JAARVERSLAG 2004 AAN DE EUROPESE COMMISSIE COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "JAARVERSLAG 2004 AAN DE EUROPESE COMMISSIE COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS"

Transcriptie

1 Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas Nijverheidsstraat Brussel Tel.: 02/ Fax: 02/ COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS JAARVERSLAG 2004 AAN DE EUROPESE COMMISSIE 19 juli 2005

2 1 WOORD VOORAF Met het onderhavige jaarverslag 2004 beoogt de Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas (CREG) te voldoen aan de rapporteringsverplichtingen die de artikelen 3(6), 4, 23(1) en (8) van de richtlijn 2003/54/EG van 26 juni 2003 betreffende gemeenschappelijke regels voor de interne markt voor elektriciteit en de artikelen 3(9), 5, 25(1) en (8) van de richtlijn 2003/55/EG van 26 juni 2003 betreffende gemeenschappelijke regels voor de interne markt voor aardgas aan België als lidstaat van de Europese Unie opleggen. Uiteraard heeft de CREG die niet op haar eentje gedaan. Zij heeft hiervoor beroep gedaan en ook kunnen rekenen op de loyale medewerking van de Vlaamse Reguleringsinstantie voor de Elektriciteits- en Gasmarkt (VREG), de Commission wallonne pour l Energie (CWaPE) en het Bestuur Energie van de Federale Overheidsdienst voor Economie, KMO, Middenstand en Energie. Het is de eerste keer dat dergelijk jaarverslag diende te worden opgesteld. Dit bleek meteen bij het opstellen ervan. Zo rees de vraag of dit jaarverslag op het voorbije kalenderjaar diende te slaan, dan wel op het jaar tussen 1 augustus 2004 en 31 juli Als goede Belgische instantie heeft de CREG voor een Belgisch compromis gekozen: het jaarverslag 2004 behandelt zoals zijn naam het zegt het kalenderjaar 2004, maar bespreekt onder de hoofding toekomstige projecten ontwikkelingen die zich aankondigen voor 2005 zo ze al niet in 2005 gerealiseerd werden. Hopelijk was dit een goed compromis. Minder goed is waarschijnlijk het feit dat de CREG niet heeft kunnen rekenen op de input van het Brussels Instituut voor Milieubeheer (BIM). Dit heeft tot gevolg dat alleen de publiek toegankelijke informatie inzake het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest of de informatie die de CREG toevallig zelf heeft, in dit jaarverslag is verwerkt. De Brusselse Hoofdstedelijke Regering werkt eraan om hieraan te verhelpen. Deze lacune valt ongetwijfeld dan ook te beschouwen als een kinderziekte eigen aan een eerste uitvoering van een toch wel belangrijke, maar ook allesomvattende rapporteringsverplichting. Hopelijk is deze kinderziekte verschoonbaar. Deze kinderziekte toont in ieder geval het belang aan van het bepaalde in artikel 23(7) van de elektriciteitsrichtlijn en artikel 25(7) van de gasrichtlijn volgens welke de regelgevende instanties in staat moeten worden gesteld om onder andere hun rapporteringsverplichting naar de Europese Commissie toe te kunnen nakomen. Het volstaat daartoe niet een 2/88

3 personeelskader formeel op te stellen; de regelgevende instanties moeten ook de middelen hebben om dit kader effectief op te vullen op een manier dat zij hun medewerkers nadat deze enige ervaring hebben opgedaan, niet in overdreven mate verliezen aan de ondernemingen actief op de elektriciteits- of gasmarkt. De overige mogelijke kinderziekten heeft de CREG proberen te voorkomen. Indien zij daarin desondanks niet zou geslaagd zijn, hoopt zij dat deze kinderziekten ook verschoonbaar zijn en dat zij ervan zal op de hoogte worden gebracht. Aldus kan zij ze voor het volgende jaarverslag effectiever bestrijden. In bijlage bij dit rapport zijn nog een reeks tabellen opgenomen met data die dit rapport verder aanvullen. 3/88

4 2 Belangrijkste ontwikkelingen in het voorbije jaar In België delen de federale overheid en de gewesten de bevoegdheid over de elektriciteits- en gasmarkt. De bevoegdheden zijn verdeeld over verschillende instanties. De federale overheid is bevoegd voor: de elektriciteits- en aardgastarieven het hoogspanningsnet van elektriciteit met een spanning van meer dan 70 kilovolt (kv) de opslag en het vervoer van aardgas de productie van elektriciteit (met uitzondering van de productie van milieuvriendelijke energie) kernenergie De Gewesten zijn bevoegd voor: de distributie van elektriciteit via netten met een spanning van minder dan of gelijk aan 70 kilovolt (kv) de distributie van aardgas milieuvriendelijke energie (milieuvriendelijke energie en elektriciteit uit warmtekrachtkoppeling) rationeel energiegebruik De Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas (CREG) De CREG is de federale regulator in België. De kerngegevens van dit orgaan worden hieronder gegeven: a. Samenstelling van de CREG De CREG heeft twee organen: de Algemene Raad, die eens per maand samenkomt en een directiecomité die iedere week samenkomt. 4/88

5 Het directiecomité is verantwoordelijk voor het gehele bestuur van de CREG en neemt alle acties die noodzakelijk en nuttig zijn voor de uitvoering van zijn taken. Het directiecomité is samengesteld uit zes leden, onder wie een voorzitter, en is in zes directies georganiseerd: - marktcontentieux; - technische werking van de elektriciteitsmarkt; - technische werking van de gasmarkt; - controle op de prijzen en de rekeningen op de elektriciteitsmarkt; - controle op de prijzen en de rekeningen op de aardgasmarkt; - administratieve zaken. De Algemene Raad van de CREG is samengesteld uit vertegenwoordigers van de federale regering, werkgeversorganisaties, werknemersorganisaties, milieuorganisaties, elektriciteitsproducenten, netbeheerders, leveranciers, tussenpersonen en consumenten. De taak van de Algemene Raad is: 1. de algemene richting van de toepassing van de gas- en elektriciteitswet bepalen; 2. het evalueren van de manier waarop de directies hun taken uitvoeren en het formuleren van suggesties naar de Minister en het directiecomité toe; 3. advies geven omtrent elke materie die door het directiecomité voorgesteld wordt; 4. als discussieforum optreden over de doelen en strategieën in de elektriciteits- en gassector. b. Belangrijkste statutaire doelen en bevoegdheden De CREG heeft de taak om als adviseur op te treden naar de autoriteiten toe aangaande het functioneren en de organisatie van de markt voor elektriciteit en gas. Verder heeft de CREG een algemene taak van toezicht en controle van de elektriciteits- en de gaswet. Om deze doelen te bereiken, kunnen de belangrijkste taken van de CREG als volgt worden samengevat: 1. adviezen geven en voorstellen uitbrengen daar waar dit voorzien is in de wetgeving; 2. studies en onderzoeken uitvoeren betreffende de elektriciteits- en gasmarkt; 3. samenwerking met de Belgische concurrentieautoriteiten; 4. verwerken van aanvragen voor toelating van de constructie van nieuwe elektriciteitsproductiefaciliteiten en voor toelatingen voor gasvervoer; 5/88

6 5. opstellen van een indicatief programma voor productie van elektriciteit en voor de bevoorrading in aardgas; 6. goedkeuren van de tarieven van de transmissie- en distributienetbeheerders; 7. controle op de aanwezigheid van kruissubsidiëring; 8. controle op de onafhankelijkheid van de transmissienetbeheerder; 9. controle op de bevoorradingszekerheid en zo nodig hieromtrent aanbevelingen doen. Het directiecomité is het enige orgaan van de CREG dat bindende beslissingen kan nemen; deze beslissingsmacht betreft de goedkeuring of verwerping van de tarieven van de transmissie- en distributienetbeheerders en de vervoersondernemingen, alsook de goedkeuring of verwerping van de algemene contractuele voorwaarden die de toegang tot en het gebruik van het transmissienet voor elektriciteit en het aardgasvervoersnet regelen. Over andere materies kan de CREG adviezen uitbrengen, voorstellen opmaken of studies uitvoeren. De beslissingen worden echter genomen door de Minister van Energie en de federale regering. c. Onafhankelijkheid en aansprakelijkheid Volgens de elektriciteitswet en de gaswet is de CREG een autonome rechtspersoon. De zes leden van het directiecomité worden door de regering voor een hernieuwbare termijn van zes jaren aangeduid. Zij zijn onderworpen aan strikte onafhankelijksvereisten ten aanzien van de elektriciteits- en aardgassector en ten aanzien van de hoogste politieke overheidsorganen. Het directiecomité staat onder het algemene toezicht van de Algemene Raad. De leden van deze Raad worden door de regering aangeduid. Het directiecomité moet jaarlijks een begroting voor de CREG opstellen. Deze begroting moet door de regering voor het komende jaar goedgekeurd worden. Na elk jaar moet de CREG de jaarlijkse rekeningen voorleggen en moet deze naar de Minister sturen, samen met het rapport van de bedrijfsrevisor. Beslissingen van de CREG kunnen voor burgerlijke en administratieve rechtbanken aangevochten worden. 6/88

7 d. Beschikbare juridische middelen voor de uitvoering van zijn taak Om zijn opdrachten te kunnen uitvoeren, kan de CREG alle noodzakelijke informatie opvragen van de transmissie- en distributienetbeheerders, de producenten, leveranciers en tussenpersonen die beweren die actief op de Belgische markt zijn. De CREG kan een controle ter plaatse uitvoeren van de rekeningen. De CREG kan ook administratieve geldboetes opleggen in het geval dat een onderneming weigert aan de bepalingen van de elektriciteitswet of de gaswet te voldoen. Toekomstig project Op 1 juni 2005 heeft het federale parlement twee wetten aangenomen die de tweede elektriciteits- en gasrichtlijnen beogen uit te voeren. Deze wetten wijzigen verschillende bevoegdheden en middelen van de CREG. Ten gevolge van deze wetten zal bijvoorbeeld de bevoegdheid tot goedkeuring van de nettarieven niet langer meer exclusief aan de CREG toekomen, maar wordt deze verdeeld tussen de CREG en de federale regering. Ook gaat bijvoorbeeld de bevoegdheid inzake de bevoorradingszekerheid die de CREG had, over naar de federale administratie. De Vlaamse Reguleringsinstantie voor de Elektriciteits- en Gasmarkt (VREG) De VREG is de gewestelijke regulator in het Vlaamse Gewest. De kerngegevens van dit orgaan worden hieronder gegeven. a. Samenstelling van de regulerende Commissie De reguleringsinstantie wordt geleid door een dagelijks bestuur bestaande uit een voorzitter en drie beheerders. Zij worden aangesteld door de Vlaamse regering.. De voorzitter zit de vergaderingen van het dagelijks bestuur voor en heeft een doorslaggevende stem bij staking van stemmen. b. Belangrijkste statutaire doelen en bevoegdheden De VREG heeft als taak om passende en doelmatige mechanismen te ontwikkelen voor regulering, controle en transparantie voor de Vlaamse elektriciteitsmarkt. 7/88

8 De reguleringsinstantie heeft een algemene taak van toezicht en controle op de toepassing van de betreffende decreten en reglementen en een regulerende en raadgevende taak ten behoeve van de Vlaamse regering inzake de organisatie en de werking van de Vlaamse elektriciteitsmarkt. Daarvoor zal de regulerende instantie: 1. gemotiveerde adviezen geven en voorstellen voorleggen waar wettelijk bepaald; 2. op eigen initiatief of op verzoek van de minister of de Vlaamse regering studies uitvoeren; 3. de netbeheerders aanwijzen en de controle uitoefenen op de conformiteit van de netbeheerders met de criteria zoals ze zijn opgesteld volgens de bepalingen; 4. leveringsvergunningen afleveren en de controle uitoefenen op de conformiteit van houders van een leveringsvergunning; 5. een technisch reglement opstellen voor het beheer van het distributienet, de toegang ertoe en de vereisten voor het aanleggen van directe lijnen en controle uitoefenen op de toepassing ervan; 6. een gedragscode voor de toegang tot het net opstellen; 7. controle uitoefenen op de uitvoering van de openbaredienstverplichtingen; 8. het energiefonds beheren; 9. geschillen beslechten die betrekking hebben op de toegang tot het distributienet, met uitzondering evenwel van de geschillen inzake contractuele rechten en verbintenissen; 10. alle andere taken uitvoeren die haar door decreten, besluiten, reglementen en beslissingen van de Vlaamse regering betreffende de organisatie van de elektriciteitsmarkt worden toevertrouwd. De VREG richt bovendien een bemiddelings- en arbitragedienst in voor geschillen betreffende de toegang tot het distributienet, de toepassing van het technisch reglement en de gedragscode c. Onafhankelijkheid en aansprakelijkheid Volgens het elektriciteitsdecreet en het gasdecreet is de VREG een autonome rechtspersoon. De reguleringsinstantie staat onder toezicht van de Vlaamse regering. Het toezicht wordt uitgeoefend door een regeringscommissaris die wordt benoemd en ontslagen door de 8/88

9 Vlaamse regering. De reguleringsinstantie brengt jaarlijks vóór 30 mei verslag uit aan de Vlaamse regering over haar werkzaamheden d. Beschikbare juridische middelen voor de uitvoering van zijn taak De VREG kan een producent, een netbeheerder of de houder van een leveringsvergunning de gegevens en inlichtingen vragen die nodig zijn voor de uitvoering van haar taken. Diegene aan wie een vraag is gericht om gegevens en inlichtingen te verstrekken, is verplicht binnen de door de reguleringsinstantie gestelde termijn alle medewerking te verlenen. De VREG kan ook administratieve geldboetes toekennen in het geval dat een onderneming weigert aan de bepalingen van het elektriciteitsdecreet of het gasdecreet te voldoen. De Commission Wallonne Pour l Energie (CWaPE) De CWaPE is de gewestelijke regulator in het Waalse Gewest. De kerngegevens van dit orgaan worden hieronder gegeven. a. Samenstelling van de regulerende Commissie Het directiecomité van de CWaPE is verantwoordelijk voor het gehele bestuur en neemt alle acties die noodzakelijk en nuttig zijn voor de uitvoering van zijn taken. De CWaPE bestaat uit een voorzitter en vier bestuurders benoemd door de Waalse Regering na een openbare oproep tot de kandidaten voor een hernieuwbare termijn van (vijf jaar). De diensten van de CWaPE worden georganiseerd in vier directies: -een directie voor de technische werking van de (elektriciteitsmarkt); -een directie voor de controle van de plichten van openbare dienst en van de methoden ter bevordering van milieuvriendelijke energie; - een administratieve directie; - een directie voor de technische werking van de gasmarkt en de mechanismen voor de promotie van gas uit hernieuwbare bronnen. 9/88

10 b. Belangrijkste statutaire doelen en bevoegdheden De CWaPE heeft, enerzijds, een opdracht van advies bij de overheid inzake de organisatie en de werking van de gewestelijke elektriciteitsmarkt en, anderzijds, een opdracht van toezicht op en controle van de toepassing van de desbetreffende decreten en besluiten. De CWaPE is namelijk belast met volgende taken : 1. het uitbrengen van gemotiveerde adviezen en voorstellen; 2. op eigen initiatief of op verzoek van de minister of van de Waalse regering, het voeren van onderzoeken en studies betreffende de elektriciteitsmarkt; 3. het opstellen van het technisch reglement in overleg met de netbeheerders en de controle op de toepassing daarvan; 4. de controle op de uitvoering van het aanpassingsplan door de netbeheerders; 5. de controle op de inachtneming van de voorwaarden waaronder de in aanmerking komende afnemers vallen; 6.de controle op de inachtneming van de voorwaarden met betrekking tot de vergunningen afgeleverd voor de aanleg van nieuwe directe lijnen; 7. de controle op de inachtneming van de voorwaarden om erkend te worden als leverancier van milieuvriendelijke elektriciteit; 8. de controle op en de raming van de tegeldemaking van de openbaredienstverplichtingen; 9. de bepaling van de methode voor de berekening van de werkelijke kosten van de openbaredienstplichtingen en de controle op de berekeningen uitgevoerd door elk betrokken bedrijf overeenkomstig die methodologie; 10. de controle op de inachtneming van de hoeveelheden elektriciteit geproduceerd op grond van hernieuwbare energiebronnen of van warmtekrachtkoppelingsinstallaties; 11. de aflevering van de getuigschriften voor de productie van milieuvriendelijke elektriciteit; 12. de bepaling van het bedrag van de administratieve geldboetes; 13. de samenwerking met de personen die een regulerende rol hebben ten aanzien van de elektriciteitsmarkt. De CWaPE richt ook een bemiddelings- en arbitragedienst in voor geschillen betreffende de toegang tot het net en de toepassing van het technisch reglement. De CWaPE neemt het secretariaat van deze dienst waar. 10/88

11 c. Onafhankelijkheid en aansprakelijkheid Volgens het elektriciteitsdecreet en het gasdecreet is de CWaPE een autonoom rechtspersoon. De CWaPE is onderworpen aan de controle van de Waalse regering door toedoen van twee commissarissen die worden benoemd en ontslagen door de Waalse regering. De CWaPE legt jaarlijks aan de Waalse regering een verslag voor over de uitvoering van haar opdrachten en de ontwikkeling van de gewestelijke elektriciteitsmarkt. De Waalse minister bevoegd voor energie deelt dit verslag uiterlijk voor het eerste semester mee aan de Waalse Parlement. Hij zorgt voor een gepaste bekendmaking van het verslag. De commissarissen van de Waalse regering maken elk jaar een evaluatieverslag op betreffende de werkzaamheden van de CWaPE dat bestemd is voor de Waalse regering d. Beschikbare juridische middelen voor de uitvoering van zijn taak Bij de uitvoering van de taken die haar worden opgelegd, kan de CWaPE van de netbeheerders alsook van de producenten, distributeurs en tussenpersonen die actief zijn in het Waalse Gewest, alle nodige inlichtingen vorderen. Zij kan overgaan tot een controle van hun rekeningen ter plaatse. De CWaPE kan ook administratieve geldboetes opleggen in het geval dat een onderneming weigert aan de bepalingen van het elektriciteits- of het gasdecreet te voldoen. Het Brussels Instituut voor Milieubeheer (BIM) Het BIM is de administratie voor leefmilieu en energie van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. De kerngegevens van dit orgaan worden hieronder gegeven. a. Samenstelling van de regulerende Commissie Het BIM wordt vertegenwoordigd en beheerd door de Brusselse Hoofdstedelijke regering. De Brusselse Hoofdstedelijke regering is bevoegd om alle daden van beheer te stellen. Het dagelijks bestuur van het BIM wordt waargenomen door een leidend ambtenaar en een adjunct-leidend ambtenaar die door de Brusselse Hoofdstedelijke regering worden aangesteld. 11/88

12 b. Belangrijkste statutaire doelen en bevoegdheden Betreffende energie is het BIM belast met volgende taken: 1. het verwezenlijken van onderzoeken en studies betreffende het leefmilieu en de energie; 2. het verstrekken van adviezen betreffende het leefmilieu en de energie, uit eigen beweging of op verzoek van de Brusselse Hoofdstedelijke regering; 3. het bestuderen van de toepassing en de omzetting van de regels van de Europese gemeenschappen inzake leefmilieu en energie, alsook het geven van advies ter zake en de verslagen en alle andere inlichtingen bezorgen aan de Europese instellingen die wettelijk vereist zijn 4. het bijstaan van de plaatselijke besturen door het opmaken van milieu-richtplannen en audits en door het verlenen van raad en bijstand inzake leefmilieu en energie; 5. het oprichten en beheren van een databank in verband met milieu- en energiebeheer. Het BIM voorziet ook in een bemiddelingsprocedure voor de geschillen in verband met de toegang tot het distributienet, alsook voor de geschillen in verband met de toepassing van het netreglement. c. Onafhankelijkheid en aansprakelijkheid. Het BIM, met name de administratie voor leefmilieu en energie van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest, wordt vertegenwoordigd en beheerd door de Brusselse Hoofdstedelijke regering. d. Beschikbare juridische middelen voor de uitvoering van zijn taak Het BIM kan de netbeheerders, de leveranciers en de gebruikers van de netten verzoeken hem alle gegevens en informatie die nodig zijn voor de uitoefening van zijn functie, te verschaffen, binnen een door hem vastgestelde termijn. Het kan ook administratieve boetes opleggen in het geval een onderneming weigert de bepalingen van de elektriciteitsordonnantie of de uitvoeringsbesluiten ervan na te leven (cf. artikel 32 van de elektriciteitsordonnantie). 12/88

13 Belangrijkste wijzingen in de elektriciteits- en gasmarkt 2004 was wederom een drempeljaar in België, met het openen van de markt voor nagenoeg alle afnemers met professioneel verbruik van elektriciteit en aardgas in het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest en het Waalse Gewest, daar waar de levering aan eindklanten in het Vlaamse Gewest al sinds juli 2003 volledig opengesteld was voor concurrentie. In de concurrentieverhoudingen tussen de bestaande spelers en de nieuwe spelers op de elektriciteits- en gasmarkt vertaalde dit zich echter niet meteen in een sterke verandering. De marktaandelen evolueerden gestaag naar een grotere verscheidenheid toe. Er werden echter wel veel nieuwe leveranciers op de elektriciteits- en gasmarkt verwelkomd. In het Vlaamse en het Waalse Gewest samen werden er acht nieuwe leveringsvergunningen uitgereikt aan elektriciteitsleveranciers en negen leveringsvergunningen aan aardgasleveranciers. Hoewel er in de totale elektriciteits- en aardgasprijs voor klanten die vrij hun leverancier kunnen kiezen, geen éénduidige evolutie beschreven kan worden, stellen we wel vast dat de gereguleerde vervoers-, transmissie- en distributienettarieven sinds 2003 markant gedaald zijn. Zo zijn de transmissienettarieven voor elektriciteitslevering aan grote industriële klanten gedaald met 19 tot 27% tussen 2003 en Over dezelfde periode daalden ook de distributienettarieven voor elektriciteit gemiddeld met 9 tot 15%. Op de aardgasmarkt daalde het vervoersnettarief met 10% sinds 2002 en voor de distributienettarieven vond een daling plaats van 7% en 4% respectievelijk voor de huishoudelijke klanten en de professionele klanten tussen 2003 en Enkel de industriële klanten zagen hun tarief op het distributienet van aardgas over dezelfde periode toenemen met 4%. Voor de elektriciteitsmarkt vond er een belangrijke ontwikkeling plaats in het kader van de koppeling van het Belgische elektriciteitsnet met het buitenland. De werken voor de uitbreiding van de capaciteit op de koppelverbinding tussen Frankrijk en België met een tweede 380 kv-draadstel startten en zouden tegen eind 2005 moeten beëindigd zijn. Ook werd er begonnen aan de uitbreiding van het productiepark met 532 MW, verdeeld over twee verschillende producenten. Naast deze ontwikkelingen merkte de VREG een aanzienlijke stijging van het aantal installaties dat in aanmerking kwam voor groenestroomcertificaten in het Vlaamse Gewest. Een stijging van 21 installaties deed het geïnstalleerde vermogen van productie van 13/88

14 elektriciteit uit hernieuwbare energiebronnen toenemen van 134 MW naar 200 MW in het Vlaamse Gewest. Er vond in het Vlaamse Gewest (waar 100% van de eindgebruikers een vrije keuze hebben van leverancier) ook een enorme stijging plaats van toegangspunten waarvoor een contract werd ondertekend met een leverancier. Maar liefst 53,27% van de elektriciteitsklanten en 44,66% van de aardgasklanten op het distributienet in het Vlaamse Gewest hebben actief een contract afgesloten, daar waar dit aandeel eind 2003 nog respectievelijk 18,83% en 3,52% bedroegen. De CWaPE installeerde in de loop van het jaar voor het Waalse Gewest ook zijn bemiddelings- en arbitragedienst in voor geschillen betreffende de toegang tot het net en de toepassing van het technisch reglement. De VREG had dit al eerder gedaan voor het Vlaamse Gewest. Belangrijkste dossiers behandeld door de regulatoren De CREG De bevoegdheid van de vervoers-, transmissie- en distributienettarieven waarover het in 2004 voor het eerst de volledige competentie had, vormt een van de kerntaken van de CREG. Dit bracht in 2004 de controle en goedkeuring van zesenzestig tariefdossiers met zich mee. De CREG heeft ook heel wat werk gehad om de transmissienetbeheerder voor elektriciteit en aardgasvervoersondernemingen te overtuigen om meer evenwichtige contactuele voorwaarden voor de toegang tot en het gebruik van hun netten te bieden. In zijn adviserende taak aan de minister bevoegd voor energie, bracht de CREG een studie uit over het plan voor de ontwikkeling van het transmissienet, opgesteld door de transmissienetbeheerder (ELIA). Deze studie gaf een positief advies over het ontwikkelingsplan, waarin volgens de regulator op economische en milieuvriendelijke wijze werd voldaan aan de marktbehoeften, en de minister bevoegd voor energie keurde het ontwikkelingsplan dan ook goed. 14/88

15 Het indicatief plan van bevoorrading in aardgas handelt over de verwachte toekomstige evolutie van de vraag en de beschikbare reserves, over de bijkomende vervoerscapacitiet en over de nodige maatregelen om aan de piekvraag te voldoen. Het indicatief plan van bevoorrading in aardgas werd ter goedkeuring voorgelegd aan de minister bevoegd voor energie. Op verzoek van de minister volgt de CREG ook de evolutie van de veilingen voor virtuele productiecapaciteiten op. Dit leidde in 2004 tot verscheidene studies over de organisatie, het verloop en de resultaten van de veilingen, waarin telkens enkele aanpassingen werden voorgesteld. In een evaluatie van de toepassing van de veilingen kwam de CREG tot het besluit dat de veilingen voor virtuele productiecapaciteit als een succes beschouwd kunnen worden, waarbij een verhoging van het volume aan productiecapaciteiten nog gewenst werd. Andere studies die de CREG nog uitvoerde tijdens dit jaar waren onder andere de studie over de elektriciteitsbeurs waarin de normatieve regels voor de oprichting werden bestudeerd alsook de haalbaarheid van een elektriciteitsbeurs. In deze studie stelde de CREG een reeks regulatieve maatregelen voor die onder meer de transparantie, de liquiditeit en het aanbod op de beurs kunnen stimuleren. In de aardgassector boog de CREG zich in een studie over de mededinging op de L- gasmarkt. Deze studie maakte duidelijk dat de exclusieve concessie van het Gasgebouw en GASUNIE over het Groningenveld, een negatieve invloed hebben op de mededinging in de Belgische L-gasmarkt. Een aantal maatregelen werden hierbij voorgesteld om een minimum aan concurrentie in te voeren. De VREG De VREG werkte samen met de distributienetbeheerders aan een model-toegangscontract, met een meer evenwichtige verdeling van verantwoordelijkheden en aansprakelijkheden. De bedoeling is te komen tot één uniforme tekst voor elektriciteit en aardgas, die door alle Vlaamse distributienetbeheerders gebruikt wordt. Ook keurde de VREG het gemeenschappelijke voorstel van de distributienetbeheerders goed in verband met de handleiding voor de uitwisseling van commerciële gegevens tussen netbeheerders en leveranciers. Dit betekent een positieve stap in de informatie-uitwisseling tussen de marktpartijen 15/88

16 De implementatie van het stappenplan voor de gemengde distributienetbeheerders om te voldoen aan de gestelde onafhankelijkheids- en vertrouwelijkheidsvereisten uit het electriciteitsdecreet heeft de VREG aandachtig opgevolgd. In sommige gevallen moest de VREG overgaan tot een ingebrekestelling van de gemengde distributienetbeheerders om de naleving van de voorziene timing te realiseren. In een aanbeveling van begin 2004 legde de VREG ook de krijtlijnen vast voor een rechtzettingsprocedure voor onterechte leverancierswissels De CWaPE De CWaPE analyseerde de aanpassingsplannen van de distributienetbeheerders voor elektriciteit en adviseerde de bevoegde minister hierover. Ook werden de ontwikkelingsplannen van de elektriciteitsdistributienetten gestandaardiseerd en werden de eerste rapporten geschreven over de kwaliteit en de continuïteit van de levering aan de elektriciteitsklanten. Verder werden de praktische modaliteiten betreffende de voorrang van het ingraven van de kabels bij het verbeteren, verniewen en uitbreiden van het distributienet voor elektriciteit gedefiniëerd. De algemene voorwaarden van het technisch reglement werden geïmplementeerd en de mogelijke afwijking van toepassing ervan werden vastgesteld. In overleg met de betreffende partijen werd het «technisch reglement voor het beheer van het distributienetwerk van aardgas en de toegang ertoe» opgesteld en bekrachtigd. Ook stelde de CWaPE een rapport op met een gedetailleerd overzicht van de veiligheidsmaatregelen die door de distributienetbeheerder genomen moeten worden. 16/88

17 3 Regulering en Werking van de Elektriciteitsmarkt 3.1 Regulering [Artikel 23(1) behalve h ] Algemeen De timing voor de vrijmaking van de Belgische elektriciteitsmarkt is zowel federaal als gewestelijk georganiseerd. Dit betekent dat men de federale en gewestelijke vrijmakingskalenders met elkaar moet combineren en dat de graad van openstelling van de markt varieert tussen de drie gewesten in België. De federale wetgever voorzag sinds 31 december 2002 in een vrije markt voor alle afnemers die meer dan 10 GWh per jaar verbruikten. Op 1 juli 2004 werd de categorie van in aanmerking komende afnemers uitgebreid naar alle eindafnemers die verbonden zijn op het transmissienet. In het Vlaamse Gewest is de markt sinds 1 juli 2003 volledig vrijgemaakt voor alle afnemers. In het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest kwamen begin 2004 alleen de industriële afnemers met een jaarlijkse consumptie van meer dan 10 GWh in aanmerking. Sinds 1 juli 2004 komen alle afnemers met een uitsluitend professioneel verbruik in aanmerking. De volledige vrijmaking van de Brusselse markt is voorzien in In het Waalse Gewest konden begin 2004 alleen de industriële afnemers met een jaarlijkse elektriciteitsconsumptie van 10 GWh of meer, en alle eindklanten die uitsluitend door groene leveranciers beleverd worden, hun leverancier vrij kiezen. Sinds 1 juli 2004 komen alle hoogspanningsklanten in aanmerking. Ook de laagspanningsklanten met uitsluitend professioneel verbruik, die hiertoe expliciet een aanvraag richten tot hun distributienetbeheerder, kunnen sinds die datum vrij hun leverancier kiezen. De volledige vrijmaking van de Waalse markt is bij beslissing van de Waalse Regering voorzien op 1 januari /88

18 Tabel 1 geeft een overzicht van de openingskalender in de Belgische elektriciteitsmarkt. Tabel 1: De vrijmaking van de Belgische elektriciteitsmarkt 1 Federale Staat Drempel % klanten vrij % volume vrij Vóór juli 2004 afnemers die meer dan 10 GWh per jaar verbruiken 100 % 100 % Sinds juli 2004 alle eindafnemers die verbonden zijn aan het vervoersnet 100 % 100% Vlaamse Gewest Drempel % klanten vrij % volume vrij Sinds 1 juli 2003 Alle afnemers 100 % 100 % Waalse Gewest Drempel % klanten vrij % volume vrij Vóór 1 juli 2004 Afnemers met een jaarverbruik van 10 GWh of meer+ eindklanten die uitsluitend beleverd worden door 0,01 % 26,7 % groene leveranciers Hoogspanningsklanten + laagspanningsklanten met Sinds 1 juli 2004 uitsluitend professioneel verbruik (op 1,1 % 54,6 % eigen aanvraag) Op 1 januari 2007 Alle afnemers 100 % 100 % Brusselse Hoofdstedelijke Drempel % klanten vrij % volume vrij Gewest Vóór 1 juli 2004 Afnemers met een jaarverbruik van meer dan 10 GWh - - Sinds 1 juli 2004 Afnemers met uitsluitend professioneel verbruik - - Op 1 juli 2007 Alle afnemers 100 % 100 % Bron: CREG, CWaPE en VREG Beheer en allocatie van capaciteit op de koppelverbindingen en mechanismen om congestie aan te pakken De fysische energie-uitwisselingen met de buurlanden bedroegen GWh in 2004, een vermindering met 6,2% ten opzichte van het jaar voordien. De netto-invoer van elektriciteit daarentegen steeg ten opzichte van 2003 met 23,5% tot GWh, waarmee 9% van het eigen verbruik van België werd gedekt. Een belangrijk deel van de energiestromen komt voort uit grensoverschrijdende doorvoer van elektriciteit door het Belgische transmissienet. De fysische doorvoer vertegenwoordigde ongeveer 5 TWh in Door hun willekeurig karakter, ten gevolge van ongeïdentificeerde 1 Op federaal niveau geven de percentages de vrijmaking van de eindafnemers weer die rechtstreeks op het transmissienet zijn aangekoppeld. Op gewestelijk niveau tonen de percentages het aandeel van eindafnemers op het distributienet die een vrije keuze van leverancier hebben. 18/88

19 stromen (de zogenaamde loop flows ), veroorzaken deze fysische doorvoerstromen ernstige exploitatie- en veiligheidsproblemen en beperken ze sterk de beschikbare capaciteit op de koppelverbindingen. Huidige werking De voor de markt beschikbare capaciteit op de koppelverbindingen wordt op voorhand door de betrokken transmissienetbeheerder bepaald met een voldoende veiligheidsmarge om de ongeïdentificeerde stromen in zijn regelzone te kunnen opvangen. Hierbij volgt de transmissienetbeheerder het coördinatiemodel van de Union for the Co-ordination of Transmission of Electricity (UCTE). De methode voor de evaluatie van de beschikbare capaciteiten wordt ter kennis van de federale regulator gebracht. Deze capaciteiten worden op de hieronder beschreven wijze aan de marktpartijen toegewezen. Ze volstaan doorgaans niet. De transmissienetbeheerder publiceert de informatie over de beschikbare en toegewezen capaciteit op vrijwillige basis. Op de noordgrens De toewijzing van capaciteit op de koppelverbindingen voor de doorvoer vanuit België in Nederland voor een periode van meerdere jaren gebeurt op basis van meerjarencontracten. Deze meerjarencontracten werden gesloten voor de openstelling van de Belgische elektriciteitsmarkt. De resterende capaciteit op deze koppelverbindingen wordt aangeboden in de vorm van jaar-, maand- en dagcapaciteit. De toewijzing van deze capaciteit op de koppelverbindingen tussen België en Nederland (de lijnen Zandvliet-Borssele, Zandvliet-Geertruidenberg, Gramme-Maasbracht en Meerhout-Maasbracht) gebeurt door middel van veilingen voor jaar-, maand- en dagcapaciteiten en dit in beide richtingen. TSO Auction 2, dochter van TenneT (de Nederlandse transmissienetbeheerder), organiseert de veilingen. Op de noordgrens van België doet zich zelden congestie voor. Op de zuidgrens De toewijzing van capaciteit op de koppelverbindingen voor de invoer vanuit Frankrijk in België voor een periode van meerdere jaren gebeurt op basis van meerjarencontracten. Deze meerjarencontracten werden gesloten voor de openstelling van de Belgische elektriciteitsmarkt /88

20 De resterende capaciteit op deze koppelverbindingen wordt aangeboden in de vorm van maand- en dagcapaciteit. De toewijzing van deze maand- en dagcapaciteit op de koppelverbindingen voor de invoer vanuit Frankrijk in België gebeurt op basis van een systeem dat gemeenschappelijk is aan de Belgische en Franse transmissienetbeheerder en dat telkens voor één jaar wordt beslist. In 2004 werd dit gezamenlijk systeem verlengd. In dit systeem berekenen de Belgische en Franse transmissienetbeheerders elk afzonderlijk de beschikbare capaciteit, waarna de laagste waarde effectief wordt aangeboden aan de netgebruikers. De rangschikking van de partijen die maand- of dagcapaciteit willen reserveren gebeurt op basis van een voorrangslijst, opgesteld met toepassing van het first come, first served -principe. Deze lijst wordt, bij de toekenning van blokken van 25 MW met maximum 100 MW per vrager afgelopen tot de som van de toegekende capaciteiten overeenkomt met de aangeboden capaciteit. In 2004 kon gemiddeld 28% van de gevraagde maandcapaciteit toegekend worden, wat 15 procentpunt hoger is dan in Volgens het principe van use-it-or-lose-it wordt alle ongebruikte maandcapaciteit opnieuw aangeboden op dagbasis. De resterende dagcapaciteit was gedurende 25% van de tijd ontoereikend om aan de dagvraag te voldoen. Voor de uitvoer van België naar Frankrijk worden door beide transmissienetbeheerders enkel maandcapaciteiten aangeboden, die in 2004 een groeiend succes kenden. Behalve de genomineerde energie, kreeg de zuidgrens immers ook om andere redenen energie te verwerken: hittegolven met tekorten aan koelwater in het zuiden van Frankrijk, de opening van de elektriciteitsmarkt in Frankrijk en grote hoeveelheden windenergie opgewekt in Noord-Duitsland zijn de oorzaken van toegenomen loop flows in de richting van Frankrijk. Toekomstige projecten De federale energieregulator, de Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas (CREG), onderzoekt de wettigheid van de meerjarencontracten gesloten betreffende het gebruik van de koppelverbindingen op de noord- en zuidgrens. De transmissienetbeheerders treffen de nodige voorbereidingen om een marktconform expliciet toewijzingsmechanisme in te voeren op de zuidgrens voor de maand- en jaarcapaciteiten, en het Belpex-beursproject zou een impliciete marktkoppeling van de dayahead -markten van Frankrijk, België en Nederland voorzien. 20/88

Persbericht TARIEVEN 2005 VOOR HET VERVOER EN DE DISTRIBUTIE VAN AARDGAS EN ELEKTRICITEIT

Persbericht TARIEVEN 2005 VOOR HET VERVOER EN DE DISTRIBUTIE VAN AARDGAS EN ELEKTRICITEIT Brussel, 13 januari 2005 Persbericht TARIEVEN 2005 VOOR HET VERVOER EN DE DISTRIBUTIE VAN AARDGAS EN ELEKTRICITEIT 1. Aardgasmarkt : de CREG keurt de tariefvoorstellen voor 2005 goed en legt voorlopige

Nadere informatie

ADVIES DIENST REGULERING

ADVIES DIENST REGULERING DIENST REGULERING ADVIES DR-20060228-42 betreffende Het voorstel van uitbreiding van het nachttarief tot het weekend voor netgebruikers die zijn aangesloten op het laagspanningsnet vanaf 1 januari 2007

Nadere informatie

De ontwikkeling van de elektriciteits- en aardgasmarkten in België

De ontwikkeling van de elektriciteits- en aardgasmarkten in België De ontwikkeling van de elektriciteits- en aardgasmarkten in België Jaar 2004 Marktstatistieken www.creg.be www.cwape.be www.ibgebim.be www.vreg.be 1/11 I. MARKTAANDELEN VAN DE ACTIEVE AARDGASLEVERANCIERS

Nadere informatie

De ontwikkeling van de elektriciteits- en aardgasmarkten in België

De ontwikkeling van de elektriciteits- en aardgasmarkten in België De ontwikkeling van de elektriciteits- en aardgasmarkten in België Jaar 2006 Marktstatistieken www.creg.be www.cwape.be www.brugel.be www.vreg.be 1/11 I. MARKTAANDELEN VAN DE ACTIEVE ELEKTRICITEITSLEVERANCIERS

Nadere informatie

Tariefkaart voor klein-professioneel verbruik. Tariefkaart versie 021507 voor België. Geldig van 1 juli 2015 t/m 31 juli 2015.

Tariefkaart voor klein-professioneel verbruik. Tariefkaart versie 021507 voor België. Geldig van 1 juli 2015 t/m 31 juli 2015. Tariefkaart voor klein-professioneel verbruik Tariefkaart versie 021507 voor België. Geldig van 1 juli 2015 t/m 31 juli 2015. eni RELAX 1 jaar Elektriciteit (prijzen exclusief btw) tegen vaste energie

Nadere informatie

Tariefkaart voor particulieren

Tariefkaart voor particulieren Tariefkaart voor particulieren Tariefkaart versie 011507 voor Vlaanderen en Wallonië. Geldig van 1 juli 2015 t/m 31 juli 2015. eni RELAX 1 jaar Elektriciteit (prijzen inclusief 6% btw) tegen vaste energie

Nadere informatie

Toepassing van tarieven voor injectie. op het distributienet

Toepassing van tarieven voor injectie. op het distributienet Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas Toepassing van tarieven voor injectie op het distributienet Natalie Cornelis - Directie Controle prijzen en rekeningen 1 STUDIES VAN DE CREG

Nadere informatie

Advies van de Vlaamse Reguleringsinstantie voor de Elektriciteits- en Gasmarkt. van 7 oktober 2003

Advies van de Vlaamse Reguleringsinstantie voor de Elektriciteits- en Gasmarkt. van 7 oktober 2003 Vlaamse Reguleringsinstantie voor de Elektriciteits- en Gasmarkt North Plaza B Koning Albert II-laan 7 B-1210 Brussel Tel. +32 2 553 13 53 Fax +32 2 553 13 50 Email: info@vreg.be Web: www.vreg.be Advies

Nadere informatie

Tariefkaart april 2015

Tariefkaart april 2015 Van alle energie thuis Tarieven en voorwaarden voor Consumenten en Zakelijke Klanten 1 Tariefkaart april 2015 Nu 1 maand gratis elektriciteit* Inhoud Het Tarief voor elektriciteit en/of aardgas... 2 Jaarlijkse

Nadere informatie

Tariefkaart januari 2016

Tariefkaart januari 2016 Tarieven en voorwaarden voor Zakelijke Klanten 1 Tariefkaart januari 2016 Nu welkomstvoordeel van 50 EUR* Inhoud Het Tarief voor elektriciteit en/of aardgas... 2 Jaarlijkse vergoeding en energiekost voor

Nadere informatie

Tariefkaart januari 2016

Tariefkaart januari 2016 Tarieven en voorwaarden voor Consumenten 1 Tariefkaart januari 2016 Nu welkomstvoordeel van 50 EUR* Inhoud Het Tarief voor elektriciteit en/of aardgas... 2 Jaarlijkse vergoeding en energiekost voor Consumenten...

Nadere informatie

De gemeentelijke participaties in de energiesector Jan Leroy, VVSG. Studiedag energie, 26 oktober 2011

De gemeentelijke participaties in de energiesector Jan Leroy, VVSG. Studiedag energie, 26 oktober 2011 De gemeentelijke participaties in de energiesector Jan Leroy, VVSG Studiedag energie, 26 oktober 2011 Inhoud Algemene structuur van de energiesector Productie en invoer Transportnetbeheer Distributienetbeheer

Nadere informatie

Tariefkaart juni 2015

Tariefkaart juni 2015 Tarieven en voorwaarden voor Consumenten en Zakelijke Klanten 1 Tariefkaart juni 2015 Nu 1 maand gratis elektriciteit* Inhoud Het Tarief voor elektriciteit en/of aardgas... 2 Jaarlijkse vergoeding en energiekost

Nadere informatie

Tariefkaart juli 2015

Tariefkaart juli 2015 Tarieven en voorwaarden voor Consumenten 1 Tariefkaart juli 2015 Inhoud Het Tarief voor elektriciteit en/of aardgas... 2 Jaarlijkse vergoeding en energiekost voor Consumenten... 3 Jaarlijkse vergoeding

Nadere informatie

Tariefkaart september 2015

Tariefkaart september 2015 Tarieven en voorwaarden voor Zakelijke Klanten 1 Tariefkaart september 2015 Nu welkomstvoordeel van 50 EUR* Inhoud Het Tarief voor elektriciteit en/of aardgas... 2 Jaarlijkse vergoeding en energiekost

Nadere informatie

Tariefkaart september 2015

Tariefkaart september 2015 Tarieven en voorwaarden voor Consumenten 1 Tariefkaart september 2015 Nu welkomstvoordeel van 50 EUR* Inhoud Het Tarief voor elektriciteit en/of aardgas... 2 Jaarlijkse vergoeding en energiekost voor Consumenten...

Nadere informatie

Tariefkaart augustus 2015

Tariefkaart augustus 2015 Tarieven en voorwaarden voor Zakelijke Klanten 1 Tariefkaart augustus 2015 Inhoud Het Tarief voor elektriciteit en/of aardgas... 2 Jaarlijkse vergoeding en energiekost voor Zakelijke Klanten... 3 Nettarieven

Nadere informatie

Tariefkaart juni 2016

Tariefkaart juni 2016 Tarieven en voorwaarden voor Consumenten 1 Tariefkaart juni 2016 Nu welkomstvoordeel van 50 EUR* Inhoud Het Tarief voor elektriciteit en/of aardgas... 2 Jaarlijkse vergoeding en energiekost voor Consumenten...

Nadere informatie

Tariefkaart oktober 2015

Tariefkaart oktober 2015 Tarieven en voorwaarden voor Consumenten 1 Tariefkaart oktober 2015 Inhoud Het Tarief voor elektriciteit en/of aardgas... 2 Jaarlijkse vergoeding en energiekost voor Consumenten... 3 Nettarieven en heffingen

Nadere informatie

Tariefkaart juli 2015

Tariefkaart juli 2015 Tarieven en voorwaarden voor Zakelijke Klanten 1 Tariefkaart juli 2015 Nu 1 maand gratis elektriciteit* Inhoud Het Tarief voor elektriciteit en/of aardgas... 2 Jaarlijkse vergoeding en energiekost voor

Nadere informatie

Agenda VREG VLAAMSE REGULATOR VAN DE ELEKTRICITEITS- EN GASMARKT P 1

Agenda VREG VLAAMSE REGULATOR VAN DE ELEKTRICITEITS- EN GASMARKT P 1 Agenda Samenstelling energiefactuur Wat zijn distributienettarieven? Tariefbevoegdheid Tariefmethodologie Vergelijking distributienettarieven Redenen evolutie, landschap netbeheer en transmissienettarieven

Nadere informatie

Tariefkaart augustus 2015

Tariefkaart augustus 2015 Tarieven en voorwaarden voor Consumenten 1 Tariefkaart augustus 2015 Nu 1 maand gratis elektriciteit* Inhoud Het Tarief voor elektriciteit en/of aardgas... 2 Jaarlijkse vergoeding en energiekost voor Consumenten...

Nadere informatie

VLAANDEREN PARTICULIERE KLANTEN

VLAANDEREN PARTICULIERE KLANTEN Tariefkaart Geldig voor de contracten gesloten in OKTOBER 2015 in VLAANDEREN PARTICULIERE KLANTEN Pagina 1 : Aanbod Poweo Fix Elektriciteit Pagina 5 : Aanbod Poweo Fix Gas Pagina 8 : Kortingen Uitgebracht

Nadere informatie

VLAANDEREN PROFESSIONELE KLANTEN

VLAANDEREN PROFESSIONELE KLANTEN Tariefkaart Geldig voor de contracten gesloten in OKTOBER 2015 in VLAANDEREN PROFESSIONELE KLANTEN Pagina 1 : Aanbod Poweo Fix Elektriciteit Pagina 5 : Aanbod Poweo Fix Gas Pagina 8 : Kortingen Uitgebracht

Nadere informatie

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 21 januari 2003 (28.01) (OR. en) 15528/02 ADD 1. Interinstitutioneel dossier: 2001/0077 (COD) ENER 315 CODEC 1640

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 21 januari 2003 (28.01) (OR. en) 15528/02 ADD 1. Interinstitutioneel dossier: 2001/0077 (COD) ENER 315 CODEC 1640 RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 21 januari 2003 (28.01) (OR. en) Interinstitutioneel dossier: 2001/0077 (COD) 15528/02 ADD 1 ENER 315 CODEC 1640 ONTWERP-MOTIVERING VAN DE RAAD Betreft: Gemeenschappelijk

Nadere informatie

Liberalisering van de energiemarkten. Algemene context. Dag 1:

Liberalisering van de energiemarkten. Algemene context. Dag 1: Liberalisering van de energiemarkten Algemene context Dag 1: Agenda van de opleiding I. Energieprijzen II. Institutionele context van de energie in België III. Organisatie van de elektriciteit- en gasmarkt

Nadere informatie

Elektrisch tekenen: begeleiding

Elektrisch tekenen: begeleiding Elektrisch tekenen: begeleiding Vakinhoud: Deel I: residentieel Elektrische schema s leren lezen en tekenen AREI Oefeningen Deel II: industrieel Industriële motorschakelingen Oefeningen In het labo maken

Nadere informatie

INDICATIEVE VERGELIJKING VAN DE TARIEVEN VOOR DE OVERBRENGING VAN AARDGAS VAN FLUXYS NV EN VERSCHEIDENE EUROPESE OPERATOREN

INDICATIEVE VERGELIJKING VAN DE TARIEVEN VOOR DE OVERBRENGING VAN AARDGAS VAN FLUXYS NV EN VERSCHEIDENE EUROPESE OPERATOREN Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas Nijverheidsstraat 26-38 1040 Brussel Tel. 02/289.76.11 Fax 02/289.76.99 PERSCONFERENTIE Brussel - 5 april 2002 INDICATIEVE VERGELIJKING VAN

Nadere informatie

Impact maatschappelijke rol van Eandis op nettarieven

Impact maatschappelijke rol van Eandis op nettarieven 31 maart 2011 Impact maatschappelijke rol van Eandis op nettarieven 1. Inleiding: samenstelling energiefactuur In de verbruiksfactuur van de energieleverancier zijn de kosten van verschillende marktspelers

Nadere informatie

RICHTLIJNEN (R)110210-CDC-1041

RICHTLIJNEN (R)110210-CDC-1041 Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas Nijverheidsstraat 26-38 1040 Brussel Tel.: 02/289.76.11 Fax: 02/289.76.09 COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS RICHTLIJNEN

Nadere informatie

STUDIE (F)050908-CDC-455

STUDIE (F)050908-CDC-455 Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas Nijverheidsstraat 26-38 1040 Brussel Tel. : 02/289.76.11 Fax : 02/289.76.09 COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS STUDIE

Nadere informatie

BESLISSING (B) 041202-CDC-384

BESLISSING (B) 041202-CDC-384 Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas Nijverheidsstraat 26-38 1040 Brussel Tel.: 02/289.76.11 Fax: 02/289.76.09 COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS BESLISSING

Nadere informatie

Beslissing van de Vlaamse Regulator van de Elektriciteits- en Gasmarkt. van 3 juli 2012

Beslissing van de Vlaamse Regulator van de Elektriciteits- en Gasmarkt. van 3 juli 2012 Vlaamse Regulator van de Elektriciteits- en Gasmarkt Publiekrechtelijk vormgegeven extern verzelfstandigd agentschap Graaf de Ferrarisgebouw Koning Albert II-laan 20 bus 19 B-1000 Brussel Gratis telefoon

Nadere informatie

WALLONIË PARTICULIERE KLANTEN

WALLONIË PARTICULIERE KLANTEN Tariefkaart Geldig voor de contracten gesloten in OKTOBER 2015 in WALLONIË PARTICULIERE KLANTEN Pagina 1 : Aanbod Poweo Fix Elektriciteit Pagina 5 : Aanbod Poweo Fix Gas Pagina 8 : Kortingen Uitgebracht

Nadere informatie

Voorstelling van BRUGEL over de werking van de vrijgemaakte elektriciteits- en gasmarkt

Voorstelling van BRUGEL over de werking van de vrijgemaakte elektriciteits- en gasmarkt Voorstelling van BRUGEL over de werking van de vrijgemaakte elektriciteits- en gasmarkt Marie-Pierre Fauconnier, Voorzitster van de Raad van bestuur 29/09/2008 Presentatie parlement 30 sept. 2008 1 Voorstelling

Nadere informatie

Staatssteun nr. N 14/2002 - België Belgische federale steunregeling ten behoeve van hernieuwbare energiebronnen

Staatssteun nr. N 14/2002 - België Belgische federale steunregeling ten behoeve van hernieuwbare energiebronnen EUROPESE COMMISSIE Brussel, 02.08.2002 C(2002)2904 fin. Betreft: Staatssteun nr. N 14/2002 - België Belgische federale steunregeling ten behoeve van hernieuwbare energiebronnen Excellentie, Bij schrijven

Nadere informatie

REGULERINGSCOMMISSIE VOOR ENERGIE IN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST

REGULERINGSCOMMISSIE VOOR ENERGIE IN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST REGULERINGSCOMMISSIE VOOR ENERGIE IN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST BESLISSING (BRUGEL-Beslissing-20150220-23) betreffende de aanpassing van de tarieven voor de doorrekening van de kosten voor het

Nadere informatie

OBSERVATORIUM VAN DE GAS- EN ELEKTRICITEITSPRIJZEN BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST

OBSERVATORIUM VAN DE GAS- EN ELEKTRICITEITSPRIJZEN BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST OBSERVATORIUM VAN DE GAS- EN ELEKTRICITEITSPRIJZEN BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST 1 ste kwartaal 2012 Inleiding Hoewel de CREG (de federale regulator) bevoegd is voor de tarieven, is het Brugel die sinds

Nadere informatie

Het directiecomité van de CREG heeft dit verslag goedgekeurd op 20 maart 2008.

Het directiecomité van de CREG heeft dit verslag goedgekeurd op 20 maart 2008. Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas Nijverheidsstraat 26-38 1040 Brussel Tel. 02/289.76.11 Fax 02/289.76.09 COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS VERSLAG

Nadere informatie

Toelichting bij de raadpleging over de tariefmethodologie voor de transmissie van elektriciteit

Toelichting bij de raadpleging over de tariefmethodologie voor de transmissie van elektriciteit Toelichting bij de raadpleging over de tariefmethodologie voor de transmissie van elektriciteit I. DOEL VAN HET RAADPLEGINGSPROCES Met het ontwerp van tariefmethodologie dat nu voorligt, zet de CREG een

Nadere informatie

REGULERINGSCOMMISSIE VOOR ENERGIE IN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST

REGULERINGSCOMMISSIE VOOR ENERGIE IN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST REGULERINGSCOMMISSIE VOOR ENERGIE IN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST ADVIES (BRUGEL-ADVIES-20130722-175) betreffende het verslag van de distributienetbeheerder SIBELGA over de niet-discriminerende praktijken

Nadere informatie

Zelfs met hoge energieprijzen op de internationale markten kan de stijging van de eindfactuur van de Belgische verbruiker worden ongedaan gemaakt

Zelfs met hoge energieprijzen op de internationale markten kan de stijging van de eindfactuur van de Belgische verbruiker worden ongedaan gemaakt Persbericht Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas Nijverheidsstraat 26-38 1040 Brussel Tel. 02/289.76.11 Fax 02/289.76.09 18 januari 2008 Zelfs met hoge energieprijzen op de internationale

Nadere informatie

Thema-analyse lokale financiën De energiesector

Thema-analyse lokale financiën De energiesector Thema-analyse lokale financiën De energiesector 1. Evoluties in de Belgische energiesector Door de zesde staatshervorming zijn gewesten vanaf 1 juli 2014 bevoegd voor distributienettarieven, naast het

Nadere informatie

Veelgestelde vragen prosumententarief

Veelgestelde vragen prosumententarief Veelgestelde vragen prosumententarief 1. Waarom wordt een prosumentarief aangerekend? Het prosumententarief is nieuw en was niet bekend toen u uw investering deed. Er bestaat echter geen enkel algemeen

Nadere informatie

Energiefactuur niet gedaald

Energiefactuur niet gedaald GAS- EN ELEKTRICITEITSTARIEVEN Energiefactuur niet gedaald K. Depoorter en V. Labarre Een vrijgemaakte markt zou een daling van het totaalbedrag op uw energiefactuur met zich mee moeten brengen. Helaas

Nadere informatie

VLAANDEREN PROFESSIONELE KLANTEN

VLAANDEREN PROFESSIONELE KLANTEN Tariefkaart Geldig voor de contracten gesloten in FEBRUARI 2016 in VLAANDEREN PROFESSIONELE KLANTEN Pagina 1 : Aanbod Poweo Fix Elektriciteit Pagina 5 : Aanbod Poweo Fix Gas Pagina 8 : Kortingen Uitgebracht

Nadere informatie

Tariefkaart particulieren oktober 2015 (start van de levering vanaf 01/11/2015 tot en met 30/11/2015)

Tariefkaart particulieren oktober 2015 (start van de levering vanaf 01/11/2015 tot en met 30/11/2015) Tariefkaart particulieren oktober 2015 (start van de levering vanaf 01/11/2015 tot en met 30/11/2015) De energiefactuur bestaat naast de reële energiekost ook uit een verzameling van heffingen & toeslagen.

Nadere informatie

Vergelijking van de prijzen op de vrijgemaakte elektriciteitsmarkten met die welke vóór de vrijmaking werden toegepast. Huishoudelijke klanten

Vergelijking van de prijzen op de vrijgemaakte elektriciteitsmarkten met die welke vóór de vrijmaking werden toegepast. Huishoudelijke klanten Vergelijking van de prijzen op de vrijgemaakte elektriciteitsmarkten met die welke vóór de vrijmaking werden toegepast Huishoudelijke klanten Maart 2008 Waarschuwing : Het doel van dit document bestaat

Nadere informatie

MIJN ENERGIEFACTUUR? (ALG 01)

MIJN ENERGIEFACTUUR? (ALG 01) MIJN ENERGIEFACTUUR? (ALG 01) Hoe lees en ontcijfer ik mijn energiefactuur? 1. INLEIDING In België en in de meeste Europese landen wordt de beschikbaarheid van energie als vanzelfsprekend beschouwd in

Nadere informatie

BESLISSING (B)130131-CDC-1221 E/1

BESLISSING (B)130131-CDC-1221 E/1 Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas Nijverheidsstraat 26-38 1040 Brussel Tel.: 02/289.76.11 Fax: 02/289.76.09 COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS BESLISSING

Nadere informatie

STUDIE (F)110908-CDC-1077

STUDIE (F)110908-CDC-1077 Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas Nijverheidsstraat 26-38 1040 Brussel Tel. 02 289 76 11 Fax 02 289 76 09 COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS STUDIE

Nadere informatie

OBSERVATORIUM VAN DE GAS- EN ELEKTRICITEITSPRIJZEN BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST

OBSERVATORIUM VAN DE GAS- EN ELEKTRICITEITSPRIJZEN BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST OBSERVATORIUM VAN DE GAS- EN ELEKTRICITEITSPRIJZEN BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST 4 de kwartaal 2012 + Januari 2013 Inleiding Hoewel de CREG (de federale regulator) bevoegd is voor de tarieven, publiceert

Nadere informatie

Gezamenlijke mededeling van de energieregulatoren CREG, CWaPE en VREG. Liberalisering van de gasmarkt op distributieniveau

Gezamenlijke mededeling van de energieregulatoren CREG, CWaPE en VREG. Liberalisering van de gasmarkt op distributieniveau Gezamenlijke mededeling van de energieregulatoren CREG, CWaPE en VREG Liberalisering van de gasmarkt op distributieniveau Inleiding De snelle liberalisering van de gasmarkt op distributieniveau confronteerde

Nadere informatie

VOORSTEL (C)060928-CDC-567

VOORSTEL (C)060928-CDC-567 Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas Nijverheidsstraat 26-38 1040 Brussel Tel. 02/289.76.11 Fax 02/289.76.09 COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS VOORSTEL

Nadere informatie

I. De tariefbepaling voor de toegang tot het net: de principes

I. De tariefbepaling voor de toegang tot het net: de principes Toegang Toegang tot het net: objectieve, transparante en gereguleerde tarieven De diensten voor toegang tot het net die Elia levert, omvatten de terbeschikkingstelling van de netinfrastructuur, het beheer

Nadere informatie

REGULERINGSCOMMISSIE VOOR ENERGIE IN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST

REGULERINGSCOMMISSIE VOOR ENERGIE IN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST REGULERINGSCOMMISSIE VOOR ENERGIE IN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST ADVIES (BRUGEL-ADVIES-20150714-210) betreffende het verslag van de distributienetbeheerder SIBELGA over de niet-discriminerende praktijken

Nadere informatie

PERSBERICHT VAN DE RAAD VOOR DE MEDEDINGING

PERSBERICHT VAN DE RAAD VOOR DE MEDEDINGING PERSBERICHT VAN DE RAAD VOOR DE MEDEDINGING De Raad voor de Mededinging kondigde op vrijdag 4 juli 2003 acht besluiten tot toelating af op voorwaarden die binnen het liberalisatieproces van de gas- en

Nadere informatie

Vrije keuze van elektriciteit & gas?

Vrije keuze van elektriciteit & gas? Vrije keuze van elektriciteit & gas? Thematische informatiebrochure. Inhoud/Lay-out : Gemeentelijke informatiedienst, tel. 059/33.91.94, fax 059/33.00.36 e-mail : infodienst@bredene.be Voorwoord O p 1

Nadere informatie

REGULERINGSCOMMISSIE VOOR ENERGIE IN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST

REGULERINGSCOMMISSIE VOOR ENERGIE IN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST REGULERINGSCOMMISSIE VOOR ENERGIE IN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST ADVIES (BRUGEL-ADVIES-20150424-204) betreffende het voorontwerp van besluit van de Regering van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest

Nadere informatie

BESLISSING (B) 051124-CDC-490

BESLISSING (B) 051124-CDC-490 Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas Nijverheidsstraat 26-38 1040 Brussel Tel.: 02/289.76.11 Fax: 02/289.76.09 COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS BESLISSING

Nadere informatie

STUDIE (F)100107-CDC-934

STUDIE (F)100107-CDC-934 Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas Nijverheidsstraat 2-8 4 Brussel Tel.: 2.28.7. Fax: 2.28.7. COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS STUDIE (F)7-CDC-4 over

Nadere informatie

Hoe komt de energieprijs tot stand en welke mogelijkheden zijn er om hierop te besparen? Fanny Schoevaerts

Hoe komt de energieprijs tot stand en welke mogelijkheden zijn er om hierop te besparen? Fanny Schoevaerts Hoe komt de energieprijs tot stand en welke mogelijkheden zijn er om hierop te besparen? Fanny Schoevaerts VREG Doe de V-test en bespaar op uw energiefactuur. VREG Fanny Schoevaerts 8 oktober 2015 Agenda

Nadere informatie

Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting

Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting Feiten en cijfers Van hoeveel mensen is de energie geheel of gedeeltelijk afgesloten? Aangezien de drie gewesten niet dezelfde

Nadere informatie

ONTWERPBESLISSING (B)150129-CDC-1402

ONTWERPBESLISSING (B)150129-CDC-1402 Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas Nijverheidsstraat 26-38 1040 Brussel Tel.: +32 2 289 76 11 Fax: +32 2 289 76 09 COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS

Nadere informatie

DE RECENTE VOORSTELLEN TOT WIJZIGING VAN DE EUROPESE REGELGEVING INZAKE DE LIBERALISERING VAN DE ELEKTRICITEITS- EN GASMARKT Jan Gekiere...

DE RECENTE VOORSTELLEN TOT WIJZIGING VAN DE EUROPESE REGELGEVING INZAKE DE LIBERALISERING VAN DE ELEKTRICITEITS- EN GASMARKT Jan Gekiere... INHOUDSTAFEL WOORD VOORAF... v DE RECENTE VOORSTELLEN TOT WIJZIGING VAN DE EUROPESE REGELGEVING INZAKE DE LIBERALISERING VAN DE ELEKTRICITEITS- EN GASMARKT Jan Gekiere...1 Inleiding...1 Hoofdstuk 1. De

Nadere informatie

REGULERINGSCOMMISSIE VOOR ENERGIE IN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST

REGULERINGSCOMMISSIE VOOR ENERGIE IN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST REGULERINGSCOMMISSIE VOOR ENERGIE IN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST VERSLAG (BRUGEL-RAPPORT-20130823-16) over de uitvoering van haar verplichtingen, over de evolutie van de gewestelijke elektriciteits-

Nadere informatie

OBSERVATORIUM VAN DE GAS- EN ELEKTRICITEITSPRIJZEN BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST

OBSERVATORIUM VAN DE GAS- EN ELEKTRICITEITSPRIJZEN BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST OBSERVATORIUM VAN DE GAS- EN ELEKTRICITEITSPRIJZEN BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST 3 de kwartaal 2012 Inleiding Hoewel de CREG (de federale regulator) bevoegd is voor de tarieven, publiceert Brugel elk

Nadere informatie

De ontwikkeling van de elektriciteits- en aardgasmarkten in België

De ontwikkeling van de elektriciteits- en aardgasmarkten in België De ontwikkeling van de elektriciteits- en aardgasmarkten in België Jaar 2006 Persbericht www.creg.be www.cwape.be www.brugel.be www.vreg.be 1/17 Samenwerking tussen de vier Belgische elektriciteitsregulatoren

Nadere informatie

CIRIEC. 29 november 2007. Unbundling in de Sector gas en elektriciteit in België : middel of objectief

CIRIEC. 29 november 2007. Unbundling in de Sector gas en elektriciteit in België : middel of objectief CIRIEC 29 november 2007 Unbundling in de Sector gas en elektriciteit in België : middel of objectief Als we in België over Unbundling en over concurrentie spreken in de sector gas en elektriciteit, denken

Nadere informatie

van 23 februari 2010

van 23 februari 2010 Vlaamse Reguleringsinstantie voor de Elektriciteits- en Gasmarkt Graaf de Ferrarisgebouw Koning Albert II-laan 20 bus 19 B - 1000 BRUSSEL e-mail : info@vreg.be tel. : +32 2 553 13 53 fax : +32 2 553 13

Nadere informatie

WOORD VOORAF... v. Tom Schoors en Didier Pacquée... 1

WOORD VOORAF... v. Tom Schoors en Didier Pacquée... 1 WOORD VOORAF........................................................... v HET FEDERALE ENERGIERECHT IN 2009: Overzicht van de belangrijkste ontwikkelingen Tom Schoors en Didier Pacquée...........................................

Nadere informatie

BESLISSING COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS

BESLISSING COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas Nijverheidsstraat 26-38 1040 Brussel Tel.: 02/289.76.11 Fax: 02/289.76.99 COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS BESLISSING

Nadere informatie

EINDBESLISSING (B)130228-CDC-1231

EINDBESLISSING (B)130228-CDC-1231 Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas Nijverheidsstraat 26-38 1040 Brussel Tel.: 02/289.76.11 Fax: 02/289.76.09 COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS EINDBESLISSING

Nadere informatie

Samenvatting voor beleidsmakers

Samenvatting voor beleidsmakers Road book towards a nuclear-free Belgium. How to phase out nuclear electricity production in Belgium? rapport door Alex Polfliet, Zero Emissions Solutions, in opdracht van Greenpeace Belgium Samenvatting

Nadere informatie

BESLISSING (B)040713 CDC-318

BESLISSING (B)040713 CDC-318 Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas Nijverheidsstraat 26-38 1040 Brussel Tel.:. 02/289.76.11 Fax: 02/289.76.09 COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS Versie

Nadere informatie

STUDIE (F)110519-CDC-1047

STUDIE (F)110519-CDC-1047 Niet vertrouwelijk Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas Nijverheidsstraat 26-38 1040 Brussel Tel. : 02/289.76.11 Fax : 02/289.76.09 COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT

Nadere informatie

De ontwikkeling van de elektriciteits- en aardgasmarkten in België. Jaar 2007. Persbericht

De ontwikkeling van de elektriciteits- en aardgasmarkten in België. Jaar 2007. Persbericht De ontwikkeling van de elektriciteits- en aardgasmarkten in België Jaar 2007 Persbericht www.creg.be www.cwape.be www.brugel.be www.vreg.be 1/17 Samenwerking tussen de vier Belgische energieregulatoren

Nadere informatie

OBSERVATORIUM VAN DE GAS- EN ELEKTRICITEITSPRIJZEN BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST

OBSERVATORIUM VAN DE GAS- EN ELEKTRICITEITSPRIJZEN BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST OBSERVATORIUM VAN DE GAS- EN ELEKTRICITEITSPRIJZEN BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST 3de kwartaal 2011 Inleiding Hoewel de CREG (de federale regulator) bevoegd is voor de tarieven, publiceert Brugel sinds

Nadere informatie

Methodologie. A. Bronnen. B. Marktaandelen

Methodologie. A. Bronnen. B. Marktaandelen Methodologie A. Bronnen 1. Statistische gegevens, afkomstig van Sibelga (www.sibelga.be), netwerkbeheerder in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest 2. Statistische gegevens, afkomstig van Elia (www.elia.be),

Nadere informatie

BRUSSEL-HOOFDSTAD PARTICULIERE KLANTEN

BRUSSEL-HOOFDSTAD PARTICULIERE KLANTEN Tariefkaart Geldig voor de contracten gesloten in AUGUSTUS 2015 in BRUSSEL-HOOFDSTAD PARTICULIERE KLANTEN Pagina 1 : Aanbod Poweo Fix Elektriciteit Pagina 5 : Aanbod Poweo Fix Gas Pagina 8 : Kortingen

Nadere informatie

uitdaging gemeente De financiële uitdagingen voor de nieuwe gemeentebesturen

uitdaging gemeente De financiële uitdagingen voor de nieuwe gemeentebesturen 2007 Deze studie werd gerealiseerd in december 2006 (met de tot dan beschikbare informatie) door de Researchafdeling van Dexia Bank in samenwerking met de Vereniging van Vlaamse Steden en Gemeenten (VVSG)

Nadere informatie

Ontwerp van decreet. Tekst aangenomen door de plenaire vergadering. 2338 (2013-2014) Nr. 4 26 februari 2014 (2013-2014) stuk ingediend op

Ontwerp van decreet. Tekst aangenomen door de plenaire vergadering. 2338 (2013-2014) Nr. 4 26 februari 2014 (2013-2014) stuk ingediend op stuk ingediend op 2338 (2013-2014) Nr. 4 26 februari 2014 (2013-2014) Ontwerp van decreet houdende wijziging van het Energiedecreet van 8 mei 2009, wat betreft de omzetting van de Richtlijn van de Europese

Nadere informatie

De plaats van de aansluitings- en interfacepunten wordt in het aansluitingscontract vastgelegd in overeenstemming met de gel-

De plaats van de aansluitings- en interfacepunten wordt in het aansluitingscontract vastgelegd in overeenstemming met de gel- Aansluiting De aansluiting op het Elia-net: een proces in verschillende stappen Sommige spelers op de Belgische elektriciteitsmarkt (producenten en industriële grootverbruikers) kunnen een aansluiting

Nadere informatie

Evolutie van het sociaal elektriciteitstarief op de residentiële markt

Evolutie van het sociaal elektriciteitstarief op de residentiële markt Evolutie van het sociaal elektriciteitstarief op de residentiële markt December 0 Het doel van dit document bestaat erin de evolutie van de prijs van de elektriciteit verkocht aan de beschermde klanten

Nadere informatie

Flexibiliteit als alternatief voor bijkomende capaciteit. Smart Energy Solutions 04/12/12

Flexibiliteit als alternatief voor bijkomende capaciteit. Smart Energy Solutions 04/12/12 Flexibiliteit als alternatief voor bijkomende capaciteit Smart Energy Solutions 04/12/12 Inhoud Netinvesteringen Netaansluitingen Gesloten distributienetten Directe lijnen Nettoegang Flexibiliteit VREG

Nadere informatie

BRUSSEL-HOOFDSTAD PROFESSIONELE KLANTEN

BRUSSEL-HOOFDSTAD PROFESSIONELE KLANTEN Tariefkaart Geldig voor de contracten gesloten in OKTOBER 2015 in BRUSSEL-HOOFDSTAD PROFESSIONELE KLANTEN Pagina 1 : Aanbod Poweo Fix Elektriciteit Pagina 5 : Aanbod Poweo Fix Gas Pagina 8 : Kortingen

Nadere informatie

BESLISSING (B)140717-CDC-1219E/7

BESLISSING (B)140717-CDC-1219E/7 Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas Nijverheidsstraat 26-38 1040 Brussel Tel.: 02/289.76.11 Fax: 02/289.76.09 COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS BESLISSING

Nadere informatie

INHOUD. WOORD VOORAF... v

INHOUD. WOORD VOORAF... v INHOUD WOORD VOORAF...................................................... v RECENTE ONTWIKKELINGEN IN HET EUROPESE ENERGIERECHT EN -BELEID HEEL WAT LEKKERS IN DE EUROPESE PIJPLIJN Bram Delvaux en Tom Vanden

Nadere informatie

OBSERVATORIUM VAN DE GAS- EN ELEKTRICITEITSPRIJZEN BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST

OBSERVATORIUM VAN DE GAS- EN ELEKTRICITEITSPRIJZEN BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST OBSERVATORIUM VAN DE GAS- EN ELEKTRICITEITSPRIJZEN BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST 4 de kwartaal 2011 Inleiding Hoewel de CREG (de federale regulator) bevoegd is voor de tarieven, publiceert Brugel sinds

Nadere informatie

BESLISSING (B)151022-CDC-1323E/7

BESLISSING (B)151022-CDC-1323E/7 Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas Nijverheidsstraat 26-38 1040 Brussel Tel.: 02/289.76.11 Fax: 02/289.76.09 COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS BESLISSING

Nadere informatie

Seminar Third Energy Package

Seminar Third Energy Package Seminar Third Energy Package Standpunt van de leveranciers en de producenten van elektriciteit en gas Jan Herremans Directeur-generaal FEBEG 16.05.2011 FEBEG 6.09.2011 2 Belangrijkste punten van kritiek

Nadere informatie

OPEN AANBESTEDING VOOR DE LEVERING VAN AARDGAS BEVOORRADING EN OPERATIES Vragen & antwoorden

OPEN AANBESTEDING VOOR DE LEVERING VAN AARDGAS BEVOORRADING EN OPERATIES Vragen & antwoorden ID vraag antwoord 1 Op p.5 stellen jullie dat "De overeenkomst is niet exclusief teneinde, in voorkomend geval, eventuele marktrisico's te kunnen spreiden", betekent dit "niet exclusief" dat de toekomstige

Nadere informatie

1. Samenvatting. 2. De Belgische energiemarkt. 2.1 Liberalisering van de energiemarkt

1. Samenvatting. 2. De Belgische energiemarkt. 2.1 Liberalisering van de energiemarkt PERSDOSSIER Inhoud 1. Samenvatting... 2 2. De Belgische energiemarkt... 2 3. Hoe maakt Poweo het verschil?... 3 4. Poweo: meest competitieve elektriciteitsaanbod in Wallonië volgens Test-Aankoop... 4 5.

Nadere informatie

PRIVE-VERKAVELING AARDGAS

PRIVE-VERKAVELING AARDGAS Goedgekeurd door Raden van Bestuur Gaselwest 23.03.2012, IMEA 20.03.2012, Imewo 23.03.2012, Intergem 22.03.2012, Iveka 20.03.2012, Iverlek 19.03.2012 en door Sectorcomité Noord Sibelgas 28.02.2012 PRIVE-VERKAVELING

Nadere informatie

Instituut van de Bedrijfsrevisoren Institut des Réviseurs d'entreprises. Konin klijk Instituut -Institut royal

Instituut van de Bedrijfsrevisoren Institut des Réviseurs d'entreprises. Konin klijk Instituut -Institut royal Instituut van de Bedrijfsrevisoren Konin klijk Instituut -Institut royal OMZENDBRIEF! 2011/5 VAN HET INSTITUUT VAN DE BEDRIJFSREVISOREN De Voorzitter Correspondent sg@ibr-ire.be Onze referte DSINH/cs Uw

Nadere informatie