zakendoen met Singapore

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "zakendoen met Singapore"

Transcriptie

1 zakendoen met Singapore

2 3 inhoudsopgave Voorwoord 5 Zakenklimaat Handelsgeest 6 Economische situatie 10 Handelsrelatie 16 Kansrijke sectoren 20 Zakencultuur 28 Omgangsvormen 32 Bedrijfsprofielen 38 Zakendoen in de praktijk Een bedrijf opzetten 40 Wet- en regelgeving 46 Douanezaken 54 Visa en vergunningen 58 Productaansprakelijkheid 62 Personeel 66 Belastingen 70 Betalingsverkeer 74 Dit kan ABN AMRO voor u betekenen 78 Nuttige adressen 84

3 5 voorwoord Ziet u toekomstige expansie in het buitenland voor uw onderneming? Zakendoen over de grens en daarmee succesvol zijn, blijkt in de praktijk veelal een uitdaging. Daarom introduceert ABN AMRO de zakenreisgids, onmisbaar voor uw zakelijke, internationale avontuur! ABN AMRO Bank N.V. ABN AMRO is gevestigd aan de Gustav Mahlerlaan 10, Amsterdam (Postbus 283, 1000 EA). KvK nummer BTW-identificatienummer: NL B01. In deze brochure staat algemene informatie en is niet speciaal geschreven voor uw persoonlijke situatie. De brochure is daarom geen advies om iets te doen of niet te doen. Beslissingen die u alleen neemt op grond van de informatie in de brochure komen voor uw eigen risico. Wij proberen alleen betrouwbare bronnen te gebruiken voor de informatie in de brochure. We kunnen niet garanderen dat alle informatie altijd juist, volledig of niet al verouderd is. Als u meer informatie wilt over het onderwerp van de brochure, kunt u altijd contact met ons opnemen, bijvoorbeeld via internet (www.abnamro.nl) of via een bankshop bij u in de buurt. De informatie in deze brochure is bedoeld voor onze klanten in Nederland. We kunnen er niet voor in staan dat de informatie in de brochure ook bruikbaar is in andere landen. Een gids vol informatie van insiders; met handige weetjes over het betreffende land, het zakenklimaat en ondernemerstips. Uiteraard staan wij u daarnaast ook graag bij met netwerken in binnen- en buitenland, advies, producten en diensten op maat. ABN AMRO wenst u veel succes op uw zakelijke reis! Edzard Enschedé Managing Director International Network Commercial and Merchant Banking

4 6 zakendoen met Singapore 7 handelsgeest Economisch succes Singapore is al jaren economisch succesvol. Dit is mede te danken aan de gunstige ligging van de stadstaat aan een drukke handelsroute met een diepe zeehaven en een enorm achterland. Als het om het ondernemingsklimaat gaat, staat het land al jaren in de top vijf op ranglijsten van het International Institute for Management Development in Lausanne (IMD), het World Economic Forum (WEF) en de Economic Intelligence Unit (EIU). Ook op het gebied van onderwijs scoort Singapore uitstekend. Zo heeft het land onder 25- tot 34-jarigen het grootste aantal hoogopgeleiden ter wereld. De ontwikkeling en het onderhoud van de fysieke infrastructuur zijn van wereldklasse en corruptie is vrijwel afwezig. Makkelijk zakendoen Volgens het IMD in Lausanne werkt de overheid van Singapore zeer effectief en efficiënt in vergelijking met andere overheden wereldwijd. Ook volgens de Wereldbank is het bijzonder makkelijk zakendoen in Singapore, dat tweede staat op de ICT-ranglijst Networked Readiness Index van het WEF en de wereldwijde Business School Institut Européen d Administration des Affaires (INSEAD). Dat is op Zweden na, een betere score dan alle EU-lidstaten, de Verenigde Staten en Japan. Grensoverschrijdende handelsmogelijkheden In een onderzoek onder 183 landen stond Singapore bovenaan op het gebied van grensoverschrijdende handelsmogelijkheden en werkgelegenheid. Waar het de aanvraag van bouwvergunningen en de bescherming van investeerders betrof, eindigde het land op de tweede plaats. Hoewel veel bedrijven in Singapore - deels of geheel - in staatshanden zijn, roemen de Heritage Foundation en de Wall Street Journal het land al 15 jaar op rij om zijn geliberaliseerde markt.

5 8 zakendoen met Singapore handelsgeest 9 Hier gebeurt het. Klinkt cliché, maar Singapore is zakelijk gezien echt de harde kern van Zuidoost-Azië. Je ziet hier dicht bij het vuur en dat voel je. VoskampLawyers - Barbara Voskamp Enorme welvaart Singapore staat bovendien in de top van de Global Competitiveness Index van het WEF. In vergelijking met 133 andere landen, komt het op de tweede plaats achter koploper Zwitserland. In de afgelopen decennia ontwikkelde Singapore zich tot een van de welvarendste landen ter wereld. Afgaande op het bruto binnenlands product per hoofd van de bevolking, kan Singapore zich makkelijk meten met de voorhoedespelers in West-Europa. Deze grote welvaart is mede te danken aan de handel via een diepe zeehaven, die tot een van de drukste op aarde behoort. Verder is er een opvallend open vrijemarkteconomie en een stabiel prijsstelsel. Corruptie is zo goed als afwezig en de werkloosheid schommelt er rond een schamele 2%. De economische bloei is vooral exportgedreven, waarbij consumentenelektronica, IT-producten en farmaceutica het speerpunt vormen. Daarnaast zit financiële dienstverlening als sector duidelijk in de lift. buurlanden, worden ook Vietnam en zelfs India en China tot de regio gerekend. De distributie- en verkoopkanalen zijn goed georganiseerd en toegankelijk. Internet en e-readiness Singapore was als een van de eerste landen in de regio gedigitaliseerd. De overheid lanceerde diverse programma s om computervaardigheid en internetkennis in alle lagen van de samenleving te stimuleren. Vrijwel de hele bevolking is bekend met internet en elektronisch zakendoen. Meer dan 70% van de bedrijven heeft toegang tot internet, 55% hiervan heeft een breedbandaansluiting. We zijn om een aantal redenen in Singapore terechtgekomen. Het is Azië voor beginners, het is hier goed toeven en je kunt er makkelijk mensen naartoe sturen. En ze spreken Engels. BRB BV - Ralph Pinckaers Distributiekanalen In de stadstaat hebben veel buitenlandse bedrijven hun regionale hoofdkantoor gevestigd, in totaal zo n Zij verrichten hun marketing, in-/verkoop en dienstverlening veelal via Singapore, terwijl de productie ergens anders plaatsvindt. Naast de directe

6 10 zakendoen met Singapore 11 economische situatie Investeringsklimaat Vrijwel vanaf het begin van de industriële ontwikkeling hebben buitenlandse bedrijven Singapore makkelijk weten te vinden. Belangrijkste redenen: de geografische ligging, een stabiele politieke situatie, onovertroffen fiscale regelingen en een volledig geliberaliseerd handelsklimaat. Aangetrokken door deze voordelen, hebben zich in de loop der tijd duizenden buitenlandse ondernemingen in Singapore gevestigd. Eerst hoofdzakelijk als productielocatie, maar inmiddels is de stadstaat uitgegroeid tot een regionaal financieel, handels- en dienstencentrum. Daarnaast is het een vestigingsplaats voor veel regionale hoofdkantoren. Buitenlandse investeringen De bulk van de investeringen in Singapore komt van buitenlandse ondernemingen. Hoewel de locatiekosten hoog zijn, blijft het land aantrekkelijk voor investeerders van buiten. Dit komt vooral door de praktische afwezigheid van corruptie en de vele internationale handelsakkoorden die het land heeft afgesloten. Tel daar vervolgens een hoogopgeleide beroepsbevolking en lage belastingen bij op. De belangrijkste investeringssectoren zijn offshore oil and gas and related support services, elektronica en farmaceutische producten. Buitenlandse bedrijven nemen driekwart van de industriële productie voor hun rekening en bijna 90% van de export (exclusief diensten). Economische topscoorder Singapore is - samen met Hongkong, Taiwan en Zuid Korea - een van de vier oude newly industrialised economieën in Zuidoost-Azië. In feite is de stadstaat de status van een opkomende economie ontgroeid. Zo scoort de Singaporese economie volgens een vergelijking van de Wereldbank al jaren het hoogste op het gebied van zakendoen, en is het land volgens Transparency International met een score van 9,2 op een 10-puntschaal nagenoeg verschoond van corruptie. Ter vergelijking: Nederland staat op de eenendertigste plaats op het gebied van doing business en zevende op de ranglijst van Transparency International.

7 12 zakendoen met Singapore economische situatie 13 Grote rol buitenlandse handel Singapore is zeer dichtbevolkt, maar telt in absolute zin weinig inwoners (5,2 miljoen in 2011). Hierdoor leunt de economie sterk op buitenlandse handel. Het totaal aan buitenlandse handel was in 2011 met 771 miljard USD dan ook bijna drie keer zo groot als het nationale inkomen, dat 268 miljard USD bedroeg. Dit beleid heeft de economie geen windeieren gelegd. De gemiddelde groei bedroeg 7,6% en 7,3% in de jaren tachtig respectievelijk negentig van de afgelopen eeuw en 5,7% in het eerste decennium van dit millennium. Recessiegevoeligheid De invloedrijke rol van de buitenlandse handel op de Singaporese economie heeft ook een keerzijde. Hoewel de economie sterke macroeconomische fundamenten heeft, werd het land zeer zwaar getroffen door de mondiale recessie van 2009, net als de andere handelsgerichte economieën in de regio. Vanaf het laatste kwartaal van 2008 tot en met het tweede kwartaal van 2009 kromp de economie cumulatief met meer dan 12%. De kwetsbare rol van de industrie De terugval in economische activiteit was zelfs groter dan in landen die als het epicentrum van de financiële crisis kunnen worden beschouwd, zoals de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk. Deze ogenschijnlijke tegenstrijdigheid komt door het feit dat de industrie in de hele Zuidoost-Aziatische regio een groter aandeel in het bbp vertegenwoordigt dan in Westerse landen, waar de dienstensector het leeuwendeel van het bbp vormt. Doordat de industrie veel roeriger is dan de dienstensector, werd de economische neergang verstrekt toen de buitenlandse handel terugviel en vervolgens de industriële productie. De industrie is veel gevoeliger dan de dienstensector. Toen de buitenlandse handel terugviel, daalde vervolgens de industriële productie en dit versterkte de economische neergang. Snel economisch herstel Dankzij de sterke economische fundamenten konden beleidsmakers de crisis met forse anticyclische maatregelen te lijf gaan, en niet zonder succes. De heftige economische neergang bleek van korte duur: de economie groeide de laatste twee kwartalen van 2009 al met 3,3%, om in 2010 met maar liefst 14,5% toe te nemen. In 2011 kwam de groei op 5,0% uit. Monetaire en politieke stabiliteit Zou je een zorgenkindje van de Singaporese economie moeten noemen, dan is het de inflatie. Tussen begin 2010 en maart 2011 liep deze op van -0,5% naar 5% (jaar-op-jaar). Dit heeft deels te maken met de haast onhoudbaar sterke economische groei in 2010, met industriële knelpunten - en dus prijsopdrijving - als gevolg. Verder had ook Singapore, net als de rest van de wereld, te maken met hoge grondstof-, olie- en voedselprijzen. Met een meer gematigde groei in het verschiet, zal de opwaartse prijsdruk vanuit de industrie afnemen. Ondernemen in Singapore is als een zonsopkomst: je voelt dat er een mooie tijd aanbreekt, waarin alles mogelijk is. AccelerAsia - Arnout Mostert

8 14 zakendoen met Singapore Hoofdstuk titel 15 Daarnaast werkte het monetaire beleid van de overheid dempend op de inflatie. De centrale bank hield een tijd lang een vaste handelsgewogen wisselkoers aan. Dit houdt in dat de ruilverhouding tussen de Singaporese dollar en de valuta van Singapore s handelspartners is gebaseerd op de waarde die de handel van Singapore met elk van deze valuta vertegenwoordigt. Vervolgens is de centrale bank overgestapt naar een geleidelijke waardestijging van de Singaporese dollar ten opzichte van andere valuta. Over het geheel genomen rijst de inflatie niet de pan uit, maar bleef deze in 2011 met 4% voor consumentenprijzen beheersbaar. In 2012 zal de inflatie naar verwachting verder afnemen tot 2,5%. Vanuit Singapore heb je toegang tot China. En India met zijn groeiende markt ligt ook vlakbij. BRB BV - Ralph Pinckaers Politiek-economische rust In mei 2011 heeft de People s Action Party (PAP) de verkiezingen opnieuw gewonnen. Hierdoor regeert deze partij onafgebroken sinds het land zelfbestuur kreeg in De Worker s Party veroverde deze keer weliswaar zes zetels in het parlement (een opmerkelijke stijging ten opzichte van de twee die ze hadden), maar van enige serieuze oppositie is nog altijd geen sprake. De overwinning van de PAP houdt in dat er tot 2016 geen wijzigingen zijn te verwachten in het ondernemersvriendelijke beleid van Singapore. Gunstige fiscale regelingen en geen (of zeer lage) invoertarieven zullen het ondernemen in de stadstaat aantrekkelijk blijven maken.

9 16 zakendoen met Singapore 17 handelsrelatie Singapore - Nederland Import en export Nederland voert jaarlijks voor een groot bedrag goederen en diensten uit naar Singapore. Van januari tot en met juli 2010 groeide de goederenuitvoer met maar liefst 38,5% in waarde ten opzichte van dezelfde periode in het jaar ervoor. Ook in voorgaande jaren liet de Nederlandse export naar Singapore mooie groeicijfers zien. Zo steeg de exportwaarde in 2009 met 9,6%, terwijl Nederlandse exporteurs hun afzet wereldwijd juist met ruim 16% in waarde zagen dalen. Met deze cijfers ligt onze uitvoergroei naar Singapore nog steeds hoger dan die naar heel Azië. Positieve vooruitzichten Opvallend is wel dat het hierbij om de uitvoer van goederen gaat. De export van Nederlandse diensten daalt al een flink aantal jaren achtereen. Hierdoor is de gemiddelde waarde van de totale Nederlandse uitvoer al een tijd lang min of meer stabiel. Voor de komende tijd zijn de exportvooruitzichten positief. Dit heeft te maken met de forse groei van de Singaporese economie. Zo verwacht het Economisch Bureau van ABN AMRO tot 2014 een jaarlijkse groei van het bruto binnenlands product van 4 tot 5%. Dit is uitzonderlijk voor een van de rijkste landen ter wereld. Ondernemerschap wordt hier absoluut gewaardeerd, maar onze directheid een stuk minder. Je kunt af en toe beter even op je tong bijten, in plaats van iemand de waarheid zeggen. AccelerAsia - Arnout Mostert

10 18 zakendoen met Singapore Hoofdstuk titel 19 Buitenlandse investeringen Hoewel Nederland in absolute zin een van de grootste buitenlandse investeerders in Singapore is, valt de totale omvang relatief mee. In 2009 bedroeg de opgetelde waarde van alle Nederlandse directe buitenlandse investeringen (DBI) in Singapore 11,6 miljard euro. Dit was bijna 1,8% van de totale Nederlandse DBI in de wereld, die eind miljard USD bedroegen (circa 660 miljard euro in 2010 volgens De Nederlandsche Bank (DNB). Andersom geldt deze constatering nog sterker. De opgetelde DBI van Singapore in Nederland bedroegen eind 2009 met 1,1 miljard euro slechts 0,24% van de totale DBI in Nederland, die dat jaar volgens DNB op 452 miljard euro uitkwamen. Iedereen wil hier de beste zijn en het beste hebben. Singaporezen hebben gestudeerd. Ze zijn hoogopgeleid en zeer competitief. En vooral export-minded, dat vind ik wel vergelijkbaar met Nederland. Wij reizen ook de hele wereld over. BRB BV - Ralph Pinckaers! Tip Talen in Singapore: Mandarijn (officieel) 35%, Engels (officieel) 23%, Maleis (officieel) 14.1%, Hokkien 11.4%, Kantonees 5.7%, Teochew 4.9%, Tamil (officieel) 3.2%, andere Chinese dialecten 1.8%, overig 0.9%.

11 20 zakendoen met Singapore 21 kansrijke sectoren Toonaangevend in voedingssector In Singapore en de rest van Zuidoost-Azië is de retailmarkt nauw verbonden met de voedingssector. De behoefte is groot om deze sector in hoog tempo verder te ontwikkelen. Door de strategische ligging is Singapore een ideale plek voor de overslag van verse producten. De wens van de Singaporese overheid om de totale markt van gekoelde opslag en distributie van bederfelijke waren verder te stimuleren, heeft geleid tot strategische voordelen voor (internationale) bedrijven. Zowel wat exportmogelijkheden betreft, als op het gebied van dienstverlening. Denk hierbij aan traceerbaarheid, voedselveiligheid en (de controle op) eerlijke producten. Gekoelde distributie en overslag Ook in praktisch opzicht heeft de regering van Singapore maatregelen genomen. In 2009 werd op de luchthaven Changi International Airport in gebruik genomen. Changi is een van de drie vliegvelden van Singapore. Dit hightech op- en overslagcentrum bestaat uit verschillende zones en is bestemd voor voedingsmiddelen, verse producten, levende en/of bederfelijke waren. Bijvoorbeeld fruit, groente, zuivel, vlees, vis en gevogelte, maar ook bloemen en medicijnen. Het centrum heeft koelmogelijkheden van -28 tot 18 C en een jaarlijkse afhandelingcapaciteit van zo n ton aan goederen binnen de vrijhandelszone. In Nederland is de regio Amsterdam-Schiphol al lange tijd een internationaal knooppunt op het gebied van gekoelde distributie, op- en overslag. Ook als het gaat om aanverwante en waardeverhogende diensten, zoals vacuümkoeling, (geconditioneerd) transport, fiscale behandeling, inspectie en etikettering. Met wil Singapore hetzelfde voor Azië bereiken wat Nederland voor Europa op versgebied betekent: een mondiale gateway en distributieknooppunt. Deze doelstelling van Singapore brengt de nodige kansen met zich mee voor Nederlandse ondernemers die gespecialiseerd zijn in dienstverlening rondom de logistiek, exportbegeleiding, productie en het vervoer van voedsel.

12 22 zakendoen met Singapore kansrijke sectoren 23 Logistieke expertise De oprichting van creëert kansen voor logistieke bedrijven in Singapore. Deze tak van ondernemen is er bovendien nog relatief jong. Door dit kennistekort liggen er mogelijkheden voor Nederlandse adviseurs met ervaring in de hele logistieke keten rond gekoelde opslag en distributie (cold chain). Momenteel haalt Singapore veel kennis uit India en China. Maar de cold chain-oplossingen uit deze landen stellen Singapore in klimatologisch opzicht niet in staat om producten te leveren aan landen met vier seizoenen. Een samenwerkingsverband met een Nederlandse logistieke dienstverlener of advieskantoor zou kunnen leiden tot een integrale oplossing voor cold chain-diensten buiten Singapore, waar de omstandigheden klimaatafhankelijk zijn. Voedingsdistributie Nu Singapore duidelijk een regionaal cold chain-knooppunt wil worden, hebben veel bedrijven al een plekje dicht bij het vuur gevonden. Zij distribueren vanuit Singapore voeding en andere bederfelijke waar in de Aziatische regio. Maar voor Nederlandse ondernemers zijn er zeker nog mogelijkheden, bijvoorbeeld om een win-win-partnership op te zetten met Singaporese bedrijven. Zo n samenwerking vormt een mooie springplank richting de rest van de Aziatische markt. Business Development: exportbegeleiding De helft van de Singaporese productie is bestemd voor de internationale handel en Singapore wil graag de exportmogelijkheden naar Europa verder verkennen. Voor Nederlandse ondernemers met internationale distributiekennis en/of een logistiek netwerk dat zich buiten Europa uitstrekt, is dit goed nieuws. Als het om verse levensmiddelen en andere bederfelijke waar gaat, liggen er overduidelijk kansen voor ondernemers met internationale ambities, zoals: logistiek adviseurs en managers; IT-leveranciers; experts in warehousing en opslag; producenten van opslagmateriaal; producenten van transportmaterieel; experts in voorraad- en netwerkoptimalisatie, transport routing en projectbegeleiding; levensmiddelenproducenten en -distributeurs; logistieke bedrijven; opleidingsinstituten en universiteiten. De overheid van Singapore heeft een aantal sectoren tot economisch speerpunt benoemd. Hiervoor hebben ze allerlei incentive programs opgesteld. Het zijn gebieden waarvan zij overtuigd zijn dat ze banen scheppen en welvaart brengen. Vier daarvan zijn water, energie, biotechnologie en multimedia. VoskampLawyers - Barbara Voskamp

13 24 zakendoen met Singapore Hoofdstuk titel 25 Maritieme sector De diepe zeehaven van Singapore ligt aan een van de drukste handelswegen tussen het Oosten en het Westen. Sinds de jaren zestig van de vorige eeuw heeft de haven een enorme ontwikkeling doorgemaakt. Aanvankelijk bestonden de activiteiten voornamelijk uit laden en lossen. Nu is de Port of Singapore een van de grootste overslaghavens ter wereld. Dit komt door de ligging, de efficiënte afhandeling van goederen en de enorme IT-investeringen die de havenautoriteiten (Port of Singapore Authority, PSA) hebben gedaan. De maritieme industrie is goed voor ongeveer 7% van het bruto binnenlands product van Singapore. Grootste handelsvloot van Azië Een andere belangrijke havenactiviteit is de afhandeling van olietankers als verlengstuk van de petrochemische en raffinageindustrie. Alle grote oliemaatschappijen hebben dan ook een vestiging in Singapore. Hoewel Shanghai de haven van Singapore inmiddels in omvang is voorbijgestreefd, is de Singaporese handelsvloot de grootste in Azië. Met meer dan drieduizend schepen onder Singaporese vlag, neemt de vloot de zevende plaats in op de wereldranglijst. Financiële kennisinjectie Volgens de havenautoriteiten zijn er in de Port of Singapore 28,4 miljoen containers overgeslagen in 2010, een stijging van 9,9% ten opzichte van Naar verwachting zal deze groei blijven toenemen, zeker gezien de duw in de rug die de Maritime and Port Authority of Singapore (MPA) de haven van plan is te geven. Hieronder valt een financiële injectie van zo n 200 miljoen Singapore dollar (110,3 miljoen euro) in de komende tien jaar.

14 26 zakendoen met Singapore kansrijke sectoren 27 Deze impuls is vooral bestemd voor het nieuwe maritieme instituut van Singapore, dat de ontwikkeling van strategieën en verschillende programma s in de maritieme industrie stimuleert. Denk hierbij aan onderwijs, opleiding, onderzoek en ontwikkeling. Andere doelstellingen van dit instituut zijn onder meer gerenommeerde onderzoekers aantrekken en de pool van maritiem opgeleide studenten en professionals vergroten. Groene scheepvaart en scheepsbouw Een ander stimuleringsprogramma van de Maritime and Port Authority is het Maritime Singapore Green Initiative. Hierbij gaat het om de introductie van een groot aantal maatregelen om schonere en groene scheepvaart en scheepsbouw te bevorderen. Het maatregelenpakket valt uiteen in drie programma s: Schoon water Schoon water is bij uitstek een sector waarin veel Nederlandse bedrijven actief zijn en waarvoor in Singapore kansen liggen. Om politieke redenen wil Singapore wat drinkwater betreft graag minder afhankelijk worden van Maleisië. Als gevolg hiervan investeert de Singaporese overheid miljarden in onderzoek naar waterwinning. Overige kansrijke sectoren Naast de maritieme sector en de productie, exportbegeleiding, opslag, koeling, distributie en het transport van verse voedingsmiddelen en andere gekoelde waren, zijn er nog een paar sectoren veelbelovend te noemen voor mkb ers met oosterse aspiraties. Enkele kansrijke domeinen in vogelvlucht: Green Ship; Green Port; Green Technology. Daarnaast is in 2011 het Port Technology Research and Development Programme gelanceerd. Dit onderzoeksprogramma zal zich de komende jaren richten op geautomatiseerde containerhavensystemen en -technieken en groene, innovatieve technologie. gezondheidszorg (IT en hoogwaardige diagnostische en ziekenhuisapparatuur); farmaceutica; consumentenelektronica (computers, mobile, audiovisueel); chemie; petrochemie; energie; bouw en infrastructuur; onroerend goed. De Singaporese overheid heeft een aantal speerpunten, zoals de ontwikkeling van een hoogwaardige kennisindustrie. Er is ook veel aandacht voor biotech en banken. En voor media: gaming en high-end internetbedrijven. AccelerAsia - Arnout Mostert

15 28 zakendoen met Singapore 29 zakencultuur Stel uw gesprekspartner gerust Hoe eerlijk ook, leg bij een presentatie niet te veel nadruk op eventuele zwakke kanten van uw product of bedrijf. De kans is namelijk groot dat uw gesprekspartner het onderhandelingsresultaat later bij zijn superieur moet verantwoorden. Ervaart degene met wie u sprak uw voordracht als weinig gedegen, dan kan dat voor hem tot gezichtsverlies leiden. Dit risico zal hij niet nemen. Probeer bij alles wat u zegt goede argumenten te gebruiken. Vechten voor elke cent Bij onderhandelingen en afspraken gaat het er soms stevig aan toe. Voor iedere cent wordt gevochten. Contracten zijn vaak bijzonder lang en gedetailleerd, maar ze worden over het algemeen wel nageleefd. Let echter op: wat er niet in staat, geldt niet. De voertaal bij onderhandelingen is Engels. Wanneer u deze taal ook in zakelijk opzicht goed beheerst, hoeft u geen tolk in te huren. Blijf nuchter Stel zo weinig mogelijk gesloten vragen en wees specifiek. Het is gebruikelijk om na elke bijeenkomst een opsomming van de belangrijkste punten op te sturen. Deze notulen worden vaak gebruikt om het uiteindelijke contract op te stellen. Probeer niet zelfingenomen over te komen wanneer de onderhandeling positief voor u uitpakt. Singapore is lang gekoloniseerd geweest en sommige zakenlieden staan enigszins sceptisch tegenover buitenlanders.

16 30 zakendoen met Singapore zakencultuur 31 Wees (net zo) stipt Bent u een punctuele en nauwgezette ondernemer, dan zal Singapore u bevallen. Afspraak is er namelijk afspraak. Dat werkt prettig, want met het correct naleven van overeenkomsten valt of staat een zaak. Dit geldt ook op praktisch niveau. Belooft iemand u vandaag nog een te sturen, dan kunt u er over het algemeen op vertrouwen dat u het bericht ook daadwerkelijk dezelfde dag ontvangt. Relatiegeschenken Singaporezen geven en ontvangen graag (relatie-)geschenken. Het is een uiting van vriendschap en symboliseert de hoop op gezamenlijk zakelijk succes in de toekomst. Geschenken zijn ook een blijk van waardering voor bewezen diensten. Een simpel bedankje is niet voldoende, maar wordt altijd vergezeld door een geschenk. Besteed tijd en aandacht aan het kiezen van de juiste geschenken. De symbolische waarde is belangrijker dan de geldwaarde, dus geef geen kostbare cadeaus. Doe dit alleen als u de ontvanger lang en goed kent en hij in de loop der jaren een belangrijk contact voor u is geweest. De overheid weet dat relatiegeschenken een bron van corruptie kunnen zijn, en is hier erg alert op. Het is dan ook niet verstandig om geschen ken te overhandigen aan overheidspersoneel. Het wordt wel gewaar deerd als u een geschenk aanbiedt aan de organisatie als geheel. Verpak een cadeau bij voorkeur in de lucky colours goud en rood. Vermijd de kleuren wit, zwart en donkerblauw. Wees u bovendien bewust van de niet te onderschatten symboliek rond cijfers: 8 staat voor geluk, terwijl 4 onheil betekent. Zakendoen is hier bijzonder clean. Er is vrijwel geen corruptie, processen zijn transparant en afspraak is afspraak. AccelerAsia - Arnout Mostert In Singapore gebeurt veel via je netwerk. Als je contacten hebt, dan gunnen ze je ook orders. Het is belangrijk om die contacten goed te onderhouden, dan doe je lang zaken met ze. BRB BV - Ralph Pinckaers

17 32 zakendoen met Singapore 33 omgangsvormen Singapore: oosterser dan het lijkt Singapore doet op het eerste gezicht als een kosmopolitische wereldstad aan. Maar achter de westerse uitstraling schuilt een cultuur met onmiskenbaar Aziatische kenmerken. Hoewel Engels de handelstaal is, wordt er veel Chinees (Mandarijn), Maleis en Tamil gesproken. Daarnaast hebben de talloze multinationals veel expats in dienst. De kans is groot dat u met hen te maken krijgt, en het zal u opvallen dat zij deels de regionale zakelijke gedragscode volgen. Verdiep u daarom vooraf zo veel mogelijk in de culturele aspecten van het - wel degelijk - oosterse Singapore. Tijd is geld Singaporezen hebben over het algemeen een no nonsense-mentaliteit. Heeft u een afspraak, geef dan van tevoren het gespreksonderwerp aan en zorg ervoor dat u weet wat u wilt vragen. Tijd is ook in Singapore geld. Singaporezen vliegen bovendien heel Azië door om zaken te doen. Ze hebben dus een druk schema en het is verstandig afspraken minimaal drie weken van tevoren te plannen. Verder is het belangrijk dat u de juiste persoon te spreken krijgt, namelijk iemand die beslissingen kan nemen. Vaak durft men op een lager niveau geen verantwoordelijkheid te dragen. In Nederland is het vooral: dit gaan we doen. Rechttoe rechtaan. In Singapore doen ze vooral zaken tijdens etentjes, of bij een drankje. BRB BV - Ralph Pinckaers

18 34 zakendoen met Singapore omgangsvormen 35 Visitekaartjes Wees op tijd en verdiep u in de kunst van het uitwisselen van visitekaartjes. Neem er in de eerste plaats veel mee en overhandig ze vooral niet achteloos. U reikt het kaartje met beide handen aan, waarbij de tekst voor de ontvanger leesbaar moet zijn. Neem het visitekaartje van uw gesprekspartner net zo hoffelijk in ontvangst en leg het bij voorkeur voor u op tafel. Besteed bovendien aandacht aan het kaartje. Prijs desnoods de papierkwaliteit of stel een algemene vraag, bijvoorbeeld over de vestigingslocatie. Hoe dan ook: berg het kaartje nooit op tijdens het gesprek. Begroetingen Singaporezen begroeten elkaar glimlachend en met een hand. In tegenstelling tot de bewoners van andere Aziatische landen, kijken Singaporezen elkaar daarbij recht in de ogen. Als u ouderen begroet, is het beleefd om het hoofd wat te buigen. Verder is het noemen van titels gebruikelijk, gevolgd door de achternaam. Ontmoetingen beginnen vaak met de vraag wat u van Singapore vindt. Zorg ervoor dat u een hartelijk antwoord paraat heeft. Een goed gesprek Verklein de kans op ongemakkelijke situaties door enkele gedragsregels in acht te nemen tijdens gesprekken met Singaporese zakenpartners. Hoewel Singaporezen een goed gevoel voor humor hebben, is het niet verstandig bij het eerste gesprek grappen over het kauwgomverbod te maken of het scherpe drugsbeleid aan de kaak te stellen. Amicaal gedrag valt niet in de smaak, bijvoorbeeld schouderklopjes uitdelen. Singaporezen zijn trots en hebben er moeite mee als bezoekers kritiek hebben op hun land. Hoewel de overgrote meerderheid van de bevolking van Chinese afkomst is, wonen er ook veel Maleisiërs en Indiërs. Met name de laatste twee bevolkingsgroepen stellen het niet op prijs als aan hun Singaporees-zijn wordt getwijfeld. U kunt beter geen (positief bedoelde) opmerkingen maken over de etnische achtergrond van uw gesprekspartner of Indonesisch of Maleis te spreken als u deze talen niet goed beheerst. In tegenstelling tot andere Aziatische gemeenschappen, is het in Singapore bovendien niet gebruikelijk om uit te wijden over persoonlijke onderwerpen, zoals familieaangelegenheden, religie, politiek of de rol van de vrouw. Grote kans dat uw Singaporese gesprekspartner dan inademt door zijn tanden. Dit is een teken dat hij iets afkeurt of problemen voorziet. Betere gespreksonderwerpen zijn bijvoorbeeld het economische succes van het land, de vele kwaliteitswinkels in de stad of de overheerlijke Singaporese gerechten. Tijdens de maaltijd mag er overigens ook over zaken worden gepraat. In veel andere Aziatische landen is dat niet gepast. Gezichtsverlies lijden is voor Aziaten zo n beetje het ergste wat er is. Stel, je wilt samenwerken met een bedrijf en je hebt je onderzoek gedaan. Conclusie: ze staan er niet lekker voor. Kom je met een zak geld binnen en leg je die naast het probleem op tafel, dan gaan alle deuren dicht. AccelerAsia - Arnout Mostert

19 36 zakendoen met Singapore Hoofdstuk titel 37 Wat trekt u aan? Wat kleding betreft: uw mooiste pak hoeft in principe niet mee. Bij een zakelijk gesprek is zelfs een jasje geen must, dat dragen de Singaporese zakenman en ambtenaar doorgaans ook niet. Wel een stropdas en overhemd met lange mouwen. Zakenvrouwen of vrouwen in overheidsdienst zijn in Singapore meestal formeel gekleed. Ja betekent hier niet per definitie ja. In Azië heb je nooit slechte gesprekken, maar dat betekent niet automatisch dat je een goed gesprek hebt gevoerd. VoskampLawyers - Barbara Voskamp

20 38 zakendoen met Singapore 39 bedrijfsprofielen over AccelerAsia Arnout Mostert woont al negen jaar in Singapore. Na in Londen gewerkt te hebben, werd tijdens zijn MBA-opleiding duidelijk dat zijn toekomst in Azië lag. Inmiddels is hij zo vertrouwd geraakt met de gang van zaken in de stadstaat, dat zijn ervaring waardevol is geworden voor anderen. Lokale kennis is nu zelfs zijn core business, want als partnereigenaar van AccelerAsia versnelt hij de route naar succes voor nieuwkomers in Singapore en de rest van Zuidoost-Azië. Voorlopig gaat dat prima en plakt hij er nog een paar jaar aan vast: Had je me negen jaar geleden verteld dat ik hier zo lang zou zitten, had ik gezegd no way. over BRB BV BRB BV is in 1981 begonnen als handelsbedrijf. Ralph Pinckaers zat al in het management en heeft in 1999 het bedrijf overgenomen, samen met zijn zakenpartner. Sindsdien exporteren ze ook buiten Europa. Het bedrijf is in de loop der jaren gegroeid van 12 naar 135 werknemers wereldwijd. Van hen werken er 85 in Nederland (Ittervoort). Tegenwoordig is BRB BV niet alleen een handelsorganisatie, maar ook een productiebedrijf. De onderneming heeft twee businessunits: siliconen en LAC. De laatste produceert smeermiddelen, olie-additieven en chemicaliën. De omzet is 123 miljoen per jaar. Het bedrijf is flink gegroeid door de export, in 1999 was de omzet nog 9 miljoen. BRB BV handelt actief in 83 landen. Vanwege venture partners, groeimogelijkheden of om belastingtechnische redenen, zijn ze in negen landen ook daadwerkelijk gevestigd: Australië, China, Duitsland, Hongkong, Maleisië, Polen, Singapore, Verenigd Koninkrijk, Verenigde Staten. over VoskampLawyers VoskampLawyers is een Nederlands advocatenkantoor in Singapore en heeft ook vestigingen in Amsterdam en Kuala Lumpur. In juli 2009 richtte Barbara Voskamp VoskampLawyers op, met fiscaal en juridisch advies bij grensoverschrijdende transacties als specialisatie. In januari 2010 sloot Gene Kwee zich als partner aan. Inmiddels werken ze met veertien collega s voor twee soorten cliënten: Aziaten die in Nederland zaken willen doen en Nederlanders die in Azië aan de slag willen.

Zakendoen met Singapore

Zakendoen met Singapore Zakendoen met Singapore Poort naar Azië Praktijkverhalen over internationaal ondernemen Woord vooraf Woord vooraf Wie Singapore zakelijk gaat ontdekken, waant zich in eerste instantie in het Westen. De

Nadere informatie

Concurrentiekracht van de Nederlandse ondernemer

Concurrentiekracht van de Nederlandse ondernemer samenvatting onderzoek Concurrentiekracht van de Nederlandse ondernemer Kwalitatief internationaal onderzoek onder ondernemers in buurlanden over zakendoen met Nederlandse bedrijven Hoe is het gesteld

Nadere informatie

de Renminbi rekening

de Renminbi rekening de Renminbi rekening Kansrijk inspelen op de internationalisering van de Chinese Renminbi Doet u zaken in of met China? ABN AMRO biedt u nu de mogelijkheid om een Renminbi rekening in Hongkong te openen;

Nadere informatie

World Economic Forum publiceert Global Information Technology Report 2010-2011

World Economic Forum publiceert Global Information Technology Report 2010-2011 PERSBERICHT World Economic Forum publiceert Global Information Technology Report 20-2011 Nederland zakt naar de 11e plaats op ranglijst van WEF Global Information Technology Report, en de opkomende economieën

Nadere informatie

Rabobank in Singapore. Uw behoefte. Onze missie.

Rabobank in Singapore. Uw behoefte. Onze missie. Rabobank in Singapore Uw behoefte. Onze missie. Utrecht, 2013 45 Singapore: Economisch & Financieel Overzicht Populatie omvang: 5,4 miljoen, Singapore heeft een kleine maar relatief welvarende populatie.

Nadere informatie

De arbeidsmarkt klimt uit het dal

De arbeidsmarkt klimt uit het dal Trends en ontwikkelingen arbeidsmarkt en onderwijs De arbeidsmarkt klimt uit het dal Het gaat weer beter met de arbeidsmarkt in, ofschoon de werkgelegenheid wederom flink daalde. De werkloosheid ligt nog

Nadere informatie

De agrarische handel van Nederland in 2013

De agrarische handel van Nederland in 2013 De agrarische handel van Nederland in 1. Opvallende ontwikkelingen Totale handelsoverschot groeit met 4,5 miljard; aandeel agrarische producten 2 miljard Nederlandse agrarische export neemt in opnieuw

Nadere informatie

Importeren uit China. Een korte handleiding

Importeren uit China. Een korte handleiding Importeren uit China Een korte handleiding Aspecten van China De geografie De cultuur De taal Het zakendoen Vervoer en transport Ordergrootte Tijd De geografie China is groot maar. Concentratie van fabrieken

Nadere informatie

Meer of Minder Turkije. Hasselt 9 october 2014/Voka Stijn Skondras Michel Decat

Meer of Minder Turkije. Hasselt 9 october 2014/Voka Stijn Skondras Michel Decat Meer of Minder Turkije Hasselt 9 october 2014/Voka Stijn Skondras Michel Decat Inhoud De Perceptie op Turkije is fout. 1O goede redenen om te investeren in Turkije. Voor je zaken begint te doen. Contracten

Nadere informatie

Sectorupdate. Export bloemen en planten. 25 juni 2012. Economisch Bureau, Sector & Commodity Research

Sectorupdate. Export bloemen en planten. 25 juni 2012. Economisch Bureau, Sector & Commodity Research Sectorupdate Export bloemen en planten Economisch Bureau, Sector & Commodity Research 25 juni 2012 Exportgroei ondanks crisis in de eurozone Rusland vierde exportbestemming door sterke toename van de export

Nadere informatie

Minder startende ondernemers

Minder startende ondernemers Starters ING Economisch Bureau Minder startende ondernemers in 2012 Aantal starters loopt in alle provincies terug Dit jaar zijn er tot en met september circa 95.000 mensen een onderneming gestart, ruim

Nadere informatie

De agrarische handel van Nederland in 2013

De agrarische handel van Nederland in 2013 De agrarische handel van Nederland in 2013 1. Opvallende ontwikkelingen Totale handelsoverschot groeit met 4,5 miljard; aandeel agrarische producten 2 miljard Nederlandse agrarische export neemt in 2013

Nadere informatie

Export-update Noord- en Zuid-Amerika - juli 2014

Export-update Noord- en Zuid-Amerika - juli 2014 Export-update Noord- en Zuid-Amerika - juli 2014 1. Samenvatting en conclusies De Nederlandse uitvoerwaarde is in 2013 met 1,0% gestegen t.o.v. dezelfde periode in 2012 tot 433,8 miljard euro. De bescheiden

Nadere informatie

De agrarische handel van Nederland in 2012

De agrarische handel van Nederland in 2012 De agrarische handel van Nederland in 2012 1. Opvallende ontwikkelingen Totale wereldhandel in agrarische producten groeit voor tweede opeenvolgende jaar met ruim 10% Nederlandse agrarische export groeit

Nadere informatie

Internationale handel visproducten

Internationale handel visproducten Internationale handel visproducten Marktmonitor ontwikkelingen 27-211 en prognose voor 212 Januari 213 Belangrijkste trends 27-211 Ontwikkelingen export De Nederlandse visverwerkende industrie speelt een

Nadere informatie

GEDRAGSCODE EN ETHISCHE CODE RICHTLIJN OVER GESCHENKEN EN AMUSEMENT

GEDRAGSCODE EN ETHISCHE CODE RICHTLIJN OVER GESCHENKEN EN AMUSEMENT GEDRAGSCODE EN ETHISCHE CODE RICHTLIJN OVER GESCHENKEN EN AMUSEMENT RICHTLIJN OVER GESCHENKEN EN AMUSEMENT Het aanbieden of ontvangen van relatiegeschenken en amusement is vaak een geschikte manier voor

Nadere informatie

Internationale varkensvleesmarkt 2012-2013

Internationale varkensvleesmarkt 2012-2013 Internationale varkensvleesmarkt 212-213 In december 212 vond de jaarlijkse conferentie van de GIRA Meat Club plaats. GIRA is een marktonderzoeksbureau, dat aan het einde van elk jaar een inschatting maakt

Nadere informatie

Internationaal succesvol, ook voor u dichtbij!? TNS Nipo

Internationaal succesvol, ook voor u dichtbij!? TNS Nipo Internationaal succesvol, ook voor u dichtbij!? TNS Growth Map Achtergrond De Kamer van Koophandel Amsterdam heeft zich tot doel gesteld bedrijven in de regio internationaal meer actief te krijgen om zo

Nadere informatie

Topsectoren. Hoe & Waarom

Topsectoren. Hoe & Waarom Topsectoren Hoe & Waarom 1 Index Waarom de topsectorenaanpak? 3 Wat is het internationale belang? 4 Hoe werken de topsectoren samen? 5 Wat is de rol voor het MKB in de topsectoren? 6 Wat is de rol van

Nadere informatie

Ondernemen in crisistijd. Eddy Drent International Finance Manager

Ondernemen in crisistijd. Eddy Drent International Finance Manager Ondernemen in crisistijd Eddy Drent International Finance Manager 13 september 2012 Rabobank Groep wereldwijd 1.650 kantoren in 48 landen, 19 International Desks om NL klanten te bedienen in 23 landen

Nadere informatie

Stagnatie zet door op startersmarkt Randstad trekt extra startende ondernemers

Stagnatie zet door op startersmarkt Randstad trekt extra startende ondernemers Starters ING Economisch Bureau Stagnatie zet door op startersmarkt Randstad trekt extra startende ondernemers In het eerste kwartaal van 2012 zijn er circa 39.000 mensen een onderneming gestart, ruim 4%

Nadere informatie

Rabobank in India. Uw behoefte. Onze missie.

Rabobank in India. Uw behoefte. Onze missie. Rabobank in India Uw behoefte. Onze missie. Utrecht, 2013 40 India: Economisch & Financieel Overzicht Populatie omvang (en marktpotentieel): met 1,24 miljard inwoner de tweede grootste populatie ter wereld

Nadere informatie

3.2 De omvang van de werkgelegenheid

3.2 De omvang van de werkgelegenheid 3.2 De omvang van de werkgelegenheid Particuliere bedrijven en overheidsbedrijven nemen mensen in dienst. Collectieve sector = Semicollectieve sector = De overheden op landelijk, provinciaal en lokaal

Nadere informatie

Buitenlandse investeringen maken de Nederlandse economie sterk

Buitenlandse investeringen maken de Nederlandse economie sterk Buitenlandse investeringen maken de Nederlandse economie sterk Buitenlandse investeringen maken de Nederlandse economie sterk Investeringen door buitenlandse bedrijven hebben een belangrijke toe gevoegde

Nadere informatie

Woningmarktrapport 4e kwartaal 2015. Gemeente Amsterdam

Woningmarktrapport 4e kwartaal 2015. Gemeente Amsterdam Woningmarktrapport 4e kwartaal 215 Gemeente Amsterdam Aantal verkochte woningen naar type (NVM) 3 Aantal verkocht 25 2 15 1 5 Tussenwoning Hoekwoning Twee onder één kap Vrijstaand Appartement 1e kwartaal

Nadere informatie

Woningmarktrapport 3e kwartaal 2015. Gemeente Rotterdam

Woningmarktrapport 3e kwartaal 2015. Gemeente Rotterdam Woningmarktrapport 3e kwartaal 215 Gemeente Rotterdam Aantal verkochte woningen naar type (NVM) 9 Aantal verkocht 8 7 6 5 4 3 2 1 Tussenwoning Hoekwoning Twee onder één kap Vrijstaand Appartement 4e kwartaal

Nadere informatie

i-markets Zelf handelen op geld- en valutamarkten

i-markets Zelf handelen op geld- en valutamarkten i-markets Zelf handelen op geld- en valutamarkten De monteurs van ons bedrijf gaan de hele wereld over om de machines van onze klanten te onderhouden. De servicecontracten zijn vaak in vreemde valuta opgesteld.

Nadere informatie

Economie in 2015 Kans of kater?

Economie in 2015 Kans of kater? Economie in 2015 Kans of kater? Nico Klene Economisch Bureau Doorwerth 6 november 2014 Wat verwacht ú: - kans? - kater? 2 Opbouw - Buitenland: mondiale groei houdt aan - Nederland 3 VS: groei weer omhoog

Nadere informatie

Voorop in de ontwikkeling van multimodale ketenregie

Voorop in de ontwikkeling van multimodale ketenregie Voorop in de ontwikkeling van multimodale ketenregie Overseas Logistics Multimodal Inland Locations Supply Chain Solutions Advanced logistics for a smaller world Als het gaat om het optimaal beheersen

Nadere informatie

Rabobank in Indonesië. Uw behoefte. Onze missie.

Rabobank in Indonesië. Uw behoefte. Onze missie. Rabobank in Indonesië Uw behoefte. Onze missie. Utrecht, 2013 43 Indonesië: Economisch & Financieel Overzicht Populatie omvang (en marktpotentieel): 246 miljoen inwoners met een groeiende, jonge middenklasse

Nadere informatie

Kans op Amerikaanse dubbele dip is klein

Kans op Amerikaanse dubbele dip is klein Kans op Amerikaanse dubbele dip is klein De Verenigde Staten gaan meestal voorop bij het herstel van de wereldeconomie. Maar terwijl een gerenommeerd onderzoeksburo recent verklaarde dat de Amerikaanse

Nadere informatie

Doelstelling. Het aanwerven van een Duitse account manager, die werk gaat maken van de gekozen marketing- en distributiestrategie in Duitsland.

Doelstelling. Het aanwerven van een Duitse account manager, die werk gaat maken van de gekozen marketing- en distributiestrategie in Duitsland. Business Case Doelstelling Het aanwerven van een Duitse account manager, die werk gaat maken van de gekozen marketing- en distributiestrategie in Duitsland. 2 Business case Duitsland is de belangrijkste

Nadere informatie

Handelsmerken 0 - DEELNAME

Handelsmerken 0 - DEELNAME Handelsmerken 29/10/2008-31/12/2008 391 antwoorden 0 - DEELNAME Land DE - Duitsland 72 (18.4%) PL - Polen 48 (12.3%) NL - Nederland 31 (7.9%) UK - Verenigd Koninkrijk 23 (5.9%) DA - Denemarken 22 (5.6%)

Nadere informatie

Examen HAVO. Economie 1

Examen HAVO. Economie 1 Economie 1 Examen HAVO Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs Tijdvak 2 Woensdag 21 juni 13.30 16.00 uur 20 00 Dit examen bestaat uit 31 vragen. Voor elk vraagnummer is aangegeven hoeveel punten met een goed

Nadere informatie

Uw totaalpakket in logistiek. www.packntrace.nl

Uw totaalpakket in logistiek. www.packntrace.nl Uw totaalpakket in logistiek www.packntrace.nl Uw totaalpakket in logistiek Als dienstverlener op het gebied van pakketlogistiek, biedt packntrace eersteklas diensten die betrekking hebben op alle aspecten

Nadere informatie

Nederland zakt vier plaatsen op Human Capital Index: vaardigheden en kennis van oudere leeftijdscategorieën blijven onbenut.

Nederland zakt vier plaatsen op Human Capital Index: vaardigheden en kennis van oudere leeftijdscategorieën blijven onbenut. ONDERZOEKSRAPPORT Nederland zakt vier plaatsen op Human Capital Index: vaardigheden en kennis van oudere leeftijdscategorieën blijven onbenut. Introductie In het Human Capital 2015 report dat het World

Nadere informatie

Research NL. Economic outlook 3e kwartaal 2010 Nederland

Research NL. Economic outlook 3e kwartaal 2010 Nederland Research NL Economic outlook 3e kwartaal 2010 Nederland Herstel economie zet aarzelend door Economische situatie Huishoudens zijn nog steeds terughoudend met hun consumptie en bedrijven zijn terughoudend

Nadere informatie

Arbeidsmarkt. Bedrijfskunde. Technische bedrijfskunde

Arbeidsmarkt. Bedrijfskunde. Technische bedrijfskunde wo bedrijfskunde Goede managers komen altijd aan de bak, ook in tijden van crisis. Maar nu het herstel tegen lijkt te vallen moet je wel voorbereid zijn op verrassingen. Veel bedrijfskunde-opleidingen

Nadere informatie

Inhoud Tien jaar Economische Barometer Breda Kenniseconomie Visie 2011 Rabobank Stand van zaken Breda Breda & West-Brabant

Inhoud Tien jaar Economische Barometer Breda Kenniseconomie Visie 2011 Rabobank Stand van zaken Breda Breda & West-Brabant Van harte welkom! Programma 19:00 Ontvangst 19:30 Opening door Paul Rüpp 19:35 Presentatie resultaten Willem-Peter Kriek 20:00 Uit de praktijk: Bart van Nuland, Lansto BV 20:15 Uit de praktijk: Jeroen

Nadere informatie

Colofon. Dit is een publicatie van: Rijksdienst voor Ondernemend Nederland NBSO Chengdu. Opgesteld door: Bertrille Snoeijer, NBSO Chengdu

Colofon. Dit is een publicatie van: Rijksdienst voor Ondernemend Nederland NBSO Chengdu. Opgesteld door: Bertrille Snoeijer, NBSO Chengdu Colofon Dit is een publicatie van: Rijksdienst voor Ondernemend Nederland NBSO Chengdu Opgesteld door: Bertrille Snoeijer, NBSO Chengdu Contactpersoon: NBSO Chengdu Chief Representative : Bertrille Snoeijer

Nadere informatie

2. Beter nu dan later

2. Beter nu dan later Daarom Duits 1. Engels is niet voldoende Natuurlijk is kennis van de Engelse taal essentieel, maar: Englisch ist ein Muss, Deutsch ist ein Plus. Uit een enquête onder bedrijven die actief zijn in Duitsland

Nadere informatie

Het kennisintensieve MKB in Taiwan

Het kennisintensieve MKB in Taiwan Het kennisintensieve MKB in Taiwan door: Erik Blomjous, Tokio, 23 juli 2004 Samenvatting Het MKB speelt in Taiwan een zeer belangrijke rol in de economische en sociale structuur van het land. Ondanks dat

Nadere informatie

Zakendoen met België. Jurgen Moors, MA Adviseur Internationale Zaken/Euregio Centre of Excellence België

Zakendoen met België. Jurgen Moors, MA Adviseur Internationale Zaken/Euregio Centre of Excellence België Zakendoen met België Jurgen Moors, MA Adviseur Internationale Zaken/Euregio Centre of Excellence België Overzicht 1. Kamer van Koophandel 2. KvK: afdeling Internationale Zaken 3. België: kansen en ontwikkelingen

Nadere informatie

Ondernemen met IP in de praktijk

Ondernemen met IP in de praktijk Ondernemen met IP in de praktijk Inhoud Wat is IE? Hoe werkt IE? o c t rooien m e rk e n m o d e llen a d v o c a t uu r Waarom IE beschermen? Alternatieven voor het beschermen van IE? Welke verschillende

Nadere informatie

2. Beter nu dan later

2. Beter nu dan later Daarom Duits 1. Engels is niet voldoende Natuurlijk is kennis van de Engelse taal essentieel, maar: Englisch ist ein Muss, Deutsch ist ein Plus. Onderzoek wijst uit dat 86 procent van de Nederlandse ondernemers

Nadere informatie

Ondernemen in Vietnam Kneppelhout & Korthals N.V.

Ondernemen in Vietnam Kneppelhout & Korthals N.V. Ondernemen in Vietnam Kneppelhout & Korthals N.V. Marc Padberg Den Haag 11 Juni 2014 Inhoudsopgave Regelgeving en belastingen in Vietnam Op welke manieren investeren in Vietnam Stappen voor het starten

Nadere informatie

Het creëren van een innovatieklimaat

Het creëren van een innovatieklimaat Het creëren van een innovatieklimaat Bertholt Leeftink Directeur- Generaal Bedrijfsleven & Innovatie Inhoud 1. Waarom bedrijven- en topsectorenbeleid? 2. Verdienvermogen en oplossingen voor maatschappelijke

Nadere informatie

Factsheet 1 WAAROM EEN INVESTERINGSPLAN VOOR DE EU?

Factsheet 1 WAAROM EEN INVESTERINGSPLAN VOOR DE EU? Factsheet 1 WAAROM EEN INVESTERINGSPLAN VOOR DE EU? Als gevolg van de wereldwijde economische en financiële crisis heeft de EU met een laag investeringsniveau te kampen. Alleen met gezamenlijke gecoördineerde

Nadere informatie

Instituut voor de nationale rekeningen

Instituut voor de nationale rekeningen Instituut voor de nationale rekeningen 2015-02-17 Links: Publicatie BelgoStat Online Algemene informatie Broos herstel in 2013 na krimp in 2012 in Brussel en Wallonië; verdere groeivertraging in 2013 in

Nadere informatie

VDB advocaten NOTARISSEN. zo zien wij het. Over de organisatie

VDB advocaten NOTARISSEN. zo zien wij het. Over de organisatie VDB advocaten NOTARISSEN. zo zien wij het. Over de organisatie Hoe SCHERP mag advies zijn? VDB Advocaten Notarissen. Zo zien wij het. Onze juridische adviezen geven scherp aan wat de grenzen van het speelveld

Nadere informatie

Informatie 10 januari 2015

Informatie 10 januari 2015 Informatie 10 januari 2015 ARMOEDE: FEITEN EN CIJFERS ARMOEDE WERELDWIJD Wereldwijd leven ongeveer 1,2 miljard mensen in absolute armoede leven: zij beschikken niet over basisbehoeften zoals schoon drinkwater,

Nadere informatie

De kredietverzekering

De kredietverzekering Euler Hermes Nederland De kredietverzekering Met een gerust hart zaken doen. Exclusief voor klanten van de Rabobank www.eulerhermes.nl Euler Hermes is wereldmarktleider op het gebied van kredietverzekeren

Nadere informatie

VANUIT SHANGHAI SUCCESVOL ZAKEN DOEN IN CHINA

VANUIT SHANGHAI SUCCESVOL ZAKEN DOEN IN CHINA VANUIT SHANGHAI SUCCESVOL ZAKEN DOEN IN CHINA (Uw eigen kantoor in China) Yu Shan Management Yu Shan Management Co. Ltd, opgericht in 2005 door mr.cees Baay, is een in Azië gevestigde onderneming met kantoren

Nadere informatie

Headline Headline. Sach-, Haftpflicht, Kfz etc. ARAG Incasso Verzekering voor ondernemers

Headline Headline. Sach-, Haftpflicht, Kfz etc. ARAG Incasso Verzekering voor ondernemers Headline Headline Sach-, Haftpflicht, Kfz etc. ARAG Incasso Verzekering voor ondernemers Ondernemers ARAG Incasso Verzekering Zes op de tien ondernemers hebben ermee te maken: klanten die veel te laat

Nadere informatie

Ondernemen in China: Minimizing Risk / Maximizing Profit

Ondernemen in China: Minimizing Risk / Maximizing Profit UITNODIGING Ondernemen in China: Minimizing Risk / Maximizing Profit 22 Maart, 2013 Kamer van Koophandel Rotterdam Veel Nederlandse ondernemers denken na over het opzetten van een eigen vestiging in China,

Nadere informatie

Goed voorbereid zakendoen met het buitenland De kansen en valkuilen!

Goed voorbereid zakendoen met het buitenland De kansen en valkuilen! Een eerste stap naar succesvol internationaal ondernemen Goed voorbereid zakendoen met het buitenland De kansen en valkuilen! Bent u op zoek naar nieuwe afzetmarkten voor uw producten of diensten? Wilt

Nadere informatie

Den Haag: Internationale stad van vrede en recht

Den Haag: Internationale stad van vrede en recht Intergouvernementeel / VN Europees Kennis NGO Onderwijs Cultuur en expatorganisaties Ambassades en consulaten Den Haag: Internationale stad van vrede en recht De gemeente Den Haag is internationale stad

Nadere informatie

LANDEN ANALYSE NEDERLAND

LANDEN ANALYSE NEDERLAND LANDEN ANALYSE NEDERLAND Algemeen LANDEN ANALYSE ALGEMEEN De Landen Analyse gee5 de sector (cijferma>g) inzicht in de huidige (2013) en toekoms>ge (2018) waarde van de consump>e van snijbloemen en potplanten

Nadere informatie

Van de Kaasmarkt naar de Chinese Markt

Van de Kaasmarkt naar de Chinese Markt Van de Kaasmarkt naar de Chinese Markt Kansen in China en Hong Kong Door: George Ammerlaan Voorzitter HONG KONG KAMER VAN KOOPHANDEL IN NEDERLAND Informeert Adviseert Organiseert Onderzoeksrapporten China,

Nadere informatie

Management & Organisatie

Management & Organisatie Management & Organisatie Hoofdstuk 1 Managen = iemand iets laten doen waarvan jij vindt dat het nodig is. Dit gaat d.m.v. communicatie. Een organisatie is een samenwerkingsverband van mensen die bepaalde

Nadere informatie

Europese Erecode Inzake Franchising

Europese Erecode Inzake Franchising Europese Erecode Inzake Franchising 1. Definitie van franchising Franchising is een systeem voor de afzet van goederen en/of diensten en/of de toepassing van technologie, gebaseerd op een hechte en voortdurende

Nadere informatie

Rabobank in Polen. Uw behoefte. Onze missie.

Rabobank in Polen. Uw behoefte. Onze missie. Rabobank in Polen Uw behoefte. Onze missie. Utrecht, 2013 55 Polen: Economisch & Financieel Overzicht Populatie omvang (en marktpotentieel): 38,2 miljoen Investeringsklimaat: stabiele economische groei,

Nadere informatie

Zwitserland: Investeringen in de Intralogistiek

Zwitserland: Investeringen in de Intralogistiek Zwitserland: Investeringen in de Intralogistiek Marktomvang Zwitserse logistieksector (referentiejaar 2010)1 Werkgelegenheid: 168.000 arbeidsplaatsen % van de werkzame beroepsbevolking 3,7% Groei: + 1,3%

Nadere informatie

BUSINESS COACHING BEDRIJF STARTEN IN SURINAME. Uw voorbereiding in Nederland. aangeboden door

BUSINESS COACHING BEDRIJF STARTEN IN SURINAME. Uw voorbereiding in Nederland. aangeboden door BUSINESS COACHING BEDRIJF STARTEN IN SURINAME aangeboden door Uw voorbereiding in Nederland STARTING WELL PREPARED U hebt de eerste oriëntatie op het ondernemen in Suriname al achter de rug? Bijvoorbeeld

Nadere informatie

AMBITIES HOLLAND FINTECH

AMBITIES HOLLAND FINTECH AMBITIES HOLLAND FINTECH 1 infrastructuur Holland FinTech streeft naar het creëren van transparantere, toegankelijke (digitale) financiële diensten en financiële van het allerbeste niveau door middel van

Nadere informatie

Headline Headline. Sach-, Haftpflicht, Kfz etc. ARAG Incasso Verzekering voor ondernemers

Headline Headline. Sach-, Haftpflicht, Kfz etc. ARAG Incasso Verzekering voor ondernemers ARAG Incasso Verzekering voor ondernemers Ondernemers Sach-, ARAG Incasso Haftpflicht, Verzekering Kfz etc. Zes op de tien ondernemers hebben ermee te maken: klanten die veel te laat of niet betalen. En

Nadere informatie

The Netherlands of 2040. www.nl2040.nl

The Netherlands of 2040. www.nl2040.nl The Netherlands of 2040 www.nl2040.nl 1 Tijden veranderen 2 Tijden veranderen 3 Nieuwe CPB scenario studie Vraag Waarmee verdienen we ons brood in 2040? Aanpak Scenario s, geven inzicht in onzekerheid

Nadere informatie

Stichting Hobbyserver. Algemene Voorwaarden. 1 Inhoudsopgave

Stichting Hobbyserver. Algemene Voorwaarden. 1 Inhoudsopgave Stichting Hobbyserver Algemene Voorwaarden 1 Inhoudsopgave 2 Definities... 2 3 Deelname... 2 4 Inschrijfprocedure... 2 4.1 Waitlist... 3 5 Betaling... 3 5.1 Extra betalingsvoorwaarden... 3 6 Annulering...

Nadere informatie

Country factsheet - Oktober 2014. Hong Kong

Country factsheet - Oktober 2014. Hong Kong Country factsheet - Oktober 2014 Hong Kong Hong Kong: tot 1997 een Britse kolonie, sindsdien een Speciale Administratieve Regio van de Volksrepubliek China. Een deel van China dus, maar ook weer niet helemaal,

Nadere informatie

Gezondheid en welzijn; Onderwijs; Beroepsbevolking en werk; Een stimulerende omgeving om human capital te laten renderen.

Gezondheid en welzijn; Onderwijs; Beroepsbevolking en werk; Een stimulerende omgeving om human capital te laten renderen. ONDERZOEKSRAPPORT Nederlandse beroepsbevolking behoort tot de wereldtop 1) Zwitserland, Finland en Singapore hebben de slimste beroepsbevolking In het eerste Human Capital Report van het World Economic

Nadere informatie

Veranderingen in de internationale positie van Nederlandse banken

Veranderingen in de internationale positie van Nederlandse banken Veranderingen in de internationale positie van Nederlandse banken De Nederlandse bancaire vorderingen 1 op het buitenland zijn onder invloed van de economische crisis en het uiteenvallen van ABN AMRO tussen

Nadere informatie

Outlook 2016. Figuur 1: Invloed van Chinese groei op wereldwijde groei. (bron: Capital Economics) december 2015 Pagina 2 van 7

Outlook 2016. Figuur 1: Invloed van Chinese groei op wereldwijde groei. (bron: Capital Economics) december 2015 Pagina 2 van 7 Outlook 2016 Inleiding 2016 is in China het jaar van de aap. Apen zijn de genieën van de Chinese dierenriem. Ze leven in groepen, zijn intelligent en geestig. Niets is voor hen te moeilijk. Als het wel

Nadere informatie

Sinds jaar en dag wordt (bijna) alles wat we op het eiland kunnen kopen per schip en later met het vliegtuig naar het eiland gebracht.

Sinds jaar en dag wordt (bijna) alles wat we op het eiland kunnen kopen per schip en later met het vliegtuig naar het eiland gebracht. Het is zo vanzelfsprekend dat er etenswaren in de winkelschappen liggen, dat er televisies, kleding en boormachines te koop zijn. Vrijwel ieder product dat we op het eiland kunnen kopen heeft een lang

Nadere informatie

Het door Regal toegekende leveranciersnummer (indien van toepassing):

Het door Regal toegekende leveranciersnummer (indien van toepassing): Aanwijzingen: DEZE DUE DILIGENCE-VRAGENLIJST MET VERKLARING DIENT TE WORDEN INGEVULD EN ONDERTEKEND DOOR EEN GEVOLMACHTIGD VERTEGENWOORDIGER VAN DE EXTERNE PARTIJ. ALLE GEVRAAGDE INFORMATIE MOET WORDEN

Nadere informatie

Hulp voor uitvinders. Bescherm uw ideeën Patentgeschiedenis Vooraf de aanvraag Is het een creatieve uitvinding? Verkrijgen van een patent

Hulp voor uitvinders. Bescherm uw ideeën Patentgeschiedenis Vooraf de aanvraag Is het een creatieve uitvinding? Verkrijgen van een patent Hulp voor uitvinders Pag. 1 Pag. 2 Pag. 3 Pag. 4 Pag. 5 Bescherm uw ideeën Patentgeschiedenis Vooraf de aanvraag Is het een creatieve uitvinding? Verkrijgen van een patent Bescherm uw ideeën Wanneer u

Nadere informatie

Algemene Gedragscode voor Toeleveranciers

Algemene Gedragscode voor Toeleveranciers Algemene Gedragscode voor Toeleveranciers RBW-621-L Algemene Gedragscode voor Toeleveranciers Januari 2014 Pagina 1 van 6 Algemene Gedragscode voor Toeleveranciers 1. Missie Koninklijke Boskalis Westminster

Nadere informatie

De agrarische handel van Nederland in 2014

De agrarische handel van Nederland in 2014 De agrarische handel van Nederland in 1. Opvallende ontwikkelingen Totale Nederlandse handelsoverschot is in gelijk gebleven aan het niveau van ( 47,6 mld.); handelsoverschot agrarische producten komt

Nadere informatie

NUTRITION HOME HOME NUTRITION YOUR BUSINESS HOME EUROPESE WEBSITE BELEID VOOR AMWAY BUSINESS OWNERS NUTRITION

NUTRITION HOME HOME NUTRITION YOUR BUSINESS HOME EUROPESE WEBSITE BELEID VOOR AMWAY BUSINESS OWNERS NUTRITION NUTRITION NUTRITION NUTRITION EUROPESE WEBSITE BELEID VOOR AMWAY BUSINESS OWNERS EUROPESE WEBSITE BELEID VOOR AMWAY BUSINESS OWNERS Om de naamsbekendheid van Amway, de Amway producten en de Zakelijke Mogelijkheid

Nadere informatie

Starters zien door de wolken toch de zon

Starters zien door de wolken toch de zon M201206 Starters zien door de wolken toch de zon drs. A. Bruins Zoetermeer, mei 2012 Starters zien door de wolken toch de zon Enkele jaren nadat zij met een bedrijf zijn begonnen, en met enkele jaren financieel-economische

Nadere informatie

OECD Science, Technology and Industry: Scoreboard 2005. OESO Wetenschap, technologie en industrie: scorebord 2005. Samenvatting en toelichting

OECD Science, Technology and Industry: Scoreboard 2005. OESO Wetenschap, technologie en industrie: scorebord 2005. Samenvatting en toelichting OECD Science, Technology and Industry: Scoreboard 2005 Summary in Dutch OESO Wetenschap, technologie en industrie: scorebord 2005 Samenvatting in het Nederlands Samenvatting en toelichting De lange termijn

Nadere informatie

LANDEN ANALYSE SPANJE

LANDEN ANALYSE SPANJE LANDEN ANALYSE SPANJE Algemeen LANDEN ANALYSE ALGEMEEN De Landen Analyse gee6 de sector (cijferma?g) inzicht in de huidige (2013) en toekoms?ge (2018) waarde van de consump?e van snijbloemen en potplanten

Nadere informatie

Economische prognose IMF voor het GOS

Economische prognose IMF voor het GOS Economische prognose IMF voor het GOS Jan Limbeek Twee keer per jaar, in april en september of oktober, publiceert het IMF zijn World Economic Outlook, waarin het zijn economische verwachtingen voor de

Nadere informatie

EUROPESE ERECODE INZAKE FRANCHISING. Voorwoord

EUROPESE ERECODE INZAKE FRANCHISING. Voorwoord EUROPESE ERECODE INZAKE FRANCHISING Voorwoord Elke Nationale Franchise Vereniging of Federatie, aangesloten bij de Europese Franchise Federatie, heeft meegewerkt aan het tot stand komen van deze Erecode

Nadere informatie

OVEREENKOMST. INZAKE MARKETING KORTING BEDRIJFSPARTNERS Marketing korting diensten nr.: 2013/0001

OVEREENKOMST. INZAKE MARKETING KORTING BEDRIJFSPARTNERS Marketing korting diensten nr.: 2013/0001 OVEREENKOMST INZAKE MARKETING KORTING BEDRIJFSPARTNERS Marketing korting diensten nr.: 2013/0001 ONDERGETEKENDEN: De besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid Shopping Center Network BeNeLux,

Nadere informatie

Stand van zaken Modernisering van Wetgeving voor verbetering van het Investeringsklimaat:

Stand van zaken Modernisering van Wetgeving voor verbetering van het Investeringsklimaat: Paramaribo, 28 oktober 2014 Stand van zaken Modernisering van Wetgeving voor verbetering van het Investeringsklimaat: Suriname is door de World Economic Forum geclassificeerd als een Efficiency Driven

Nadere informatie

Euler Hermes Nederland. Corporate. Uw waardevolle en kwetsbare business beschermd. www.eulerhermes.nl

Euler Hermes Nederland. Corporate. Uw waardevolle en kwetsbare business beschermd. www.eulerhermes.nl Euler Hermes Nederland Corporate Uw waardevolle en kwetsbare business beschermd www.eulerhermes.nl Euler Hermes is wereldmarktleider op het gebied van kredietverzekeren en corporate incasso en is onderdeel

Nadere informatie

Informatie 17 december 2015

Informatie 17 december 2015 Informatie 17 december 2015 ARMOEDE: FEITEN EN CIJFERS Ondanks het aflopen van de economische recessie, is de armoede in Nederland het afgelopen jaar verder gestegen. Vooral het aantal huishoudens dat

Nadere informatie

Bescherming en exploitatie van Intellectueel Eigendom

Bescherming en exploitatie van Intellectueel Eigendom Bescherming en exploitatie van Intellectueel Eigendom Bescherming uitvinding / vorm / merk en IP strategie (parallelsessie I) Kayin Pang, Peter van Essen and Ard Ellens Food Valley & Nederlandsch Octrooibureau

Nadere informatie

Samen sterker in het buitenland met de overheid als partner

Samen sterker in het buitenland met de overheid als partner Internationaal Ondernemen Samen sterker in het buitenland met de overheid als partner In opdracht van het ministerie van Buitenlandse Zaken Partners for International Business Internationaal ondernemen

Nadere informatie

Werken bij Havenbedrijf Amsterdam

Werken bij Havenbedrijf Amsterdam Werken bij Havenbedrijf Amsterdam De Amsterdamse haven Als vierde haven van West-Europa speelt de Amsterdamse haven een belangrijke rol in de regionale en nationale economie. Door de strategische ligging

Nadere informatie

Stad en Haven. De haven en kansen voor de stedelijke economie. Bart Kuipers RHV / Smart Port 26 Februari 2014 S M A R T P O R T

Stad en Haven. De haven en kansen voor de stedelijke economie. Bart Kuipers RHV / Smart Port 26 Februari 2014 S M A R T P O R T Stad en Haven. De haven en kansen voor de stedelijke economie. Bart Kuipers RHV / Smart Port 26 Februari 2014 Het Rotterdamse haven en industriecomplex Container hub: #1 in Europa, #11 in de wereld Chemisch

Nadere informatie

Bas Pulles, Commissaris NFIA. NDL/HIDC seminar NL = logistieke kracht Duiven, 28 november 2013

Bas Pulles, Commissaris NFIA. NDL/HIDC seminar NL = logistieke kracht Duiven, 28 november 2013 Delen is Bas Pulles, Commissaris NFIA NDL/HIDC seminar NL = logistieke kracht Duiven, 28 november 213 Agenda Agenda Directe Buitenlandse Investeringen (DBI) wereldwijd NFIA resultaten 24-213 (t/m 31-1-213)

Nadere informatie

Gesubsidieerd zaken doen in Duitsland. Effecten van NIOF subsidies en een nadere analyse van het vermarkten van producten binnen dat kader

Gesubsidieerd zaken doen in Duitsland. Effecten van NIOF subsidies en een nadere analyse van het vermarkten van producten binnen dat kader Gesubsidieerd zaken doen in Duitsland Effecten van NIOF subsidies en een nadere analyse van het vermarkten van producten binnen dat kader Inhoudsopgave 1. Inleiding 3. Analyse 3 3. Inzicht in Noord-Nederlandse

Nadere informatie

Hoe je kunt verkopen. Toolkit voor internationaal verkopen

Hoe je kunt verkopen. Toolkit voor internationaal verkopen Hoe je kunt verkopen Toolkit voor internationaal verkopen Bereik kopers overal ter wereld Met ebay, de grootste online handelsplaats ter wereld, kun je je zaken snel en efficiënt uitbreiden over de hele

Nadere informatie

Rabobank in Turkije. Uw behoefte. Onze missie.

Rabobank in Turkije. Uw behoefte. Onze missie. Rabobank in Turkije Uw behoefte. Onze missie. Utrecht, 2013 76 Turkije: Economisch & Financieel Overzicht Populatie omvang (en marktpotentieel): 74,8 miljoen, snel toenemende middenklasse Investeringsklimaat:

Nadere informatie

Wederom onrust op de beurs: hoe nu verder?

Wederom onrust op de beurs: hoe nu verder? Wederom onrust op de beurs: hoe nu verder? Net als we vorig jaar meerdere keren hebben gezien, zijn de beurzen wederom bijzonder nerveus en vooral negatief. Op het moment van schrijven noteert de AEX 393

Nadere informatie

Japans-Nederlandse wetenschappelijke publicaties. Paul op den Brouw, 3 juli 2014, meer informatie: www.ianetwerk.nl

Japans-Nederlandse wetenschappelijke publicaties. Paul op den Brouw, 3 juli 2014, meer informatie: www.ianetwerk.nl Japans-Nederlandse wetenschappelijke publicaties Paul op den Brouw, 3 juli 2014, meer informatie: www.ianetwerk.nl Samenvatting Elf Japanse top-onderzoeksuniversiteiten spraken tijdens zijn bezoek aan

Nadere informatie

Russisch-Japanse stroomtransformatoren

Russisch-Japanse stroomtransformatoren 16 juli 2012 Russisch-Japanse stroomtransformatoren Een interview met Iris en Igor over de joint venture tussen Power Machines en Toshiba Zaak Freshfields heeft het Russische OJSC Power Machines geadviseerd

Nadere informatie

Marktkansen en risico s bij internationaal zakendoen

Marktkansen en risico s bij internationaal zakendoen Industrie Marktkansen en risico s bij internationaal zakendoen Quick scan op meest aantrekkelijke buitenlandse afzetmarkten Gekeken naar omvang en groei dan blijken China en Rusland de meest aantrekkelijke

Nadere informatie