The metamorphosis of a tree into an altar or panel

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "The metamorphosis of a tree into an altar or panel"

Transcriptie

1 The metamorphosis of a tree into an altar or panel Wood and Art. Methods of technical art history: wood analysis for interpretation of art works Niguliste Museum, Art Museum of Estonia, Tallinn, in collaboration with CATS

2 An Artists Workshop in the 16 th Century

3 Centre for Art Technological Studies and Conserva6on

4 Art Technological Studies and Conserva6on - is research of artworks with an added focus on the complex physical nature of the object materials and techniques workshop prac:ce history of materials in context coupled with archival and art historical research

5 - is aiming at understanding how an ar:st or group of ar:sts transforms an idea into the physical object the rela:onship between changes in style, technological evolu:on and the availability of materials the rela:onship between ar:s:c idea or intent and visual changes over :me understanding our material culture

6 Resources The KADK Library in Amaliegade, Copenhagen, is the Danish knowledge Centre for Conserva:on Science - apart from being the Library of the School of Conserva:on it also records the libraries of the Department for Environmental Archaeology and Materials Science, Na:onalmuseet, and the SMK Conserva:on Library, and thus supports all CATS's research ac:vi:es.

7 Analy6cal Techniques Non- Invasive X- ray Fluorescence (XRF) Fiber Op:c Reflectance Spectroscopy (FORS) UV- VIS fluorescence spectroscopy Scanning Electron Microscopy (SEM/EDX) X- ray Diffrac:on (XRD) Raman spectroscopy Dendrochronology Micro- Sampling SEM/EDX XRD Raman spectroscopy Fourier transform infra- red spectroscopy (FTIR, ATR- FTIR) High pressure liquid chromatography (HPLC) EGA- MS, GC/MS, PyGCMS and thermal desorp:on- PyGCMS Immunological Techniques MALDI, SIMS and LDI/MS

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18 Timber trade Coninbergh =envoethout, being 10 foot planks [± 280 cm] from Kaliningrad, formerly called Königsberg. The longest planks available on the market were 12 feet [± 340 cm], as was the case with the :mber coming from the main export site in the Bal:c, Gdansk, and as used by Pieter Paul Rubens ( ) for his Rise of the Cross in the Antwerp Cathedral. Karel van Mander ( ) was aware of this importa:on of oak coming on ships from the North Sea although he thought it came from Norway. The ships indeed came to the Netherlands from the north, ager having passed the Sound, the Strait which now divides Denmark from Sweden, on their way from the Bal:c. From the Sound- Dues records we know, that in 1565 around 85% of the ships carrying wainscots set out from Gdansk.

19 8 foot planks

20

21

22 The size of the foot in Europe in the 15th - 17th century Riga (12 duims) cm Gdansk (12 duims) (35 feet = 32 Rhineland feet) cm Rhineland (12 duims, 144 lines) cm Rhineland :mber foot cm Paris (12 duims, 144 lines) cm Antwerp (11 duims, 121 lines) cm Brussel (11 duims, 88 lines; 1 el = 58.7 cm) cm Gent (11 Parisian duims; 1 el = 69.8 cm) cm Herentals (10 duims, 100 lines) cm Liege (10 duims, 100 lines) (Brabant el = 58.7 cm) cm Amsterdam(1 el = cm) cm Copenhagen (12 duims, 144 lines, ½ alen) cm London (12 inches, 120 lines; 1 ell = 114 cm) cm (Flemish ell = 68.6 cm, 3 / 4 yard).

23

24

25

26

27

28

29 Butt-join with dowel Butt-join Butt-join with infill

30 Tongue and groove join Angled half-lap join Half-lab join Half-lap join

31 Angled join V-join Z-join

32

33

34

35

36

37 Guild regula6ons In Antwerp the earliest documents from the guild of St. Luke date back to the last quarter of the fourteenth century, with the first regula:ons da:ng from All the different crags dealing with art produc:on, such as the painters, sculptors, lace makers, and instrument makers were in Antwerp organized under the guild of St. Luke. The joiners, however, were not members of the guild of St. Luke, but the panel makers were. Both groups made panels for different purposes. The sculptors used the specialized bakmakers or boxmakers for making the boxes and panels for their retables, but also the joiners were allowed to make panels. Also in Germany the quality control was introduced already in the late Gothic period. In Munich the regula:ons in 1424 men:oned that four represent- a:ves from the guild of cabinet makers were to control all panels made by fellow cabinet and panel makers. Any irregulari:es were reported to the head men of the guild and the panel maker accordingly punished.

38 De liggeren en andere historische archieven der Antwerpsche sint Lucasgilde, afgeschr. en bewerkt door P. Rombouts en T. van Lerius. 2 deelen [issued in Flemish and Fr.]. Org author: Gilde van sint Lukas Ed: Philippe Félix Rombouts Published: 1864 P. 105: By de ordonnan:e van 9 November 1470, art. 3, voorgeschreven zynde hoe de autaertafelen of tafereelen en andere kleyne of mindere stukken, mitsgaders de panneelen deugdelyk en op mate en dikte moesten worden gemaekt, van eyken wagenschot of nootenboomen zonder fu of spek, en dat by nadere ordonnan:e van 30 July 1472, al even zorgvuldiglyk geboden was, tot behoudenis der schilderyen en andere kunstwerken, gelyk hier voor aengeteekend is;

39 P : Tot vervoordering van den konst- handel wierden van stads wegen op 20 Meert 1493, s:el van Cameryk, aen deze gilde wederom nieuwe punten en ar:kelen, by maniere van addi:ën en tot beter direc:e en onderhoudinge der vorige ordonnan:en, voorgeschreven en gegund ; in het nog gemeld parkementen register n.r 1, fol. X en XII geboekt en luyd als volgt :... VIII. Item dat dat de schilders ende beeldsnyders bouen heuren gewoonliken brant, noch elck slaen sullen een byteeken te wetene op A. В. С. D. beghinnende en alsoe touen eynde toe vute. XII. Item dat de gezwoerne van den beeldsnyders ommegaen sullen tot elcx beeldsnyders huyse, ende wes sy beuinden dat van houtein voorleden tyden deuchdelic gewardeert is geweest dat zullen zy warderen ende d' byteeken aenslaen zonder cost van yemande ende indyen zy dat bevinden ondeuchdelic, soe selen zy het teecken affslaen ende dat werck en sal dan nyet moghen vercocht wordden voor gewardeert werck.

40 XIV. Item soe wat beeldsnydere og schildere maken wille eenen back van eender outaertafelene lanck wesende seuenvoeten ende nyet passerende daer bouen, die sal die borduren daer aff dicke maken anderhaluen duym ende die plancken oock ander haluen duym ende in dyen den seluen bac vier doeren heeg, soe salt paneel daeraff dicke zyn een derden deel duyms, ende og hy maer twee doeren en heeg soe salt paneel daer aff dicke zyn eenen haluen duym, ende tschut- sel oock eenen haluen duym met eenre brugghen achter in midden van den schutsele, opte peyne van eenen ouden schilde, te bekeeren als vore. XV. Item soe wie will maken eenen back die zeven voeten pas serende is, daer aff sullen de bordueren zyn twee duymen, ende de plancken oock twee duymen en tschutsel daer aff drie vierendeel duyms met twee brugghen achter in den hals en in midden ende de borduren van den doeren breet twee duymen ende een vieren deel duyms en sullen dick zyn ander haluen duym, ende de paneelen eenen haluen duym, ende dit al, in soe verre de voors. backen vier doeren hebben, ende seuen voeten passerende zyn, maer die alleenlic tw ee doeren hebben ende oock seuen voeten passerende zyn, daer aff sullen de panneelen dicke zyn drie vierendeel duyms op te peyne voors.

41

42 An acquisi6on of a Braban6an retable Op 15 maart 1464 is er een contract getekend tussen de volgende par:jen: enerzijds voor de Broederschap van het H. Sacrament: Raas van Baussele, meier; Laureis van Wynge; Reinier Stoep en Stas Roelofs, bakker; anderzijds meester Dieric Bouts, schilder. De schilder verbindt er zich toe een veelluik te schilderen dat verband houdt met het H. Sacrament (= de geconsacreerde hos:e). Op het middenpaneel zal hij het Laatste Avondmaal uitbeelden. Op elk van de zij luiken zal hij aan de binnenkant 2 taferelen uit het Oude Testament weergeven: het manna in de woes=jn (=hemelscen brode), Melchisedech, de profeet Elias en het eten van het Paaslam door de Israëlieten. In de uitbeelding zal hij de richtlijnen volgen van twee professoren in de theologie van de universiteit van Leuven: Jan Vaerenacker en Gielis Bailluwel. Voor zijn werk zal hem 200 Rijnsgulden betaald worden in vier termijnen: 25 gulden wanneer hij start met het werk; 25 gulden na een half jaar; 50 gulden als het werk af is en de laatste 100 gulden een jaar na voltooiing van het werk.

43 Acquisi6on costs of Braban6an retables

44 Cross section Lead ore for lead white England Ultramarine blue (lapis lazuli) Afghanistan Carmine red Latin America Earth pigments Germany & France Cinnabar Spain Indian yellow India Oak Baltic region

45

46 Acknowledgements Jean- Albert Gla:gny E:enne Costa Irma Pawelska Rie De Boodt Ulrich Schäfer Gerard Brom Bert De Munck Steven L. Kaplan Michael Rief Hugo Soly Aoife Daly Wood and Art. Methods of technical art history: wood analysis for interpretation of art works Niguliste Museum, Art Museum of Estonia, Tallinn, in collaboration with CATS

The Power of the Object

The Power of the Object The Power of the Object How do museums deal with contested historical issues? How do you exhibit causes, effects and concepts by means of objects? These are just two of the key issues facing contemporary

Nadere informatie

The Making of... the city marketing of Amsterdam Het ontstaan van de city marketing van Amsterdam

The Making of... the city marketing of Amsterdam Het ontstaan van de city marketing van Amsterdam The Making of... the city marketing of Amsterdam Het ontstaan van de city marketing van Amsterdam I amsterdam Het ontstaan van de city marketing van Amsterdam 1 Inhoudsopgave contents Voorwoord Foreword

Nadere informatie

jaargang 2, nr. 4, 10-04-2015

jaargang 2, nr. 4, 10-04-2015 Beste ouders, Een nieuwe TTO nieuwsbrief. Zoals eerder vermeld kunt u de nieuwsbrieven ook terugvinden op de schoolsite onder TTO. Hier vindt u ook andere informatie! We kunnen weer terugkijken op een

Nadere informatie

Selection of Research Data

Selection of Research Data Selection of Research Data Guidelines for appraising and selecting research data Heiko Tjalsma Data Archiving and Networked Services (DANS) Jeroen Rombouts 3TU.Datacentrum DANS Studies in Digital Archiving

Nadere informatie

Family, generations and war Historical, psychological and artistic views

Family, generations and war Historical, psychological and artistic views Familie, generaties en oorlog Historische, psychologische en artistieke inzichten Esther Captain a Trudy Mooren Family, generations and war Historical, psychological and artistic views 1 Familie, generaties

Nadere informatie

Gezondheidsraad. Next generation sequencing in diagnostiek

Gezondheidsraad. Next generation sequencing in diagnostiek Gezondheidsraad Next generation sequencing in diagnostiek 2015/01 Gezondheidsraad Next generation sequencing in diagnostiek Gezondheidsraad H e a l t h C o u n c i l o f t h e N e t h e r l a n d s Aan

Nadere informatie

Meer groei dan vergroening. Mogelijke gevolgen GLB 2014-2020 voor melkveehouders en akkerbouwers

Meer groei dan vergroening. Mogelijke gevolgen GLB 2014-2020 voor melkveehouders en akkerbouwers Meer groei dan vergroening Mogelijke gevolgen GLB 2014-2020 voor melkveehouders en akkerbouwers Maart 2011 Dit onderzoek is uitgevoerd door Wageningen UR in opdracht van en gefinancierd door het Ministerie

Nadere informatie

Maurice Harteveld Bigness Is All in the Mind Bigness Viewed in Terms of Public Space

Maurice Harteveld Bigness Is All in the Mind Bigness Viewed in Terms of Public Space 114 B I G N E S S IS ALL IN THE M I N D Maurice Harteveld Bigness Is All in the Mind Bigness Viewed in Terms of Public Space There are some who glorify the state or quality of bigness. This seems to be

Nadere informatie

M10 Salford Quays met Imperial War Museum North

M10 Salford Quays met Imperial War Museum North M10 Salford Quays met Imperial War Museum North EXCURSIE MANCHESTER & LIVERPOOL 6 T/M 10 OKTOBER 2010 1 E X C U R S I E M A N C H E S T E R & L I V E R P O O L 6 T / M 1 0 O K T O B E R 2 0 1 0 V E R E

Nadere informatie

Accountant, wat heb je te vertellen? Vragen en antwoorden in de AVA s 2013

Accountant, wat heb je te vertellen? Vragen en antwoorden in de AVA s 2013 Accountant, wat heb je te vertellen? Vragen en antwoorden in de AVA s 2013 Inleiding De scontrole van de jaarrekening vormt een van de hoekstenen van een goed systeem van Corporate Governance 1. Aandeelhouders

Nadere informatie

DAKLOOS NA HUISUITZETTING igor van laere en matty de wit

DAKLOOS NA HUISUITZETTING igor van laere en matty de wit DAKLOOS NA HUISUITZETTING igor van laere en matty de wit DAKLOOS NA HUISUITZETTING Dakloos na huisuitzetting INHOUD Samenvatting 3 Summary 13 Three research questions 23 Conclusions and recommendations

Nadere informatie

Jonge beginnende automobilisten, hun ongevalsrisico en maatregelen om dit terug te dringen

Jonge beginnende automobilisten, hun ongevalsrisico en maatregelen om dit terug te dringen Jonge beginnende automobilisten, hun ongevalsrisico en maatregelen om dit terug te dringen Drs. W.P. Vlakveld R-2005-3 Jonge beginnende automobilisten, hun ongevalsrisico en maatregelen om dit terug te

Nadere informatie

Kunnen serious en advergames als één soort game gezien worden?

Kunnen serious en advergames als één soort game gezien worden? Kunnen serious en advergames als één soort game gezien worden? Master Thesis : Kunnen serious en advergame als één soort game gezien worden? Studentnaam: Gert Jan Noordanus Studentnummer: 3122808 Master:

Nadere informatie

BENUTTING VAN OCTROOIEN

BENUTTING VAN OCTROOIEN BENUTTING VAN OCTROOIEN OP RESULTATEN VAN WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK ADVIES benutting VAN OCTROOIEN OP RESULTATEN VAN WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK voetregel 1 2014 Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen

Nadere informatie

Sites of Battle: Photographs of War-Torn Landscapes. On Bart Michiels The Course of History Photographs Sonja Fessel

Sites of Battle: Photographs of War-Torn Landscapes. On Bart Michiels The Course of History Photographs Sonja Fessel Sites of Battle: Photographs of War-Torn Landscapes. On Bart Michiels The Course of History Photographs Sonja Fessel One would think that there is nothing picturesque about a water-logged puddle, a muddy

Nadere informatie

Het maximum aantal kinderen per spermadonor

Het maximum aantal kinderen per spermadonor Gezondheidsraad Het maximum aantal kinderen per spermadonor Evaluatie van de huidige richtlijn 2013/18 Gezondheidsraad Het maximum aantal kinderen per spermadonor Evaluatie van de huidige richtlijn Gezondheidsraad

Nadere informatie

EJOS NEWSLETTER OCTOBER 2013. New Zealand Action Committee Ex-Japanese War Victims

EJOS NEWSLETTER OCTOBER 2013. New Zealand Action Committee Ex-Japanese War Victims EJOS NEWSLETTER OCTOBER 2013 New Zealand Action Committee Ex-Japanese War Victims Dear All, NOVEMBER 2013. I thought I had the time on my hands but time flies by. So here we are again. Some of this years

Nadere informatie

CAI. Mathieu de Meyer. CAI - II: Thematisch inventarisatie- en evaluatieonderzoek. 1 Inleiding

CAI. Mathieu de Meyer. CAI - II: Thematisch inventarisatie- en evaluatieonderzoek. 1 Inleiding - II: Thematisch inventarisatie- en evaluatieonderzoek Inventarisatie van archeologische resten uit de Eerste Wereldoorlog en de mogelijkheden voor onderzoek naar sporen van andere conflicten: Battlefield

Nadere informatie

Pilots ProKid Signaleringsinstrument 12- geëvalueerd. Manja Abraham Wendy Buysse Lotte Loef Bram van Dijk

Pilots ProKid Signaleringsinstrument 12- geëvalueerd. Manja Abraham Wendy Buysse Lotte Loef Bram van Dijk Pilots ProKid Signaleringsinstrument 12- geëvalueerd Manja Abraham Wendy Buysse Lotte Loef Bram van Dijk Pilots ProKid Signaleringsinstrument 12- geëvalueerd Amsterdam, 31 mei 2011 Manja Abraham Wendy

Nadere informatie

Code of Conduct. Omgangsregels. Tilburg University Rules of behaviour

Code of Conduct. Omgangsregels. Tilburg University Rules of behaviour Code of Conduct Omgangsregels Code of Conduct Tilburg University Rules of behaviour Code of Conduct Omgangsregels van de Universiteit van Tilburg pagina 2-10 Tilburg University s rules of behaviour page

Nadere informatie

Hoe gezond zijn de zorguitgaven? Zorg voor euro s - 6

Hoe gezond zijn de zorguitgaven? Zorg voor euro s - 6 Hoe gezond zijn de zorguitgaven? Zorg voor euro s - 6 Hoe gezond zijn de zorguitgaven? De kosten en opbrengsten van gezondheidszorg bij infectieziekten, kankers en hart- en vaatziekten Zorg voor euro

Nadere informatie

Wetenschapswinkel. Naar een dorpscoöperatie in Nieuw-Dordrecht. Albert Aalvanger MSc. rapport 299

Wetenschapswinkel. Naar een dorpscoöperatie in Nieuw-Dordrecht. Albert Aalvanger MSc. rapport 299 Wetenschapswinkel Naar een dorpscoöperatie in Nieuw-Dordrecht Albert Aalvanger MSc. rapport 299 september 2013 Wetenschapswinkel Naar een dorpscoöperatie in Nieuw-Dordrecht Albert Aalvanger MSc. rapport

Nadere informatie

Nacontrole in de oncologie. Doelen onderscheiden, inhoud onderbouwen

Nacontrole in de oncologie. Doelen onderscheiden, inhoud onderbouwen Nacontrole in de oncologie Doelen onderscheiden, inhoud onderbouwen Gezondheidsraad Health Council of the Netherlands Aan de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport Onderwerp : Aanbieding advies

Nadere informatie

Heritage of War Programme

Heritage of War Programme 2 3 Erfgoed van de Oorlog Het programma Erfgoed van de Oorlog van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) is bedoeld om belangrijk materiaal uit en over de Tweede Wereldoorlog te behouden

Nadere informatie

Wat gebeurt er in de act van het focussen? (Deel I)

Wat gebeurt er in de act van het focussen? (Deel I) Wat gebeurt er in de act van het focussen? (Deel I) Vertaling van deel I van hoofdstuk VIII-A, a, p. 216-220 van A Process Model van E.T. Gendlin Vertaald door Aukje Strandstra en Frans Depestele (2010)

Nadere informatie

Nederland als grondstoffenrotonde

Nederland als grondstoffenrotonde Kamerlid Van Veldhoven (D66) roept het kabinet op een analyse te maken van de kansen van een grondstoffenrotonde voor de Nederlandse economie (foto: istockphoto) Nederlandse afvalsector is er klaar voor

Nadere informatie

Gebruik en effecten van NL-Alert:

Gebruik en effecten van NL-Alert: Gebruik en effecten van NL-Alert: WODC-project 2215 Eindrapportage 1 april 2014 Auteurs: Dr. J.M. Gutteling (Universiteit Twente), projectleider Prof Dr. J. Kerstholt (Universiteit Twente en TNO) Dr. T.

Nadere informatie

Blootstelling aan elektromagnetische velden (0 Hz - 10 MHz)

Blootstelling aan elektromagnetische velden (0 Hz - 10 MHz) Blootstelling aan elektromagnetische velden (0 Hz - 10 MHz) Aanbiedingsbrief Blootstelling aan elektromagnetische velden (0 Hz - 10 MHz) aan: de Minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en

Nadere informatie

Visum voor kort verblijf in Nederland. Short stay visa for the Netherlands

Visum voor kort verblijf in Nederland. Short stay visa for the Netherlands Visum voor kort verblijf in Nederland Short stay visa for the Netherlands Inhoudsopgave 1. Waarom deze brochure? 4 2. Voor wie is deze brochure bedoeld? 4 3. Wat is een visum kort verblijf? 4 4. Algemene

Nadere informatie

Kanker in Nederland tot 2020. Trends en prognoses. Signaleringscommissie Kanker van KWF Kankerbestrijding

Kanker in Nederland tot 2020. Trends en prognoses. Signaleringscommissie Kanker van KWF Kankerbestrijding Kanker in Nederland tot 2020 Trends en prognoses Signaleringscommissie Kanker van KWF Kankerbestrijding KWF Kankerbestrijding heeft als missie: kanker zo snel mogelijk terugdringen en onder controle brengen.

Nadere informatie