Cover Page. The handle holds various files of this Leiden University dissertation.

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Cover Page. The handle holds various files of this Leiden University dissertation."

Transcriptie

1 Cover Page The handle holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Hofstede, S.N. Title: Optimization of care in orthopaedics and neurosurgery Issue Date:

2

3 Nederlandse samenvatting

4 In de gezondheidszorg worden vele beslissingen genomen. Eén van deze beslissingen voor diverse niet-acute aandoeningen van het bewegingsapparaat is de keuze om conservatief of chirurgisch te behandelen. Bij deze aandoeningen wordt eerst geprobeerd om met conservatieve behandelingen de symptomen te verminderen en wordt overgegaan tot een chirurgische ingreep wanneer een patiënt onvoldoende baat heeft bij conservatieve behandelingen. Heup en knieartrose en lage rughernia zijn voorbeelden van dergelijke niet-acute aandoeningen waar de beslissing voor conservatieve of chirurgische behandeling complex is. Het doel van dit proefschrift is om bij te dragen aan optimaal gebruik van conservatieve en chirurgische behandelingen bij patiënten met artrose van de heup of knie en patiënten met een lage rughernia te optimaliseren. Richtlijnen zijn hierbij belangrijk, omdat ze gebaseerd zijn op de best beschikbare wetenschappelijke literatuur, maar toch worden ze niet altijd nageleefd door zorgverleners. Wanneer de richtlijnen aangeven bij welke patiënten en wanneer conservatief en wanneer chirurgisch moet worden behandeld, kan er worden gekeken hoe implementatie van deze richtlijnen gefaciliteerd kan worden. Inzicht in de belemmerende en bevorderende factoren is hierbij essentieel om een effectieve implementatiestrategie te ontwikkelen. Deel 1 van dit proefschrift richt zich daarom op het uitbreiden van kennis over deze belemmerende en bevorderende factoren. De optimalisatie van zorg kan echter niet altijd bereikt worden door de implementatie van richtlijnen. Richtlijnen voor de behandeling van heup- en knieartrose zijn bijvoorbeeld niet specifiek over wanneer een patiënt een totale heup- of knieprothese moet krijgen. Dit komt deels omdat er een gebrek aan kennis is over wat de optimale timing van een operatie is. Wanneer deze kennis ontbreekt, moet er meer kennis worden verworven om goede aanbevelingen te kunnen doen en daarmee de zorg te optimaliseren. Daarom wordt in deel 2 van dit proefschrift meer kennis verworven over criteria en determinanten die nodig zijn om de chirurgische zorg te optimaliseren. Specifieke vragen zijn: wat zijn de beschikbare wetenschappelijk onderbouwde indicaties voor een operatie en welke determinanten bepalen de uitkomst na een operatie? En in welke mate beïnvloedt het type gewrichtsprothese de uitkomst? Deel 1 Implementatie van wetenschappelijke richtlijnen Het eerste deel 1 van dit proefschrift richt zich op implementatiestrategieën om het gebruik van aanbevelingen in richtlijnen voor de behandeling van heup- en knieartrose en de lage rughernia te verbeteren. Richtlijnen voor heup- en knieartrose adviseren om eerst te starten met (een combinatie van) conservatieve therapieën en pas te opereren als een patiënt onvoldoende baat heeft bij deze behandelingen. In de hoofdstukken 2, 3 en 4 worden de stappen beschreven die nodig zijn om een implementatiestrategie te ontwikkelen om het gebruik van conservatieve therapie te verbeteren. Hoofdstuk 322 Nederlandse samenvatting

5 2 beschrijft de studie opzet met de twee stappen die moeten worden genomen om een dergelijke implementatiestrategie te ontwikkelen. Als eerste is onderzocht in welke mate conservatieve therapieën op dit moment worden gebruikt. Een online vragenlijst werd ingevuld door 172 orthopedisch chirurgen en 174 patiënten die niet langer dan 12 maanden geleden een heup- of knieprothese hadden gehad of binnen 3 maanden geopereerd zouden worden. In hoofdstuk 3 worden de resultaten van deze eerste stap beschreven. Uit het vragenlijstonderzoek bleek dat de meeste conservatieve behandelingen (voorlichting over artrose/ behandelopties, leefstijladvies, diëtist, fysiotherapie, paracetamol, NSAIDs en glucocorticoïd injecties) als aparte behandelingen regelmatig werden gebruikt, maar dat weinig patiënten met heup- of knieartrose (6%) alle aanbevolen behandelingen kregen. Dieetadvies bij patiënten met overgewicht werd het minst gebruikt. De tweede stap bestaat uit een analyse van belemmerende en bevorderende factoren voor het gebruik van verschillende conservatieve therapieën, voordat een heup of knie vervangende operatie wordt uitgevoerd. De resultaten van deze stap zijn beschreven in hoofdstuk 4. Om mogelijke belemmerende en bevorderende factoren te identificeren zijn 10 semigestructureerde interviews afgenomen bij 10 orthopedisch chirurgen en bij 5 patiënten die niet langer dan 12 maanden geleden een heup- of knieprothese hebben gekregen. Alle genoemde belemmerende en bevorderende factoren genoemd in deze interviews zijn gebruikt om twee vragenlijsten te ontwikkelen. De vragenlijsten zijn ingevuld door 172 orthopedisch chirurgen en 174 artrosepatiënten. Hieruit bleek dat de meeste belemmerende en bevorderende factoren onder patiënten waren geassocieerd met het gebruik van fysiotherapie, leefstijladvies en dieetadvies. Voorbeelden hiervan zijn mensen in mijn omgeving hadden goede ervaringen met operatie en advies van mijn omgeving om te blijven bewegen. Onder orthopedisch chirurgen waren de meeste belemmerende en bevorderende factoren geassocieerd met het voorschrijven van paracetamol, dieet en fysiotherapie. Voorbeelden zijn gebrek aan kennis over de richtlijn, afspraken/ overleg met de eerste lijn en korte lijnen met een diëtist. Daarnaast was geloof in de werking van de behandeling geassocieerd met toename in het voorschrijven van deze behandeling. De richtlijnen voor lage rughernia adviseren dat de betrokken zorgverleners samen met de patiënt besluiten welke behandeling het beste bij de patiënt past, oftewel om gedeelde besluitvorming toe te passen. Dit is gebaseerd op onderzoek dat heeft uitgewezen dat de uitkomsten van conservatieve en chirurgische behandeling bij patiënten met een lage rughernia na 1 jaar nagenoeg gelijk zijn. Toch zijn er aanwijzingen dat gedeelde besluitvorming nog niet veel wordt toegepast in de dagelijkse praktijk. Hoofdstuk 5 beschrijft de stappen die moeten worden genomen om een strategie te ontwikkelen voor de implementatie van gedeelde besluitvorming. Hoofdstuk 6 beschrijft de eerste stap, namelijk de exploratie van belemmerende en bevorderende factoren. Hiervoor 323

6 werden 40 semigestructureerde interviews onder betrokken zorgverleners (huisartsen, fysiotherapeuten, neurologen, neurochirurgen, orthopedisch chirurgen) gehouden en drie focusgroepen met patiënten. Uit de interviews en focusgroepen bleek dat patiënten en zorgverleners meer belemmerende dan bevorderende factoren ervoeren. Zorgverleners ervoeren de meeste hinder op het gebied van organisatie van zorg en zagen de belangrijke bevorderende factoren bij kennis, attitude en ervaring van de individuele zorgverlener. Patiënten zagen de meeste bevorderende en belemmerende factoren bij de kennis, attitude en ervaring van de individuele zorgverlener. Een aantal geïdentificeerde belemmerende en bevorderende factoren kwam overeen met de bestaande literatuur (bijv. gebrek aan tijd, motivatie), maar er werden ook nieuwe factoren genoemd door zowel patiënten als zorgverleners. Veel van deze factoren waren gerelateerd aan de multidisciplinaire setting, zoals gebrek aan zichtbaarheid in de zorg, gebrek aan vertrouwen in zorgverleners van andere disciplines en gebrek aan communicatie tussen disciplines. Vervolgens werden de geïdentificeerde belemmerende en bevorderende factoren gerangschikt in hoofdstuk 7 met behulp van Maximum Difference Scaling om vast te stellen welke factoren nu het meest belangrijk zijn voor het gebruik van gedeelde besluitvorming volgens de betrokken zorgverleners en patiënten. Zorgverleners vonden de volgende belemmerende en bevorderende factoren het belangrijkste voor het gebruik van gedeelde besluitvorming: kwaliteit van de patiënt-zorgverlener relatie, belang dat de patiënt snel herstelt en kennis over behandelopties. Patiënten vonden de volgende belemmerende en bevorderende factoren het belangrijkste: juiste diagnose door de zorgverlener, voorlichting over de voor- en nadelen van behandelingen en uitleg van de zorgverlener over het te doorlopen zorgtraject. Zorgverleners en patiënten ervoeren dus kennis, voorlichting en een goede relatie als de meest belangrijke voorwaarden voor het toepassen van gedeelde besluitvorming. Deel 2 Het optimaliseren van chirurgische zorg bij heup- en knieartrose Bij patiënten met heup- of knieartrose is het onduidelijk wat de beste timing voor een totale heup-(thp) en knieprothese (TKP) is. Het is dan dus zaak om meer kennis te verwerven, zodat aanbevelingen in richtlijnen kunnen worden opgesteld om daarmee de kwaliteit van zorg te optimaliseren. Deel 2 van dit proefschrift richt zich daarom op criteria en determinanten die de uitkomst na een operatie bepalen. In hoofdstuk 8 wordt gekeken naar de beschikbaarheid van wetenschappelijk onderbouwde indicatiecriteria voor totale heup- en knie prothese (THP/TKP) in 6 richtlijnen en 18 artikelen. De kwaliteit van de richtlijnen verschilde. In de geïncludeerde richtlijnen en artikelen, werd in 4 studies gesteld dat er geen wetenschappelijk onderbouwde indicatiecriteria waren. In de andere studies werden 12 THP, 10 TKP en 2 THP/TKP indicatiesets gevonden. De indicatiecriteria bij TKP en THP hadden betrekking op de volgende domeinen: pijn (in 324 Nederlandse samenvatting

7 respectievelijk 10 en 11 sets), functieverlies (7 en 12 sets), radiologische afwijkingen (9 en 10 sets), falende conservatieve therapie (4 en 8 sets) en overige indicaties (7 en 6 sets). Specifieke afkapwaardes of ranges als indicatie voor een operatie werden vaak niet genoemd en het bewijs was van lage kwaliteit. In hoofdstuk 9 is door middel van een systematische literatuurstudie gekeken welke preoperatieve factoren de uitkomst na een THP voorspellen, om te kijken wanneer een operatie het meest effectief is. Hierbij is gezocht in databases en trial registers naar prospectieve studies onder patiënten met heupartrose die een THP hadden ondergaan. Studies waarbij preoperatieve voorspellers gemeten waren met een followup van tenminste 1 jaar na de operatie werden geïncludeerd. Vijfendertig studies met in totaal 138,039 patiënten die hieraan voldeden werden geïncludeerd. Gemiddeld genomen was de kwaliteit van de gevonden studies laag. Studies waren heterogeen in de preoperatieve factoren die werden bestudeerd en effecten verschilden van richting. Preoperatieve functie (13 studies) en radiologische ernst van artrose (6 studies) waren de voorspellende factoren met de meest consistente bevindingen. Slechtere preoperatieve functie en de meest ernstige radiologische ernst van artrose waren geassocieerd met een grotere mate van postoperatieve verbetering, maar deze patiënten bereikten uiteindelijk niet hetzelfde postoperatieve niveau als patiënten met een betere preoperatieve functie of een minder ernstige radiologische ernst van artrose. Ten aanzien van leeftijd, geslacht en pijn verschilden de resultaten van de studies. Enkele studies (n=5) vonden dat patiënten met een hogere Body Mass Index (BMI) slechtere uitkomsten hadden. Echter, zij concludeerden dat ondanks dit verschil, patiënten toch aanzienlijk verbeterden ongeacht hun BMI. Wanneer de bestaande studies van slechte kwaliteit zijn, is meer onderzoek nodig van betere kwaliteit. Daarom zijn in hoofdstuk 10 individuele patiënt data van 19 bestaande prospectieve cohorten in Nederland met een follow-up van minstens 1 jaar samengevoegd om vast te stellen welke preoperatieve variabelen uitkomsten na een THP of TKP voorspellen. Deze cohorten bevatten samen 1783 patiënten met een TKP en 2400 patiënten met een THP. Uit de resultaten bleek dat patiënten met een betere preoperatieve kwaliteit van leven of functie ook een betere postoperatieve kwaliteit van leven en functie hadden en dat patiënten met minder preoperatieve pijn ook minder postoperatieve pijn hadden. Verder bleek dat vrouwen en patiënten met een hogere BMI meer pijn en minder verbetering hadden na zowel een THP als een TKP. Een hogere leeftijd en een hogere BMI waren geassocieerd met een lagere postoperatieve kwaliteit van leven en functie en meer pijn na een THP. Een andere factor die uitkomsten na een knievervangende operatie kan bepalen is het type prothese dat gebruikt wordt. In hoofdstuk 11 worden daarom twee knieprotheses (mobile en fixed bearing) met elkaar vergeleken in een meta-analyse. Dit is gedaan door 325

8 bestaande gerandomiseerde onderzoeken met controlegroep (RCT s) te selecteren die mobile en fixed bearing protheses met elkaar vergeleken bij kruisbandsparende TKP s onder patiënten met artrose of reumatoïde artritis. Deze studies werden geselecteerd als ze functionele of klinische uitkomsten hadden gemeten bij een follow-up van ten minste zes maanden. Uit de meta-analyse bleek dat mobile en fixed bearing protheses gelijke uitkomsten hebben met betrekking tot postoperatieve pijn, klinische en functionele scores, kwaliteit van leven, revisies, mortaliteit, her operaties en ernstige complicaties. Het wetenschappelijke bewijs hiervoor was van gemiddelde tot lage kwaliteit. Algemene discussie Het doel van dit proefschrift was om kennis op het gebied van implementatie te vergroten door te onderzoeken hoe de zorg aan bij patiënten met heup- of knieartrose of een lage rughernia geoptimaliseerd kan worden. In het eerste deel hebben is gezocht naar implementatiestrategieën om het gebruik heup- en knieartrose en lage rughernia richtlijnen te bevorderen. Uit de onderzoeken beschreven in het eerste deel van het proefschrift lijken er een aantal algemene domeinen van belang te zijn bij de implementatie van wetenschappelijk onderbouwde aanbevelingen in richtlijnen in een multidisciplinaire setting. Deze domeinen betreffen de kennis, attitude van zorgverleners en de organisatie van zorg. Toekomstige implementatiestudies zouden dus kunnen beginnen met deze onderwerpen, als het niet haalbaar is om een probleem analyse uit te voeren naar specifieke belemmerende en bevorderende factoren. Naast deze algemene belemmerende en bevorderende factoren werden er ook belemmerende en bevorderende factoren gevonden die specifiek waren voor beide aandoeningen. Dit toont aan dat bij de implementatie van richtlijnen voor elke verschillende aandoening idealiter toch een aparte probleem analyse nodig is om de implementatie te richten op alle belemmerende en bevorderende factoren. Dit zal waarschijnlijk resulteren in een verbeterde implementatie van wetenschappelijk onderbouwde richtlijnen. Het tweede deel van dit proefschrift richtte zich op vragen gerelateerd aan de optimale timing van een THP/TKP bij patiënten met heup- of knieartrose. Bestaande wetenschappelijke literatuur over de optimale timing is op dit moment nog onvoldoende om aanbevelingen op te baseren. De gepoolde analyse van bestaande prospectieve studies in Nederland liet zien dat de preoperatieve status van patiënten voor een totale heup- of knieprothese de meest belangrijke factor is bij het voorspellen van de postoperatieve uitkomst. Oftewel patiënten met een betere preoperatieve kwaliteit van leven of functie en minder pijn hadden ook een betere postoperatieve kwaliteit van leven, functie en minder pijn. Dit betekent niet direct dat patiënten die eerder een gewricht vervangende operatie ondergaan ook betere uitkomsten hebben. Om hier meer inzicht in te krijgen is het nodig om te onderzoeken of bijvoorbeeld functie slechter wordt met de tijd en of een verslechtering in functie wordt gevolgd door een 326 Nederlandse samenvatting

9 verdere verslechtering, of dat het ook weer kan verbeteren en dus het ziekteverloop random fluctueert over de tijd. Om hier antwoord op te krijgen is meer kennis nodig over het ziekteverloop van artrose in verschillende subgroepen van patiënten. Verder is het belangrijk om te onderzoeken of de resultaten die met een gewricht vervangende operatie worden bereikt, ook kunnen worden bereikt met conservatieve behandelingen. Toekomstig onderzoek zal zich hierop moeten richten om de kwaliteit van zorg nog verder te verbeteren. 327

Samenvatting. beating osteoarthritis

Samenvatting. beating osteoarthritis Samenvatting 149 Hoofdstuk 1: Algemene introductie Ondanks verschillende nationale en internationale richtlijnen is de huidige conservatieve behandeling voor patiënten met heup- en knieartrose niet optimaal

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/28958 holds various files of this Leiden University dissertation

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/28958 holds various files of this Leiden University dissertation Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/28958 holds various files of this Leiden University dissertation Author: Keurentjes, Johan Christiaan Title: Predictors of clinical outcome in total hip

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/22739 holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/22739 holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/22739 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Barzouhi, Abdelilah el Title: Paradigm shift in MRI for sciatica Issue Date: 2013-12-03

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/20846 holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/20846 holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/20846 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Knittle, Keegan Title: Motivation, self-regulation and physical activity among

Nadere informatie

samenvatting 127 Samenvatting

samenvatting 127 Samenvatting 127 Samenvatting 128 129 De ziekte van Bechterew, in het Latijn: Spondylitis Ankylopoëtica (SA), is een chronische, inflammatoire reumatische aandoening die zich vooral manifesteert in de onderrug en wervelkolom.

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/35283 holds various files of this Leiden University dissertation

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/35283 holds various files of this Leiden University dissertation Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/35283 holds various files of this Leiden University dissertation Author: Charehbili, Ayoub Title: Optimising preoperative systemic therapy for breast cancer

Nadere informatie

Samenvatting Beloop van beperkingen in activiteiten bij oudere patiënten met artrose van heup of knie

Samenvatting Beloop van beperkingen in activiteiten bij oudere patiënten met artrose van heup of knie Beloop van beperkingen in activiteiten bij oudere patiënten met artrose van heup of knie Zoals beschreven in hoofdstuk 1, is artrose een chronische ziekte die vaak voorkomt bij ouderen en in het bijzonder

Nadere informatie

Cover Page. Author: Smelt, Antonette Title: Treatment of migraine : from clinical trial to general practice Issue Date: 2014-05-14

Cover Page. Author: Smelt, Antonette Title: Treatment of migraine : from clinical trial to general practice Issue Date: 2014-05-14 Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/25761 holds various files of this Leiden University dissertation Author: Smelt, Antonette Title: Treatment of migraine : from clinical trial to general

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/21978 holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/21978 holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/21978 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Goeij, Moniek Cornelia Maria de Title: Disease progression in pre-dialysis patients:

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/35462 holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/35462 holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/35462 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Huétink, Kasper Title: Knee complaints and prognosis of osteoarthritis at 10 years

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/20183 holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/20183 holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/20183 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Rooden, Stephanie Maria van Title: Clinical patterns in Parkinson s disease Date:

Nadere informatie

Samenvatting*en*conclusies* *

Samenvatting*en*conclusies* * Samenvatting*en*conclusies* * Kwaliteitscontrole-in-vaatchirurgie.-Samenvattinginhetnederlands. Inditproefschriftstaankwaliteitvanzorgenkwaliteitscontrolebinnende vaatchirurgie zowel vanuit het perspectief

Nadere informatie

hoofdstuk 1 hoofdstuk 2 hoofdstuk 3

hoofdstuk 1 hoofdstuk 2 hoofdstuk 3 SAMENVATTING Dit proefschrift is gewijd aan Bouwen aan Gezondheid : een onderzoek naar de effectiviteit van een leefstijlinterventie voor werknemers in de bouwnijverheid met een verhoogd risico op hart

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/39582 holds various files of this Leiden University dissertation

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/39582 holds various files of this Leiden University dissertation Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/39582 holds various files of this Leiden University dissertation Author: Hegeman, Annette Title: Appearance of depression in later life Issue Date: 2016-05-18

Nadere informatie

NEDERLANDSE SAMENVATTING

NEDERLANDSE SAMENVATTING NEDERLANDSE SAMENVATTING In het eerste gedeelte van dit proefschrift worden verschillende coagulatie instrumenten tijdens laparoscopische ingrepen geëvalueerd ter voorkoming van bloedingen en gerelateerde

Nadere informatie

Samenvatting Samenvatting

Samenvatting Samenvatting Samenvatting Samenvatting Binnen het domein van hart- en vaatziekten is een bypassoperatie de meest uitgevoerde chirurgische ingreep. Omdat bij een hartoperatie het borstbeen wordt doorgesneden en er meestal

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/35287 holds various files of this Leiden University dissertation

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/35287 holds various files of this Leiden University dissertation Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/35287 holds various files of this Leiden University dissertation Author: Poortvliet, Rosalinde Title: New perspectives on cardiovascular risk prediction

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting

Nederlandse samenvatting Nederlandse samenvatting 119 120 Samenvatting 121 Inleiding Vermoeidheid is een veel voorkomende klacht bij de ziekte sarcoïdose en is geassocieerd met een verminderde kwaliteit van leven. In de literatuur

Nadere informatie

CHAPTER 8. Samenvatting

CHAPTER 8. Samenvatting CHAPTER 8 Samenvatting Samenvatting 8. Samenvatting Hoofdstuk 1 is een algemene introductie. Doel van dit proefschrift is om de kosten en effectiviteit van magnetische resonantie (MR) te evalueren indien

Nadere informatie

Het voorkomen van geneesmiddel gerelateerde problemen bij oudere patiënten met polyfarmacie ontslagen uit het ziekenhuis

Het voorkomen van geneesmiddel gerelateerde problemen bij oudere patiënten met polyfarmacie ontslagen uit het ziekenhuis Samenvatting Het voorkomen van geneesmiddel gerelateerde problemen bij oudere patiënten met polyfarmacie ontslagen uit het ziekenhuis Hoofdstuk 1 bevat de algemene inleiding van dit proefschrift. Dit hoofdstuk

Nadere informatie

Samenvatting (Summary in Dutch)

Samenvatting (Summary in Dutch) Samenvatting (Summary in Dutch) Samenvatting (Summary in Dutch) Een goede hand functie is van belang voor interactie met onze omgeving. Vanaf het moment dat we opstaan, tot we s avonds weer naar bed gaan,

Nadere informatie

Artrose: nieuwe inzichten. Margreet Kloppenburg. 7 maart 2009

Artrose: nieuwe inzichten. Margreet Kloppenburg. 7 maart 2009 Artrose: nieuwe inzichten. Margreet Kloppenburg 7 maart 2009 Onderwerpen van de presentatie Wat is artrose? In het onderzoek naar artrose in het LUMC MRI van waarde bij artrose? Behandeling van artrose?

Nadere informatie

Samenvatting. Samenvatting

Samenvatting. Samenvatting Samenvatting 175 Grote infarcten in het stroomgebied van de arteria cerebri media (ACM) kunnen gepaard gaan met oedeemvorming, die in ernstige gevallen kan leiden tot cerebrale inklemming. Patiënten met

Nadere informatie

Hoe kan worden gegarandeerd dat mensen met osteoartritis en reumatoïde artritis overal in Europa optimale zorg krijgen: aanbevelingen van EUMUSC.

Hoe kan worden gegarandeerd dat mensen met osteoartritis en reumatoïde artritis overal in Europa optimale zorg krijgen: aanbevelingen van EUMUSC. Hoe kan worden gegarandeerd dat mensen met osteoartritis en reumatoïde artritis overal in Europa optimale zorg krijgen: van EUMUSC.NET In partnerverband met EULAR en 22 centra in Europa - Met steun van

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/32744 holds various files of this Leiden University dissertation

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/32744 holds various files of this Leiden University dissertation Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/32744 holds various files of this Leiden University dissertation Author: Heemskerk, Anne-Wil Title: Dysphagia in Huntington s disease Issue Date: 2015-04-15

Nadere informatie

Samenvatting SAMENVATTING Hoofdstuk 1 is de algemene introductie over de inhoud van dit proefschrift. Depressie en angststoornissen zijn de meest voorkomende psychische stoornissen en brengen een grote

Nadere informatie

SAMENVATTING. Achtergrond en doelstellingen van dit proefschrift

SAMENVATTING. Achtergrond en doelstellingen van dit proefschrift 153 SAMENVATTING Achtergrond en doelstellingen van dit proefschrift Angst en depressie zijn de meest voorkomende psychische stoornissen, de ziektelast is hoog en deze aandoeningen brengen hoge kosten met

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/25815 holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/25815 holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/25815 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Jamal, Mumtaz Title: Smoking and the course of anxiety and depression Issue Date:

Nadere informatie

Totale heupprothesen Een stap naar kwaliteit? Resultaten van de CM-studie Wat hebben wij ermee gedaan?

Totale heupprothesen Een stap naar kwaliteit? Resultaten van de CM-studie Wat hebben wij ermee gedaan? Totale heupprothesen Een stap naar kwaliteit? Resultaten van de CM-studie Wat hebben wij ermee gedaan? Structuur van de presentatie 1. Welke data? 2. Nieuwe inzichten van de studie in 2011 3. Wat hebben

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/20304 holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/20304 holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/20304 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Wietmarschen, Herman van Title: A systems approach to sub-typing of rheumatoid

Nadere informatie

Signature Vanguard. Gepersonaliseerde Patiëntenzorg voor Knieprotheses. Patiënten informatie brochure. www.biomet.nl

Signature Vanguard. Gepersonaliseerde Patiëntenzorg voor Knieprotheses. Patiënten informatie brochure. www.biomet.nl Gepersonaliseerde Patiëntenzorg voor Knieprotheses Patiënten informatie brochure www.biomet.nl Artrose Inzicht in Patiëntenzorg op maat U bent uniek en uw lichaamsbouw (ofwel anatomie) is dat ook. Daarom

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/33832 holds various files of this Leiden University dissertation

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/33832 holds various files of this Leiden University dissertation Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/33832 holds various files of this Leiden University dissertation Author: Krens, Lisanne Title: Refining EGFR-monoclonal antibody treatment in colorectal

Nadere informatie

PROMs in de orthopedie

PROMs in de orthopedie PROMs in de orthopedie Liza van Steenbergen, epidemioloog LROI NFU symposium 7 november 2014 LROI Landelijke Registratie Orthopedische Implantaten 2007: Start registratie van heup- en knieimplantaten 2013:

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/35756 holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/35756 holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/35756 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Hamid, Firdaus Title: Helminth infections, socio-economic status and allergies

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting

Nederlandse samenvatting Nicotine en alcohol kunnen de placenta passeren en zo het risico op nadelige uitkomsten voor het ongeboren kind verhogen. Stoppen met roken en alcoholgebruik tijdens de zwangerschap lijkt vanzelfsprekend,

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/19021 holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/19021 holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/19021 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Rhemrev, Stephanus Jacobus Title: The non-displaced scaphoid fracture : evaluation

Nadere informatie

Zorgnormen voor mensen met reumatoïde artritis

Zorgnormen voor mensen met reumatoïde artritis Zorgnormen voor mensen met reumatoïde artritis Vertaling in het: Ingevuld door: E mail: SOC 1 Mensen met symptomen van RA moeten tijdig toegang hebben tot een klinisch specialist/zorgprofessional die bekwaam

Nadere informatie

Praktijkvariatie Artrose Heup en Knie, 3 april 2014 Achtergrondinformatie

Praktijkvariatie Artrose Heup en Knie, 3 april 2014 Achtergrondinformatie Praktijkvariatie Artrose Heup en Knie, 3 april 2014 Achtergrondinformatie Inleiding Naar aanleiding van het verzoek van de NPCF zal ZN de praktijkvariatiegegevens van 2011 publiceren. Praktijkvariatie

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/28694 holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/28694 holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/28694 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Penning, Maria Elisabeth (Marlies) Title: Issue Date: 2014-09-10 Pre-eclampsie

Nadere informatie

Samenvatting (summary in Dutch)

Samenvatting (summary in Dutch) Samenvatting (summary in Dutch) 149 Samenvatting (summary in Dutch) Één van de meest voorkomende en slopende ziektes is depressie. De impact op het dagelijks functioneren en op de samenleving is enorm,

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/32551 holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/32551 holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/32551 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Krol, Charlotte Georgette Title: Pitfalls in the diagnosis and management of skeletal

Nadere informatie

SAMENVATTING. Samenvatting

SAMENVATTING. Samenvatting SAMENVATTING. 167 Met de komst van verpleegkundigen gespecialiseerd in palliatieve zorg, die naast de huisarts en verpleegkundigen van de thuiszorg, thuiswonende patiënten bezoeken om te zorgen dat patiënten

Nadere informatie

Chapter 9 Samenvatting CHAPTER 9. Samenvatting

Chapter 9 Samenvatting CHAPTER 9. Samenvatting Chapter 9 Samenvatting CHAPTER 9 Samenvatting 155 Chapter 9 Samenvatting SAMENVATTING Richtlijnen en protocollen worden ontwikkeld om de variatie van professioneel handelen te reduceren, om kwaliteit van

Nadere informatie

KWALITEITSRAPPORTAGE KNIEKLACHTEN Prothese

KWALITEITSRAPPORTAGE KNIEKLACHTEN Prothese KWALITEITSRAPPORTAGE KNIEKLACHTEN Prothese Bij Bergman Clinics besteden we veel aandacht aan het meten van de resultaten van onze behandelingen. Deze informatie is voor ons belangrijk om van te leren en

Nadere informatie

Samenvatting. Effectiviteit van ergotherapie: stand van zaken

Samenvatting. Effectiviteit van ergotherapie: stand van zaken Samenvatting Effectiviteit van ergotherapie: stand van zaken Ergotherapie is een paramedisch beroep dat gericht is op het verbeteren van het zelfstandig functioneren door het individu in de voor die persoon

Nadere informatie

Landelijke Registratie Orthopedische Implantaten

Landelijke Registratie Orthopedische Implantaten Landelijke Registratie Orthopedische Implantaten Wat? 1. De orthopedische patiënt. 2. Een implantaat. 3. De registratie van een implantaat. 4. Waarom is dat zo belangrijk? 5. Hoe kan dit technisch versterkt

Nadere informatie

SAMENVATTING SAMENVATTING

SAMENVATTING SAMENVATTING HbA 1c ontstaat door de versuikering van hemoglobine, het belangrijkste bestanddeel van rode bloedcellen. In het bloed bindt een glucosemolecuul (niet-enzymatisch) met een aminozuur van de β-keten van

Nadere informatie

Hoofdstuk 1. Inleiding.

Hoofdstuk 1. Inleiding. 159 Hoofdstuk 1. Inleiding. Huisartsen beschouwen palliatieve zorg, hoewel het maar een klein deel van hun werk is, als een belangrijke taak. Veel ongeneeslijk zieke patiënten zijn het grootse deel van

Nadere informatie

NEDERLANDSE SAMENVATTING

NEDERLANDSE SAMENVATTING NEDERLANDSE SAMENVATTING Samenvatting NEDERLANDSE SAMENVATTING In de gezondheidszorg is decubitus nog steeds een veel voorkomend zorgprobleem. Decubitus betekent voor de patiënt pijn en overlast en kan

Nadere informatie

Chirurgische behandeling van ernstig overgewicht

Chirurgische behandeling van ernstig overgewicht Chirurgische behandeling van ernstig overgewicht Inleiding Deze folder is bedoeld als aanvullende informatie voor patiënten met ernstig overgewicht (= morbide obesitas) die daarvoor behandeld worden in

Nadere informatie

Samenvatting. Samenvatting

Samenvatting. Samenvatting Samenvatting De chirurgische reconstructie van een gescheurde voorste kruisband resulteert in een aanzienlijk betere klinische uitkomst dan de conservatieve behandeling van patiënten. Er blijft echter

Nadere informatie

Better in, Better out, ervaringen uit de praktijk. Ellen Oosting, 2013

Better in, Better out, ervaringen uit de praktijk. Ellen Oosting, 2013 Better in, Better out, ervaringen uit de praktijk Ellen Oosting, 2013 Ziekenhuis Gelderse Vallei 650 gewrichtsvervangende operaties per jaar 6 orthopeden Zorgpad Joint Care : THP / TKA Opnameduur gemiddeld

Nadere informatie

Samenvatting. Samenvatting

Samenvatting. Samenvatting 12 Samenvatting Hoofdstuk 1 is een algemene inleiding en beschrijft de achtergronden en het doel van dit proefschrift. Met het stijgen van de leeftijd nemen de incidentie en prevalentie van hart- en vaatziekten

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/18632 holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/18632 holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/18632 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Joosse, Simon Andreas Title: Prediction of "BRCAness" in breast cancer by array

Nadere informatie

SAMENVATTING. MVW_proefschrift_170x240_17042013.indd 172

SAMENVATTING. MVW_proefschrift_170x240_17042013.indd 172 SAMENVATTING MVW_proefschrift_170x240_17042013.indd 172 ALIFE@WORK DE EFFECTEN VAN EEN LEEFSTIJLPROGRAMMA MET BEGELEIDING OP AFSTAND VOOR GEWICHTSCONTROLE BIJ WERKNEMERS ACHTERGROND Overgewicht, waarvan

Nadere informatie

Cerebrale parese en de overgang naar de adolescentie. Beloop van het functioneren, zelfwaardering en kwaliteit van leven.

Cerebrale parese en de overgang naar de adolescentie. Beloop van het functioneren, zelfwaardering en kwaliteit van leven. * Cerebrale parese en de overgang naar de adolescentie Beloop van het functioneren, zelfwaardering en kwaliteit van leven In dit proefschrift worden de resultaten van de PERRIN CP 9-16 jaar studie (Longitudinale

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/29128 holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/29128 holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/29128 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Daniëls, Laurien Aletta Title: Late effects after treatment for Hodgkin lymphoma

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting

Nederlandse samenvatting Nederlandse samenvatting De levensverwachting van mensen met een ernstige psychiatrische aandoening (EPA) is gemiddeld 13-30 jaar korter dan die van de algemene bevolking. Onnatuurlijke doodsoorzaken zoals

Nadere informatie

Rapid Recovery in in de praktijk The Rijnland Experience

Rapid Recovery in in de praktijk The Rijnland Experience Rapid Recovery in in de praktijk The Rijnland Experience Joris Jansen, orthopedisch chirurg, Rijnland Ziekenhuis Leiderdorp Rapid Recovery Symposium 12 juni 2014, Delft Rapid Recovery in de praktijk The

Nadere informatie

- 172 - Prevention of cognitive decline

- 172 - Prevention of cognitive decline Samenvatting - 172 - Prevention of cognitive decline Het percentage ouderen binnen de totale bevolking stijgt, en ook de gemiddelde levensverwachting is toegenomen. Vanwege deze zogenaamde dubbele vergrijzing

Nadere informatie

Het Klinisch Scorestation van de polikliniek Orthopedie

Het Klinisch Scorestation van de polikliniek Orthopedie Het Klinisch Scorestation van de polikliniek Orthopedie U heeft in overleg met uw behandelend arts gekozen voor een operatie. Om een beeld te krijgen van de beweeglijkheid en beperkingen van uw aangedane

Nadere informatie

Boerhaaveplein 7 4624 VT Bergen op Zoom www.obesitascentrumzuidwest.nl/contact/

Boerhaaveplein 7 4624 VT Bergen op Zoom www.obesitascentrumzuidwest.nl/contact/ Boerhaaveplein 7 4624 VT Bergen op Zoom www.obesitascentrumzuidwest.nl/contact/ Wat dacht u van een mogelijke vermindering van andere ziekten? kans op sterfte Gezondheidsrisico s Ernstig overgewicht is

Nadere informatie

Samenvatting. Inleiding

Samenvatting. Inleiding 214 Inleiding Als werknemers door ziekte twee jaar niet hebben kunnen werken of maar gedeeltelijk hebben kunnen werken, kunnen zij een arbeidsongeschiktheidsuitkering aanvragen bij UWV. Mede op basis van

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting

Nederlandse samenvatting * 114 Het eerste hoofdstuk beschrijft het belang van een goede fysieke fitheid van patiënten die een zware operatie moeten ondergaan. Fysieke fitheid geeft een indruk van het vermogen van een patiënt om

Nadere informatie

SAMENVATTING Hoofdstuk 1 Introductie.

SAMENVATTING Hoofdstuk 1 Introductie. SAMENVATTING Hoofdstuk 1 Introductie. Bij mensen met medicamenteus onbehandelbare temporaalkwab epilepsie is epilepsie chirurgie een zeer goede behandelmogelijkheid. Het besluit om iemand wel of niet te

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/29964 holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/29964 holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net// holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Verbiest, Marjolein Elisabeth Anna Title: The implementation of smoking cessation care

Nadere informatie

Factsheet Indicatoren Lage Rug Hernia (DSSR) A. Beschrijving Indicator

Factsheet Indicatoren Lage Rug Hernia (DSSR) A. Beschrijving Indicator Factsheet en Lage Rug Hernia (DSSR) A. Beschrijving DSSR 2014 [2.5; 14-11- 2014] Registratie gestart: 01-01- 2014 Gestart met Spinaalchirurgie Lumbaal geïnstrumenteerd; Januari 2015 start met Lumbale hernia

Nadere informatie

Samenvatting Go4it - de effectiviteit van een poliklinische multidisciplinaire groepsbehandeling voor obese adolescenten

Samenvatting Go4it - de effectiviteit van een poliklinische multidisciplinaire groepsbehandeling voor obese adolescenten Go4it - de effectiviteit van een poliklinische multidisciplinaire groepsbehandeling voor obese adolescenten Overgewicht en obesitas onder Nederlandse kinderen en adolescenten zijn een toenemend volksgezondheidsprobleem.

Nadere informatie

Inleiding Wat is artrose De oorzaken van artrose

Inleiding Wat is artrose De oorzaken van artrose Artrose 1237 Inleiding Uw reumatoloog heeft u verteld dat u artrose heeft, een vorm van reuma. Er komen ongetwijfeld veel vragen in u op. Vragen over de aandoening zelf en over de behandeling. Maar misschien

Nadere informatie

Samenvatting hoofdstuk 1

Samenvatting hoofdstuk 1 Samenvatting In de inleiding (hoofdstuk 1) wordt de voorgeschiedenis van de hoofdhalsoncologie beschreven. De eerste publicatie over de radicale halsklierdissectie werd beschreven door Crile in 1906. Crile

Nadere informatie

Fast Track Het ontwikkelen van een database: orthopedie TKA en THA.

Fast Track Het ontwikkelen van een database: orthopedie TKA en THA. Fast Track Het ontwikkelen van een database: orthopedie TKA en THA. Isala Anouk Spijkerman & Marieke Hollewand 24 september 2014 Introductie Veel voorkomende operaties in Nederland: Totale knie prothese:

Nadere informatie

rapporteerden. Er werden geen verschillen gevonden in schoolprestaties, spijbelgedrag en middelengebruik tussen de verschillende groepen.

rapporteerden. Er werden geen verschillen gevonden in schoolprestaties, spijbelgedrag en middelengebruik tussen de verschillende groepen. Samenvatting Samenvatting Depressie en angst zijn de meest voorkomende psychische stoornissen in de adolescentie met een enorme impact op het individu. Veel adolescenten rapporteren depressieve en angst

Nadere informatie

Samenvattingen scripties:

Samenvattingen scripties: Samenvattingen scripties: The Session Rating Scale: A reliable and valid measurement of Working Alliance in a Physiotherapy setting? Jacobien Boiten Achtergrond Werkalliantie is een beschrijving van de

Nadere informatie

NeDerLANDse samenvatting

NeDerLANDse samenvatting CHAPTER 10 259 NEDERLANDSE SAMENVATTING Benzodiazepines zijn psychotrope middelen met anxiolytische, sederende, spierverslappende en hypnotische effecten. In de praktijk worden zij voornamelijk ingezet

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/33966 holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/33966 holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/3366 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Dijk, Marieke van Title: Type 1 diabetes and sleep : implications for glucoregulation

Nadere informatie

Hoe zorgverzekeraars de kwaliteit van de zorg in beeld willen krijgen

Hoe zorgverzekeraars de kwaliteit van de zorg in beeld willen krijgen Hoe zorgverzekeraars de kwaliteit van de zorg in beeld willen krijgen? De kwaliteit van de Nederlandse gezondheidszorg is over het algemeen (zeer) goed. In verschillende Europese ranglijsten scoort Nederland

Nadere informatie

(Hoofdstuk 2-5) (Hoofdstuk 6-9) 151

(Hoofdstuk 2-5) (Hoofdstuk 6-9) 151 Samenvatting Het verlies van tanden en kiezen luidt het slinken van de resterende kaakwallen in. Dit slinken, ook wel resorptie genoemd, is een langzaam voortschrijdend proces. In de onderkaak is de snelheid

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/33081 holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/33081 holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/33081 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Stettina, Christoph Johann Title: Governance of innovation project management

Nadere informatie

Onderwerp Inkoopspecificatie toelichting Achmea Reactie NOV. Deelname aan LROI en transparantie over gebruikte prothesen.

Onderwerp Inkoopspecificatie toelichting Achmea Reactie NOV. Deelname aan LROI en transparantie over gebruikte prothesen. Onderwerp Inkoopspecificatie toelichting Achmea Reactie NOV Deelname aan LROI en transparantie over gebruikte prothesen. Doelmatig handelen U kunt alleen ja op deze vraag antwoorden indien u alle onderstaande

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/22989 holds various files of this Leiden University dissertation

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/22989 holds various files of this Leiden University dissertation Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/22989 holds various files of this Leiden University dissertation Author: Pouw, Lucinda Title: Emotion regulation in children with Autism Spectrum Disorder

Nadere informatie

De Totale Knieprothese

De Totale Knieprothese pagina 1/12 De Totale Knieprothese Patiënteninformatie pagina 2/12 Patiëntenvoorlichting Knievervanging Inleiding Deze brochure helpt u om enige basiskennis te verkrijgen met betrekking tot uw kniegewricht,

Nadere informatie

Samenvatting. In hoofdstuk 1 wordt een algemene introductie gegeven over de onderwerpen die in dit proefschrift worden behandeld.

Samenvatting. In hoofdstuk 1 wordt een algemene introductie gegeven over de onderwerpen die in dit proefschrift worden behandeld. 155 Sport- en spelactiviteiten bevorderen over het algemeen de gezondheid. Deze fysieke activiteiten kunnen echter ook leiden tot blessures. Het proefschrift beschrijft de ontwikkeling en evaluatie van

Nadere informatie

Hennie Verburg. hverburg@rdgg.nl. Zorggroep FEL Kniegroep RdGG

Hennie Verburg. hverburg@rdgg.nl. Zorggroep FEL Kniegroep RdGG Hennie Verburg hverburg@rdgg.nl Zorggroep FEL Kniegroep RdGG VAKGROEP ORTHOPEDIE RDGG VAKGROEP ORTHOPEDIE RDGG Dieu Donné Niesten Dieu Donné Niesten Joost van Linge VAKGROEP ORTHOPEDIE RDGG Teamwork!!

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/26946 holds various files of this Leiden University dissertation

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/26946 holds various files of this Leiden University dissertation Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/26946 holds various files of this Leiden University dissertation Author: Deelen, Joris Title: Genetic and biomarker studies of human longevity Issue Date:

Nadere informatie

Samenvatting Zorgstandaard astma

Samenvatting Zorgstandaard astma Samenvatting Zorgstandaard astma Hierbij een samenvatting van de Zorgstandaard astma voor volwassenen namens de COPD-werkgroep van de huisartsenkring Amsterdam. Wij hebben voor u geprobeerd de belangrijkste

Nadere informatie

SAMENVATTING 149 Samenvatting In hoofdstuk 1 wordt een algemene introductie gegeven omtrent biomateriaal-gerelateerde infecties in de Orthopedie. Als doelstelling van dit proefschrift wordt geformuleerd

Nadere informatie

Magnetic resonance imaging for traumatic knee injury

Magnetic resonance imaging for traumatic knee injury HONEUR MRI RCT Huisartsen Onderzoek Netwerk Erasmus Universiteit Rotterdam magnetic resonance imaging randomized clinical trial Magnetic resonance imaging for traumatic knee injury Traumatisch knieletsel

Nadere informatie

De relatie tussen incontinentie, toiletgangvaardigheden en morbiditeit in verpleeghuizen.

De relatie tussen incontinentie, toiletgangvaardigheden en morbiditeit in verpleeghuizen. Samenvatting De relatie tussen incontinentie, toiletgangvaardigheden en morbiditeit in verpleeghuizen. Continentie gaat in de westerse wereld samen met het gebruik van het water closet, in de volksmond

Nadere informatie

Lange termijn functioneren en participatie bij jongeren met chronische pijn en vermoeidheid. Tessa Westendorp

Lange termijn functioneren en participatie bij jongeren met chronische pijn en vermoeidheid. Tessa Westendorp Lange termijn functioneren en participatie bij jongeren met chronische pijn en vermoeidheid Tessa Westendorp 24 januari 2014 Hoofdthema s binnen mijn onderzoek: Revalidatiebehandeling Jongeren met chronisch

Nadere informatie

Oefentherapie bij patiënten met knieartrose en comorbiditeit. Mariëtte de Rooij

Oefentherapie bij patiënten met knieartrose en comorbiditeit. Mariëtte de Rooij Oefentherapie bij patiënten met knieartrose en comorbiditeit Mariëtte de Rooij Inhoud Artrose en comorbiditeit Aangepaste oefentherapie bij comorbiditeit Resultaten pilot studie Voorbeeld Conclusie Randomized

Nadere informatie

Samenvatting voor niet-ingewijden

Samenvatting voor niet-ingewijden voor niet-ingewijden Type 2 diabetes Diabetes is een ernstige chronische ziekte, die wordt gekenmerkt door te hoge glucosespiegels (de suikers ) in het bloed. Er zijn verschillende typen diabetes, waarvan

Nadere informatie

PSYCHOMETRISCHE EIGENSCHAPPEN VAN PATIËNTGERAPPORTEERDE UITKOMSTMATEN

PSYCHOMETRISCHE EIGENSCHAPPEN VAN PATIËNTGERAPPORTEERDE UITKOMSTMATEN Reumatoïde artritis (RA) is een chronische ziekte die gekenmerkt wordt door gewrichtsontstekingen. Deze ontstekingen gaan gepaard met pijnklachten, zwelling en stijfheid en kunnen op den duur leiden tot

Nadere informatie

Clinical Patterns in Parkinson s disease

Clinical Patterns in Parkinson s disease Clinical Patterns in Parkinson s disease Op 28 november 2012 promoveerde Stephanie van Rooden aan de Universiteit van Leiden op haar proefschrift Clinical Patterns in Parkinson s disease. Haar promotor

Nadere informatie

Samenvatting en conclusies

Samenvatting en conclusies Centraal in dit proefschrift staat de minimaal invasieve slokdarmresectie als behandeloptie voor het slokdarmcarcinoom. In hoofdstuk 2 en 3 belichten wij in twee overzichtsartikelen de in de literatuur

Nadere informatie

Knie Artrose. Saskia Wiersma- Tuinstra. Orthopedisch chirurg. www.rijnlandorthopedie.nl

Knie Artrose. Saskia Wiersma- Tuinstra. Orthopedisch chirurg. www.rijnlandorthopedie.nl Knie Artrose Saskia Wiersma- Tuinstra Orthopedisch chirurg 1 Inleiding q Artrose meest voorkomende gewrichtsaandoening in Nederland q Gonartrose meest voorkomende beroepsziekte aan de onderste extremiteit

Nadere informatie

Samenvatting hoofdstuk 2 hoofdstuk 3

Samenvatting hoofdstuk 2 hoofdstuk 3 132 Postoperatieve periprothetische fracturen van het femur vormen een groot probleem na totale heup prothesechirurgie (THP). Daarnaast is de verwachting dat het aantal van dit type fracturen zal toenemen.

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting. Chapter 11

Nederlandse samenvatting. Chapter 11 Nederlandse samenvatting Chapter 11 Chapter 11 Samenvatting Dit proefschrift beschrijft de resultaten van een groot vragenlijstonderzoek over de epidemiologie van chronisch frequente hoofdpijn in de Nederlandse

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/22172 holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/22172 holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/22172 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Rhee, Jasper Immanuel van der Title: Clinical characteristics and management of

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/29755 holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/29755 holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/29755 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Moes, Dirk Jan Alie Roelof Title: Optimizing immunosuppression with mtor inhibitors

Nadere informatie

Dutch Summary - Nederlandse Samenvatting

Dutch Summary - Nederlandse Samenvatting 119 Hoofdstuk 1 - Algemene inleiding Hoofdstuk 1 bevat algemene informatie over type 2 diabetes, waarin onderwerpen aan bod komen zoals: risicofactoren voor het ontwikkelen van type 2 diabetes, de gevolgen

Nadere informatie