Bussen die rijden op: Aardgas CNG = Compressed Natural Gas

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Bussen die rijden op: Aardgas CNG = Compressed Natural Gas"

Transcriptie

1 Bussen die rijden op: Aardgas CNG = Compressed Natural Gas Landelijke OGS Netwerkdag, 27 juni 2013 te Arnhem Dick Arentsen, AGS 1

2 Brandweer en Methaan Aardgas (zoals aan huis geleverd) Hogedruk (80 bar) leiding Gasunie Lagedruk Distributie: Met geurstof CNG Samengeperst tot 250 bar (+ geurstof)

3 Brandstof Diversiteit bij de pomp Betekent ook brandstof diversiteit in geval van incidenten

4 Herkenbaarheid (1) Waar rijden de bussen Tanken Opbouw / beveiliging bussen Tactiek / techniek bij brand of ongeval 4

5 Herkenbaarheid (2) Waar op dakopbouw in het midden van de stads- of regiobus, sticker LNG erop. LET OP: dakopbouw achter of voor is airco! 5

6 Aardgasbussen Rijden inmiddels in heel Nederland Bussen rijden op bijna alle routes in Nederland Aardgas /CNG vulstations in diverse plaatsen in Nederland 6

7 Aardgas vulstation Middelburg (1) Vulstation (compressor) kantoren Gasmeterkast DELTA 7

8 Aardgas vulstation Middelburg (2) Afleverzuil (tanken) 8

9 Aardgas vulstation Middelburg (3) Vulstation (compressor) 9

10 Aardgas vulstation Middelburg (4) noodstop Afleverzuil (tanken) 10

11 LNG tankstation Zwolle, waar je ook CNG kunt tanken 11

12 Opbouw op bussen 8 x kunststof composiet cilinders van 214 liter onder 250 bar in dakopbouw, dit om BLEVE-effecten te voorkomen 12

13 Beveiligingen Elke cilinder is voorzien van 2 overdrukventielen Elke cilinder is voorzien van 2 smeltveiligheden 110 gr.c Bij stroomonderbreking wordt automatisch de gastoevoer afgesloten Als het contact van de bus uitstaat is de gastoevoer afgesloten Bij leidinglekkage van de gasleiding naar de motor wordt de gastoevoer automatisch afgesloten 13

14 Overdruk Dreiging komt uit het motorcompartiment Door brand en hitte komt er druk toename in de composiet cilinder, gevolg overdruk! Overdrukventiel opent en CNG ontsnapt en wordt ontstoken door brand in de bus Let op explosiegevaar in de vorm van een flair (steekvlam van ~15 meter aan de zijkant van de dakopbouw) 14

15 Voorkomen van brand! Inbouw detectie- en bijbehorende blusinstallatie in het motorcompartiment Aanbrengen van vlamkerend rooster bóven de composiet cilinders, hierdoor komt de flair tegen bovenkant van dit rooster Raadzaam het interieur in de bus van onbrandbaar materiaal te maken Cilinders van serie naar parallel schakelen 15

16 Brand Test Test met aardgascilinder 16

17 Tactiek/techniek bij brand of ongeval (1) Aardgas / CNG = Compressed Natural Gas Lichter dan lucht Niet oplosbaar in water Explosie grenzen, volume % in lucht 5 16 Brand Zeer brandgevaarlijk Explosie Gas met lucht explosief Gas niet giftig, wel verstikkend Kans op BLEVE? geen BLEVE mogelijk, gas is al gasvormig 17

18 Tactiek/techniek bij brand of ongeval (2) Tactiek Bovenwinds benaderen Neem ALTIJD een explosiegevaarmeter mee! aardgas heeft lage explosiegrens 5 vol% Verwijder ontstekingsbronnen Indien brand in bus; blussen als gewone autobrand Indien brand uitslaand is; dakopbouw koelen Indien gascilinder brandt; niet blussen! Cilinder uit laten branden en overige cilinders koelen (gas van de brandende cilinder wordt afgefakkeld via overdrukventiel en /of smeltveiligheid) Niet smeltveiligheid koelen. 18

19 Tactiek/techniek bij brand of ongeval (3) Techniek: Schakel, indien mogelijk, contact af of de nooddrukker. (Daarmee wordt gastoevoer afgesloten) Bij brand gascilinders koelen met LageDruk Alle blusmiddelen toegestaan Bij brand of ongeval deskundige Connexxion ter plaatse vragen Via Centrale Verkeers Leiding in Utrecht 19

20 Ervaringen kleine incidenten, niet altijd brand

21 Aardgasbussen gevaarlijk? (1) In 1990 in NL een busremise die vol stond met een dertigtal aardgasbussen (CNG-fuelled) uitgebrand * er heeft zich geen enkele explosie voorgedaan * FACTS databank accident 10766, 21

22 Aardgasbussen gevaarlijk? (2) In Duitsland in 2003, 2 bussen op CNG uitgebrand in busstalling. Knal bij bezwijken van smeltzekering en daardoor werd de cilinder als een torpedo gelanceerd. Nog 3 incidenten met CNG bussen, 2 x brand in motorcompartiment; 1 x gaslekkage in leidingsysteem van de cilinders 22

23 Aardgasbussen gevaarlijk? (3) Dr.ir. J.J. Seppen, de spreker van TNO, demonstreert dat de tanks niet makkelijk kapot te krijgen zijn. Hij toont plaatjes met ernstige botsingen en verongelukte bussen waarbij de tanks wel sterk indeukten maar niet explodeerden. 23

24 Aardgasbussen gevaarlijk? (4) VRAGEN? 24

Cryogeen LNG: Waar..

Cryogeen LNG: Waar.. Cryogeen LNG: Voor het mileu een zegen!! Voor incident bestrijders een ramp?! VBE Seminar, 07-10-2015 te Gorinchem 9-10-2015 Dick Arentsen, AGS/Veiligheidskundige/Fire Engineer Waar.. Vrachtwagens Bussen

Nadere informatie

Tunnels en alternatieve brandstoffen. Jetty Middelkoop AGS brandweer AA

Tunnels en alternatieve brandstoffen. Jetty Middelkoop AGS brandweer AA Tunnels en alternatieve brandstoffen Jetty Middelkoop AGS brandweer AA Soorten alternatieve brandstoffen Elektrisch Hybride CNG LNG Waterstof Incidenten: elektrisch 26 februari 2015, Amsterdam Gevaren:

Nadere informatie

Veiligheid voertuigen op CNG, LNG, H 2

Veiligheid voertuigen op CNG, LNG, H 2 Veiligheid voertuigen op CNG, LNG, H 2 Dr.ir. Nils Rosmuller (Lector Transportveiligheid) Bijeenkomst veiligheid elektrische voertuigen 23 september 2014, Tiel Context Voertuigen op CNG Voertuigen op LNG

Nadere informatie

INZETPROCEDURE AUTOBRANDBESTRIJDING

INZETPROCEDURE AUTOBRANDBESTRIJDING Doel Veranderingen in het ontwerp en constructie van auto s vereisen een nieuwe manier van aanpak van een autobrand. Nieuwe materialen en componenten hebben de prestaties van de auto verbeterd en worden

Nadere informatie

Aardgaslekkage in transportleidingen

Aardgaslekkage in transportleidingen Gevaar Aardgaslekkage in transportleidingen Inhoud Explosiegevaar, let op voor gasophoping in besloten ruiten. Aardgas is lichter dan lucht (0,6). In geval het gas niet brandt: niet sproeien In geval het

Nadere informatie

Vloeibaar aardgas - Liquid Natural Gas (LNG) Voordelen en uitdagingen. Jan Van Houwenhove 3 December 2015

Vloeibaar aardgas - Liquid Natural Gas (LNG) Voordelen en uitdagingen. Jan Van Houwenhove 3 December 2015 Vloeibaar aardgas - Liquid Natural Gas (LNG) Voordelen en uitdagingen Jan Van Houwenhove 3 December 2015 Agenda Cryo Advise Aardgas - eigenschappen Voordelen Uitdagingen Cryo Advise advies voor LNG systemen

Nadere informatie

-5- Noem de blusmethoden voor een klasse A-brand. -5- Omschrijf de brandklassen. -5- Noem de blusmethoden voor een klasse B-brand.

-5- Noem de blusmethoden voor een klasse A-brand. -5- Omschrijf de brandklassen. -5- Noem de blusmethoden voor een klasse B-brand. -5- Met welk bord wordt een explosiegevaarlijke gebied aangegeven? -5- Noem de blusmethoden voor een klasse A-brand. -5- Noem de blusmethoden voor een klasse B-brand. -5- Noem de blusmethoden voor een

Nadere informatie

Werken aan gasvoertuigen. Algemene informatie over gasvoertuigen. Autogas

Werken aan gasvoertuigen. Algemene informatie over gasvoertuigen. Autogas Algemene informatie over gasvoertuigen Algemene informatie over gasvoertuigen Gasvoertuigen is een verzamelnaam voor voertuigen die worden aangedreven door autogas. Autogas bestaat uit biogas, aardgas

Nadere informatie

Cruciale informatie beschikbaar stellen voor iedereen van ons ons mensen op het terrein. Kurt Vollmacher OGS Netwerkdag 27 juni 2013

Cruciale informatie beschikbaar stellen voor iedereen van ons ons mensen op het terrein. Kurt Vollmacher OGS Netwerkdag 27 juni 2013 Cruciale informatie beschikbaar stellen voor iedereen van ons ons mensen op het terrein Kurt Vollmacher OGS Netwerkdag 27 juni 2013 Voorstelling Reeds 25 jaar actief brandweerman: vrijwilliger/beroeps

Nadere informatie

Clean fuel. LNG Facts & Figures

Clean fuel. LNG Facts & Figures 1 LNG Facts & Figures Waarom LNG Schoon Zonder nabehandeling voldoen aan emissie standaarden Veilig Lichter dan lucht als het verdampt Moeilijk ontsteekbaar Enorme voorraden Past in Europese doelstelling

Nadere informatie

Brand en explosiegevaar

Brand en explosiegevaar Brand en explosiegevaar Door brand en explosie tijdens werkzaamheden vallen er jaarlijks tientallen doden en gewonden. Dus moet je brand en explosies zien te voorkomen. Mede doordat deze zeer onvoorspelbaar

Nadere informatie

aardgas tank ik bij DATS 24 www.dats24.be CNG aardgas voor voertuigen De slimme ecomobiele toekomst is vandaag Transitiebrandstof

aardgas tank ik bij DATS 24 www.dats24.be CNG aardgas voor voertuigen De slimme ecomobiele toekomst is vandaag Transitiebrandstof CNG aardgas voor voertuigen CNG betekent letterlijk samengeperst natuurlijk gas en is eenvoudigweg de samengeperste variant van het aardgas dat we kennen voor huishoudelijk gebruik. CNG is al een tijdje

Nadere informatie

Voorlichtingsboekje over optreden. bij incidenten in het. aardgastransportsysteem

Voorlichtingsboekje over optreden. bij incidenten in het. aardgastransportsysteem Voorlichtingsboekje incidenten Juni-08.qxp 29-05-2008 11:15 Pagina 1 Voorlichtingsboekje over optreden bij incidenten in het aardgastransportsysteem Voorlichtingsboekje incidenten Juni-08.qxp 29-05-2008

Nadere informatie

Optreden bij incidenten in het gastransportsysteem

Optreden bij incidenten in het gastransportsysteem Optreden bij incidenten in het gastransportsysteem 2 Inleiding Gasunie is een Europees gasinfrastructuur bedrijf. Wij verzorgen het transport van aardgas en groen gas in Nederland en Noord-Duitsland. Om

Nadere informatie

De brandweer en alternatieve brandstoffen. Jetty Middelkoop AGS brandweer Amsterdam Amstelland

De brandweer en alternatieve brandstoffen. Jetty Middelkoop AGS brandweer Amsterdam Amstelland De brandweer en alternatieve brandstoffen Jetty Middelkoop AGS brandweer Amsterdam Amstelland Soorten alternatieve brandstoffen Elektrisch en hybride CNG LNG Waterstof (evt. via mierenzuur) Incidenten:

Nadere informatie

Agenda. De uitdaging. Euro normen ENVIRONMENTAL VEHICLE STRATEGY. De uitdaging. Dubbele strategie. Hybride techniek & potentieel

Agenda. De uitdaging. Euro normen ENVIRONMENTAL VEHICLE STRATEGY. De uitdaging. Dubbele strategie. Hybride techniek & potentieel Agenda De uitdaging Dubbele strategie Hybride techniek & potentieel Methaan-diesel techniek & potentieel ENVIRONMENTAL VEHICLE STRATEGY p2 De uitdaging Euro normen Wettelijk kader Opwarming van de aarde

Nadere informatie

Alleen ter besluitvorming door het College. Collegevoorstel Openbaar. Onderwerp Beantwoording schriftelijke vragen VVD over veiligheid aardgasbussen

Alleen ter besluitvorming door het College. Collegevoorstel Openbaar. Onderwerp Beantwoording schriftelijke vragen VVD over veiligheid aardgasbussen Collegevoorstel Openbaar Onderwerp Beantwoording schriftelijke vragen VVD over veiligheid aardgasbussen Programma / Programmanummer Mobiliteit / 1072 BW-nummer Portefeuillehouder H. Beerten Samenvatting

Nadere informatie

Partner in duurzaamheid Presentatie 29 februari 2012 Waterstof Net 1

Partner in duurzaamheid Presentatie 29 februari 2012 Waterstof Net 1 v Wij helpen u op weg! Partner in duurzaamheid Presentatie 29 februari 2012 Waterstof Net 1 Hans van Wermeskerken Ballast Nedam Ballast opgericht in 1877, Nedam in 1899 Fusie Ballast Nedam 1969 4000 medewerkers

Nadere informatie

Wat kan de kennistafel LNG hierin betekenen?

Wat kan de kennistafel LNG hierin betekenen? Landelijk Informatiepunt Omgevallen Gevaarlijke Stoffen Het gedrag van LNG bij incidenten Wat kan de kennistafel LNG hierin betekenen? 7-9-2016 Marco van den Berg 1 Kennistafel LNG Relevante kennis verzamelen

Nadere informatie

Veiliger Lossen. Autogas (LPG) bij tankstations!

Veiliger Lossen. Autogas (LPG) bij tankstations! Veiliger Lossen Autogas (LPG) bij tankstations! Moment van de BLEVE uitgesteld door hittewerende bekleding op de tankwagen en door verbeterde vulslangen oktober 2010 Doelstelling presentatie De regionale

Nadere informatie

INITIATIEFVOORSTEL ELEKTRISCHE STADSBUSSEN. Amsterdam Elektrisch ook de OV Stadsbus

INITIATIEFVOORSTEL ELEKTRISCHE STADSBUSSEN. Amsterdam Elektrisch ook de OV Stadsbus INITIATIEFVOORSTEL ELEKTRISCHE STADSBUSSEN Amsterdam Elektrisch ook de OV Stadsbus Roderic Evans-Knaup 21-11-2012 Amsterdam heeft een elektrische ambitie, een ambitie die o.a. moet zorgen voor een betere

Nadere informatie

Memorandum. 1 Van toepassing op LNG. Mobiliteit Van Mourik Broekmanweg 6 2628 XE Delft Postbus 49 2600 AA Delft. Aan - www.tno.nl

Memorandum. 1 Van toepassing op LNG. Mobiliteit Van Mourik Broekmanweg 6 2628 XE Delft Postbus 49 2600 AA Delft. Aan - www.tno.nl Memorandum Aan - Van Koos Ham, Nils Rosmuller, Jerry Kamperveen, Mark Bolech, Sam van Goethem Kopie aan - Onderwerp Vragen en antwoorden over LNG, CNG in voertuigen vanuit incidentbestrijding In dit memo

Nadere informatie

Colofon. Projectgroep bestaande uit: Wim Evers Bob Wiekema Jelte Janzen Astrid Ekas. Tekstbijdragen: Fotografie: Vormgeving:

Colofon. Projectgroep bestaande uit: Wim Evers Bob Wiekema Jelte Janzen Astrid Ekas. Tekstbijdragen: Fotografie: Vormgeving: Colofon Projectgroep bestaande uit: Wim Evers Bob Wiekema Jelte Janzen Astrid Ekas Tekstbijdragen: Fotografie: Vormgeving: Datum van uitgave: 18 november 2014 Contactadres: Mijnweg 3 6167 AC GELEEN Postbus

Nadere informatie

Van Koos Ham, Nils Rosmuller, Jerry Kamperveen, Mark Bolech, Sam van Goethem

Van Koos Ham, Nils Rosmuller, Jerry Kamperveen, Mark Bolech, Sam van Goethem Memorandum Van Koos Ham, Nils Rosmuller, Jerry Kamperveen, Mark Bolech, Sam van Goethem Onderwerp Vragen en antwoorden over LNG, CNG en waterstof als voertuigbrandstof vanuit perspectief van incidentbestrijding

Nadere informatie

LNG:bent u al klaar voor de toekomst?

LNG:bent u al klaar voor de toekomst? 1L ) De Bouwkamp 1L 6576 JX Ooij (bij Nijmegen) 024-37 33 884 LNG:bent u al klaar voor de toekomst? Door velen wordt LNG gezien als dè brandstof voor de toekomst. De vooruitgang in de LNG branche gaat

Nadere informatie

tankstation Duiven LNG doelstelling 2015 (Green Deal)

tankstation Duiven LNG doelstelling 2015 (Green Deal) tankstation Duiven LNG doelstelling 2015 (Green Deal) LNG tankstation Duiven Programma workshop LNG Veiligheidsprogramma 1. Inleiding (Koen van der Nat/ Peutz) 2. Technische aspecten LNG-tankstations (Leon

Nadere informatie

CNG: aardgas als autobrandstof. Een selectie van vragen en antwoorden

CNG: aardgas als autobrandstof. Een selectie van vragen en antwoorden CNG: aardgas als autobrandstof Een selectie van vragen en antwoorden s.a. D'Ieteren nv Marketing, Training & Direct Sales Creation & Copywriting november 2014 Inhoud 2 De auto op aardgas Waarom op aardgas

Nadere informatie

LPG en veiligheid. Autogas (LPG) Toepassingen LPG. Productie, invoer en uitvoer LPG. Ontwikkeling Nederlandse Autogasmarkt

LPG en veiligheid. Autogas (LPG) Toepassingen LPG. Productie, invoer en uitvoer LPG. Ontwikkeling Nederlandse Autogasmarkt Autogas (LPG) Autogas: LPG toegepast als autobrandstof. LPG en veiligheid LPG (Liquefied Petroleum Gas, vloeibaar gemaakt petroleumgas) is de verzamelnaam voor een grote groep brandbare koolwaterstoffen.

Nadere informatie

De groene delta van Nijmegen

De groene delta van Nijmegen GDF SUEZ LNG Solutions Workshop GDF SUEZ LNG Solutions - 10 oktober 2014 Leon Sluiman Manager operations & Technology De groene delta van Nijmegen GDF SUEZ LNG Solutions WAT IS LNG LNG: HET PRODUCT Vloeibaar

Nadere informatie

LPG tanktransport veiliger. Moment van de BLEVE uitgesteld door hittewerende bekleding

LPG tanktransport veiliger. Moment van de BLEVE uitgesteld door hittewerende bekleding LPG tanktransport veiliger Moment van de BLEVE uitgesteld door hittewerende bekleding Doelstelling presentatie De regionale Brandweer van de VRK kan: De LPG-tankwagens die zijn voorzien van de hitte werende

Nadere informatie

De SLIMME KEUZE voor

De SLIMME KEUZE voor Aardgas voor voertuigen De SLIMME KEUZE voor uw onderneming DATS 24, meer dan brandstof alleen DATS 24 maakt deel uit van Colruyt Group en zet ook resoluut in op duurzaamheid. DATS 24 draagt dus graag

Nadere informatie

Brandpreventie. Inhoud van de presentatie. Inhoud van de presentatie. Hoe een brand bestrijden? Inhoud van de presentatie.

Brandpreventie. Inhoud van de presentatie. Inhoud van de presentatie. Hoe een brand bestrijden? Inhoud van de presentatie. Brandpreventie Om verbranding mogelijk te maken zijn er altijd 3 elementen nodig: Zuurstof Energiebron Brandbaar product (vaste stof / vloeistof / gas) Oxidatiemiddel (meestal zuurstof; 21% in de lucht)

Nadere informatie

De oorspronkelijke versie van deze opgave is na het correctievoorschrift opgenomen.

De oorspronkelijke versie van deze opgave is na het correctievoorschrift opgenomen. Toelichting bij Voorbeeldopgaven Syllabus Nieuwe Scheikunde HAVO De opgave is een bewerking van de volgende CE-opgave: LPG 2007-2de tijdvak De oorspronkelijke versie van deze opgave is na het correctievoorschrift

Nadere informatie

Toezicht & Handhaving binnen de (externe)veiligheidsketen

Toezicht & Handhaving binnen de (externe)veiligheidsketen Externe veiligheid? Toezicht & Handhaving binnen de (externe)veiligheidsketen Het beheersen van risico's die voortvloeien uit de opslag, productie, het gebruik en vervoer van gevaarlijke stoffen Externe

Nadere informatie

CNG: aardgas als autobrandstof. Een selectie van vragen en antwoorden

CNG: aardgas als autobrandstof. Een selectie van vragen en antwoorden CNG: aardgas als autobrandstof Een selectie van vragen en antwoorden s.a. D'Ieteren nv Marketing, Training & Direct Sales Creation & Copywriting november 2014 Inhoud 2 De auto op aardgas Waarom op aardgas

Nadere informatie

Wanneer toont uw bedrijf zijn ware aard?

Wanneer toont uw bedrijf zijn ware aard? Wanneer toont uw bedrijf zijn ware aard? Aardgas komt eindelijk uit de kast Aardgas heeft lang genoeg alleen maar binnen gezeten. In uw huizen. In uw verwarming. Verstopt in de boilerkast. Nu is de wereld

Nadere informatie

aardgas tank ik bij DATS 24 www.dats24.be CNG aardgas voor voertuigen De slimme ecomobiele toekomst is vandaag Transitiebrandstof

aardgas tank ik bij DATS 24 www.dats24.be CNG aardgas voor voertuigen De slimme ecomobiele toekomst is vandaag Transitiebrandstof aardgas voor voertuigen betekent letterlijk samengeperst natuurlijk gas en is eenvoudigweg de samengeperste variant van het aardgas dat we kennen voor huishoudelijk gebruik. is al een tijdje populair als

Nadere informatie

Aardgas komt eindelijk uit de kast

Aardgas komt eindelijk uit de kast Aardgas komt eindelijk uit de kast Aardgas heeft lang genoeg alleen maar binnen gezeten. In uw huizen. In uw verwarming. Verstopt in de boilerkast. Nu is de wereld klaar voor zijn samengeperste variant:

Nadere informatie

CNG: aardgas als autobrandstof. Een selectie van vragen en antwoorden

CNG: aardgas als autobrandstof. Een selectie van vragen en antwoorden CNG: aardgas als autobrandstof Een selectie van vragen en antwoorden s.a. D'Ieteren nv Marketing, Training & Direct Sales Creation & Copywriting november 2014 Inhoud 2 De auto op aardgas > > Waarom op

Nadere informatie

Klaar voor de toekomst. Scania Gasmotoren CNG & LNG

Klaar voor de toekomst. Scania Gasmotoren CNG & LNG Klaar voor de toekomst Scania Gasmotoren CNG & LNG Scania en het milieu Klimaatveranderingen ten gevolge van de uitstoot van broeikasgassen, steeds schaarser wordende natuurlijke grondstoffen (o.a. als

Nadere informatie

de Nieuwe PGS 25 Aardgasvulstations

de Nieuwe PGS 25 Aardgasvulstations de Nieuwe PGS 25 Aardgasvulstations Erik Büthker 1 december 2009 congres Relevant Ringwade 71, 3439 LM, Nieuwegein Postbus 1033, 3430 BA, Nieuwegein Tel: (030) 285 3320 Fax: (030) 285 4850 info@cngnet.nl

Nadere informatie

Introductie. Duurzame stedelijke distributie. Goevaers Consultancy. België 16 februari 2013

Introductie. Duurzame stedelijke distributie. Goevaers Consultancy. België 16 februari 2013 Goevaers Consultancy Duurzame stedelijke distributie België 16 februari 2013 GC Introductie Duurzaam goederen vervoer Duurzaamheid vraagt om samenwerking in de keten Nieuwe technologieën kunnen alleen

Nadere informatie

Pneumatiek 1 AOC OOST Almelo Groot Obbink 01-09-2013

Pneumatiek 1 AOC OOST Almelo Groot Obbink 01-09-2013 AOC OOST Almelo Groot Obbink 01-09-2013 Inleiding Het woord pneumatiek is afgeleid van het Franse woord pneu. Dit betekent lucht. Je zou kunnen zeggen dat pneumatiek het werken met perslucht is. In het

Nadere informatie

Geachte heer De Weijer,

Geachte heer De Weijer, Gemeente Duiven De heer P. de Weijer Postbus 6 6920 AA Duiven Datum : 22 februari 2010 Uw kenmerk : - Ons kenmerk : Contactpersoon : Mark Bruijnooge Doorkiesnummer : 026-3556157 E-mail adres : mark.bruijnooge@hvdgm.nl

Nadere informatie

Explosieveiligheid. Vraag en antwoord. Wat is een explosie en wat kunnen de gevolgen zijn. 1 Waarom is dit onderwerp van belang?

Explosieveiligheid. Vraag en antwoord. Wat is een explosie en wat kunnen de gevolgen zijn. 1 Waarom is dit onderwerp van belang? Explosieveiligheid Vraag en antwoord Wat is een explosie en wat kunnen de gevolgen zijn. 1 Waarom is dit onderwerp van belang? Explosiegevaar kan zich in alle ondernemingen voordoen waar brandbare gassen,

Nadere informatie

DE NIEUWE VOLVO FM METHAAN-DIESEL. Een doorbraak voor gasaangedreven zware voertuigen

DE NIEUWE VOLVO FM METHAAN-DIESEL. Een doorbraak voor gasaangedreven zware voertuigen DE NIEUWE VOLVO FM METHAAN-DIESEL Een doorbraak voor gasaangedreven zware voertuigen HOGE PRESTATIES, ZEER EFFICIËNT - ÉN EEN DUURZAME OPLOSSING De introductie van de Volvo FM Methaan-Diesel betekent

Nadere informatie

G-36 De omgeving veiligstellen en lokaliseren van gaslekken versie

G-36 De omgeving veiligstellen en lokaliseren van gaslekken versie Doel De omgeving veiligstellen en het veilig lokaliseren van gaslekken. Toepassingsgebied Deze VWI geldt voor activiteiten die voor of door de netbeheerder worden uitgevoerd, tenzij de IV anders heeft

Nadere informatie

Interventies op voertuigen van de nieuwe generatie. Tom Van Esbroeck Kurt Vollmacher Brandweerzonecentrum/CTIF

Interventies op voertuigen van de nieuwe generatie. Tom Van Esbroeck Kurt Vollmacher Brandweerzonecentrum/CTIF 1 Interventies op voertuigen van de nieuwe generatie Tom Van Esbroeck Kurt Vollmacher Brandweerzonecentrum/CTIF 2 Overzicht Doelstelling van deze presentatie: een algemeen beeld geven van: Met wat we nu

Nadere informatie

Eco-line hoge-drukunit

Eco-line hoge-drukunit Eco-line hoge-drukunit AT Cleaning systems heeft een hogedruk-unit ontwikkeld die werkt op batterijen/accu s. Wij hebben hiervoor gekozen omdat er alleen maar voordelen mee te behalen zijn. M.V.O. waar

Nadere informatie

Veiligheid op een LPG-tankstation. Rinus Blankestijn Milieu Techn. Adviseur

Veiligheid op een LPG-tankstation. Rinus Blankestijn Milieu Techn. Adviseur Veiligheid op een LPG-tankstation Rinus Blankestijn Milieu Techn. Adviseur Veiligheidsbeleid Doel veiligheidsbeleid: Reduceren risico s tot (maatschappelijk) aanvaard niveau (< 1 : 1 miljoen) Wat vormt

Nadere informatie

Jan Schouten. Volvo Truck Nederland

Jan Schouten. Volvo Truck Nederland Jan Schouten Quality Safety Environmental care A company driven by strong core values CO 2 -neutrale productie Eerste 100 % CO 2 -neutrale truckfabriek in Gent Windenergie, zonne-energie, biobrandstoffen

Nadere informatie

Werkproces Externe Veiligheid voor vergunningen

Werkproces Externe Veiligheid voor vergunningen Werkproces Externe Veiligheid voor vergunningen Beschrijving werkproces externe veiligheid 1. Is Externe veiligheid relevant? 1.1 Is EV relevant? Doorloop het schema om antwoord te geven op deze vraag.

Nadere informatie

Aardolie is een zwart, stroperig mengsel van heel veel stoffen, wat door middel van een bepaalde scheidingsmethode in zeven fracties gescheiden wordt.

Aardolie is een zwart, stroperig mengsel van heel veel stoffen, wat door middel van een bepaalde scheidingsmethode in zeven fracties gescheiden wordt. Meerkeuzevragen Naast koolstofdioxide en waterdamp komen bij verbranding van steenkool nog flinke hoeveelheden schadelijke stoffen vrij. Dit komt doordat steenkool ook zwavel- en stikstofatomen bevat,

Nadere informatie

Doorrekenen H2 scenario

Doorrekenen H2 scenario Doorrekenen H2 scenario Significant B.V. 28 oktober 2010 Paul van Hooff Scenarioberekeningen Om de gevolgen van veranderingen in de samenstelling van de busvloot in de Stadsregio Arnhem Nijmegen te kunnen

Nadere informatie

Vervoer ademluchtcilinders bij de brandweer

Vervoer ademluchtcilinders bij de brandweer Vervoer ademluchtcilinders bij de brandweer De brandweer vervoert sinds jaar en dag ademluchtcilinders in uitrukvoertuigen en van tijd tot tijd worden hierover vragen gesteld. Valt het vervoer van deze

Nadere informatie

LNG Veiligheid, hoe doe je dat?

LNG Veiligheid, hoe doe je dat? LNG Veiligheid, hoe doe je dat? Ernest Groensmit Voorzitter Werkgroep I LNG Veiligheid en Regelgeving Presentatie LNG Platform Vergadering 20 nov 2014 Schiedam LNG naar een nieuwe markt Source Transport

Nadere informatie

1. Kenmerken van een inzet bij OGS. 2. Belangrijkste Risico's bij OGS. 3. Specifieke zaken voor Beeldvorming bij OGS

1. Kenmerken van een inzet bij OGS. 2. Belangrijkste Risico's bij OGS. 3. Specifieke zaken voor Beeldvorming bij OGS Beeld-, oordeel- en besluitvorming bij OGS Oefenkaart Lesstof Overige bronnen 222A Beeld-, oordeel- en besluitvorming bij OGS Bevelvoerder, tekstboek OGS Inleiding Deze achtergrondinformatie gaat over

Nadere informatie

Toolbox-meeting Gevaarlijke dampen, gassen en stoffen

Toolbox-meeting Gevaarlijke dampen, gassen en stoffen Toolbox-meeting Gevaarlijke dampen, gassen en stoffen Inleiding Met dampen van brandbare vloeistoffen, gassen en stoffen moet je behoorlijk uitkijken. Er dreigen namelijk vier gevaren, zijnde: Het gevaar

Nadere informatie

ABSORPTIE KOELKAST MODEL FA60G 12 V - 220/230 V - Flessengas GEBRUIKSAANWIJZING

ABSORPTIE KOELKAST MODEL FA60G 12 V - 220/230 V - Flessengas GEBRUIKSAANWIJZING e x q u i s i t ABSORPTIE KOELKAST MODEL FA60G 12 V - 220/230 V - Flessengas GEBRUIKSAANWIJZING DOMEST Import-Export b.v. J.F. Kennedylaan 101b NL7001CZ Doetinchem www.domest.com Lees deze gebruiksaanwijzing

Nadere informatie

- WAT IS BRAND? - BRANDKLASSEN - HOE EEN BRAND BESTRIJDEN? - KLEINE BLUSMIDDELEN - WAT TE DOEN BIJ BRAND - VOORKOMEN VAN BRAND

- WAT IS BRAND? - BRANDKLASSEN - HOE EEN BRAND BESTRIJDEN? - KLEINE BLUSMIDDELEN - WAT TE DOEN BIJ BRAND - VOORKOMEN VAN BRAND - WAT IS BRAND? - BRANDKLASSEN - HOE EEN BRAND BESTRIJDEN? - KLEINE BLUSMIDDELEN - WAT TE DOEN BIJ BRAND - VOORKOMEN VAN BRAND Brand of verbranding is een oxydatieverschijnsel waarbij een brandbaar product

Nadere informatie

Inhoud. cursustitel 2

Inhoud. cursustitel 2 Cursustitel 1 Inhoud Achtergrond informatie: Wat is LNG Hoe wordt een PGS toegepast LNG infrastructuur Ontwerp constructie en uitvoering van een LNG tankstation Keuringen, onderhoud en inspectie LNG afleverinstallatie

Nadere informatie

Brandpreventie op vakantie

Brandpreventie op vakantie 9 brandveiligheids INFO Meer informatie of andere folders uit deze serie? Brandpreventie op vakantie Ga naar de brandweerkazerne bij u in de buurt of kijk op www.brandweer.nl GAS EN ELEKTRICITEIT IN CARAVAN,

Nadere informatie

ContiComfortKit Handleiding

ContiComfortKit Handleiding Inleiding Dankzij de ContiComfortKit blijft u ook met een lekke band mobiel. De combinatie van een compressor met een afdichtmiddel maakt het mogelijk om snijbeschadigingen tot ongeveer 6 mm lang doeltreffend

Nadere informatie

NPR 8099 waterstoftankstations. Schakeldag, 2 november 2010, Utrecht

NPR 8099 waterstoftankstations. Schakeldag, 2 november 2010, Utrecht NPR 8099 waterstoftankstations Schakeldag, 2 november 2010, Utrecht NPR waterstoftankstations Inleiding Marco Rams (AgNL) 13:15-13:20 Techniek Peter Bout (Air Products) 13:20-13:40 NPR Bertus Vooijs (Gem.

Nadere informatie

Aardgas voor voertuigen, slim voor uw portemonnee

Aardgas voor voertuigen, slim voor uw portemonnee Aardgas voor voertuigen, slim voor uw portemonnee CNG? Kent u CNG al? CNG betekent letterlijk Compressed Natural Gas. We noemen het aardgas voor voertuigen om het niet te verwarren met LPG. CNG is de samengeperste

Nadere informatie

Wanneer toont uw bedrijf zijn ware aard?

Wanneer toont uw bedrijf zijn ware aard? Wanneer toont uw bedrijf zijn ware aard? Aardgas komt eindelijk uit de kast Aardgas heeft lang genoeg alleen maar binnen gezeten. In uw huizen. In uw verwarming. Verstopt in de boilerkast. Nu is de wereld

Nadere informatie

AARDGAS als voertuigbrandstof

AARDGAS als voertuigbrandstof AARDGAS als voertuigbrandstof - reeds vandaag de ecologische impact van het voertuigenpark significant verbeteren - Praktijkdag Nieuwe Mobiliteit Brugge - 11 september2012 KVBG Kris De Wit Wie en wat is

Nadere informatie

(autogas en propaan)

(autogas en propaan) Petitie Geen accijnsverhoging LPG (autogas en propaan) De Vereniging Vloeibaar Gas (VVG) vraagt u de voorgenomen accijnsverhoging op LPG met 0,07 per liter naar 0,18 per liter per 1 januari 2014 niet door

Nadere informatie

ELEKTRICITEIT DEEL 2. Zonnepanelen, neonverlichting tram en trein

ELEKTRICITEIT DEEL 2. Zonnepanelen, neonverlichting tram en trein ELEKTRICITEIT DEEL 2 Zonnepanelen, neonverlichting tram en trein ZONNEPANELEN ZONNEPANELEN WERKING ZONNEPANELEN HERKENBAARHEID ZONNEPANELEN GEVAREN ZONNEPANELEN SPANNING 1 ZONNEPANEEL ONGEVEER 40Volt DC

Nadere informatie

PHILL FUELMAKER MODEL HRA-P30 G1.5

PHILL FUELMAKER MODEL HRA-P30 G1.5 PHILL FUELMAKER MODEL HRA-P30 G1.5 GEBRUIKSAANWIJZING Deze installatie mag alleen worden geïnstalleerd door getraind en gecertificeerd personeel en mag alleen worden gebruikt door een daartoe geïnstrueerde

Nadere informatie

Resultaten onderzoek Verduurzaming Wagenpark gemeente

Resultaten onderzoek Verduurzaming Wagenpark gemeente Resultaten onderzoek Verduurzaming Wagenpark gemeente 1. Achtergrond Uit de klimaatvoetafdruk zoals dat voor het jaar 2013 is opgesteld, bleek dat de klimaatvoetafdruk van de gemeente Utrechtse Heuvelrug

Nadere informatie

Brandweer Amsterdam-Amstelland

Brandweer Amsterdam-Amstelland Brandweer Amsterdam-Amstelland Behulpzaam Deskundig Daadkrachtig Advies Externe Veiligheid Bestemmingsplan Amstel III West In Amsterdam Referentie: 65/RoEv-2012 Datum: 22 januari 2013 Behandeld door: C.

Nadere informatie

Rolkachel infrarood Chauffage mobile infrarouge Gasheizung Mobil infrarot Mobile gasheater infrared. Model: GRT-508

Rolkachel infrarood Chauffage mobile infrarouge Gasheizung Mobil infrarot Mobile gasheater infrared. Model: GRT-508 Rolkachel infrarood Chauffage mobile infrarouge Gasheizung Mobil infrarot Mobile gasheater infrared Model: GRT-508 Handleiding Mode d emploi Gebrauchsanweisung Manual Lees deze handleiding aandachtig door

Nadere informatie

Explosie Veiligheid Document (EVD) Voor aardgastankstations Ballast Nedam IPM

Explosie Veiligheid Document (EVD) Voor aardgastankstations Ballast Nedam IPM Explosie Veiligheid Document (EVD) Voor aardgastankstations Ballast Nedam IPM 1 Inhoudsopgave I. Algemeen 1. Locatie 2. Verantwoordelijk voor de bedrijfsvoering 3. Korte beschrijving van de installatie

Nadere informatie

Aardgas voor voertuigen,

Aardgas voor voertuigen, Aardgas voor voertuigen, slim voor uw portemonnee Inhoud 03 Aardgas voor voertuigen (CNG) 04 Aardgas, slim voor uw portemonnee 05 Aardgas, slim voor het milieu 06 CNG-voertuigen 07 Waar tankt u aardgas

Nadere informatie

Doe-het-zelven en brandveiligheid

Doe-het-zelven en brandveiligheid 6 brandveiligheids INFO Meer informatie of andere folders uit deze serie? Doe-het-zelven en brandveiligheid Ga naar de brandweerkazerne bij u in de buurt of kijk op www.brandweer.nl Voor veel mensen is

Nadere informatie

Primaire blusmiddelen

Primaire blusmiddelen SEPTEM Katholieke Scholengemeenschap Groot-Evergem e-mail: sg.septem@telenet.be Primaire blusmiddelen Bij het vaststellen van een beginnende brand moet men onmiddellijk optreden. De eerste interventie

Nadere informatie

BESLISBOMEN. HSL-Zuid en Betuweroute

BESLISBOMEN. HSL-Zuid en Betuweroute BESLISBOMEN HSL-Zuid en Betuweroute Oktober 2007 BESLISBOMEN HSL-Zuid en Betuweroute Uitgave : Versie : 2.0 Datum : 16 oktober 2007 De beslisbomen in dit document zijn identiek aan die in Calamiteitenmatrices

Nadere informatie

Vochtmeting. Ruimte Leidingsystemen Tanksystemen

Vochtmeting. Ruimte Leidingsystemen Tanksystemen Vochtmeting Ruimte Leidingsystemen Tanksystemen Door gebruik te maken van de juiste apparatuur. Draagbaar of juist uitgevoerd als een permanente opstelling Marc Schimmel Vochtmeting Waarom is dit belangrijk?

Nadere informatie

FIAT NATURAL POWER INHOUD

FIAT NATURAL POWER INHOUD FIAT NATURAL POWER INHOUD 1. DE SCHOONSTE BRANDSTOF VAN HET MOMENT P.02 2. DE VOORDELEN P.03 3. FIAT PANDA P.04 4. FIAT PUNTO P.06 5. FIAT QUBO P.08 6. FIAT DOBLO P.10 7. FIAT FIORINO CARGO P.12 8. FIAT

Nadere informatie

EFRO project. Factsheets rondvaart. Kennisnetwerk bijeenkomst 3 december 2012, AmsterdamRuud Verbeek

EFRO project. Factsheets rondvaart. Kennisnetwerk bijeenkomst 3 december 2012, AmsterdamRuud Verbeek EFRO project Factsheets rondvaart Kennisnetwerk bijeenkomst 3 december 2012, AmsterdamRuud Verbeek 2 Inhoud Inleiding Technische opties voor een schonere vloot Emissie in de praktijk Overzicht Conclusies

Nadere informatie

Vragenboom BAL Casus: tankstation met windturbine. Schets voor beeldvorming van de opzet in het BAL van de milieubelastende activiteiten

Vragenboom BAL Casus: tankstation met windturbine. Schets voor beeldvorming van de opzet in het BAL van de milieubelastende activiteiten Vragenboom BAL Casus: tankstation met windturbine Schets voor beeldvorming van de opzet in het BAL van de milieubelastende activiteiten U hebt aangegeven dat uw bedrijf mogelijk milieubelastende activiteiten

Nadere informatie

Veiligheidsinformatieblad (MSDS)

Veiligheidsinformatieblad (MSDS) Veiligheidsinformatieblad (MSDS) Product Propaan Herzieningsdatum 08.05.2012 1 Identificatie van de stof en van de onderneming Productnaam Propaan (handelspropaan) Gebruik stof Industriële en huishoudelijke

Nadere informatie

Waterstof als transportbrandstof

Waterstof als transportbrandstof Waterstof als transportbrandstof Valkuilen en aanbevelingen Hans van Wermeskerken Rotterdam, 9 oktober 2013 NWBA/Ecomobiel Discipline naam [1] Ballast Nedam Oorsprong Ballast (1877) en Nedam (1899) Fusie

Nadere informatie

1.5 Alternatieve en gasvormige brandsstoffen

1.5 Alternatieve en gasvormige brandsstoffen 1.5 Alternatieve en gasvormige brandsstoffen Vooreerst worden de gasvormige brandstoffen uiteengezet. Vervolgens worden de verschillende alternatieve brandstoffen. 1.5.1 Gasvormige brandstoffen Aardgas

Nadere informatie

Brandbestrijding. Een uiteenzetting over brandbestrijding. Hierbij komen de volgende subonderwerpen aan de orde:

Brandbestrijding. Een uiteenzetting over brandbestrijding. Hierbij komen de volgende subonderwerpen aan de orde: Brandbestrijding Onderwerp Een uiteenzetting over brandbestrijding. Hierbij komen de volgende subonderwerpen aan de orde: Beperken en bestrijden van een beginnende brand Blusmiddelen Ontruiming Definities

Nadere informatie

Finnik Autorapport Peugeot Partner 170C 1.4 CNG

Finnik Autorapport Peugeot Partner 170C 1.4 CNG 06-VNJ-4 Finnik Autorapport Peugeot Partner 170C 1.4 CNG Deze Peugeot Partner komt uit 2008, werd geleverd van 01-12-2003 tot 31-01-2008 en kostte toen 22.300,-. Deze originele Nederlandse bedrijfswagen

Nadere informatie

9. YPSILON P.20 1. DE SCHOONSTE BRANDSTOF VAN HET MOMENT P.2 3. 500L P.4 10. FIORINO P.16 4. 500L LIVING P.6 11. DOBLÒ CARGO P.18 2. DE VOORDELEN P.

9. YPSILON P.20 1. DE SCHOONSTE BRANDSTOF VAN HET MOMENT P.2 3. 500L P.4 10. FIORINO P.16 4. 500L LIVING P.6 11. DOBLÒ CARGO P.18 2. DE VOORDELEN P. 1. DE SCHOONSTE BRANDSTOF VAN HET MOMENT P.2 3. 500L P.4 9. YPSILON P.20 10. FIORINO P.16 2. DE VOORDELEN P.3 4. 500L LIVING P.6 11. DOBLÒ CARGO P.18 5. PANDA P.8 6. PUNTO P.10 7. QUBO P.12 8. DOBLO P.14

Nadere informatie

HOOFDSTUK 3. OVER VUUR

HOOFDSTUK 3. OVER VUUR 3.1 DE PROEVEN MET VUUR HOOFDSTUK 3. OVER VUUR 1. Voor deze proef heb je een waxinelichtje en een petrischaaltje (rond glazen schaaltje) nodig. Zet het waxinelichtje in het petrischaaltje. Steek deze aan.

Nadere informatie

Rijden op groen gas Feiten en cijfers

Rijden op groen gas Feiten en cijfers Rijden op groen gas Feiten en cijfers Rijden op groen gas Transporteurs, bedrijven en particulieren rijden steeds vaker op groen gas. Er komt meer groen gas beschikbaar en het aantal auto s dat op groen

Nadere informatie

Toolbox-meeting Kleine blusmiddelen

Toolbox-meeting Kleine blusmiddelen Toolbox-meeting Kleine blusmiddelen Unica installatietechniek B.V. Schrevenweg 2 8024 HA Zwolle Tel. 038 4560456 Fax 038 4560404 Inleiding Er zijn de laatste tijd veel nieuwe blusstoffen ontwikkeld. De

Nadere informatie

college van burgemeester en schepenen Zitting van 10 april 2015

college van burgemeester en schepenen Zitting van 10 april 2015 beraadslaging/proces verbaal Kopie college van burgemeester en schepenen Zitting van 10 april 2015 Besluit GOEDGEKEURD A-punten stadsontwikkeling / vergunningen Samenstelling De heer Bart De Wever, burgemeester

Nadere informatie

Risicoanalyse Avia tankstation. Drievogelstraat in Kerkrade. Adviseurs voor de externe veiligheid

Risicoanalyse Avia tankstation. Drievogelstraat in Kerkrade. Adviseurs voor de externe veiligheid Adviseurs voor de externe veiligheid AVIV BV Langestraat 11 7511 HA Enschede Risicoanalyse Avia tankstation Drievogelstraat in Kerkrade Status : notitie Project : 071207 Datum : 17 september 2008 Projectdoc.

Nadere informatie

WHITEPAPER Alles over CNG

WHITEPAPER Alles over CNG WHITEPAPER Alles over CNG Betekenis CNG CNG is de afkorting van Compressed Natural Gas, ofwel: aardgas onder druk. Voor de productie van aardgas is geen raffinage nodig. Het aardgas wordt door het ondergrondse

Nadere informatie

Milieuvriendelijke voertuigtechnologieën

Milieuvriendelijke voertuigtechnologieën Milieuvriendelijke voertuigtechnologieën Is uw bestuur er klaar voor? Praktijkdag Nieuwe Mobiliteit - Brugge - 11 september 2012 Overview Mobimix.be? Moeten we er wel klaar voor zijn? Zijn de technologieën

Nadere informatie

Brandweer Amsterdam-Amstelland

Brandweer Amsterdam-Amstelland Brandweer Amsterdam-Amstelland Behulpzaam Deskundig Daadkrachtig Advies Externe Veiligheid Bestemmingsplan Stadion- en Beethovenbuurt Referentie: 0000004/RoEv-2012 Datum: 28 februari 2012 Behandeld door:

Nadere informatie

Beveiliging met watermist

Beveiliging met watermist Beveiliging met watermist Gérard van Oosteren Ronald Oldengarm Inhoud presentatie - Introductie + basisprincipe - Werking + animatie systeem - Brandproeven - Adviseur/toetser & aandachtspunten - Greep

Nadere informatie

Brandweer Amsterdam-Amstelland

Brandweer Amsterdam-Amstelland Brandweer Amsterdam-Amstelland Behulpzaam Deskundig Daadkrachtig Advies Externe Veiligheid Amstelkwartier fase 3 In Amsterdam Oost Referentie: 000021/RoEv-2013 Datum: 14 juni 2013 Behandeld door: J.C.

Nadere informatie

Colruyt (DATS 24) goes for CNG Natural Power

Colruyt (DATS 24) goes for CNG Natural Power Colruyt (DATS 24) goes for Natural Power De Groep Colruyt is beroemd door de gelijknamige supermarkten in België, Frankrijk en Luxemburg. Maar men moet niet vergeten dat de groep nog andere merken en activiteiten

Nadere informatie