Copyright 2017 Frank Wasse Auteur: Frank Wasse Organisatie: Wormenkwekerij Wasse Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, door middel van

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Copyright 2017 Frank Wasse Auteur: Frank Wasse Organisatie: Wormenkwekerij Wasse Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, door middel van"

Transcriptie

1

2 Copyright 2017 Frank Wasse Auteur: Frank Wasse Organisatie: Wormenkwekerij Wasse Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, door middel van druk, fotokopieën, geautomatiseerde gegevensbestanden of op welke andere wijze ook zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever. 2

3 Inhoud Inhoudsopgave Voorwoord...4 Wat levert het op?...5 Welke wormen kan ik gebruiken voor composteren?...7 Kan ik de wormen alles te eten geven?...8 Wat is een wormentoren?...9 3

4 Voorwoord Als hobby ben ik ooit begonnen om te composteren met wormen. Mijn moestuin had schrale grond en ik wilde deze een boost te geven. Nu, wat jaren later, heb ik een Wormenkwekerij en exporteer ik wormen door Europa. Je weet nooit hoe dingen lopen. Composteren met wormen is makkelijker dan je denkt, zolang je weet wat je doet. In dit boek staat informatie om iedereen op weg te helpen om te beginnen met composteren met wormen. Veel lees plezier gewenst. 4

5 Wat levert het op? Heb je dit ooit wel eens meegemaakt? Je komt rond 18:00 uur thuis en je ziet de hele straat vol staan met containers. Maar helaas niet die van jou. Sh*t, vanochtend vergeten de container buiten te zetten. Weer 3 week wachten voordat hij geleegd wordt. Net nu de g.f.t. bak al lekker aan het rotten en stinken is. Een deel van dit probleem kan je oplossen. Aangezien we tegenwoordig al ons aval al moeten scheiden, is het nog maar een kleine moeite om een wormentoren op te zetten. Het composteren met wormen wint snel aan populariteit. Dat is ook te zien aan de inmiddels grote verscheidenheid aan wormentorens, wormenbakken en balkontonnen. Steeds meer mensen zien dat composteren met wormen zelfs een leuke hobby kan zijn met interessante voordelen. (Foto: Wormentoren) Naast dat je de natuur helpt de afvalberg te verkleinen, door thuis te composteren met wormen, krijg je er ook nog eens waardevolle wormencompost voor terug. Wormenmest, zoals wormencompost ook wel wordt genoemd, zit vol leven en zorgt voor een aantal belangrijke toevoegingen aan de grond. Dat zorgt ervoor dat planten goed groeien en beter bestand zijn tegen ziekten. 5

6 'Je bent wat je eet. '' Dat heb je vast wel eens gehoord. In dit geval ook heel interessant. Wat je de wormen te eten geeft, krijg je terug in waardevolle wormenmest. Geef je de wormen alleen maar biologische g.f.t, dan maak je dus ook biologische wormenmest. Op deze manier heb je zelf in de hand wat de uitkomst is. Het gebruik van kunstmest lijkt zijn max. te hebben bereikt en lijkt geen duurzame oplossing te hebben. Door wormencompost te maken help je de natuur dus een handje en wordt je beloond met een mooie tuin, minder afval en gratis Wormencompost (wat al gauw 12- per zak kost in de winkel) (Foto: Pompoen) 6

7 Welke wormen kan ik gebruiken voor composteren? Niet alle wormen zijn geschikt. Er zijn een aantal wormen in Nederland die niet geschikt zijn voor in de wormentoren en wormenbakken. Dit heeft o.a. te maken met dat sommige wormen diepgravers zijn, wat inhoud dat ze graag diep naar beneden willen. (Foto: Compostwormenmix) Eisenia Hortensis en de Eisenia Fetida zijn wel geschikt voor de wormenbakken en torens. Deze wormen leven in de bovenste laag van de aarde en voelen zich prima thuis in een wormentoren en bak. Wormen zijn harde werkers en kunnen heel wat opeten per dag. Wat ze kunnen eten ligt vooral aan de temperatuur en vochtigheid van de grond. Hoe warmer, hoe meer de wormen kunnen eten. Houd er rekening mee dat temperaturen langdurig boven de 20 C ziekte zou kunnen opleveren met massale sterfte tot gevolg. Wanneer de wormentoren buiten staat geef de bak dan een schaduwrijke plek. 7

8 Kan ik de wormen alles te eten geven? Nee, dat is helaas te mooi om waar te zijn. We zullen toch af en toe een container aan de straat moeten zetten. Toch eten wormen ontzetten veel, meer dan je denkt. Regelmatig lees ik wat je wormen niet kan geven terwijl de wormen dat prima kunnen omzetten. Een reden om iets niet te geven kan zijn dat de bak kan gaan stinken, dat het ongedierte aantrekt of dat de waarde van de grond naar beneden gaat. Maar zolang je alles in kleine porties geeft kan het niet snel mis gaan. Veilig voedsel om te geven is: Verse groente Fruit (citrus vruchten in kleine hoeveelheid) Tuinafval zoals gras, bladeren (hoe kleiner hoe beter en in kleine porties) Poffieprut koffieprut en nog eens koffieprut met filter en al Papier (wanneer de bak te vochtig is kan papier toevoegen de oplossing zijn) Wat mag niet in de wormentoren of wormenbak: Uitwerpselen van dieren zoals honden en katten (cavia, konijnen kan weer wel) Biologisch afbreekbaar plastic (helaas is biologisch afbreekbaar plastic niet zo afbreekbaar als we zouden willen) 8

9 Wat is een wormentoren? Een wormentoren of wormenbak is de woning van de wormen. Op deze plek gaan de wormen hard voor ons aan het werk. De wormenbak bestaat uit meerdere etages. Je begint in de onderste bak met een laag onderlaag mix. Dit is speciale grond voor de wormen waar wormenkwekers ook mee kweken. Zo hebben de wormen altijd een goede start. Daarna begin je met het vullen van de bak die erboven zit met g.f.t. afval. De wormen kruipen langzaam naar boven en verlaten de onderste bak wanneer het is omgezet in waardevolle wormenmest. Nu kan je gemakkelijk de onderste bak legen en leg je de lege bak weer bovenop. Zo krijg je een roterend systeem. (Foto: Wormentoren) Niet alleen voor jezelf maar ook voor kinderen is het een ontzettend leuk en leerzaam proces om te zien hoe de wormen in no-time alles omzetten in waardevolle wormenmest. Hier doe je de natuur en je planten een enorm plezier mee. 9

10 Het is daarom niet voor niets dat composteren in een wormentoren door velen als hobby wordt gezien. Zo is het bij mij 5 jaar geleden ook ooit begonnen. Met een wormentoren en compostwormen heb je alles wat je nodig hebt om te beginnen met je nieuwe hobby. Alvast veel plezier gewenst! Mocht je toch nog vragen hebben dan hoor ik dat graag. Via de website vind je de contact gegevens. 10

Tuin- en keukenresten composteren? Dàt is kinderspel!

Tuin- en keukenresten composteren? Dàt is kinderspel! Tuin- en keukenresten composteren? Dàt is kinderspel! Hallo. Ik ben Jerom de compostworm. Ik eet alles wat in de natuur groeit. Ik ben verlekkerd op overschotjes uit de tuin en de keuken. Ik sabbel en

Nadere informatie

1 1. Bent u een man of een vrouw? 1 antwoord per respondent. Aantal respondenten: 405. Antwoord Aantal Percentage. 1. Vrouw 238 59% 2.

1 1. Bent u een man of een vrouw? 1 antwoord per respondent. Aantal respondenten: 405. Antwoord Aantal Percentage. 1. Vrouw 238 59% 2. 1 1. Bent u een man of een vrouw? Aantal respondenten: 405 Antwoord Aantal Percentage 1. Vrouw 238 59% 2. Man 167 41% 2 2. Wat is uw leeftijd? Aantal respondenten: 414 1. 20 jaar en jonger 0 0% 2. 20-29

Nadere informatie

COMPOSTEREN MET KINDEREN WERKBLAD 24. Duizendpoot in bed

COMPOSTEREN MET KINDEREN WERKBLAD 24. Duizendpoot in bed COMPOSTEREN MET KINDEREN WERKBLAD 24 Duizendpoot in bed COMPOSTEREN MET KINDEREN WERKBLAD 25 Twaalf groepen dieren COMPOSTEREN MET KINDEREN WERKBLAD 26 Instructieblad Jerom knutselen sok stokje prop papier

Nadere informatie

Aardoliealarm in het bos

Aardoliealarm in het bos de graad > Landbouw > lesmateriaal > spelkaarten Aardoliealarm in het bos BIOBOER Om goed te kunnen zaaien, moet de aarde los. Daarvoor gebruik je een tractor. Dat gaat vlot. Neem reuzenpassen en ga 5

Nadere informatie

De composthoop Een composthoop bij school

De composthoop Een composthoop bij school De composthoop Afval in de natuur bestaat eigenlijk niet. Alles wat op de bodem komt, wordt uiteindelijk verteerd door bodemdieren, schimmels en bacteriën. In een composthoop gebeurt precies hetzelfde

Nadere informatie

Ik weet wat een wintervoorraad is en waarom dieren dit verzamelen. (weinig verse voeding in de winter)

Ik weet wat een wintervoorraad is en waarom dieren dit verzamelen. (weinig verse voeding in de winter) Ik weet wat een wintervoorraad is en waarom dieren dit verzamelen. (weinig verse voeding in de winter) Ik kan de sporen en poten van bepaalde dieren herkennen. (zie themaboekje pag. 2) Ik ken de 12 maanden

Nadere informatie

Komst container aan huis voor plastic, pak en blik

Komst container aan huis voor plastic, pak en blik FAQ CAW-gemeenten Komst container aan huis voor plastic verpakkingen, lege pakken van sap, saus en zuivel en blik in de CAW-gemeenten Definitieve versie (4 februari 2016) -------------------------------------------------------------------------------------

Nadere informatie

Wat weet jij over biologisch en over de bodem?

Wat weet jij over biologisch en over de bodem? Met leuke vragen, opdrachten en experimenten voor thuis! Wat weet jij over biologisch en over de bodem? Biologisch, lekker natuurlijk! Heb je er wel eens over nagedacht dat alles wat je eet, van een plant

Nadere informatie

Regenwormen Tijdstip: in september, oktober en november, na een regenbui.

Regenwormen Tijdstip: in september, oktober en november, na een regenbui. KB2 Tijdsinvestering: 45 minuten Regenwormen Tijdstip: in september, oktober en november, na een regenbui. 1. Inleiding Een mol eet per jaar wel 50 kg wormen. Dat is veel, maar als je bedenkt dat in je

Nadere informatie

Respons Van de 779 benaderde panelleden hebben 544 de vragenlijst ingevuld. Dat is een respons van 70%.

Respons Van de 779 benaderde panelleden hebben 544 de vragenlijst ingevuld. Dat is een respons van 70%. Inleiding Keuze voor de toekomst: inzameling van afval De gemeente Oss moet de komende jaren besparen. Ook het inzamelen van huishoudelijk afval moet slimmer en goedkoper worden. Uit het oogpunt van duurzaamheid

Nadere informatie

Afvalenquête gemeente Elburg en gemeente Oldebroek Analyse van de gegevens

Afvalenquête gemeente Elburg en gemeente Oldebroek Analyse van de gegevens Afvalenquête gemeente Elburg en gemeente Oldebroek Analyse van de gegevens April 2016 Gemeente Elburg Gemeente Oldebroek Inhoudsopgave Deel 1. Inleiding 3 Deel 2. Motivatie afval scheiden 4 Deel 3. Afval

Nadere informatie

KICK op meer klanten

KICK op meer klanten KICK op meer klanten Word gevonden met de KICK-methode Daisy Goddijn ebookpoint COLOFON KICK op meer klanten oktober 2011- Daisy Goddijn, ebookpoint Versie 1.1 Daisy Goddijn ebookpoint www.ebookpoint.nl

Nadere informatie

Onderdeel invloed van de mens of sporen van mensen

Onderdeel invloed van de mens of sporen van mensen Onderdeel invloed van de mens of sporen van mensen Onderbouw: Voetsporen Mensen lopen meestal over straten en paden die hard zijn. Ze maken dan geen voetafdrukken. Als je door het zand loopt, gebeurt dat

Nadere informatie

Maak van je tuin, een levende tuin!

Maak van je tuin, een levende tuin! Maak van je tuin, een levende tuin! Ontdek hoe je van jouw tuin een duurzame tuin kan maken. 2 Samen bouwen aan meer leven in de tuin. Gewoonweg door een paar stenen in jouw tuin te vervangen door groen.

Nadere informatie

Dagboek Nederland onder water?! Komt Nederland onder water te staan? En wat kunnen jij en de politiek doen om dit te voorkomen?

Dagboek Nederland onder water?! Komt Nederland onder water te staan? En wat kunnen jij en de politiek doen om dit te voorkomen? Dagboek Dagboek Nederland onder water?! Komt Nederland onder water te staan? En wat kunnen jij en de politiek doen om dit te voorkomen? Dat het klimaat verandert is een feit. Je hoort het overal om je

Nadere informatie

Dieren in de winter. Kids for Animals winter spreekbeurt. Brrr. Honden

Dieren in de winter. Kids for Animals winter spreekbeurt. Brrr. Honden Dieren in de winter Brrr In de winter kun jij een lekkere warme trui aantrekken. Bij dieren werkt dit anders. Sommige kunnen heel goed tegen de kou, andere minder. Het ene dier krijgt een dikke vacht,

Nadere informatie

Colofon. Cornelis Bodijn, Uitgever: SAAM Uitgeverij, Hillegom

Colofon. Cornelis Bodijn, Uitgever: SAAM Uitgeverij, Hillegom Cornelis Bodijn Colofon Cornelis Bodijn, 2015 Uitgever: SAAM Uitgeverij, Hillegom www.saamuitgeverij.nl Auteur: Cornelis Bodijn Redactie: Simon Hofland, Marcel van Vliet Eindredactie: Anneke Bakker, SAAM

Nadere informatie

Hoofdstuk 13. Afval en milieu

Hoofdstuk 13. Afval en milieu Hoofdstuk 13. Afval en milieu Samenvatting Negen op de tien Leidenaren is bekend met de kringloopwinkel Het Warenhuis en bijna vier op de tien is er in het afgelopen jaar geweest. Na een stijging in de

Nadere informatie

Composteren op school

Composteren op school Composteren op school HANDLEIDING LEERKRACHT Composteren op school Compost is een natuurlijke grondverbeteraar ontstaan uit huis en tuinafval. Compost geeft een prima basisbemesting aan de tuin. Voor

Nadere informatie

Vuurtje in de tuin? KIES VOOR EEN GEZOND ALTERNATIEF! www.stookslim.be

Vuurtje in de tuin? KIES VOOR EEN GEZOND ALTERNATIEF! www.stookslim.be Vuurtje in de tuin? KIES VOOR EEN GEZOND ALTERNATIEF! www.stookslim.be WETGEVING GEEN VUUR ZONDER ROOK Een vuurtje stoken in de tuin is nooit zonder risico s. De rook is het grootste probleem. Die is ongezond,

Nadere informatie

NissewaardPanel over grondstoffenbeleid, november 2015. Figuur 1: Aandeel afval dat nu apart wordt gehouden van het restafval (Nmax=709)

NissewaardPanel over grondstoffenbeleid, november 2015. Figuur 1: Aandeel afval dat nu apart wordt gehouden van het restafval (Nmax=709) NissewaardPanel over grondstoffenbeleid, november 201 Deze nieuwsbrief beschrijft in het kort de resultaten van een peiling over grondstoffenbeleid. Uit de resultaten komt naar voren dat driekwart van

Nadere informatie

Resultaten onderzoek digitaal burgerpanel afvalscheiding en afvalinzameling

Resultaten onderzoek digitaal burgerpanel afvalscheiding en afvalinzameling Resultaten onderzoek digitaal burgerpanel afvalscheiding en afvalinzameling In de periode van 12 januari tot en met 31 januari 217 is een vragenlijst over afvalscheiding uitgezet onder de leden van het

Nadere informatie

Stadsenquête Leiden 2003

Stadsenquête Leiden 2003 Hoofdstuk 21. Milieu Samenvatting Zeven op de tien Leidenaren kent de Milieustraat, aan de J.C. de Rijpstraat, een voorziening waar inwoners van Leiden op vertoon van een legitimatie hun grof huishoudelijk

Nadere informatie

Gemeente Noordoostpolder

Gemeente Noordoostpolder Gemeente Noordoostpolder Meest gestelde vragen over nieuwe manier van afval inzamelen in Noordoostpolder extra container voor oud papier en karton extra container voor plastic, lege pakken en blik 1. Twee

Nadere informatie

Bewonersonderzoek over afvalinzameling in Sliedrecht

Bewonersonderzoek over afvalinzameling in Sliedrecht Bewonersonderzoek over afvalinzameling in Sliedrecht 1. Weet u wat er in de blauwe container aangeboden mag worden en wat niet? (Slechts één antwoord mogelijk) Ja, dat is duidelijk gecommuniceerd 75,1%

Nadere informatie

Sporen opsnorren docentenhandleiding

Sporen opsnorren docentenhandleiding Sporen opsnorren docentenhandleiding Doelgroep: VMBO onderbouw Doelen: leerlingen: - Leren diersporen herkennen - Ontdekken dat diersporen overal om ons heen te vinden zijn - Leren voedingssporen te onderscheiden

Nadere informatie

Reacties inloopavond Basis Bak op 15 mei, van 19.00-21.00 uur, in De Wingerd.

Reacties inloopavond Basis Bak op 15 mei, van 19.00-21.00 uur, in De Wingerd. Reacties inloopavond Basis Bak op 15 mei, van 19.00-21.00 uur, in De Wingerd. Tijdens de inloopavond zijn er 39 aantal reactieformulieren ingevuld. Reacties over de frequentie inzameling 1. Graag veranderen

Nadere informatie

Onderzoek Omgekeerd Inzamelen tweede fase

Onderzoek Omgekeerd Inzamelen tweede fase Onderzoek Omgekeerd Inzamelen tweede fase Duurzaam van Afval naar Grondstof Bewonersonderzoek De vragenlijst bestaat uit verschillende delen. Het eerste deel gaat in op de situatie vóór de proef, het laatste

Nadere informatie

Rijswijk voor een betere wereld!

Rijswijk voor een betere wereld! Rijswijk voor een betere wereld! MILLENNIUMKRANT 2013 EEN VOL! ENERGIE DE SHOWROOM VAN ENERGIEZUINIG NEDERLAND STAAT IN RIJSWIJK (ZH) Duurzaamheid zit niet alleen in de energieprestaties van de woningen,

Nadere informatie

Grond onder je voeten

Grond onder je voeten Grond onder je voeten Hé hé, wie heeft z n voeten niet geveegd? Overal ligt modder. Kijk allemaal onder je schoenen! Loop je even door de tuin en daar begint het gezeur. Grond op de vloer vinden we blijkbaar

Nadere informatie

Onderzoek proeven afvalinzameling in Vliedberg Vlijmen

Onderzoek proeven afvalinzameling in Vliedberg Vlijmen Onderzoek proeven afvalinzameling in Vliedberg Vlijmen Inhoud Samenvatting blz. 3 Onderzoeksopzet 4 Informatievoorziening over de afvalproeven 5 Hoeveel te besparen? 6 Tevredenheid over manier van ophalen

Nadere informatie

Afvalenquête gemeente Elburg en gemeente Oldebroek Analyse van de gegevens

Afvalenquête gemeente Elburg en gemeente Oldebroek Analyse van de gegevens BIJLAGE 2, nr. 248011 Afvalenquête gemeente Elburg en gemeente Oldebroek Analyse van de gegevens April 2016 Gemeente Elburg Gemeente Oldebroek Inhoudsopgave Deel 1. Inleiding 3 Deel 2. Motivatie afval

Nadere informatie

Er worden planten per stuk en per bak verkocht met 8 plantjes erin. Voor een bak betaal je minder dan 8 x de prijs van 1 plantje.

Er worden planten per stuk en per bak verkocht met 8 plantjes erin. Voor een bak betaal je minder dan 8 x de prijs van 1 plantje. Breuken Les Deel B Een voorbeeld van optellen van breuken Er worden planten per stuk en per bak verkocht met plantjes erin. Voor een bak betaal je minder dan x de prijs van plantje. De ene bak is voor

Nadere informatie

Vanaf 2015 wordt in onze gemeente gft opgehaald

Vanaf 2015 wordt in onze gemeente gft opgehaald Vanaf 2015 wordt in onze gemeente gft opgehaald Het sorteren van afval is goed ingeburgerd. Jaar na jaar worden goede inzamelcijfers genoteerd. Toch kunnen we nog een stapje verder gaan. Zo zit in het

Nadere informatie

I LOVE AFVAL SCHEIDEN! JIJ OOK?

I LOVE AFVAL SCHEIDEN! JIJ OOK? I LOVE AFVAL SCHEIDEN! JIJ OOK? Hoi, ik ben Maarten Milieu. Ik werk voor Cyclus en haal bij jou thuis het afval op. De ene dag leeg ik groene minicontainers met een zijlader. De andere dag zie je me zakken

Nadere informatie

Stadsenquête Leiden 2004

Stadsenquête Leiden 2004 Hoofdstuk 16. Milieu Samenvatting Leiden heeft een Milieustraat aan de J.C. Rijpstraat. Vergeleken met voorgaande jaren zijn zowel de bekendheid als het gebruik verder toegenomen. In de Stadsenquête van

Nadere informatie

Brunelleschi. De Dom van Florence

Brunelleschi. De Dom van Florence Copyright 2011 Uitgeverij Lambo bv, Arnhem Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een automatisch gegevensbestand of openbaar gemaakt in enige vorm of

Nadere informatie

Onderzoek Milieubewust 2011 (personeel)

Onderzoek Milieubewust 2011 (personeel) Onderzoek Milieubewust 2011 (personeel) Gepubliceerd van 06.07.2011 tot 20.07.2011 197 respondenten 83 antwoorden (83 uniek) 42% responsepercentage 1 Bewust met water omgaan 54,2 % 45 2 Biologische consumptiegoederen

Nadere informatie

Zaanpanel 37: Duurzame afvalinzameling

Zaanpanel 37: Duurzame afvalinzameling Zaanpanel 37: Duurzame afvalinzameling Team Onderzoek & Statistiek Maart 2015 1 Inleiding Zaanstad wil in de komende jaren nog meer en op een betere manier afval gescheiden inzamelen. Gemiddeld mag elke

Nadere informatie

LESPAKKET ECOLOGIE. Naam. Dierenrijk is onderdeel van

LESPAKKET ECOLOGIE. Naam. Dierenrijk is onderdeel van LESPAKKET ECOLOGIE HAVO / VWO Naam Docent Klas LEKKER BEESTEN TUSSEN DE DIEREN Dierenrijk is onderdeel van WELKOM IN DIERENRIJK ELAND Om ervoor te zorgen dat je een leuke en leerzame excursie hebt, volgen

Nadere informatie

Geen fabriekswerk. Roeien met de wind mee en de stroom tegen. Jac Willekens

Geen fabriekswerk. Roeien met de wind mee en de stroom tegen. Jac Willekens Copyright 2011 Uitgeverij Lambo bv Arnhem Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een automatisch gegevensbestand of openbaar gemaakt in enige vorm of

Nadere informatie

Doe niets met planten in de tuin als het vriest!

Doe niets met planten in de tuin als het vriest! Wintertips December Doe niets met planten in de tuin als het vriest! Dahlia s, gladiolen en dergelijke planten die opgeslagen liggen, liggen vaak té vochtig en krijgen last van schimmels. December is de

Nadere informatie

Burgerpanel Capelle aan den IJssel

Burgerpanel Capelle aan den IJssel Burgerpanel Capelle aan den IJssel Resultaten peiling 6: Afvalscheiding november 2012 Inleiding Deze nieuwsbrief beschrijft de resultaten van de zesde peiling met het burgerpanel van Capelle aan den IJssel.

Nadere informatie

Hap, slik, weg! SNELLE HAP

Hap, slik, weg! SNELLE HAP Naam: Hap, slik, weg! SNELLE HAP Bekijk het clipje : Snelle hap. a) Wat is jouw lievelingseten? Groep: LES 2 - WERKBLAD 1 b) Waar komt jouw lievelingseten vandaan? 1. OP DE MARKT Bekijk het clipje: Op

Nadere informatie

Inhoud. Zaai- en plantkalender 72. EHBG: Eerste Hulp Bij Groenteproblemen 70

Inhoud. Zaai- en plantkalender 72. EHBG: Eerste Hulp Bij Groenteproblemen 70 Inhoud Aan de slag 7 Moestuinquiz 9 Stappenplan: Stap 1: Een stukje grond 13 Stap 2: Kies een plek 13 Stap 3: Doe de schudproef 14 Stap 4: Basisgereedschap 16 Stap 5: Zaden 18 Stap 6: Alles over zaaien,

Nadere informatie

Spreekbeurt Huisdieren (goed) houden

Spreekbeurt Huisdieren (goed) houden Spreekbeurt Huisdieren (goed) houden Hoi, ik ben Ikki. Wat leuk dat je je spreekbeurt doet over het houden van huisdieren! Daar kan ik je een heleboel over vertellen Bijvoorbeeld dat er veel komt kijken

Nadere informatie

Rekenen Groep 6-1e helft schooljaar.

Rekenen Groep 6-1e helft schooljaar. Sweelinck & De Boer B.V., Den Haag Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar gemaakt, in enige vorm of

Nadere informatie

stinkt : luiers Rode zakken zijn te dun voor zwaarder afval. grotere maat

stinkt : luiers Rode zakken zijn te dun voor zwaarder afval. grotere maat Uitkomst enquête bewoners Rijsenhout Zuid inzake pilot Winst uit je afval Vraag 1. Uit hoeveel personen bestaat u huishouden? Vraag 2. Bent u voor het scheiden van afval t.b.v. het milieu? 206 neutraal

Nadere informatie

Protocol Afvalscheiding en energie Takenlijst. Eco werkgroep. telefoon / fax (0187) 63 12 46 www.8sprong.nl info@8sprong.nl

Protocol Afvalscheiding en energie Takenlijst. Eco werkgroep. telefoon / fax (0187) 63 12 46 www.8sprong.nl info@8sprong.nl Protocol Afvalscheiding en energie Takenlijst Eco werkgroep telefoon / fax (0187) 63 12 46 www.8sprong.nl info@8sprong.nl 1 Inleiding Naar aanleiding van het eerste thema van de Eco werkgroep van RK. bs.

Nadere informatie

Onderzoek huishoudelijk afval

Onderzoek huishoudelijk afval Onderzoek huishoudelijk afval Gemeente Amersfoort Ben van de Burgwal, Marlies Visser 16 april 2014 Samenvatting Leden van het AmersfoortPanel hebben in maart 2014 deelgenomen aan een onderzoek over het

Nadere informatie

SPREEKBEURT GEELWANG-, GEELBUIK- en ROODWANGSCHILDPAD

SPREEKBEURT GEELWANG-, GEELBUIK- en ROODWANGSCHILDPAD l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT GEELWANG-, GEELBUIK- en ROODWANGSCHILDPAD REPTIELEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE

Nadere informatie

Aanvulling toelichting verzoek om omgevingsvergunning t Hummelhuus

Aanvulling toelichting verzoek om omgevingsvergunning t Hummelhuus Aanvulling toelichting verzoek om omgevingsvergunning t Hummelhuus Begrenzing van de inrichting. Milieuaspecten: Verwarming: De ruimten voor de kinderopvang en de privéwoningen worden verwarmd door een

Nadere informatie

Klassieke groentetuin

Klassieke groentetuin DE EETBARE TUIN Klassieke groentetuin De verwaarloosde groentetuin VERSE GROENTEN LEKKER!!! Maar er zijn een heleboel redenen te verzinnen waarom je niet met een groentetuin zou willen beginnen. Geen tijd

Nadere informatie

inhoud. COMPOSTEREN MET KINDEREN WERKBLADEN

inhoud. COMPOSTEREN MET KINDEREN WERKBLADEN COMPOSTEREN MET KINDEREN WERKBLADEN inhoud. De ladder van Lansink werkblad 1 De voedselkringloop werkblad 2 Huisvuilzak-taart en Jerom met zakken werkblad 3 Jerom Compostworm werkblad 4 Jerom is blij,

Nadere informatie

Gebruiksaanwijzing leerdagboek

Gebruiksaanwijzing leerdagboek Gebruiksaanwijzing leerdagboek Exempel Sporen van schimmels Afdrukken pagina 2-21 dubbelzijdig formaat A4 naar behoefte kunnen lege A4-pagina s worden tussengevoegd Aanwijzingen Schrijf- en tekenruimte

Nadere informatie

Klassengesprek - knutselen. Open de envelop, laat de foto zien en lees samen de brief:

Klassengesprek - knutselen. Open de envelop, laat de foto zien en lees samen de brief: Tim eet op Texel 3 en 4 6 Afval Klassengesprek - knutselen Doelen Begrippen Materialen Duur De leerlingen: beseffen dat er veel voedsel weggegooid wordt. beseffen dat verpakkingsmateriaal van voedsel veel

Nadere informatie

Les 5 Een goede bodem

Les 5 Een goede bodem Pagina 1 Les 5 Een goede bodem 1 Bodemsoorten-/Composthooples Er zijn verschillende soorten grond in Nederland. Elke soort grond is anders. Sommige planten houden van arme, voedingsloze grond en anderen

Nadere informatie

4 verschillende kweekmethoden

4 verschillende kweekmethoden 4 verschillende kweekmethoden Kweken met turfpotjes Turfpotjes zijn gemaakt van een samengeperst mengsel van houtvezels, turf en kalkzandsteen (natuurlijke voedingsstoffen). Deze zijn biologisch afbreekbaar

Nadere informatie

Spreekbeurt Huisdieren (goed) houden

Spreekbeurt Huisdieren (goed) houden Spreekbeurt Huisdieren (goed) houden Hoi, ik ben Ikki. Wat leuk dat je je spreekbeurt doet over het houden van huisdieren! Daar kan ik je een heleboel over vertellen Bijvoorbeeld dat er veel komt kijken

Nadere informatie

Lieve lezers, Ik geniet ervan om in de keuken te staan met allerlei verse ingrediënten en superfoods om daar een mooi gerecht mee te bereiden.

Lieve lezers, Ik geniet ervan om in de keuken te staan met allerlei verse ingrediënten en superfoods om daar een mooi gerecht mee te bereiden. Lieve lezers, Ik ben Willeke Linneman, food, health & lifestylecoach en de schrijfster van dit boek. Dit boek is ontstaan vanuit mijn passie voor een gezonde en happy lifestyle. Ik hoop met dit boek mensen

Nadere informatie

nederlands Schrijven voor 1F Deel 2 van 5

nederlands Schrijven voor 1F Deel 2 van 5 nederlands Schrijven voor 1F Deel 2 van 5 Colofon Auteur: Mieke Lens Eindredactie: Ina Berlet Redactie: Edu Actief b.v. Vormgeving: Crius Group Illustraties: Edu Actief b.v. Nederlands - Schrijven voor

Nadere informatie

In het kader van het actualiseren van het gemeentelijk afvalbeleid is een enquête gehouden onder de inwoners van gemeente Bunnik.

In het kader van het actualiseren van het gemeentelijk afvalbeleid is een enquête gehouden onder de inwoners van gemeente Bunnik. Gemeente Bunnik Verantwoording In het kader van het actualiseren van het gemeentelijk afvalbeleid is een enquête gehouden onder de inwoners van gemeente Bunnik. Deze heeft plaatsgevonden van 30 maart t/m

Nadere informatie

Wij informeren u graag over de mogelijkheden, tips en handige weetjes op het gebeid van duurzaamheid en vooral wat ook zelf kunt doen.

Wij informeren u graag over de mogelijkheden, tips en handige weetjes op het gebeid van duurzaamheid en vooral wat ook zelf kunt doen. Investeren in duurzaamheid In de samenleving is er steeds meer aandacht voor duurzaamheid en energiebesparing. We gaan de komende jaren actief inzetten op duurzaam beheren. Energiezuinig wonen. Niet alleen

Nadere informatie

Afvalinzameling in Ten Boer

Afvalinzameling in Ten Boer Afvalinzameling in Age Stinissen Mei 2016 Kübra Ozisik www.os-groningen.nl Inhoud Samenvatting 2 1. Inleiding 3 1.1 Aanleiding van het onderzoek 3 1.2 Doel van het onderzoek 3 1.3 Opzet van het onderzoek

Nadere informatie

Hieronder vindt u antwoorden op de meest gestelde vragen in de volgende categorieën:

Hieronder vindt u antwoorden op de meest gestelde vragen in de volgende categorieën: Veel gestelde vragen Hieronder vindt u antwoorden op de meest gestelde vragen in de volgende categorieën: 0-Afvalscheiding 1-Project Meer Waarde Uit Afval 2-U krijgt 4 afvalbakken aan huis 3-Restafval

Nadere informatie

Werkboekje. Natuur en milieu educatie. Groep 7. Naam: Fruit in de mix. Dit is een product van Stichting Vogelpark Avifauna

Werkboekje. Natuur en milieu educatie. Groep 7. Naam: Fruit in de mix. Dit is een product van Stichting Vogelpark Avifauna Werkboekje Natuur en milieu educatie Naam: Groep 7 Fruit in de mix Dit is een product van Stichting Vogelpark Avifauna Werkblad 1 Waar komt ons fruit vandaan? Vul 1. Teken het klassikale woordenweb die

Nadere informatie

Enquête Afvalsortering

Enquête Afvalsortering Enquête Afvalsortering De gemeente doet op het moment onderzoek naar het sorteren van afval in Tilburg. Als gemeente doen we het al goed op het gebied van het sorteren van afval, maar het kan nog beter.

Nadere informatie

De Bijlesmeester, Auteursrecht voorbehouden.

De Bijlesmeester, Auteursrecht voorbehouden. De Bijlesmeester, 2017. Auteursrecht voorbehouden. Er mag niets uit deze uitgave worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand of openbaar gemaakt worden in enige vorm of op

Nadere informatie

Doe je spreekbeurt over afval en Attero COLA

Doe je spreekbeurt over afval en Attero COLA Doe je spreekbeurt over afval en Attero COLA Kinderen die een spreekbeurt willen geven Wat een goed idee! Je wilt je spreekbeurt houden over afval, afvalscheiding of recycling. Een super interessant onderwerp

Nadere informatie

Doe je spreekbeurt over afval en Attero COLA

Doe je spreekbeurt over afval en Attero COLA Doe je spreekbeurt over afval en Attero COLA Kinderen die een spreekbeurt willen geven Waar op de wereld wordt het afval nog verwerkt op de manier van vroeger? Wat een goed idee! Je wilt je spreekbeurt

Nadere informatie

glijden. Ik zie ze zachtjes wegstromen, oplossen en verdwijnen, om nooit meer terug te keren.

glijden. Ik zie ze zachtjes wegstromen, oplossen en verdwijnen, om nooit meer terug te keren. INLEIDING Welkom in de affirmatiewereld. Je hebt ervoor gekozen om gebruik te gaan maken van het gereedschap dat in dit boek beschreven wordt en je hebt daarmee de bewuste beslissing genomen om je leven

Nadere informatie

De Wormtoren GEBRUIKERS RICHTLIJNEN

De Wormtoren GEBRUIKERS RICHTLIJNEN De Wormtoren GEBRUIKERS RICHTLIJNEN Composteren met de Wormtoren is Eenvoudig Reukloos Goed voor mens en milieu Geldbesparend Ruimtebesparend Een milieuvriendelijke manier om keukenafval te hergebruiken

Nadere informatie

Stroomschema s maken in Word

Stroomschema s maken in Word 1 Stroomschema s maken in Word Een programma direct maken in Scratch gaat vaak wel goed als het een klein programma is. Als het programma groter en moeilijker is, is het lastig om goed te zien welk commando

Nadere informatie

ONDERZOEK PLASTIC BLIK EN DRANKENKARTONS 0 - METING

ONDERZOEK PLASTIC BLIK EN DRANKENKARTONS 0 - METING ONDERZOEK PLASTIC BLIK EN DRANKENKARTONS 0 - METING NULMETING ONDERZOEK PLASTIC, BLIK EN DRANKENKARTONS Oktober 2015 In opdracht van: Joyce Scheenaard, Afdeling Afvalinzameling Uitvoering onderzoek: Josée

Nadere informatie

1 De magie verdwijnt is het 1 ste deel van de GRATIS Regenboogschattenjacht van InnerTreasure

1 De magie verdwijnt is het 1 ste deel van de GRATIS Regenboogschattenjacht van InnerTreasure 1 De magie verdwijnt is het 1 ste deel van de GRATIS Regenboogschattenjacht De Regenboogschattenjacht Een magische zomer vol geluk Auteur: Eveline van Dongen Copyright: Eveline van Dongen InnerTreasure

Nadere informatie

Meer succes met je website

Meer succes met je website Meer succes met je website Hoeveel geld heb jij geïnvesteerd in je website? Misschien wel honderden of duizenden euro s in de hoop nieuwe klanten te krijgen. Toch levert je website (bijna) niets op Herkenbaar?

Nadere informatie

Hoofdstuk 23. Afval en milieu

Hoofdstuk 23. Afval en milieu Hoofdstuk 23. Afval en milieu Samenvatting De Milieustraat, aan de J.C. Rijpstraat, is een voorziening waar inwoners van Leiden op vertoon van een legitimatie hun grof huishoudelijk en ander afval kunnen

Nadere informatie

Stadspanel-onderzoek naar afval

Stadspanel-onderzoek naar afval Stadspanel-onderzoek naar afval Wat is het Stadspanel? De gemeente Assen heeft een digitaal stadspanel. Iedere inwoner kan meedoen. Momenteel telt het panel ruim 2000 leden. Elk lid van het panel krijgt

Nadere informatie

Zo licht als een veertje, zweeft ze door de straten. Gedragen door de wind en uitgevaagd door zijn tranen. Sneeuwvlokjes dwarrelen naar beneden, ze

Zo licht als een veertje, zweeft ze door de straten. Gedragen door de wind en uitgevaagd door zijn tranen. Sneeuwvlokjes dwarrelen naar beneden, ze Moeder Natuur Zo licht als een veertje, zweeft ze door de straten. Gedragen door de wind en uitgevaagd door zijn tranen. Sneeuwvlokjes dwarrelen naar beneden, ze laat ze smelten op haar tong. Ze is als

Nadere informatie

Rekenen Groep 7-2e helft schooljaar.

Rekenen Groep 7-2e helft schooljaar. Sweelinck & De Boer B.V., Den Haag 2016 Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar gemaakt, in enige vorm

Nadere informatie

Duurzaamheid en afvalinzameling

Duurzaamheid en afvalinzameling Duurzaamheid en afvalinzameling in Hendrik-Ido-Ambacht De gemeente Hendrik-Ido-Ambacht gaat een campagne opzetten om inwoners te stimuleren om meer te doen aan energiebesparing en afvalscheiding. Om de

Nadere informatie

PROEF RESTAFVAL INZAMELING

PROEF RESTAFVAL INZAMELING PROEF RESTAFVAL INZAMELING Dragonder-noord start 23 september 2013 In uw wijk start eind september 2013 een proef om meer grondstoffen in te zamelen en minder restafval. In deze brochure leest u meer.

Nadere informatie

Assistent plant of (groene) leefomgeving

Assistent plant of (groene) leefomgeving Voedsel, natuur en leefomgeving Assistent plant of (groene) leefomgeving Deel 4 van 4 Transporteert producten en materialen Colofon Uitgeverij: Edu Actief b.v. 0522-235235 info@edu-actief.nl www.edu-actief.nl

Nadere informatie

Grafiek 15.1a Bekendheid met en bezoek aan kringloopwinkel Het Warenhuis, in procenten 47% 57% 0% 25% 50% 75% 100%

Grafiek 15.1a Bekendheid met en bezoek aan kringloopwinkel Het Warenhuis, in procenten 47% 57% 0% 25% 50% 75% 100% 15 AFVALINZAMELING EN KRINGLOOPWINKEL Om het scheiden en hergebruik van huishoudelijk restafval te stimuleren, wordt regelmatig onderzocht hoe de bewoners van Leiden met hun afval omgaan. Het is inmiddels

Nadere informatie

ONDERWERP: PROJECT PLAATSING VAN ONDERGRONDSE AFVALCONTAINERS

ONDERWERP: PROJECT PLAATSING VAN ONDERGRONDSE AFVALCONTAINERS Versie 2.0-29/9/2011 Veelgestelde vragen ONDERWERP: PROJECT PLAATSING VAN ONDERGRONDSE AFVALCONTAINERS In dit document kunt u verschillende vragen terugvinden over de ondergrondse containers. De vragen

Nadere informatie

VERHUISFOLDER WAAR KAN MIJN AFVAL HEEN?

VERHUISFOLDER WAAR KAN MIJN AFVAL HEEN? VERHUISFOLDER WAAR KAN MIJN AFVAL HEEN? VERHUIZEN Eindelijk komt het er van het huis op te ruimen en afstand te doen van die oude klok die al jaren ligt te verstoffen op zolder. En wat te denken van de

Nadere informatie

Foto s. People. Welke groente wordt gebruikt voor frietjes? Welke groente is de basis voor rode spaghettisaus?

Foto s. People. Welke groente wordt gebruikt voor frietjes? Welke groente is de basis voor rode spaghettisaus? Foto s Welke groente is de basis voor rode spaghettisaus Welke groente wordt gebruikt voor frietjes People Welke groente gebruik je als basis voor dit kopje gazpacho tomaat radijs pompoen Is deze bloem

Nadere informatie

Gescheiden gft inzameling Nesselande

Gescheiden gft inzameling Nesselande rotterdam.nl/onderzoek Gescheiden gft inzameling Nesselande Onderzoek en Business Intelligence Gescheiden gft inzameling Nesselande Een evaluatie M. van Rhee Onderzoek en Business Intelligence (OBI) 13

Nadere informatie

SPREEKBEURT KOI VISSEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN. l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n

SPREEKBEURT KOI VISSEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN. l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT KOI l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n VISSEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE KOI BIJ ELKAAR GEZOCHT.

Nadere informatie

Compostpower! GFT geschikt voor beheersing van plantenziekten?

Compostpower! GFT geschikt voor beheersing van plantenziekten? GFT geschikt voor beheersing van plantenziekten? Inleiding Composteren kan kleinschalig gebeuren met eigen keuken en (moes)tuinafval. Gemeenten composteren vaak hun snoeihout en ander groenafval uit de

Nadere informatie

Melkweg. Wat leert je kind? Lezen van Alfa A naar Alfa B. Taal en ouders: de basisschool

Melkweg. Wat leert je kind? Lezen van Alfa A naar Alfa B. Taal en ouders: de basisschool Melkweg Lezen van Alfa A naar Alfa B Wat leert je kind? Taal en ouders: de basisschool Colofon Melkweg Lezen van Alfa A naar Alfa B: Wat leert je kind?, 2013 Auteurs: Merel Borgesius Kaatje Dalderop Willemijn

Nadere informatie

Fred Beumer. TekstFontein. Digitaal Leerplein. Hollandridderkerk, Ridderkerk

Fred Beumer. TekstFontein. Digitaal Leerplein. Hollandridderkerk, Ridderkerk Titel PC-vaardig - Windows 8.1 Eerste druk Mei 2014 Auteur Redactie Zetwerk Druk Fred Beumer TekstFontein Digitaal Leerplein Hollandridderkerk, Ridderkerk Digitaal Leerplein Postbus 50, 6990 AB Rheden

Nadere informatie

Het mysterie van ons bord

Het mysterie van ons bord Voeding graad 1 Het mysterie van ons bord Lesvoorbereiding Print Simon de kleine detective uit. Verzend de mail naar je eigen mailadres en laat deze dan op het smartboard zien (zonder de afzender te laten

Nadere informatie

Werken in de tuin Periode 1 Periode 2 Periode 3 Periode 4 Leerjaar 1-3-5

Werken in de tuin Periode 1 Periode 2 Periode 3 Periode 4 Leerjaar 1-3-5 1 van 8 Werken in de tuin Werken in de tuin Periode 1 Periode 2 Periode 3 Periode 4 Leerjaar 1-3-5 Leerjaar 2-4-6 Bladeren vegen Harken Plantjes zaaien Schoolplein schoonmaken met een grijper Glas naar

Nadere informatie

Veelgestelde vragen over inzameling oud papier in Wijchen

Veelgestelde vragen over inzameling oud papier in Wijchen Veelgestelde vragen over inzameling oud papier in Wijchen Inhoud 1. Wat gaat er veranderen?... 2 2. Wanneer wordt mijn container gebracht?... 2 3. Kan ik later nog van maat wisselen?... 2 4. Waarom krijgen

Nadere informatie

Plannen van het huishouden.

Plannen van het huishouden. Dit document is onderdeel van de site www.huishoudeninhokjes.nl Plannen van het huishouden. In de laatste kolom kun je invullen wanneer je de taak hebt gedaan. Vul in hoelang (in tijd) je over deze taak

Nadere informatie

Lou en Lena in Ecuador

Lou en Lena in Ecuador Mijn prentenboek Prentenboek voor leerlingen 1 e en 2 e leerjaar Lou en Lena in Ecuador Mijn naam:... Mijn klas:... Mondiale Vorming - Plan België Hallo, wij zijn Lou en Lena! Kom, we nemen je mee naar

Nadere informatie

Plannen van het huishouden.

Plannen van het huishouden. Dit document is onderdeel van de site www.huishoudeninhokjes.nl Plannen van het huishouden. In de laatste kolom kun je invullen wanneer je de taak hebt gedaan. Vul in hoelang (in tijd) je over deze taak

Nadere informatie

Belangrijke boodschap:

Belangrijke boodschap: Belangrijke boodschap: Het is illegaal om dit E-book te kopiëren, verkopen of verdelen! Dit e-book hoor je te krijgen van goedomgaanmetgeld.nl of een andere website waarvan Marielle Vreeken eigenaar is,

Nadere informatie