De alumni van Natuurkunde vertellen. Leids Instituut voor Onderzoek in de Natuurkunde

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "De alumni van Natuurkunde vertellen. Leids Instituut voor Onderzoek in de Natuurkunde"

Transcriptie

1 De alumni van Natuurkunde vertellen Leids Instituut voor Onderzoek in de Natuurkunde

2 Bekijk je mogelijkheden op onze website en vind je studie Van de afgestudeerde natuurkundigen die niet hebben gekozen voor een promotietraject, komen de meeste terecht bij de overheid of in het bedrijfsleven. Denk daarbij aan: * Research laboratoria * Consultancy * Onderwijs en wetenschapsjournalistiek INHOUD Natuurkundestudenten krijgen in Leiden een brede opleiding. Ze leren problemen systematisch te analyseren en onafhankelijk te denken en ze worden getraind om zowel individueel als in teamverband te werken. Dit alles vormt een uitstekende voorbereiding op de arbeidsmarkt. Veel afgestudeerde natuurkundigen kiezen voor een promotieonderzoek na hun studie, maar vervolgen daarna hun carrière in het bedrijfsleven. Ook als je niet als onderzoeker aan de slag gaat, zijn er vele carrièremogelijkheden. Natuurkundigen vind je niet alleen op research & development afdelingen, maar ook in management- en bedrijfsfuncties, ICT, consultancy en in het onderwijs. wat gebeurt er op het instituut: leidenuniv.nl Check alumni bijeenkomst op Deze brochure bevat bijdragen van een aantal Leidse Natuurkunde studenten die na 1990 zijn afgestudeerd. Deze oud-studenten hebben kort voor of na hun afstuderen een baan gevonden en nadien carrière gemaakt. Hun verhalen geven een beeld van de mogelijkheden na het volgen van deze studie.

3 Werken na je studie Welke kanten kan je allemaal op met je studie en wat voor banen horen daarbij? Marco Bijersbergen Directeur en eigenaar Cosine Sigi Neerken Principal Scientist Molecular Diagnostics bij Philips Research Jorrit Rijnbeek Consultant bij McKinsey & Company Reindert Stoffer Partner Duyfken Trading Ilse Disseldorp Docent natuurkunde en wiskunde en begeleider Technolab Antoine van Oijen Hoogleraar Barry van der Meer Freelance wetenschapsjournalist Sander Otte Universitair docent technische natuurkund Jasper Lukkezen Promovendus bij de Universiteit Utrecht en onderzoeker bij het Centraal Plan Bureau Marjo Geers Consultant bij Collis 1

4 Profiel LION, een Instituut om te ontdekken Het Leids Instituut voor Onderzoek in de Natuurkunde (LION) verzorgt de opleiding Natuurkunde binnen de Faculteit der Wiskunde en Natuurwetenschappen van de Universiteit Leiden. Het onderzoek binnen het LION heeft een fundamenteel karakter met een aanzienlijke component experimenteel onderzoek. Het theoretisch onderzoek vindt plaats binnen het Instituut Lorentz, een onderdeel van het LION. Alle stafleden van het LION zijn betrokken bij zowel onderzoek als onderwijs. 2 De studie tot het bachelorexamen bevat alle facetten van de moderne natuurkunde. Er is fysica van elementaire deeltjes naast fysica van energie; er is aandacht voor biofysica en voor halfgeleiders, voor astronomie, maar ook voor bijvoorbeeld MRI. Hierdoor is de weg open naar een groot aantal masteropleidingen zowel binnen Leiden als erbuiten. In de masterfase is er sterkere aansluiting bij het eigen onderzoek: fysica van gecondenseerde materie, quantumoptica, biomoleculaire natuurkunde en theoretische natuurkunde. Zowel voor onderwijs als onderzoek wordt veel wederzijds profijt gehaald uit samenwerkingen met de Leidse Sterrewacht (in een specialisatie Cosmology), met de TU Delft, en voor theorie met Amsterdam en Utrecht. Naast de research variant is het mogelijk te kiezen voor de varianten educatie, communicatie, of Science Based Business. Na de studie Natuurkunde ligt de wereld voor je open. Je hebt vakkennis en academische vaardigheden, en in het bijzonder heb je geleerd problemen analytisch te benaderen. Dat maakt je aantrekkelijk voor allerlei verschillende werkgevers. In eerste instantie gaan veel afgestudeerden nog een tijd verder in onderzoek, vaak via een promotie, maar er zijn ook andere mogelijkheden. In dit boekje lees je de verhalen van een aantal natuurkunde alumni en hun carrièrepaden tot nu toe. Het Leids Instituut voor Onderzoek in de Natuurkunde participeert in de Casmir Research School (met de TU Delft), en in het Delta Instituut voor Theoretische Fysica (met de universiteiten van Amsterdam en Utrecht).

5 Natuurkunde, wat kun je er mee? Afgestudeerde natuurkundigen vertellen Deze brochure bevat een aantal bijdragen van natuurkundestudenten die na 1990 zijn afgestudeerd. Deze oud-studenten hebben kort voor of na hun afstuderen een baan gevonden en vervolgens carrière gemaakt. Bij de opleiding Natuurkunde wordt op de voorlichtings- en informatiedagen door aanstaande studenten heel vaak de vraag gesteld Natuurkunde, wat kun je daarmee worden? Wij vinden het heel fijn dat we dit nu met deze brochure kunnen illustreren. Er is een opmerkelijke diversiteit aan carrières, die afgestudeerde natuurkundigen kunnen kiezen. De volgende bladzijden tonen aan wat de mogelijkheden zijn middels beschrijvingen van de loopbanen van een selectie oud-studenten. 3 Opleiding Natuurkunde Leiden, september 2011

6 Marco Bijersbergen Directeur en eigenaar Cosine 4 Mijn propodeuse Technische Natuurkunde haalde ik aan de TU Delft. In Leiden ben ik afgestudeerd in Experimenetele Natuurkunde ( 88-91). Ik promoveerde in de optica ( 96). Mijn loopbaan begon bij het European Space Research and Technology Centre (ESTEC). Daarna startte ik mijn eigen bedrijf Cosine.

7 Bij Cosine bedenken en bouwen we ingewikkelde meetinstrumenten voor onze klanten. Daarmee kun je metingen doen in de ruimtevaart, maar ook in fabrieken. We proberen voor elk moeilijk vraagstuk een oplossing te vinden en meestal lukt dat. Ook ben ik buitengewoon hoogleraar bij de Universiteit Leiden. Je hoeft na je studie dus niet te kiezen of je de wetenschap los laat of erin doorgaat. Je kunt het goed combineren met een baan in het bedrijfsleven. Met natuurkunde kun je alle kanten op. Je kunt uiteraard wetenschapper worden, maar ook in de ICT of als bedrijfsadviseur werken. En je kunt eigen bedrijf starten; dat heb ik gedaan. Na deze opleiding ligt er een wereld voor je open. De financiële, juridische of bedrijfskundige kant kun je wel in de praktijk leren. Natuurkunde is dan wel een specialistische opleiding, maar handig in heel veel functies. Je hebt snel inzicht in situaties, processen en problemen. Op de middelbare school hoefde ik niet naar wiskundeles, want ik had de boeken zelf al doorgewerkt. Omdat ik gewend was op mijn eigen manier te leren, was voor mij de overgang naar de universiteit niet zo spannend. Docenten die goed konden uitleggen, daar neem ik nog steeds een voorbeeld aan. Op een simpele manier iets ingewikkelds vertellen, zodanig dat iedereen het begrijpt. Ik heb Experimentele Natuurkunde gestudeerd en in het bijzonder optica en het werken met lasers en licht. Deze kennis gebruik ik nog steeds in dit bedrijf. Tijdens mijn promotieonderzoek heb ik kunnen aantonen dat je met licht iets kunt laten draaien en hoe je dat kunt meten. Misschien wordt dit later ooit gebruikt in de astrofysica. Stel dat ze daarmee een nieuwe meetmethode uitvinden en kunnen ontdekken waarom sterrenstelsels draaien en waarom de aarde om de zon draait. Dat zou geweldig zijn, maar het kan nog vele jaren duren voordat het werkelijkheid wordt. De oorsprong van Cosine ligt in de ruimtevaart. Met de meetapparatuur die we ontwikkelen, kan bijvoorbeeld het licht worden gemeten dat van een ster afkomt. Zo weet je hoe warm deze is, uit welke materialen de ster bestaat en of ie nieuw is of dood gaat. We bedenken de techniek en we bouwen het apparaat. Ook maken we apparatuur waarmee je vanuit de ruimte naar de aarde kijkt en kunt bepalen hoe het gaat met de broeikasgassen en de luchtverontreiniging. Tegenwoordig maken we ook apparatuur voor industriële metingen. Voor een fabriek die glasvezels produceert en wil meten of ze goed zijn. We hebben een meetmethode ontwikkeld waarmee we met een laserstraal op een glasvezel schijnen. Met het licht dat er vanaf komt kunnen we zien of deze nauwkeurig vierkant is, of de randjes mooi vlak zijn en of deze de juiste maat heeft. Daardoor kunnen voortaan superdunne, stapelbare glasvezeldraden worden gemaakt. De kennis die we met de meting van glasvezels hebben opgedaan, kan ook gebruikt worden voor andere producten. Zo wordt nu voor een pastafabriek op een soortgelijke manier de kwaliteit van spaghetti gemeten. Deze combinatie van wetenschap en techniek boeit me. We ontdekken dat iets mogelijk is, maar dan moeten we nog een machine bouwen waarmee het kan. Als directeur ben ik veel bezig met het onderhouden van contacten, het binnenhalen van opdrachten en het adviseren van klanten. Ook help ik de teams met mijn ideeën en ervaring. We hebben samen al veel gecreëerd voor onze klanten, daar ben ik heel trots op. 5

8 Jorrit Rijnbeek Consultant bij McKinsey & Company McKinsey & Company is een van de grootste consultancybedrijven ter wereld. Meer dan tweederde van de grootste bedrijven ter wereld is hier klant. McKinsey & Company geeft management advies. Dat kan bijvoorbeeld zijn op het gebied van marketing, corporate finance of strategie. In ons kantoor in Amsterdam werken ruim honderdtachtig consultants aan projecten in binnen- en buitenland, wereldwijd hebben we meer dan negenduizend collega-consultants. McKinsey & Company werkt voor de industrie, de dienstverlening en voor overheidsinstellingen. 6 Mijn opleiding Natuurkunde ( ) rondde ik af met een master in Theoretische Natuurkunde. Daarna ben ik begonnen als consultant bij McKinsey & Company in Amsterdam.

9 McKinsey & Company helpt bij het oplossen van managementproblemen. Consultancy teams pakken deze op een gestructureerde manier aan. Elk probleem wordt in stukjes gehakt, zodat er kleine oplosbare deelproblemen ontstaan, die vervolgens stuk voor stuk worden opgelost. Experts vanuit de hele wereld worden hierbij betrokken. Omdat ik op de middelbare school goed was in exacte vakken, adviseerden mijn natuurkundeleraar en mijn oudste broer me Natuurkunde te gaan studeren. Dat vond ik een goed idee, enerzijds vanwege mijn wens de natuur te begrijpen, maar ook omdat je goed leert op een gestructureerde manier problemen te analyseren en op te lossen. Een intensieve training die de rest van je leven zeer waardevol is. Met veel plezier denk ik terug aan mijn opleiding. Inhoudelijk was deze sterk en ook was het er kleinschalig, waardoor met elke student kon worden meegedacht en er voor iedereen passende studieoplossingen werden gevonden. Geen massale colleges, maar een persoonlijke sfeer. Leiden kent een rijk studentenleven, dat vond ik erg leuk. Ik was wedstrijdroeier en later bestuurslid bij de roeivereniging, een ontzettend leerzame ervaring. Ik adviseer iedereen om naast de studie aan activiteiten deel te nemen, want op die manier kun je je ongemerkt sociaal verder ontwikkelen. Ik koos voor de richting Theoretische Natuurkunde omdat daarbij je analytische vaardigheden tot het uiterste worden getest en ontwikkeld. Het laatste jaar van mijn master bestond uit fulltime onderzoek. Een fantastische tijd, in mijn geval inclusief een trip naar het prestigieuze Stanford. Echter, in dit jaar ontdekte ik dat een promotie, oftewel nog 4 jaar langer onderzoek, niets voor mij was. Via een business course maakte ik kennis met consulting bij McKinsey & Company. Als consultant doe je ervaring op bij verschillende bedrijven en in projecten die inhoudelijk allemaal van elkaar verschillen; van groeistrategie tot fusies en overnames. Ook kun je naar het buitenland, zelf heb ik bijvoorbeeld drie maanden in Londen gezeten. Bovendien werk je vrijwel in elk team met mensen van verschillende nationaliteiten, achtergronden en culturen. Na het afronden van je studie start je als Fellow. Dan ben je verantwoordelijk voor een bepaald deel van het project. Je verzamelt data, doet analyses en interviewt mensen. Vervolgens ontwikkel je daarover de aanbevelingen en geef je presentaties aan cliënten. Als een uitkomst van een van mijn projecten op de voorpagina van een landelijk dagblad staat, ben ik ontzettend trots. Mijn opleiding helpt me elke dag bij mijn functioneren. Het gestructureerd en stap voor stap oplossen van problemen, het gevoel voor getallen en het doen van de juiste aannames zijn een must in mijn werk. McKinsey & Company kiest altijd voor uitzonderlijk talent, de precieze studieachtergrond is daarbij ondergeschikt. Hier werken artsen en natuurkundigen, ingenieurs en juristen, iedereen brengt een diversiteit aan ervaringen met zich mee. Succesvolle kandidaten voor een baan bij dit bedrijf onderscheiden zich door hun excellente studieresultaten en een breed ontwikkelde persoonlijkheid. Hier werken team players met een uitzonderlijk probleemoplossend vermogen en de drive om de beste resultaten te behalen. 7

10 Ilse Disseldorp Docent natuurkunde en wiskunde en begeleider Technolab De lessen natuurkunde en wiskunde die ik geef aan middelbare scholieren zijn goed te combineren met mijn werk als begeleider in het Technolab. Geen gewoon laboratorium met witte jassen, petrischaaltjes en borrelende vloeistoffen, maar een soort experimenteerruimte waar we jonge, nieuwsgierige onderzoekers kennis laten maken met natuur en techniek. Met proefjes en workshops ontdekken deze basisschoolleerlingen hun talenten en maken ze kennis met de beroepen die mogelijk zijn met bètavakken. 8 De opleiding Natuurkunde vond ik best pittig. Vooral in het begin was het doorbijten. Doordat ik er veel naast deed, vloog de tijd toch zo voorbij. Ik deed veel voor de studievereniging en zat in feestcommissies; een openbaring na mijn saaie middelbare school. Het studeren heeft me vooral slimmer gemaakt, maar sociaal ben ik vooral gegroeid in de tijd erbuiten. Ik heb leren organiseren en samenwerken, ideeën uitdenken en lobbyen. De mensen uit die tijd spreek ik trouwens nog steeds. Later werd de studie interessanter, met een eigen onderzoeksproject en het verklaren van verschijnselen die je niet kunt waarnemen. Dat ontdekken en practicum vond ik leuk, in de weer met schroevendraaier en soldeerbout in het lab. In het derde jaar merkte ik dat ik bij onderzoek te veel op mezelf was. Ik wilde meer met mensen werken en koos voor Science Based Business en een carrière in het bedrijfsleven. Helaas bleek dit tijdens mijn stages bij consultancybedrijven ook niet bij me passen, waarna ik koos voor het onderwijs. Daarmee had ik al wel veel leuke ervaringen. Ik heb in mijn werk als docent nog steeds veel profijt van mijn studie, want een goede en brede kennis van natuurkunde is essentieel als je natuurkunde- en wiskundeles geeft op een middelbare school. Ik sta ver boven de stof waardoor ik het goed kan uitleggen. Bij veel onderwerpen weet ik wel een voorbeeld of een proef te bedenken om de lesstof te verduidelijken. Dat is ook mijn kracht in het Technolab. Hier ontwikkel ik spannende workshops over natuur en techniek die we geven aan leerlingen tussen de 4 en 14 jaar. Met bijvoorbeeld een csi onderzoek, compleet met proefjes om bewijs te vinden, laten we ze een moord oplossen of we maken een stad na, waarbij ze in groepjes de waterleidingen aanleggen, bruggen ontwerpen en huizen bouwen. Zo maken we ze enthousiast voor bètavakken. De leerlingen zijn bij ons altijd zoet, lief en ijverig en ze willen altijd precies weten hoe het zit. In het Technolab ben ik ook stagebegeleider van studenten die zelf les willen gaan geven. Het is geweldig om ze te leren hoe ze orde kunnen houden en hoe ze ervoor zorgen dat de leerlingen aan hun lippen hangen. Het leuke aan les geven op de havo en het vwo is dat je zowel leerlingen les geeft die goed zijn in het vak als mensen die het niet zo interessant vinden. Ik vind het een uitdaging om ook hen wat te laten opsteken van natuurkunde en ze te laten zien dat het niet alleen moeilijk, maar ook leuk is. Als een les lekker loopt, als de klas aandachtig naar me luistert en als ze goede cijfers halen voor een moeilijke toets, dan krijg ik echt een goed gevoel.

11 9 Na mijn bachelor ( ) en master Natuurkunde (2009) werkte ik als consultant bij McKinsey. Het onderwijs trok me toch meer dan het bedrijfsleven of onderzoek. De lerarenopleiding was voor mij de juiste aanvulling, in het onderwijs krijg ik veel vrijheid en uitdaging.

12 Antoine van Oijen Hoogleraar 10 Tijdens mijn opleiding Natuurkunde ( ) specialiseerde ik me in de moleculaire natuurkunde. Daarin deed ik ook mijn promotieonderzoek (tot 2001). Na mijn postdoc aan Harvard University ( ) werd ik Assistant Professor bij de Harvard Medical School. Sinds 2010 werk ik in Groningen.

13 De Rijksuniversiteit Groningen is vergelijkbaar met de Universiteit Leiden, het is alleen niet zo centraal gelegen. Ook in Groningen wordt kwalitatief hoogstaand onderwijs gegeven en onderzoek gedaan om meer kennis op te bouwen. Deze universiteit is internationaal georiënteerd en biedt ruimte aan ambities en talenten. Er is een actief samenwerkingsverband met het bedrijfsleven en de overheid en ze behoort tot de top van de Europese universiteiten. Tot voor kort werden de fundamentele eigenschappen van chemische reacties onderzocht door vele miljarden moleculen tegelijk te bekijken. Doordat men dan naar gemiddelde eigenschappen kijkt, is het moeilijk en vaak zelfs onmogelijk om nauwkeurige informatie te verkrijgen over deze processen. Tijdens mijn promotie ontwikkelde ik nieuwe technieken om slechts één enkele molecuul te kunnen bekijken. Vervolgens ben ik deze gaan toepassen op biologische moleculen als eiwitten en DNA. Mijn onderzoeksgroep kijkt nu hoe bepaalde eiwitten in staat zijn DNA moleculen in een hele korte tijd te kopiëren. We willen weten hoe deze DNA duplicatie werkt, omdat er kankersoorten zijn die ontstaan door een fout in dit kopieerproces. We doen ook onderzoek naar virale infecties. Met de microscoop bestuderen we hoe een enkel virusdeeltje zich aan een cel bindt en deze vervolgens binnendringt. Dat is belangrijk voor de bestrijding van griepvirussen, waarvoor nog steeds geen vaccin bestaat. Het zou mooi zijn als we eindelijk een vaccin vinden dat voor alle soorten influenza kan worden gebruikt. Ik wilde natuurkunde studeren omdat ik het gewoon een mooi vak vond. Ik had een fantastische docent op de middelbare school. Pas toen ik in het laatste jaar van de opleiding veel in het laboratorium was en experimenten mocht doen die nog nooit iemand had gedaan en mijn eigen creativiteit kon gebruiken om te zoeken naar antwoorden, zag ik pas echt hoe fascinerend het eigenlijk allemaal is. In mijn studententijd heb ik erg veel plezier gehad, ik was vaste bezoeker van de feesten van de studentenvereniging. In de barcommissie moest ik organiseren, van inkoop en ordehandhaving tot bardiensten en huishouding. Dat was leerzaam, maar vooral leuk. Op kamers wonen was een must voor dit intensieve studentenleven. Ik heb uiteindelijk 11 jaar in Leiden gewoond en als ik nu daar uit de trein stap, heb ik nog steeds het gevoel thuis te komen. Met veel medestudenten van toen heb ik nog contact en via social media ontmoet ik weer veel mensen uit die tijd. Als hoogleraar heb ik alle vrijheid zelf te bepalen wat ik wil onderzoeken. Daarnaast ben ik mentor, docent en manager. Ik sta aan het hoofd van de vakgroep en zie erop toe dat het onderzoek goed verloopt en dat studenten en promovendi zich goed ontwikkelen. Dagelijks hebben we overleg, waarin we de meetresultaten en experimenten bespreken en analyseren. Die samenwerking met enthousiaste mensen vind ik het boeiendst. Als we eindelijk tot inzichten komen dan is dat een mooi moment. Bij zo n doorbraak kan de champagne op tafel. Daarnaast reis ik veel om op conferenties te vertellen waar we mee bezig zijn en om andere fysici en biologen te spreken. Ben je bezig met je studiekeuze, dan is het een aanrader om zelf eens te gaan praten met hoogleraren en studenten op de universiteit. Alleen zo krijg je een goed beeld van de opleiding en de inhoud van het vak, want dat is heel anders dan op de middelbare school. Ook kun je een dag colleges volgen om dat eens te ervaren. 11

14 Barry van der Meer Freelance wetenschapsjournalist 12 Mijn opleiding Natuurkunde ( ) rondde ik af met een master Wetenschapscommunicatie. Ik ben voor mezelf begonnen als freelance wetenschapsjournalist en daarnaast ben ik redacteur nanotechnologie voor de populairwetenschappelijke website Kennislink.

15 Wetenschap doen is leuk, maar over wetenschap schrijven is nog veel leuker. Als freelance wetenschapsjournalist doe ik verslag van wat er in de wetenschap gebeurt. Dat doe ik voor populair-wetenschappelijke media als KIJK, NWT Magazine en Kennislink. Mijn eigen enthousiasme voor de onderwerpen is mijn grootste drijfveer. Ik schrijf zodanig dat mensen zonder wetenschappelijke achtergrond mijn artikelen begrijpen en leuk vinden om te lezen. Ik ben altijd gefascineerd geweest door de natuur en hoe die werkt, van een supernova verschijnsel in het heelal tot het verbazingwekkende gedrag van piepkleine elektronen. Natuurkunde studeren bleek een goede keus, maar toen ik tijdens mijn opleiding in een donker lab met lasers en spiegeltjes aan het werk was, kwam ik erachter dat een carrière als onderzoeker niet bij me paste. Het idee een steentje bij te dragen aan de wetenschap vond ik mooi, maar ik wilde me niet focussen op een klein gebied. Er waren nog zoveel andere dingen waar ik óók in geïnteresseerd was. Die fascinaties wilde ik graag met anderen delen. Tijdens mijn master Wetenschapscommunicatie wist ik het: ik wilde wetenschapsjournalist worden. In dit vak ben ik voortdurend bezig met nieuwe onderwerpen en verdiep me de ene dag in de nieuwste inzichten in de quantum computer en dan weer in zwarte gaten in het heelal. Dat maakt het enorm afwisselend. Het is heerlijk om bij al die verschillende onderwerpen het antwoord te zoeken op die ene interessante vraag en er vervolgens een leuk verhaal over te schrijven. Als wetenschapsjournalist probeer ik een brug te slaan tussen de wetenschap en het publiek. Ik vertaal ingewikkelde materie naar een niveau dat zowel een scholier, zijn vader als de buurvrouw kan begrijpen. Ik schrijf zodanig dat ze geboeid blijven en mijn artikel helemaal willen lezen. Als ik merk dat ik daarin slaag, geeft dat een enorme kick. Dit populariseren van de wetenschap is iets wat je echt moet leren. Ik heb daarom stages gedaan bij het Leidsch Dagblad, het tijdschrift Quest en het televisieprogramma Nieuwslicht. Met het schrijven zelf krijg je tijdens de opleiding nog weinig te maken. Het is vooral een kwestie van veel oefenen en gelukkig zijn er genoeg ervaren journalisten die je graag op weg helpen. Dan komt die soepele pen vanzelf. Dankzij mijn studie kan ik wetenschappelijk onderzoek kritisch bekijken en beoordelen. Is het correct wat de onderzoekers hebben gedaan en is het wel zo n doorbraak als ze zeggen? Ook vind ik gemakkelijk de weg in de wetenschappelijke literatuur en ken ik de vaktermen. Ik wil graag weten wat een experiment zo bijzonder maakt en waarom het moet worden gedaan. In dit werk moet je tegen een hoge werkdruk kunnen, want een deadline ligt altijd op de loer. Als ik een tijdschrift of krant opensla en mijn naam boven een artikel zie staan, dan geeft dat eeuwige roem en dat is de ultieme beloning. Voor mijn werk moet ik veel bellen en vragen stellen aan wetenschappers die een persbericht hebben uitgebracht of hun werk hebben gepubliceerd. Ook mail ik met redacties om ze te overtuigen van mijn mooie ideeën voor artikelen, want ik moet mijn stukjes eigenlijk een beetje verkopen. Mijn studie helpt daarbij, want journalisten met een achtergrond in de natuurkunde zijn schaars. Geen dag is hetzelfde. De ene keer werk ik aan een kort nieuwtje, dan weer een lang achtergrondartikel. Dat we niet weten wat de wetenschap van morgen brengt, maakt het extra spannend. 13

16 Sigi Neerken Principal Scientist Molecular Diagnostics bij Philips Research 14 De Duitse universiteit (vanaf 1990) verschilt qua cultuur best van de Nederlandse. Ik zou alleen mijn vierde jaar in Leiden doen, maar het werden er meer, bij de vakgroep Biofysica. Uiteindelijk deed ik er promotieonderzoek op het gebied van fotosynthese (2001).

17 Bij Philips Research, gevestigd op de High Tech Campus in Eindhoven, werken veel mensen die nog niet zo lang geleden in Leiden zijn afgestudeerd. Met een frisse blik geven ze nieuwe impulsen aan onderzoeken, die soms al veel langer lopen. Deze onderzoeken moeten leiden tot uitvindingen, bijvoorbeeld op het gebied van geneeskunde of licht. Daarvoor worden dan nieuwe producten ontwikkeld, die vervolgens op de markt worden gebracht. Op de middelbare school wilde ik al de wereld verbeteren. Dat sociale aspect vind ik nu nog steeds belangrijk, ook in mijn werk en daarom zit ik in de diagnostiek. Direct na mijn promotieonderzoek begon ik bij Philips als Senior Scientist en was ik vooral bezig met het uitvoeren van onderzoek. Nu ben ik Principal Scientist en richt ik me ook op de strategie en de begeleiding van het onderzoeksteam. Ik heb meer verantwoordelijkheid, al is de hiërarchie hier heel plat. Dat is prettig, alle deuren staan letterlijk overal open en iedereen is bereid je te helpen. Op de universiteit leer je vooral hoe onderzoek moet worden opgezet en uitgevoerd en hoe je de processen kunt begrijpen. Nu bij Philips ben ik echt bezig met het uitbouwen van kennis. Je leert hier te kijken naar behoeftes van mensen en daarop in te spelen met een productidee. Je doet onderzoek om uiteindelijk een product te maken dat aan die wens voldoet en op de markt kan worden gezet. Trendwatchers houden de ontwikkelingen en bewegingen in de markt in de gaten, zodat Philips snel daarop kan inspelen met producten en innovatie. Een productidee leidt eerst tot een onderzoeksvraag in het laboratorium. Nu zijn we bijvoorbeeld bezig met het ontwikkelen van een methode om snel een diagnose te kunnen stellen voor infectieziekten. We hebben een manier uitgevonden om heel snel een enkele bacterie uit het bloed te vissen en deze te identificeren. Zo kunnen we binnen twee uur de uitslag hebben van de bloedtest in plaats van pas na enkele dagen, zoals nu met een normale bloedkweek in het ziekenhuis gebeurt. Mede door deze nieuwe methode zal de patiënt veel sneller kunnen worden behandeld en wellicht eerder beter worden. Ook het apparaat dat hiervoor nodig is ontwikkelen we. Als alles is afgerond, is het de bedoeling dat het prototype naar de fabriek gaat. Daar wordt dan de echte versie gemaakt die in ziekenhuizen kan worden gebruikt. Dit is een bijzonder vak als je je realiseert dat we zonder mensen geen technologie en vooruitgang hebben. Zonder mensen met kennis is er geen onderzoek en zonder onderzoek komen er geen nieuwe producten. Ook heb je altijd een team nodig, je kunt het niet alleen. De interactie, het enthousiasme en de wil in mijn team om echt iets voor elkaar te krijgen is super. We proberen altijd een open visie te hebben. Dat gaat toch niet werken is bij ons een uitspraak die niet voorkomt. Het is altijd speciaal als een experiment blijkt te lukken. Als buitenlandse student had ik een goede studiebegeleider in Leiden, die me kon monitoren en me adviseerde bij het nemen van beslissingen en het maken van keuzes. Hij was er echt om me te helpen. Ook ging de aansluiting met de andere studenten als vanzelf, en omdat ik uit het grensgebied kom, was het volgen van Nederlandstalige colleges geen probleem. In het begin is er veel wiskunde, maar uiteindelijk geeft dat wel een goede basis om natuurkundige processen en modellen te begrijpen. 15

18 Reindert Stoffer Partner Duyfken Trading Duyfken Trading ontwikkelt handelsstrategieën op grond van natuurkundige inzichten en handelt voor eigen rekening en risico op de financiële markten. Met een gedetailleerde rekenkundige analyse reageren we op kleine koersbewegingen. De opzet die we gebruiken van idee naar werkend handelsmodel lijkt op de werkwijze in een natuurkundig laboratorium. Ook wij proberen een theoretisch model te toetsen met een experiment. 16 In 1995 kreeg ik een baan in de financiële wereld bij een Nederlands beursbedrijf. Ik heb er 7 jaar gewerkt en gehandeld op de beurs, waarvan 4 jaar als partner. Toen vond ik het tijd voor een sabbatical. Geen reis om de wereld voor mij in dit jaar, maar volop ruimte om mijn studie Internationale Financiële Economie af te ronden aan de Universiteit van Amsterdam en om voor mijn toen pas geboren dochter te zorgen. In 2003 heb ik met 4 anderen Duyfken Trading opgericht. We handelen onder meer in aandelen, futures en opties. Dat doen we op basis van zelf ontwikkelde strategieën, die zijn gebaseerd op uitgebreid onderzoek. Daarbij speelt statistiek een belangrijke rol. Op het gymnasium had ik vooral bètavakken. Op basis daarvan kon ik bijna alle studierichtingen kiezen. Wiskunde en het werken met formules vond ik het mooist en natuurkunde vond ik erg boeiend, omdat het de wereld om je heen beschrijft. Voor mij was het een mooie uitdaging daar dieper op in te gaan. Ook had ik me laten vertellen dat je na de opleiding Natuurkunde een studie als Economie gemakkelijk kunt oppakken. Kortom: ik koos voor Natuurkunde omdat het een goede basis vormt. Er ging een wereld voor mij open toen ik eenmaal op de universiteit studeerde. Ik vond de modellen die door de eeuwen heen bedacht zijn door mensen als Huygens, Newton, Kamerling Onnes, Lorentz en Einstein zeer inspirerend. Nota bene is een aantal belangrijke modellen bedacht in Leiden, dat vind ik echt geweldig. Ik vond met name de meer theoretische vakken interessant, omdat je daarbij werd gedwongen exact na te denken, een kleine fout in een uitwerking leidde al snel tot onoplosbaarheid. Tijdens mijn studie woonde ik in een studentenhuis en was ik lid van een grote studentenvereniging. Daar ontmoette ik veel leuke mensen met verschillende interesses, dat was altijd heel gezellig. Ook bood het me de kans mee te doen aan allerlei sportieve en creatieve activiteiten. Veel mensen denken dat een opleiding Natuurkunde of Wiskunde niet te combineren is met een lidmaatschap van een grote studentenvereniging. Daar ben ik het niet mee eens, dan mis je echt een leuke ervaring en veel plezier. In mijn studententijd had ik al bedacht dat ik na mijn studie in de financiële wereld wilde werken. Toen ik las dat er voor het waarderen van opties wiskundige modellen werden gebruikt, waaronder het bekende Black en Scholes model, wilde ik er meer over te weten komen. Ik ging er een aantal keuzevakken over volgen aan de UVA en vond het meteen zo interessant, dat ik besloot deze modellen te willen toepassen in de financiële handel. Om me er goed op voor te bereiden, ging ik naast Natuurkunde de opleiding Economie doen. Ik ben blij dat ik gekozen heb voor de opleidingen en de carrière die ik echt leuk vind. Ik raad iedereen aan dat ook te doen, want je besteedt het grootste deel van je leven aan werken. Het hebben van plezier daarin is daarom heel belangrijk.

19 Ik studeerde Experimentele Natuurkunde in Leiden ( ). Tegen het einde van mijn opleiding begon ik met de studie Internationale Financiële Economie aan de UVA, deze heb ik uiteindelijk afgerond in Ik werk sinds 2003 bij Duyfken Trading. 17

20 Sander Otte Universitair docent technische natuurkunde 18 Ik koos in 1998/99 resoluut voor Natuurkunde en daarna voor Experimentele Fysica in het bijzonder. In 2008 promoveerde ik op het gebied van magnetisme op de atomaire schaal. Ik besloot hierin door te gaan, eerst in het buitenland en tegenwoordig bij de TU Delft.

creating tomorrow BEDRIJFSWISKUNDE Hva techniek

creating tomorrow BEDRIJFSWISKUNDE Hva techniek creating tomorrow 2013 2014 BEDRIJFSWISKUNDE Hva techniek HVA TECHNIEK BEDRIJFSWISKUNDE 2013-2014 Bedrijfswiskunde: jij wordt degene die de feiten kent. Bij Bedrijfswiskunde draait het om het oplossen

Nadere informatie

Vrije Universiteit - Studiekeuzegesprekken met scholieren

Vrije Universiteit - Studiekeuzegesprekken met scholieren Vrije Universiteit - Studiekeuzegesprekken met scholieren Bijlage 3 Materiaal Workshop Studiekeuze (1,5 uur) werkboek voor leerlingen Centrum voor Studie en Loopbaan, Vrije Universiteit Amsterdam Inhoudsopgave

Nadere informatie

Naam opleiding: Life Science & Technology. Toelating

Naam opleiding: Life Science & Technology. Toelating Naam opleiding: Life Science & Technology Toelating Is de studie moeilijk? De studie is pittig; zorg er daarom voor dat je er aan het begin van je studie direct vol voor gaat. Gas terugnemen kan altijd

Nadere informatie

Naam opleiding: Molecular Science & Technology. Toelating

Naam opleiding: Molecular Science & Technology. Toelating Naam opleiding: Molecular Science & Technology Toelating Is de studie moeilijk? Een studie aan de TU Delft is pittig, zorg er daarom voor dat je er aan het begin van je studie gelijk vol voor gaat. Gas

Nadere informatie

Boost uw carrière. Zo kiest u de MBAopleiding die bij u past. Deze whitepaper is mede mogelijk gemaakt door

Boost uw carrière. Zo kiest u de MBAopleiding die bij u past. Deze whitepaper is mede mogelijk gemaakt door Boost uw carrière Zo kiest u de MBAopleiding die bij u past Deze whitepaper is mede mogelijk gemaakt door Introductie Update uw kennis De wereld om ons heen verandert in een steeds hoger tempo. Hoe goed

Nadere informatie

BIJ DIE WERELD WIL IK HOREN! HANS ROMKEMA 3 MAART 2010, DEN HAAG

BIJ DIE WERELD WIL IK HOREN! HANS ROMKEMA 3 MAART 2010, DEN HAAG BIJ DIE WERELD WIL IK HOREN! HANS ROMKEMA 3 MAART 2010, DEN HAAG STUDENTEN DOEN UITSPRAKEN OVER DE ACADEMISCHE WERELD, HET VAKGEBIED EN HET BEROEPENVELD.. onderzoek niet zo saai als ik dacht werken in

Nadere informatie

Studieloopbaan en Loopbaanorientatie. Nieke Campagne Studenten Loopbaan Service Universiteit Leiden

Studieloopbaan en Loopbaanorientatie. Nieke Campagne Studenten Loopbaan Service Universiteit Leiden Studieloopbaan en Loopbaanorientatie Nieke Campagne Studenten Loopbaan Service Universiteit Leiden Programma - Wat kan er in de opleiding - Hoe kies je? - Loopbaan oriëntatie en Studieloopbaankeuzes, binnen

Nadere informatie

Juridische medewerker

Juridische medewerker 28-11-2013 Sectorwerkstuk Juridische medewerker Temel, Elif HET ASSINK LYCEUM Inhoudsopgave Inhoud Inhoudsopgave... 1 Inleiding... 2 Hoeveel procent van de opleiding bestaat uit stage?... 6 o Begeleiding...

Nadere informatie

Presentatie Tekst Top plan (talentontwikkelingsplan) Amy Kouwenberg OABCE1A

Presentatie Tekst Top plan (talentontwikkelingsplan) Amy Kouwenberg OABCE1A Presentatie Tekst Top plan (talentontwikkelingsplan) Amy Kouwenberg OABCE1A INLEIDING Ik heb vandaag een cadeautje meegenomen. Niet voor jullie, maar voor mijzelf. Het cadeautje staat voor de verrassingen

Nadere informatie

ELSEVIER HULP BIJ STUDIEKEUZE

ELSEVIER HULP BIJ STUDIEKEUZE ELSEVIER HULP BIJ STUDIEKEUZE Naam:... Klas:... Stap : Wat Kan ik? Voor welke vakken haal(de) je de hoogste cijfers op school? Aardrijkskunde Algemene natuurwetenschappen Bewegen, sport en maatschappij

Nadere informatie

Naam opleiding: Technische Natuurkunde. Toelating

Naam opleiding: Technische Natuurkunde. Toelating Naam opleiding: Technische Natuurkunde Toelating Is de studie moeilijk? Een studie aan de TU Delft is pittig, zorg er daarom voor dat je er aan het begin van je studie gelijk vol voor gaat. Gas terugnemen

Nadere informatie

Jong en veelbelovend

Jong en veelbelovend Jong en veelbelovend Geen bedrijf kan zonder jong talent. Ook Facilicom niet. Maar in tijden van krimp is het moeilijk om plekken voor hen te creëren. Hoe gaan jonge talenten hiermee om? Denken ze een

Nadere informatie

CREaTINg TOmORROw TECHNISCHE BEDRIJFSKUNDE. Hva TECHNIEK

CREaTINg TOmORROw TECHNISCHE BEDRIJFSKUNDE. Hva TECHNIEK CREaTINg TOmORROw 2013 2014 TECHNISCHE BEDRIJFSKUNDE Hva TECHNIEK HVA TECHNIEK TECHNISCHE BEDRIJFSKUNDE 2013-2014 Technische Bedrijfskunde: méér dan bedrijfskunde, méér dan techniek Bij de opleiding Technische

Nadere informatie

F A B S C H O L K I D S

F A B S C H O L K I D S F A B S C O H O L K I D S Over FabSchool Kids In Fabschool Kids staat zelf dingen maken, creativiteit en samenwerken centraal. In hands-on workshops in het Fablab Amsterdam leren kinderen alles over digitale

Nadere informatie

Naam opleiding: Technische Bestuurskunde. Toelating

Naam opleiding: Technische Bestuurskunde. Toelating Naam opleiding: Technische Bestuurskunde Toelating Is de studie moeilijk? Een studie aan de TU Delft is pittig, zorg er daarom voor dat je er aan het begin van je studie gelijk vol voor gaat. Gas terugnemen

Nadere informatie

ELSEVIERS HULP BIJ STUDIEKEUZE

ELSEVIERS HULP BIJ STUDIEKEUZE ELSEVIERS HULP BIJ STUDIEKEUZE Naam:... Klas:... STAP : WAT KAN IK? Voor welke vakken haal(de) je de hoogste cijfers op school? Aardrijkskunde Algemene natuurwetenschappen Bewegen, sport en maatschappij

Nadere informatie

de Beste Studiekeuze Aanpak

de Beste Studiekeuze Aanpak de Beste Studiekeuze Aanpak Welk pad kies jij? Zelkennis is vaag pagina 3,4 Waar sta jij nu? Ontdek jouw volgende stap pagina 5,6 Hoe kom ik erachter wat ik wil? 3 bronnen voor zelfkennis pagina 7 Concreet

Nadere informatie

Samen het beste uit jezelf halen

Samen het beste uit jezelf halen Samen het beste uit jezelf halen Technasium en bèta-onderwijs pag. 4 Kunst en Cultuur pag. 5 Talen en gymnasium pag. 6 Technasium en bèta-onderwijs pag. 4 Kunst en Cultuur pag. 5 Talen en gymnasium pag.

Nadere informatie

Masterclass Value of Information. Waarde creëren voor de business

Masterclass Value of Information. Waarde creëren voor de business Masterclass Value of Information Waarde creëren voor de business Informatie en informatietechnologie maken het verschil bij de ontwikkeling van nieuwe business ideeën. Met informatie kunnen nieuwe innovatieve

Nadere informatie

Kim van de Ven kimvdven@gmail.com

Kim van de Ven kimvdven@gmail.com Kim van de Ven kimvdven@gmail.com September, 2012 BioMedische Technologie BMT 7 jaar gestudeerd (2000-2007) Begonnen met 5 jarige opleiding, uiteindelijk 6 jaar bachelor / 3 jaar master (2 jaar overlap)

Nadere informatie

Science. De nieuwe bètabrede bacheloropleiding van de Radboud Universiteit Nijmegen

Science. De nieuwe bètabrede bacheloropleiding van de Radboud Universiteit Nijmegen Science De nieuwe bètabrede bacheloropleiding van de Radboud Universiteit Nijmegen Waarom een brede natuurwetenschappelijke opleiding? Je krijgt een brede natuurwetenschappelijke basis met vakken uit de

Nadere informatie

Wat is het verschil tussen deze opleiding bij de TU Delft en die bij een andere universiteit?

Wat is het verschil tussen deze opleiding bij de TU Delft en die bij een andere universiteit? Naam opleiding: Industrieel Ontwerpen Toelating Is de studie moeilijk? Een studie aan de TU Delft is pittig, zorg er daarom voor dat je er aan het begin van je studie gelijk vol voor gaat. Gas terugnemen

Nadere informatie

FULL-TIME MASTER MASTER IN HET MANAGEMENT ONDERSCHEID JEZELF MET EEN PRAKTIJKGERICHTE MANAGEMENTOPLEIDING

FULL-TIME MASTER MASTER IN HET MANAGEMENT ONDERSCHEID JEZELF MET EEN PRAKTIJKGERICHTE MANAGEMENTOPLEIDING FULL-TIME MASTER MASTER IN HET MANAGEMENT ONDERSCHEID JEZELF MET EEN PRAKTIJKGERICHTE MANAGEMENTOPLEIDING COMBINEER MANAGEMENT- KENNIS MET PRAKTISCHE MANAGEMENTVAARDIGHEDEN Deze Master in het Management

Nadere informatie

Wat is het verschil tussen deze opleiding bij de TU Delft en die bij een andere universiteit? Nanobiology wordt uitsluitend in Delft gegeven.

Wat is het verschil tussen deze opleiding bij de TU Delft en die bij een andere universiteit? Nanobiology wordt uitsluitend in Delft gegeven. Naam opleiding: Nanobiology Toelating Is de studie moeilijk? Een studie aan de TU Delft is pittig, zorg er daarom voor dat je er aan het begin van je studie gelijk vol voor gaat. Gas terugnemen kan altijd

Nadere informatie

ELSEVIER HULP BIJ STUDIEKEUZE

ELSEVIER HULP BIJ STUDIEKEUZE ELSEVIER HULP BIJ STUDIEKEUZE Naam:... Klas:... Stap : Wat Kan ik? Voor welke vakken haal(de) je de hoogste cijfers op school? Aardrijkskunde Algemene natuurwetenschappen Bewegen, sport en maatschappij

Nadere informatie

STUDIEGEBIED CHEMIE (tso)

STUDIEGEBIED CHEMIE (tso) (tso) Tweede graad... Techniek-wetenschappen Derde graad Techniek-wetenschappen Studierichting Techniek-wetenschappen de graad Een woordje uitleg over de studierichting... Logisch denken Laboratoriumwerk

Nadere informatie

Academische opleiding leraar basisonderwijs

Academische opleiding leraar basisonderwijs 2015 2016 Academische opleiding leraar basisonderwijs ACADEMISCHE OPLEIDING LERAAR BASISONDERWIJS Vind jij het inspirerend om aan kinderen les te geven? Ben je geïnteresseerd in onderzoek naar verschillen

Nadere informatie

Quantummechanica 5/6 VWO

Quantummechanica 5/6 VWO Lessenserie Quantummechanica 5/6 VWO Docentenhandleiding Quantumtheorie WAAR? In ieder geval: RAAR! Opzet en doelen In deze serie van 3 lessen wordt voor leerlingen in klas 5 of 6 VWO een introductie gegeven

Nadere informatie

Sensoren en maatschappij

Sensoren en maatschappij PROJECT Sensoren en maatschappij Informatie voor de leerlingen Inhoud 1 De opdracht 2 Het beroep 3 De organisatie 4 Begeleiding 5 Beoordeling en evaluatie [1] PROJECT Sensoren en maatschappij [Technasium]

Nadere informatie

Voorlichtingsdag Bedrijfskunde. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde

Voorlichtingsdag Bedrijfskunde. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde Voorlichtingsdag Bedrijfskunde Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde PROGRAMMA Bedrijfskunde@VU: hoe, wat en waarom? Prof. dr. W.E.H. Dullaert, Opleidingsdirecteur bachelor bedrijfskunde

Nadere informatie

Studieloopbaan en Loopbaanorientatie

Studieloopbaan en Loopbaanorientatie Studieloopbaan en Loopbaanorientatie Nieke Campagne Studenten Loopbaan Service Universiteit Leiden Programma - Wat kan er in de opleiding - Hoe kies je? - Loopbaan oriëntatie en Studieloopbaankeuzes, binnen

Nadere informatie

Industrie, onderzoek en onderwijs. Dat zijn de pijlers. van de chemie. Pijlers die samen sterk staan: drie delen,

Industrie, onderzoek en onderwijs. Dat zijn de pijlers. van de chemie. Pijlers die samen sterk staan: drie delen, Chemie is overal Industrie, onderzoek en onderwijs. Dat zijn de pijlers van de chemie. Pijlers die samen sterk staan: drie delen, één geheel. Die samen staan voor talloze nuttige, noodzakelijke en mooie

Nadere informatie

Samenvatting aanvraag. Bijlage 8

Samenvatting aanvraag. Bijlage 8 Samenvatting aanvraag Bijlage 8 Samenvatting aanvraag Algemeen Soort aanvraag (kruis aan wat van toepassing is): X Nieuwe opleiding Nieuw Ad programma Nieuwe hbo master Nieuwe joint degree 1 Verplaatsing

Nadere informatie

Stagedag Christiaan Huygens College, Eindhoven Natuurwetenschappelijk onderzoek 2, dd. 8 april 2008

Stagedag Christiaan Huygens College, Eindhoven Natuurwetenschappelijk onderzoek 2, dd. 8 april 2008 Stagedag Christiaan Huygens College, Eindhoven Natuurwetenschappelijk onderzoek 2, dd. 8 april 2008 Plan: Bij het Christiaan Huygens College mogen 4-VWO leerlingen een aantal dagen meelopen bij een bedrijf

Nadere informatie

Economie en Bedrijfseconomie. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde

Economie en Bedrijfseconomie. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde Economie en Bedrijfseconomie Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde ( FEWEB) Opbouw van studie door prof. dr. Henri de Groot (programmadirecteur)

Nadere informatie

De studiebelasting voor Werktuigbouwkunde bedraagt gemiddeld 42 uur per week. Wiskunde is wel een

De studiebelasting voor Werktuigbouwkunde bedraagt gemiddeld 42 uur per week. Wiskunde is wel een Naam opleiding: Werktuigbouwkunde Toelating Is de studie moeilijk? Een studie aan de TU Delft is pittig, zorg er daarom voor dat je er aan het begin van je studie gelijk vol voor gaat. Gas terugnemen kan

Nadere informatie

Profilering derde graad

Profilering derde graad De leerling heeft in de 1ste en de 2de graad, de gelegenheid gehad zijn/haar interesses te ontdekken en heeft misschien al enig idee ontwikkeld over toekomstige werk- of studieplannen. Vaardigheden, inzet,

Nadere informatie

Profilering derde graad

Profilering derde graad De leerling heeft in de 1ste en de 2de graad, de gelegenheid gehad zijn/haar interesses te ontdekken en heeft misschien al enig idee ontwikkeld over toekomstige werk- of studieplannen. Vaardigheden, inzet,

Nadere informatie

NTERVIEW. In Bedrijf.Bite Coaching, loopbaan & studiekeuze. Doen waar je goed in bent

NTERVIEW. In Bedrijf.Bite Coaching, loopbaan & studiekeuze. Doen waar je goed in bent NTERVIEW In Bedrijf.Bite Coaching, loopbaan & studiekeuze Doen waar je goed in bent Ieder mens moet regelmatig keuzes maken. Dat begint al met de keuze voor een bepaalde school, een studie of een opleiding.

Nadere informatie

DE VOORHOEDE VAN DIGITAL

DE VOORHOEDE VAN DIGITAL DE VOORHOEDE VAN DIGITAL Betalingen vormen het hart van e-commerce. Maar de digitalisering heeft voor banken veel meer potentie dan alleen betalingen. Daarom investeert ABN AMRO in de ontwikkeling van

Nadere informatie

Deze brochure schetst de onderwijsvisie van onze universiteit op hoofdlijnen. De doelen die horen bij die visie kunnen we alleen samen bereiken.

Deze brochure schetst de onderwijsvisie van onze universiteit op hoofdlijnen. De doelen die horen bij die visie kunnen we alleen samen bereiken. ONDERWIJSVISIE OP HO OFDLIJNEN Geachte collega s, 1 Deze brochure schetst de onderwijsvisie van onze universiteit op hoofdlijnen. De doelen die horen bij die visie kunnen we alleen samen bereiken. We

Nadere informatie

Hoe Epke Zonderland Lars motiveert om zijn droom waar te maken

Hoe Epke Zonderland Lars motiveert om zijn droom waar te maken Hoe Epke Zonderland Lars motiveert om zijn droom waar te maken Lars (33) werkt 7 jaar als adviseur in de vastgoedsector, voornamelijk in kantooromgevingen. Sinds een half jaar heeft hij een nieuwe werkgever.

Nadere informatie

Loopbaan na Leiden Profiel van een Leids academicus

Loopbaan na Leiden Profiel van een Leids academicus Loopbaan na Leiden Profiel van een Leids academicus Even voorstellen Drs. Loes Nordlohne Loopbaanadviseur Studenten Loopbaan Service Geesteswetenschappen De WO-Monitor - Landelijk onderzoek onder alle

Nadere informatie

FACULTEIT DER NATUURWETENSCHAPPEN, WISKUNDE EN INFORMATICA. ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING Masterschool Life and Earth Sciences studiejaar 2008-2009

FACULTEIT DER NATUURWETENSCHAPPEN, WISKUNDE EN INFORMATICA. ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING Masterschool Life and Earth Sciences studiejaar 2008-2009 UNIVERSITEIT VAN AMSTERDAM FACULTEIT DER NATUURWETENSCHAPPEN, WISKUNDE EN INFORMATICA ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING Masterschool Life and Earth Sciences studiejaar 2008-2009 DE MASTEROPLEIDING BIOMEDICAL

Nadere informatie

Science De bètabrede opleiding van de Radboud Universiteit

Science De bètabrede opleiding van de Radboud Universiteit Science De bètabrede opleiding van de Radboud Universiteit 7 november 2015 Bètabreed - waarom zou ik bètabreed gaan? Multidisciplinair combineer vakgebieden: Behoefte bij bedrijfsleven en in onderzoek:

Nadere informatie

Nationale DenkTank 2014 Big Data Academy

Nationale DenkTank 2014 Big Data Academy Big Data Academy Achtergrond en uitwerking Big Data Academy (BDA) Management Summary Oplossing [Twintig] deelnemers waarvan [80%] masterstudenten en PhD s en[20%] werknemers die voldoen aan de voorkenniseisen

Nadere informatie

creating tomorrow Bouwkunde hva techniek

creating tomorrow Bouwkunde hva techniek creating tomorrow 2013 2014 Bouwkunde hva techniek HVA TECHNIEK bouwkunde 2013-2014 Bouwkunde: studeren in dé bouwplaats van Nederland Bouwkunde studeren in Amsterdam biedt veel uitdagingen. Want als er

Nadere informatie

Inhoud. 1 Wil je wel leren? 2 Kun je wel leren? 3 Gebruik je hersenen! 4 Maak een plan! 5 Gebruik trucjes! 6 Maak fouten en stel vragen!

Inhoud. 1 Wil je wel leren? 2 Kun je wel leren? 3 Gebruik je hersenen! 4 Maak een plan! 5 Gebruik trucjes! 6 Maak fouten en stel vragen! 1 Wil je wel leren? Opdracht 1a Wat heb jij vanzelf geleerd? 7 Opdracht 1b Van externe naar interne motivatie 7 Opdracht 1c Wat willen jullie graag leren? 8 2 Kun je wel leren? Opdracht 2a Op wie lijk

Nadere informatie

Indeling hoger onderwijs

Indeling hoger onderwijs achelor & master Sinds enkele jaren is de structuur van het hoger onderwijs in België afgestemd op die van andere Europese landen. Hierdoor kan je makkelijker switchen tussen hogescholen en universiteiten

Nadere informatie

Het sociale platform voor je organisatie

Het sociale platform voor je organisatie Het sociale platform voor je organisatie Laat de chaos achter je Tientallen CC tjes op een dag, maar nog steeds niet op de hoogte? Een dagelijkse zoektocht naar verdwenen documenten, specifieke informatie

Nadere informatie

// IK DROOM VAN EEN INNOVATIEF, EFFECTIEF MIDDEL TEGEN KANKER //

// IK DROOM VAN EEN INNOVATIEF, EFFECTIEF MIDDEL TEGEN KANKER // TU/e Bachelor College Instroom 2014-2015 // IK DROOM VAN EEN INNOVATIEF, EFFECTIEF MIDDEL TEGEN KANKER // Bachelor College MEDISCHE WETENSCHAPPEN EN TECHNOLOGIE* * Deze major is formeel onderdeel van de

Nadere informatie

OV-Café: Betalen in het OV 3.0

OV-Café: Betalen in het OV 3.0 Programmaboekje OV-Café: Betalen in het OV 3.0 Hoe gaan we in de toekomst betalen in het OV? Datum: Vrijdag 26 september 2014 13.45-17.00 Locatie: Hotel Haarhuis, Stationsplein 1, Arnhem Programma 13:15

Nadere informatie

www.leraarwordeninsittard.nl Leraar, je wist dat je het was.

www.leraarwordeninsittard.nl Leraar, je wist dat je het was. www.leraarwordeninsittard.nl Leraar, je wist dat je het was. Benjamin Plant student Aardrijkskunde Ik weet wat ik wil Het leukste moment van mijn stage is wanneer leerlingen mij uit zichzelf aanspreken

Nadere informatie

Master in de journalistiek

Master in de journalistiek BRUSSEL t Master in de journalistiek Faculteit Sociale Wetenschappen Welkom aan de KU Leuven, de grootste en oudste universiteit van België. Je kunt hier je studietraject verderzetten en verrijken, ook

Nadere informatie

MASTER ONDERNEMINGSRECHT AAN DE ZUIDAS

MASTER ONDERNEMINGSRECHT AAN DE ZUIDAS Begin je carrière tijdens je master MASTER ONDERNEMINGSRECHT AAN DE ZUIDAS JOUW PROGRAMMA IN EEN NOTENDOP De masteropleiding Ondernemings - recht aan de Zuidas duurt een jaar en is alleen in voltijd te

Nadere informatie

BABZ-opleiding Basisjaar en Specialisatie Burgerzaken

BABZ-opleiding Basisjaar en Specialisatie Burgerzaken www.segment.nl BABZ-opleiding Basisjaar en Specialisatie Burgerzaken Investeren in uw persoonlijk vakmanschap 3 Samen studeren in een vaste groep 3 Persoonlijke benadering 3 Gemotiveerde studenten 3 Enthousiaste

Nadere informatie

E-BOEK: DE STUDIEKEUZE KOMT ERAAN!

E-BOEK: DE STUDIEKEUZE KOMT ERAAN! E-BOEK: DE STUDIEKEUZE KOMT ERAAN! E-BOEK: DE STUDIEKEUZE KOMT ERAAN! Carine Vos Richting-Wijzer Advies Zwolle augustus 2011 Carine Vos Pagina 2 Voorwoord In mijn bedrijf Richting-Wijzer Advies kom ik

Nadere informatie

1. Jurriaan Vogel. 2. Mark van Wijgerden. Waarde medestudenten,

1. Jurriaan Vogel. 2. Mark van Wijgerden. Waarde medestudenten, 1. Jurriaan Vogel Als derdejaarsstudent Bedrijfseconomie mag ik dit jaar al namens Student Party ECCO in de faculteitsraad van Tilburg School of Economics and Management plaatsnemen. Hier hebben we al

Nadere informatie

AviAtion Logistics 2011-2012

AviAtion Logistics 2011-2012 AviAtion Logistics 2011-2012 T TECHNIEK Aviation Logistics 2011-2012 Aviation Logistics: Slimme organisatie op de grond en in de lucht. De luchtvaart is een dynamische wereld. Het op vluchtschema laten

Nadere informatie

Utrecht Business School

Utrecht Business School Masterclass Plan van Aanpak Schrijven De Masterclass Plan van Aanpak Schrijven duurt 1 dag en omvat 2 colleges van 3 uur. U volgt de cursus met ongeveer 10-15 studenten op een van onze opleidingslocaties

Nadere informatie

BRUSSEL t. Master in het tolken. Faculteit Letteren

BRUSSEL t. Master in het tolken. Faculteit Letteren BRUSSEL t Master in het tolken Faculteit Letteren Welkom aan de KU Leuven, de grootste en oudste universiteit van België. Je kunt hier je studietraject verderzetten en verrijken, ook als je elders een

Nadere informatie

De toekomst van consultancy

De toekomst van consultancy De toekomst van consultancy Course Assignment Management Consulting 5 oktober 2013 Teska Koch 2518936 Teska.koch@hotmail.com Word count: 1.510 Een kijkje in de glazen bol: Wat is de toekomst van consultancy?

Nadere informatie

De beste basis voor je toekomst

De beste basis voor je toekomst Visser t Hooft Lyceum Leiderdorp KANSRIJK EN UITDAGEND De beste basis voor je toekomst i 11gymnasium 11atheneum 11havo vhl.nl 11mavo (vmbo-t) Muzenlaan 155 q Op de open avond vond ik de school meteen leuk

Nadere informatie

Het hoger onderwijs verandert

Het hoger onderwijs verandert achelor & master Sinds september 2004 is de hele structuur van het hoger onderwijs veranderd. Die nieuwe structuur werd tegelijkertijd ingevoerd in andere Europese landen. Zo sluiten opleidingen in Vlaanderen

Nadere informatie

Alumnionderzoek opleiding Bedrijfseconomie Hogeschool Arnhem en Nijmegen 2009

Alumnionderzoek opleiding Bedrijfseconomie Hogeschool Arnhem en Nijmegen 2009 Alumnionderzoek opleiding Bedrijfseconomie Hogeschool Arnhem en Nijmegen 2009 Van de deelnemers aan het onderzoek heeft 80% ( 121 studenten) de voltijd gedaan en 20% (30 studenten) de deeltijdopleiding.

Nadere informatie

// IK DROOM VAN ROBOTS IN DE ZORG //

// IK DROOM VAN ROBOTS IN DE ZORG // TU/e Bachelor College Instroom 2014-2015 // IK DROOM VAN ROBOTS IN DE ZORG // Bachelor College PSYCHOLOGY & TECHNOLOGY* * Deze major is formeel onderdeel van de bacheloropleiding Technische Innovatiewetenschappen

Nadere informatie

Masterclass IT Savvy. Impact van trends

Masterclass IT Savvy. Impact van trends Masterclass IT Savvy Impact van trends Regelmatig komen onderzoeksbureaus zoals Gartner en McKinsey met rapporten waarin nieuwe trends worden aangekondigd. Belangrijke vraag, en niet eenvoudig te beantwoorden,

Nadere informatie

Leren Leren en ExcelLeren

Leren Leren en ExcelLeren Leren Leren en ExcelLeren www.mindsetlearnandgrow.nl Wat is MindSet? MindSet is een groep studenten die leerlingen leert effectief te leren. Wij helpen leerlingen betere schoolresultaten te behalen door

Nadere informatie

Christelijke Scholengemeenschap - gymnasium, atheneum, havo en vmbo. Betaonderwijs

Christelijke Scholengemeenschap - gymnasium, atheneum, havo en vmbo. Betaonderwijs Christelijke Scholengemeenschap - gymnasium, atheneum, havo en vmbo Betaonderwijs 'Als je doet wat je altijd gedaan hebt, krijg je wat je altijd kreeg' Albert Einstein Wat is betaonderwijs? De bètarichting

Nadere informatie

master in de toegepaste economische wetenschappen: handelsingenieur in de

master in de toegepaste economische wetenschappen: handelsingenieur in de master in de toegepaste economische wetenschappen: handelsingenieur in de Wat je zeker moet Weten: diploma master in de toegepaste economische wetenschappen: handelsingenieur in de studieduur 2 jaar =

Nadere informatie

Zelfreflectie Jaar 1 Marco Kleine Deters 1550275 Bedrijfskundige Informatica

Zelfreflectie Jaar 1 Marco Kleine Deters 1550275 Bedrijfskundige Informatica Zelfreflectie Jaar 1 Marco Kleine Deters 1550275 Bedrijfskundige Informatica Auteur: Marco Kleine Deters Opleiding: Bedrijfskundige Informatica Klas: BIEV2B Studentcode: 1550275 Datum: 8-6-2009 1 Inhoudsopgave

Nadere informatie

Profilering derde graad

Profilering derde graad Profilering derde graad De leerling heeft in de eerste en de tweede graad de gelegenheid gehad om zijn of haar interesses te ontdekken. Misschien heeft hij of zij al enig idee ontwikkeld over toekomstige

Nadere informatie

Stagedag Christiaan Huygens College, Eindhoven Natuurwetenschappelijk onderzoek 1, dd. 8 april 2008

Stagedag Christiaan Huygens College, Eindhoven Natuurwetenschappelijk onderzoek 1, dd. 8 april 2008 Stagedag Christiaan Huygens College, Eindhoven Natuurwetenschappelijk onderzoek 1, dd. 8 april 2008 Plan: Bij het Christiaan Huygens College mogen 4-VWO leerlingen een aantal dagen meelopen bij een bedrijf

Nadere informatie

FULL-TIME MASTER MASTER IN HUMAN RESOURCE MANAGEMENT WORD EEN HR PROFESSIONAL DIE STRATEGISCH EN DUURZAAM KAN MEEDENKEN MET DE ORGANISATIE

FULL-TIME MASTER MASTER IN HUMAN RESOURCE MANAGEMENT WORD EEN HR PROFESSIONAL DIE STRATEGISCH EN DUURZAAM KAN MEEDENKEN MET DE ORGANISATIE FULL-TIME MASTER MASTER IN HUMAN RESOURCE MANAGEMENT WORD EEN HR PROFESSIONAL DIE STRATEGISCH EN DUURZAAM KAN MEEDENKEN MET DE ORGANISATIE CURRICULUM CREDITS HRM: introductie 3 E-Uitdagingen voor HRM 3

Nadere informatie

Verschillen tussen Economische opleidingen

Verschillen tussen Economische opleidingen Verschillen tussen Economische opleidingen Economie (en Bedrijfseconomie) Bedrijfseconomie Fiscale Economie Econometrics and Operations Research Economics Afkorting EBE BE FE EOR ECO IBA Wat is de voertaal?

Nadere informatie

Ik droom van een innovatief, effectief middel tegen kanker

Ik droom van een innovatief, effectief middel tegen kanker TU/e Bachelor College Collegejaar 2015-2016 Ik droom van een innovatief, effectief middel tegen kanker Bachelor College en Technologie* *Deze major is formeel onderdeel van de bacheloropleiding Biomedische

Nadere informatie

creating tomorrow Logistiek en economie Hva techniek

creating tomorrow Logistiek en economie Hva techniek creating tomorrow 2013 2014 Logistiek en economie Hva techniek HVA TECHNIEK Logistiek en Economie 2013-2014 Het muziekfestival staat op de kalender, de artiesten zijn geboekt. Maar hoe komen al die onderdelen

Nadere informatie

Studiegebied. (tso) Tweede graad... Techniek-wetenschappen. Derde graad...

Studiegebied. (tso) Tweede graad... Techniek-wetenschappen. Derde graad... Studiegebied (tso) Tweede graad... Techniek-wetenschappen Derde graad... Techniek-wetenschappen STUDIEGEBIED CHEMIE Studierichting Techniek-wetenschappen de graad Een woordje uitleg over de studierichting...

Nadere informatie

Werknemersonderzoek. Bram Masselink Willem Minderhoud

Werknemersonderzoek. Bram Masselink Willem Minderhoud Werknemersonderzoek Bram Masselink Willem Minderhoud (Bij)baan in het onderwijs: een meerwaarde voor school, scholier en student. Wij hechten veel waarde aan de werkomstandigheden van studenten die door

Nadere informatie

APQ rapportage. Bea Voorbeeld. support@meurshrm.nl. Naam: Datum: 16.06.2015. Email:

APQ rapportage. Bea Voorbeeld. support@meurshrm.nl. Naam: Datum: 16.06.2015. Email: APQ rapportage Naam: Bea Voorbeeld Datum: 16.06.2015 Email: support@meurshrm.nl Bea Voorbeeld / 16.06.2015 / APQ rapportage 2 Inleiding Dit rapport geeft inzicht in jouw inzetbaarheid. We bespreken hoe

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting voor geïnteresseerden buiten dit vakgebied

Nederlandse samenvatting voor geïnteresseerden buiten dit vakgebied Nederlandse samenvatting voor geïnteresseerden buiten dit vakgebied Modellen Lego voor het leven Wij mensen houden van modellen. Als kinderen beginnen wij de opbouw van dingen te begrijpen door ze met

Nadere informatie

WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK. Wat is dat? Eva van de Sande. Radboud Universiteit Nijmegen

WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK. Wat is dat? Eva van de Sande. Radboud Universiteit Nijmegen WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK Wat is dat? Eva van de Sande Radboud Universiteit Nijmegen EERST.. WETENSCHAPSQUIZ 1: Hoe komen we dingen te weten? kdsjas Google onderzoek boeken A B C 1: We weten dingen door

Nadere informatie

Login eduroam. r0xxxxxx@student.kuleuven.be. (Gebruik je studentennummer en KU Leuven-paswoord)

Login eduroam. r0xxxxxx@student.kuleuven.be. (Gebruik je studentennummer en KU Leuven-paswoord) Login eduroam r0xxxxxx@student.kuleuven.be (Gebruik je studentennummer en KU Leuven-paswoord) Onthaal 2015-2016 BACHELOR GESCHIEDENIS OPBOUW PROGRAMMA/MOTIVATIE Kennismaking Monitoren Charlotte Verrydt

Nadere informatie

Advies Rapport Zoek ieders Talent & Excelleer! Hoe excellentie ook in het hoger onderwijs kan worden gestimuleerd

Advies Rapport Zoek ieders Talent & Excelleer! Hoe excellentie ook in het hoger onderwijs kan worden gestimuleerd Advies Rapport Zoek ieders Talent & Excelleer! Hoe excellentie ook in het hoger onderwijs kan worden gestimuleerd Samenvatting Excellentie kan het beste worden gestimuleerd door het coachen van de persoonlijke

Nadere informatie

Toespraak commissaris van de Koning Max van den Berg, seminar 'Wetenschap middenin de samenleving', Groningen, 30 mei 2013

Toespraak commissaris van de Koning Max van den Berg, seminar 'Wetenschap middenin de samenleving', Groningen, 30 mei 2013 Toespraak commissaris van de Koning Max van den Berg, seminar 'Wetenschap middenin de samenleving', Groningen, 30 mei 2013 Dames en heren, Wetenschap is ontstaan uit verwondering en nieuwsgierigheid. Al

Nadere informatie

Evaluatierapport Nationale Opleiding MediaCoach 2015

Evaluatierapport Nationale Opleiding MediaCoach 2015 Evaluatierapport Nationale Opleiding MediaCoach 2015 www.nomc.nl De Nationale Opleiding MediaCoach wordt uitstekend en goed beoordeeld, door enthousiaste en kundige docenten, de link met de praktijk, prettig

Nadere informatie

Format samenvatting aanvraag. Opmerking vooraf

Format samenvatting aanvraag. Opmerking vooraf Format samenvatting aanvraag Opmerking vooraf Mocht u de voorkeur geven aan openbaarmaking van de gehele aanvraag in plaats van uitsluitend onderstaande samenvatting dan kunt u dat kenbaar maken bij het

Nadere informatie

EXPLORE!THE STORY DE KRACHT VAN HET VERHAAL

EXPLORE!THE STORY DE KRACHT VAN HET VERHAAL EXPLORE!THE STORY DE KRACHT VAN HET VERHAAL AUTEUR: MASJA NOTENBOOM INHOUD EXPLORE!THESTORY, DE KRACHT VAN HET VERHAAL WANNEER EXPLORE!THESTORY? HOE WERKT EXPLORE!THESTORY? VOORDELEN EXPLORE!THESTORY 3

Nadere informatie

HEY WAT KAN JIJ EIGENLIJK GOED? VERKLAP JE TALENT IN 8 STAPPEN

HEY WAT KAN JIJ EIGENLIJK GOED? VERKLAP JE TALENT IN 8 STAPPEN E-blog HEY WAT KAN JIJ EIGENLIJK GOED? VERKLAP JE TALENT IN 8 STAPPEN In talent & groei Het is belangrijk om je talent goed onder woorden te kunnen brengen. Je krijgt daardoor meer kans om het werk te

Nadere informatie

Profilering derde graad

Profilering derde graad De leerling heeft in de 1ste en de 2de graad, de gelegenheid gehad zijn/haar interesses te ontdekken en heeft misschien al enig idee ontwikkeld over toekomstige werk- of studieplannen. Vaardigheden, inzet,

Nadere informatie

Test: Je ouders als studie oriëntatiecoach

Test: Je ouders als studie oriëntatiecoach Test: Je ouders als studie oriëntatiecoach Je ouders kunnen perfecte last minute studie oriëntatiecoaches zijn, maar weten ze eigenlijk wel wat je dromen en ambities zijn? En omgekeerd: weet jij hoe jouw

Nadere informatie

CENSES YOUNG TOP CLASS TALENT VERBINDEN

CENSES YOUNG TOP CLASS TALENT VERBINDEN CENSES YOUNG TOP CLASS TALENT VERBINDEN ALLES DRAAIT OM TALENT Eigenlijk draait alles bij Censes om talent. Menselijk talent dat bedrijven in staat stelt hun prestaties en klantrelaties op een excellent

Nadere informatie

Sita (VWO2) Aaron Sams. Natuurkunde en Flipping the Classroom

Sita (VWO2) Aaron Sams. Natuurkunde en Flipping the Classroom Natuurkunde en Flipping the Classroom De lespraktijk van een natuurwetenschappelijk vak zoals natuurkunde bestaat gewoonlijk uit klassikale instructie, practicum en het verwerken van opdrachten. In de

Nadere informatie

Where innovation starts. Vakken eerste jaar Psychology & Technology

Where innovation starts. Vakken eerste jaar Psychology & Technology Where innovation starts Vakken eerste jaar Vakken eerste jaar In de major krijg je uiteenlopende vakken en projecten op het gebied van psychologie, techniek en onderzoeksmethoden. Daarnaast heb je binnen

Nadere informatie

Workshop Octrooien en uitvindingen, merken en modellen, Out of the Box

Workshop Octrooien en uitvindingen, merken en modellen, Out of the Box Workshop Octrooien en uitvindingen, merken en modellen, Out of the Box 1 februari 215 VWO-4 Evenement Op 1 februari jl. brachten 22 leerlingen VWO-4 van diverse scholen een bezoek aan de High Tech Campus,

Nadere informatie

Dat ze klaarstaat voor haar vrienden. Als ze samen is met haar vriendinnen, is er veel gein

Dat ze klaarstaat voor haar vrienden. Als ze samen is met haar vriendinnen, is er veel gein Oefening 5 Persoon 1: Annet Kok (moeder) Talent: Prestatiegericht Betrouwbaar Humoristisch Optimistisch Vasthoudend Concreet voorbeeld: Tijdens de hockeywedstrijden Dat ze klaarstaat voor haar vrienden

Nadere informatie

SCHATTEN VAN ADVOCATEN

SCHATTEN VAN ADVOCATEN SCHATTEN VAN ADVOCATEN PRAKTIJKOPLEIDINGEN VOOR DE ADVOCATUUR Vaardigheden in de praktijk Coachen in de praktijk Leidinggeven in de praktijk Teamwork in de praktijk SCHATTEN VAN ADVOCATEN Wij zijn er van

Nadere informatie

Het gymnasium: iets voor jou?

Het gymnasium: iets voor jou? Het gymnasium: iets voor jou? Stel jezelf eens de vraag... Ben ik nieuwsgierig? Heb ik een brede belangstelling? Hou ik van onderzoeken? Ben ik gek op cultuur? Houd ik van nieuwe dingen leren? Ben ik kritisch?

Nadere informatie