Integrale Veiligheidsrapportage 2002

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Integrale Veiligheidsrapportage 2002"

Transcriptie

1 Postbus AA Nieuwegein Bezoekadres Martinbaan 2 Juridische zaken en veiligheid Integrale Veiligheidsrapportage 2002 Raadsnummer Auteur N. van der Vlerk / D. Lenten / A.J. Visser Versie 002

2

3 Raadsnummer Versie 002 Datum 6 november (81) Inhoudsopgave Algemeen...5 Inleiding...7 Inleiding...9 Integrale Veiligheid Nieuwegein: een terugblik...9 Organisatie...10 Gegevensverzameling Wijkindeling...11 Nieuwegein in vergelijking met andere gemeenten...13 CBS gegevens (objectief)...15 Geregistreerde criminaliteit...15 Brandgegevens in Brandgegevens in Onveiligheid politie (objectief / subjectief)...19 Veiligheidsscore 1999, 2000, 2001 (in cijfers)...21 Conclusies politiegegevens...21 Leefbaarheidsmonitor (subjectief)...24 Onveiligheidsgevoelens...25 Conclusies onveiligheidsgevoelens...28 Algemene uitkomsten...29 Uitkomsten per wijk...29 Uitkomsten per facet...31 Conclusies / aandachtpunten...33 Onveiligheid brandweer...35 Algemene conclusies brand...37 Buitenbranden...37 Binnenbranden...37 Risico s...39 Maatrampscenario s...41 Vervoer gevaarlijke stoffen...41 Vervoer over water...42 Transport via buisleidingen...43 Effecten...43 Meest risicovolle bedrijven / opslag gevaarlijke stoffen...44 Effecten / milieu vergunningen / controles / aanvalsplannen...44 Grote publieksconcentraties...50 Risico s gebouwen (brand / instorting)...50 Sociale risico s...52 Mobiliteitsrisico...52 Rampenbestrijding...53 Rampenplan...55 Uitwerking en implementatie van de gemeentelijke deelplannen...55 Incidenten...56 Project risico-inventarisatie...56 (bestuurlijk) oefenen...56 Gemeentelijk Coördinatiecentrum (GCC)...57 Overzicht lopende acties, projecten, initiatieven...59 Verkeersveiligheidsplan...61 Project Beveiliging bedrijventerreinen...62 Stadswacht...62 Project Doe effe normaal...63 Voorlichtingsproject Stichting Delinkwentie en Samenleving(D&S)...63 Project School & Veiligheid...63 Project aanpak jeugdoverlast in wijken HALT...65

4 Raadsnummer Versie 002 Datum 6 november (81) Project Keurmerk Veilig Wonen...66 Project Samenwerken aan Veilig wonen...67 Project Senioren en Veiligheid...67 Graffitibeleid...68 Politiesurveillanten...68 Nota Tunnels en overbruggingen...68 Meldpunt sociale veiligheid...69 Coffeeshopbeleid...70 Kansspel automatenbeleid...70 Project Samen veilig ondernemen SVO...70 Pilot project: Niets erin... Niets eruit!!!...71 Programma overlast/ Buurtbemiddelingsproject...72 Huiselijk geweld...72 Uitwerking intensiveringsbijdrage jeugd en veiligheid (BZK)...73 Aanpak schoolverzuim Roma...73 Jeugdomnibus...74 Bestrijding overlast wijken...74 Veiligheid scholen...75 Actiepunten veiligheidsrapportage Bijdrage regionaal projectbureau Veiligheid&Preventie...79 Plaatsing jobs...79 SVO/ Waarschuwingssys-teem...80 SVO/ Voorlichtings-avond...80 Voorlichtings-project Way Out...80 Bijdrage Organisatie Veiligheidsconferentie Bijlage 1 : Lijst veiligheidspartners gemeente Nieuwegein...81

5 Raadsnummer Versie 002 Datum 6 november (81) Algemeen In de Beleidsbegroting 2002 is de Integrale veiligheidsrapportage (IVR) 2002 aangekondigd. De IVR 2002 volgt op de Integrale Veiligheidsrapportages van 1998, 1999, 2000 en In de Integrale Veiligheidsrapportage 2002 wordt met betrekking tot een aantal aspecten de veiligheidssituatie in Nieuwegein beschreven tot Voor de tweede keer worden tevens onveiligheidaspecten zoals branden en andere risico s meegenomen. De Integrale Veiligheidsrapportage 2002 bestaat uit twee delen. Het eerste deel betreft de gegevensverzameling In de gegevensverzameling wordt ingegaan op de geregistreerde criminaliteit, branden en de onveiligheids-gevoelens en risico s op wijkniveau. Met de gegevensverzameling wordt het gemeentebestuur alsmede de veiligheids-partners geïnformeerd over de stand van zaken met betrekking tot bepaalde facetten van veiligheid en de veiligheidsbeleving in Nieuwegein tot Het tweede deel, de veiligheidsrapportage 2002 geeft aanbevelingen om de veiligheidsproblemen die zich voordoen of voor kunnen doen aan te pakken. De IVR vormt tevens een controle-instrument: bij een jaarlijks terugkerende veiligheidsrapportage kan gevolgd worden of de "veiligheidsinspanningen" van de gemeente en haar partners effectief zijn geweest of dat bepaalde veiligheidsproblemen intensiever aangepakt dienen te worden. Integrale veiligheid Nieuwegein Veiligheidsrapportage 2002 Onderzoek gegevens: Regio Politie Utrecht District Lekstroom H. Banninga Gemeente Nieuwegein: SO/Milieu Brandweer N. Wolters P. de Jong H. Bonzet H. Welleweerd Statistische-analyse: Unit Strategie en Onderzoek A. Visser Voorbereiding, ontwikkeling en coördinatie: Unit Juridische zaken en veiligheid N. van der Vlerk D. Lenten Met medewerking van De gemeentelijke veiligheidspartners Drukwerk: Facilitair bedrijf Copyshop

6

7 Raadsnummer Versie 002 Datum 6 november (81) Inleiding Inleiding...9 Integrale Veiligheid Nieuwegein: een terugblik...9 Organisatie...10 Gegevensverzameling Wijkindeling...11

8

9 Raadsnummer Versie 002 Datum 6 november (81) Inleiding Voor u ligt de veiligheidsrapportage De veiligheidsrapportage heeft de volgende hoofdfuncties: - het geeft een actueel veiligheidsbeeld van de gemeente; - het geeft aanbevelingen om de veiligheidsproblemen die zich voordoen of voor kunnen doen aan te pakken; - het vormt daarmee tevens een controle-instrument: bij een jaarlijks terugkerende veiligheidsrapportage kan gevolgd worden of de "veiligheidsinspanningen" van de gemeente en haar partners effectief zijn geweest of dat bepaalde veiligheidsproblemen intensiever aangepakt dienen te worden. Voor een systematische en planmatige aanpak van veiligheidsinbreuken is inzicht in de aard en omvang van de (on)veiligheid onontbeerlijk. Op basis van een betrouwbaar beeld van de feitelijke inbreuken (objectief) en de gevoelens van onveiligheid (subjectief) kunnen prioriteiten gesteld worden en kunnen acties effectief worden ingezet. Voor het in kaart brengen van de feitelijke onveiligheidsituatie is gebruik gemaakt van de geregistreerde onveiligheid van de politie ( ) en brandweer ( ). Voor de onveiligheidsgevoelens is gebruikt gemaakt van de resultaten van de in opdracht van de regio politie regionaal gehouden gebiedsmonitor leefbaarheid en veiligheid 1998 en de in november / december 2000 lokaal gehouden leefbaarheidsenquête. Beide onderzoeken hebben een gelijke opzet en zijn daardoor goed vergelijkbaar. Het totaal overzicht van de relevante gegevens is opgenomen in de bij deze veiligheidsrapportage behorende gegevensverzameling In deze veiligheidsrapportage zijn de gegevens uit de gegevensverzameling samengevat. Op basis hiervan zijn aandachtpunten /prioriteiten benoemd. Deze aandachtpunten zijn waar mogelijk in relatie gebracht met bestaand beleid, lopende acties en projecten alsmede aan de door de diverse veiligheidspartners ingediende (nieuwe) actiepunten. Integrale Veiligheid Nieuwegein: een terugblik Op 19 november 1998 is de gemeenteraad van Nieuwegein akkoord gegaan met het Stappenplan Integrale Veiligheid Nieuwegein. Het plan van aanpak gaat in op de wijze waarop integrale veiligheid zal worden georganiseerd. - De aanpak die de raad hierbij voor ogen staat heeft de volgende kenmerken: - periodieke monitoring van de veiligheid per wijk (objectief en subjectief) - prioriteitsstelling op basis van monitoring en gedragen door in en externe organisaties - veiligheidsplan / rapportage op basis van analyse van oorzaken - brede benadering in de aanpak, dat wil zeggen: - acties vanuit de hele veiligheidsketen (pro-actie, preventie, preparatie, repressie en nazorg) - acties gericht op dader, slachtoffer en omgeving - intensieve en effectieve samenwerking van de belangrijkste in - en externe organisaties. De belangrijkste zijn: stadsbeheer waaronder wijkgericht samenwerken, welzijn, bestuursondersteuning, politie, justitie, SKWN, woningcorporaties, bewonersorganisaties, ondernemersorganisaties - bestuur in actieve regisserende rol - de unit Juridische Zaken en Veiligheid in rol als coördinator van de uitvoering.

10 Raadsnummer Versie 002 Datum 6 november (81) Om slagvaardig en effectief de onveiligheid aan te kunnen pakken is bij de besluitvorming ten aanzien van de wensen nieuw beleid ,53 beschikbaar gesteld waarmee (jaarlijks) projecten en acties op basis van de veiligheidsrapportage, ontwikkeld en uitgevoerd kunnen worden. Organisatie De zorg voor veiligheid behoort tot de centrale overheidstaken voor de burgers. Als de veiligheid en de rechtsorde niet meer kunnen worden gegarandeerd, is de legitimiteit van het bestuur, en daarmee de democratie, in het geding. Om deze reden is het van belang dat het lokaal bestuur duidelijk grip heeft op het lokale veiligheidsbeleid. Enerzijds geschiedt dat langs de bestaande bestuurlijke lijnen (raad, commissie ABZ, burgemeester, driehoeksoverleg). Daarnaast zijn, bij een integrale benadering van het veiligheidsvraagstuk, vakwethouders medeverantwoordelijk voor hun bijdrage aan de veiligheid van Nieuwegein. Het is daarom van belang dat de burgemeester, in samenwerking met vakwethouders, en de raad duidelijk sturing geven aan de Nieuwegeinse veiligheidsaanpak. De medewerkers van politie, brandweer, wijkgericht samenwerken, de projectleiders en de unit Juridische Zaken en Veiligheid (JZV) e.a. vormen tezamen de kerngroep van de veiligheidspartners. De kerngroep (veiligheidspartners) kan op ad hoc basis worden uitgebreid met vertegenwoordigers van andere in- en externe organisaties die bij de uitvoering van het veiligheidsbeleid zijn betrokken. Een overzicht van de bij deze veiligheidsrapportage betrokken veiligheidspartners is als bijlage bijgevoegd. College, Commissie ABZ, Gemeenteraad Kerngroep / veiligheidspartners Wijkaanpak: Gebiedsgebonden Politie; Wijkgericht samenwerken; Facet aanpak: Projectleiders; Maatschappelijke Ontwikkeling; Stadswacht dere in- en externe veiligheidspartners Brandweer; Milieu; SWN; Rampenbestrijding; e.a. Kenmerken I.V. aanpak Afd. strategie en bestuur Organogram integrale veiligheid

11 Raadsnummer Versie 002 Datum 6 november (81) Gegevensverzameling 2001 In de bij deze veiligheidsrapportage behorende gegevensverzameling 2001 zijn de feitelijke inbreuken op de veiligheid van de politie over 2001 alsmede de uitkomsten van de leefbaarheidsmonitor 2000 per wijk in kaart gebracht. In deze veiligheidsrapportage zijn de gegevens (waar mogelijk) vervolgens met elkaar gerelateerd. Gezamenlijk vormen ze het fundament voor de Nieuwegeinse veiligheidsaanpak op het terrein van de criminaliteit. Wijkindeling Voor een gedetailleerd veiligheidsbeeld is onderzoek verricht op wijkniveau. Bij de wijkindeling is rekening gehouden met de indeling die gehanteerd wordt bij wijkgericht samenwerken (gemeente) en de dienst gebiedspolitie (politie Lekstroom). Nieuwegein is ingedeeld in 11 gebieden. Dit zijn: - Galecop - Batau-Noord - Batau-Zuid - Zuilenstein, Huis de Geer, Blokhoeve - Jutphaas en Wijkersloot - Stadscentrum en Merwestein - Doorslag - (Hoog) Zandveld en Lekboulevard - Fokkesteeg - Vreeswijk - Overige gebieden Batau-Noord Galecop Zuilenstein / Huis de Geer / Blokhoeve Batau-Zuid Jutphaas / Wijkersloot Stadscentrum / Merwestein Doorslag Fokkesteeg (Hoog) Zandveld / Lekboulevard Vreeswijk bedrijventerreinen /overige In de gegevensverzameling 2001 is een uitgebreid overzicht opgenomen van de veiligheidssituatie per facet en per wijk.

12

13 Raadsnummer Versie 002 Datum 6 november (81) Nieuwegein in vergelijking met andere gemeenten CBS gegevens (objectief)...15 Geregistreerde criminaliteit...15 Brandgegevens in Brandgegevens in

14

15 Raadsnummer Versie 002 Datum 6 november (81) CBS gegevens (objectief) Alvorens in te gaan op de veiligheid van de stad Nieuwegein, is het van belang om te weten welke positie de gemeente inneemt ten opzichte van andere Nederlandse gemeenten. Nieuwegein behoort qua inwonertal (ongeveer inwoners) tot de middelgrote gemeenten. Daarom is er voor gekozen om een aantal misdaad-, verkeersveiligheid- en brandcijfers, afkomstig van het Centraal Bureau voor de Statistiek, te vergelijken met gemeenten van vergelijkbare omvang. Er is een analyse gemaakt tussen Nieuwegein en alle andere Nederlandse gemeenten die een inwonertal hebben tussen de 50 en 100 duizend inwoners. Allereerst is een vergelijking gemaakt voor de misdaadcijfers. Deze vergelijking is gemaakt op vijf indicatoren. Bij de misdaadcijfers is gekeken naar het aantal geweldsmisdrijven, het aantal vermogensmisdrijven, het aantal vernieling en openbare orde misdrijven en het aantal misdrijven inzake de Wegenverkeerswet. Voor het vergelijken van de misdaadcijfers zijn gegevens gebruikt, die afkomstig zijn uit, 1998, 1999 en In voorgaande jaren werd ook altijd een vergelijking gemaakt over de verkeersongevallen. Het CBS beschikt echter tot op heden niet over recentere gegevens dan Om die reden is ervoor gekozen om dit item niet meer mee te nemen in de vergelijking. De vergelijking met de gemeenten met inwoners tussen de en is dit jaar op een andere wijze gepresenteerd. Per misdaadcategorie is een staafdiagram gemaakt. Geregistreerde criminaliteit Geweldsmisdrijven Vergelijking van het aantal geweldsmisdrijven per 1000 inwoners in Nieuwegein met andere Nederlandse gemeenten met 50 tot 100 duizend inwoners ,11 6, ,06 5, ,64 5, per 1000 inwoners Nieuwegein Gem.steden duizend inw. Het aantal geweldsmisdrijven in Nieuwegein en in de gemeenten met 50 tot 100 duizend inwoners neemt de afgelopen drie jaar licht toe. In Nieuwegein vinden echter per 1000 inwoners wel minder geweldsmisdrijven plaats. 1 Ten tijde van het opstellen van de IVR2002 beschikte het CBS nog niet over de cijfers tot 2001

16 Raadsnummer Versie 002 Datum 6 november (81) Vermogenscriminaliteit Vergelijking van het aantal vermogensmisdrijven per 1000 in Nieuwegein met Nederlandse gemeenten met 50 tot 100 duizend inwoners ,97 88, ,68 72, ,15 74, per 1000 inwoners Nieuwegein Gem.steden duizend Het aantal vermogensmisdrijven is na een lichte afname in 1999 weer toegenomen. Het aantal vermogensmisdrijven per 1000 inwoners in de vergelijkende gemeenten blijft lager dan in Nieuwegein. Vernieling en openbare orde Vergelijking van het aantal misdrijven inzake openbare orde en vernieling per 1000 in Nieuwegein met Nederlandse gemeenten met 50 tot 100 duizend inwoners ,91 14, ,83 14, ,58 14,55 11, , , ,5 15 per 1000 inwoners Nieuwegein Gem.steden duizend Als gekeken wordt naar het aantal misdrijven inzake vernieling en openbare orde dan valt op dat het aantal vernielingen en openbare orde delicten in 2000 relatief snel is toegenomen in vergelijking met de steden met 50 tot 100 duizend inwoners. Het aantal misdrijven blijft echter lager in Nieuwegein.

17 Raadsnummer Versie 002 Datum 6 november (81) Wegenverkeerswet Vergelijking van het aantal wegenverkeerswet overtredingen per 1000 inwoners in Nieuwegein met andere Nederlandse gemeenten met 50 tot 100 duizend inwoners ,39 8, ,5 7, ,05 8,12 6,5 7 7,5 8 8,5 per 1000 inwoners Nieuwegein Gem.steden duizend inw. De vergelijking van de overtredingen inzake de wegenverkeerswet laat zien dat de overtredingen in Nieuwegein afnemen per 1000 inwoners, maar dat in de vergelijkbare gemeenten er in 2000 een sterke toename is geweest. Conclusies criminaliteit in Nieuwegein en in steden met 50 tot 100 duizend inwoners: De geregistreerde criminaliteit in Nieuwegein per 1000 inwoners is bij drie soorten misdrijven lager dan in de gemeenten met 50 tot 100 duizend inwoners. Alleen het aantal vermogensmisdrijven komt relatief veel voor in Nieuwegein. Bij geweld en verkeersovertredingen is daarentegen een daling waarneembaar. Brandgegevens in 1997 Indicatoren Totaal aantal branden Schoorsteenbranden Buitenbrand Binnenbrand Relatief Absoluut Relatief Absoluut Relatief Absoluut Relatief Absoluut Inwoners Nieuwegein ,08 7 0, , ,17 Gemiddelde duizend (*) 256 3,87 5 0, , ,05 Bron:CBS 1997 *= gegevens gaan over 33 gemeenten, want van één gemeente waren geen brandgegevens bekend

18 Raadsnummer Versie 002 Datum 6 november (81) In Nieuwegein kwamen er in 1997 in vergelijking met de gemeenten met inwoners tussen de en inwoners minder branden voor. Maar als gekeken wordt naar het aantal branden per 1000 van de bevolking, dan waren er in 1997 toch relatief meer branden. Het kwam doordat er zowel meer buiten- als binnenbranden hebben plaatsgevonden. Van de 33 gemeenten staat Nieuwegein qua aantal branden per 110 inwoners op de 13e plek. Brandgegevens in 1998 Indicatoren Totaal aantal branden Schoorsteenbranden Buitenbrand Binnenbrand Relatief Absoluut Relatief Absoluut Relatief Absoluut Relatief Absoluut Inwoners Nieuwegein ,60 5 0, , ,75 Gemiddelde duizend Bron:CBS ,30 5 0, , ,97 In 1998 is het aantal branden in Nieuwegein behoorlijk afgenomen. Ook in de referentiegemeenten is er sprake van een afname, maar die is minder groot dan in Nieuwegein. Het aantal branden per 1000 van de bevolking is in Nieuwegein in 1998 beduidend minder dan in de gemeenten met 50 tot 100 duizend inwoners. Zowel de buitenbranden als de binnenbranden scoren gemiddeld lager. Nieuwegein staat nu qua branden per 1000 inwoners op de 24e plaats van de 34 gemeenten. In vergelijking met 1997 is Nieuwegein behoorlijk gezakt op de ladder: het aantal branden is in 1998 behoorlijk afgenomen.

19 Raadsnummer Versie 002 Datum 6 november (81) Onveiligheid politie (objectief / subjectief) Veiligheidsscore 1999, 2000, 2001 (in cijfers)...21 Conclusies politiegegevens...21 Leefbaarheidsmonitor (subjectief)...24 Onveiligheidsgevoelens...25 Conclusies onveiligheidsgevoelens...28 Algemene uitkomsten...29 Uitkomsten per wijk...29 Uitkomsten per facet...31 Conclusies / aandachtpunten...33

20

21 Raadsnummer Versie 002 Datum 6 november (81) Veiligheidsscore 1999, 2000, 2001 (in cijfers) Inwoners: Woningen: Galecop Batau-Noord Batau-Zuid Zuilenstein overige Jutphaas Wijkersloot Stadscentrum Merwestein Doorslag (Hoog) Zandveld Lekboulevard Fokkesteeg Vreeswijk Nieuwegein totaal Vandalisme Overlast Verkeer Woninginbraken Overige inbraken Diefstal Geweld Bron: politie district Lekstroom Conclusies politiegegevens Voor het in kaart brengen van de feitelijke onveiligheidsituatie is gebruik gemaakt van de gegevens van de politie. Alle aangiften en meldingen van 2000 en 2001 zijn per wijk gegroepeerd. De gegevens richten zich op aspecten van geregistreerde aantastingen van de veiligheid. De volgende facetten zijn in de inventarisatie opgenomen: - vandalisme - overlast - verkeer - inbraken (onderverdeeld in inbraken in woningen en in overige panden) - diefstal - geweld

22 Raadsnummer Versie 002 Datum 6 november (81) De belangrijkste / opvallendste conclusies per facet zijn: Er kwamen in meldingen en/ of registraties binnen bij de politie. Dat waren er 429 minder dan in Van alle meldingen had 37% betrekking op diefstal en ruim een kwart op overlast in de wijk. De registratie van meldingen bij de politie vertoont een ander beeld dan vorig jaar. In 2000 nam het aantal meldingen bij de facetten vandalisme, overlast en verkeer af en namen de overige facetten toe qua aantal meldingen. In 2001 zijn alleen de eerste twee facetten, vandalisme en overlast, weer toegenomen. Uit onderstaande tabel blijkt dat het aantal meldingen op het terrein van verkeer na een afname met 15% in 2000 nog verder afneemt. Het meest opvallend is de afname van het aantal woninginbraken met de helft. Ook bij de overige inbraken was er sprake van afname. Het aantal geweldsdelicten is na een sterke toename in 2000 met 21% weer afgenomen met 10% in De grootste absolute toename werd veroorzaakt door de toename van het aantal overlastmeldingen, maar relatief door de toename van vandalisme. Absolute en relatieve toe- of afname van facetten in 2001 in vergelijking met 2000 Vandalisme Overlast Verkeer Woninginbraak Overige inbraak Diefstal Geweld Absoluut Relatief 10% 6% -24% -50% -9% 0,3% -10% Bron: Politie district Lekstroom, bewerking Unit Strategie & Onderzoek De belangrijkste conclusies op wijkniveau zijn: In Stadscentrum / Merwestein zijn in 2001, net als in 2000, de meeste meldingen/ aangiften binnengekomen, namelijk 1743 (zie onderstaande tabel). In Jutphaas / Wijkersloot, Doorslag en in de overige gebieden kwamen ook meer dan 1000 meldingen / aangiften binnen. Sinds 2001 is Zuilenstein / Huis de Geer / Blokhoeve uit dit lijstje verdwenen. Vreeswijk kent nog steeds de minste meldingen/ aangiften. De grootste absolute toename van het aantal meldingen vond evenals in 2000 plaats in Jutphaas / Wijkersloot, zoals blijkt uit onderstaande tabel. De relatieve toename was het grootst in Vreeswijk (15%). In deze wijk komen echter nog steeds de minste meldingen binnen. De grootste absolute en relatieve afname van meldingen vond plaats in Batau-Noord en Batau-Zuid. Totaal aantal meldingen en aangiften per wijk in 2001 en de toe- of afname hiervan in 2001 ten opzichte van 2000 Absoluut aantal meldingen/ aangiften 2001 Absolute toe- of afname t.o.v Galecop % Batau-Noord % Batau-Zuid % Zuilenstein / Huis de Geer / Blokhoeve % Overig % Jutphaas / Wijkersloot % Stadscentrum/ Merwestein % Doorslag ,5% (Hoog)Zandveld / Lekboulevard % Fokkesteeg % Vreeswijk % Bron: Politie district Lekstroom bewerking Unit Strategie & Onderzoek Relatieve toe- of afname

23 Raadsnummer Versie 002 Datum 6 november (81) In voorgaande jaren is door de Unit Strategie en Onderzoek van de Afdeling Strategie en Bestuur voor alle facetten en wijken een veiligheidsscore berekend. Daartoe werden het aantal meldingen en aangiften per facet gerelateerd aan een aantal basisgegevens om een betere vergelijking te kunnen maken. Zo is het logisch dat in een wijk met veel woningen ook meer inbraken worden gepleegd. Het bleek echter lastig om door de jaren heen om voor elk facet goed basismateriaal te vinden waaraan de gegevens gerelateerd konden worden. Diefstal en geweld komen bijvoorbeeld meer voor in gebieden waar veel mensen samen komen, zoals in het centrum van Nieuwegein. Ook bleek het heel lastig om het facet overige inbraken te relateren aan een basisgegeven. Om deze reden is besloten om de veiligheidsscores niet meer te berekenen, maar in de statistische analyse rekening te houden met de omvang van en de voorzieningen in de wijk. Er is nog wel gekeken naar het aantal aangiften per 100 inwoners naar wijk. Hieruit blijkt de verhouding van het aantal aangiften en meldingen in relatie tot de bewoners van de betreffende wijk. Onderstaande tabel is bedoeld om het aantal aangiften in de woonwijken met elkaar te vergelijken. Totaal aantal meldingen en aangiften per 100 inwoners naar wijk Aantal meldingen/ aangiften per 100 inwoners in 2001 Galecop 5,9 Batau-Noord 10,3 Batau-Zuid 11,1 Zuilenstein / Huis de Geer / Blokhoeve 16,3 Overig 278,8 Jutphaas / Wijkersloot 19,8 Stadscentrum / Merwestein 67,7 Doorslag 15,8 (Hoog)Zandveld / Lekboulevard 8,5 Fokkesteeg 9,4 Vreeswijk 9,6 Bron: Politie district Lekstroom, bewerking Unit Strategie & Onderzoek Bij de tabel moeten twee opmerkingen geplaatst worden, namelijk over de overige wijken en Stadscentrum / Merwestein, waar per 100 inwoners relatief de meeste aangiften voorkomen. Dit valt te verklaren doordat de overige wijken grotendeels bedrijventerrein zijn, waarbij de aangiften gedaan worden door de bedrijven (en werknemers) in het gebied en niet door de bewoners van deze wijken. Het relatief hoog aantal aangiften in het centrum van Nieuwegein valt te verklaren door de voorzieningen in dit gebied (winkels, horeca, sportcomplex etc.). In de woonwijken Jutphaas / Wijkersloot en Doorslag komen relatief de meeste aangiften voor. Uit de tabel blijkt dat in het midden van Nieuwegein (Doorslag, Zuilenstein / Huis de Geer / Blokhoeve, Jutphaas / Wijkersloot, Stadscentrum / Merwestein) per 100 inwoners de meeste aangiften en meldingen worden gemaakt. Uit het noorden en zuiden van Nieuwegein komen minder meldingen en aangiften binnen. De nieuwste wijk Galecop is gezien het aantal inwoners de veiligste wijk.

24 Raadsnummer Versie 002 Datum 6 november (81) Leefbaarheidsmonitor (subjectief) Het onderzoek naar leefbaarheid en veiligheid, de leefbaarheidsmonitor, is eind 2000 uitgevoerd in de tien Nieuwegeinse wijken. Dit was voor de tweede keer dat het onderzoek werd uitgevoerd in Nieuwegein. In 1998 heeft de gemeente in regionaal verband samen met de regionale politie het onderzoek (de nulmeting) laten uitvoeren. Het was toen mogelijk om vergelijkingen te maken met omliggende gemeenten. In 2000 heeft de gemeente op eigen initiatief een éénmeting laten uitvoeren, omdat er binnen de gemeente de behoefte was aan herijking van de leefbaarheids- en veiligheidsgegevens. Het is met deze gegevens dus niet mogelijk om een vergelijking met andere gemeenten te maken. Eind 2002 zal in districtsverband een regionaal onderzoek gehouden worden 2 De resultaten uit de leefbaarheidsmonitor op het terrein van veiligheid zijn hieronder samengevat. Algemeen oordeel over leefbaarheid en veiligheid Het buurtprobleem wat volgens de bewoners vaakst voorkomt, is hondenpoep op straat (45% van de Nieuwegeiners heeft dit probleem genoemd). Dit aantal is licht gestegen ten opzichte van 1998 (toen 41%) en is bovendien van de tweede naar de eerste plaats gegaan. Op de tweede plaats staat het te hard rijden (44%). De meeste buurtproblemen, die mensen aangeven, hebben te maken met de netheid in de wijk. Een groot nieuw probleem is bijvoorbeeld rondslingerende winkelwagentjes (vooral in Stadscentrum, Merwestein). Wanneer gevraagd wordt naar welk probleem met voorrang moet worden aangepakt dan noemt de helft van alle Nieuwegeiners te hard rijden. Hondenpoep wordt dan door 38% genoemd. De toekomstverwachting van de Nieuwegeiners is iets minder rooskleurig dan in % van de bewoners verwacht de komende jaren achteruitgang in de buurt in vergelijking met 22% in De meeste achteruitgang verwacht men in Stadscentrum, Merwestein en in Batau-Zuid. 8% verwacht vooruitgang in de buurt. Veiligheid De onveiligheidsgevoelens van de bewoners in Nieuwegein zijn toegenomen van 44% in 1998 naar 56% in Bij de inwoners van Galecop en Vreeswijk zijn de onveiligheidsgevoelens bijna verdubbeld. De bewoners voelen zich in de eigen wijk een stuk veiliger. 26% voelt zich in de eigen wijk wel eens onveilig. Er is een sterke toename van onveiligheidsgevoelens in de eigen wijk in Batau-Zuid (van 25% naar 37%). De mate van dreiging in de woonbuurt is gelijk gebleven. Een sterke afname is te zien in Fokkesteeg. Ook de beleving van het aantal vermogensdelicten is gemiddeld gelijk gebleven. De beleving van de toename is relatief het grootst in Galecop en Stadscentrum, Merwestein. Een relatieve afname ondervinden de inwoners van Zuilenstein, Huis de Geer en (Hoog)Zandveld, Lekboulevard. Als naar de afzonderlijke facetten gekeken wordt dan blijkt de grootste stijging waarneembaar bij gestolen of iets vernield aan buitenkant auto. 5,2% is slachtoffer van geweld (een afname van 0,8%). De mate van overlast (geluid, stank, jongeren, omwonenden en horeca) is gelijk gebleven in vergelijking met De overlast in Zuilenstein / Huis de Geer / Blokhoeve, Jutphaas / Wijkersloot en in (Hoog)Zandveld, Lekboulevard is afgenomen. In de wijken Galecop en Batau-Zuid is er echter sprake van een toename van overlast volgens de bewoners. 2 Het onderzoek zal worden gehouden i.s.m. de gemeenten Vianen, Lopik, Houten en Nieuwegein.

25 Raadsnummer Versie 002 Datum 6 november (81) De bewoners van Nieuwegein vinden dat de verkeersproblemen zijn toegenomen. Volgens de inwoners van Batau-Noord en Galecop zijn in deze wijken de verkeersproblemen relatief het meest toegenomen. Functioneren politie en gemeente 22% is tevreden over het functioneren van de politie en 29% is tevreden over het functioneren van de gemeente. In 1998 was ongeveer hetzelfde aantal Nieuwegeiners tevreden over het functioneren van de politie; de waardering voor het functioneren van de politie is afgenomen met 4%. 41% vindt dat de politie weinig aandacht heeft voor de problemen in de buurt. Een afname van de tevredenheid is te zien bij de bewoners van Jutphaas / Wijkersloot en Batau-Zuid; een toename in Zuilenstein, Huis de Geer, Vreeswijk en Doorslag. De bekendheid van de wijkagent is toegenomen van 21% naar 45%. Wijkvergelijking De wijken die het meest positief gewaardeerd worden door de bewoners zijn Galecop, Zuilenstein / Huis de Geer / Blokhoeve en (Hoog)Zandveld, Lekboulevard en Vreeswijk. De inwoners van Centrum, Merwestein en Fokkesteeg waarderen de wijk relatief laag. De wijken Jutphaas / Wijkersloot, Batau-Zuid, Batau-Noord en Doorslag scoren net boven of net onder het gemiddelde. De meeste wijken zijn qua waardering gelijk gebleven. Een positieve ontwikkeling op het terrein van leefbaarheid en veiligheid is geboekt in Zuilenstein / Huis de Geer / Blokhoeve, Jutphaas / Wijkersloot en (Hoog)Zandveld, Lekboulevard. De wijken Batau-Zuid en Galecop zijn volgens de bewoners relatief achteruit gegaan op het terrein van leefbaarheid en veiligheid. Onveiligheidsgevoelens Naast het meten van 'objectieve' criminaliteitscijfers, in de vorm van registraties door de politie, is het ook van belang om de 'subjectieve' cijfers, de gevoelens van de bevolking in kaart te brengen. In opdracht van de gemeente Nieuwegein is, door het onderzoeksbureau DIMENSUS uit Utrecht, een uitgebreid onderzoek verricht naar leefbaarheid en veiligheid in de gemeente Nieuwegein : de leefbaarheidsmonitor In Nieuwegein zijn hiervoor in november 2000, 4500 mensen, verdeeld over 10 wijken benaderd met een schriftelijk vragenlijst. In de vragenlijst zijn vragen gesteld over gevoelens van onveiligheid en ervaringen met criminaliteit. Ook eventuele contacten met de politie en de (on)tevredenheid over die contacten zijn aan de orde gekomen. Daarnaast werden ook vragen gesteld over buurtproblemen, voorzieningen in de buurt en de kwaliteit van de woning. Het mag duidelijk zijn dat de (wijk) uitkomsten niet alleen voor de onderhavige veiligheidsrapportage een belangrijke gegevensbron vormen, maar ook een handvat biedt voor het wijkgericht samenwerken en politie. Aangezien in 1998 een zelfde soort onderzoek is uitgevoerd naar leefbaarheid en veiligheid is het mogelijk om de gegevens in de tijd te vergelijken. De belangrijkste uitkomsten van het onderzoek zijn opgenomen in de tabellen hieronder. Onveiligheidsgevoelens in Nieuwegein en in de eigen wijk: % dat zich wel eens onveilig voelt 1998 (%) 2000 (%) 1998 (%) 2000 (%) Nieuwegein Galecop Batau-Noord Batau-Zuid Zuilenstein / Huis de Geer / Blokhoeve Overig

26 Raadsnummer Versie 002 Datum 6 november (81) 1998 (%) 2000 (%) 1998 (%) 2000 (%) Jutphaas / Wijkersloot Stadscentrum / Merwestein Doorslag (Hoog)Zandveld / Lekboulevard Fokkesteeg Vreeswijk Bron: Gebiedsmonitor Leefbaarheid en Veiligheid 1998 & Leefbaarheidsmonitor 2000 Wat opvalt is dat de onveiligheidsgevoelens van de Nieuwegeiners in Nieuwegein relatief veel zijn toegenomen van 44% naar 56%. In alle wijken is het onveiligheidsgevoel toegenomen. Die onveiligheidsgevoelens worden met name buiten de wijk ervaren, want in de wijk voelt 26% zich onveilig. De verschillen tussen de wijken zijn wel groter. Vooral de inwoners van de wijken Stadscentrum / Merwestein en Batau-Zuid voelen zich onveilig in hun eigen wijk. In de volgende tabellen zijn de problemen die volgens de bewoners met voorrang moeten worden aangepakt aangeven voor 1998 en 2000, zodat het mogelijk is om een vergelijking in de tijd te maken. Problemen die met voorrang moeten worden aangepakt, genoemd door minimaal 25% 3, 1998 en 2000 Centrum/Merwestein Jutphaas/Wijkersloot Zuilenstein/Huis de Geer te hard rijden winkelwagentjes te hard rijden te hard rijden te hard rijden te hard rijden 2 hondenpoep rommel op straat hondenpoep rommel op straat groepen jongeren rommel op straat 3 rommel op straat te hard rijden rommel op straat hondenpoep hondenpoep hondenpoep 4 parkeer overlast parkeeroverlast - winkel wagentjes rommel op straat inbraak in woningen 5 groepen jongeren vernieling - beschadiging auto vernielingen vernielingen 6 vernieling groepen jongeren - - inbraak in woningen beschadiging auto 7 beschadiging auto's beschadiging auto geluidsoverlast verkeer hondenpoep bekladding agressief verkeers-gedrag inbraak in woningen Zie voor een totaal overzicht van de prioriteiten van de respondenten pagina 61 en 62 van de gegevensverzameling 2001.

27 Raadsnummer Versie 002 Datum 6 november (81) Doorslag Batau-Zuid Batau-Noord te hard rijden te hard rijden te hard rijden te hard rijden te hard rijden te hard rijden 2 hondenpoep rommel op straat hondenpoep rommel op straat hondenpoep hondenpoep 3 rommel op straat vernieling rommel op straat parkeeroverlast inbraak in woningen rommel op straat 4 inbraak in woningen hondenpoep parkeeroverlast hondenpoep rommel op straat inbraak in woningen 5 vernielingen parkeeroverlast inbraak in woningen beschadiging auto groepen jongeren - 6 groepen jongeren graffiti inbraak in scholen beschadiging auto agressief verkeersgedrag Galecop Fokkesteeg (hoog) Zandveld / Lekboulevard te hard rijden te hard rijden te hard rijden te hard rijden te hard rijden te hard rijden 2 hondenpoep hondenpoep hondenpoep rommel op straat hondenpoep hondenpoep 3 parkeeroverlast rommel op straat groepen jongeren hondenpoep vernielingen rommel op straat 4 - parkeeroverlast rommel op straat inbraak in woningen groepen jongeren parkeeroverlast inbraak in woningen groepen jongeren parkeeroverlast vernieling bekladding - rommel op straat inbraak in woningen agressief - bekladding - verkeersgedrag beschadiging - auto's

28 Raadsnummer Versie 002 Datum 6 november (81) Vreeswijk Nieuwegein te hard rijden te hard rijden te hard rijden te hard rijden 2 hondenpoep hondenpoep hondenpoep hondenpoep 3 - parkeeroverlast rommel op straat rommel op straat groepen jongeren parkeeroverlast inbraak in - woningen Bron: Gebiedsmonitor Leefbaarheid en Veiligheid 1998 & Leefbaarheidsmonitor 2000 Conclusies onveiligheidsgevoelens Wat opvalt aan de tabellen met de prioriteiten van de bewoners is dat te hard rijden bij negen van de tien wijken de grootste prioriteit heeft. De overlast van jongeren heeft een minder grote prioriteit gekregen. In 1998 benoemden minimaal 25% in zes wijken dit als een prioriteit in de aanpak van buurtproblemen. In 2000 is dit in maar twee wijken genoemd. De parkeeroverlast daarentegen is in twee wijken meer dan in 1998 genoemd, namelijk in zes wijken. Eén van de problemen, die ontstonden bij het analyseren van de politiecijfers was het vraagstuk van de prioritering. We weten welke delicten vaak worden gepleegd, en ook waar ze worden gepleegd, maar welke delicten zijn zwaarder of belangrijker dan andere? De enquêteresultaten kunnen hierbij een handreiking bieden. Aan de respondenten is namelijk gevraagd welke zaken in de buurt als een groot probleem worden gezien en welke zaken met voorrang moeten worden aangepakt. Voor wat betreft veiligheid, komen daar de volgende prioriteiten uit: 1. Te hard rijden 2. Parkeeroverlast 3. Criminaliteit aan auto s: beschadiging of vernieling aan auto s 4. Woninginbraak 5. Criminaliteit en gebreken in de openbare ruimte: vernieling van en / of defecte telefooncellen, busof tramhokjes of verlichting Zie voor een totaal overzicht van de percentages aantal problemen die in de wijken vaak voorkomen zie pagina s 59 en 60 van de gegevensverzameling 2001.

29 Raadsnummer Versie 002 Datum 6 november (81) Algemene uitkomsten politiegegevens en leefbaarheidsmonitor met elkaar vergeleken Uitkomsten per wijk De algemene uitkomsten zijn gebaseerd op de gegevensverzameling 2001, waarin de politie cijfers zijn vermeld en de enquêteresultaten van de leefbaarheidsmonitor Galecop Evenals uit de politiecijfers, blijkt ook uit de enquêteresultaten dat Galecop, net als in 1999, een veilige wijk is (slechts 1,4% vindt dat geweld vaak voorkomt). Het aantal aangiften en meldingen is stabiel gebleven. In vergelijking met de andere Nieuwegeinse wijken scoren alle facetten onder het gemiddelde. Er vindt relatief weinig diefstal plaats. Vandalisme en overlast komt het meest voor en deze facetten zijn ook toegenomen ten opzichte van Eén aandachtspunt is er wel in Galecop: verkeersoverlast. Bijna de helft van de bewoners geeft aan dat te hard rijden met voorrang moet worden aangepakt. Batau-Noord Batau-Noord komt uit het onderzoek naar voren als een gemiddelde wijk. Uit de politiegegevens blijkt dat twee facetten ten opzichte van 1999 relatief zijn toegenomen, namelijk vandalisme en overlast. Dit zijn ook de enige twee facetten die boven het Nieuwegeins gemiddelde scoren. Ondanks dat het aantal aanrijdingen is afgenomen, blijft het te hard rijden buurtprobleem nummer 1. Het aantal woninginbraken is sterk afgenomen evenals het aantal diefstal delicten in de wijk. In totaal nam het aantal meldingen en aangiften in de wijk af met 19%. Batau-Zuid Batau-Zuid is,volgens het bewonersonderzoek uit 2000, een wijk die onder het gemiddelde scoort. Het aantal slachtoffers van geweldsdelicten is volgens de bewoners in deze wijk het hoogst. Het aantal geweldsdelicten neemt in deze wijk ook toe. Het aantal aangiften is gezien de andere wijken echter gemiddeld. Ook is volgens de bewoners de mate van overlast, de vermogensdelicten en de dreiging toegenomen. Overlastmeldingen waren bij de politie in 2000 echter afgenomen, maar zijn in 2001 weer toegenomen en scoren bovengemiddeld. Diefstal is er wel een stuk minder dan in de gemiddelde Nieuwegeinse wijken. Daarnaast is men minder tevreden over de verkeersproblemen dan in Het aantal ongevallen neemt volgens de gegevens van de Politie- sinds 1999 af. In Batau-Zuid is 2001 op alle facetten, behalve bij overlast, sprake van een afname. Het aantal meldingen nam af met 17%. In 2000 dachten de bewoners niet erg positief over deze wijk. Uit de Politiecijfers van 2001 blijkt dat het aantal meldingen en aangiften redelijk aan het afnemen is en dat de wijk weer beter scoort. Zuilenstein / Huis de Geer / Blokhoeve Zuilenstein / Huis de Geer / Blokhoeve is een wijk waar de inwoners redelijk tevreden zijn, zo blijkt uit het onderzoek. De mate van enig soort van overlast ligt gemiddeld lager dan dat van Nieuwegein. Ook blijkt uit de registraties dat de overlast is afgenomen. Volgens de bewoners is de wijk leefbaarder, maar toch minder veilig dan Nieuwegein als geheel. De onveiligheidsgevoelens in de wijk liggen iets hoger dan gemiddeld, net als het aantal mensen dat slachtoffer is geworden van een geweldsdelict. Uit de cijfers van de politie blijkt dat

30 Raadsnummer Versie 002 Datum 6 november (81) het aantal diefstaldelicten is toegenomen. De inwoners ervaren echter dat de mate van vermogensdelicten is afgenomen. Vandalisme is daarnaast ook toegenomen en vindt relatief veel plaats in deze wijk. Over het geheel genomen is het aantal meldingen en aangiften afgenomen met 9%. Vooral het aantal (pogingen tot) woninginbraken daalde aanzienlijk van 82 naar 28. Overige wijken In het zogenaamde 'overige wijken 4 ' is niet geënquêteerd op basis van de leefbaarheidsmonitor Gezien het aantal woningen en inwoners in de wijk, komt er relatief veel criminaliteit voor. Op een aantal facetten is sprake van een toename, namelijk bij overlast, overige inbraken en diefstal. De toename van het totaal aantal meldingen steeg met 9%. Voor het grote deel zijn dit bedrijventerreinen waar ook relatief veel verkeer, overige inbraken en diefstal voorkomt. In deze overige wijken is het aantal aanrijdingen en het vandalisme afgenomen. Jutphaas / Wijkersloot Uit de bewonersenquête komt Jutphaas / Wijkersloot naar voren als wijk die gemiddeld scoort. Het aantal slachtoffers van geweldsdelicten ligt volgens de bewoners het laagst. Absoluut gezien is het aantal meldingen, net als in 2000, echter boven het Nieuwegeins gemiddelde, maar dit wordt blijkbaar niet zo ervaren. Bij alle facetten van de politieregistratie was in 2000 sprake van een absolute toename. In 2001 is het aantal meldingen toegenomen met 9%; echter niet op alle facetten nam het aantal meldingen toe. Verkeer en woninginbraken lieten een afname zien. Totaal gezien oordelen de inwoners positiever over de wijk dan wat de politiecijfers laten zien. Veel facetten scoren boven het gemiddelde van Nieuwegein. Met name van vandalisme, overlast, overige inbraken en diefstal komen relatief veel voor. Stadscentrum / Merwestein De wijk Stadscentrum / Merwestein is volgens de bewoners een bijzonder gebied. Er worden veel problemen op het prioriteitenlijstje gezet (zie pag. 28). Absoluut gezien komen in dit gebied de meeste meldingen en aangiften binnen, namelijk Het aantal aangiften en meldingen is wel gedaald ten opzichte van vorig jaar met 5%. Over alle indicatoren op het terrein van veiligheid oordelen de inwoners benedengemiddeld. In vergelijking met 1998 is dit oordeel gelijk gebleven of iets afgenomen. Net als in 1998 zijn de bewoners, ondanks de negatieve scores, wel relatief tevreden over de politie. Uit de gegevens van de Politie blijkt dat deze wijk nog steeds een zeer hoge score heeft, wat inhoudt dat er op alle facetten gemiddeld meer delicten gebeuren dan in de rest van Nieuwegein. Dit blijkt ook uit de cijfers. 25% van alle diefstalregistraties vindt plaats in Stadscentrum / Merwestein en 27% van alle geweldsdelicten. In 2000 was dit nog 20% voor diefstal en 19% voor geweld. Dit zijn de enige twee facetten die zijn toegenomen in de wijk. Doorslag De bewoners van Doorslag hebben gemiddeld minder onveiligheidsgevoelens dan andere wijkbewoners, zo blijkt uit het onderzoek. Het onveiligheidsgevoel is afgenomen sinds Het aantal slachtoffers van geweld ligt relatief hoog volgens de bewoners. In 2000 vond 13% van alle geweldsdelicten plaats in Doorslag; in 2001 is dit gedaald naar 9%. Uit het onderzoek blijkt daarnaast dat de bewoners veel buurtproblemen ervaren die met voorrang moeten worden aangepakt. Te hard rijden staat net als in alle andere wijken op één. Het aantal aanrijdingen neemt sinds 1999 wel af. 4 Onder de overige gebieden valt Laagraven, Plettenburg, De Wiers, Oudegein, Hoge Landen, Het Klooster

31 Raadsnummer Versie 002 Datum 6 november (81) De absolute cijfers laten zien dat twee facetten, die in 2000 nog waren afgenomen, weer zijn toegenomen, te weten vandalisme en overlast. Deze beide facetten scoren ook boven het Nieuwegeins gemiddelde. Uit de veiligheidsscore blijkt dat Doorslag een gemiddelde wijk is. Het aantal meldingen en aangiften is nagenoeg gelijk gebleven. (Hoog) Zandveld / Lekboulevard De bewoners van Zandveld en omgeving beoordelen hun wijk als een relatief veilige wijk. De mate van overlast is volgens de bewoners relatief laag en is ook afgenomen. Dit blijkt ook uit de cijfers van de politie. Daarnaast zijn de facetten verkeer, woninginbraken en geweld afgenomen. Op alle facetten scoort de wijk (Hoog) Zandveld / Lekboulevard beneden het Nieuwegeins gemiddeld, waaruit blijkt dat de wijk ook volgens de cijfers van de Politie relatief veilig is. Het enige facet dat bovengemiddeld scoort is het aantal woninginbraken. Het aantal (pogingen tot) woningbraken nam ook in deze wijk af, met 23% tegenover 50% gemiddeld in Nieuwegein. Fokkesteeg Fokkesteeg wordt door de bewoners positiever beoordeeld dan in Zo is de mate van dreiging, de onveiligheidsgevoelens en het slachtofferschap in de wijk afgenomen. Uit de Politiecijfers blijkt ook dat veel facetten afgenomen zijn, zoals (woning)inbraken en diefstal. Het totaal aantal meldingen en aangiften is afgenomen met 9%. Net als in geheel Nieuwegein zijn de facetten vandalisme en overlast toegenomen. Overlast is het enige facet dat bovengemiddeld scoort: er komen relatief meer meldingen binnen dan in de gemiddelde Nieuwegeinse wijken. De bewoners van de wijk Fokkesteeg denken hier ook zo over. De verschillende soorten overlast zijn volgens de bewoners groot. De wijk scoort gemiddeld. In vergelijking met een aantal jaren geleden is de veiligheidssituatie verbeterd. Vreeswijk Vreeswijk is een relatief veilige wijk; er komen niet veel aangiften en meldingen uit deze wijk. Het aantal aangiften is wel toegenomen met 15%. Deze toename wordt vooral veroorzaakt door de toename van vandalisme en overlast in de wijk. De overige facetten zijn afgenomen of ongeveer gelijk gebleven. De bewoners voelen zich in vergelijking met andere wijken erg veilig in de eigen wijk. Uitkomsten per facet Vandalisme: (gegevensverzameling pag.11) Vandalisme is in 2001, na een afname in 2000, weer toegenomen. De relatieve toename ten opzichte van 2000 bedroeg 10%. Met name het aantal meldingen over vernielingen (waaronder graffiti) en vandalisme / baldadigheden nam sterk toe in 2001 (respectievelijk van 398 naar 445 vernielingen en van 35 naar 65 vandalisme meldingen). In de wijken Zuilenstein / Huis de Geer / Blokhoeve en Jutphaas / Wijkersloot komt het meeste vandalisme voor. In veel wijken is het vandalisme relatief toegenomen, zoals in Galecop, Zuilenstein / Huis de Geer / /Blokhoeve, Jutphaas / Wijkersloot, Doorslag en Fokkesteeg. Overlast: (gegevensverzameling pag.12 en 13) De overlast is net als het facet vandalisme toegenomen in Wanneer ingezoomd wordt op de verschillende soorten overlast, valt op dat een aantal relatief zijn toegenomen. De grootste toename van

32 Raadsnummer Versie 002 Datum 6 november (81) overlast werd veroorzaakt door een toename van buren / relatie problemen, geluidshinder in de woonomgeving en overlast van de jeugd. De meeste overlast in 2001 werd veroorzaakt door de jeugd; er kwamen 630 meldingen bij de Politie binnen. Hiermee zit het aantal meldingen, na een afname in 2000, weer ongeveer op het niveau van 1999 toen er 639 jeugdoverlast-meldingen bij de Politie binnen kwamen. De overlast door openbare dronkenschap en drugs nam behoorlijk af in De meeste overlast kwam in 2001 voor in Jutphaas / Wijkersloot. In bijna alle wijken nam de overlast toe. De overlast nam relatief veel toe in Fokkesteeg, Doorslag, Jutphaas / Wijkersloot en in de overige gebieden. In 2000 was de overlast in Stadscentrum / Merwestein nog het hoogst. De overlast nam in het centrumgebied in 2001 echter af. Verkeersonveiligheid: (gegevensverzameling pag. 14) De verkeersveiligheid in Nieuwegein nam over het jaar 2001 met 24% af. Ook in 2000 was er al sprake van een afname met 15%. In 2001 kwamen er 731 meldingen over aanrijdingen binnen bij de Politie, waarvan 84% uitsluitend materiële schade had. Het aantal dodelijk aanrijdingen steeg daarentegen flink. In 2001 waren er zeven aanrijdingen met een dodelijke afloop, terwijl dat in 2000 er één was. Twee daarvan vonden plaats in een woonwijk (in Jutphaas / Wijkersloot en in (Hoog) Zandveld / Lekboulevard); de andere vijf dodelijke aanrijdingen vonden plaats in de overige gebieden van Nieuwegein. In alle wijken is het aantal aanrijdingen afgenomen. In het overig gebied vinden, ondanks de afname van het aantal aanrijdingen van 245 naar 207, nog steeds de meeste aanrijdingen plaats. Woninginbraken: (gegevensverzameling pag.15) Na een toename van het aantal woninginbraken in 2000 met 6%, is in het jaar 2001 het aantal woningeninbraken met 50% afgenomen naar 322 woninginbraken. Zowel het aantal geslaagde als pogingen tot woninginbraak nam af. In de volgende wijken nam het aantal woninginbraken relatief het meest af: Fokkesteeg (van 100 naar 32), in Batau-Noord (van 81 naar 30), in Batau-Zuid (van 93 naar 49) en in Zuilenstein / Huis de Geer / Blokhoeve(van 71 naar 41). Gezien het aantal woningen in de wijken vonden de meeste inbraken in 2001 plaats in Batau-Zuid en in Stadscentrum / Merwestein. In Galecop en in Batau-Noord vinden -gezien het aantal woningen- relatief weinig woninginbraken plaats. Overige inbraken: (gegevensverzameling pag.16) De overige inbraken zijn in 2001 met 9% afgenomen tot 896 aangiften. Op alle items - inbraken op bedrijfs-, school, sport- en overige lokaties- nam het aantal inbraken af. In bijna alle wijken namen de overige inbraken af. Alleen in de overige gebieden was er sprake van een stijging evenals in de wijk Jutphaas / Wijkersloot. Diefstal: (gegevensverzameling pag.17 en 18 ) Het aantal meldingen, aangiften en incidenten van diefstal is ongeveer gelijk gebleven in De grootste afname was de diefstal van motorvoertuigen. In 2000 daalde de diefstal van motorvoertuigen al licht, maar in 2001 is een duidelijke afname te zien van 261 naar 158 aangiften. De grootste stijging werd veroorzaakt door overige diefstallen. De meeste diefstallen vinden plaats van of uit motorvoertuigen. In 2000 steeg dit item met ruim 400 aangiften. De diefstal op dit terrein is echter niet afgenomen, maar ongeveer gelijk gebleven. De meeste diefstal vindt nog steeds in Stadscentrum / Merwestein plaats met 891 aangiften in In een aantal wijken is diefstal toegenomen, zoals in Jutphaas / Wijkersloot en in (Hoog) Zandveld /

Veiligheidsrapportage 2004

Veiligheidsrapportage 2004 Postbus 1 3430 AA Nieuwegein Bezoekadres Martinbaan 2 www.nieuwegein.nl Communicatie en Juridische Zaken Veiligheidsrapportage 2004 Integraal Veiligheidsplan 2003-2008 Raadsnummer 2004- Datum 19 oktober

Nadere informatie

Integraal Veiligheidsplan 2003-2008

Integraal Veiligheidsplan 2003-2008 Postbus 1 3430 AA Nieuwegein Bezoekadres Martinbaan 2 www.nieuwegein.nl Communicatie en Juridische Zaken Integraal Veiligheidsplan 2003-2008 Raadsnummer 2003-328 Auteur N. van der Vlerk / D. Lenten / C.F.

Nadere informatie

Integrale Veiligheidsmonitor Hengelo 2011

Integrale Veiligheidsmonitor Hengelo 2011 Integrale Veiligheidsmonitor Wijkrapport Juli 202 Integrale Veiligheidsmonitor Wijkrapport Hoe leefbaar en veilig is? Integrale Veiligheidsmonitor. Inleiding In heeft de gemeente voor de tweede keer deelgenomen

Nadere informatie

Integrale Veiligheidsmonitor Hengelo 2011

Integrale Veiligheidsmonitor Hengelo 2011 Integrale Veiligheidsmonitor Wijkrapport Es Juli 202 Integrale Veiligheidsmonitor Wijkrapport Es Hoe leefbaar en veilig is de Es? Integrale Veiligheidsmonitor. Inleiding In heeft gemeente voor de tweede

Nadere informatie

Veiligheidsmonitor Hengelo Wijkrapport Woolde Augustus 2010

Veiligheidsmonitor Hengelo Wijkrapport Woolde Augustus 2010 Veiligheidsmonitor Wijkrapport Augustus 2010 Wijkrapport Augustus 2010 Hoe leefbaar en veilig is Integrale Veiligheidsmonitor Inleiding Eind heeft de gemeente voor het eerst deelgenomen aan de Integrale

Nadere informatie

Veiligheidsmonitor Hengelo Wijkrapport Buitengebied Augustus 2010

Veiligheidsmonitor Hengelo Wijkrapport Buitengebied Augustus 2010 Veiligheidsmonitor Wijkrapport Augustus 2010 Wijkrapport Augustus 2010 Hoe leefbaar en veilig is het Integrale Veiligheidsmonitor Inleiding Eind heeft de gemeente voor het eerst deelgenomen aan de Integrale

Nadere informatie

Veiligheidsmonitor 2009 Gemeente Leiden

Veiligheidsmonitor 2009 Gemeente Leiden Veiligheidsmonitor 2009 Gemeente Leiden Resultaten per district en in de tijd Bureau Onderzoek Op Maat april 2010 Veiligheidsmonitor 2009, gemeente Leiden 1 In dit overzicht worden de uitkomsten van de

Nadere informatie

Fact sheet. Veiligheidsmonitor Amsterdam-Amstelland Politie Eenheid Amsterdam. Veiligheidsbeleving buurt. nummer 4 februari 2013

Fact sheet. Veiligheidsmonitor Amsterdam-Amstelland Politie Eenheid Amsterdam. Veiligheidsbeleving buurt. nummer 4 februari 2013 Politie Eenheid Fact sheet nummer 4 februari 213 Veiligheidsmonitor -Amstelland 28-212 Deze fact sheet brengt de veiligheid in de regio -Amstelland tussen 28 en 212 in kaart. blijkt op verschillende indicatoren

Nadere informatie

GEMEENTE OSS Resultaten op hoofdlijnen

GEMEENTE OSS Resultaten op hoofdlijnen GEMEENTE OSS Resultaten op hoofdlijnen RESULTATEN GEMEENTE OSS 2011 Soort onderzoek : Enquêteonderzoek bevolking 15+ Opdrachtgever : Stadsbeleid Maatschappelijke Ontwikkeling Opdrachtnemer : Team O&S,

Nadere informatie

Kijk op de Wijk 2005

Kijk op de Wijk 2005 Postbus 1 3430 AA Bezoekadres Martinbaan 2 3439 NN www.nieuwegein.nl Communicatie en juridische zaken Kijk op de Wijk 2005 Stadscentrum, Merwestein en Overige wijken Datum 10 april 2006 Auteur C. F. Brouwers

Nadere informatie

Monitor Leefbaarheid en Veiligheid 2013 Samenvatting

Monitor Leefbaarheid en Veiligheid 2013 Samenvatting Monitor Leefbaarheid en Veiligheid 2013 Samenvatting Gemeente Amersfoort Ben van de Burgwal, Dorien de Bruijn 23 mei 2014 Vanaf 1997 is de Amersfoortse Stadspeiling elke twee jaar voor een belangrijk deel

Nadere informatie

De Eindhovense Veiligheidsindex. Eindhoven, oktober 11

De Eindhovense Veiligheidsindex. Eindhoven, oktober 11 De Eindhovense Eindhoven, oktober 11 Inhoud 1 Inleiding 1 2 Objectieve index: 3 2.I Inbraak 3 2.II Diefstal 4 2.III Geweld 4 2.IV Overlast/vandalisme 4 2.V Veilig ondernemen (niet in index) 5 3 Subjectieve

Nadere informatie

Notitie Veiligheidsmonitor Amsterdam-Amstelland 2008-2011

Notitie Veiligheidsmonitor Amsterdam-Amstelland 2008-2011 Notitie Veiligheidsmonitor Amsterdam-Amstelland 28-211 Deze notitie brengt op basis van de Amsterdamse Veiligheidsmonitor de leefbaarheid en veiligheid in de regio Amsterdam-Amstelland tussen 28 en 211

Nadere informatie

Bevolkingsprognose Nieuwegein 2011

Bevolkingsprognose Nieuwegein 2011 Postbus 1 3430 AA Bezoekadres Martinbaan 2 3439 NN www.nieuwegein.nl Communicatie, Juridische & Personeelszaken Bevolkingsprognose Nieuwegein 2011 Raadsnummer Datum 7 mei 2012 Auteur Tineke Brouwers Versie

Nadere informatie

Veiligheidsmonitor 2010 Gemeente Leiden

Veiligheidsmonitor 2010 Gemeente Leiden Veiligheidsmonitor Gemeente Leiden Resultaten per stadsdeel en in de tijd Mediad Rotterdam, maart 2011 Veiligheidsmonitor, Gemeente Leiden 1 In dit overzicht worden de uitkomsten van de Veiligheidsmonitor

Nadere informatie

Hoe veilig voelen Almeerders zich? Veiligheidsmonitor 2011

Hoe veilig voelen Almeerders zich? Veiligheidsmonitor 2011 Maart Hoe veilig voelen Almeerders zich? Veiligheidsmonitor Hoe gaat het met de leefbaarheid in? Hoe heeft het oordeel van bewoners over leefbaarheid & veiligheid zich ontwikkeld? Telefoonnummer: 14036

Nadere informatie

trntrtrtr V td L O\'ERLASTMETINGEN IN DE GRAVII\TNESTEEG EN OMGEVING

trntrtrtr V td L O\'ERLASTMETINGEN IN DE GRAVII\TNESTEEG EN OMGEVING trntrtrtr V td L O\'ERLASTMETINGEN IN DE GRAVII\TNESTEEG EN OMGEVING : COLOFON St. INTRAVAL Postadres: Postbus 1781 9701 BT Groningen E-mail info@intraval.nl Kantoor Groningen: Kantoor Rotterdam: St. Jansstraat

Nadere informatie

rapportage op wijkniveau

rapportage op wijkniveau appendix bij Veiligheidsmonitor 2009 Veiligheidsmonitor 2009 rapportage op wijkniveau Het veiligheidsbeeld in en eerder van tien Goudse wijken: Binnenstad Nieuwe Park Korte Akkeren Bloemendaal Plaswijck

Nadere informatie

Leefbaarheid in de buurt

Leefbaarheid in de buurt 12345678 Leefbaarheid in de buurt Nu het oordeel van de Dordtenaren over hun woonkwaliteit, woonomgeving en de geboden voorzieningen in kaart is gebracht, zullen we in dit hoofdstuk gaan kijken hoe de

Nadere informatie

Ontwikkeling van misdrijven in Amersfoort 2003-2013

Ontwikkeling van misdrijven in Amersfoort 2003-2013 Ontwikkeling van misdrijven in Amersfoort 2003-2013 Gemeente Amersfoort Ben van de Burgwal januari 2014 In 2013 registreerde de politie voor Amersfoort 10.249 misdrijven. Het aantal misdrijven is sinds

Nadere informatie

Veiligheidssituatie in s-hertogenbosch vergeleken Afdeling Onderzoek & Statistiek, juni 2014

Veiligheidssituatie in s-hertogenbosch vergeleken Afdeling Onderzoek & Statistiek, juni 2014 Veiligheidssituatie in s-hertogenbosch vergeleken Afdeling Onderzoek & Statistiek, juni 2014 Veiligheidssituatie steeds beter De veiligheidssituatie in s-hertogenbosch verbetert. Dit bleek al uit de Veiligheidsmonitor

Nadere informatie

5. CONCLUSIES. 5.1 Overlast

5. CONCLUSIES. 5.1 Overlast 5. CONCLUSIES In dit afsluitende hoofdstuk worden de belangrijkste conclusies besproken. Achtereenvolgens komen de overlast, de criminaliteit en de veiligheidsbeleving aan bod. Aan de 56 buurtbewoners

Nadere informatie

Colofon. Het overnemen uit deze publicatie is toegestaan, mits de bron duidelijk wordt vermeld.

Colofon. Het overnemen uit deze publicatie is toegestaan, mits de bron duidelijk wordt vermeld. Hoe veilig is Leiden? Integrale Veiligheidsmonitor gemeente Leiden Bijlagenrapport April 2012 Colofon Uitgave I&O Research Zuiderval 70 Postbus 563, 7500 AN Enschede Rapportnummer 2012/022 Datum April

Nadere informatie

Stadsmonitor. -thema Veiligheid-

Stadsmonitor. -thema Veiligheid- Stadsmonitor -thema Veiligheid- Modules Samenvatting 1 Vermogensdelicten 2 Geweldsdelicten 5 Vernieling en overlast 7 Verdachten 10 Onveiligheidsgevoelens 11 Preventie 13 Oordeel over functioneren politie

Nadere informatie

Stadsmonitor. -thema Veiligheid-

Stadsmonitor. -thema Veiligheid- Stadsmonitor -thema Veiligheid- Modules Vermogensdelicten 2 Geweld 4 Vernieling en overlast 6 Verdachten 8 Onveiligheidsgevoelens 9 Preventie 11 Oordeel over functioneren politie en gemeente m.b.t. veiligheid

Nadere informatie

Gemeente Breda. Omgevingsmeting asielzoekerscentrum: nulmeting. Rapportage

Gemeente Breda. Omgevingsmeting asielzoekerscentrum: nulmeting. Rapportage Gemeente Breda Omgevingsmeting asielzoekerscentrum: nulmeting Rapportage Publicatienummer: 1751 Datum: Juli 2014 In opdracht van: Gemeente Breda Het College Uitgave: Gemeente Breda Afdeling Bedrijfsbureau

Nadere informatie

Veiligheid kernthema: maatschappelijk evenwicht & veiligheid

Veiligheid kernthema: maatschappelijk evenwicht & veiligheid Veiligheid kernthema: De criminaliteitscijfers en de slachtoffercijfers laten over het algemeen een positief beeld zien voor Utrecht in. Ook de aangiftebereidheid van Utrechters is relatief hoog (29%).

Nadere informatie

Monitor Veiligheidsbeleid gemeente Groningen september-december 2015

Monitor Veiligheidsbeleid gemeente Groningen september-december 2015 Monitor Veiligheidsbeleid gemeente Groningen september-december 215 Deze publicatie is uitgegeven door Onderzoek en Statistiek Groningen februari 216 In dit rapport worden politiestatistieken en resultaten

Nadere informatie

OnSignalement 5e jaargang, nr 6 6 juli 2010

OnSignalement 5e jaargang, nr 6 6 juli 2010 OnSignalement 5e jaargang, nr 6 6 juli 2010 Hengelo één van de veiligste grote steden De gemeente Hengelo is nog steeds één van de veiligste grote steden van. Dit blijkt uit de resultaten van landelijke

Nadere informatie

Leefbaarheidsmonitor 2011

Leefbaarheidsmonitor 2011 Leefbaarheidsmonitor Foto voorpagina: Ton Heijnen Stadsfotograaf Velsen Leefbaarheidsmonitor Gemeente Velsen I&O Research, juni Colofon Opdrachtgever Samensteller Gemeente Velsen I&O Research I&O Research

Nadere informatie

GBM Etten-Leur Veiligheid en Leefomgeving 2013

GBM Etten-Leur Veiligheid en Leefomgeving 2013 GBM Etten-Leur Veiligheid en Leefomgeving 2013 Onderzoek uitgevoerd in opdracht van: Gemeente Etten-Leur DIMENSUS beleidsonderzoek Mei 2014 Projectnummer 545 1 2 Inhoud 1. Inleiding 5 2. Dashboard Veiligheid

Nadere informatie

De wijken Slingerbos en Tweelingstad in cijfers. Achtergrondinformatie ten behoeve van raadsbezoek

De wijken Slingerbos en Tweelingstad in cijfers. Achtergrondinformatie ten behoeve van raadsbezoek De wijken Slingerbos en Tweelingstad in cijfers Achtergrondinformatie ten behoeve van raadsbezoek Afdeling Vastgoed en Wonen 29 augustus 2014 2 Algemeen Deze notitie bevat cijfers over inwoners en woningvoorraad

Nadere informatie

Samenvatting en conclusies

Samenvatting en conclusies Eval uat i e Camer at oezi cht Gouda Ei ndr appor t Samenvatting en conclusies De gemeente Gouda is begin 2004 een proef gestart met cameratoezicht in de openbare ruimte op diverse locaties in de gemeente.

Nadere informatie

Ontwikkeling van misdrijven in Amersfoort 2003-2014

Ontwikkeling van misdrijven in Amersfoort 2003-2014 Ontwikkeling van misdrijven in Amersfoort 2003-2014 Gemeente Amersfoort Ben van de Burgwal januari 2015 In 2014 registreerde de politie voor Amersfoort 9.134 misdrijven. Ten opzichte van een jaar eerder

Nadere informatie

Analyse cijfers prioriteiten Veiligheid 2012 t/m 2016

Analyse cijfers prioriteiten Veiligheid 2012 t/m 2016 Analyse cijfers prioriteiten Veiligheid 2012 t/m 2016 Delict / periode 2012 2013 2014 2015 2016 Streefwaarde MJP 2018*** Burenruzie 83 77 83 83 86 Geen Stabiel Incidenten Huiselijke geweld* Opmerking/analyse

Nadere informatie

...... +++++++++++ +++++++++++ +++++++++++ +++++++ Integrale Veiligheidsmonitor 2011 Gemeente Breda SSC Onderzoek en Informatie Integrale Veiligheidsmonitor Geertruidenberg 2011 Uitkomsten van de enquête

Nadere informatie

Veiligheid analyse Leerdam, ontwikkelingen tussen

Veiligheid analyse Leerdam, ontwikkelingen tussen Veiligheid analyse Leerdam, ontwikkelingen tussen 2010-2013 Leerdam November 2014 1 Inleiding De nota integraal Veiligheidbeleid Leerdam 2011-2014 loopt af. Omdat er ondertussen een nieuw college is dat

Nadere informatie

CONCLUSIES EN AANBEVELINGEN EVALUATIE UITVOERINGSPLAN 2012 INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID

CONCLUSIES EN AANBEVELINGEN EVALUATIE UITVOERINGSPLAN 2012 INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID CONCLUSIES EN AANBEVELINGEN EVALUATIE UITVOERINGSPLAN 2012 INTEGRAAL VEILIGHEIDSBELEID versie 29-01-2013 Vastgesteld door de Stuurgroep Integrale Veiligheid SBS in december 2012 Inleiding: Naar aanleiding

Nadere informatie

Leefbaarheidsmonitor Conclusies & Wijkschetsen

Leefbaarheidsmonitor Conclusies & Wijkschetsen Leefbaarheidsmonitor 2011 Conclusies & Wijkschetsen LEEFBAARHEIDSMONITOR 2011 GEMEENTE VELSEN CONCLUSIES & WIJKSCHETSEN 1 Gemeente Velsen Afdeling Informatiemanagement Informatie & Statistiek November

Nadere informatie

Onderzoek Leefbaarheid en Veiligheid gemeente Oisterwijk 2010

Onderzoek Leefbaarheid en Veiligheid gemeente Oisterwijk 2010 Onderzoek Leefbaarheid en Veiligheid gemeente 2010 Tilburg Dienst Beleidsontwikkeling Onderzoek & Informatie Juli 2010 Inhoudsopgave Samenvatting... 3 Inleiding... 7 Hoofdstuk 1 Buurt en buurtproblemen...

Nadere informatie

Drie jaar Taskforce Overlast

Drie jaar Taskforce Overlast Drie jaar Taskforce Overlast Duidelijke afname van ervaren overlast Centrum en Sinds 2010 werkt de gemeente Dordrecht met de Taskforce Overlast in de openbare ruimte aan het terugdringen van de overlast

Nadere informatie

Met toepassing van artikel 169, tweede lid, van de Gemeentewet, delen wij u het volgende mede.

Met toepassing van artikel 169, tweede lid, van de Gemeentewet, delen wij u het volgende mede. ^ ^ ^ H Datum Van Aan Kopie aan 5 SEP 2007 Het college van B&W De raads- en duoburgerleden Nr. Contactpersoon: Joost du Croix Email: J.J.DuCroix@bergenopzoom.nl Tel. 0164-277182 Onderwerp Veiligheidsindex

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek

Centraal Bureau voor de Statistiek Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB09-024 31 maart 2009 9.30 uur Veiligheidsgevoel maakt pas op de plaats Aantal slachtoffers veel voorkomende criminaliteit verder gedaald Gevoel van veiligheid

Nadere informatie

Leefbaarheid en veiligheid

Leefbaarheid en veiligheid Leefbaarheid en veiligheid In de buurt volgens de inwoners van de Drechtsteden in 2013 Leefbaarheid en veiligheid zijn belangrijke thema s binnen gemeenten. Dat is niet verwonderlijk, want burgers wonen

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB10-030 23 april 2010 9.30 uur Aantal slachtoffers criminaliteit stabiel, meer vandalisme Aantal ondervonden delicten stijgt door meer vandalisme Aantal

Nadere informatie

Inleiding. Beleving van veiligheid. Veiligheid als begrip

Inleiding. Beleving van veiligheid. Veiligheid als begrip Inleiding In het kader van veiligheid zijn politie en gemeenten eerstverantwoordelijk voor openbare orde, handhaving van wettelijke regels en bestrijding van criminaliteit. Burgers ervaren veiligheid als

Nadere informatie

Kernrapport veiligheidsmonitor, benchmark (2015)

Kernrapport veiligheidsmonitor, benchmark (2015) Gemeente (2015) Castricum Noord-Holland-Noord, Nederland Kernrapport veiligheidsmonitor, benchmark (2015) Gemeente (2015) Castricum vergeleken met Politieregio Noord-Holland-Noord en Nederland Leefbaarheid

Nadere informatie

VEILIGHEIDSRAPPORTAGE ROTTERDAM-RIJNMOND 2008 EMBARGO TOT 7 JULI 2008

VEILIGHEIDSRAPPORTAGE ROTTERDAM-RIJNMOND 2008 EMBARGO TOT 7 JULI 2008 VEILIGHEIDSRAPPORTAGE ROTTERDAM-RIJNMOND 2008 EMBARGO TOT 7 JULI 2008 Colofon 1 e druk juli 2008 Uitgave van de Begeleidingscommissie Integrale Veiligheid en de Politie -Rijnmond, in opdracht van het naal

Nadere informatie

Leefbaarheid en overlast in buurt

Leefbaarheid en overlast in buurt 2013 Leefbaarheid en overlast in buurt Gemeente (2013): Scherpenzeel vergeleken met Regionale eenheid Oost-Nederland Landelijke conclusies Leefbaarheid buurt Zeven op de tien Nederlanders vinden leefbaarheid

Nadere informatie

Wijkanalyses. Rapport wijkanalyses Nieuwegein 2012

Wijkanalyses. Rapport wijkanalyses Nieuwegein 2012 Wijkanalyses Rapport wijkanalyses Nieuwegein 2012 Lisette van Leijenhorst Stagiair gemeente Nieuwegein Afdeling Grondbedrijf & Vastgoedzaken Team Geo-informatie 1 2 Voorwoord Voor u ligt het rapport over

Nadere informatie

Bijna de helft van de geweldsmisdrijven wordt in de openbare ruimte gepleegd / foto: Inge van Mill.

Bijna de helft van de geweldsmisdrijven wordt in de openbare ruimte gepleegd / foto: Inge van Mill. Bijna de helft van de geweldsmisdrijven wordt in de openbare ruimte gepleegd / foto: Inge van Mill. secondant #2 april 2009 7 Geweldsdelicten tussen - Daling van geweld komt niet uit de verf Crimi-trends

Nadere informatie

Leefbaarheidsmonitor Gemeente Velsen

Leefbaarheidsmonitor Gemeente Velsen Leef baar hei ds moni t or201 3 GEMEENTE VELSEN Leefbaarheidsmonitor Gemeente Velsen, augustus Colofon Opdrachtgever Gemeente Velsen Samensteller Van Dedemstraat 6c 1624 NN Hoorn Telefoon: (0229) 282555

Nadere informatie

Veiligheidsmonitor Gemeente Achtkarspelen

Veiligheidsmonitor Gemeente Achtkarspelen Veiligheidsmonitor Gemeente Achtkarspelen Inhoud Samenvatting 3 Inleiding 5 1. Leefbaarheid 6 1.1 Fysieke kwaliteit buurtvoorzieningen 6 1.2 Kwaliteit sociale woonomgeving 7 1.3 Actief in woonomgeving

Nadere informatie

Criminaliteitscijfers 2012 en gebiedsscan criminaliteit & overlast - update 2013

Criminaliteitscijfers 2012 en gebiedsscan criminaliteit & overlast - update 2013 Bijlage 3 Criminaliteitscijfers 2012 en gebiedsscan criminaliteit & overlast - update 2013 Criminaliteitscijfers Hieronder wordt in een beknopt overzicht weergegeven hoeveel delicten er hebben plaatsgevonden

Nadere informatie

Leefbaarheid in Spijkenisse. Resultaten onderzoek over leefbaarheid en veiligheid onder inwoners van Spijkenisse - 2014

Leefbaarheid in Spijkenisse. Resultaten onderzoek over leefbaarheid en veiligheid onder inwoners van Spijkenisse - 2014 Leefbaarheid in Spijkenisse Resultaten onderzoek over leefbaarheid en veiligheid onder inwoners van Spijkenisse - 2014 datum woensdag 6 mei 2015 versie 3 Auteur(s) Tineke Last Postadres Postbus 25, 3200

Nadere informatie

Gegevensverzameling 2003 Veiligheidsrapportage 2004 Integraal Veiligheidsplan 2003-2008

Gegevensverzameling 2003 Veiligheidsrapportage 2004 Integraal Veiligheidsplan 2003-2008 Postbus 1 3430 AA Nieuwegein Bezoekadres Martinbaan 2 www.nieuwegein.nl Communicatie en Juridische zaken Gegevensverzameling 2003 Veiligheidsrapportage 2004 Integraal Veiligheidsplan 2003-2008 Raadsnummer

Nadere informatie

Resultaten Leefbaarheid- en Veiligheidsenquête maart 2006 t/m januari

Resultaten Leefbaarheid- en Veiligheidsenquête maart 2006 t/m januari Resultaten Leefbaarheid- en Veiligheidsenquête maart 2006 t/m januari 2007 1 In deze rapportage worden de resultaten beschreven uit de Leefbaarheid- en Veiligheidsenquête voor de maand januari. Tevens

Nadere informatie

Veiligheidsmonitor 2013

Veiligheidsmonitor 2013 Veiligheidsmonitor 2013 Barometer voor lokale veiligheid Feiten bladen Bedum De Marne Eemsmond Haren Pekela Stadskanaal Veendam Vlagtwedde Veiligheidsmonitor 2013 Deelnemende gemeenten Aantal respondenten

Nadere informatie

Veiligheidsmonitor Heemstede 2008

Veiligheidsmonitor Heemstede 2008 Reageren o.en.s@haarlem.nl Concernstaf Afdeling Onderzoek en Statistiek, Grote Markt 2, 2011 RD Haarlem november 2009 Gemeente Haarlem, Onderzoek en Statistiek Veiligheidsmonitor Heemstede 2008 Hoe veilig

Nadere informatie

Veiligheidsmonitor 2011

Veiligheidsmonitor 2011 Veiligheidsmonitor 20 Dordtse scores op de MJP-indicatoren en vergeleken met andere gemeenten De gemeente Dordrecht heeft in 20 voor de derde keer deelgenomen aan de landelijke Integrale Veiligheidsmonitor.

Nadere informatie

ONDERZOEK VEILIGHEID. Inwonerpanel Gemeente Dongen Onderzoek 9 Mei GfK 2014 Gemeente Dongen Onderzoek Veiligheid Mei

ONDERZOEK VEILIGHEID. Inwonerpanel Gemeente Dongen Onderzoek 9 Mei GfK 2014 Gemeente Dongen Onderzoek Veiligheid Mei ONDERZOEK VEILIGHEID Inwonerpanel Gemeente Dongen Onderzoek 9 Mei 14 GfK 14 Gemeente Dongen Onderzoek Veiligheid Mei 14 1 Inhoudsopgave 1. Samenvatting. Onderzoeksresultaten Voorvallen en misdrijven Veiligheid

Nadere informatie

...... +++++++++++ +++++++++++ +++++++++++ +++++++ Integrale Veiligheidsmonitor 2011 Gemeente Breda SSC Onderzoek en Informatie Integrale Veiligheidsmonitor Drimmelen 2011 Uitkomsten van de enquête en

Nadere informatie

Openbare ruimte in beeld Onderzoek naar de kwaliteit van de openbare ruimte

Openbare ruimte in beeld Onderzoek naar de kwaliteit van de openbare ruimte Openbare ruimte in beeld Onderzoek naar de kwaliteit van de openbare ruimte Gemeente Hollands Kroon Mei 2014 Colofon Uitgave : I&O Research BV Van Dedemstraat 6c 1624 NN Hoorn Tel. (0229) 282555 www.ioresearch.nl

Nadere informatie

Ontwikkeling van misdrijven in Amersfoort

Ontwikkeling van misdrijven in Amersfoort Ontwikkeling van misdrijven in Amersfoort 2007-2016 Gemeente Amersfoort Ben van de Burgwal februari 2017 In 2016 registreerde de politie voor Amersfoort 7.939 misdrijven. Ten opzichte van een jaar eerder

Nadere informatie

Integrale Veiligheidsrapportage 2010

Integrale Veiligheidsrapportage 2010 Postbus 1 3430 AA Bezoekadres Martinbaan 2 3439 NN www.nieuwegein.nl Communicatie en Juridische Zaken Integrale Veiligheidsrapportage 2010 Rapportage over het Integraal Veiligheidsplan 2007-2011 Raadsnummer

Nadere informatie

LEEFBAARHEIDSMONITOR EDE 2015 EN TRENDS WIJKEN/BUURTEN

LEEFBAARHEIDSMONITOR EDE 2015 EN TRENDS WIJKEN/BUURTEN LEEFBAARHEIDSMONITOR EDE 2015 EN TRENDS WIJKEN/BUURTEN 2005-2015 OPZET EN UITVOERING Sinds 1999 voert de gemeente Ede elke twee jaar een onderzoek uit naar leefbaarheid en veiligheid in de buurt. Tot en

Nadere informatie

Veiligheidsmonitor Groningen 2011 Barometer voor lokale veiligheid VEENDAM

Veiligheidsmonitor Groningen 2011 Barometer voor lokale veiligheid VEENDAM Veiligheidsmonitor Groningen 2011 Barometer voor lokale veiligheid VEENDAM Veiligheidsmonitor 2011 Barometer voor lokale veiligheid Gemeente Veendam April 2012 Colofon Titel: Veiligheidsmonitor Groningen

Nadere informatie

Leefbaarheidsmonitor Hoogvliet 2009

Leefbaarheidsmonitor Hoogvliet 2009 Leefbaarheidsmonitor 2009 Nieuw Engeland september 2009 een onderzoek in opdracht van deelgemeente, Woonbron en Vestia Rotterdam Onderzoeker Projectleider Veldwerk Opdrachtgever Interne begeleiding Andrea

Nadere informatie

Inventarisatie overlast uitgaanscentrum Vlaardingen

Inventarisatie overlast uitgaanscentrum Vlaardingen Inventarisatie overlast uitgaanscentrum Vlaardingen J. Snippe A. Beelen B. Bieleman COLOFON St. INTRAVAL Postadres: Postbus 1781 9701 BT Groningen E-mail info@intraval.nl www.intraval.nl Kantoor Groningen:

Nadere informatie

Monitor Operatie Hartslag Heerlen Follow-up meting 2004

Monitor Operatie Hartslag Heerlen Follow-up meting 2004 Monitor Operatie Hartslag Heerlen Follow-up meting 2004 Bureau Onderzoek en Statistiek van de gemeente Heerlen Telefoon: 045 5604747 E-mail: o&s@heerlen.nl Heerlen, augustus 2004 Gegevens mogen worden

Nadere informatie

Tabel 1: Stellingen Fysieke voorzieningen en Sociale contacten in woonbuurt (%)

Tabel 1: Stellingen Fysieke voorzieningen en Sociale contacten in woonbuurt (%) Leefbaarheid Tabel 1: Stellingen Fysieke voorzieningen en Sociale contacten in woonbuurt (%) mee eens niet mee eens Geen neutraal Wegen, paden en pleintjes goed onderhouden 51 21 25 3 Perken, plantsoenen

Nadere informatie

Integrale Veiligheidsrapportage. Gemeente Littenseradiel. Januari t/m december 2011

Integrale Veiligheidsrapportage. Gemeente Littenseradiel. Januari t/m december 2011 Integrale Veiligheidsrapportage Gemeente Littenseradiel Januari t/m december 2011 Gemeente Littenseradiel Openbaar Ministerie Politie Fryslân Integrale Veiligheidsrapportage gemeente Littenseradiel - januari

Nadere informatie

Gegevensanalyse Schiedam-Oost. plaats hier uw foto: de guidelines helpen om de juiste afmeting te maken gebruik schaal en crop mogelijkheden

Gegevensanalyse Schiedam-Oost. plaats hier uw foto: de guidelines helpen om de juiste afmeting te maken gebruik schaal en crop mogelijkheden Gegevensanalyse Schiedam-Oost plaats hier uw foto: de guidelines helpen om de juiste afmeting te maken gebruik schaal en crop mogelijkheden Inwoners en woningen per 1-1-2014 Oost Schiedam inwoners 11.286

Nadere informatie

Leefbaarheid en Veiligheid Afdeling Beleidsonderzoek en Geo Informatie November 2007

Leefbaarheid en Veiligheid Afdeling Beleidsonderzoek en Geo Informatie November 2007 Leefbaarheid en Veiligheid Hengelo 2007 Afdeling Beleidsonderzoek en Geo Informatie November 2007 COLOFON Uitgave Afdeling Beleidsonderzoek en Geo Informatie Gemeente Hengelo Hazenweg 121 Postbus 18,

Nadere informatie

Notitie bij collegebrief RVR 2015

Notitie bij collegebrief RVR 2015 Notitie bij collegebrief RVR 2015 VVH - Openbare orde en Veiligheid Disclaimer: deze brief is ongetekend op persportal geplaatst. Aan deze versie kunnen geen rechten worden ontleend. Alleen de ondertekende

Nadere informatie

Veiligheidsmonitor Groningen 2011 Barometer voor lokale veiligheid HAREN

Veiligheidsmonitor Groningen 2011 Barometer voor lokale veiligheid HAREN Veiligheidsmonitor Groningen 2011 Barometer voor lokale veiligheid HAREN Veiligheidsmonitor 2011 Barometer voor lokale veiligheid Gemeente Haren April 2012 Colofon Titel: Veiligheidsmonitor Groningen 2011,

Nadere informatie

Resultaten Leefbaarheid- en Veiligheidsenquête meting maart, april, mei en juni

Resultaten Leefbaarheid- en Veiligheidsenquête meting maart, april, mei en juni Resultaten Leefbaarheid- en Veiligheidsenquête meting maart, april, mei en juni 1. Leefbaarheid In de maand juni geven de Bredanaars Breda een 7,6 als gemeente om in te wonen. Breda scoort goed op alle

Nadere informatie

Kwaliteitsmeter Veilig Uitgaan

Kwaliteitsmeter Veilig Uitgaan Kwaliteitsmeter Veilig Uitgaan nulmeting Projectnummer 11067 In opdracht van stadsdeel Centrum Josca Boers Nienke Laan Emmie van Oirschot Oudezijds Voorburgwal 300 Postbus 658 1012 GL Amsterdam 1000 AR

Nadere informatie

Het rapport in bijlage 1 doet verslag van de resultaten van dit grootschalige onderzoek binnen de gemeente Terneuzen in het najaar van 2015.

Het rapport in bijlage 1 doet verslag van de resultaten van dit grootschalige onderzoek binnen de gemeente Terneuzen in het najaar van 2015. de Raad van de gemeente Terneuzen ons kenmerk : 189720 contactpers. : Ruud van Leest telefoon : 0115-455 515 e-mail : r.vanleest@terneuzen.nl verzonden : Terneuzen, 31 mei 2016 Betreft: Veiligheidsmonitor

Nadere informatie

Onderzoek Digipanel: Winkelcentra

Onderzoek Digipanel: Winkelcentra Versie definitief Datum 10 april 2008 1 (5) Onderzoek Digipanel: Winkelcentra Auteur Tineke Brouwers Het zesde onderzoek: deel over winkelcentra Op 12 februari 2008 kregen alle panelleden van dat moment

Nadere informatie

In dit hoofdstuk worden de cijfers beschreven op de volgende niveaus:

In dit hoofdstuk worden de cijfers beschreven op de volgende niveaus: Politiecijfers Dit hoofdstuk bevat politiecijfers van het gebied waarin de horeca zich vooral concentreert, namelijk het stadscentrum en de Flevoweg in Harderwijk. Het betreffen cijfers over opgenomen

Nadere informatie

Bijlage A: Veiligheidsanalyse (cijfermatig overzicht) Gemeente Neder- Betuwe

Bijlage A: Veiligheidsanalyse (cijfermatig overzicht) Gemeente Neder- Betuwe Bijlage A: Veiligheidsanalyse (cijfermatig overzicht) Gemeente Neder- Betuwe Algemene inleiding Voor u ligt een (cijfermatige) veiligheidsanalyse van de Gemeente Neder-Betuwe. Dit cijfermatige overzicht

Nadere informatie

Veiligheidsmonitor 2011 Gemeente Cuijk. mevrouw M. Tan MSc mevrouw ir. J. Luijten

Veiligheidsmonitor 2011 Gemeente Cuijk. mevrouw M. Tan MSc mevrouw ir. J. Luijten Veiligheidsmonitor 2011 Gemeente Cuijk mevrouw M. Tan MSc mevrouw ir. J. Luijten het PON, kennis in uitvoering Tilburg, april 2012 Colofon Het PON heeft dit onderzoek verricht in opdracht van gemeente

Nadere informatie

Integrale veiligheid. resultaten burgerpanelonderzoek maart 2007

Integrale veiligheid. resultaten burgerpanelonderzoek maart 2007 Integrale veiligheid resultaten burgerpanelonderzoek maart 2007 INHOUDSOPGAVE 1. Inleiding 1 1.1 Respons 1 2 Veiligheidsgevoelens 3 2.1 Gevoel van veiligheid in specifieke situaties 3 2.2 Verschillen onderzoeksgroepen

Nadere informatie

Grafiekenrapport Integrale Veiligheidsmonitor in Brabant

Grafiekenrapport Integrale Veiligheidsmonitor in Brabant Grafiekenrapport Integrale Veiligheidsmonitor in Brabant 2008/2011 Grave het PON, kennis in uitvoering Tilburg, 30 augustus 2012 1. Algemeen Deze rapportage is automatisch gegenereerd. De Brabantse Integrale

Nadere informatie

Integrale Veiligheidsmonitor 2011 Gemeente Boxmeer. mevrouw M. Tan MSc mevrouw ir. J. Luijten

Integrale Veiligheidsmonitor 2011 Gemeente Boxmeer. mevrouw M. Tan MSc mevrouw ir. J. Luijten Integrale Veiligheidsmonitor 2011 Gemeente Boxmeer mevrouw M. Tan MSc mevrouw ir. J. Luijten het PON, kennis in uitvoering Tilburg, maart 2012 Colofon Het PON heeft dit onderzoek verricht in opdracht van

Nadere informatie

VEILIGHEIDSRAPPORTAGE REGIO ROTTERDAM 2014

VEILIGHEIDSRAPPORTAGE REGIO ROTTERDAM 2014 VEILIGHEIDSRAPPORTAGE REGIO ROTTERDAM 2014 Colofon April 2014 Uitgave van Veiligheidsalliantie Regio Rotterdam en politie Rotterdam, in opdracht van Regionaal Veiligheidsoverleg Eenheid Rotterdam. Bevolkingsonderzoek

Nadere informatie

Veiligheidsmonitor Groningen 2011 Barometer voor lokale veiligheid BEDUM

Veiligheidsmonitor Groningen 2011 Barometer voor lokale veiligheid BEDUM Veiligheidsmonitor Groningen 2011 Barometer voor lokale veiligheid BEDUM Veiligheidsmonitor 2011 Barometer voor lokale veiligheid Gemeente Bedum April 2012 Colofon Titel: Veiligheidsmonitor Groningen 2011,

Nadere informatie

Geo-informatie voor het Sociale Domein, Waar! hebben we het over?

Geo-informatie voor het Sociale Domein, Waar! hebben we het over? Geo-informatie voor het Sociale Domein, Waar! hebben we het over? Nieuwegein: Ontstaan: 1971 Galecop Aantal inwoners (26-05-2015): 61153 Batau Noord Blokhoeve Huis de Geer Laagraven Zuilenstein Batau Zuid

Nadere informatie

Tijdens de informatiebijeenkomst d.d. 12 februari 2015 heeft de politie een toelichting gegeven op deze politie(criminaliteits)cijfers.

Tijdens de informatiebijeenkomst d.d. 12 februari 2015 heeft de politie een toelichting gegeven op deze politie(criminaliteits)cijfers. RAADSINFORMATIEBRIEF 15R.00078 Cr gemeente WOERDEN Van college van burgemeester en wethouders Datum 17 februari 2015 Portefeuillehouder(s) : Burgemeester V.J.H. Molkenboer Portefeuille(s) : Openbare orde

Nadere informatie

Veiligheidstrends in Leiden

Veiligheidstrends in Leiden Veiligheidstrends in Leiden 25 214 Inleiding BOA (Beleidsonderzoek en Analyse) maakt jaarlijks een uitgave Veiligheid in cijfers. Hierin worden de belangrijkste trends en cijfers weergegeven. De analyse

Nadere informatie

Analyse veiligheidsbeleving 2015

Analyse veiligheidsbeleving 2015 Analyse veiligheidsbeleving 2015 een notitie van Onderzoek Juni 2016 Utrecht.nl/onderzoek Colofon uitgave Afdeling Onderzoek Gemeente Utrecht 0302861350 onderzoek@utrecht.nl in opdracht van Eenheid Veiligheid

Nadere informatie

Hoe veilig is Noord-Holland Noord?

Hoe veilig is Noord-Holland Noord? Hoe veilig is Noord-Holland Noord? Integrale Veiligheidsmonitor Noord-Holland Noord 2011 April 2012 Colofon Uitgave I&O Research BV Van Dedemstraat 6c 1624 NN Hoorn Tel.nr. 0229-282555 Rapportnummer 2012-1833

Nadere informatie

Integrale Veiligheidsmonitor 2011

Integrale Veiligheidsmonitor 2011 Integrale Veiligheidsmonitor 2011 Eindrapport gemeente Hengelo 2011 Juli 2012 Integrale Veiligheidsmonitor 2011 Eindrapport gemeente Hengelo 2011 Juli 2012 Colofon Uitgave I&O Research Zuiderval 70 Postbus

Nadere informatie

Gemeente Harderwijk. Monitor Leefbaarheid en veiligheid, participatie en sport

Gemeente Harderwijk. Monitor Leefbaarheid en veiligheid, participatie en sport Gemeente Harderwijk Monitor Leefbaarheid en veiligheid, participatie en sport 8 november Projectnr. 243.74 Boulevard Heuvelink 104 6828 KT Arnhem Postbus 1174 6801 BD Arnhem Telefoon (026) 3512532 Telefax

Nadere informatie

Portefeuillehouder : J.J.C. Adriaansen Datum : 18 november 2014. : Burger en bestuur: Woensdrecht veilig

Portefeuillehouder : J.J.C. Adriaansen Datum : 18 november 2014. : Burger en bestuur: Woensdrecht veilig Documentnummer:*2014.44554* Voorstel aan de Raad Onderwerp : Kadernota Integrale Veiligheid 2015-2018 Raadsvergadering : 18 december 2014 Agendapunt : Portefeuillehouder : J.J.C. Adriaansen Datum : 18

Nadere informatie

Samenvatting onderzoeksresultaten

Samenvatting onderzoeksresultaten SAMENVATTING ONDERZOEKSRESULTATEN 9 2 Samenvatting onderzoeksresultaten 2.1 Inleiding In 2007 hebben de gemeente Tilburg en de woningcorporaties Tiwos Tilburgse Woonstichting, WonenBreburg, t Heem (voorheen

Nadere informatie

LOKAAL INTEGRAAL VEILIGHEIDSPROGRAMMA OLST-WIJHE 2001-2005

LOKAAL INTEGRAAL VEILIGHEIDSPROGRAMMA OLST-WIJHE 2001-2005 LOKAAL INTEGRAAL VEILIGHEIDSPROGRAMMA OLST-WIJHE 2001-2005 Olst-Wijhe, juli 2001. SAMENVATTING Integraal veiligheidsbeleid is de laatste jaren een actueel item. De noodzaak van een samenhangende structurele

Nadere informatie

Leefbaarheidsmonitor 2009 Gemeente Velsen

Leefbaarheidsmonitor 2009 Gemeente Velsen Leefbaarheidsmonitor 2009 I&O Research, september 2009 Colofon Opdrachtgever Samensteller I&O Research I&O Research Stationsplein 11 Postbus 563 7500 AN Enschede Telefoon: (053) 48 25 000 Projectcoördinatie

Nadere informatie

Leiden. Leefbaarheidsmonitor Leiden Voorwoord. Een onderzoek naar de leefbaarheid en veiligheid in het kader van het Grotestedenbeleid

Leiden. Leefbaarheidsmonitor Leiden Voorwoord. Een onderzoek naar de leefbaarheid en veiligheid in het kader van het Grotestedenbeleid Voorwoord Voor u liggen de resultaten van de vierde Leefbaarheidmonitor die in het kader van het Grotestedenbeleid (GSB) is gehouden. In de Leefbaarheidsmonitor is de mening van de burger van groot belang:

Nadere informatie