De burger hangt aan de toga

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "De burger hangt aan de toga"

Transcriptie

1 Trouw van , Pagina 21, De verdieping, Achtergrond De burger hangt aan de toga Carel Stolker Claimcultuur Hebzucht is de verklaring niet Pech moet weg Ieder heeft het recht querulant te zijn Na rampen, ongevallen, overheidsfalen, andermans fouten of gewoon domme pech weet Nederland inmiddels de rechter te vinden. De claimcultuur is een feit. En de overheid hoeft zich daarover niet te verbazen, aangezien die in beslag wordt genomen door haar eigen verdwijnen. De rechtsgeleerde prof.mr. Carel Stolker van het E.M. Meijers Instituut van de Universiteit Leiden over de ingrijpende verandering die de claimcultuur teweeg zal brengen in de rechterlijke macht. De 81-jarige mevrouw Liebeck kocht voor 49 dollarcent aan de drive-in-window van een McDonald's in Albuquerque (Nieuw-Mexico) een kop koffie. Zittend in haar auto morste ze de hete koffie en liep ernstige brandwonden op. Een jury veroordeelde McDonald's tot het betalen van een schadevergoeding van 2,9 miljoen dollar. Dat is Amerika. Maar ook Nederland heeft de rechter ontdekt. Patiënten voeren processen tegen de lange wachtlijsten in de zorg. Zieke rokers stellen tabaksfabrikanten aansprakelijk voor hun beschadigde longen. Een Amsterdamse moeder verhaalt bijleskosten op een wanpresterende school. Een moeder wier kind verdronk in een zwembad, vordert van de rechter een verklaring dat het niet háár schuld was. Een journalist eist via de rechter inzage in bewindspersoonlijke bonnetjes. Een werknemer van PTT eist met succes een rookvrije werkplek. Baby Kelly klaagt een academisch ziekenhuis aan omdat ze gehandicapt is geboren. Een door de buurt van seksueel misbruik verdachte man voert een ongelijke strijd en eist zijn eigen strafrechtelijke vervolging, teneinde een publieke vrijspraak te krijgen. De FNV stimuleert RSI-patiënten tot het indienen van een claim. Milieugroepen beletten via de rechter gasboringen in natuurgebieden. Bezitters van aandelen World Online proberen hun schade via de rechter te compenseren. En nu dan de letselschadeadvocaten, die na de ramp van Volendam wel heel ongelukkig in het nieuws zijn gekomen. Het recht, tot voor kort voornamelijk geassocieerd met slecht leesbare lettertjes op offertes van louche aannemers, blijkt ineens mediageniek te zijn. Het recht biedt spanning en sensatie; een fraai gestileerde strijd met een onzekere afloop. Gesoigneerde strafpleiters doen de rest. Vrijwel dagelijks zien we hen op TV, samen met persofficieren en persrechters. En wekelijks de Rijdende Rechter. Ons recht is gedemocratiseerd en wij leven in een steeds meer gejuridiseerde samenleving, in een claimcultuur. Lang hebben we gedacht dat zo'n sue the bastard-cultuur typisch Amerikaans was. We spraken van 'Amerikaanse toestanden' en die zouden zich in onze polders niet voordoen. Maar die tijd is voorbij en dat blijft niet zonder gevolgen.

2 De spelende mens, de homo ludens, lijkt een homo litigans te zijn geworden: de eisende mens, uit op persoonlijk gewin. Maar zo simpel is het niet. Hebzucht is de verklaring niet. Met mijn Amerikaanse collega David Levine van de University of California Hastings ben ik op zoek gegaan naar de achtergronden van Mevrouw Liebecks zaak. Dat was de moeite waard. Zo bleek uit de procedure dat McDonald's zijn klanten de koffie aanmerkelijk heter voorschotelde dan andere restaurantketens. Om financiële redenen, want hoe heter het water, des te minder koffie nodig is. In de procedure werd verder duidelijk dat McDonald's in de afgelopen tien jaren ten minste 700 klachten had ontvangen over opgelopen brandwonden door hete koffie en in totaal voor meer dan dollar aan schikkingen had betaald. Leidinggevend personeel van McDonald's verklaarde ter zitting dat men wíst van die ernstige brandwonden. Maar een aanpassing werd niet overwogen en het bedrijf was evenmin bereid de klanten vooraf te waarschuwen. Een door de verdediging van McDonald's opgeroepen getuige verklaarde nog dat de paar brandwonden van mevrouw Liebeck statistisch verwaarloosbaar waren op het totaal aantal van honderden miljoenen koppen koffie dat McDonald's jaarlijks serveerde. Bovendien had het slachtoffer zelf bijgedragen aan de schade door niet onmiddellijk haar kleren uit te trekken. Het was deze arrogantie die door de jury werd afgestraft, met 2,9 miljoen dollar. Een volstrekt willekeurig bedrag? Toch niet, want het bedrag staat gelijk aan de winst die McDonald's maakte in twee dagen koffie schenken. Amerikanen noemen dat soort schadevergoedingen poetic justice. De jury van Nieuw-Mexico wilde McDonald's dus een lesje leren, omdat het bedrijf financieel gewin en gemakzucht liet gaan vóór gemakkelijk te voorkomen letselschade. Wie niet horen wil, moet voelen. We moeten onze verontwaardiging over mevrouw Liebeck en over andere claimende burgers wellicht wat intomen. Sterker nog: de claimende burger, of iets vriendelijker gezegd: de burger die zich bewust is van de mogelijkheden van het recht, past in ons tijdsbeeld. In de toelichting op haar begroting voor 1998 schreef de vorige minister van justitie Sorgdrager;,,... de overheid (is) selectiever geworden met interventies in economische en sociale processen. Er wordt meer ruimte gelaten aan de eigen verantwoordelijkheden van de burger, dat wil zeggen aan private initiatieven en marktmechanismen. (...) Kenmerkend voor de huidige situatie is dat individuele burgers in de samenleving hun eigen weg moeten vinden.' We hebben te maken met een terugtredende overheid en burgers die hun eigen verantwoordelijkheid nemen. Zo bezien is de McDonald's-zaak zo gek niet. Want wie zijn schade vergoed wil zien, stelt een ander daarvoor aansprakelijk, en wie dat niet wil, doet het niet ('eigen verantwoordelijkheid van de burger'). Wie meer wil dan alleen maar genoegdoening voor het eigen leed, vordert een hoge schadevergoeding met het oog op gedragsverandering bij de ondernemer ('eigen initiatief van de burger'). En de ondernemer ziet maar of het voor hem lonend is dat gedrag inderdaad aan te passen ('marktmechanisme'). De overheid, ten slotte, kan volstaan met toekijken ('overheid op afstand'). Een mooi voorbeeld was het kampioensfeestje van Feyenoord vorig jaar. De gemeente Rotterdam was niet in staat te voorkomen dat de halve binnenstad werd afgebroken. De overheid kon weinig doen. Maar de minister van Binnenlandse Zaken adviseerde de slachtoffers om de schade via de rechter op de boosdoeners te verhalen. Dat zou de vandalen een lesje leren waartoe

3 het Nederlandse strafrecht kennelijk niet meer in staat is. Privatisering van de rechtshandhaving. De claimende burger als hulp-officier van justitie. De vraag is nu of een overheid, die werk maakt van haar eigen verdwijnen en die haar burgers oproept tot het nemen van hun verantwoordelijkheid, wel mag klagen over het ontstaan van een claimcultuur. Het juridische gat dat de terugtredende overheid laat vallen, zal door de burger worden opgevuld. Die burger zal daarbij gebruikmaken van zijn -zoals juristen dat noemensubjectieve recht. Iets anders heeft hij niet, en dat zal zeker bijdragen aan het ontstaan van een claimcultuur, of we willen of niet. Het gaat in een claimcultuur om meer dan alleen het eisen van schadevergoedingen. Ook de juridisering van het openbaar bestuur, waarvoor de werkgroep Van Kemenade enige tijd geleden waarschuwde, is een uiting van een claimcultuur. Datzelfde geldt voor het toenemende klagen bij tuchtrechters, bij de nationale en gemeentelijke ombudsmannen, de geschillen- en klachtencommissies die overal opkomen. En zelfs het thans zo populaire mediation (juridische bemiddeling door deskundigen) is een uiting van de claimcultuur. Nu zeggen aantallen zaken nog niet zoveel. In een moderne, groeiende markteconomie neemt het aantal diensten, contracten, besluiten en incidenten toe, waardoor ook het aantal geschillen zal toenemen. Kenmerkend is eerder dat bij mensen het besef groeit dat geschillen langs juridische weg en met inschakeling van juristen op een aantrekkelijke manier kunnen worden beslecht, in plaats van het geschil te laten voor wat het is of te zoeken naar andere, niet-juridische oplossingen. De Amerikaanse rechtssocioloog Lawrence Friedman heeft er in zijn boek Total Justice op gewezen dat twee verschijnselen sterk bijdragen aan het ontstaan van een claimcultuur, namelijk dat voor heel veel pech inmiddels een rechtsingang is opengesteld en dat mensen steeds meer voelen recht te hebben op algehele genoegdoening voor de pech die hen treft. De oude opvatting dat men zijn eigen schade dient te dragen, verdwijnt langzamerhand: pech moet weg. In het openbaar bestuur ziet men een vergelijkbare ontwikkeling: besluiten van overheden worden minder als vanzelfsprekend geaccepteerd en steeds gemakkelijker in rechte aangevochten. Ook daar is er een groeiend besef van de rol die het recht bij de oplossing van geschillen kan spelen. We kunnen dus kortweg zeggen dat in een claimcultuur de assertieve burger, de actieve rechter en de ambitieuze advocaat elkaar steeds vaker en gemakkelijker weten te vinden. Belangrijk voor de verdere ontwikkeling van de claimcultuur zal de opstelling van de advocatuur zijn. Tekenend voor de tegenwoordige tijd lijken de letselschadeadvocaten die het onderzoek van de Commissie-Oosting over de vuurwerkramp in Enschede weigerden af te wachten en voor de Haagse rechter getuigen lieten verhoren, tot minister Pronk aan toe. Met alle kans op verwarring als gevolg van langs elkaar heenlopende procedures. Waren het na de Bijlmerramp de mannen in witte pakken, in Enschede zijn het straks de mannen in grijze pakken die de verwarring zaaien. Het gaat mij hier vooral om een nieuwe dynamiek die binnen de advocatuur valt waar te nemen. De letselschadeadvocaten zijn daarvan een voorbeeld. Ik wil vooropstellen dat het beeld dat na de ramp van Volendam is ontstaan, als zou het om aasgieren gaan, volstrekt onjuist is. De Nederlandse letselschadeadvocaten van dit moment zijn nette en goed opgeleide advocaten. En het mooie van deze slachtofferadvocaten is dat zij voor de onderliggende partij opkomen. Geen

4 veroordeling dus van deze groep. Maar het gaat mij om de toekomst, om hun rol in de groeiende claimcultuur. Op welke wijze en op welk moment wil men zich aan cliënten presenteren? Hoe gaat men om met de media? Hoe competitief willen advocaten worden? Hoe gaan ze om met andere rechtshulpverleners? Zullen ze, ook in doorsnee zaken, nog bereid zijn cliënten met een kansloze zaak 'nee' te verkopen? Is men ook in de toekomst nog bereid slachtoffers een voorgestelde schikking te adviseren, in plaats van voor de jackpot te gaan? Is de advocaat van de toekomst bereid zijn cliënten eerlijk te adviseren over de kansen in een procedure, over de duur, en over de geestelijke belasting ervan? Het zijn vragen naar de ethiek van het vak. En die zullen steeds luider klinken. Want op dit moment is het nog zo dat velen van het recht worden afgehouden uit angst voor de kosten. Advocaten zijn misschien niet duur, maar ze kosten wel veel geld, en de overheid springt slechts bij voor bepaalde groepen. Maar de kans is groot dat Nederland straks een systeem van no cure no pay krijgt: bij verlies betaalt de cliënt niet en bij winst ontvangt de advocaat een deel van de opbrengst. Een dergelijke ontwikkeling zal zeker tot meer procedures leiden. Een onstuimig gebruik van het aansprakelijkheidsrecht kan bovendien leiden tot onverwachte effecten. Denk aan de blackmail settlements, zoals we die in Amerika kennen in procedures van hemofiliepatiënten tegen bloedbanken. Hun kans op winst in die zaken is heel klein, maar welke organisatie kan zich een kans van 5 procent permitteren om voor twee miljard dollar aansprakelijk te worden gesteld? Onder hoge druk wordt alles vloeibaar en is iedereen bereid te onderhandelen. Het zal voor een belangrijk deel afhangen van de advocaten, als poortwachters van onze rechtsstaat, hoe het zal lopen. Niet alleen de advocatuur, ook de rechterlijke macht moet positie bepalen in een claimcultuur. De ontwikkelingen in Amerika leren ons dat naarmate burgers, en in Amerika zelfs presidentskandidaten, zich realiseren dat zij hun doelen veel gemakkelijker kunnen bereiken via de rechter dan langs de politieke weg. De rechter wordt daardoor meer en meer in een politiek en maatschappelijk spanningsveld getrokken. Denk aan de zaken tegen tabaksproducenten, aan de zaken tegen Bouterse in ons land en tegen Pinochet in Engeland, of denk aan de rechtszaken over de Waddenzee en over de wachtlijsten in de zorg. Procederen lijkt effectiever dan demonstreren. Vroeger was het Haagse Malieveld het toneel van maatschappelijke actie, nu lijkt dat de Haagse Kazernestraat te zijn, waar onze Hoge Raad zetelt. In Amerika is daarop een soort van tweedeling in de rechterlijke macht ontstaan: er zijn activistische, onbevreesde rechters die het politieke strijdperk wel willen betreden, en er zijn er die heel terughoudend zijn en die menen dat het primaat van de politiek toch echt ligt bij de wetgever. Die twee stromingen tekenen zich nu ook af in de Nederlandse juridische pers. De burger heeft de macht van de rechter in elk geval ontdekt. Van de rechter wordt bovendien steeds vaker een psychotherapeutische rol verwacht. Hij moet hooglopende burengeschillen beslechten, hoewel men zich kan afvragen of daar de buurtvereniging of wijkagent niet voor is. De moeder die tot aan de Hoge Raad procedeert om daar te horen dat de dood van haar kind niet háár valt aan te rekenen, zou wellicht eerder een psychotherapeut moeten consulteren. Dat vond de Hoge Raad in deze zaak ook: wij gaan niet over 'zuiver emotionele belangen', oordeelde het college. Maar onder mijn vakbroeders was de

5 verontwaardiging niet van de lucht: 'dus je mag wel procederen over een schuld van tweeguldenvijftig en niet over de dood van je kind?' Met een meer activistische rechter en een therapeutische rechter zal de burger veel meer dan voorheen geïnteresseerd zijn wie er in de toga steekt en achter de blinddoek schuilgaat. Nu toont de Nederlandse burger nog een grote onverschilligheid ten aanzien van de persoon van zijn rechters, man of vrouw, rooms of rood, D66 of Groenlinks. In ons land is niet Vrouwe Justitia geblinddoekt, maar de burger. Hoeveel Nederlanders weten wie de President van de Hoge Raad is? Laat staan dat ze zouden weten wat zijn opvattingen zijn. In Amerika, hebben we in de rechtzaak Bush versus Gore gezien, is dat heel anders. De sociale en religieuze achtergrond, de politieke voorkeur en de wijze van leven zijn bekend. Die informatie maakt de rechtspraak mogelijk transparanter, maar de nadelen kunnen groot zijn. Meer inzicht in het denken en doen van onze rechters leidt noodzakelijkerwijs tot een politisering van de rechterlijke macht. Behalve de advocatuur zal dus ook de rechterlijke macht haar positie moeten bepalen. Niet alleen in de afgrenzing met de politieke machten, maar ook in haar stijl van communiceren. Het Openbaar Ministerie presenteerde onlangs enkele jonge crimefighters, die handig inspeelden op de media. Een deel van de strafrechtadvocatuur heeft de media al veel langer ontdekt en de status van bekende Nederlander verworven. Gaat ook de rechterlijke macht die kant op? Wordt straks behalve de Rijdende Rechter ook de Zittende Rechter een bekende Nederlander? Het valt niet uit te sluiten, zeker niet als - opnieuw- Amerikaanse ontwikkelingen zoals TV-uitzendingen vanuit de rechtzaal of van spreekrecht voor het slachtoffer van een delict, zich hier doorzetten. Het vertrouwen in en het respect voor de rechterlijke macht is cruciaal, zeker in een claimcultuur. In ons land zijn die nog groot. Zo heeft de politiek maar in beperkte mate invloed op de benoeming van nieuwe rechters. Maar het beeld van onze rechterlijke macht kan veranderen. Zie onze politici: zij zijn in de loop van de afgelopen dertig jaren al te menselijk geworden. 'Annemarie', zo werd minister Jorritsma ooit gevraagd, 'wat vindt je man nou van die jurken?' De jurist Reiner de Winter heeft over politici eens opgemerkt dat die uiteindelijk maar één ding willen; een goede plek op de camping. Onze politieke klasse, zegt hij, bestaat uit 'Peppi's en Kokki's met Alpenkreuzers'. Past dat beeld straks ook op onze rechters? Ik denk dat Nederland het best af is met een rechterlijke macht waarin de rechter zijn huidige status houdt van hogepriester van het recht. Op afstand van de burger en op afstand van de politiek. Onze rechtsstaat zal rekening moeten houden met een andere burger, met een burger die de kracht van het recht en de macht van de rechter heeft ontdekt. Dat is een ontwikkeling die moeilijk te stoppen zal zijn. Een ontwikkeling bovendien die te groot is geworden voor juristen alleen. Het belang van de rol van het recht valt moeilijk te onderschatten. Toch zal de vraag steeds belangrijker worden hoe wij kunnen investeren in een samenleving waarin sociale vaardigheden van mensen het winnen van juridische. Het heeft in elk geval geen zin te mopperen over die claimende en klagende burger. Of hij deugt of niet, dat doet er niet toe. Een rechter kan een vordering niet afwijzen enkel omdat de klager niet deugt, ook al wil hij ng zo graag. In een Australische zaak had een wensmoeder had met de draagmoeder vooraf een financiële

6 vergoeding afgesproken voor de ongemakken die de wensmoeder in de negen maanden van haar zwangerschap zou doormaken. Toen de baby twee maanden te vroeg kwam, vorderde de wensmoeder tweenegende van dat bedrag terug. Die vrouw deugt niet. Maar ieder mens heeft het recht querulant te zijn. Copyright: Restricties: Stolker, Carel Nee

Tekstbureau Copywriting en journalistiek. Kiki koning. Incassobureau no cure no pay

Tekstbureau Copywriting en journalistiek. Kiki koning. Incassobureau no cure no pay Incassobureau no cure no pay Incassobureau no cure no pay gezocht? Dan bent u bij ons aan het juiste adres. XS to XL Incasso is een dynamisch, sterk groeiend incassobureau. U vindt ons in Leerdam en Woerden.

Nadere informatie

ProDemos Huis voor democratie en rechtsstaat

ProDemos Huis voor democratie en rechtsstaat Wat is rechtspraak? Nederland is een rechtsstaat. Een belangrijk onderdeel van een rechtsstaat is onafhankelijke rechtspraak. Iedereen heeft wel eens ruzie met een ander. Stel je hebt een conflict met

Nadere informatie

Grip op uw letselschade. Waar vind ik objectieve informatie? Letselschade, wat is dat eigenlijk? Wat mag ik van de schadeafhandeling verwachten?

Grip op uw letselschade. Waar vind ik objectieve informatie? Letselschade, wat is dat eigenlijk? Wat mag ik van de schadeafhandeling verwachten? Letselschade, wat is dat eigenlijk? Waar vind ik objectieve informatie? Hoe schakel ik een betrouwbare belangenbehartiger in? Wat mag ik van de schadeafhandeling verwachten? Grip op uw letselschade deletselschaderaad.nl

Nadere informatie

Een eerlijk proces. Grondslagen van het Recht Thema 4

Een eerlijk proces. Grondslagen van het Recht Thema 4 Een eerlijk proces Grondslagen van het Recht Thema 4 Typering proces Gereguleerde wraak / vergelding (strafrecht (geen eigenrichting)) Gereguleerde strijd (privaatrecht/bestuursrecht) 1. Basiswaarde proces

Nadere informatie

Een spannend spel loopt verkeerd af

Een spannend spel loopt verkeerd af De strafzaak Een spannend spel loopt verkeerd af Algemene informatie over de rechtszaak in het simulatiespel Ben, Najib en Roos, drie vmbo leerlingen van 15 jaar, hebben de laatste lesuren vrij van school

Nadere informatie

Hoe beleven leerlingen de rechtsstaat? Workshop: rechtsstaat in de les; leerlingen activeren

Hoe beleven leerlingen de rechtsstaat? Workshop: rechtsstaat in de les; leerlingen activeren Hoe beleven leerlingen de rechtsstaat? Workshop: rechtsstaat in de les; leerlingen activeren Rollenspel Befje op Befje af Hoger Lager Dilemma s Hoe lossen we dit op? Opgepakt, wat dan? Rechtenteller Landenspel

Nadere informatie

Embargo tot 18 okt. 2012, 12.30 uur

Embargo tot 18 okt. 2012, 12.30 uur Embargo tot 18 okt. 2012, 12.30 uur Toespraak van de Nationaal rapporteur mensenhandel en seksueel geweld tegen kinderen mr. Corinne Dettmeijer-Vermeulen Ter gelegenheid van de aanbieding van het rapport

Nadere informatie

Datum 9 februari 2010 Onderwerp Kamervragen van het lid Gerkens (SP) inzake de praktijken van letselschadebureaus

Datum 9 februari 2010 Onderwerp Kamervragen van het lid Gerkens (SP) inzake de praktijken van letselschadebureaus > Retouradres Postbus 20301 2500 EH Den Haag Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Schedeldoekshaven 100 2511 EX Den Haag Postbus 20301 2500 EH Den Haag

Nadere informatie

Scholen herdenken vermoorde leraar

Scholen herdenken vermoorde leraar ANALYSE MAATSCHAPPELIJK VRAAGSTUK: ZINLOOS GEWELD tekst 26 NOS-nieuws van 16 januari 2004: Scholen herdenken vermoorde leraar Scholen in het hele land hebben om 11.00 uur één minuut stilte in acht genomen

Nadere informatie

Recht en bijstand bij juridische procedures

Recht en bijstand bij juridische procedures Recht en bijstand bij juridische procedures In deze folder leest u meer 0900-0101 (lokaal tarief) over de juridische bijstand door Slachtofferhulp Nederland en de rechten van slachtoffers. Een wirwar van

Nadere informatie

VRB-0116. Bijzondere voorwaarden bij uw VERHAALSRECHTS- HULPVERZEKERING MOTORRIJTUIG

VRB-0116. Bijzondere voorwaarden bij uw VERHAALSRECHTS- HULPVERZEKERING MOTORRIJTUIG VRB-0116 Bijzondere voorwaarden bij uw VERHAALSRECHTS- HULPVERZEKERING MOTORRIJTUIG 1 INHOUDSOPGAVE WAAROM DEZE VOORWAARDEN BELANGRIJK VOOR U ZIJN 3 MIJN VERZEKERING 1. Wat verzeker ik met de Verhaalsrechtshulpverzekering

Nadere informatie

Rapport. Rapport over een klacht over het College van procureurs-generaal te Den Haag. Datum: 25 februari 2014. Rapportnummer: 2014/010

Rapport. Rapport over een klacht over het College van procureurs-generaal te Den Haag. Datum: 25 februari 2014. Rapportnummer: 2014/010 Rapport Rapport over een klacht over het College van procureurs-generaal te Den Haag. Datum: 25 februari 2014 Rapportnummer: 2014/010 2 Klacht Verzoeker klaagt erover dat het College van procureurs-generaal

Nadere informatie

Klachtrecht: terug naar de bedoeling

Klachtrecht: terug naar de bedoeling Klachtrecht: terug naar de bedoeling MR H.C.B. (HILDE) VAN DER MEER NAJAARSVERGADERING VERENIGING VOOR GEZONDHEIDSRECHT 6 NOVEMBER 2015 Opbouw Inleidende beschouwing klachtrecht Doelstellingen klachtrecht

Nadere informatie

Hierbij zend ik u de antwoorden op de vragen van het kamerlid Leijten (SP) over een medisch letselschade fonds (2010Z18345)

Hierbij zend ik u de antwoorden op de vragen van het kamerlid Leijten (SP) over een medisch letselschade fonds (2010Z18345) > Retouradres Postbus 20350 2500 EJ Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Bezoekadres: Parnassusplein 5 2511 VX DEN HAAG T 070 340 79 11 F 070 340

Nadere informatie

Voegen in het strafproces

Voegen in het strafproces Voegen in het strafproces Voegen in het strafproces april 2011 U bent slachtoffer geworden van een misdrijf of overtreding en u heeft daarbij schade geleden. Eén van de mogelijkheden om uw schade vergoed

Nadere informatie

Goede zorg van groot belang. Nederlanders staan open voor private investeringen

Goede zorg van groot belang. Nederlanders staan open voor private investeringen Goede zorg van groot belang Nederlanders staan open voor private investeringen Index 1. Inleiding p. 3. Huidige en toekomstige gezondheidszorg in Nederland p. 6 3. Houding ten aanzien van private investeerders

Nadere informatie

Universiteit van Tilburg Centrum voor Aansprakelijkheidsrecht t.a.v. Professor mr. J.M. Barendrecht Postbus 90153 5000 LE TILBURG

Universiteit van Tilburg Centrum voor Aansprakelijkheidsrecht t.a.v. Professor mr. J.M. Barendrecht Postbus 90153 5000 LE TILBURG Universiteit van Tilburg Centrum voor Aansprakelijkheidsrecht t.a.v. Professor mr. J.M. Barendrecht Postbus 90153 5000 LE TILBURG inzake: LSA besluit 30 juni 2005 Geachte Professor Barendrecht, Namens

Nadere informatie

Directoraat-Generaal Rechtspleging en Rechtshandhaving

Directoraat-Generaal Rechtspleging en Rechtshandhaving ϕ1 Ministerie van Justitie Directoraat-Generaal Rechtspleging en Rechtshandhaving Directie Juridische en Operationele Aangelegenheden Postadres: Postbus 20301, 2500 EH Den Haag Aan de Voorzitter van de

Nadere informatie

Werkgeversaansprakelijkheidsverzekering. voor medewerker-verkeersdeelnemer

Werkgeversaansprakelijkheidsverzekering. voor medewerker-verkeersdeelnemer Klaverblad Verzekeringen Werkgeversaansprakelijkheidsverzekering voor medewerker-verkeersdeelnemer Polisvoorwaarden nr. WA 14 sinds 1850 Afrikaweg 2 Postbus 3012, 2700 KV Zoetermeer Bedankt voor uw keuze

Nadere informatie

meest gestelde vragen over De Proeftijd De Gier Stam &

meest gestelde vragen over De Proeftijd De Gier Stam & meest gestelde vragen over De Proeftijd De Gier Stam & De 10 meest gestelde vragen over De Proeftijd De Gier Stam & Colofon De Gier Stam & Advocaten Lucasbolwerk 6 Postbus 815 3500 AV UTRECHT t: (030)

Nadere informatie

De rechten van grootouders

De rechten van grootouders Mr E.L.M. Louwen advocaat familierecht/mediator Bierman advocaten, Tiel De rechten van grootouders Wet Al jaren vragen grootouders aan de rechter om een omgangsregeling met hun kleinkinderen. Al jaren

Nadere informatie

Huurverlaging op no cure no pay basis

Huurverlaging op no cure no pay basis Huurverlaging op no cure no pay basis Uniek adviesproduct voor Vakcentrumleden Voor zelfstandige ondernemers in de detailhandel Waarom zou u teveel huur betalen? Met de dienst Verlaag de huur richt Vakcentrum

Nadere informatie

Eindexamen maatschappijleer vwo 2008-I

Eindexamen maatschappijleer vwo 2008-I Opgave 1 Tbs ter discussie 1 maximumscore 2 beveiliging van de samenleving Voorbeeld van juiste toelichting bij beveiliging van de samenleving: In de tekst staat dat er steeds minder mensen uitstromen

Nadere informatie

Witlox Juristen The Brandhouse B.V. DomJur 2015-1171

Witlox Juristen The Brandhouse B.V. DomJur 2015-1171 Witlox Juristen The Brandhouse B.V. DomJur 2015-1171 Rechtbank Oost-Brabant Zaak-/rolnummer: C/01/287399 / HA ZA 14-923 ECLI:NL:RBOBR:2015:6593 Datum: 18 november 2015 Vonnis in de zaak van de besloten

Nadere informatie

Onderzoek door het Openbaar Ministerie Informatiefolder voor de medewerker

Onderzoek door het Openbaar Ministerie Informatiefolder voor de medewerker Informatie folder Onderzoek door het Openbaar Ministerie Informatiefolder voor de medewerker Pagina 2 van 16 Onderzoek door het Openbaar Ministerie Informatiefolder voor de medewerker Landelijke versie,

Nadere informatie

n onbeperkt telefonisch advies n onbeperkt door ons opgestelde en ondertekende betalingssommaties

n onbeperkt telefonisch advies n onbeperkt door ons opgestelde en ondertekende betalingssommaties Zeker van uw zaak. Ondernemers staan sterker met het Rechtshulp abonnement Als ondernemer heeft u een aantal rechten en plichten. Die werken alleen in uw voordeel als u daar optimaal gebruik van maakt.

Nadere informatie

Mediation en conflictoplossing

Mediation en conflictoplossing Mediation en conflictoplossing Een onderzoek in opdracht van de VGM Laurens Bakker Instituut voor Rechtssociologie Instituut voor Culturele Antropologie en Ontwikkelingsstudies Radboud Universiteit Nijmegen

Nadere informatie

Een interessante test om te zien welke positie jij inneemt tijdens een pestsituatie vind je hier: http://www.mindyourownlife.nl/je-gevoel/pest-test/

Een interessante test om te zien welke positie jij inneemt tijdens een pestsituatie vind je hier: http://www.mindyourownlife.nl/je-gevoel/pest-test/ Pesten is het regelmatig en langdurig lastigvallen van iemand met de bedoeling die persoon fysieke of emotionele schade toe te brengen. Pesten gaat verder dan ruziemaken (waarbij kinderen voor zichzelf

Nadere informatie

Samenvatting. 1 Letterlijk: Ontzegging van de Bevoegdheid Motorrijtuigen te besturen.

Samenvatting. 1 Letterlijk: Ontzegging van de Bevoegdheid Motorrijtuigen te besturen. Op 24 juni 1998 is de Wegenverkeerswet 1994 (WVW 1994) gewijzigd. Deze wijziging komt voort uit de wens van de Tweede Kamer om te komen tot een strengere aanpak van gevaarlijk rijgedrag in het verkeer.

Nadere informatie

Verkeersongeluk. Misdrijf. Calamiteit. Praktisch. Slachtofferhulp Nederland Veelzijdig deskundig

Verkeersongeluk. Misdrijf. Calamiteit. Praktisch. Slachtofferhulp Nederland Veelzijdig deskundig Misdrijf Verkeersongeluk Calamiteit Juridisch Emotioneel Praktisch Veelzijdig deskundig biedt juridische, praktische en emotionele hulp aan slachtoffers van een misdrijf, calamiteit of verkeersongeluk.

Nadere informatie

Samenwerking met de politie. Door Hans Slijpen, Accountmanager gezondheidszorg, Eenheid Midden Nederland, 20 november 2013.

Samenwerking met de politie. Door Hans Slijpen, Accountmanager gezondheidszorg, Eenheid Midden Nederland, 20 november 2013. Samenwerking met de politie Door Hans Slijpen, Accountmanager gezondheidszorg, Eenheid Midden Nederland, 20 november 2013. Inleiding Samenwerking waarom? Samenwerking hoe? Knelpunten: Informatie uitwisseling,

Nadere informatie

U bent gedagvaard. >voor de politierechtbank >voor de correctionele rechtbank. Wegwijs in justitie. In de hoofdrol bij justitie.

U bent gedagvaard. >voor de politierechtbank >voor de correctionele rechtbank. Wegwijs in justitie. In de hoofdrol bij justitie. Wegwijs in justitie In de hoofdrol bij justitie De instellingen Meer informatie Justitie in de praktijk Federale Overheidsdienst Justitie U bent gedagvaard >voor de politierechtbank >voor de correctionele

Nadere informatie

HET REGIONAAL TUCHTCOLLEGE VOOR DE GEZONDHEIDSZORG TE EINDHOVEN

HET REGIONAAL TUCHTCOLLEGE VOOR DE GEZONDHEIDSZORG TE EINDHOVEN HET REGIONAAL TUCHTCOLLEGE VOOR DE GEZONDHEIDSZORG TE EINDHOVEN heeft het volgende overwogen en beslist omtrent de klacht van: 1. A, in zijn hoedanigheid van hoofdinspecteur voor de geestelijke Gezondheidszorg

Nadere informatie

U wordt verdacht. Inhoud

U wordt verdacht. Inhoud Inhoud Deze brochure 3 Aanhouding en verhoor 3 Inverzekeringstelling 3 Uw advocaat 4 De reclassering 5 Verlenging van de inverzekeringstelling of niet 5 Beperkingen en rechten 5 Voorgeleiding bij de officier

Nadere informatie

Resolute Mediation - onderzoek 2015

Resolute Mediation - onderzoek 2015 Resolute Mediation - onderzoek 2015 10 Februari 2015 Nieuw dashboard voor Resolute Mediation 2 Nieuw dashboard voor Resolute Mediation 3 Nieuw dashboard voor Resolute Mediation 4 Nieuw dashboard voor Resolute

Nadere informatie

HET FONDS MEDISCHE ONGEVALLEN. Jo DE COCK Administrateur-generaal RIZIV KVK 18 juni 2013

HET FONDS MEDISCHE ONGEVALLEN. Jo DE COCK Administrateur-generaal RIZIV KVK 18 juni 2013 HET FONDS MEDISCHE ONGEVALLEN Jo DE COCK Administrateur-generaal RIZIV KVK 18 juni 2013 OVERZICHT Wanneer werd het Fonds opgericht? Waarom werd het Fonds opgericht? Huidige situatie Bijzonderheden en doelstellingen

Nadere informatie

Mediation. Conflictoplossing als alternatief voor een juridische procedure.

Mediation. Conflictoplossing als alternatief voor een juridische procedure. Conflictoplossing als alternatief voor een juridische procedure. Mediation is een vorm van conflicthantering waarbij de betrokken partijen zélf onderhandelen over het oplossen van hun geschil onder procesbegeleiding

Nadere informatie

Factsheet De aansprakelijkheid van de arts

Factsheet De aansprakelijkheid van de arts Factsheet De aansprakelijkheid van de arts Algemeen Als u vermoedt dat een beroepsbeoefenaar uw rechten heeft geschonden, kunt u hem of de zorginstelling waarbinnen hij werkt aansprakelijk stellen. Volgens

Nadere informatie

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG 1 > Retouradres Postbus 20301 2500 EH Den Haag Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Turfmarkt 147 2511 DP Den Haag Postbus 20301 2500 EH Den Haag www.rijksoverheid.nl/venj

Nadere informatie

De concrete voorstellen in dit pamflet dragen in de optiek van de VVD bij aan het verwezenlijken van deze doelstellingen.

De concrete voorstellen in dit pamflet dragen in de optiek van de VVD bij aan het verwezenlijken van deze doelstellingen. Slachtoffer zijn van een misdrijf is ingrijpend. Het draagt bij aan de verwerking van dit leed als slachtoffers het gevoel hebben dat zij de aandacht krijgen die zij verdienen. Dat zij zo goed mogelijk

Nadere informatie

Een kusje erop doet soms wonderen...

Een kusje erop doet soms wonderen... Een kusje erop doet soms wonderen... 6 doorslaggevende redenen waarom kiezen voor Letselpro een verstandige keuze is. 3 Letselpro lost meer dan 90% van de zaken op 4 Als Letselpro voor u gaat procederen,

Nadere informatie

SCHATTEN VAN ADVOCATEN

SCHATTEN VAN ADVOCATEN SCHATTEN VAN ADVOCATEN PRAKTIJKOPLEIDINGEN VOOR DE ADVOCATUUR Vaardigheden in de praktijk Coachen in de praktijk Leidinggeven in de praktijk Teamwork in de praktijk SCHATTEN VAN ADVOCATEN Wij zijn er van

Nadere informatie

Informatie van het DES Centrum, 19 juni 2006 1

Informatie van het DES Centrum, 19 juni 2006 1 Informatieblad over het DES Fonds Stand van zaken DES Fonds: opt-out periode DES-betrokkenen Op 1 juni heeft de rechter de Uitkeringsregeling voor DES-betrokkenen (het DES Fonds) algemeen verbindend verklaard.

Nadere informatie

Rechtbank Rotterdam 27 april 2011; pitbull bijt vierjarig kind in het gezicht. Smartengeld 7.000,00

Rechtbank Rotterdam 27 april 2011; pitbull bijt vierjarig kind in het gezicht. Smartengeld 7.000,00 Rechtbank Rotterdam 27 april 2011; pitbull bijt vierjarig kind in het gezicht. Smartengeld 7.000,00 Een jongetje van 4 jaar oud wordt door een pitbull terriër in het gezicht en in de arm gebeten. Zijn

Nadere informatie

Meldingsplichtige arbeidsongevallen. Meld ze bij de Arbeidsinspectie

Meldingsplichtige arbeidsongevallen. Meld ze bij de Arbeidsinspectie Meldingsplichtige arbeidsongevallen Meld ze bij de Arbeidsinspectie 1 Meldingsplichtige arbeidsongevallen Na een (ernstig) arbeidsongeval heerst meestal grote verslagenheid in een bedrijf. Op zo n moment

Nadere informatie

Een onderzoek naar het uitbetalen van een schadevergoeding door het Openbaar Ministerie te Den Haag.

Een onderzoek naar het uitbetalen van een schadevergoeding door het Openbaar Ministerie te Den Haag. Rapport Een onderzoek naar het uitbetalen van een schadevergoeding door het Openbaar Ministerie te Den Haag. Oordeel Op basis van het onderzoek vindt de klacht over het Arrondissementsparket Den Haag,

Nadere informatie

VICTAS Klachten BOPZ

VICTAS Klachten BOPZ VICTAS Klachten BOPZ Utrecht, September 2013 Inhoud 1. Inleiding 2. Wat is een klacht? 2.1. Klachten over het verblijf op de afdeling B3 van Victas 2.2. BOPZ-klachten 3. De klachtencommissie 3.1. Hoe dien

Nadere informatie

Bijlage VMBO-GL en TL

Bijlage VMBO-GL en TL Bijlage VMBO-GL en TL 2014 tijdvak 2 maatschappijleer 2 CSE GL en TL Tekstboekje GT-0323-a-14-2-b Analyse maatschappelijk vraagstuk: geweld tegen hulpverleners 5 10 15 20 25 tekst 1 Nederland klaar met

Nadere informatie

Vraag Antwoord Scores. Aan het juiste antwoord op een meerkeuzevraag wordt één punt toegekend.

Vraag Antwoord Scores. Aan het juiste antwoord op een meerkeuzevraag wordt één punt toegekend. Beoordelingsmodel Aan het juiste antwoord op een meerkeuzevraag wordt één punt toegekend. Criminaliteit en rechtsstaat 1 A 2 B 3 maximumscore 2 het recht om schadevergoeding te vragen 1 het recht om tijdens

Nadere informatie

Eindexamen maatschappijleer

Eindexamen maatschappijleer Opgave 3 Criminaliteit in Nederland tekst 1 2 30 3 40 4 In Nederland worden per jaar zo n vijf en een half miljoen misdrijven gepleegd. Ruim anderhalf miljoen daarvan komt ter kennis van de politie. Uiteindelijk

Nadere informatie

DE RIJDENDE RECHTER Zaaknummer: S18-06 Datum uitspraak: 14 juli 2011 Plaats uitspraak: Zaandam

DE RIJDENDE RECHTER Zaaknummer: S18-06 Datum uitspraak: 14 juli 2011 Plaats uitspraak: Zaandam DE RIJDENDE RECHTER Zaaknummer: S18-06 Datum uitspraak: 14 juli 2011 Plaats uitspraak: Zaandam Bindend Advies In het geschil tussen: mevrouw M.A. Heeres te Hoorn verder te noemen: Heeres, tegen: Stichting

Nadere informatie

TBS uit de gratie. K.P.M.A. Muis L. van der Geest

TBS uit de gratie. K.P.M.A. Muis L. van der Geest K.P.M.A. Muis L. van der Geest Samenvatting en conclusies in hoofdpunten In 2008 en 2009 is er sprake van een opvallende daling van het aantal tbs-opleggingen met bevel tot verpleging. Het is onwaarschijnlijk

Nadere informatie

Directe Hulp bij Huiselijk. U staat er niet alleen voor!

Directe Hulp bij Huiselijk. U staat er niet alleen voor! Directe Hulp bij Huiselijk Geweld U staat er niet alleen voor! U krijgt hulp Wat nu? U bent in contact geweest met de politie of u heeft zelf om hulp gevraagd. Daarom krijgt u nu Directe Hulp bij Huiselijk

Nadere informatie

Als uw kind in aanraking komt met de politie

Als uw kind in aanraking komt met de politie Als uw kind in aanraking komt met de politie Inhoud 3 > Als uw kind in aanraking komt met de politie 4 > De Raad voor de Kinderbescherming 6 > Het traject in jeugdstrafzaken 7 > Officier van justitie en

Nadere informatie

Bedrijfscommissiekamer voor de Overheid voor Lagere Publiekrechtelijke Lichamen

Bedrijfscommissiekamer voor de Overheid voor Lagere Publiekrechtelijke Lichamen Bedrijfscommissiekamer voor de Overheid voor Lagere Publiekrechtelijke Lichamen Rolnummer: LPL 97.020 VERSLAG VAN BEVINDINGEN VAN DE BEDRIJFSCOMMISSIEKAMER VOOR DE OVERHEID VOOR LAGERE PUBLIEKRECHTELIJKE

Nadere informatie

Als een ramp de school treft: Hoe om te gaan met incidenten op scholen? Ine Spee. MBO-Raad, Platform Veiligheid 28 maart 2013.

Als een ramp de school treft: Hoe om te gaan met incidenten op scholen? Ine Spee. MBO-Raad, Platform Veiligheid 28 maart 2013. Als een ramp de school treft: Ine Spee Hoe om te gaan met incidenten op scholen? Ine Spee MBO-Raad, Platform Veiligheid 28 Achtergronden Calamiteitenteam KPC Groep 2000- gratis ondersteuning voor scholen

Nadere informatie

Tijd rijp voor verplichte scheidingsbemiddeling

Tijd rijp voor verplichte scheidingsbemiddeling Tijd rijp voor verplichte scheidingsbemiddeling Nieuwsbrief NGR 14.03.03 De Nederlandse Gezinsraad (NGR) constateert dat er een breed maatschappelijk draagvlak is voor verplichte scheidingsbemiddeling.

Nadere informatie

Als u een klacht heeft. Over de Raad voor de Kinderbescherming

Als u een klacht heeft. Over de Raad voor de Kinderbescherming Als u een klacht heeft Over de Raad voor de Kinderbescherming Inhoud 3 > Als u een klacht heeft over de Raad 4 > Een klacht indienen 6 > De klachtprocedure 7 > Cliëntvertrouwenspersoon 7 > Onafhankelijk

Nadere informatie

NFI Academy. Sleutel tot de expertise van het Nederlands Forensisch Instituut

NFI Academy. Sleutel tot de expertise van het Nederlands Forensisch Instituut NFI Academy Sleutel tot de expertise van het Nederlands Forensisch Instituut NFI Academy Sleutel tot de expertise van het Nederlands Forensisch Instituut Met ruim 500 professionals en expertise in meer

Nadere informatie

Spel op basis van 16 miljoen rechters

Spel op basis van 16 miljoen rechters Dia 1 Spel op basis van 16 miljoen rechters Erica Huls 1 16 miljoen rechters is een tv-programma waarin een waar gebeurde rechtszaak wordt gereconstrueerd in de studio in het bijzijn van publiek. We zien

Nadere informatie

Aanhouding en inverzekeringstelling

Aanhouding en inverzekeringstelling Aanhouding en inverzekeringstelling 1 U bent aangehouden en meegenomen naar het politiebureau. Wat zijn uw rechten? U wordt verdacht van een strafbaar feit. De Rechercheur Opsporing van de Inspectie SZW

Nadere informatie

NEDERLANDSE ORDE VAN ADVOCATEN. Aan de Staatsecretaris van Veiligheid en Justitie. Postbus 20301 2500 EH DEN HAAG

NEDERLANDSE ORDE VAN ADVOCATEN. Aan de Staatsecretaris van Veiligheid en Justitie. Postbus 20301 2500 EH DEN HAAG 335 NEDERLANDSE ORDE VAN ADVOCATEN OBD Aan de Staatsecretaris van Veiligheid en Justitie IS De heer mr. F. Teeven 1 Postbus 20301 2500 EH DEN HAAG 1 Den Haag, 3 december 2013 Doorkiesnummer: Faxnummer:

Nadere informatie

Presentatie Jannes en Eelkje de Jong. 4 oktober 2013 SOS congres.

Presentatie Jannes en Eelkje de Jong. 4 oktober 2013 SOS congres. Presentatie Jannes en Eelkje de Jong. 4 oktober 2013 SOS congres. Parallelsessie. Ervaringen van ouders: Ouders en hulpverleners / personeel werkzaam in de zorg hebben een gemeenschappelijk doel: Het welzijn

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2014 2015 34 257 Wijziging van het Burgerlijk Wetboek, het Wetboek van Strafvordering en het Wetboek van Strafrecht teneinde de vergoeding van affectieschade

Nadere informatie

HET WERK VAN DE OFFICIER VAN JUSTITIE

HET WERK VAN DE OFFICIER VAN JUSTITIE HET WERK VAN DE OFFICIER VAN JUSTITIE Opsporen en vervolgen Wie doet dat eigenlijk? De ene moord is nog niet gepleegd of je ziet alweer de volgende ontvoering. Politieseries en misdaadfilms zijn populair

Nadere informatie

1. zich niet heeft gehouden aan de afspraak gemaakt in de mediationovereenkomst met verzoekster;

1. zich niet heeft gehouden aan de afspraak gemaakt in de mediationovereenkomst met verzoekster; Rapport 2 h2>klacht Verzoekster klaagt erover dat ZonMw: 1. zich niet heeft gehouden aan de afspraak gemaakt in de mediationovereenkomst met verzoekster; 2. gedurende haar ziekteperiode in het geheel geen

Nadere informatie

NEDERLANDsE ORDE VAN ADVOCATEN. Strafprocesrecht

NEDERLANDsE ORDE VAN ADVOCATEN. Strafprocesrecht 4. NEDERLANDsE ORDE VAN ADVOCATEN. Strafprocesrecht Samsom H.D. Tjeenk Willink Alphen aan den Rijn 1992 Derde druk Prof. mr M. Wladimiroff Mr S.E. Marseille Dr mr J.M. Sjöcrona Mr P.R. Wery Strafprocesrecht

Nadere informatie

Class action. Een fiduciaire verantwoordelijkheid. René Bastian 23 september 2008

Class action. Een fiduciaire verantwoordelijkheid. René Bastian 23 september 2008 Class action Een fiduciaire verantwoordelijkheid René Bastian 23 september 2008 Even voorstellen: René Bastian UvB Clarese Op persoonlijke titel Agenda 1. Class action in grote lijnen 2. Misvattingen over

Nadere informatie

The gradual makeover SOCIALE MISSIE. Constructie CONTOUR najaar 2007 31

The gradual makeover SOCIALE MISSIE. Constructie CONTOUR najaar 2007 31 The gradual makeover Voormalig minister Dekker van VROM spoorde woningbouwverenigingen in Den Haag aan om de gaten in de stad op te vullen. In de Boekhorststraat heeft Staedion hier haar eigen visie op

Nadere informatie

De emoties op tafel / 6

De emoties op tafel / 6 De emoties op tafel / 6 Frans van Arem De emoties op tafel Frans van Arem is familierechter bij de rechtbank Zwolle- Lelystad. Hij is bovendien mede-eigenaar van Insprazi, dat zich bezighoudt met de ontwikkeling

Nadere informatie

33000 VI Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Veiligheid en Justitie (VI) voor het jaar 2012

33000 VI Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Veiligheid en Justitie (VI) voor het jaar 2012 33000 VI Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Veiligheid en Justitie (VI) voor het jaar 2012 Nr. 75 Brief van de staatssecretaris van Veiligheid en Justitie Aan de Voorzitter van

Nadere informatie

Honderbezitter aansprakelijk voor schade aangericht door hond aan hondenuitlaatster

Honderbezitter aansprakelijk voor schade aangericht door hond aan hondenuitlaatster Honderbezitter aansprakelijk voor schade aangericht door hond aan hondenuitlaatster LJN: BW9368, Rechtbank Amsterdam, 6 juni 2012 2. De feiten 2.1. [A] en [B] wonen tegenover elkaar in [plaats]. [C] woont

Nadere informatie

REGLEMENT GESCHILLENCOMMISSIE TELECOMMUNICATIEDIENSTEN per 2 mei 2016

REGLEMENT GESCHILLENCOMMISSIE TELECOMMUNICATIEDIENSTEN per 2 mei 2016 REGLEMENT GESCHILLENCOMMISSIE TELECOMMUNICATIEDIENSTEN per 2 mei 2016 Begripsomschrijving Artikel 1. In dit reglement wordt verstaan onder: stichting : de Stichting Geschillencommissies voor Consumentenzaken;

Nadere informatie

Inhoudsopgave. 1. Algemeen deel. Inhoudsopgave

Inhoudsopgave. 1. Algemeen deel. Inhoudsopgave Inhoudsopgave 1. Algemeen deel 1.1. WELKE SPELREGELS ZIJN VAN TOEPASSING?........... 1 1.1.1. Geschil met bedrijf of persoon (privaatrecht)......... 2 1.1.2. Geschil met de overheid (publiekrecht)..............

Nadere informatie

DE RECHTERS ZIJN GESCHEIDEN

DE RECHTERS ZIJN GESCHEIDEN DE RECHTERS ZIJN GESCHEIDEN www.rechtvoorjou.nl Hoofdstuk 3.0 Wat is een democratische rechtsstaat? Maak de volgende oefeningen met behulp van de informatie op de website. Naam Leerling: Klas:. 3.0 a.

Nadere informatie

Geneeskunde studiejaar 2014-2015. Matchingsvragenlijst MATCHING

Geneeskunde studiejaar 2014-2015. Matchingsvragenlijst MATCHING Geneeskunde studiejaar 2014-2015 Matchingsvragenlijst MATCHING Dit PDF document is een weergave van het matchingsformulier voor de opleiding geneeskunde van de Universiteit Utrecht, uitgevoerd door het

Nadere informatie

Delinquent gedrag bij jongeren met een licht verstandelijke beperking

Delinquent gedrag bij jongeren met een licht verstandelijke beperking DC 72 Delinquent gedrag bij jongeren met een licht verstandelijke beperking Dit thema is een bewerking van het krantenartikel uit NRC Handelsblad Vroeger een debiel, nu een delinquent. In dit artikel zegt

Nadere informatie

Klachtencommissie Informatie voor de klager. Ziekenhuis Gelderse Vallei

Klachtencommissie Informatie voor de klager. Ziekenhuis Gelderse Vallei Klachtencommissie Informatie voor de klager Ziekenhuis Gelderse Vallei U heeft een klacht ingediend bij de klachtencommissie of overweegt dit te doen. U vindt hier informatie over de werkwijze van de klachtencommissie,

Nadere informatie

Rechtsbijstandverzekering Basis

Rechtsbijstandverzekering Basis Rechtsbijstandverzekering Basis Uw rechten & plichten Nummer: LEX-RV-01-141 Rechtsbijstandverzekering Basis Wat wilt u weten? over uw Rechtsbijstandverzekering Basis Klik op de vraag om naar het antwoord

Nadere informatie

De draad weer oppakken

De draad weer oppakken De draad weer oppakken na een ingrijpende gebeurtenis 0900-0101 (lokaal tarief) Slachtofferhulp N e d e r l a n d Een ingrijpende gebeurtenis, zoals een misdrijf of verkeersongeluk, zet uw leven in meer

Nadere informatie

Dossieropbouw en ontslag. De praktijkgids voor leidinggevenden

Dossieropbouw en ontslag. De praktijkgids voor leidinggevenden Dossieropbouw en ontslag De praktijkgids voor leidinggevenden Dossieropbouw en ontslag De praktijkgids voor leidinggevenden Margit Eijsenga Colofon Tekst: Margit Eijsenga, Eijsenga & Arbeidsrecht Ontwerp

Nadere informatie

Advocaten hebben blinde vlek voor wat er áchter het conflict leeft

Advocaten hebben blinde vlek voor wat er áchter het conflict leeft Nationale Ombudsman Alex Brenninkmeijer Advocaten hebben blinde vlek voor wat er áchter het conflict leeft In een derde van de klachten van rechtshulpverleners die de Nationale ombudsman bereiken is een

Nadere informatie

Terbeschikkinggestelden tussen wal en schip

Terbeschikkinggestelden tussen wal en schip Terbeschikkinggestelden tussen wal en schip M.A.M. Wolters * Toen mij ongeveer een half jaar geleden werd gevraagd een lezing te houden met als onderwerp "De geestelijk gestoorden tussen wal en schip",

Nadere informatie

Regeling klachten en geschillen

Regeling klachten en geschillen Regeling klachten en geschillen Inleiding Als een leerling extra ondersteuning nodig heeft, wordt dat georganiseerd volgens de regels van het samenwerkingsverband (SWV). Meestal gaat dat in goed overleg,

Nadere informatie

Wat te doen bij een klacht?

Wat te doen bij een klacht? Wat te doen bij een klacht? ouders / verzorgers / kinderen / medewerkers Klagen mag! Klagen heeft voor veel mensen een negatieve klank. Het uiten van een klacht kan echter juist bijdragen tot het verbeteren

Nadere informatie

18 juni 2015. Onderzoek: Artsen voor de strafrechter

18 juni 2015. Onderzoek: Artsen voor de strafrechter 18 juni 2015 Onderzoek: Artsen voor de strafrechter Over het EenVandaag Opiniepanel Het EenVandaag Opiniepanel bestaat uit 40.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten op basis van een online onderzoek.

Nadere informatie

Jurisprudentie Ondernemingsrecht. Adriaan F.M. Dorresteijn september 2015

Jurisprudentie Ondernemingsrecht. Adriaan F.M. Dorresteijn september 2015 Jurisprudentie Ondernemingsrecht Adriaan F.M. Dorresteijn september 2015 Onderwerpen 1. Bestuurdersaansprakelijkheid a) Westenbroek/Olden in OR 2015/69/70 b) Rb R dam 26 aug 2015 (kennelijk onbehoorlijk

Nadere informatie

LSA Workshop. Bedreigingen, kansen en positioneren in de markt. Mr. Joost Wildeboer Mr. Gerben Janson. Vereniging van Letselschade Advocaten LSA

LSA Workshop. Bedreigingen, kansen en positioneren in de markt. Mr. Joost Wildeboer Mr. Gerben Janson. Vereniging van Letselschade Advocaten LSA LSA Workshop Bedreigingen, kansen en positioneren in de markt Mr. Joost Wildeboer Mr. Gerben Janson Vereniging van Letselschade Advocaten LSA 1 Uw BGK uurtarief onder druk, oorzaken: Druk op uurtarieven

Nadere informatie

ARAG ProRechtCombinatie (Para)medici

ARAG ProRechtCombinatie (Para)medici ARAG ProRechtCombinatie (Para)medici Zekerheid voor ondernemers in de medische dienstverlening Als ondernemer in de medische dienstverlening zet u zich in voor de gezondheidszorg van mensen. Een complex

Nadere informatie

Productwijzer Rechtsbijstandverzekering

Productwijzer Rechtsbijstandverzekering Rechtsbijstandverzekering Productwijzer Rechtsbijstandverzekering Wat leest u in deze productwijzer? In deze productwijzer vindt u algemene informatie over de rechtsbijstandverzekering. Welke risico s

Nadere informatie

Productwijzer Rechtsbijstandsverzekering

Productwijzer Rechtsbijstandsverzekering Productwijzer Rechtsbijstandsverzekering Wat leest u in deze productwijzer? In deze productwijzer vindt u algemene informatie over de rechtsbijstandverzekering. Welke risico s dekt deze verzekering? Welke

Nadere informatie

Wat is civiel recht? 3. De deelnemers aan een civiele procedure 3. De rol van getuigen in een civiele procedure 7. Bewijsstukken 8.

Wat is civiel recht? 3. De deelnemers aan een civiele procedure 3. De rol van getuigen in een civiele procedure 7. Bewijsstukken 8. Als mensen en bedrijven een conflict krijgen dat zij zelf niet kunnen oplossen, volgt soms een rechtszaak. In deze brochure leest u hoe de behandeling van de zaak verloopt. Inhoud Wat is civiel recht?

Nadere informatie

Eerste Kamer der Staten-Generaal

Eerste Kamer der Staten-Generaal Eerste Kamer der Staten-Generaal 1 Vergaderjaar 2013 2014 33 253 Wijziging van de Wet marktordening gezondheidszorg, de Wet cliëntenrechten zorg en enkele andere wetten in verband met het tijdig signaleren

Nadere informatie

Arbeidsrecht en Hyperemesis Gravidarum

Arbeidsrecht en Hyperemesis Gravidarum Arbeidsrecht en Hyperemesis Gravidarum Regelmatig lopen vrouwen die last hebben van Hyperemesis Gravidarum (HG) tegen arbeidsrechtelijke problemen aan. Contracten worden niet verlengd, er wordt gedreigd

Nadere informatie

Ik hoop u hiermee nog extra informatie te hebben gegeven, die misschien verduidelijkend kan werken.

Ik hoop u hiermee nog extra informatie te hebben gegeven, die misschien verduidelijkend kan werken. Dames en heren, De kliniek waar ik nu 6 jaar verblijf, heeft helaas voor een impasse gezorgd door een behandelcoördinator van de long stay afdeling, Ed Schutguns, een risico taxatie in het kader van de

Nadere informatie

zaaknummer / rolnummer: C/09/428013 / HA ZA 12-1153 Partijen zullen hierna Stichting de Thuiskopie en [X] genoemd worden.

zaaknummer / rolnummer: C/09/428013 / HA ZA 12-1153 Partijen zullen hierna Stichting de Thuiskopie en [X] genoemd worden. vonnis RECHTBANK DEN HAAG Team handel Zittingsplaats Den Haag zaaknummer / rolnummer: C/09/428013 / HA ZA 12-1153 Vonnis in incident van in de zaak van de stichting STICHTING DE THUISKOPIE, gevestigd te

Nadere informatie

Aan de Staatssecretaris van Veiligheid en Justitie De heer mr. F. Teeven Postbus 20301 2500 EH Den Haag

Aan de Staatssecretaris van Veiligheid en Justitie De heer mr. F. Teeven Postbus 20301 2500 EH Den Haag Parkstraat 83 Den Haag Raad voor Strafrech tstoepassing Correspondentie: Postbus 30137 en Jeugdbescherming 2500 CC Den Haag ~ Telefoon (070) 361 93 00 Fax algemeen (070) 361 9310 Fax rechtspraak (070)

Nadere informatie

Welke kansen bieden internet en sociale media (niet)?

Welke kansen bieden internet en sociale media (niet)? Welke kansen bieden internet en sociale media (niet)? Chris Aalberts Internet en sociale media hebben de wereld ingrijpend veranderd, dat weten we allemaal. Maar deze simpele waarheid zegt maar weinig

Nadere informatie