INLEIDING (7 pp.) Katelijne Van Hoeck, VWVJ

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "INLEIDING (7 pp.) Katelijne Van Hoeck, VWVJ"

Transcriptie

1 INLEIDING (7 pp.) Katelijne Van Hoeck, VWVJ & BASISTEKST VAN SIGNAAL NAAR ZORG : EEN AANBEVELING VOOR DE DETECTIE VAN EET- EN GEWICHTSPROBLEMEN (19 pp.) VWVJ en vzw Eetexpert Schematisch traject van signaal naar zorg Vroege signalen Vraagverheldering/intake..6 (+ bijlage: Intake met ouders en een kind van de basisschool) (+ bijlage: Intake met een adolescent) 3. Het klinisch onderzoek 8 (+ Standaard klinisch onderzoek bij eet- en gewichtsproblemen: Toelichting en wetenschappelijke basis bij het klinisch onderzoek) 4. Verdere exploratie..12 (+ bijlage: Het exploratietraject voor kinderen en hun ouders) (+ bijlage: Het exploratietraject voor adolescenten) 5. Inschatten van het gezondheidsrisico en een passend vervolgtraject Er hoeft geen onmiddellijke interventie te worden voorzien bij 5.2. Een kort CLB-traject kan aangewezen zijn bij (+ bijlage: Toetsen van motivatie) (+ bijlage: Opvoedings- en eetadvies) (+ bijlage: De voedingsdriehoek) (+ bijlage: Een gerichte anamnese) (+ bijlage: Doelstellingen van een kort CLB-traject) (+ bijlage: Wetenschappelijke argumenten voor de doelstellingen) 5.3. Een doorverwijzing is wenselijk bij (+ Theorie gewichtsproblemen: Complicaties van overgewicht/obesitas) (+ Theorie eetproblemen: Complicaties ondergewicht/braken/laxeren) (+ Theorie gewichtsproblemen: Hoe kan obesitas worden behandeld) LEGENDE: + staat voor vul aan met

2 HET KLINISCH ONDERZOEK BIJ EET- OF GEWICHTSPROBLEMEN: EEN STANDAARD VOOR DE CLB-PRAKTIJK (16 pp.) Katelijne Van Hoeck, VWVJ STAP VOOR STAP DOOR DE BESLISBOOM & WETENSCHAPPELIJKE TOELICHTING 1. Wegen en meten volgens richtlijn 4 2. Bereken de BMI en plot op de BMI-curve Overgewicht / Obesitas Omschrijving 3.2. Hoe wordt overgewicht/obesitas gemeten (+ Theorie gewichtsproblemen: Alternatieve meetmethoden voor overgewicht/obesitas) 3.3. Diagnostische criteria (+ Theorie gewichtsproblemen: Prevalentie overgewicht/obesitas) 3.4. Toets aan de klinische indruk van overgewicht/obesitas 3.5. Controleer op risicofactoren voor overgewicht/obesitas (+ Theorie gewichtsproblemen: Welke kinderen lopen risico?) 3.6. Controleer op mogelijke somatische oorzaken (+ Theorie gewichtsproblemen: Oorzaken van overgewicht/obesitas) 3.7. Controleer op mogelijke complicaties van overgewicht/obesitas (+ Theorie gewichtsproblemen: Complicaties van overgewicht en obesitas) 4. Ondergewicht Diagnostisch criterium voor ondergewicht 4.2. De klinische indruk van ernstig ondergewicht 4.3. Wat zijn eetproblemen/eetstoornissen (+ Theorie eetproblemen: Voedings- en eetproblemen bij kinderen) (+ Theorie eetproblemen: Eetproblemen bij jongeren) 4.4. Toets op risicofactoren voor het ontwikkelen van eetproblemen/ondergewicht 4.5. Controleer voor somatische oorzaken van ondergewicht en gedaalde eetlust (+ Theorie eetproblemen: Somatische oorzaken van ondergewicht en gebrek aan eetlust) 4.6. Controleer voor gevolgen/complicaties van ondergewicht (+ Theorie eetproblemen: Gevolgen /complicaties van ondergewicht) 16 LEGENDE: + staat voor vul aan met

3 BIJLAGEN BIJ DE BASISTEKST (40 pp.) VWVJ en vzw Eetexpert BIJLAGE 1: Signaalverheldering/intake.3 1. Intake met ouders en een kind van de basisschool 2. Intake met een adolescent BIJLAGE 2: Verder exploratie Exploratietraject bij kinderen en hun ouders 1.1. Overgewicht/eetprobleem 1.2. Ondergewicht/eetprobleem 1.3. Materiaal (zie ook onder Nuttig materiaal ) 2. Exploratietraject voor adolescenten 2.1. Gewichtsprobleem 2.2. Eetprobleem 2.3. Materiaal (zie ook onder Nuttig materiaal ) BIJLAGE 3: Toetsen van de motivatie.24 BIJLAGE 4: Praktische tips rond voeding en eten...26 BIJLAGE 5: De actieve voedingsdriehoek.30 BIJLAGE 6: Een gerichte anamnese.31 BIJLAGE 7: Doelstellingen voor een kortdurende begeleiding voor overgewicht...33 BIJLAGE 8: Wetenschappelijke argumenten voor de doelstellingen voor een kortdurende CLB-begeleiding voor overgewicht 37

4 EEN VISIE OP PREVENTIE VAN EET- EN GEWICHTSPROBLEMEN (5 pp.) Katelijne Van Hoeck, VWVJ 1. Ter inleiding Enkele uitgangspunten voor preventie DE SCHOOL RICHT DE AANDACHT OP HET GEDRAG EN NIET OP HET GEWICHT Een gezond gewicht is een moeilijk begrip voor gebruik op school De boodschap moet in alle oren goed vallen De boodschap mag geen onbedoelde effecten uitlokken voor de grote groep schoolkinderen voor de kleine groep obese schoolkinderen het CLB heeft aandacht voor het gedrag én het gewicht 2.2. FIT IN JE HOOFD, GOED IN JE VEL 2.3. LEREN GENIETEN VAN ETEN EN BEWEGEN 3. De visie op preventie heeft consequenties op de vroegdetectie Door de vroegdetectie wil het CLB volgende leerlingen identificeren 3.2. Bij de vroegdetectie door het CLB is gewicht niet het enige criterium..5

5 THEORIE: GEWICHTSPROBLEMEN (47 pp.) Katelijne Van Hoeck, VWVJ 1. Wat is overgewicht/obesitas? Wat is ondergewicht? Omschrijving 1.2. Hoe wordt overgewicht/obesitas gemeten? Body Mass Index (BMI) Gewichtsindex (percentage overgewicht) Huidplooimeting Buikomtrek 1.3. Diagnostische criteria Volgens de BMI Volgens de gewichtsindex BMI-criteria vergeleken met de criteria van de gewichtsindex 2. Hoe vaak komen overgewicht/obesitas voor? Ontstaan en oorzaken van overgewicht en obesitas De energiebalans 3.2. Behoud van evenwicht 3.3. Oorzaken van overgewicht en obesitas De genetica De interactie tussen genetica en omgeving Endocrinologische oorzaken Neurologische oorzaken Medicatie De maatschappelijke context, de (op-)voedingsomgeving De voedingssamenstelling Het maaltijdpatroon Het eetgedrag van kinderen Sedentarisme 4. Welke kinderen lopen risico op het ontwikkelen van overgewicht en obesitas Eén of beide ouders zijn obees 4.2. Maternele diabetes tijdens zwangerschap 4.3. Etniciteit 4.4. De leeftijd waarop het overgewicht zich ontwikkelt 4.5. Dysmaturiteit 4.6. Borstvoeding 4.7. Sociale invloeden 4.8. Buikomtrek 5. Gevolgen en complicaties van overgewicht/obesitas Psychosociale complicaties (kortetermijngevolgen) 5.2. Somatische complicaties (langetermijngevolgen) 6. Hoe kan obesitas worden behandeld? Inleiding 6.1. Verandering van de eetgewoonten en voedingsadvies 6.2. Verandering van het beweegpatroon 6.3. Cognitieve en gedragstherapie. Emotionele begeleiding 6.4. Wat is het resultaat van de behandelstrategieën?

6 THEORIE: EETPROBLEMEN (25 pp.) VWVJ en vzw Eetexpert 1. Voedings- en eetproblemen bij kinderen Terminologie 1.1. Normaal eetpatroon Smaakontwikkeling Soorten voedsel Eetmomenten Eetgewoonten Nuttig materiaal 1.2. Voedings- en eetproblemen Kieskeurig eten Te veel eten Te frequent eten Te snel of te traag eten Te veel snoepen Andere eetproblemen Storend tafelgedrag 1.3. Voedings- en eetstoornissen Pica Ruminatiestoornis Selectief eten Functionele dysfagie Voedselvermijdings- en emotionele stoornis Pervasief weigeringssyndroom 2. Wat zijn eetproblemen bij jongeren? Omschrijving Anorexia nervosa Boulemia nervosa Eetbuistoornis (binge eating disorder of BED) 2.2. Voorkomen 2.3. Jongeren, uiterlijk en eetgedrag 3. Risicofactoren en beschermende factoren voor eetproblemen Somatische oorzaken van verstoorde eetlust en gewichtsverlies Gevolgen en complicaties van ondergewicht/eetstoornis Lichamelijke gevolgen van ondervoeding/ondergewicht 5.2. Lichamelijke gevolgen van braken en laxeren 5.3. Psychosociale gevolgen van eetproblemen

7 ENERGIEBALANSGEDRAGINGEN VAN KINDEREN EN JONGEREN (29 pp.) An Victoir, VCLB-Vormingscentrum 1. EETPATRONEN 1.1. Hebben kinderen en jongeren een gezond eetpatroon? Doelstellingen van acties rond gezond eten Waarom eten kinderen en jongeren (on)gezond? Waarom kinderen dingen (niet) eten Wat is eetbaar? Wat lust ik? Wat leert een kind over eten? Consequenten van eetgedrag Antecedenten van eetgedrag De eetcultuur Hoe leren kinderen over eten? Eenvoudige blootstelling Observationeel leren of model-leren Operante conditionering Evaluatieve conditionering Leerprocessen gebruiken in een preventieve aanpak? BEWEEGPATRONEN 2.1. Kinderen en jongeren zijn fysiek niet fit (genoeg) Kinderen en jongeren bewegen niet genoeg Cijfers zwart op wit Profielen van activiteit Waarom doen kinderen (niet) graag aan sport? Antecedenten van beweging en sedentaire vrijetijdsbesteding Consequenten van beweging en sedentaire vrijetijdsbesteding Welke leerprocessen spelen mee? Blootstelling Model leren Klassieke en evaluatieve conditionering Operante conditionering

8 NUTTIG MATERIAAL (26 pp.) 1. Bewegingsdagboek Eetdagboek Checklist voor de omgeving bij een vermoeden van een eetstoornis 5 4. Checklist voor jongeren Heb ik een eetprobleem?.8 5. De actieve voedingsdriehoek Een gerichte anamnese Een persoonlijke test voor kinderen Gewicht en figuur: een attitudetest Nuttige publicaties Praktische tips rond voeding en eten Tips voor een gezonde gewichtstoename Tips voor ouders van een jongere met eetproblemen Toetsen van motivatie..24

Intervisie voor coördinatoren gewicht. Doelstelling. Gevolg is dat. Vlaamse Wetenschappelijke Vereniging voor Jeugdgezondheidszorg

Intervisie voor coördinatoren gewicht. Doelstelling. Gevolg is dat. Vlaamse Wetenschappelijke Vereniging voor Jeugdgezondheidszorg Intervisie voor coördinatoren gewicht Vlaamse Wetenschappelijke Vereniging voor Jeugdgezondheidszorg Doelstelling (vroeg)tijdige opsporing van kinderen/jongeren met obesitas (vroeg)tijdige opsporing van

Nadere informatie

NVE-K Ouderrapportage

NVE-K Ouderrapportage NVE-K Ouderrapportage Nederlandse vragenlijst voor eetgedrag bij kinderen ID 4589-9 Datum 27.07.2015 Informant: Marie Jones-Smit moeder NVE-K Inleiding 2 / 6 INLEIDING De NVE-K is een vragenlijst die de

Nadere informatie

De aanpak van eet en gewichtsproblemen in de CLB Inleiding

De aanpak van eet en gewichtsproblemen in de CLB Inleiding De aanpak van eet en gewichtsproblemen in de CLB Inleiding 5 februari 2009 Vlaamse Wetenschappelijke vereniging voor Jeugdgezondheidszorg Katelijne Van Hoeck In kranten, tijdschriften en in de medische

Nadere informatie

HTS Report NVE. Nederlandse vragenlijst voor eetgedrag. meneer 3 ID 255-126 Datum 15.01.2016. Zelfrapportage. Hogrefe Uitgevers BV, Amsterdam

HTS Report NVE. Nederlandse vragenlijst voor eetgedrag. meneer 3 ID 255-126 Datum 15.01.2016. Zelfrapportage. Hogrefe Uitgevers BV, Amsterdam NVE Nederlandse vragenlijst voor eetgedrag HTS Report ID 255-126 Datum 15.01.2016 Zelfrapportage NVE Inleiding 2 / 6 INLEIDING De NVE is een vragenlijst die op basis van zelfrapportage de belangrijkste

Nadere informatie

Eetstoornissen. Mellisa van der Linden

Eetstoornissen. Mellisa van der Linden Eetstoornissen Mellisa van der Linden Inhoud Hoofdstuk 1: Wat houdt een eetstoornis in? Hoofdstuk 2: Welke eetstoornissen zijn er? Hoofdstuk 3: Wat zijn bekende oorzaken voor een eetstoornis? Hoofdstuk

Nadere informatie

Standaardontwikkeling VWVJ Opvolging van het gewicht

Standaardontwikkeling VWVJ Opvolging van het gewicht Standaardontwikkeling VWVJ Opvolging van het gewicht Resultaten van een enquête gevoerd in het voorjaar 2006: inventarisatie van de huidige praktijk deel 1 Waarom een enquête? Welke zijn gangbare methodieken

Nadere informatie

Basistekst: Van signaal naar zorg Een aanbeveling voor de vroegdetectie van eet en gewichtsproblemen

Basistekst: Van signaal naar zorg Een aanbeveling voor de vroegdetectie van eet en gewichtsproblemen Basistekst: Van signaal naar zorg Een aanbeveling voor de vroegdetectie van eet en gewichtsproblemen 5 februari 2009 Vlaamse Wetenschappelijke Vereniging voor Jeugdgezondheidszorg en vzw.eetexpert.be 1

Nadere informatie

NVE-K Kindrapportage. Nederlandse vragenlijst voor eetgedrag bij kinderen. Bloem Jones

NVE-K Kindrapportage. Nederlandse vragenlijst voor eetgedrag bij kinderen. Bloem Jones NVE-K Kindrapportage Nederlandse vragenlijst voor eetgedrag bij kinderen ID 4589-9 Datum 27.07.2015 NVE-K Inleiding 2 / 5 INLEIDING De NVE-K is een vragenlijst die de belangrijkste risicofactoren voor

Nadere informatie

Eetstoornissen DSM-5. Leonieke Terpstra & Maartje Snoek

Eetstoornissen DSM-5. Leonieke Terpstra & Maartje Snoek Eetstoornissen DSM-5 Leonieke Terpstra & Maartje Snoek VOXVOTE Voelt u zichzelf te dik? Probeert u daar (soms) wat aan te doen (lijnen)? Heeft u een eetstoornis (gehad)? 2/3 van de vrouwen wil afvallen

Nadere informatie

Aanpak overgewicht en obesitas bij kinderen. Simone Velzeboer Themadagen 2012 Porto

Aanpak overgewicht en obesitas bij kinderen. Simone Velzeboer Themadagen 2012 Porto Aanpak overgewicht en obesitas bij kinderen Simone Velzeboer Themadagen 2012 Porto Definitie overgewicht/obesitas kinderen BMI Body Mass Index = Quetelet Index = Gewicht (kg)/ Lengte² (m)

Nadere informatie

Intakeprocedure IKK Onderzoek Kosten Hoe kom je bij Novaru m terecht? Nazorggroep Novarum ANOrexIA NervOsA Nabehandeling

Intakeprocedure IKK Onderzoek Kosten Hoe kom je bij Novaru m terecht? Nazorggroep Novarum ANOrexIA NervOsA Nabehandeling ANOrexIA NervOsA ANOrexIA NervOsA Wat is anorexia nervosa? Mensen met anorexia eten zo weinig, dat ze extreem mager worden. Vaak zijn ze ernstig ondervoed. Maar al zijn ze vel over been, toch zien ze in

Nadere informatie

Herken je de volgende verschijnselen bij jezelf? Dan kan het zijn dat er sprake is van een eetbuistoornis.

Herken je de volgende verschijnselen bij jezelf? Dan kan het zijn dat er sprake is van een eetbuistoornis. EEtbuIstOOrNIs EEtbuIstOOrNIs Wat is een eetbuistoornis? Een eetbuistoornis wordt ook wel Binge Eating Disorder (BED) genoemd. Mensen met een eetbuistoornis hebben regelmatig onbedwingbare en hevige eetbuien

Nadere informatie

Diabetes & Eetstoornissen Een uiterst gevaarlijke combinatie. Prof. Dr. M. Vervaet - Universiteit Gent - Centrum voor Eetstoornissen

Diabetes & Eetstoornissen Een uiterst gevaarlijke combinatie. Prof. Dr. M. Vervaet - Universiteit Gent - Centrum voor Eetstoornissen Diabetes & Eetstoornissen Een uiterst gevaarlijke combinatie Prof. Dr. M. Vervaet - Universiteit Gent - Centrum voor Eetstoornissen GEZOND EN ZIEK Lichamelijke Gezondheid Diabetes: somatische aandoening

Nadere informatie

Diaboulimia. Eetproblemen bij insuline afhankelijke diabetes. Anne-Marije Goutbeek Kinder- jeugdpsycholoog GZ psycholoog

Diaboulimia. Eetproblemen bij insuline afhankelijke diabetes. Anne-Marije Goutbeek Kinder- jeugdpsycholoog GZ psycholoog Diaboulimia Eetproblemen bij insuline afhankelijke diabetes Anne-Marije Goutbeek Kinder- jeugdpsycholoog GZ psycholoog Minke Eilander Promovenda Pedagoog Programma workshop Achtergrond In de spreekkamer

Nadere informatie

RealFit. Wat is het Doelstelling Voor wie Historie Waarom RealFit

RealFit. Wat is het Doelstelling Voor wie Historie Waarom RealFit RealFit Wat is het Doelstelling Voor wie Historie Waarom RealFit Wat is RealFit? Effectieve multidisciplinaire aanpak van overgewicht bij jongeren van 13 tot 18 jaar. De 13 weken durende cursus bevat:

Nadere informatie

Inleiding. (leerlingbegeleider op een vmbo-school)

Inleiding. (leerlingbegeleider op een vmbo-school) 9 1 Inleiding Er was eens een meisje Zij klopte op mijn deur. Ik deed open en zij zei: Ik heb een eetprobleem. Kom binnen, zei ik, wat moedig dat je hier komt om hulp te vragen. Dat is de eerste stap.

Nadere informatie

HERKENNING EN AANPAK VAN OVERGEWICHT EN OBESITAS. Draaiboek voor HUISARTSEN Concepttekst

HERKENNING EN AANPAK VAN OVERGEWICHT EN OBESITAS. Draaiboek voor HUISARTSEN Concepttekst HERKENNING EN AANPAK VAN OVERGEWICHT EN OBESITAS Draaiboek voor HUISARTSEN Concepttekst Redactie: Laura Debray Projectcoördinatie: An Vandeputte Werkgroep: Dr. Annelies Colliers, Prof. Dr. Paul De Cort,

Nadere informatie

Het klinisch onderzoek bij eet of gewichtsproblemen Een standaard voor de CLB praktijk

Het klinisch onderzoek bij eet of gewichtsproblemen Een standaard voor de CLB praktijk Het klinisch onderzoek bij eet of gewichtsproblemen Een standaard voor de CLB praktijk 5 2 2009 Vlaamse Wetenschappelijke Vereniging voor Jeugdgezondheidszorg Katelijne Van Hoeck Stap voor stap door de

Nadere informatie

Een visie op preventie van eet en gewichtsproblemen

Een visie op preventie van eet en gewichtsproblemen Een visie op preventie van eet en gewichtsproblemen Wanneer in deze en verdere teksten het begrip preventie wordt gehanteerd, wordt hiermee gezondheidsbevordering en ziektepreventie bedoeld. Vroegdetectie

Nadere informatie

Cognitieve gedragstherapie bij eetstoornissen

Cognitieve gedragstherapie bij eetstoornissen FE 0807-1 Meer informatie Bij de VGCt zijn meer folders verkrijgbaar, voor volwassenen bijvoorbeeld over angst en depressie. Speciaal voor kinderen zijn er folders over veel piekeren, verlatingsangst,

Nadere informatie

FEEDING & EATING DISORDERS. Eten, Eetproblemen en Gedachtes. K 00 Pica (eating nonfood)

FEEDING & EATING DISORDERS. Eten, Eetproblemen en Gedachtes. K 00 Pica (eating nonfood) Programma Welkom & Introductie Geloof niet alles wat je denkt! Introductie Workshop Cognitieve Gedragstherapie voor Eetproblemen Ofwel: een hapje proeven van cognitieve gedragstherapie Eten, Eetproblemen

Nadere informatie

Mensen met boulimia hebben vaak een normaal basisgewicht, en kunnen. Herken je de volgende verschijnselen bij jezelf? Dan kan het zijn dat je

Mensen met boulimia hebben vaak een normaal basisgewicht, en kunnen. Herken je de volgende verschijnselen bij jezelf? Dan kan het zijn dat je BOulImIa NerVOsa BOulImIa NerVOsa Wat is boulimia nervosa? Boulimia nervosa houdt in dat je regelmatig flinke eetbuien hebt waarbij je de controle lijkt te verliezen. Tegelijkertijd ben je bang voor overgewicht.

Nadere informatie

20 jaar praktijkondersteuning i.v.m. preventie van eetproblemen en overgewicht. An Vandeputte, Kenniscentrum Eetexpert

20 jaar praktijkondersteuning i.v.m. preventie van eetproblemen en overgewicht. An Vandeputte, Kenniscentrum Eetexpert 20 jaar praktijkondersteuning i.v.m. preventie van eetproblemen en overgewicht An Vandeputte, Kenniscentrum Eetexpert An.Vandeputte@eetexpert.be Gezondheidsconferentie 16-12-2016 1 Kenniscentrum Eetexpert

Nadere informatie

CheckTeen 2011: Eet- en beweeggedrag van leerlingen in het voortgezet onderwijs in Zwolle

CheckTeen 2011: Eet- en beweeggedrag van leerlingen in het voortgezet onderwijs in Zwolle Onderzoekscentrum Preventie Overgewicht CheckTeen 2011: Eet- en beweeggedrag van leerlingen in het voortgezet onderwijs in ZWOLLE Een onderzoek naar het eet- en beweeggedrag van leerlingen van de 2 e klas

Nadere informatie

Samenvatting. Opvoeding en thuis omgeving als aangrijpingspunten in de preventie van overgewicht bij kinderen: resultaten van de ChecKid studie

Samenvatting. Opvoeding en thuis omgeving als aangrijpingspunten in de preventie van overgewicht bij kinderen: resultaten van de ChecKid studie Opvoeding en thuis omgeving als aangrijpingspunten in de preventie van overgewicht bij kinderen: resultaten van de ChecKid studie Overgewicht is een snel groeiend wereldwijd probleem en is geassocieerd

Nadere informatie

Dagelijks ontbijten en elke dag groente en fruit eten zijn gedragingen die bijdragen aan een gezonde leefstijl.

Dagelijks ontbijten en elke dag groente en fruit eten zijn gedragingen die bijdragen aan een gezonde leefstijl. De Vlieger 3 CHECKID ChecKid is een grootschalig leefstijlonderzoek onder basisschoolleerlingen in Zwolle. Het brengt (on)gezond gedrag, leefstijl en de leefomgeving van kinderen in Zwolle in kaart. ChecKid

Nadere informatie

Protocol obesitas. Mw. J. Mentink, student geneeskunde. Drs. W.E. Schrader, huisarts. Drs. D.M. Keesenberg, gezondheidswetenschapper

Protocol obesitas. Mw. J. Mentink, student geneeskunde. Drs. W.E. Schrader, huisarts. Drs. D.M. Keesenberg, gezondheidswetenschapper Protocol obesitas Mw. J. Mentink, student geneeskunde Drs. W.E. Schrader, huisarts Drs. D.M. Keesenberg, gezondheidswetenschapper BMI & buikomvang Diagnostiek Oorzaken van obesitas Risicofactoren & co-morbiditeit

Nadere informatie

Agenda. Help, strijd aan tafel. Wanneer eetgedrag een probleem is. Wanneer eten geven een probleem is. Signalering.

Agenda. Help, strijd aan tafel. Wanneer eetgedrag een probleem is. Wanneer eten geven een probleem is. Signalering. Help, strijd aan tafel Agenda DOK h Esther Konijn, kinderdiëtist De Bloei Diëtistenpraktijk voor Jeugd en Gezin Ellen Blom, kinderdiëtist Voeding op Maat Kennismakingsrondje met verwachtingen Begrippen

Nadere informatie

Samenvatting Dankwoord About the author

Samenvatting Dankwoord About the author Samenvatting Dankwoord About the author Samenvatting 177 Samenvatting Overgewicht en obesitas worden gedefinieerd op basis van de body mass index (BMI) (hoofdstuk 1). Deze index wordt berekend door het

Nadere informatie

Complex probleemgedrag bij ASS: ETEN. S.A. van der Laan, psychiater Polikliniek volwassenen Dr. Leo Kannerhuis

Complex probleemgedrag bij ASS: ETEN. S.A. van der Laan, psychiater Polikliniek volwassenen Dr. Leo Kannerhuis Complex probleemgedrag bij ASS: ETEN S.A. van der Laan, psychiater Polikliniek volwassenen Dr. Leo Kannerhuis Autismespectrum stoornis eten eetprobleem eetstoornis Eten is. Complex Zintuigen prikkelend

Nadere informatie

Substudie: Aanbeveling inzake de opsporing en verwijzing van het te kleine kind.

Substudie: Aanbeveling inzake de opsporing en verwijzing van het te kleine kind. INTERUNIVERSITAIRE GGS-OPLEIDING JEUGDGEZONDHEIDSZORG 2006 Evaluatie van de praktische toepassing van de standaard groei en pubertaire ontwikkeling in de centra voor leerlingenbegeleiding Substudie: Aanbeveling

Nadere informatie

Centrum Specialistische Behandelingen (CSB)

Centrum Specialistische Behandelingen (CSB) Internet: www.sabn.nl E-mail: info@sabn.nl Centrum Specialistische Behandelingen (CSB) Overige websites: www.eetstoornissen.nl Afdeling Eetstoornissen Informatiefolder voor verwijzers 12 De Afdeling Eetstoornissen

Nadere informatie

Gezond gewicht. Wat kunt u er zelf aan doen? altijd dichtbij. Vraag ons gerust om advies.

Gezond gewicht. Wat kunt u er zelf aan doen? altijd dichtbij. Vraag ons gerust om advies. Gezond gewicht Wat kunt u er zelf aan doen? Vraag ons gerust om advies altijd dichtbij www.alphega-apotheek.nl Gezond gewicht De meeste mensen willen graag een aantal kilo s afvallen. Maar is dat wel nodig?

Nadere informatie

Voedingsmanagement in de Psychiatrie

Voedingsmanagement in de Psychiatrie Voedingsmanagement in de Psychiatrie Anneke van Hellemond, diëtist Anneke Wijtsma, diëtist 1 Inhoud presentatie Voedingsproblemen Overgewicht Metabool syndroom Verwijzen naar gespecialiseerd diëtist Behandelwijze

Nadere informatie

Gezond gewicht. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg

Gezond gewicht. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg Gezond gewicht Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies Jouw gezondheid is onze zorg Inhoud Overgewicht 3 Oorzaken 4 Gezond gewicht 4 Tailleomvang 5 Voorkomen van overgewicht 6 Wat kun je

Nadere informatie

Inhoud. 3 Theorieën over ontwikkeling 59

Inhoud. 3 Theorieën over ontwikkeling 59 Inhoud 1 Introductie 15 1.1 Ontwikkelingspsychopathologie 16 1.1.1 Vroeger en later 18 1.1.2 Een dynamisch gezichtspunt 18 1.1.3 Een uniek individu met unieke ervaringen 20 1.2 Opbouw van het boek 21 1.3

Nadere informatie

2 Exploratietraject voor adolescenten

2 Exploratietraject voor adolescenten 2 Exploratietraject voor adolescenten 2.1 Gewichtsprobleem Wanneer er geen aanwijzingen zijn voor een secundaire obesitas zal de CLB-arts en CLBverpleegkundige aan de jongere bezorgdheid uiten en informeren

Nadere informatie

JGZ-richtlijn Voeding en eetgedrag BDS-protocol

JGZ-richtlijn Voeding en eetgedrag BDS-protocol JGZ-richtlijn Voeding en eetgedrag BDS-protocol Versie BDS: 3.2.3 Versie protocol: 1.1 Status: DEFINITIEF Dit BDS-protocol geeft aan hoe handelingsaanbevelingen ten behoeve van de zorg voor het kind conform

Nadere informatie

Obesitas bij kinderen MULTIDISCIPLINAIRE AANPAK H.-HARTZIEKENHUIS LIER

Obesitas bij kinderen MULTIDISCIPLINAIRE AANPAK H.-HARTZIEKENHUIS LIER Obesitas bij kinderen MULTIDISCIPLINAIRE AANPAK H.-HARTZIEKENHUIS LIER Gewichtige punten 1. Definities 2. Prevalentie 3. Gezondheidsproblemen t.g.v. obesitas 4. Obesitas en slaap 5. Multidisciplinaire

Nadere informatie

Eetstoornis bij obesitas. Een afstudeeropdracht naar de risicofactoren die kunnen duiden op een eetstoornis bij obesitas

Eetstoornis bij obesitas. Een afstudeeropdracht naar de risicofactoren die kunnen duiden op een eetstoornis bij obesitas Een afstudeeropdracht naar de risicofactoren die kunnen duiden op een eetstoornis bij obesitas Werkgroep VIE: Voedingsinterventie Eetstoornissen Hogeschool van Amsterdam Oktober 2006 Februari 2007 Maaike

Nadere informatie

Werkboek Terugvalpreventie Jeugd Naam van de patiënt

Werkboek Terugvalpreventie Jeugd Naam van de patiënt Werkboek Terugvalpreventie Jeugd Naam van de patiënt Het Werkboek Terugvalpreventie Je behandelaar heeft aan jou het voorstel gedaan om een terugvalpreventieplan op te gaan stellen. Het doel hiervan is

Nadere informatie

Inhoud. Voorwoord 11. Inleiding 13 Wat vindt u in dit boek? 14 Voor wie is dit boek bedoeld? 15

Inhoud. Voorwoord 11. Inleiding 13 Wat vindt u in dit boek? 14 Voor wie is dit boek bedoeld? 15 Inhoud Voorwoord 11 Inleiding 13 Wat vindt u in dit boek? 14 Voor wie is dit boek bedoeld? 15 1 Kenmerken van eetstoornissen 17 1 Inleiding 17 2 Criteria voor anorexia nervosa 17 Wat zijn de criteria voor

Nadere informatie

29-6-2011. Jeroen de Wilde, Arts M&G-onderzoeker JGZ 4-19 CJG Den Haag 29 juni 2011 2. Ondergewicht = Westerse landen: 2-15% Asian enigma

29-6-2011. Jeroen de Wilde, Arts M&G-onderzoeker JGZ 4-19 CJG Den Haag 29 juni 2011 2. Ondergewicht = Westerse landen: 2-15% Asian enigma Jeroen de Wilde, Arts M&G-onderzoeker JGZ 4-19 CJG Den Haag 29 juni 2011 2 29 juni 2011 1 Ondergewicht = A. Een gewicht of BMI onder een bepaalde grenswaarde Gewicht naar lengte, per geslacht Gewicht naar

Nadere informatie

> Overgewicht bij kinderen

> Overgewicht bij kinderen www.azstlucas.be > Overgewicht bij kinderen Multidisciplinair obesitasteam Overgewicht bij kinderen Inhoudstafel 1. Een beetje te zwaar 3 2 Is het gewicht van uw kind normaal? 4 3 Risico s van overgewicht

Nadere informatie

Heyens Isabelle, diëtiste Centrum voor Voeding en Diëtiek UZGent. 16 oktober 2014

Heyens Isabelle, diëtiste Centrum voor Voeding en Diëtiek UZGent. 16 oktober 2014 Heyens Isabelle, diëtiste Centrum voor Voeding en Diëtiek UZGent 16 oktober 2014 INHOUD Post operatief verloop Doelstelling dieetadvies Dieetadvies Casus dumpingklachten Zwangerschap Emotioneel eetgedrag

Nadere informatie

Onderhuids. Workshop Zelfverwonding en Eetstoornissen. 9 december 2005

Onderhuids. Workshop Zelfverwonding en Eetstoornissen. 9 december 2005 Onderhuids Workshop Zelfverwonding en Eetstoornissen 9 december 005 Voorstellen ZieZo Eetstoornissen Ervaringsverhaal Vragenlijst zelfbeschadiging en Eetstoornissen Vragen José Geertsema Ellen Spanjers

Nadere informatie

Overgewicht en obesitas: een psychologisch perspectief

Overgewicht en obesitas: een psychologisch perspectief Overgewicht en obesitas: een psychologisch perspectief dr. Leentje Vervoort Leentje.Vervoort@UGent.be Overgewicht en obesitas Diagnose ~ % lichaamsvet BMI als proxy van lichaamsvet BMI: volwassenen bijkomende

Nadere informatie

Effectieve voeding en beweging bij overgewicht Esther van Etten Sportdietist

Effectieve voeding en beweging bij overgewicht Esther van Etten Sportdietist Effectieve voeding en beweging bij overgewicht Esther van Etten Sportdietist - Sportdietist: - Eigen praktijk: SMC Fysiomed Amsterdam - Nationale roeiselectie: KNRB - Schrijven van blogs en columns: JOGG,

Nadere informatie

STANDAARD GROEI EN PUBERTAIRE ONTWIKKELING

STANDAARD GROEI EN PUBERTAIRE ONTWIKKELING Vlaamse Wetenschappelijke Vereniging voor Jeugdgezondheidszorg 2005 STANDAARD GROEI EN PUBERTAIRE ONTWIKKELING Dr. Katelijne Van Hoeck Wetenschappelijk medewerker VWVJ Prof. Dr. Karel Hoppenbrouwers Voorzitter

Nadere informatie

VROEGDETECTIE BIJ EET- EN GEWICHTSPROBLEMEN

VROEGDETECTIE BIJ EET- EN GEWICHTSPROBLEMEN VROEGDETECTIE BIJ EET- EN GEWICHTSPROBLEMEN Een onevenwichtig eet- en beweegpatroon kan leiden tot overgewicht of ondergewicht. Beide gewichtsproblemen hebben belangrijke gevolgen voor de gezondheid. Ook

Nadere informatie

Overgewicht en verminderde vruchtbaarheid

Overgewicht en verminderde vruchtbaarheid Overgewicht en verminderde vruchtbaarheid Het aantal mensen met overgewicht en obesitas (ernstig overgewicht of zwaarlijvigheid) is de laatste tien jaar wereldwijd explosief toegenomen. In Nederland zijn

Nadere informatie

Er zijn verschillende meetmethodes waarmee u kunt vaststellen of u een gezond gewicht hebt:

Er zijn verschillende meetmethodes waarmee u kunt vaststellen of u een gezond gewicht hebt: Een gezond gewicht Een gezond gewicht Hebt u een gezond gewicht? Energiebalans Bewegen Hoe behoudt u een gezond gewicht? Tips voor het behouden van een gezond gewicht Tips voor het bereiken van een gezond

Nadere informatie

BMI-GEGEVENS VAN DE JEUGD IN EMMEN

BMI-GEGEVENS VAN DE JEUGD IN EMMEN BMI-GEGEVENS VAN DE JEUGD IN EMMEN IN DE PERIODE 2011-2015 Hoe ontwikkelt overgewicht zich in de gemeente? En hoe verhoudt de gemeente zich daarin tot? Met de onderstaande gegevens geven we een aanzet

Nadere informatie

in gesprek over: Eetstoornissen

in gesprek over: Eetstoornissen in gesprek over: Eetstoornissen Colofon Auteur: H.W. Hoek Redactie: W. Smith-van Rietschoten (eindredacteur) J.L.M. van der Beek E.A.M. Knoppert-van der Klein R.B. Laport C.R. van Meer E. Olivier M. van

Nadere informatie

5 2 2009 Vlaamse Wetenschappelijke Vereniging voor Jeugdgezondheidszorg & vzw.eetexpert.be Valued Acer Customer

5 2 2009 Vlaamse Wetenschappelijke Vereniging voor Jeugdgezondheidszorg & vzw.eetexpert.be Valued Acer Customer Theorie Eetproblemen 5 2 2009 Vlaamse Wetenschappelijke Vereniging voor Jeugdgezondheidszorg & vzw.eetexpert.be Valued Acer Customer 1 I. Voedings- en eetproblemen bij kinderen... 3 II. Wat zijn eetproblemen

Nadere informatie

Aanpak van obesitas bij volwassenen in de eerstelijn:

Aanpak van obesitas bij volwassenen in de eerstelijn: Aanpak van obesitas bij volwassenen in de eerstelijn: implementatieonderzoek van een stappenplan Dr. Nouwen Leen, KU Leuven Promotor: Prof. Dr. De Cort Paul, KU Leuven Co-promotor: Dr. Van de Vloed Olga

Nadere informatie

Voeding, energie en gewicht vmbo-b34. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie.

Voeding, energie en gewicht vmbo-b34. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie. Auteur VO-content Laatst gewijzigd Licentie Webadres 04 January 2017 CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie http://maken.wikiwijs.nl/73596 Dit lesmateriaal is gemaakt met Wikiwijs Maken van Kennisnet.

Nadere informatie

Overgewicht Inhoud Inleiding Oorzaken van overgewicht

Overgewicht Inhoud Inleiding Oorzaken van overgewicht Overgewicht Brochure over oorzaken, gevolgen en behandeling van overgewicht. Met eet- en beweegdagboekje. Inhoud Inleiding Oorzaken van overgewicht Gevolgen van overgewicht Meten en wegen BMI (Body Mass

Nadere informatie

Eetstoornissen bij jongeren. Verschillende eetstoornissen. Jongeren. Epidemiologie 31-3-2014. DOK h Stichting Deskundigheidsbevordering.

Eetstoornissen bij jongeren. Verschillende eetstoornissen. Jongeren. Epidemiologie 31-3-2014. DOK h Stichting Deskundigheidsbevordering. Eetstoornissen bij jongeren Elisabeth Thiadens GZ-psycholoog Disclosure belangen spreker (potentiële) belangenverstrengeling Voor bijeenkomst mogelijk relevante relaties met bedrijven Zie hieronder Bedrijfsnaam

Nadere informatie

JGZ richtlijn voeding en eetgedrag

JGZ richtlijn voeding en eetgedrag JGZ richtlijn voeding en eetgedrag netwerkdag NKD 20 september 2013 Brenda Glas Wat gaan we tot ons nemen? Najaar 2013 JGZ-richtlijn Voeding en eetgedrag 2012 NVK-richtlijn Signalering van somatische oorzaken

Nadere informatie

OBESITAS BIJ KINDEREN. Myriam Van Winckel Kinderarts, UZ Gent Caroline Braet Dr. psychologie, UGent

OBESITAS BIJ KINDEREN. Myriam Van Winckel Kinderarts, UZ Gent Caroline Braet Dr. psychologie, UGent OBESITAS BIJ KINDEREN Myriam Van Winckel Kinderarts, UZ Gent Caroline Braet Dr. psychologie, UGent Is hier iemand ziek? Obesitas = risicofactor ziekte Erkenning als ziekte van belang voor terugbetaling

Nadere informatie

2 Classificatie, diagnostiek en epidemiologie 35

2 Classificatie, diagnostiek en epidemiologie 35 Inhoudsopgave Overzicht van figuren, kaders en tabellen 17 1 Introductie 23 1.1 Wat is ontwikkelingspsychopathologie? 24 1.1.1 Vroeger en nu 25 1.1.2 Een dynamisch gezichtspunt 26 1.1.3 Een uniek individu

Nadere informatie

BMI-GEGEVENS VAN DE JEUGD IN WESTERVELD

BMI-GEGEVENS VAN DE JEUGD IN WESTERVELD BMI-GEGEVENS VAN DE JEUGD IN WESTERVELD IN DE PERIODE 2011-2014 Hoe ontwikkelt overgewicht zich in de gemeente? En hoe verhoudt de gemeente zich daarin tot? Met de onderstaande gegevens geven we een aanzet

Nadere informatie

Lesbrief Nationaal Jeugd Musical Theater, Modelkind.

Lesbrief Nationaal Jeugd Musical Theater, Modelkind. Lesbrief Nationaal Jeugd Musical Theater, Modelkind. In de voorstelling Modelkind A.A.A.H. ontwikkelt Claire een eetstoornis: Anorexia Nervosa. De ouders van Claire en Constance leggen veel druk op hun

Nadere informatie

ZATERDAG 20/02/2016 DONDERDAG 03/03/2016 ZATERDAG 21/05/2016 DONDERDAG 02/06/2016 MODULE 2 OBESITAS KINDEREN ZATERDAG 08/10/2016 DAG

ZATERDAG 20/02/2016 DONDERDAG 03/03/2016 ZATERDAG 21/05/2016 DONDERDAG 02/06/2016 MODULE 2 OBESITAS KINDEREN ZATERDAG 08/10/2016 DAG BASISMODULE 1 BEWEGING EN GEZONDHEID ZATERDAG 20/02/2016 DONDERDAG 03/03/2016 DAG 1 09.00-17.00 DAG 2 13.30-19.00 ZATERDAG 12/03/2016 DAG 3 09.00-17.00 BASISMODULE 1 BEWEGING EN GEZONDHEID ZATERDAG 21/05/2016

Nadere informatie

niveau 2, 3, 4 thema 5.5

niveau 2, 3, 4 thema 5.5 niveau 2, 3, 4 thema 5.5 Gezonde voeding Inleiding Wanneer eet je gezond? Hoeveel moet ik dagelijks eten? Wat is een goed lichaamsgewicht? Onder- en overgewicht Inleiding Goede voeding levert de dagelijks

Nadere informatie

Verwijzen naar het Centrum voor Eetstoornissen

Verwijzen naar het Centrum voor Eetstoornissen Verwijzen naar het Centrum voor Eetstoornissen Breed behandelaanbod Ons Centrum voor Eetstoornissen biedt de mogelijkheid tot behandeling van alle vormen van eetstoornissen, zoals anorexia nervosa, boulimia

Nadere informatie

Psychologische begeleiding

Psychologische begeleiding Psychologische begeleiding na een bariatrische ingreep - Anne-Marie Der Kinderen, kaderhuisarts GGZ - Gerbrand van Hout, klinisch psycholoog Catharina Ziekenhuis - Noor Schuilwerve, klinisch psycholoog

Nadere informatie

Beweging, voeding en. (over)gewicht

Beweging, voeding en. (over)gewicht JONGERENPEILING 2008 ZUID-HOLLAND NOORD De jongerenpeiling heeft als doel om periodiek op systematische wijze ontwikkelingen in gezondheid en gewoonten van jongeren in kaart te brengen. Dit is het eerste

Nadere informatie

Zorg voor jongeren met eet- en gewichtsproblemen Implementatie van het stappenplan

Zorg voor jongeren met eet- en gewichtsproblemen Implementatie van het stappenplan Zorg voor jongeren met eet- en gewichtsproblemen Implementatie van het stappenplan Nguyen Thi Kim Hanh KU Leuven Promotor: Prof. Dr. Paul De Cort KU Leuven Co-promotoren: Mevr. An Vandeputte vzw Eetexpert.be

Nadere informatie

Psychologie en obesitas

Psychologie en obesitas Psychologie en obesitas Sarah Huysegems Klinisch Psychologe sarah.huysegems@hhleuven.be Symposium Obesitas 12 oktober 2013 Inhoud Rol van de psycholoog volgens PaCënt Gedragsprobleem KB inzake bariatrie

Nadere informatie

BMI-GEGEVENS VAN DE JEUGD IN NOORDENVELD

BMI-GEGEVENS VAN DE JEUGD IN NOORDENVELD BMI-GEGEVENS VAN DE JEUGD IN NOORDENVELD IN DE PERIODE 2011-2016 Hoe ontwikkelt overgewicht zich in de gemeente? En hoe verhoudt de gemeente zich daarin tot? Met de onderstaande gegevens geven we een aanzet

Nadere informatie

Op naar DSM 5. Mariken van Onna Klinisch psycholoog-psychotherapeut Supervisor VGCt Karakter Nijmegen Universitair Centrum Kinder- en jeugdpsychiatrie

Op naar DSM 5. Mariken van Onna Klinisch psycholoog-psychotherapeut Supervisor VGCt Karakter Nijmegen Universitair Centrum Kinder- en jeugdpsychiatrie Op naar DSM 5 Mariken van Onna Klinisch psycholoog-psychotherapeut Supervisor VGCt Karakter Nijmegen Universitair Centrum Kinder- en jeugdpsychiatrie Nieuwe (wetenschappelijke) ontwikkelingen Meer kennis

Nadere informatie

A. Inleiding B. Etiologie van obesitas C. Klinische verschijnselen bij obesitas D. Diagnostiek E. Therapie F. Preventie G. Take home messages

A. Inleiding B. Etiologie van obesitas C. Klinische verschijnselen bij obesitas D. Diagnostiek E. Therapie F. Preventie G. Take home messages A. Inleiding B. Etiologie van obesitas C. Klinische verschijnselen bij obesitas D. Diagnostiek E. Therapie F. Preventie G. Take home messages Overgewicht en obesitas is wereldwijd een toenemend probleem

Nadere informatie

De inhoud van dit thema: 2 Achtergronden en uitingsvormen. 3 De meest voorkomende eetstoornissen

De inhoud van dit thema: 2 Achtergronden en uitingsvormen. 3 De meest voorkomende eetstoornissen DC 68 Eetstoornissen 1 Inleiding Eetstoornissen vormen een aparte hoofdcategorie in het statisch handboek (DSM) voor diagnose en statistiek van psychische aandoeningen. Een eetstoornis wordt omschreven

Nadere informatie

Zet uzelf in beweging!

Zet uzelf in beweging! informatie voor mensen die de BeweegKuur gaan volgen Zet uzelf in beweging! Het programma van de BeweegKuur Tijdens de BeweegKuur krijgt u professionele begeleiding om uw leefstijl aan te passen. U staat

Nadere informatie

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Alcoholgebruik Psychosociale gezondheid Genotmiddelen Voeding, bewegen en gewicht Seksueel gedrag Samenvatting en aanbevelingen Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Jongerenmonitor In 2011 is in de regio IJsselland

Nadere informatie

De juiste voeding, advies op maat

De juiste voeding, advies op maat De juiste voeding, advies op maat Veelzijdig in zorg Voedingsvoorlichting & Dieetadvies Vérian, veelzijdig in zorg Vérian biedt u een breed aanbod aan zorgdiensten, 24 uur per dag, 7 dagen in de week.

Nadere informatie

BMI-GEGEVENS VAN DE JEUGD IN TYNAARLO

BMI-GEGEVENS VAN DE JEUGD IN TYNAARLO BMI-GEGEVENS VAN DE JEUGD IN TYNAARLO IN DE PERIODE 2011-2016 Hoe ontwikkelt overgewicht zich in de gemeente? En hoe verhoudt de gemeente zich daarin tot? Met de onderstaande gegevens geven we een aanzet

Nadere informatie

Binge or Control? Assessment of the validity, treatment and underlying mechanisms of Binge Eating Disorder

Binge or Control? Assessment of the validity, treatment and underlying mechanisms of Binge Eating Disorder Binge or Control? Assessment of the validity, treatment and underlying mechanisms of Binge Eating Disorder Alexandra Dingemans Nederlandse samenvatting Eetbuien of controle? Onderzoek naar de validiteit,

Nadere informatie

Bijlagen bij de basistekst. 5 2 2009 Vlaamse Wetenschappelijke Vereniging voor Jeugdgezondheidszorg en vzw.eetexpert.be

Bijlagen bij de basistekst. 5 2 2009 Vlaamse Wetenschappelijke Vereniging voor Jeugdgezondheidszorg en vzw.eetexpert.be Bijlagen bij de basistekst 5 2 2009 Vlaamse Wetenschappelijke Vereniging voor Jeugdgezondheidszorg en vzw.eetexpert.be I. Bijlage 1: Signaalverheldering/intake... 3 II. Bijlage 2: Verdere exploratie...

Nadere informatie

VOORW OORD VOORWOORD. Omwille van de leesbaarheid staat in dit boekje steeds hij, maar je kunt hiervoor natuurlijk ook zij lezen.

VOORW OORD VOORWOORD. Omwille van de leesbaarheid staat in dit boekje steeds hij, maar je kunt hiervoor natuurlijk ook zij lezen. VOORW OORD VOORWOORD Over dit boekje Alles over gezond eten en bewegen met kinderen van 4 tot 18 jaar? Bij de titel van dit boekje vraag je je misschien af wat een kleuter te maken heeft met iemand die

Nadere informatie

Herkenning en aanpak van overgewicht en obesitas bij volwassenen als preventie van diabetes. Stappenplan voor de huisarts en zijn team

Herkenning en aanpak van overgewicht en obesitas bij volwassenen als preventie van diabetes. Stappenplan voor de huisarts en zijn team Herkenning en aanpak van overgewicht en obesitas bij volwassenen als preventie van diabetes Stappenplan voor de huisarts en zijn team Op het menu 1. Voorstelling Eetexpert 2. Achtergrond 3. Kernboodschappen

Nadere informatie

BMI-GEGEVENS VAN DE JEUGD IN MIDDEN-DRENTHE

BMI-GEGEVENS VAN DE JEUGD IN MIDDEN-DRENTHE BMI-GEGEVENS VAN DE JEUGD IN MIDDEN-DRENTHE IN DE PERIODE 2011-2016 Hoe ontwikkelt overgewicht zich in de gemeente? En hoe verhoudt de gemeente Midden- zich daarin tot? Met de onderstaande gegevens geven

Nadere informatie

218 SAMENVATTING De prevalentie van overgewicht en obesitas bij kinderen is de laatste jaren sterk toegenomen. In Nederland hebben 12.8% van de jongen

218 SAMENVATTING De prevalentie van overgewicht en obesitas bij kinderen is de laatste jaren sterk toegenomen. In Nederland hebben 12.8% van de jongen Samenvatting 217 218 SAMENVATTING De prevalentie van overgewicht en obesitas bij kinderen is de laatste jaren sterk toegenomen. In Nederland hebben 12.8% van de jongens en 14.8% van de meisjes overgewicht,

Nadere informatie

Inhoudsopgave Opleiding tot Gewichtsconsulent

Inhoudsopgave Opleiding tot Gewichtsconsulent Inhoudsopgave Opleiding tot Gewichtsconsulent Inhoudsopgave I Hoofdstuk 1: Onderwijsleerplan Opleiding tot Gewichtsconsulent 1.1 Definiëring en afbakening VII 1.2 Onderwijsleerplan VIII 1.3 Werkwijze en

Nadere informatie

BDS-protocol. JGZ-richtlijn Signalering van en verwijscriteria bij kleine lichaamslengte

BDS-protocol. JGZ-richtlijn Signalering van en verwijscriteria bij kleine lichaamslengte BDS-protocol JGZ-richtlijn Signalering van en verwijscriteria bij kleine lichaamslengte Versie BDS: 3.2.2 Versie protocol: 1.0 Status: DEFINITIEF Dit BDS-protocol geeft aan hoe handelingsaanbevelingen

Nadere informatie

Eetstoornissen - Dr. Martine F. Delfos

Eetstoornissen - Dr. Martine F. Delfos Kennisnet Leerlingzorg Archief h ttp ://www.k e n n is n e t.n l/vo /le e rlin g z o rg /a rch ie f/b ijdrag e n 2003/eetstoornissen.html Eetstoornissen - Dr. Martine F. Delfos Dr. Martine F. Delfos is

Nadere informatie

TOPSPORTERS EN EETSTOORNISSEN: NIEUW VLAAMS ONDERZOEK

TOPSPORTERS EN EETSTOORNISSEN: NIEUW VLAAMS ONDERZOEK TOPSPORTERS EN EETSTOORNISSEN: NIEUW VLAAMS ONDERZOEK 22 april 2014 TOPSPORTERS EN EETSTOORNISSEN: NIEUW VLAAMS ONDERZOEK De gemiddelde Vlaamse topsporter heeft geen eetstoornis. Dat blijkt uit onderzoek

Nadere informatie

Samenvatting Go4it - de effectiviteit van een poliklinische multidisciplinaire groepsbehandeling voor obese adolescenten

Samenvatting Go4it - de effectiviteit van een poliklinische multidisciplinaire groepsbehandeling voor obese adolescenten Go4it - de effectiviteit van een poliklinische multidisciplinaire groepsbehandeling voor obese adolescenten Overgewicht en obesitas onder Nederlandse kinderen en adolescenten zijn een toenemend volksgezondheidsprobleem.

Nadere informatie

Rotterdam Lekker Fit! Trendanalyse overgewicht onder Rotterdamse kinderen

Rotterdam Lekker Fit! Trendanalyse overgewicht onder Rotterdamse kinderen Gegevensbronnen De overgewichtcijfers in deze factsheet zijn gebaseerd op lengte en gewicht gegevens uit twee verschillende registratiesystemen: Kidos en de Fitmeter. Trendanalyse overgewicht onder Rotterdamse

Nadere informatie

Aan tafel. Peuters, kleuters en lagere schoolkinderen

Aan tafel. Peuters, kleuters en lagere schoolkinderen Aan tafel! Aan tafel Als ouder heb je een grote invloed op de eetgewoonten van je kind. Kinderen leren in de eerste plaats eten wat ze hun ouders zien eten en doen jouw eetgedrag na. En dat start al bij

Nadere informatie

P R O - A N A W E B S I T E S : Z I E K M A K E N D O F S T E U N?

P R O - A N A W E B S I T E S : Z I E K M A K E N D O F S T E U N? StampMedia dossier - Pro-ana websites: ziekmakend of steun? p. 1 StampMedia dossier Carmen Van Oers 4 mei 2009 P R O - A N A W E B S I T E S : Z I E K M A K E N D O F S T E U N? Anorexia Nervosa is mijn

Nadere informatie

Samenvatting Jong; dus gezond!?

Samenvatting Jong; dus gezond!? Samenvatting Jong; dus gezond!? Deel III Gezondheidsprofiel regio Nieuwe Waterweg Noord, 2005-2008 Samenvatting rapport Jong; dus gezond!? Gezondheidssituatie van de Jeugd (2004-2006) Regio Nieuwe Waterweg

Nadere informatie

HET KOMT DIK IN ORDE ELSITAS. Multidisciplinair behandelplan Voor kinderen met overgewicht & obesitas

HET KOMT DIK IN ORDE ELSITAS. Multidisciplinair behandelplan Voor kinderen met overgewicht & obesitas ELSITAS WWW.DIKINORDE.BE WWW.ELSVERCRUYSSE.EU M +32 (0)495 45 90 22 HET KOMT DIK IN ORDE Multidisciplinair behandelplan Voor kinderen met overgewicht & obesitas Onze visie: een lichaam in balans We streven

Nadere informatie

SAMENVATTING. MVW_proefschrift_170x240_17042013.indd 172

SAMENVATTING. MVW_proefschrift_170x240_17042013.indd 172 SAMENVATTING MVW_proefschrift_170x240_17042013.indd 172 ALIFE@WORK DE EFFECTEN VAN EEN LEEFSTIJLPROGRAMMA MET BEGELEIDING OP AFSTAND VOOR GEWICHTSCONTROLE BIJ WERKNEMERS ACHTERGROND Overgewicht, waarvan

Nadere informatie

K I N D E R E N O N D E R Z O E K : 0-1 1 J A A R

K I N D E R E N O N D E R Z O E K : 0-1 1 J A A R VOEDING, BEWEGING EN GEWICHT K I N D E R E N O N D E R Z O E K : 0-1 1 J A A R Jeugd 2010 6 Kinderenonderzoek 2010 Om inzicht te krijgen in de gezondheid van de inwoners in haar werkgebied, heeft de GGD

Nadere informatie

TOPSPORTERS EN EETSTOORNISSEN?

TOPSPORTERS EN EETSTOORNISSEN? TOPSPORTERS EN EETSTOORNISSEN? Partners Bloso Afdeling Topsport Sofie Debaere Sofie.Debaere@bloso.be Katholieke Universiteit Leuven Faculteit Psychologie en Pedagogische Wetenschappen Prof. Dr. Laurence

Nadere informatie

patiënteninformatie Fitesse Multidisciplinaire aanpak van overgewicht en obesitas GezondheidsZorg met een Ziel

patiënteninformatie Fitesse Multidisciplinaire aanpak van overgewicht en obesitas GezondheidsZorg met een Ziel i patiënteninformatie Fitesse Multidisciplinaire aanpak van overgewicht en obesitas GezondheidsZorg met een Ziel Mevrouw, mijnheer Overgewicht swingt bij velen alsmaar meer de pan uit Een multidisciplinair

Nadere informatie

Ondervoeding in revalidatiecentra Resultaten, discussie en afspraken. Projectteam: Dorijn Hertroijs Coby Wijnen Hinke Kruizenga

Ondervoeding in revalidatiecentra Resultaten, discussie en afspraken. Projectteam: Dorijn Hertroijs Coby Wijnen Hinke Kruizenga Ondervoeding in revalidatiecentra Resultaten, discussie en afspraken Projectteam: Dorijn Hertroijs Coby Wijnen Hinke Kruizenga Aanleiding onderzoek Ondervoeding sinds 2010 prestatie indicator (PI) voor

Nadere informatie