GROEPSSAMENSTELLINGS- EFFECTEN IN HET LAGER ONDERWIJS Een propensity score matching onderzoek. Barbara Belfi, Carla Haelermans & Bieke De Fraine

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "GROEPSSAMENSTELLINGS- EFFECTEN IN HET LAGER ONDERWIJS Een propensity score matching onderzoek. Barbara Belfi, Carla Haelermans & Bieke De Fraine"

Transcriptie

1 GROEPSSAMENSTELLINGS- EFFECTEN IN HET LAGER ONDERWIJS Een propensity score matching onderzoek Barbara Belfi, Carla Haelermans & Bieke De Fraine

2

3 GROEPSSAMENSTELLINGSEFFECTEN IN HET LAGER ONDERWIJS Een propensity score matching onderzoek Barbara Belfi, Carla Haelermans & Bieke De Fraine Research paper SSL/ /2.2.3 Leuven, juni 2016

4 Het Steunpunt Studie- en Schoolloopbanen is een samenwerkingsverband van KU Leuven, UGent, VUB, Lessius Hogeschool en HUB. Gelieve naar deze publicatie te verwijzen als volgt: Belfi, B., Haelermans, C. & De Fraine, B. (2016). Groepssamenstellingseffecen in het basisonderwijs. Een propensity score matching onderzoek. Research paper. Leuven: Studiepunt Studie- en Schoolloopbanen. Voor meer informatie over deze publicatie Deze publicatie kwam tot stand met de steun van de Vlaamse Gemeenschap, Programma Steunpunten voor Beleidsrelevant Onderzoek. In deze publicatie wordt de mening van de auteur weergegeven en niet die van de Vlaamse overheid. De Vlaamse overheid is niet aansprakelijk voor het gebruik dat kan worden gemaakt van de opgenomen gegevens. D/2016/4718/typ het depotnummer 2016 STEUNPUNT STUDIE- EN SCHOOLLOOPBANEN p.a. Secretariaat Steunpunt Studie- en Schoolloopbanen HIVA - Onderzoeksinstituut voor Arbeid en Samenleving Parkstraat 47 bus 5300, BE 3000 Leuven Deze publicatie is ook beschikbaar via

5 Samenvatting en beleidsaanbevelingen Deze studie sluit aan bij de traditie van het onderzoek naar schoolsamenstelling op prestaties van leerlingen. Er wordt één type van groepssamenstelling onderzocht, namelijk de sociaal-economische samenstelling van het leerlingenpubliek in de lagere school. Er werd ook één afhankelijke variabele (leerlinguitkomst) onderzocht, namelijk de wiskundeprestaties. Deze studie heeft een aantal sterke punten. Ten eerste wordt er gekeken naar de leerwinst die leerlingen boeken. De wiskundeprestaties van de leerlingen werd gemeten in elk leerjaar (6 meetmomenten). Een tweede sterk punt is de keuze voor een quasi-experimentele methodologie: propensity score matching. Deze methode is geschikt om leerlingen zo fair mogelijk met elkaar te vergelijken. De propensity score van een leerling kan geïnterpreteerd worden als de kans dat een leerling school loopt op een school met een bepaalde SES-samenstelling. Deze kans werd berekend op basis van 17 covariaten. Deze covariaten zijn onder andere gezinskenmerken en prestaties in de derde kleuterklas. Ten derde is een belangrijk voordeel van deze studie dat er gekeken wordt naar differentiële effecten. Dat betekent dat de schoolsamenstelling mogelijks andere effecten heeft op lage SESleerlingen dan op hoge SES-leerlingen. Ten vierde werden er drie bijkomende schoolkenmerken betrokken in de analyse als controlevariabelen: de etnische samenstelling van de school, het prestatieniveau van de school en de schoolgrootte. De analyses werden uitgevoerd op de longitudinale SiBO-data (Schoolloopbanen in het basisonderwijs). Er werd voor dit onderzoek een steekproef van 3619 leerlingen uit 151 basisscholen geselecteerd. De sociaal-economische status van de leerling werd gemeten aan de hand van vijf indicatoren: het onderwijsniveau van vader, het onderwijsniveau van moeder, beroepsniveau van vader, beroepsniveau van moeder en gezinsinkomen. Vervolgens werd de groep leerlingen ingedeeld in drie: lage SES-leerlingen (SES-score 1 standaarddeviatie of meer onder het gemiddelde), hoge SESleerlingen (SES-score 1 standaarddeviatie of meer boven het gemiddelde) en gemiddelde SESleerlingen (SES-score tussen -1SD en +1SD). De scholen werden ingedeeld in vier categorieën naargelang hun leerlingenpubliek (hoge SES-school, lage SES-school, gemiddelde SES-school en gemengde SES-school). Voor deze indeling werden de volgende criteria gehanteerd: - Lage SES-school: school met >50% lage SES-leerlingen - Gemiddelde SES-school: school met >50% gemiddelde SES-leerlingen - Hoge SES-school: school met >50% hoge SES-leerlingen - Gemengde SES-school: overige scholen (met een heterogene SES-samenstelling) Groepssamenstellingseffecten in het lager onderwijs 1

6 Uit de resultaten blijkt dat leerlingen in een hoge SES-school meer leerwinst boeken dan in de twee andere schooltypes. In twee van de drie vergelijkingen bleek de leerwinst voor wiskunde het laagst in de gemengde SES-scholen. Leerlingen die het eerste leerjaar startten in een hoge SES-school, behalen op het einde van het zesde leerjaar een gemiddelde wiskundescore van Gelijkaardige leerlingen die startten in een gemengde SES-school behalen op het einde van het zesde leerjaar gemiddeld een lagere score, namelijk De schattingen voor de lage SES-scholen (201.60) en de gemiddelde SES-scholen (197.69) liggen daar tussen in. Er werd ook een differentieel effect vastgesteld. Dat betekent dat er een interactie tussen de sociaaleconomische status van de leerling en de schoolsamenstelling naar SES. De negatieve effecten van een gemengde SES-school op de leerwinst wiskunde, bleek het sterkst bij de hoge SES-leerlingen. Deze resultaten zijn over het algemeen gelijkaardig aan de resultaten van andere studies naar groepssamenstellingseffecten op prestaties in het lager onderwijs. Over het algemeen blijkt dat de groepssamenstelling een effect heeft op de prestaties van leerlingen, maar dat dit effect eerder beperkt is. Op basis van deze studies zijn zeer ingrijpende of complexe desegregatiemaatregelen niet te verantwoorden. Anders gezegd, het wijzigen van de groepssamenstelling van scholen zal eerder kleine effecten hebben op de wiskundeprestaties van leerlingen. Desegregatiemaatregelen worden dan ook beter verantwoord vanuit de visie dat een school een afspiegeling zou moeten zijn van de diversiteit in de maatschappij. Uit deze studie blijken de gemengde SES-scholen het minst gunstig voor de wiskundeprestaties in het lager onderwijs. Die vaststelling suggereert dat onderzoek naar groepssamenstellingseffecten best zowel zou kijken naar het schoolgemiddelde als naar de heterogeniteit qua SES in de school. Dit onderzoek is een hoofdstuk uit het doctoraatsproefschrift van Barbara Belfi. Zij verdedigde haar proefschrift aan de KU Leuven op 6 juli Deze studie werd aanvaard voor publicatie in het tijdschrift British Journal of Educational Psychology onder de titel The long-term differential achievement effects of school socioeconomic composition in primary education: A propensity score matching approach. Groepssamenstellingseffecten in het lager onderwijs 2

EFFECTIVENESS OF MATH LEARNING IN THE FIRST YEARS OF SPECIAL PRIMARY EDUCATION a Propensity Score Matching Approach

EFFECTIVENESS OF MATH LEARNING IN THE FIRST YEARS OF SPECIAL PRIMARY EDUCATION a Propensity Score Matching Approach EFFECTIVENESS OF MATH LEARNING IN THE FIRST YEARS OF SPECIAL PRIMARY EDUCATION a Propensity Score Matching Approach Gudrun Vanlaar, Machteld Vandecandelaere, Jan Van Damme, Bieke De Fraine & Katja Petry

Nadere informatie

CAREER COMPETENCES AND CAREER OUTCOMES A critical analysis of concepts and complex relationships. Heidi Knipprath & Katleen De Rick

CAREER COMPETENCES AND CAREER OUTCOMES A critical analysis of concepts and complex relationships. Heidi Knipprath & Katleen De Rick CAREER COMPETENCES AND CAREER OUTCOMES A critical analysis of concepts and complex relationships Heidi Knipprath & Katleen De Rick CAREER COMPETENCES AND CAREER OUTCOMES A critical analysis of concepts

Nadere informatie

HOE DE COLLECTIEVE DOELMATIGHEIDSBELEVING VAN LERARENTEAMS WORDT BEÏNVLOED DOOR SOCIAALECONOMISCHE SCHOOLCOMPOSITIE

HOE DE COLLECTIEVE DOELMATIGHEIDSBELEVING VAN LERARENTEAMS WORDT BEÏNVLOED DOOR SOCIAALECONOMISCHE SCHOOLCOMPOSITIE HOE DE COLLECTIEVE DOELMATIGHEIDSBELEVING VAN LERARENTEAMS WORDT BEÏNVLOED DOOR SOCIAALECONOMISCHE SCHOOLCOMPOSITIE Een onderzoek naar de rol van organisatieproceskenmerken Barbara Belfi, Sarah Gielen,

Nadere informatie

KINDERGARTEN RETENTION IN FLANDERS: DIFFERENTIAL EFFECTS ON MATHEMATICS GROWTH FOR GENDER AND LANGUAGE GROUPS A Propensity Score Matching Approach

KINDERGARTEN RETENTION IN FLANDERS: DIFFERENTIAL EFFECTS ON MATHEMATICS GROWTH FOR GENDER AND LANGUAGE GROUPS A Propensity Score Matching Approach KINDERGARTEN RETENTION IN FLANDERS: DIFFERENTIAL EFFECTS ON MATHEMATICS GROWTH FOR GENDER AND LANGUAGE GROUPS A Propensity Score Matching Approach Machteld Vandecandelaere, Gudrun Vanlaar, Bieke De Fraine,

Nadere informatie

COUNTRIES STRIVE TOWARDS MORE QUALITY AND EQUITY IN EDUCATION: SUCCESS OR FAILURE? Evidence from TIMSS 2003 and 2011, Grade 4

COUNTRIES STRIVE TOWARDS MORE QUALITY AND EQUITY IN EDUCATION: SUCCESS OR FAILURE? Evidence from TIMSS 2003 and 2011, Grade 4 COUNTRIES STRIVE TOWARDS MORE QUALITY AND EQUITY IN EDUCATION: SUCCESS OR FAILURE? Evidence from TIMSS 2003 and 2011, Grade 4 Kim Bellens, Jan Van Damme, Wim Van Den Noortgate & Sarah Gielen COUNTRIES

Nadere informatie

Kim Bellens, Thomas Arkens, Jan Van Damme & Sarah Gielen Centrum voor Onderwijseffectiviteit en evaluatie, KU Leuven

Kim Bellens, Thomas Arkens, Jan Van Damme & Sarah Gielen Centrum voor Onderwijseffectiviteit en evaluatie, KU Leuven SOCIALE ONGELIJKHEID EN ONGELIJKHEID OP BASIS VAN THUISTAAL INZAKE WETENSCHAPSPRESTATIES IN HET VLAAMSE ONDERWIJS Veranderingen tussen 2003 en 2011 op basis van TIMSS, vierde leerjaar Kim Bellens, Thomas

Nadere informatie

ZITTENBLIJVEN IN DE DERDE KLEUTERKLAS: EFFECTEN OP DE PSYCHOSOCIALE ONTWIKKELING VAN KINDEREN

ZITTENBLIJVEN IN DE DERDE KLEUTERKLAS: EFFECTEN OP DE PSYCHOSOCIALE ONTWIKKELING VAN KINDEREN ZITTENBLIJVEN IN DE DERDE KLEUTERKLAS: EFFECTEN OP DE PSYCHOSOCIALE ONTWIKKELING VAN KINDEREN Machteld Vandecandelaere, Eric Schmitt, Gudrun Vanlaar, Bieke De Fraine & Jan Van Damme ZITTENBLIJVEN IN DE

Nadere informatie

Van segregatie naar diversiteit Overzicht van het SSL onderzoek

Van segregatie naar diversiteit Overzicht van het SSL onderzoek Van segregatie naar diversiteit Overzicht van het SSL onderzoek Thomas Wouters College De Valk, Leuven 23 september 2016 www.steunpuntssl.be Overzicht: segregatie en groepscompositie Meting en evolutie

Nadere informatie

EDUCATION AS INVESTMENT, CONSUMPTION OR ADAPTING TO SOCIAL NORM: IMPLICATIONS FOR EDUCATIONAL MISMATCH AMONG GRADUATES

EDUCATION AS INVESTMENT, CONSUMPTION OR ADAPTING TO SOCIAL NORM: IMPLICATIONS FOR EDUCATIONAL MISMATCH AMONG GRADUATES EDUCATION AS INVESTMENT, CONSUMPTION OR ADAPTING TO SOCIAL NORM: IMPLICATIONS FOR EDUCATIONAL MISMATCH AMONG GRADUATES Sana Sellami, Dieter Verhaest, Walter Nonneman & Walter Van Trier EDUCATION AS INVESTMENT,

Nadere informatie

Doorkleuteren of overvaren?

Doorkleuteren of overvaren? Doorkleuteren of overvaren? Effecten van zittenblijven in de derde kleuterklas Machteld Vandecandelaere Centrum voor onderwijseffectiviteit en evaluatie KU Leuven Achtergrond Zittenblijven in het Vlaams

Nadere informatie

Naar het secundair onderwijs: de rol van de eerdere schoolloopbaan

Naar het secundair onderwijs: de rol van de eerdere schoolloopbaan Jonas Dockx, Eef Stevens & Bieke De Fraine www.steunpuntssl.be Inleiding Nieuwe leerling SO onbeschreven blad? Schoolse kennis Studiekeuze Loopbaan LO Sociale achtergrond 2 Inleiding Uitdagingen nieuwe

Nadere informatie

DOEN SCHOLEN ERTOE BIJ DE PROFESSIONELE ONTWIKKELING VAN LEERKRACHTEN?

DOEN SCHOLEN ERTOE BIJ DE PROFESSIONELE ONTWIKKELING VAN LEERKRACHTEN? DOEN SCHOLEN ERTOE BIJ DE PROFESSIONELE ONTWIKKELING VAN LEERKRACHTEN? Leiderschap en schoolkenmerken gerelateerd aan percepties van professionele leergemeenschap kenmerken Een multilevel analyse B. Vanblaere

Nadere informatie

L4 L5 L6 S1. Van het basis naar het secundair onderwijs: Evolutie in methodescholen en traditionele scholen.

L4 L5 L6 S1. Van het basis naar het secundair onderwijs: Evolutie in methodescholen en traditionele scholen. Van het basis naar het secundair onderwijs: Evolutie in methodescholen en traditionele scholen Jerissa de Bilde Medewerker CO&E / Nascholer VSKO SSL Studiedag Een sterk secundair onderwijs www.steunpuntssl.be

Nadere informatie

Orhan Agirdag, Mieke Van Houtte, Piet Van Avermaet & Paul Mahieu

Orhan Agirdag, Mieke Van Houtte, Piet Van Avermaet & Paul Mahieu VAKOVERSCHRIJDENDE EINDTERMEN HERINNERINGSEDUCATIE 1 1 De impact van sociaaleconomische en etnische afkomst van de leerlingen en de impact van samenstelling van het leerlingenpubliek van scholen op de

Nadere informatie

Voorstelling SiBO-databank

Voorstelling SiBO-databank Voorstelling SiBO-databank Schoolloopbanen in en na het basisonderwijs (SiBO) Nathalie Vandenberghe, Bieke De Fraine & Jan Van Damme Stuurgroepvergadering 27 oktober 2011 Inhoud voorstelling Achtergrond

Nadere informatie

DIFFERENCES IN HORIZONTAL AND VERTICAL MISMATCHES ACROSS COUNTRIES AND FIELDS OF STUDY. Dieter Verhaest, Sana Sellami & Rolf van der Velden

DIFFERENCES IN HORIZONTAL AND VERTICAL MISMATCHES ACROSS COUNTRIES AND FIELDS OF STUDY. Dieter Verhaest, Sana Sellami & Rolf van der Velden DIFFERENCES IN HORIZONTAL AND VERTICAL MISMATCHES ACROSS COUNTRIES AND FIELDS OF STUDY Dieter Verhaest, Sana Sellami & Rolf van der Velden DIFFERENCES IN HORIZONTAL AND VERTICAL MISMATCHES ACROSS COUNTRIES

Nadere informatie

Toename van leerlingen in het buitengewoon onderwijs en de vraag naar de effectiviteit ervan

Toename van leerlingen in het buitengewoon onderwijs en de vraag naar de effectiviteit ervan Slotconferentie Brussel 3 december 2012 Toename van leerlingen in het buitengewoon onderwijs en de vraag naar de effectiviteit ervan Jan Van Damme, Georges Van Landeghem & Gudrun Vanlaar Centrum voor Onderwijseffectiviteit

Nadere informatie

De relatie tussen geboortekwartaal en schools succes in de eerste jaren van het lager onderwijs

De relatie tussen geboortekwartaal en schools succes in de eerste jaren van het lager onderwijs De relatie tussen geboortekwartaal en schools succes in de eerste jaren van het lager onderwijs Verachtert P. De Fraine B. Onghena P. Ghesquière P. Katholieke Universiteit Leuven 1. Achtergrond A. Leeftijdsverschillen

Nadere informatie

Constructie van de variabele Etnische afkomst

Constructie van de variabele Etnische afkomst Constructie van de variabele Etnische afkomst Ter inleiding geven we eerst een aantal door verschillende organisaties gehanteerde definities van een allochtoon. Daarna leggen we voor het SiBO-onderzoek

Nadere informatie

Welke klaspraktijken bevorderen begrijpend lezen bij kansarme leerlingen?

Welke klaspraktijken bevorderen begrijpend lezen bij kansarme leerlingen? Welke klaspraktijken bevorderen begrijpend lezen bij kansarme leerlingen? Gudrun Vanlaar, Machteld Vandecandelaere, Jan Van Damme en Bieke De Fraine 16-11-2012 Centrum voor onderwijseffectiviteit en -evaluatie

Nadere informatie

Jongeren en Gezondheid 2014 : Socio-demografische gegevens

Jongeren en Gezondheid 2014 : Socio-demografische gegevens Resultaten HBSC 14 Socio-demografische gegevens Jongeren en Gezondheid 14 : Socio-demografische gegevens Steekproef De steekproef van de studie Jongeren en Gezondheid 14 bestaat uit 9.566 leerlingen van

Nadere informatie

De effecten op lange termijn van vroegtijdig schoolverlaten in Vlaanderen

De effecten op lange termijn van vroegtijdig schoolverlaten in Vlaanderen De effecten op lange termijn van vroegtijdig schoolverlaten in Vlaanderen Jan Van Damme, Marc Blommaert, Carl Lamote en Jo Meyer SSL-studiedag 5 juni 2013 www.steunpuntssl.be Evidentie uit literatuur e

Nadere informatie

De invloed van de zomervakantie op het leren van jonge kinderen. Pieter Verachtert, Jan Van Damme, Patrick Onghena & Pol Ghesquière

De invloed van de zomervakantie op het leren van jonge kinderen. Pieter Verachtert, Jan Van Damme, Patrick Onghena & Pol Ghesquière De invloed van de zomervakantie op het leren van jonge kinderen Pieter Verachtert, Jan Van Damme, Patrick Onghena & Pol Ghesquière 1 Inhoud presentatie 1. Probleemstelling 2. Literatuur 3. Onderzoeksvragen

Nadere informatie

Het Vlaamse secundair onderwijs internationaal vergeleken

Het Vlaamse secundair onderwijs internationaal vergeleken Het Vlaamse secundair onderwijs internationaal vergeleken Jeroen Lavrijsen Doctoraatsonderzoeker, HIVA - KU Leuven www.steunpuntssl.be Structuur secundair onderwijs Focus op twee kenmerken van het secundair

Nadere informatie

De effectiviteit van technologie op verbetering van de leesprestaties: een meta-analyse Samenvatting voor onderwijsgevenden

De effectiviteit van technologie op verbetering van de leesprestaties: een meta-analyse Samenvatting voor onderwijsgevenden De effectiviteit van technologie op verbetering van de leesprestaties: een meta-analyse Samenvatting voor onderwijsgevenden Mei 2011 Nederlandse samenvatting door TIER op 28 juni 2011 Dit overzicht beoordeelt

Nadere informatie

Loopbanen in het Secundair Onderwijs (LiSO) Infosessie voor scholen

Loopbanen in het Secundair Onderwijs (LiSO) Infosessie voor scholen Loopbanen in het Secundair Onderwijs (LiSO) Infosessie voor scholen Inhoud presentatie 1. Voorstelling LiSO-team 2. Algemene doelstelling 3. Welke scholen? 4. Wat verwacht LiSO van scholen? 5. Wat mogen

Nadere informatie

Hoeveel vroege schoolverlaters heeft deze school?

Hoeveel vroege schoolverlaters heeft deze school? Hoeveel vroege schoolverlaters heeft deze school? Een nieuwe indicator waarin elke leerling meetelt G.Van Landeghem www.steunpuntssl.be Rapport Van Landeghem, G., De Fraine, F., Gielen, S., & Van Damme,

Nadere informatie

HOEVEEL VROEGE SCHOOLVERLATERS HEEFT DEZE SCHOOL? Een nieuwe indicator waarin elke leerling meetelt

HOEVEEL VROEGE SCHOOLVERLATERS HEEFT DEZE SCHOOL? Een nieuwe indicator waarin elke leerling meetelt HOEVEEL VROEGE SCHOOLVERLATERS HEEFT DEZE SCHOOL? Een nieuwe indicator waarin elke leerling meetelt Georges Van Landeghem, Bieke De Fraine, Sarah Gielen & Jan Van Damme Hoeveel vroege schoolverlaters

Nadere informatie

Begrijpend lezen Vierde leerjaar

Begrijpend lezen Vierde leerjaar Progress in International Reading Literacy Study 2006 PIRLS 2006 International Association for the Evaluation of Educational Achievement - IEA Begrijpend lezen Vierde leerjaar Schoolfeedbackrapport n.a.v.

Nadere informatie

LOOPBAANLEREN IN VOLTIJDS BSO EN TSO Een onderzoek naar de relatie tussen de loopbaanleeromgeving, loopbaancompetenties en loopbaanactualisatie

LOOPBAANLEREN IN VOLTIJDS BSO EN TSO Een onderzoek naar de relatie tussen de loopbaanleeromgeving, loopbaancompetenties en loopbaanactualisatie LOOPBAANLEREN IN VOLTIJDS BSO EN TSO Een onderzoek naar de relatie tussen de loopbaanleeromgeving, loopbaancompetenties en loopbaanactualisatie Heidi Knipprath LOOPBAANLEREN IN VOLTIJDS BSO EN TSO Een

Nadere informatie

Vroege schoolverlaters in Vlaanderen Evolutie van de ongekwalificeerde uitstroom tot 2007 Samenvatting. G. Van Landeghem, M. Goos & J.

Vroege schoolverlaters in Vlaanderen Evolutie van de ongekwalificeerde uitstroom tot 2007 Samenvatting. G. Van Landeghem, M. Goos & J. Vroege schoolverlaters in Vlaanderen Evolutie van de ongekwalificeerde uitstroom tot 2007 Samenvatting G. Van Landeghem, M. Goos & J. Van Damme Vroege schoolverlaters in Vlaanderen Evolutie T van de ongekwalificeerde

Nadere informatie

The Effectiveness of Community Schools: Evidence from the Netherlands

The Effectiveness of Community Schools: Evidence from the Netherlands The Effectiveness of Community Schools: Evidence from the Netherlands Proefschrift Marieke Heers (gepromoveerd 3 oktober in Maastricht; promotoren prof.dr. W.N.J. Groot en prof.dr. H. Maassen van den Brink)

Nadere informatie

Longitudinaal onderzoek in het basisonderwijs

Longitudinaal onderzoek in het basisonderwijs Longitudinaal onderzoek in het basisonderwijs Onderzoek naar klas- en leerkrachtkenmerken in de basisschool: effect op taal- en rekenprestaties en schoolwelbevinden in het vierde leerjaar (schooljaar 2006-2007)

Nadere informatie

Jacobs, D., Rea, A., Teney, C., Callier, L. & Lothaire, S. (2009) De sociale lift blijft steken. De

Jacobs, D., Rea, A., Teney, C., Callier, L. & Lothaire, S. (2009) De sociale lift blijft steken. De Jacobs, D., Rea, A., Teney, C., Callier, L. & Lothaire, S. (2009) De sociale lift blijft steken. De prestaties van allochtone leerlingen in de Vlaamse Gemeenschap en de Franse Gemeenschap, Brussel: Koning

Nadere informatie

Vragenlijst Klastitularis - Eerste leerjaar A of B (schooljaar 2009-2010): overzicht items per schaal Schaal (Dimensie) Items Itemnummer Bron item

Vragenlijst Klastitularis - Eerste leerjaar A of B (schooljaar 2009-2010): overzicht items per schaal Schaal (Dimensie) Items Itemnummer Bron item Vragenlijst Klastitularis - Eerste leerjaar A of B (schooljaar 2009-2010): overzicht items per schaal Schaal (Dimensie) Items Itemnummer Bron item Integratie - Populariteit (sociale ontwikkeling) heeft

Nadere informatie

Symposiumvoorstel Onderwijs Research Dagen 2013

Symposiumvoorstel Onderwijs Research Dagen 2013 Symposiumvoorstel Onderwijs Research Dagen 2013 1. Auteurs Jaap Roeleveld, Kohnstamm Instituut, Universiteit van Amsterdam (jroeleveld@kohnstamm.uva.nl) Ed Smeets, ITS, Radboud Universiteit Nijmegen (e.smeets@its.ru.nl)

Nadere informatie

De belangstelling van leerlingen en hun studiekeuze in het S.O.

De belangstelling van leerlingen en hun studiekeuze in het S.O. VFO-dag 18 september 2014 De belangstelling van leerlingen en hun studiekeuze in het S.O. Jan Van Damme en Bieke De Fraine i.s.m. Ellen Deprez en Maarten Pinxten 1 Overzicht Uitgangspunt Samenhang tussen

Nadere informatie

DOEN SCHOLEN ERTOE BIJ DE PROFESSIONELE ONTWIKKELING VAN LEERKRACHTEN?

DOEN SCHOLEN ERTOE BIJ DE PROFESSIONELE ONTWIKKELING VAN LEERKRACHTEN? DOEN SCHOLEN ERTOE BIJ DE PROFESSIONELE ONTWIKKELING VAN LEERKRACHTEN? Leiderschap en schoolkenmerken gerelateerd aan percepties van professionele leergemeenschap kenmerken Een multilevel analyse B. Vanblaere

Nadere informatie

Trendbarometer campings 2011

Trendbarometer campings 2011 Trendbarometer campings 2011 Trendbarometer campings 2011 Verantwoordelijke uitgever: Steunpunt Buitenlands Beleid, Toerisme en Recreatie Spoor Toerisme en Recreatie K.U. Leuven Celestijnenlaan 200 E,

Nadere informatie

Cijferboek sociale ongelijkheid in het Vlaamse onderwijs

Cijferboek sociale ongelijkheid in het Vlaamse onderwijs Cijferboek sociale ongelijkheid in het Vlaamse onderwijs Een verkennend onderzoek op de Panelstudie van Belgische Huishoudens Onderzoekers: Steven Groenez Inge Van den Brande Ides Nicaise Projectleiding:

Nadere informatie

HOE WERKEN LEERKRACHTEN SAMEN EN WAT LEREN ZE IN PROFESSIONELE LEERGEMEENSCHAPPEN? B. Vanblaere & G. Devos

HOE WERKEN LEERKRACHTEN SAMEN EN WAT LEREN ZE IN PROFESSIONELE LEERGEMEENSCHAPPEN? B. Vanblaere & G. Devos HOE WERKEN LEERKRACHTEN SAMEN EN WAT LEREN ZE IN PROFESSIONELE LEERGEMEENSCHAPPEN? B. Vanblaere & G. Devos HOE WERKEN LEERKRACHTEN SAMEN EN WAT LEREN ZE IN PROFESSIONELE LEERGEMEENSCHAPPEN? B. Vanblaere

Nadere informatie

Sociale ongelijkheid bij de overgang van basisnaar secundair onderwijs. Simon Boone en Mieke Van Houtte Brussel, 8 juni 2011

Sociale ongelijkheid bij de overgang van basisnaar secundair onderwijs. Simon Boone en Mieke Van Houtte Brussel, 8 juni 2011 Sociale ongelijkheid bij de overgang van basisnaar secundair onderwijs Simon Boone en Mieke Van Houtte Brussel, 8 juni 2011 Verloop presentatie 1. Aanleiding voor het onderzoek 2. Onderzoeksvragen 3. Methoden

Nadere informatie

Retentie in het beroep van leraar

Retentie in het beroep van leraar Retentie in het beroep van leraar Een analyse op basis van de longitudinale SONAR-data Ilse Laurijssen Retentie in het beroep van leraar Een analyse op basis van de longitudinale SONAR-data Ilse Laurijssen

Nadere informatie

Capita Selecta Recent Arbeidsmarktonderzoek in Vlaanderen

Capita Selecta Recent Arbeidsmarktonderzoek in Vlaanderen RESEARCH SUMMARY ONDERZOEK I.K.V. VIONA STEUNPUNT WSE Capita Selecta Recent Arbeidsmarktonderzoek in Vlaanderen Richtlijnen voor auteurs - De hoofdindeling ligt vast en bestaat uit volgende rubrieken:

Nadere informatie

Zittenblijven op jonge leeftijd: 1 stap achteruit en vervolgens 2 stappen vooruit?

Zittenblijven op jonge leeftijd: 1 stap achteruit en vervolgens 2 stappen vooruit? Zittenblijven op jonge leeftijd: 1 stap achteruit en vervolgens 2 stappen vooruit? Voor heel wat Vlaamse kinderen verloopt de overgang van het kleuteronderwijs naar het lager onderwijs niet zonder slag

Nadere informatie

Toekenning en aanwending van de werkingsbudgetten voor het gewoon basis- en secundair onderwijs

Toekenning en aanwending van de werkingsbudgetten voor het gewoon basis- en secundair onderwijs Algemene Raad 24 september 2015 AR-AR-ADV-1516-001 Toekenning en aanwending van de werkingsbudgetten voor het gewoon basis- en secundair onderwijs Advies naar aanleiding van de evaluaties van het Rekenhof

Nadere informatie

Zittenblijven verkeer 9 november -14 november 2013

Zittenblijven  verkeer 9 november -14 november 2013 Zittenblijven E-mail verkeer 9 november -14 november 2013 Beste lezer, Hieronder vindt u het e-mail-verkeer tussen Prof. Bieke De Fraine (KU Leuven) en prof. Wim Van den Broeck (VUB) van 9 november tot

Nadere informatie

MICTIVO2012 Monitor voor ICT-integratie in het Vlaamse onderwijs

MICTIVO2012 Monitor voor ICT-integratie in het Vlaamse onderwijs MICTIVO2012 Monitor voor ICT-integratie in het Vlaamse onderwijs Eindrapport Onderzoekers: Bram Pynoo Stephanie Kerckaert Promotoren: Jan Elen Katie Goeman Promotor-coördinator: Johan van Braak OBPWO-project

Nadere informatie

Waarom migrantenkinderen het beter doen in bepaalde onderwijssystemen systemen of in bepaalde scholen

Waarom migrantenkinderen het beter doen in bepaalde onderwijssystemen systemen of in bepaalde scholen Waarom migrantenkinderen het beter doen in bepaalde onderwijssystemen systemen of in bepaalde scholen Jaap Dronkers, Rolf van der Velden en Allison Dunne 1 1. Inleiding In dit paper onderzoeken we het

Nadere informatie

Doorkleuteren of overvaren? De effecten van zittenblijven in de derde kleuterklas

Doorkleuteren of overvaren? De effecten van zittenblijven in de derde kleuterklas Kinderen die de 3e kleuterklas dubbelen, scoren later minder goed voor wiskunde dan vergelijkbare kinderen die normaal vorderen doorheen de basisschool. (Foto Anissa Thompson) Doorkleuteren of overvaren?

Nadere informatie

INHOUD Woord vooraf... I Dankwoord... III Inhoud... V Lijst van variabelen... XII Inleiding... 1

INHOUD Woord vooraf... I Dankwoord... III Inhoud... V Lijst van variabelen... XII Inleiding... 1 INHOUD Woord vooraf... I Dankwoord... III Inhoud... V Lijst van variabelen... XII Inleiding... 1 Inleidend hoofdstuk Onderwijseffectiviteit : overzicht van de onderzoeksliteratuur binnen een evoluerend

Nadere informatie

Samenvatting Nederlands

Samenvatting Nederlands Samenvatting Nederlands 178 Samenvatting Mis het niet! Incomplete data kan waardevolle informatie bevatten In epidemiologisch onderzoek wordt veel gebruik gemaakt van vragenlijsten om data te verzamelen.

Nadere informatie

Schoolprestaties van oude en nieuwe gewichtenleerlingen

Schoolprestaties van oude en nieuwe gewichtenleerlingen Scolprestaties van oude en nieuwe gewichtenleerlingen Jaap Roeleveld Kohnstamm Instituut, Universiteit van Amsterdam (email: jroeleveld@kohnstamm.uva.nl) Abstract Sinds de laatste wijziging van de gewichtenregeling,

Nadere informatie

De evolutie van individueel welbevinden, academisch zelfconcept en prestaties doorheen het middelbaar onderwijs: verschillen tussen scholen.

De evolutie van individueel welbevinden, academisch zelfconcept en prestaties doorheen het middelbaar onderwijs: verschillen tussen scholen. 1 De evolutie van individueel welbevinden, academisch zelfconcept en prestaties doorheen het middelbaar onderwijs: verschillen tussen scholen Georges Van Landeghem Jan Van Damme K.U.Leuven Inleiding Een

Nadere informatie

Tien jaar gelijke onderwijskansen-decreet in Vlaanderen

Tien jaar gelijke onderwijskansen-decreet in Vlaanderen Tien jaar gelijke onderwijskansen-decreet in Vlaanderen Ides Nicaise HIVA / Dept Ped. Wet. (K.U. Leuven) www.steunpuntssl.be Downloadbaar van www.steunpuntssl.be 9-4-2015 2 Historiek Onderwijsvoorrangsgebiedenbeleid

Nadere informatie

Klasbetrokkenheid bij jongens en meisjes bij de start van het secundair onderwijs: de cruciale rol van leerkrachtstijl

Klasbetrokkenheid bij jongens en meisjes bij de start van het secundair onderwijs: de cruciale rol van leerkrachtstijl Klas bij jongens en meisjes bij de start van het secundair onderwijs: de cruciale rol van leerkrachtstijl Sofie Lietaert Debora Roorda Bieke De Fraine Karine Verschueren Ferre Laevers Centrum voor Onderwijseffectiviteit

Nadere informatie

Voldoende of onvoldoende

Voldoende of onvoldoende Om vast te stellen welke middelbare scholen de beste resultaten behalen voor de eindexamens heeft RTL Nieuws de resultaten bewerkt volgens de methode van de schoolcijferlijsten, zoals die zijn opgesteld

Nadere informatie

Vroege schoolverlaters in Vlaanderen Evolutie van de ongekwalificeerde uitstroom tot 2008 Samenvatting. G. Van Landeghem & J.

Vroege schoolverlaters in Vlaanderen Evolutie van de ongekwalificeerde uitstroom tot 2008 Samenvatting. G. Van Landeghem & J. Vroege schoolverlaters in Vlaanderen Evolutie van de ongekwalificeerde uitstroom tot 2008 Samenvatting G. Van Landeghem & J. Van Damme Vroege schoolverlaters in Vlaanderen Evolutie T van de ongekwalificeerde

Nadere informatie

ANTECEDENTS, CHARACTERISTICS AND OUTCOMES OF TEACHERS PROFESSIONAL DEVELOPMENT A review of the literature. G. Devos, D. De Neve & B.

ANTECEDENTS, CHARACTERISTICS AND OUTCOMES OF TEACHERS PROFESSIONAL DEVELOPMENT A review of the literature. G. Devos, D. De Neve & B. ANTECEDENTS, CHARACTERISTICS AND OUTCOMES OF TEACHERS PROFESSIONAL DEVELOPMENT A review of the literature G. Devos, D. De Neve & B. Vanblaere ANTECEDENTS, CHARACTERISTICS AND OUTCOMES OF TEACHERS PROFESSIONAL

Nadere informatie

METHODESCHOLEN IN HET VLAAMSE BASISONDERWIJS

METHODESCHOLEN IN HET VLAAMSE BASISONDERWIJS Steunpunt Studie- en Schoolloopbanen (SSL) Cel Schoolloopbanen in het Basisonderwijs (SiBO) METHODESCHOLEN IN HET VLAAMSE BASISONDERWIJS EEN OVERZICHT VAN ONDERZOEK NAAR DE WERKING EN EFFECTEN VAN METHODESCHOLEN

Nadere informatie

Het vierde leerjaar lager onderwijs in Vlaanderen: Resultaten van TIMSS 2011 in internationaal perspectief en in vergelijking met TIMSS 2003

Het vierde leerjaar lager onderwijs in Vlaanderen: Resultaten van TIMSS 2011 in internationaal perspectief en in vergelijking met TIMSS 2003 Het vierde leerjaar lager onderwijs in Vlaanderen: Resultaten van TIMSS 2011 in internationaal perspectief en in vergelijking met TIMSS 2003 11 December 2012 KU Leuven, Centrum voor Onderwijseffectiviteit

Nadere informatie

Leidt voorlezen tot meer leesplezier?

Leidt voorlezen tot meer leesplezier? Leidt voorlezen tot meer leesplezier? Een quasi-experimenteel onderzoek in het zesde leerjaar van het basisonderwijs Annick De Vylder Peter Van Petegem 1 2 Belang van GRAAG lezen GRAAG lezen goed lezen

Nadere informatie

DIFFERENTIAL EFFECTS OF CLASS PRACTICES ON MATH LEARNING FOR HIGH- AND LOW- RISK PUPILS

DIFFERENTIAL EFFECTS OF CLASS PRACTICES ON MATH LEARNING FOR HIGH- AND LOW- RISK PUPILS DIFFERENTIAL EFFECTS OF CLASS PRACTICES ON MATH LEARNING FOR HIGH- AND LOW- RISK PUPILS Gudrun Vanlaar a, Machteld Vandecandelaere a, Bieke De Fraine a & Jan Van Damme a a Centre for Educational Effectiveness

Nadere informatie

Samenvatting. (Summary in Dutch)

Samenvatting. (Summary in Dutch) (Summary in Dutch) 142 In dit proefschrift is de rol van de gezinscontext bij probleemgedrag in de adolescentie onderzocht. We hebben hierbij expliciet gefocust op het samenspel met andere factoren uit

Nadere informatie

Meertaligheid in een monoculturele schoolcontext Oprit 14 naar een schooltraject zonder snelheidsbeperkingen

Meertaligheid in een monoculturele schoolcontext Oprit 14 naar een schooltraject zonder snelheidsbeperkingen Meertaligheid in een monoculturele schoolcontext Oprit 14 naar een schooltraject zonder snelheidsbeperkingen Loes Vandenbroucke & Noël Clycq Oprit 14 onderzoek Doel: Verklaren van (problematische) schoolloopbanen

Nadere informatie

VROEGE SCHOOLVERLATERS IN VLAANDEREN IN 2010 Indeling volgens locatie, opleidingsniveau van de moeder en moedertaal

VROEGE SCHOOLVERLATERS IN VLAANDEREN IN 2010 Indeling volgens locatie, opleidingsniveau van de moeder en moedertaal VROEGE SCHOOLVERLATERS IN VLAANDEREN IN 2010 Indeling volgens locatie, opleidingsniveau van de moeder en moedertaal Georges Van Landeghem, Bieke De Fraine, Sarah Gielen & Jan Van Damme Vroege schoolverlaters

Nadere informatie

Sectoraal Comité van de Sociale Zekerheid en van de Gezondheid Afdeling «Sociale Zekerheid»

Sectoraal Comité van de Sociale Zekerheid en van de Gezondheid Afdeling «Sociale Zekerheid» Sectoraal Comité van de Sociale Zekerheid en van de Gezondheid Afdeling «Sociale Zekerheid» SCSZ/11/043 ADVIES NR 10/23 VAN 5 OKTOBER 2010, GEWIJZIGD OP 5 APRIL 2011, BETREFFENDE HET MEEDELEN VAN ANONIEME

Nadere informatie

Kwalitatieve prestatieverschillen in de peiling wiskunde tweede graad algemeen secundair onderwijs Daniël Van Nijlen, Hanne Damen en Rianne Janssen

Kwalitatieve prestatieverschillen in de peiling wiskunde tweede graad algemeen secundair onderwijs Daniël Van Nijlen, Hanne Damen en Rianne Janssen Kwalitatieve prestatieverschillen in de peiling wiskunde tweede graad algemeen secundair onderwijs Daniël Van Nijlen, Hanne Damen en Rianne Janssen Inhoud Inleiding Theoretisch kader Methode Resultaten

Nadere informatie

Ijkingstoets voor toekomstige

Ijkingstoets voor toekomstige Ijkingstoets voor toekomstige wetenschapsstudenten Carolien Van Soom Lerarendag Faculteit Wetenschappen 7 mei 2014 Ijkingstoets voor toekomstige wetenschapsstudenten 1. Achtergrond 2. Opzet ijkingstoets

Nadere informatie

Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting

Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting Feiten en cijfers Hebben laaggeschoolden een hoger risico om in armoede te belanden? Ja. Laagopgeleiden hebben het vaak

Nadere informatie

LISO-PROJECT: STEEKPROEF SEPTEMBER 2013. E. Stevens, J. Dockx, C. Custers, I. Fidlers, B. De Fraine & J. Van Damme

LISO-PROJECT: STEEKPROEF SEPTEMBER 2013. E. Stevens, J. Dockx, C. Custers, I. Fidlers, B. De Fraine & J. Van Damme LISO-PROJECT: STEEKPROEF SEPTEMBER 2013 E. Stevens, J. Dockx, C. Custers, I. Fidlers, B. De Fraine & J. Van Damme LISO-PROJECT: STEEKPROEF SEPTEMBER 2013 E. Stevens, J. Dockx, C. Custers, I. Fidlers,

Nadere informatie

Pesten en gepest worden: Kan de school het verschil maken?

Pesten en gepest worden: Kan de school het verschil maken? Pesten en gepest worden: Kan de school het verschil maken? 16 februari 05 VU A dam dr. Veerle Stevens Vlaams Instituut voor Gezondheidspromotie PROJECT 1 - prevalentiestudie - programma-ontwikkeling -

Nadere informatie

Wat denken je medestudenten? Op welke punten verschilt jullie aanpak? Hoe komt dit denk je? Wat vind jij belangrijk als het gaat over verwachtingen

Wat denken je medestudenten? Op welke punten verschilt jullie aanpak? Hoe komt dit denk je? Wat vind jij belangrijk als het gaat over verwachtingen 1 2 3 4 Wat denken je medestudenten? Op welke punten verschilt jullie aanpak? Hoe komt dit denk je? Wat vind jij belangrijk als het gaat over verwachtingen tavindividuele kleuters? Waarom vind je dit belangrijk?

Nadere informatie

Diversiteit, hoger onderwijs, interculturaliteit, kansenongelijkheid, secundair onderwijs, schoolloopbanen

Diversiteit, hoger onderwijs, interculturaliteit, kansenongelijkheid, secundair onderwijs, schoolloopbanen 1. Referentie Referentie Duquet, N., Glorieux, I., Laurijssen, I. & Van Dorsselaer, Y. (2006). Wit krijt schrijft beter. Schoolloopbanen van allochtone jongeren in beeld. Antwerpen Apeldoorn: Garant. Taal

Nadere informatie

LISO-PROJECT: TOETSEN FRANS BEGIN EERSTE LEERJAAR Instrumentontwikkeling en resultaten

LISO-PROJECT: TOETSEN FRANS BEGIN EERSTE LEERJAAR Instrumentontwikkeling en resultaten LISO-PROJECT: TOETSEN FRANS BEGIN EERSTE LEERJAAR Instrumentontwikkeling en resultaten J. Dockx, E. Stevens, I. Fidlers, C. Custers, B. De Fraine & J. Van Damme LISO-PROJECT: TOETSEN FRANS BEGIN EERSTE

Nadere informatie

Versie 5 januari 2015 1

Versie 5 januari 2015 1 Versie 5 januari 2015 1 Om vast te stellen welke middelbare scholen de beste resultaten behalen voor de eindexamens heeft RTL Nieuws de resultaten van de schoolcijferlijsten, zoals die zijn opgesteld door

Nadere informatie

Standpunt zittenblijven in het basisonderwijs PBD Basisonderwijs

Standpunt zittenblijven in het basisonderwijs PBD Basisonderwijs Standpunt zittenblijven in het basisonderwijs PBD Basisonderwijs Pedagogische begeleidingsdienst Huis van het GO! Willebroekkaai 36 1000 Brussel Inleiding Inhoudsopgave 1. Inleiding 3 2. Probleemstelling

Nadere informatie

BMI BIJ SCHOOLKINDEREN

BMI BIJ SCHOOLKINDEREN / Rapport cijfers BMI BIJ SCHOOLKINDEREN Vlaams Gewest 2012-2013 / 1.02.2016 1.02.2016 BMI bij schoolkinderen 1/10 Gepubliceerd op: http://www.zorg-en-gezondheid.be/cijfers op juli 2015 door: Lien Braeckevelt,

Nadere informatie

R A P P O R T A G E K E N N I S N E T

R A P P O R T A G E K E N N I S N E T R A P P O R T A G E K E N N I S N E T ONDERZOEK NAAR SNAPPET; GEBRUIK EN EFFECTIVITEIT Inge Molenaar Carolien van Campen Karly van Gorp Behavioural Science Institute, Radboud Universiteit Nijmegen INHOUDSOPGAVE

Nadere informatie

Onderzoek heeft aangetoond dat een hoge mate van herstelbehoefte een voorspellende factor is voor ziekteverzuim. Daarom is in de NL-SH ook de relatie

Onderzoek heeft aangetoond dat een hoge mate van herstelbehoefte een voorspellende factor is voor ziekteverzuim. Daarom is in de NL-SH ook de relatie Samenvatting Gehoor en de relatie met psychosociale gezondheid, werkgerelateerde variabelen en zorggebruik. De Nationale Longitudinale Studie naar Horen Slechthorendheid is een veelvoorkomende chronische

Nadere informatie

ICO 2020: meer dan 1 op 3 bedrijven voert een strategisch competentiebeleid

ICO 2020: meer dan 1 op 3 bedrijven voert een strategisch competentiebeleid ICO 2020: meer dan 1 op 3 bedrijven voert een strategisch competentiebeleid Delagrange, H. 2011. IOA 2011: Indicatoren voor het Pact 2020: ICO 2020 en product- of dienstinnovatiecijfer. Sociaal-Economische

Nadere informatie

D. De Neve & G. Devos Bellon, Vakgroep Onderwijskunde, UGent

D. De Neve & G. Devos Bellon, Vakgroep Onderwijskunde, UGent HOE KUNNEN SCHOOL CONDITIES EN PLG-KENMERKEN DE PROFESSIONELE ONTWIKKELING VAN BEGINNENDE LEERKRACHTEN MET BETREKKING TOT GEDIFFERENTIEERDE INSTRUCTIE ONDERSTEUNEN OF VERHINDEREN? D. De Neve & G. Devos

Nadere informatie

Hoger onderwijs als investering, consumptie of aanpassing aan sociale normen: gevolgen voor onderwijsmismatch bij hoger opgeleiden

Hoger onderwijs als investering, consumptie of aanpassing aan sociale normen: gevolgen voor onderwijsmismatch bij hoger opgeleiden Hoger onderwijs als investering, of aanpassing aan sociale normen: gevolgen voor onderwijsmismatch bij hoger opgeleiden Sana Sellami (KU Leuven Campus Brussel / Dept Alg. Ec., UA) Dieter Verhaest (KU Leuven

Nadere informatie

Doelgroepleerlingen in Zoetermeer: de tussengroepen Analyse en advies voor VVE-beleid

Doelgroepleerlingen in Zoetermeer: de tussengroepen Analyse en advies voor VVE-beleid Doelgroepleerlingen in Zoetermeer: de tussengroepen Analyse en advies voor VVE-beleid G. Ledoux I. van der Veen A. Veen CIP-GEGEVENS KONINKLIJKE BIBLIOTHEEK, DEN HAAG Ledoux, G.,Veen, I. van der, Veen,

Nadere informatie

Inhoud van de presentatie

Inhoud van de presentatie De overgang van het basis- naar het secundair onderwijs vanuit ontwikkelingspsychologisch perspectief Annelies Somers i.s.m. Prof. Hilde Colpin Prof. Karine Verschueren ~ Centrum voor Schoolpsychologie

Nadere informatie

Determinanten van de differentiële slaagkansen in het hoger onderwijs

Determinanten van de differentiële slaagkansen in het hoger onderwijs Determinanten van de differentiële slaagkansen in het hoger onderwijs Kristel Rombaut o.l.v. Bea Cantillon en Gerlinde Verbist Mei 2006 CENTRUM VOOR SOCIAAL BELEID HERMAN DELEECK UNIVERSITEIT ANTWERPEN-

Nadere informatie

Oorzaken van voortijdig schoolverlaten

Oorzaken van voortijdig schoolverlaten Oorzaken van voortijdig schoolverlaten Nienke Holter September 2008 Nederlands Jeugdinstituut Infolijn t (030) 230 65 64 e infojeugd@nji.nl i www.nji.nl Voortijdig schoolverlaten houdt in dat een jongere

Nadere informatie

Longitudinaal onderzoek in het basisonderwijs Leerlingperceptievragenlijst vierde leerjaar (schooljaar 2006-2007)

Longitudinaal onderzoek in het basisonderwijs Leerlingperceptievragenlijst vierde leerjaar (schooljaar 2006-2007) Longitudinaal onderzoek in het basisonderwijs Leerlingperceptievragenlijst vierde leerjaar (schooljaar 2006-2007) K. Hendrikx, F. Maes, P. Ghesquière, K. Verschueren & J. Van Damme T A Longitudinaal onderzoek

Nadere informatie

Opgave 2 Religie en integratie

Opgave 2 Religie en integratie Opgave 2 Religie en integratie Bij deze opgave horen tekst 3 en figuur 1 en 2 uit het bronnenboekje. Inleiding Zijn Islamieten die geïntegreerd zijn minder religieus? Is integreren moeilijker als iemand

Nadere informatie

Muiswerk: Taal en rekenen op z n best!

Muiswerk: Taal en rekenen op z n best! Artikel 7 Door: Eric Robbers en Stefan Robbers Muiswerk: Taal en rekenen op z n best! 1.Inleiding Er zijn zorgen over het niveau van het onderwijs, zowel binnen het onderwijs als ook daarbuiten. Binnen

Nadere informatie

Commitment aan school

Commitment aan school Commitment aan school Anna Verkade GION, december 2010 Het opbouwen of aangaan van commitments (bindingen) met betrekking tot diverse domeinen wordt in de ontwikkelingspsychologie als een van de belangrijkste

Nadere informatie

DE KLAS: HOMOGENE OF HETEROGENE SAMENSTELLLING? Een overzicht van praktijkrelevant onderwijsonderzoek op vraag van de Vlaamse Onderwijsraad

DE KLAS: HOMOGENE OF HETEROGENE SAMENSTELLLING? Een overzicht van praktijkrelevant onderwijsonderzoek op vraag van de Vlaamse Onderwijsraad DE KLAS: HOMOGENE OF HETEROGENE SAMENSTELLLING? Een overzicht van praktijkrelevant onderwijsonderzoek op vraag van de Vlaamse Onderwijsraad DE KLAS: HOMOGENE OF HETEROGENE SAMENSTELLING? Een overzicht

Nadere informatie

Zittenblijven: praktijken en overtuigingen in het Vlaams onderwijs

Zittenblijven: praktijken en overtuigingen in het Vlaams onderwijs Zittenblijven in Vlaanderen Algemeen beschouwd is een advies tot zittenblijven (lager onderwijs) of een C-attest of B-attest (secundair onderwijs) een curatieve of remediërende maatregel voor leerlingen

Nadere informatie

Uitwerking berekening Risicomodel sector SO 2015

Uitwerking berekening Risicomodel sector SO 2015 Uitwerking berekening Risicomodel sector SO 2015 INHOUD 1. Inleiding... 1 2. Data... 1 3. Uitgangspunten bij het risicomodel... 1 3.1 Bepaling van groepen binnen het so en vso... 1 3.2 Scores op de indicatoren...

Nadere informatie

Deel 2: Resultaten MICTIVO 2012

Deel 2: Resultaten MICTIVO 2012 Deel 2: Resultaten MICTIVO 2012 Hoofdstuk IV. Resultaten basisonderwijs Hoofdstuk V. Resultaten secundair onderwijs Hoofdstuk VI. Resultaten basiseducatie 151 303 459 IV Resultaten basisonderwijs 1. Achtergrondkenmerken...

Nadere informatie

Ouderlijk onderwijsondersteunend gedrag en leerlingprestaties*

Ouderlijk onderwijsondersteunend gedrag en leerlingprestaties* Ouderlijk onderwijsondersteunend gedrag en leerlingprestaties* M.G. Weide en M.P.C. van der Werf Probleemstelling De onderwijsachterstand van leerlingen uit laag sociaal milieu en van allochtone leerlingen

Nadere informatie

Zittenblijven in de derde kleuterklas: Effecten op de wiskundeprestaties. M. Vandecandelaere, G. Vanlaar, M. Goos, B. De Fraine & J.

Zittenblijven in de derde kleuterklas: Effecten op de wiskundeprestaties. M. Vandecandelaere, G. Vanlaar, M. Goos, B. De Fraine & J. Zittenblijven in de derde kleuterklas: Effecten op de wiskundeprestaties M. Vandecandelaere, G. Vanlaar, M. Goos, B. De Fraine & J. Van Damme T A Zittenblijven in de derde kleuterklas: Effecten op de wiskundeprestaties

Nadere informatie

Ongelijke kansen in het secundair onderwijs in Vlaanderen

Ongelijke kansen in het secundair onderwijs in Vlaanderen Ongelijke kansen in het secundair onderwijs in Vlaanderen Een longitudinale analyse van de interactie-effecten van geslacht, etniciteit en socio-economische status op de bereikte onderwijspositie met aandacht

Nadere informatie

Opgroeien in gebroken gezinnen:

Opgroeien in gebroken gezinnen: Opgroeien in gebroken gezinnen: Hebben kinderen van hoger opgeleide ouders meer te verliezen? Sue Westerman, Ruben van Gaalen Inleiding Ouderlijke structuur INTACT Niet-INTACT + - Sociaaleconomische en

Nadere informatie

Factsheet: De beleving van een vroege eerste geslachtsgemeenschap

Factsheet: De beleving van een vroege eerste geslachtsgemeenschap Factsheet: De beleving van een vroege eerste geslachtsgemeenschap Katrien Symons (contact: Katrien.Symons@UGent.be) Prof. Dr. Mieke Van Houtte Dr. Hans Vermeersch ACHTERGROND Een vroege eerste geslachtsgemeenschap

Nadere informatie