Taken Kadaster Uitvoering Continuering Rechtzekerheid Gids Platform 2 Organisatie 3 Taken Wettelijke taken het bijhouden van de openbare

Nadere informatie

Gebruikersdag Beatrixgebouw, Utrecht 6 juni, 2012

Gebruikersdag Beatrixgebouw, Utrecht 6 juni, 2012 Gebruikersdag Beatrixgebouw, Utrecht 6 juni, 2012 Plenair ochtendprogramma 09.30-10.00 uur: Registratie/koffie en informatieplein 10.00-10.30 uur: Introductie, Bart van der Lely, Grontmij Welkomstwoord,

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. In 2025 fors meer huishoudens in de Randstad

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. In 2025 fors meer huishoudens in de Randstad Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB08-049 8 juli 2008 9.30 uur In 2025 fors meer huishoudens in de Randstad Sterkste groei aan noordoostzijde Randstad Ook meer huishoudens in Noord-Brabant

Nadere informatie

BRIDGIS EN DE BAG Opgesteld door Bridgis Geoservices BV Datum Mei 2013

BRIDGIS EN DE BAG Opgesteld door Bridgis Geoservices BV Datum Mei 2013 BRIDGIS EN DE BAG Opgesteld door Bridgis Geoservices BV Datum Mei 2013 INHOUD Wat is de BAG 3 Waarom de BAG? 4 Bridgis en de BAG 4 Het datawarehouse van Bridgis 4 Gevolgen van de BAG 5 Advies & Maatwerk

Nadere informatie

Mercator en de ontdekkingsreizen

Mercator en de ontdekkingsreizen Mercator en de ontdekkingsreizen V.U. ANNEMIE CHARLIER, GROTE MARKT 1, 9100 SINT-NIKLAAS Stedelijke Musea Sint-Niklaas 1 Beste leerling! Hopelijk vonden jullie het bezoek aan het Mercatormuseum een boeiende

Nadere informatie

Hoe spreek je het uit? Heb je wel eens gehoord van PDOK? Nico Claij 6 juni 2013 6/11/2013

Hoe spreek je het uit? Heb je wel eens gehoord van PDOK? Nico Claij 6 juni 2013 6/11/2013 Heb je wel eens gehoord van PDOK? Nico Claij 6 juni 2013 Hoe spreek je het uit? Péé Déé Ooo Kaa PuhDOK Péé DOK Publieke Dienstverlening Op de Kaart 1 Programma 1. Inleiding 2. Het merk PDOK 3. Beleidskader

Nadere informatie

Op pad met een digitale kaart. Martijn Oolman en Jack Schoenmakers, Hogeschool VHL KNAG presentatie 19B op 13-11-2016

Op pad met een digitale kaart. Martijn Oolman en Jack Schoenmakers, Hogeschool VHL KNAG presentatie 19B op 13-11-2016 Op pad met een digitale kaart Martijn Oolman en Jack Schoenmakers, Hogeschool VHL KNAG presentatie 19B op 13-11-2016 Inhoud Introductie Routes met stoppunten en opdrachten Online te gebruiken Waarbij allerlei

Nadere informatie

BEANTWOORDING VAN VRAGEN UIT VERGADERINGEN VAN HET DAGELIJKS BESTUUR, DE COMMISSIES EN HET ALGEMEEN BESTUUR

BEANTWOORDING VAN VRAGEN UIT VERGADERINGEN VAN HET DAGELIJKS BESTUUR, DE COMMISSIES EN HET ALGEMEEN BESTUUR DB-vergadering 08-02-2010 BEANTWOORDING VAN VRAGEN UIT VERGADERINGEN VAN HET DAGELIJKS BESTUUR, DE COMMISSIES EN HET ALGEMEEN BESTUUR vraag van uit de vergadering van dagelijks bestuur dagelijks bestuur

Nadere informatie

Aantal werkzoekenden en aantal WWuitkeringen

Aantal werkzoekenden en aantal WWuitkeringen Juni 2009 Aantal werkzoekenden en WW-uitkeringen 2 Ingediende vacatures 5 Vraag en aanbod bij UWV WERKbedrijf 6 Ingediende ontslagaanvragen en verleende ontslagvergunningen 7 Statistische bijlage 8 Toelichting

Nadere informatie

ARCGIS ONLINE APP VAN ARCGIS ONLINE

ARCGIS ONLINE APP VAN ARCGIS ONLINE ARCGIS ONLINE APP APP VAN ARCGIS ONLINE DOWNLOADEN APP STORE Op uw smartphone en/of tablet kunt de App van ArcGisOnline gratis downloaden en installeren door te zoeken op arcgis of u kunt een van de QR

Nadere informatie

ICT helpt de gemeente presteren. Jeroen van der Hulst, Programmamanager Informatisering

ICT helpt de gemeente presteren. Jeroen van der Hulst, Programmamanager Informatisering beter ICT helpt de gemeente presteren Jeroen van der Hulst, Programmamanager Informatisering Moet mee! - 90% huishoudens heeft snel internet - 10,4 miljoen smartphones -9 miljoen mobieltjes -2013: 4 miljard

Nadere informatie

Digitale Plannen en de nieuwe WRO

Digitale Plannen en de nieuwe WRO Digitale Plannen en de nieuwe WRO Afstemming tussen Geo-Informatiemodellen Paul Janssen, Geonovum Presentatie Wie is Geonovum? Wat is een geo-informatiemodel? Rol van een geo-informatiemodel Stelsel van

Nadere informatie

Graydon studie: Betaalgedrag Nederlands bedrijfsleven 2015.

Graydon studie: Betaalgedrag Nederlands bedrijfsleven 2015. Graydon studie: Betaalgedrag Nederlands bedrijfsleven. Inleiding Als het gaat om betaalgedrag van het Nederlandse bedrijfsleven kunnen we met een tevreden gevoel terugkijken op. Dat blijkt als we niet

Nadere informatie

Handleiding PDOK wandel- en fietsroutes

Handleiding PDOK wandel- en fietsroutes Handleiding PDOK wandel- en fietsroutes Versie 1.1 (4 december 2012) Algemene informatie Stichting Landelijk Fietsplatform en Stichting Wandelnet beheren de landelijke (recreatieve) routedatabank. Vanaf

Nadere informatie

De ambtenaar als ambassadeur aan de slag met social business Door: Jochem Koole

De ambtenaar als ambassadeur aan de slag met social business Door: Jochem Koole De ambtenaar als ambassadeur aan de slag met social business Door: Jochem Koole Sociale media hebben individuen meer macht gegeven. De wereldwijde beschikbaarheid van gratis online netwerken, zoals Facebook,

Nadere informatie

ESSAY. Hoe kan Oxford House efficiënter online communiceren naar zijn potentiele opdrachtgevers? Essay. Lexington Baly 1592180

ESSAY. Hoe kan Oxford House efficiënter online communiceren naar zijn potentiele opdrachtgevers? Essay. Lexington Baly 1592180 ESSAY Hoe kan Oxford House efficiënter online communiceren naar zijn potentiele opdrachtgevers? Essay Lexington Baly 1592180 Seminar: Dream Discover Do Essay Docent: Rob van den Idsert Effectief gebruik

Nadere informatie

Dataopwerkingsprojecten 'zichtbaar' onder controle

Dataopwerkingsprojecten 'zichtbaar' onder controle Dataopwerkingsprojecten 'zichtbaar' onder controle Visualisatie ten behoeve van projectaanpak en datakwaliteit Maurice Willemsen en Joery Korobejnik Spatial Eye en Enexis Asset Management maurice.willemsen@spatial-eye.com

Nadere informatie

BGT in de keten van inwinning en beheer

BGT in de keten van inwinning en beheer BGT in de keten van inwinning en beheer Bart van der Lely bart.vanderlely@grontmij.nl 1 Grontmij Intranet Internet GeoWeb Ruimtelijke Ordening Beheer Openbare Ruimte Belastingen Raadpleeg Milieuvergunningen

Nadere informatie

11-10-2010. 3. Nederlandse onderwijslandschap in Geo. GIS in de lage landen 30 september 2010. 2. SAGEO: doelen en organisatie

11-10-2010. 3. Nederlandse onderwijslandschap in Geo. GIS in de lage landen 30 september 2010. 2. SAGEO: doelen en organisatie GIS in de lage landen 30 september 2010 GIS in de lage landen: Nederland Inhoud 1. Situatie arbeidsmarkt en onderwijs in 2008 2. SAGEO: doelen en organisatie 4. Go Geo campagne 5. Resultaten tot zover

Nadere informatie

Bepalen toekomstige computertechnologie

Bepalen toekomstige computertechnologie Eén van de onmenselijke kanten van de computer is dat hij, eenmaal goed geprogrammeerd en goed werkend, zo volslagen eerlijk is (Isaac Asimov) Hoofdstuk 26 Bepalen toekomstige V1.1 / 01 september 2015

Nadere informatie

Kadaster Materiebeleid GEO. Handleiding kadastrale metingen met GPS. Aanvullingen op de HTW 1996 3.1. Materiebeleid GEO / PPB. Versie.

Kadaster Materiebeleid GEO. Handleiding kadastrale metingen met GPS. Aanvullingen op de HTW 1996 3.1. Materiebeleid GEO / PPB. Versie. Kadaster Materiebeleid GEO Aanvullingen op de HTW 1996 Auteur(s) Materiebeleid GEO / PPB Materiebeleid GEO 2 van 7 Aanvullingen op de HTW 1996 Opdrachtgever Kadaster Materiebeleid GEO Status Definitief

Nadere informatie

E-resultaat aanpak. Meer aanvragen en verkopen door uw online klant centraal te stellen

E-resultaat aanpak. Meer aanvragen en verkopen door uw online klant centraal te stellen E-resultaat aanpak Meer aanvragen en verkopen door uw online klant centraal te stellen 2010 ContentForces Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie,

Nadere informatie

Het Kadaster. RD_Brochure opmk 26-09-2003 09:50 Pagina 1

Het Kadaster. RD_Brochure opmk 26-09-2003 09:50 Pagina 1 RD_Brochure opmk 26-09-2003 09:50 Pagina 1 Het Kadaster Het Kadaster verzamelt gegevens over registergoederen in Nederland, houdt deze bij in openbare registers en op kadastrale kaarten en stelt deze gegevens

Nadere informatie

Kernregistratie Openbare Ruimte Overheid & ICT, Utrecht

Kernregistratie Openbare Ruimte Overheid & ICT, Utrecht Kernregistratie Openbare Ruimte Overheid & ICT, Utrecht DE KERNREGISTRATIE OPENBARE RUIMTE IS EEN ONMISBAAR INSTRUMENT VOOR IEDERE OVERHEIDSORGANISATIE DIE BEHEERTAKEN IN DE OPENBARE RUIMTE HEEFT René

Nadere informatie

Grote gemeenten goed voor driekwart van bevolkingsgroei tot 2025

Grote gemeenten goed voor driekwart van bevolkingsgroei tot 2025 Persbericht PB13 062 1 oktober 2013 9:30 uur Grote gemeenten goed voor driekwart van bevolkingsgroei tot 2025 Tussen 2012 en 2025 groeit de bevolking van Nederland met rond 650 duizend tot 17,4 miljoen

Nadere informatie

Beleid en standaarden

Beleid en standaarden Beleid en standaarden Grondstof voor Nationale en Europese Geo-Infrastructuren Noud Hooyman 17-11-2004 Inhoud Wat is een Nationale Geo Infrastructuur Waar doen we het voor Stroomlijning Basisgegevens:

Nadere informatie

[ARBEIDSMARKTRAPPORTAGE] Trends en inzichten in de vraagzijde van de arbeidsmarkt over het vierde kwartaal van 2011.

[ARBEIDSMARKTRAPPORTAGE] Trends en inzichten in de vraagzijde van de arbeidsmarkt over het vierde kwartaal van 2011. 4 2011 2011 Matchcare BV Afdeling Analyse en Arbeidsmarktinformatie Dit werk is auteursrechtelijk beschermd [ARBEIDSMARKTRAPPORTAGE] Trends en inzichten in de vraagzijde van de arbeidsmarkt over het vierde

Nadere informatie

Gebruikershandleiding Beeldmateriaal

Gebruikershandleiding Beeldmateriaal Gebruikershandleiding Beeldmateriaal Inhoudsopgave 1 Inleiding...3 1.1 Wat is de Landelijke Voorziening Beeldmateriaal?...3 2 Levering van de luchtfoto s...4 2.1 Luchtfoto s via webservices...4 2.2 Luchtfoto

Nadere informatie

En aantal maanden geleden heb ik aangegeven iets te gaan vertellen over plaatsbepaling.

En aantal maanden geleden heb ik aangegeven iets te gaan vertellen over plaatsbepaling. Verhaaltje ZX ronde 22 mei 2011 Plaatsbepaling Algemeen En aantal maanden geleden heb ik aangegeven iets te gaan vertellen over plaatsbepaling. Plaats bepaling is belangrijk o.a. voor het maken een aanpassen

Nadere informatie

Dames en heren, 1 DVHN, 9 september 2015.

Dames en heren, 1 DVHN, 9 september 2015. Toespraak commissaris van de Koning Max van den Berg, opening bijeenkomst Klantengroep Samenwerking Noord (Holland Web Week), Groningen, 16 september 2015 Dames en heren, Goed nieuws is geen nieuws, zeggen

Nadere informatie

Hoe maak je de BGT succesvol

Hoe maak je de BGT succesvol Hoe maak je de BGT succesvol in jouw organisatie? Hoe succesvol geworden bij de provincie Johan Janzen Succes vertalen naar jouw organisatie Willy Bakker Hoe het allemaal begon (Landmeten) Instrumentarium/hulpmiddelen

Nadere informatie

[ARBEIDSMARKTRAPPORTAGE] Trends en inzichten in de vraagzijde van de arbeidsmarkt over het tweede kwartaal van 2012.

[ARBEIDSMARKTRAPPORTAGE] Trends en inzichten in de vraagzijde van de arbeidsmarkt over het tweede kwartaal van 2012. 2 2012 2012 Matchcare BV Afdeling Analyse en Arbeidsmarktinformatie Dit werk is auteursrechtelijk beschermd [ARBEIDSMARKTRAPPORTAGE] Trends en inzichten in de vraagzijde van de arbeidsmarkt over het tweede

Nadere informatie

Delft in 3D. Irene De Bel

Delft in 3D. Irene De Bel Delft in 3D TU Delft gaat driedimensionaal. Terwijl 'Google Earth' het grote publiek laat kennismaken met tweedimensionale geografische informatiesystemen (GIS), werkt de TU aan driedimensionale GISmodellen

Nadere informatie

Jouw wereld op de kaart. werkblad. VMBO tl, HAVO, VWO klas 1

Jouw wereld op de kaart. werkblad. VMBO tl, HAVO, VWO klas 1 Jouw wereld op de kaart werkblad VMBO tl, HAVO, VWO klas 1 Jouw wereld op de kaart WERKBLAD Recht zo die gaat! Varen op de kaart van Mercator Deze tentoonstelling gaat over Mercator, een beroemde kaartenmaker

Nadere informatie

De Coördinaatsystemen van Nederland en hun relaties

De Coördinaatsystemen van Nederland en hun relaties De Coördinaatsystemen van Nederland en hun relaties NIN / GIN 18 februari 2005 Joop van Buren Kadaster Coördinaatsystemen van Nederland Inhoud: 1. ETRS89 en RD 2. NAP en Geoïde 3. RDNAPTRANS 2004 4. Kadastraal

Nadere informatie

Nationale monitor Social media in de Interne Communicatie

Nationale monitor Social media in de Interne Communicatie Nationale monitor Social media in de Interne Communicatie VRAGENLIJST Dit is de vragenlijst zoals we die aangeboden hebben. Veel vragen worden door zogenaamde LIkert schalen aangeboden, bij ons op een

Nadere informatie

ONTWIKKEL EEN GEZAMENLIJKE VISIE OP HET DUURZAAM BODEMGEBRUIK. Bijeenkomst XXX dag-maand-jaar, Locatie

ONTWIKKEL EEN GEZAMENLIJKE VISIE OP HET DUURZAAM BODEMGEBRUIK. Bijeenkomst XXX dag-maand-jaar, Locatie ONTWIKKEL EEN GEZAMENLIJKE VISIE OP HET DUURZAAM BODEMGEBRUIK Bijeenkomst XXX dag-maand-jaar, Locatie OPZET VAN DE PRESENTATIE Bodemvisie Waarom? Doel Middel Ingrediënten SPRONG Wie, wat, waarom? Het proces

Nadere informatie

Mercator en de ontdekkingsreizen

Mercator en de ontdekkingsreizen Mercator en de ontdekkingsreizen V.U. ANNEMIE CHARLIER, GROTE MARKT 1, 9100 SINT-NIKLAAS Stedelijke Musea Sint-Niklaas Beste leerling! Hopelijk vonden jullie het bezoek aan het Mercatormuseum een boeiende

Nadere informatie

Handleiding Historische Dorpsatlas Drentsche Aa. Versie 2

Handleiding Historische Dorpsatlas Drentsche Aa. Versie 2 Handleiding Historische Dorpsatlas Drentsche Aa Versie 2 Inleiding Deze Atlas heeft als doel om informatie te verstrekken over de historie van de dorpslandschappen in het Nationaal Beek- en Esdorpenlandschap

Nadere informatie

Aantal werkzoekenden en aantal WWuitkeringen

Aantal werkzoekenden en aantal WWuitkeringen April 2009 Aantal werkzoekenden en WW-uitkeringen blijven stijgen 2 Ingediende vacatures 5 Vraag en aanbod bij UWV WERKbedrijf 6 Ingediende ontslagaanvragen en verleende ontslagvergunningen 7 Statistische

Nadere informatie

Uitkomsten denk mee over de toekomst van Leidsenhage

Uitkomsten denk mee over de toekomst van Leidsenhage Uitkomsten denk mee over de toekomst van Leidsenhage Koningin Wilhelminalaan 2 Leidschendam Postbus 905 2270 AX Voorburg Telefoon 14 070 Fax (070) 320 13 02 www.leidschendam-voorburg.nl info@leidschendam-voorburg.nl

Nadere informatie

Planbureau voor de Leefomgeving PERSBERICHT. Bevolking daalt in kwart Nederlandse gemeenten. Nieuwe regionale bevolkingsprognoses tot 2040:

Planbureau voor de Leefomgeving PERSBERICHT. Bevolking daalt in kwart Nederlandse gemeenten. Nieuwe regionale bevolkingsprognoses tot 2040: Planbureau voor de Leefomgeving PERSBERICHT Nieuwe regionale bevolkingsprognoses tot 2040: Bevolking daalt in kwart Nederlandse gemeenten De komende dertig jaar treedt in delen van Nederland, vooral in

Nadere informatie

RD naar ETRS89. Wat betekent het en waarom zouden we het willen of moeten?

RD naar ETRS89. Wat betekent het en waarom zouden we het willen of moeten? RD naar ETRS89 Wat betekent het en waarom zouden we het willen of moeten? Lennard Huisman Kadaster Jantien Stoter Geonovum Rogier Broekman Rijkswaterstaat Leendert Dorst Dienst der Hydrografie Inhoud Aanleiding

Nadere informatie

Toelichting gebruik viewer Kaartlagen Linie van 1629

Toelichting gebruik viewer Kaartlagen Linie van 1629 Toelichting gebruik viewer Kaartlagen Linie van 1629 Herman Voet concept versie 25 februari 2015 De viewer is ingericht op basis van ArcGIS Online van Esri Nederland. Dat is een Cloud omgeving, waarbij

Nadere informatie

Graydon studie: Betaalgedrag Nederlands bedrijfsleven Q3 2015.

Graydon studie: Betaalgedrag Nederlands bedrijfsleven Q3 2015. Graydon studie: Betaalgedrag Nederlands bedrijfsleven. Inleiding Laat ik maar meteen met de deur in huis vallen. We hebben opnieuw een absoluut record te pakken sinds onze metingen begin 2002: het betaalgedrag

Nadere informatie

Van goed plan tot infrastructuur. Paul Hanraets Programmamanager GEO OOV

Van goed plan tot infrastructuur. Paul Hanraets Programmamanager GEO OOV Van goed plan tot infrastructuur Paul Hanraets Programmamanager GEO OOV Belang Geo-info voor de OOV Essentieel voor de plaatsbepaling van het incident en omvang van het effectgebied Basis voor communicatie

Nadere informatie

[ARBEIDSMARKTRAPPORTAGE] Trends en inzichten in de vraagzijde van de arbeidsmarkt over het eerste kwartaal van 2012.

[ARBEIDSMARKTRAPPORTAGE] Trends en inzichten in de vraagzijde van de arbeidsmarkt over het eerste kwartaal van 2012. 1 2012 2012 Matchcare BV Afdeling Analyse en Arbeidsmarktinformatie Dit werk is auteursrechtelijk beschermd [ARBEIDSMARKTRAPPORTAGE] Trends en inzichten in de vraagzijde van de arbeidsmarkt over het eerste

Nadere informatie

Demi Smit Sarah Lingaard. Atlas van de toekomst

Demi Smit Sarah Lingaard. Atlas van de toekomst Demi Smit Sarah Lingaard Atlas van de toekomst 1 Introductie: Wij hebben de Atlas van onze toekomst gemaakt met daarin onze ideeën voor Nederland in 2040. Hierin hebben wij geprobeerd weer te geven hoe

Nadere informatie

SOCIALSPATIAL: WHY, HOW & WHAT

SOCIALSPATIAL: WHY, HOW & WHAT SOCIALSPATIAL: WHY, HOW & WHAT WHY HOW WHAT WHY WHY Wij geloven dat er maatschappelijke vraagstukken zijn waar geoinformatie kan helpen in het creëren van baanbrekende oplossingen. WHAT HOW HOW WHAT Sociale

Nadere informatie

Aan de raad AGENDAPUNT 11. Doetinchem, 4 juli 2009. Economische visie en actieplan Dynamisch Duurzaam Doetinchem

Aan de raad AGENDAPUNT 11. Doetinchem, 4 juli 2009. Economische visie en actieplan Dynamisch Duurzaam Doetinchem Aan de raad AGENDAPUNT 11 Economische visie en actieplan Dynamisch Duurzaam Doetinchem Voorstel: 1. de foto van de sociaal-economische situatie in Doetinchem voor kennisgeving aannemen; 2. het beleidskader

Nadere informatie

Ruimte voor Talent in Gelderland Professionaliseringstrajecten Excellentie, Wetenschap en Techniek

Ruimte voor Talent in Gelderland Professionaliseringstrajecten Excellentie, Wetenschap en Techniek Ruimte voor Talent in Gelderland Professionaliseringstrajecten Excellentie, Wetenschap en Techniek - Staat talentherkenning en ontwikkeling bij u op school de komende jaren op de agenda? - Wilt u een rijke

Nadere informatie

Handleiding Landschappen van Noord- Nederland. Versie 1

Handleiding Landschappen van Noord- Nederland. Versie 1 Handleiding Landschappen van Noord- Nederland Versie 1 Inleiding In het najaar van 2010 heeft het SNS-REAAL fonds een subsidie beschikbaar gesteld aan het Kenniscentrum Landschap om de website Landschappen

Nadere informatie

Groeien naar lean & meaningful management support

Groeien naar lean & meaningful management support Groeien naar lean & meaningful management support LEAN AND MEANINGFUL 07 DEF.indd 1 25-08-14 17:47 LEAN AND MEANINGFUL 07 DEF.indd 2 25-08-14 17:47 Groeien naar lean & meaningful management support Annemarie

Nadere informatie

Een kijkje in de kaarten van het HBO. Joris Vermaesen, Christelijke Hogeschool Windesheim

Een kijkje in de kaarten van het HBO. Joris Vermaesen, Christelijke Hogeschool Windesheim Een kijkje in de kaarten van het HBO Joris Vermaesen, Christelijke Hogeschool Windesheim Welkom studenten bij: De kenmerkende beroepsopdracht Virtuele Ruimte Opdrachtgever: Gemeente Zwolle Opdracht: Buurtbereikbaarheidskaart

Nadere informatie

Hotsheet Oktober - December 2012

Hotsheet Oktober - December 2012 Hotsheet Oktober - December 2012 StepStone feiten en cijfers StepStone feiten en cijfers Enkele cijfers Bezochte pagina s 4.841.739 Aantal bezoeken 1.377.466 Unieke bezoekers 948.607 Aantal vacatures 3.597

Nadere informatie

Rapportage online marktonderzoek Wat maakt succes?

Rapportage online marktonderzoek Wat maakt succes? Rapportage online marktonderzoek Wat maakt succes? December 2007 / Januari 2008 Door: Marco Bouman, Impulse, Strategie & Marketing Februari 2008 2008 Marco Bouman, alle rechten voorbehouden Het is niet

Nadere informatie

Bijlage bij FeniksInformatiebrief nummer 1, jaargang 2, Thiememeulenhoff

Bijlage bij FeniksInformatiebrief nummer 1, jaargang 2, Thiememeulenhoff De terugkeer van de tijdbalk: interactief en multimediaal Hij is terug: de tijdbalk!weggezuiverd uit het thematische onderwijs tussen 1980 en 2000 en in ere hersteld door de canonieke leerstellingen van

Nadere informatie

Klik om de stijl te bewerken

Klik om de stijl te bewerken Geocraft.NL Juffrouw, mag ik mijn werkstuk in Minecraft 3D inleveren? ECP 2015 Paul van Zoggel Slimme Leefomgeving Geodan Geocraft.NL > Geo-ICT adviesbureau > 150 geo-professionals > 30 jaar ervaring Minecraft

Nadere informatie

Doorbraakproject Open Geodata als grondstof voor groei en innovatie. Belemmeringen rondom Open Geodata wegnemen

Doorbraakproject Open Geodata als grondstof voor groei en innovatie. Belemmeringen rondom Open Geodata wegnemen Doorbraakproject Open Geodata als grondstof voor groei en innovatie Belemmeringen rondom Open Geodata wegnemen De aanleiding Topsectoren aanpak onder Rutte 1 Wat is er gebeurd Digitale Agenda.nl (17 mei

Nadere informatie

Handleiding PDOK gebruik ten behoeve van Afnemers

Handleiding PDOK gebruik ten behoeve van Afnemers ten behoeve van Afnemers Dit document is bedoeld voor online gebruik. Datum: 10 december 2012 Versie: 1.1 Status: definitief Versiehistorie Versie Datum Wijzigingen ten opzichte van de vorige versie 1.0

Nadere informatie

Innovaties in e-learning. Jos Herkelman

Innovaties in e-learning. Jos Herkelman Innovaties in e-learning What s new? Jos Herkelman Wat is er al bereikt? N@Tschool! v11 Overzicht ; eenvoud ; open ; sneller werken Betere informatievoorziening i i i rondom inloggen Portaalfunctionaliteit:

Nadere informatie

19 e gebruikersdag dg DIALOG BOR. 17 november 2010. Ron Bloksma Dzenita Murguzovic NORA & GEMMA. Wat heb ik er aan?

19 e gebruikersdag dg DIALOG BOR. 17 november 2010. Ron Bloksma Dzenita Murguzovic NORA & GEMMA. Wat heb ik er aan? 19 e gebruikersdag dg DIALOG BOR 17 november 2010 Ron Bloksma Dzenita Murguzovic NORA & GEMMA Wat heb ik er aan? 1 NORA Gemma architectuur RSGB Waar gaat dat allemaal over? Doel: Duidelijkheid creëren

Nadere informatie

Aantal werkzoekenden en WW-uitkeringen opnieuw toegenomen

Aantal werkzoekenden en WW-uitkeringen opnieuw toegenomen Maart 2009 Aantal werkzoekenden en WW-uitkeringen opnieuw toegenomen 2 Ingediende vacatures 5 Vraag en aanbod bij UWV WERKbedrijf 6 Ingediende ontslagaanvragen en verleende ontslagvergunningen 7 Statistische

Nadere informatie

21st Century Skills Training

21st Century Skills Training Ontwikkeling van competenties voor de 21 e eeuw - Vernieuwend - Voor werknemers van nu - Met inzet van moderne en digitale technieken - - Integratie van social media - Toekomstgericht - Inleiding De manier

Nadere informatie

HANDLEIDING BEHEER WEBSITE. Vrouwen van Nu

HANDLEIDING BEHEER WEBSITE. Vrouwen van Nu HANDLEIDING BEHEER WEBSITE Vrouwen van Nu Versie 1.3 11 Oktober 2012 VERSIE INFO Versie Datum Auteur Omschrijving 1.0 25 September 2012 Rudi van Es 1.1 2 Oktober 2012 Maarten Rütten 1.2. 3 Oktober 2012

Nadere informatie

[ARBEIDSMARKTRAPPORTAGE]

[ARBEIDSMARKTRAPPORTAGE] 4 2010 Matchcare BV Afdeling Analyse en Arbeidsmarktinformatie [ARBEIDSMARKTRAPPORTAGE] Trends en inzichten in de vraagzijde van de arbeidsmarkt over het vierde kwartaal van 2010. Arbeidsmarktrapportage

Nadere informatie

Haal het beste uit uw gegevens met geïntegreerde Business Intelligence

Haal het beste uit uw gegevens met geïntegreerde Business Intelligence Exact Insights powered by QlikView Haal het beste uit uw gegevens met geïntegreerde Business Intelligence Met Exact Insights zet u grote hoeveelheden data moeiteloos om in organisatiebrede KPI s en trends.

Nadere informatie

Capitec Bank verbetert de klantbeleving met het digitaal content management systeem van Scala

Capitec Bank verbetert de klantbeleving met het digitaal content management systeem van Scala Capitec Bank verbetert de klantbeleving met het digitaal content management systeem van Scala Elektronisch wachtrijbeheer gecombineerd met digital signage verhoogt de klanttevredenheid en verbetert de

Nadere informatie

BABVI/U201101511 Lbr. 11/056

BABVI/U201101511 Lbr. 11/056 Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad informatiecentrum tel. (070) 373 8020 betreft Overheidsbrede inkoop van beeldmateriaal uw kenmerk ons kenmerk BABVI/U201101511 Lbr. 11/056 bijlage(n) -

Nadere informatie

CBS-berichten: Veranderingen in de arbeidsparticipatie in Nederland sinds 1970

CBS-berichten: Veranderingen in de arbeidsparticipatie in Nederland sinds 1970 CBS-berichten: Veranderingen in de arbeidsparticipatie in Nederland sinds 1970 Lian Kösters, Paul den Boer en Bob Lodder* Inleiding In dit artikel wordt de arbeidsparticipatie in Nederland tussen 1970

Nadere informatie

Eagle One: Gebruik van geoinformatie bij crisismanagement. gineke.snoeren@eagle4s.com

Eagle One: Gebruik van geoinformatie bij crisismanagement. gineke.snoeren@eagle4s.com Eagle One: Gebruik van geoinformatie bij crisismanagement gineke.snoeren@eagle4s.com Kenmerken van een crisis De rol van informatievoorziening & GIS Eagle One theorie Eagle One - Praktijk Lessons Learned

Nadere informatie

3D GeoInformatie: wat kun je ermee?

3D GeoInformatie: wat kun je ermee? 3D GeoInformatie: wat kun je ermee? Prof dr Jantien Stoter Delft University of Technology Inhoud 3D intro Wat is er al? 3D BGT 3D BAG 3D TOP10NL Manifest Doorbraak 3D Wat is 3D? Wat is 3D? Hoogte, diepte

Nadere informatie

HEXAGON GEOSPATIAL BENELUX 2015

HEXAGON GEOSPATIAL BENELUX 2015 HEXAGON GEOSPATIAL BENELUX 2015 Assetmanagement met ruimtelijke modellen Antea Group Emiel Huizinga & Cesar Blaauwgeers 2D en 3D mutatiesignalering Asset Management met ruimtelijke modellen Agenda Intermezzo

Nadere informatie

Startnotitie 3D Doorbraak ontsluiting en toegang

Startnotitie 3D Doorbraak ontsluiting en toegang Startnotitie 3D Doorbraak ontsluiting en toegang Over deze notitie Op 20 en 21 januari 2015 vond met een werkonferentie de aftrap van 3D Doorbraak plaats. Eén van de onderwerpen was 3D ontsluiting en toegang.

Nadere informatie

Weet waar je leeft Atlas leefomgeving biedt overheidsinformatie in woord en beeld. www.atlasleefomgeving.nl

Weet waar je leeft Atlas leefomgeving biedt overheidsinformatie in woord en beeld. www.atlasleefomgeving.nl Weet waar je leeft Atlas leefomgeving biedt overheidsinformatie in woord en beeld www.atlasleefomgeving.nl Waarom atlas leefomgeving Veranderingen in de samenleving Wet en regelgeving (Aarhus, WOB) Informatie

Nadere informatie

Westfield. Digital signage stimuleert dynamisch winkelen IN HET KORT: www.scala.com

Westfield. Digital signage stimuleert dynamisch winkelen IN HET KORT: www.scala.com Westfield Digital signage stimuleert dynamisch winkelen IN HET KORT: Op twee na grootste winkelcentrum in Groot-Brittannië 350 digitale schermen Modules met één scherm, videowalls en verplaatsbare schermen

Nadere informatie

CBS StatLine voor Open Data. Handleiding

CBS StatLine voor Open Data. Handleiding CBS StatLine voor Open Data Handleiding CBS StatLine voor Open Data 2 Inhoud Inleiding 4 Wat is CBS StatLine 5 Ingangen van CBS StatLine naar tabellen 6 Etalage 6 Zoeken op thema 7 Zoeken op trefwoord

Nadere informatie

Eerste Huiskamerbijeenkomst PvdA in Amersfoort KANS OP EERLIJK WERK EN EEN VAK LEREN MET EEN LEERWERKBAAN

Eerste Huiskamerbijeenkomst PvdA in Amersfoort KANS OP EERLIJK WERK EN EEN VAK LEREN MET EEN LEERWERKBAAN Eerste Huiskamerbijeenkomst PvdA in Amersfoort KANS OP EERLIJK WERK EN EEN VAK LEREN MET EEN LEERWERKBAAN Zaterdagmiddag 21 februari vond in De Vereeniging een eerste Huiskamerbijeenkomst plaats. Het was

Nadere informatie

Informatie & Coördinatie Centrum

Informatie & Coördinatie Centrum Informatie & Coördinatie Centrum Regio Schiphol Bevlogen 2015 2017 Samenwerking door en voor overheidsorganisaties Betrouwbaar beschikken over actuele geo-informatie Optimale inzet en gebruik van geo-informatie

Nadere informatie

Nederland 3D. Productbeschrijving Aandachtspunten Aan te leveren gegevens. www.geonext.nl

Nederland 3D. Productbeschrijving Aandachtspunten Aan te leveren gegevens. www.geonext.nl Nederland 3D www.geonext.nl Inhoud Pag. Inleiding 3 Overzicht producten 4 Opwaardering 3D vectorbestand naar LOD0 5 Maaiveldtriangulatie 6 LOD1 3D stadsmodel 7 LOD2 3D stadsmodel 8 Taludmodellering 9 Inkleuren

Nadere informatie

Bijlage 1. Overzicht van de basisvoorziening in het NUP: afspraken en gevolgen voor de gemeente

Bijlage 1. Overzicht van de basisvoorziening in het NUP: afspraken en gevolgen voor de gemeente Bijlage 1. Overzicht van de basisvoorziening in het NUP: afspraken en gevolgen voor de gemeente Waar hieronder wordt gesproken over partijen is bedoeld: gemeenten, provincies, waterschappen en rijksdiensten

Nadere informatie