Martine van Schaik

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Martine van Schaik"

Transcriptie

1 Martine van Schaik

2 Leerkrachten van 9 basisscholen en drie begeleiders vanuit Marnix en Saxion

3 Deelnemers aan het project Deelnemers scholen regio Deventer: Deventer: De kleine planeet Twello: De oase Bathmen: Dorpsschool Laren (Gld): De Branink Apeldoorn: Rietendakschool Deelnemers scholen regio Utrecht: Utrecht: De blauwe aventurijn Utrecht: De brug Nijkerk: Oranje Nassauschool Barneveld: De fontein Docent/begeleiders pabo APO Saxion Hogeschool en Marnix Academie Utrecht

4 Wetenschappelijke aanleiding voor het onderzoek Handelingsverlegenheid van leerkrachten... Leerkrachten weten niet zo goed hoe ze W&T kunnen onderwijzen (Van Aalderen-Smeets & Walma van der Molen, 2013) Leerkrachten zien ook niet het verband met gecijferdheid (SLO, 2010; Van Keulen, 2012)

5 Doelstellingen van het project 1. Leraren zijn effectiever: optimale aansluiting tussen aanbod en interesse van de leerlingen bij activiteiten die wetenschap en techniek verbinden met meten en meetkunde 2. Meer duidelijkheid over manieren waarop handelingsverlegenheid bij leraren kan afnemen 3. Opvallende toename van kennis en vaardigheden bij leerlingen gelet op wetenschap en techniek en getalbegrip

6 Condities 1. activiteiten worden aangereikt. Daarnaast didactische vaardigheden bevorderen gelet op het aanbieden en begeleiden van activiteiten die zowel wetenschap en techniek als vaardigheid in meten en meetkunde via tweewekelijkse begeleidingsgesprekken. 2. activiteiten worden aangereikt. Daarnaast didactische vaardigheden bevorderen gelet op het aanbieden en begeleiden van activiteiten via vijf Lesson study bijeenkomsten. 3. activiteiten worden aangereikt 4. geen begeleiding en geen activiteiten in schooljaar

7 Lessenserie: 12 activiteiten voor meten en meetkunde Meten Meetkunde 1. Limonade schenken 2. Rijst schatten 3. Stenen wegen 4. Schoenen meten (met stroken) 5. Grote getallen (schatten) 6. Tijd meten 1. Plattegrond aflezen 2. Plattegrond construeren 3. Toren bouwen 4. Bouwen op een bouwplaat 5. Spiegel 6. Tuimeltoren Wetenschap en Techniek is in de activiteiten vervlochten, door in te gaan op het onderzoeken van 4 van de 5 systemen van Van Keulen (2010).

8 Hypothesen 1. De leerkrachten van conditie 1, 2 en 3 zullen beter presteren dan die van de controleconditie bij Houding tegenover W&T Pedagogische kwaliteit in de klas Kwaliteit van onderwijs in de kleine groep Type denkvragen 2. De leerlingen van conditie 1, 2 en 3 zullen beter presteren dan die van de controleconditie bij Rekenvaardigheid Motivatie Prestatie bij Meten en Wegen Denkniveau bij waaromvragen van Weegtaak

9 Uitkomsten van de Citotoets rekenen conditie 1 conditie 2 conditie 3 conditie 4 meting 1 meting 2 meting 3

10 Procesmetingen De videoregistraties scoren gelet op denkvragen en deze categoriseren: conditie 1, 3 scholen met 6 procesmetingen per school conditie 2, 2 scholen met 6 procesmetingen per school conditie 3, 2 scholen met 4 procesmetingen per school

11 Uitkomsten bij de leerkrachten Na afloop van de interventie is bij de leerkrachten van de experimentele condities vergeleken met de controleconditie het volgende aangetoond. Ze: maken meer gebruik van momenten om Taal en redeneren bij kinderen uit te lokken bieden meer activiteiten in de klas laten uitgebreider rekenactiviteiten aan bod komen stellen minder vaak denkvragen die om voorspelling vragen en vaker denkvragen die voorkennis oproepen doen meer aan W&T activiteiten vinden zichzelf efficiënter geworden gelet op W&T

12 Uitkomsten bij de leerlingen Alle leerlingen, ongeacht conditie, zijn vooruit gegaan bij: Rekenen Motivatie, minder taakvermijdend en sociaal afhankelijk Kennis van Meten en wegen Denkniveau bij Waaromvragen bij Weegtaak

13 Denkvragen Hypothese: er is een ontwikkeling zichtbaar in de aard van de denkvragen. Deze is onafhankelijk van de aard van de activiteit maar afhankelijk van de begeleidingsconditie. Voor en nametingen van alle condities: de transcripten scoren gelet op denkvragen en categoriseren Procesmetingen: de videoregistraties scoren gelet op denkvragen en categoriseren: conditie 1, 3 scholen met 6 procesmetingen per school conditie 2, 2 scholen met 6 procesmetingen per school conditie 3, 2 scholen met 4 procesmetingen per school

14 Wat zijn goede denkvragen? Er zijn drie categorieën: 1. VOORSPELLEN UITLOKKEN 2. VOORKENNIS AANSPREKEN 3. WAAROMVRAGEN Timing van vragen tijdens probleem oplossen Bron: Furtak et al. 2012

15 Denkvragen stellen: opvallende toename vragen over voorkennis en waarom in experimentele conditie (2) in nameting vergeleken met controlegroep conditie 1 conditie 2 conditie 3 conditie 4 voorspellen voor voorspellen na voorkennis voor voorkennis na waaromvragen voor waaromvragen na

16 Conclusies De leerkrachten zijn zonder uitzondering enthousiaster geworden in het bevorderen van W&T. Soms waren ze verrast bij in hun ogen saaie activiteiten over het animo van de kinderen bij dergelijke taken. De deelnemende leerkrachten zijn zonder uitzondering in het nieuwe schooljaar weer met de activiteiten bezig. Uit de DAT (Walma van der Molen, 2011) blijkt dat de leerkrachten meer vertrouwen zijn gaan hebben in hun professionele kennis over W&T. De veranderingen bij de leerkrachten zijn groter dan die bij de leerlingen.

17 Discussie: bijdrage van de drie condities Effect van persoonlijke begeleiding en Lesson study ontloopt elkaar weinig met uitzondering van aard van denkvragen. Lesson study vraagt meer tijdsinvestering dan is ingezet. Voorafgaand aan Lesson study moeten de leerkrachten al bekend zijn met elkaars onderwijsstijl om effectief naar aanleiding van plannen en reflectie bij videobeelden suggesties te kunnen geven Van professionaliseringstraject voorafgaand aan activiteiten wordt veel verwacht!

18 Vragen en reacties??? Martine van Schaik

19 Achtergronden De rol van de omgeving benutten tijdens de begeleidingsgesprekken (individueel) of tijdens Lesson study (leerkrachten onder elkaar) Opvangen van variatie in ontluikende vaardigheden in kleine groepen (gebruik maken van ervaringen met de taken) De koppeling van natuurlijke interesse voor wetenschap en techniek aan meten en meetkunde via activiteiten die dit uitlokken: veel doen met materiaal en daardoor ontdekken, experimenteren en oefenen.

20 Voor- en nametingen 1 en 2 1. Observatie in de klas: Early Childhood Education Rating Scales (ECERS-R) en ECERS- CE 2. Gegevens van vier leerlingen (D/E score, 2 jongens en 2 meisjes): IQ: Raven CPM Reken- en taalvaardigheid: Citotoets Rekenen en Taal 3. Meet- en weegopdrachten: aantal correcte antwoorden en uitdrukking van denkniveau (Van der Aalsvoort, Slot & van Keulen, 2014) 4. Motivatie van de leerling volgens de leerkracht (Van der Aalsvoort et al., 2013) 5. Houding bij wetenschap en techniek van de leerkracht (Walma van der Molen, 2011) 6. Videoregistratie van standaardactiviteit met de vier leerlingen en de leerkracht: Aard van verbale uitingen van de leerkracht en de leerlingen Type denkvragen van de leerkracht

21 Van der Aalsvoort, Slot en van Keulen (2014) Instrument Meten en Wegen Meten Wegen

Wetenschap en techniek verbinden met gecijferdheid

Wetenschap en techniek verbinden met gecijferdheid Wetenschap en techniek verbinden met gecijferdheid Onderzoeskproject met de leerkrachten van groep 1-2 van 9 basisscholen en drie begeleiders vanuit Marnix en Saxion Opbouw Kennis maken: vragen verzamelen

Nadere informatie

Met de introductie van de nieuwe Cito-toets

Met de introductie van de nieuwe Cito-toets natuur & techniek Effectief aan de slag met W&T Wetenschap en technologie in de kleuterklas Hoe kun je Wetenschap en Technologie introduceren in groep 1-2? Wat kun je als leerkracht doen, hoe organiseer

Nadere informatie

Nieuwsbrief Lectoraat rekenen-wiskundedidactiek

Nieuwsbrief Lectoraat rekenen-wiskundedidactiek Nieuwsbrief Lectoraat rekenen-wiskundedidactiek januari 2014 In de afgelopen periode zijn er veel activiteiten vanuit het lectoraat Rekenen-wiskundedidactiek geweest. Periode september tot en met december

Nadere informatie

Opbrengstgericht werken in de onderbouw = benutten van talenten in de onderbouw

Opbrengstgericht werken in de onderbouw = benutten van talenten in de onderbouw Opbrengstgericht werken in de onderbouw = benutten van talenten in de onderbouw SLO doelen: taal, rekenen en sociaal-emotioneel PO Conferentie,Zwolle Donderdag 3 november 2011 Gäby van der Linde Wat komt

Nadere informatie

Wetenschap en Technologie, Science, óók voor hoogbegaafde leerlingen op PO en onderbouw VO.

Wetenschap en Technologie, Science, óók voor hoogbegaafde leerlingen op PO en onderbouw VO. VO-PO samenwerking Kandinsky - Talent Wetenschap en Technologie, Science, óók voor hoogbegaafde leerlingen op PO en onderbouw VO. VO-PO samenwerking Kandinsky - Talent Wetenschap en Technologie, Science,

Nadere informatie

EERLIJKE MENING: ANONIMITEIT: ONDERDELEN

EERLIJKE MENING: ANONIMITEIT: ONDERDELEN Deze vragenlijst sluit aan op de vragenlijst die je eerder hebt ingevuld over wetenschap en techniek in het basisonderwijs. Door de eerste en de tweede vragenlijst van een groep leerkrachten te vergelijken

Nadere informatie

DECEMBER 2017 Lisa Jansen-Scheepers HET DRIESLAGMODEL

DECEMBER 2017 Lisa Jansen-Scheepers HET DRIESLAGMODEL DECEMBER 2017 Lisa Jansen-Scheepers HET DRIESLAGMODEL Hoe het drieslagmodel kan worden ingezet ter ondersteuning van het getalbegrip in de realistische rekenles. Het belangrijkste doel van school is niet

Nadere informatie

Wetenschap en techniek bij kleuters. Martijn Weesing en Edith Louman

Wetenschap en techniek bij kleuters. Martijn Weesing en Edith Louman Wetenschap en techniek bij kleuters Martijn Weesing en Edith Louman Opzet Opening Jonge kind en W&T Een rijke leeromgeving voor W&T creëren W&T: de mogelijkheden zien in een kleuterklas Samenwerking en

Nadere informatie

Evaluatie van het Smaaklessen groentemenu onderzoek. 12 maart 2015

Evaluatie van het Smaaklessen groentemenu onderzoek. 12 maart 2015 Evaluatie van het Smaaklessen groentemenu onderzoek 12 maart 2015 Opbouw presentatie Waarom onderzoek Voorgaand onderzoek naar Smaaklessen Resultaten van het Smaaklessen groentemenu onderzoek Waarom effectonderzoek?

Nadere informatie

Rekenen in de onderbouw

Rekenen in de onderbouw 2012 Rekenen in de onderbouw Alle kinderen kunnen leren rekenen. Het is vooral de manier waarop het rekenonderwijs wordt gegeven, die bepaalt hoe succesvol leerlingen zijn. Welke vaardigheden heeft de

Nadere informatie

Uitdagen zorgt voor leren! Hoe je interactie voor taal- en denkontwikkeling kunt realiseren in alle vakken

Uitdagen zorgt voor leren! Hoe je interactie voor taal- en denkontwikkeling kunt realiseren in alle vakken Ronde 8 Anne-Christien Tammes & Sjouke Sytema Marnix Academie, Utrecht Contact: a.tammes@hsmarnix.nl s.sytema@hsmarnix.nl Uitdagen zorgt voor leren! Hoe je interactie voor taal- en denkontwikkeling kunt

Nadere informatie

Gecijferd bewustzijn door middel van rekenconflicten bij kleuters

Gecijferd bewustzijn door middel van rekenconflicten bij kleuters Gecijferd bewustzijn door middel van rekenconflicten bij kleuters 25 januari 2012 Marije Bakker Welkom en programma Leerlijnen,domeinen, organisatie en praktische toepassing van gecijferd bewustzijn. 2

Nadere informatie

Ontwikkeling van wetenschap en technologie in de pabo

Ontwikkeling van wetenschap en technologie in de pabo Ontwikkeling van wetenschap en technologie in de pabo Plenaire terugkoppeling MASTERCLASSES WETENSCHAP EN TECHNOLOGIE ALS GRONDHOUDING EN VAKOVERSTIJGENDE BENADERING Lou Slangen 12-11-2014 WETENSCHAP EN

Nadere informatie

Dyscalculieprotocol Cluster Jenaplan

Dyscalculieprotocol Cluster Jenaplan Dyscalculieprotocol Cluster Jenaplan Eerste versie 2015-2016 Het volgen van - en begeleiding bij ernstige rekenproblemen en dyscalculie Stappenplan bij (ernstige ) rekenproblemen en dyscalculie De vier

Nadere informatie

Verbetering reflectievaardigheden pabo-studenten m.b.v. CLASS Diny Langendijk en Cathy van Tuijl, Saxion Deventer (Zichtlijn Opleidingspraktijk

Verbetering reflectievaardigheden pabo-studenten m.b.v. CLASS Diny Langendijk en Cathy van Tuijl, Saxion Deventer (Zichtlijn Opleidingspraktijk Verbetering reflectievaardigheden pabo-studenten m.b.v. CLASS Diny Langendijk en Cathy van Tuijl, Saxion Deventer (Zichtlijn Opleidingspraktijk verbeteren door onderzoek) Interactiekwaliteit leerkracht

Nadere informatie

De kwaliteit van educatieve activiteiten meten. Universiteitsmuseum Utrecht

De kwaliteit van educatieve activiteiten meten. Universiteitsmuseum Utrecht De kwaliteit van educatieve activiteiten meten Universiteitsmuseum Utrecht De kwaliteit van educatieve activiteiten meten Universiteitsmuseum Utrecht Claudia de Graauw Bo Broers Januari 2015 1 Inhoudsopgave

Nadere informatie

SAMENVATTING onderzoek. Playing for Success

SAMENVATTING onderzoek. Playing for Success SAMENVATTING onderzoek SAMENVATTING onderzoek is een naschools programma voor leerlingen uit de groepen 6, 7 en 8 van de basisschool die (tijdelijk) minder goed functioneren op school dan zij zouden kunnen.

Nadere informatie

Vink bij iedere vraag de situatie aan die het meest van toepassing is op uw school.

Vink bij iedere vraag de situatie aan die het meest van toepassing is op uw school. Wetenschap en Techniek Index Waarom dit instrument? Met deze index krijgt u een beeld van de stand van zaken van het wetenschap- en techniekonderwijs bij u op school. Er wordt gevraagd naar de huidige

Nadere informatie

SAMENVATTING onderzoek. Playing for Success 2013/2014

SAMENVATTING onderzoek. Playing for Success 2013/2014 SAMENVATTING onderzoek Playing for Success 2013/2014 SAMENVATTING onderzoek Playing for Success 2013/2014 Niels Hermens Vita Los Claire Aussems m.m.v. Sylvia Dickie, Marnix van de Heg en Majone Steketee

Nadere informatie

Academische taal & gesprekken over techniek met kleuters

Academische taal & gesprekken over techniek met kleuters Academische taal & gesprekken over techniek met kleuters Masterclass in het kader van WETENSCHAP EN TECHNOLOGIE ALS GRONDHOUDING EN VAKOVERSTIJGENDE BENADERING Lotte Henrichs 1 Academische taal??? Ik???

Nadere informatie

3/8/2017. Het forum. Vier fasen. Analyseren van data. Algemene aanbevelingen bij analyse. Data-analyse. AOS docentonderzoek bijeenkomst 9

3/8/2017. Het forum. Vier fasen. Analyseren van data. Algemene aanbevelingen bij analyse. Data-analyse. AOS docentonderzoek bijeenkomst 9 Het forum AOS docentonderzoek bijeenkomst 9 Analyseren Rian Aarts & Kitty Leuverink Analyseren van data verzamelde data analyse resultaten conclusies Doel: ordenen van data om antwoord op onderzoeksvraag

Nadere informatie

Tips voor het diagnostische gesprek. Marisca Milikowski Rob Milikowski

Tips voor het diagnostische gesprek. Marisca Milikowski Rob Milikowski Tips voor het diagnostische gesprek Marisca Milikowski Rob Milikowski Herkent u deze leerling? Zwakke automatisering, Tellend rekenen vaak op de vingers Nieuwe kennis zakt snel weg Eenvoudige bewerkingen

Nadere informatie

Oranje Nassau is een vindplaatsschool voor wetenschap en techniek.

Oranje Nassau is een vindplaatsschool voor wetenschap en techniek. Oranje Nassau is een vindplaatsschool voor wetenschap en techniek. Het schooljaar is nu bijna voorbij. Afgelopen jaar was voor de Oranje Nassau een bijzonder jaar, ze zijn namelijk vindplaatsschool geworden!

Nadere informatie

Van context naar som. Henk Logtenberg. Juni 2012

Van context naar som. Henk Logtenberg. Juni 2012 Van context naar som Henk Logtenberg Juni 2012 Doel van deze interactieve workshop Aan het einde van de workshop zijn de deelnemers in staat: 1. Met behulp van het rekenwerkgesprek een eerste identificatie

Nadere informatie

Met Sprongen Vooruit. Begeleiding startende leraren in regio Oost

Met Sprongen Vooruit. Begeleiding startende leraren in regio Oost Met Sprongen Vooruit Begeleiding startende leraren in regio Oost Deze brochure is een uitgave van de lerarenopleidingen van de Universiteit Twente en Hogeschool Windesheim. Enschede, februari 2014. Deze

Nadere informatie

Vreedzame school Groningen

Vreedzame school Groningen Vreedzame school Groningen Dorien Petri Annelies Kassenberg December 2013 Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 2. Vergelijking scholen A, B, C, D en E... 4 3. Conclusie... 7 2 1. Inleiding De Vreedzame school

Nadere informatie

Pilot leerwinst en toegevoegde waarde in het voortgezet onderwijs. Alex Coenen

Pilot leerwinst en toegevoegde waarde in het voortgezet onderwijs. Alex Coenen Pilot leerwinst en toegevoegde waarde in het voortgezet onderwijs Alex Coenen Inhoud 1. Inleiding 2. de pilot 3. conclusies en discussie Doel van deze bijeenkomst Informeren Gelegenheid bieden om vragen

Nadere informatie

Lesontwerp 9. Examenvoorbereiding maatschappijwetenschappen

Lesontwerp 9. Examenvoorbereiding maatschappijwetenschappen Lesontwerp 9. Examenvoorbereiding maatschappijwetenschappen Ontwikkelaar School Vak Groep Genre Gianna Troiani & Henri Boer Cartesius Lyceum, Amsterdam Maatschappijwetenschappen 5 havo/ 6 vwo argumenteren,

Nadere informatie

Child Care Quality in The Netherlands: From Quality Assessment to Intervention K.O.W. Helmerhorst

Child Care Quality in The Netherlands: From Quality Assessment to Intervention K.O.W. Helmerhorst Child Care Quality in The Netherlands: From Quality Assessment to Intervention K.O.W. Helmerhorst Samenvatting en Conclusies Samenvatting van het onderzoeksproject De studies die in dit proefschrift worden

Nadere informatie

MET SPRONGEN VOORUIT BEGELEIDING STARTENDE LERAREN IN REGIO OOST

MET SPRONGEN VOORUIT BEGELEIDING STARTENDE LERAREN IN REGIO OOST MET SPRONGEN VOORUIT BEGELEIDING STARTENDE LERAREN IN REGIO OOST Met sprongen vooruit 2 Deze brochure is een uitgave van de lerarenopleidingen van de Universiteit Twente en Hogeschool Windesheim. Enschede,

Nadere informatie

Passende perspectieven praktijkonderwijs

Passende perspectieven praktijkonderwijs Passende perspectieven praktijkonderwijs Toelichting op overzicht leerroutes A-B-C rekenen SLO nationaal expertisecentrum leerplanontwikkeling Overzichten van leerroutes rekenen voor het praktijkonderwijs,

Nadere informatie

Ruimte voor Talent in Gelderland Professionaliseringstrajecten Excellentie, Wetenschap en Techniek

Ruimte voor Talent in Gelderland Professionaliseringstrajecten Excellentie, Wetenschap en Techniek Ruimte voor Talent in Gelderland Professionaliseringstrajecten Excellentie, Wetenschap en Techniek - Staat talentherkenning en ontwikkeling bij u op school de komende jaren op de agenda? - Wilt u een rijke

Nadere informatie

CPS Onderwijsontwikkeling en advies 1. Rekenwerkgesprek. NU-Rekenen 10 maart Aan het einde van de bijeenkomst:

CPS Onderwijsontwikkeling en advies 1. Rekenwerkgesprek. NU-Rekenen 10 maart Aan het einde van de bijeenkomst: Rekenwerkgesprek NU-Rekenen 10 maart 2015 Henk Logtenberg Breuken zijn halve, kwartels en enkels Aan het einde van de bijeenkomst: Heb je een indruk van mogelijkheden en beperkingen van het rekenwerkgesprek

Nadere informatie

HET BLIKSEM ONDERZOEK

HET BLIKSEM ONDERZOEK HET BLIKSEM ONDERZOEK BLIKSEM Begrijpend Lees Instructie Kan Strategisch En Motiverend Aan de orde komt Wat houdt BLIKSEM-aanpak in? door: Willy van Elsäcker (HCO) Wat zijn de resultaten na twee jaar onderzoek

Nadere informatie

KIJKWIJZER COMMUNICEREN MET KINDEREN VOOR WETENSCHAPPERS

KIJKWIJZER COMMUNICEREN MET KINDEREN VOOR WETENSCHAPPERS KIJKWIJZER COMMUNICEREN MET KINDEREN VOOR WETENSCHAPPERS INLEIDING De kijkwijzer biedt de mogelijkheid om op gestructureerde wijze te reflecteren op een activiteit met kinderen. Hiermee kun je inzicht

Nadere informatie

Leesvaardigheid bevorderen

Leesvaardigheid bevorderen Leesvaardigheid bevorderen Middagconferentie over taalbeleid voor het PraktijkOnderwijs Marco van de Ven (RU) Introductie Leesvaardigheid legt het fundament voor leren (O`Shaughnessy, et al., 2002) Leerlingen

Nadere informatie

Reflecteren met onderbouwleerlingen is zinvol! Maar waarom en hoe?

Reflecteren met onderbouwleerlingen is zinvol! Maar waarom en hoe? Reflecteren met onderbouwleerlingen is zinvol! Maar waarom en hoe? Figuur 1: Leerlingen reflecteren samen. Daltonschool de Bongerd in Oene Bernadette Palm Het belang van reflecteren Het vergroten van kennis;

Nadere informatie

Resultaten TIMSS Wiskunde & wetenschappen 4 e leerjaar in internationaal perspectief

Resultaten TIMSS Wiskunde & wetenschappen 4 e leerjaar in internationaal perspectief Resultaten TIMSS 2015 Wiskunde & wetenschappen 4 e leerjaar in internationaal perspectief 29 november 2016 Toetsen wiskunde 2 Inhoudelijk domein: Meetkundige vormen en metingen Cognitief domein: Toepassen

Nadere informatie

Standpunt rapport in het basisonderwijs PBD Basisonderwijs (september 2015)

Standpunt rapport in het basisonderwijs PBD Basisonderwijs (september 2015) Standpunt rapport in het basisonderwijs PBD Basisonderwijs (september 2015) Pedagogische begeleidingsdienst Huis van het GO! Willebroekkaai 36 1000 Brussel Situering, probleemstelling en uitgangspunten

Nadere informatie

Informatieavond Rekenwonders. OBS Aan de Meule

Informatieavond Rekenwonders. OBS Aan de Meule Informatieavond Rekenwonders OBS Aan de Meule Rekenwonders Een uitgebalanceerd programma - ontwikkeld in Singapore ( wat werkt ) - inmiddels in VS, Canada, Engeland, Mexico, Chili 21 st century skils hoge

Nadere informatie

1/16/2017. Het forum. Analyseren van data. Vier fasen. Algemene aanbevelingen bij analyse. AOS docentonderzoek bijeenkomst 9.

1/16/2017. Het forum. Analyseren van data. Vier fasen. Algemene aanbevelingen bij analyse. AOS docentonderzoek bijeenkomst 9. Het forum Analyseren van data AOS docentonderzoek bijeenkomst 9 verzamelde data analyse resultaten conclusies Analyseren Rian Aarts & Kitty Leuverink Doel: ordenen van data om antwoord op onderzoeksvraag

Nadere informatie

Onderzoek, een kansrijk verhaal voor nieuwe ontdekkingen. Marjolein Dobber Marjolein ten Cate

Onderzoek, een kansrijk verhaal voor nieuwe ontdekkingen. Marjolein Dobber Marjolein ten Cate Onderzoek, een kansrijk verhaal voor nieuwe ontdekkingen Marjolein Dobber Marjolein ten Cate Opzet presentatie - Onderzoek over onderzoekend leren van docenten - Voorbeeld van een onderzoek door Marjolein

Nadere informatie

garant 9/01/13 Spel en spelen: opvattingen van docenten Onderwijsassistent over spel in het onderwijs UITGEZOCHT Samenvatting

garant 9/01/13 Spel en spelen: opvattingen van docenten Onderwijsassistent over spel in het onderwijs UITGEZOCHT Samenvatting Spel en spelen: opvattingen van docenten Onderwijsassistent over spel in het onderwijs Diny van der Aalsvoort, Ilse Moerkerk, Ranjeeta Algoo en Yvanka Menke Samenvatting De doelstelling van dit onderzoek

Nadere informatie

Jonge kinderen zijn wetenschappers in zakformaat.

Jonge kinderen zijn wetenschappers in zakformaat. De jonge wetenschapper Tips voor taalgerichte W&T-activiteiten Goed W&T-onderwijs is taalgericht onderwijs In 2020 moeten alle basisscholen Wetenschap en Technologie (W&T) hebben ingevoerd in het onderwijs.

Nadere informatie

Technisch gesproken reken ik daarop. Taal, techniek en rekenen-wiskunde bij jonge kinderen.

Technisch gesproken reken ik daarop. Taal, techniek en rekenen-wiskunde bij jonge kinderen. Technisch gesproken reken ik daarop. Taal, techniek en rekenen-wiskunde bij jonge kinderen. In dit document lees je wat het beroepsproduct Technisch gesproken reken ik daarop inhoudt. De vakken rekenen-wiskunde,

Nadere informatie

Strategiegebruik en prestaties bij vermenigvuldigen en delen in groep 8

Strategiegebruik en prestaties bij vermenigvuldigen en delen in groep 8 Strategiegebruik en prestaties bij vermenigvuldigen en delen in groep 8 Hoe kunnen ze worden beïnvloed? Proefschrift Marije Fagginger Auer Marije Fagginger Auer Universiteit Leiden - Cito - 1voordeleraar

Nadere informatie

Toetsen voor peuters

Toetsen voor peuters Kinderdagverblijven en peuterspeelzalen Cito Volgsysteem Toetsen voor peuters Taal en Rekenen opvolgers van de toetsen Taal, Ordenen en Ruimte uit het peutervolgsysteem (2000) nieuwe opgaven met duidelijke

Nadere informatie

Samen leren begint bij communiceren. Marina Iliás

Samen leren begint bij communiceren. Marina Iliás THUIS IN SCHOOL Samen leren begint bij communiceren Marina Iliás m.a.h.ilias@vu.nl DEFINITIES Educatief Partnerschap Een proces waarin de ouders en leraren er op uit zijn elkaar wederzijds te ondersteunen

Nadere informatie

Begaafde leerlingen komen er vanzelf... Implementatie van een verandering van de pedagogische beroepspraktijk op basis van praktijkgericht onderzoek.

Begaafde leerlingen komen er vanzelf... Implementatie van een verandering van de pedagogische beroepspraktijk op basis van praktijkgericht onderzoek. Begaafde leerlingen komen er vanzelf... toch? Implementatie van een verandering van de pedagogische beroepspraktijk op basis van praktijkgericht onderzoek. Teambijeenkomsten Anneke Gielis Begaafde leerlingen

Nadere informatie

Praktijkgericht W&T onderzoek door leerkrachten: een case study

Praktijkgericht W&T onderzoek door leerkrachten: een case study Praktijkgericht W&T onderzoek door leerkrachten: een case study Martijn Weesing, ipabo Amsterdam Erna van Hest, Vrije Universiteit Amsterdam St. Jan School, Amsterdam EWT Conferentie, NEMO, 22 mei 2013

Nadere informatie

Het vierde leerjaar lager onderwijs in Vlaanderen: Resultaten van TIMSS 2011 in internationaal perspectief en in vergelijking met TIMSS 2003

Het vierde leerjaar lager onderwijs in Vlaanderen: Resultaten van TIMSS 2011 in internationaal perspectief en in vergelijking met TIMSS 2003 Het vierde leerjaar lager onderwijs in Vlaanderen: Resultaten van TIMSS 2011 in internationaal perspectief en in vergelijking met TIMSS 2003 11 December 2012 KU Leuven, Centrum voor Onderwijseffectiviteit

Nadere informatie

Reken(werk)gesprek praktisch rekengespreksinstrument

Reken(werk)gesprek praktisch rekengespreksinstrument Reken(werk)gesprek praktisch rekengespreksinstrument Henk Logtenberg Henk Logtenberg is als rekenexpert werkzaam bij CPS Onderwijsontwikkeling en advies in Amersfoort. Henk heeft als leraar en docent gewerkt

Nadere informatie

Box 2: Vaststellen beginsituatie Handelingsgericht werken op PABO s en lerarenopleidingen VO

Box 2: Vaststellen beginsituatie Handelingsgericht werken op PABO s en lerarenopleidingen VO Kees Dijkstra (Windesheim), Els de Jong (Hogeschool Utrecht) en Elle van Meurs (Fontys OSO). 31 mei 2012 Box 2: Vaststellen beginsituatie Handelingsgericht werken op PABO s en lerarenopleidingen VO Doel

Nadere informatie

Meedoen met de Monitor

Meedoen met de Monitor Meedoen met de Monitor Een school die deelneemt aan de Monitor de Bibliotheek op school wil doelgericht samenwerken met de bibliotheek om de taalontwikkeling van de leerlingen te stimuleren. Dat gebeurt

Nadere informatie

Ontwikkeling en leren jonge kinderen (3-7 jaar) Het goede goed doen Samen Sterk 0-6 Symposium. Lectoraat Early Childhood

Ontwikkeling en leren jonge kinderen (3-7 jaar) Het goede goed doen Samen Sterk 0-6 Symposium. Lectoraat Early Childhood Ontwikkeling en leren jonge kinderen (3-7 jaar) Het goede goed doen Samen Sterk 0-6 Symposium 1 Lectoraat Early Childhood School of Educa3on Ineke Oenema- Mostert De puzzel 2 Visie op ontwikkeling en leren

Nadere informatie

Zie je ze ontwikkelen?

Zie je ze ontwikkelen? Zie je ze ontwikkelen? De meetbare kleuter?! 1 Lectoraat Early Childhood School of Education Derde Jaarcongres leve het jonge kind 4 november 2014 DE MEETBARE KLEUTER De voorspellende waarde van cito-scores

Nadere informatie

Natuurlijk nieuwsgierig. Onderzoekend leren bij natuur, wetenschap en techniek Lectorale rede, 2 september 2009

Natuurlijk nieuwsgierig. Onderzoekend leren bij natuur, wetenschap en techniek Lectorale rede, 2 september 2009 Natuurlijk nieuwsgierig Onderzoekend leren bij natuur, wetenschap en techniek Lectorale rede, 2 september 2009 Van nature nieuwsgierig Hoe moet dat? Maar Waarom? Hoe gaat dat? waarom dan? Hoe heet dat?

Nadere informatie

Bewegen en leren moet je integreren!

Bewegen en leren moet je integreren! Bewegen en leren moet je integreren! Centrum voor Bewegingswetenschappen, UMCG/Rijksuniversiteit Groningen: Marijke Mullender-Wijnsma, MSc Marck de Greeff, MSc Dr. Esther Hartman Prof. dr. Chris Visscher

Nadere informatie

Wetenschap & Technologie Ontwerpend leren. Ada van Dalen

Wetenschap & Technologie Ontwerpend leren. Ada van Dalen Wetenschap & Technologie Ontwerpend leren Ada van Dalen Wat is W&T? W&T is je eigen leven W&T: geen vak maar een benadering De commissie wil onderstrepen dat wetenschap en technologie in haar ogen géén

Nadere informatie

Rollend meetwiel. Notities voor de leerkracht. Wetenschap Afstanden meten Schaalverdelingen kalibreren Wetenschappelijk onderzoek

Rollend meetwiel. Notities voor de leerkracht. Wetenschap Afstanden meten Schaalverdelingen kalibreren Wetenschappelijk onderzoek Notities voor de leerkracht Rollend meetwiel Wetenschap Afstanden meten Schaalverdelingen kalibreren Wetenschappelijk onderzoek Design en technologie Mechanismen gebruiken overbrengingsverhouding, vertragende

Nadere informatie

RAPPORT ONDERZOEK REKENEN-WISKUNDE BASISSCHOOL 'PATER VAN DER GELD'

RAPPORT ONDERZOEK REKENEN-WISKUNDE BASISSCHOOL 'PATER VAN DER GELD' RAPPORT ONDERZOEK REKENEN-WISKUNDE BASISSCHOOL 'PATER VAN DER GELD' School : basisschool 'Pater van der Geld' Plaats : Waalwijk BRIN-nummer : 13NB Onderzoeksnummer : 94513 Datum schoolbezoek : 12 juni

Nadere informatie

Professionalisering van basisschoolleerkrachten m.b.t. taalgericht W&T-onderwijs. Anna Hotze en Edith Louman, Hogeschool ipabo Katja van Geer, NEMO

Professionalisering van basisschoolleerkrachten m.b.t. taalgericht W&T-onderwijs. Anna Hotze en Edith Louman, Hogeschool ipabo Katja van Geer, NEMO Professionalisering van basisschoolleerkrachten m.b.t. taalgericht W&T-onderwijs Anna Hotze en Edith Louman, Hogeschool ipabo Katja van Geer, NEMO EWT congres, 5 april 2017 Het project Professionalisering

Nadere informatie

Training Resultaatgericht Coachen

Training Resultaatgericht Coachen Training Resultaatgericht Coachen met aandacht voor zingeving Herken je dit? Je bent verantwoordelijk voor de gang van zaken op je werk. Je hebt alle verantwoordelijkheid, maar niet de bijbehorende bevoegdheden.

Nadere informatie

Evalueren is Leren. Workshop Landelijke KKB-dag NVLF. Hanke Timmermans, senior adviseur CBO

Evalueren is Leren. Workshop Landelijke KKB-dag NVLF. Hanke Timmermans, senior adviseur CBO Evalueren is Leren Workshop Landelijke KKB-dag NVLF Hanke Timmermans, senior adviseur CBO Evalueren is Leren Programma Evalueren: waarom? Wat evalueer je? Op welk moment evalueer je? Hoe evalueer je? Wat

Nadere informatie

Samenvatting (Dutch summary)

Samenvatting (Dutch summary) Samenvatting (Dutch summary) Lezen is een essentiële vaardigheid om goed te kunnen functioneren in onze maatschappij. Eén van de belangrijkste taken van het basisonderwijs is dan ook om alle kinderen te

Nadere informatie

De datateam methode: Onderzoek en praktijk

De datateam methode: Onderzoek en praktijk De datateam methode: Onderzoek en praktijk 10 maart, 2015 OCW, Den Haag Kim Schildkamp Cindy Poortman Anne Tappel Programma Opbrengtgericht werken (OGW) Belang van OGW Manier van OGW: de datateam methode

Nadere informatie

RTI: een prachtig instrument om zicht te krijgen op het effect van je instructie. Beurs Beter begeleiden, 17 april 2012, 15.15-16.

RTI: een prachtig instrument om zicht te krijgen op het effect van je instructie. Beurs Beter begeleiden, 17 april 2012, 15.15-16. RTI: een prachtig instrument om zicht te krijgen op het effect van je instructie Beurs Beter begeleiden, 17 april 2012, 15.15-16.00 uur Vragen die beantwoord worden: Wat is RTI, wat zijn het doel en de

Nadere informatie

Procedure advies en aanmelding september 2014. Samenwerken aan Passend Onderwijs voor elke leerling

Procedure advies en aanmelding september 2014. Samenwerken aan Passend Onderwijs voor elke leerling Procedure advies en aanmelding september 2014 Voorbereiding PO Juni Planningsafspraken met bureau School & Onderwijs Service (SOS) 2 toetsmomenten(dagdelen): NIO en PMT-K2 Drempelonderzoek Voorbereiding

Nadere informatie

Schrijven en leren op de pabo en de basisschool. Zomerschool Lopon2 28 augustus 2014 Mieke Smits

Schrijven en leren op de pabo en de basisschool. Zomerschool Lopon2 28 augustus 2014 Mieke Smits Schrijven en leren op de pabo en de basisschool Zomerschool Lopon2 28 augustus 2014 Mieke Smits Onderwerpen Schrijven op de lerarenopleiding en de basisschool De kracht van schrijven voor het leren en

Nadere informatie

*..\filmpjes\roltrap stopt.flv.flv

*..\filmpjes\roltrap stopt.flv.flv voor wie JA zegt tegen actief en inspirerend onderwijs Welke beeld heb jij bij activerende didactiek? Neem eerst even denktijd. Vergelijk daarna met je buur. Dolf Janson..\filmpjes\roltrap stopt.flv.flv

Nadere informatie

Vanuit de HvA zijn we bezig met een onderzoek om onderzoeksvaardigheden van kinderen te meten opdat de leerkracht beter kan sturen in het leerproces

Vanuit de HvA zijn we bezig met een onderzoek om onderzoeksvaardigheden van kinderen te meten opdat de leerkracht beter kan sturen in het leerproces Vanuit de HvA zijn we bezig met een onderzoek om onderzoeksvaardigheden van kinderen te meten opdat de leerkracht beter kan sturen in het leerproces en de kinderen zelf zich ook bewuster worden van de

Nadere informatie

Wetenschap en techniek talent 2015

Wetenschap en techniek talent 2015 Wetenschap en techniek talent 2015 Een onderzoekende houding bij kinderen. Hoe krijg je dit voor elkaar? faculteit gedrags- en maatschappijwetenschappen ontwikkelingspsychologie Even voorstellen Sabine

Nadere informatie

HOUT EN BOUW. Activerende werkvormen? De leraar doet er toe.

HOUT EN BOUW. Activerende werkvormen? De leraar doet er toe. HOUT EN BOUW Activerende werkvormen? Uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat we na 14 dagen gemiddeld slechts 10 % hebben onthouden van datgene wat we gelezen hebben en 20 % van wat we hebben gehoord.

Nadere informatie

Toelichting competenties

Toelichting competenties Toelichting competenties De vraag van dit onderzoek was of leerkrachten, intern begeleiders en schoolleiders die werken met nieuwkomers aanvullende of extra competenties nodig hebben bovenop de bekwaamheidseisen

Nadere informatie

Nagels lakken als context voor diagnostisch onderwijzen in groep 3. Jean-Marie Kraemer

Nagels lakken als context voor diagnostisch onderwijzen in groep 3. Jean-Marie Kraemer Nagels lakken als context voor diagnostisch onderwijzen in groep 3 Jean-Marie Kraemer Sluit aan bij wat de leerling al weet en kan en daag hem uit in de zone van de naaste ontwikkeling. Iedereen onderschrijft

Nadere informatie

Meedoen met de Monitor

Meedoen met de Monitor Meedoen met de Monitor met de Bibliotheek Een school die deelneemt aan de Monitor de Bibliotheek op school (Monitor dbos) wil doelgericht samenwerken met de Bibliotheek om de taalontwikkeling en de informatievaardigheden

Nadere informatie

BROCHURE ADAPTIEVE DIGITALE INTELLIGENTIETEST

BROCHURE ADAPTIEVE DIGITALE INTELLIGENTIETEST BROCHURE ADAPTIEVE DIGITALE INTELLIGENTIETEST Cotan goedgekeurd Plaatsingsadvies PO - VO Digitaal en adaptief Aangepast aan niveau Minder belastend Zelfsturend Rapportage direct beschikbaar A-VISION Laan

Nadere informatie

Leerkrachten bevraagd

Leerkrachten bevraagd Leerkrachten bevraagd Moeilijke onderwerpen uit het wiskundecurriculum Antwoordtendensen tussen de wiskundemethoden Hendrik Van Steenbrugge Vakgroep Onderwijskunde Universiteit Gent Ik Jullie? Leerkracht

Nadere informatie

CURSUSBESCHRIJVING Deel 1

CURSUSBESCHRIJVING Deel 1 CURSUSBESCHRIJVING Deel 1 Cursuscode(s) Opleiding Cursusnaam Cursusnaam Engels : PABFMT14X : Pabo : Gecijferdheid 7, Factoren, Machten en Talstelsels : [vertaling via BB] Studiepunten : 1 Categorie Cursusbeheerder

Nadere informatie

Planmatig samenwerken met ouders

Planmatig samenwerken met ouders Ouderparticipatie Team Planmatig samenwerken met ouders Samen vooruit! Tamara Wally Tamara Wally (MSc.) is werkzaam bij de CED- Groep. Ze werkte mee aan de publicatie Samen vooruit, over planmatig werken

Nadere informatie

Interactieve fictie voor talen

Interactieve fictie voor talen Interactieve fictie voor talen Ineke Verheul, Game Onderwijs Onderzoek Mienke Droop, RU Karly van Gorp, RU Conferentie Gamedidactiek Utrecht Interactieve fictie in het VO Aanleiding: vragen van de vo-scholen

Nadere informatie

Ik tel tot 10! Volgens Bartjens Studentendag vrijdag 15 april 2016. Rekendag voor Pabo-studenten Thema: Ik tel tot 10!

Ik tel tot 10! Volgens Bartjens Studentendag vrijdag 15 april 2016. Rekendag voor Pabo-studenten Thema: Ik tel tot 10! Volgens Bartjens Studentendag vrijdag 15 april 2016 Ik tel tot 10! Wat: Rekendag voor Pabo-studenten Thema: Ik tel tot 10! Plaats: CPS, Amersfoort (8 min. lopen vanaf NS Amersfoort-Schothorst) Wanneer:

Nadere informatie

ONDERWIJS EN INNOVATIE OP DE LINDERTE

ONDERWIJS EN INNOVATIE OP DE LINDERTE ONDERWIJS EN INNOVATIE OP DE LINDERTE Onderwijs zoals we dat vroeger kenden, bestaat al lang niet meer. Niet dat er toen slecht onderwijs was, maar de huidige maatschappij vraagt meer van de leerlingen

Nadere informatie

Testdatum 17 maart 2015 Naam deelnemer. Johanna Aartsen Geboortedatum 28 juni 2003 Deelnemersnummer

Testdatum 17 maart 2015 Naam deelnemer. Johanna Aartsen Geboortedatum 28 juni 2003 Deelnemersnummer PO AMN Testdatum 17 maart 2015 Naam deelnemer Johanna Aartsen Geboortedatum 28 juni 2003 Deelnemersnummer 00348567 Zie het productinformatieblad voor een algemene uitleg van de factoren en scores. pagina

Nadere informatie

ENQUÊTE: toetsing op maat

ENQUÊTE: toetsing op maat ENQUÊTE: toetsing op maat Bezoekers van de website van de PO-Raad konden hun mening geven over toetsing op maat. Tussen 22 januari en 6 februari 2013 hebben 201 mensen de enquête volledig ingevuld. De

Nadere informatie

Hoe goed moeten basisschoolleerkrachten rekenen en kunnen ze dat ook? Peter Eskens PABO Haagse Hogeschool

Hoe goed moeten basisschoolleerkrachten rekenen en kunnen ze dat ook? Peter Eskens PABO Haagse Hogeschool Hoe goed moeten basisschoolleerkrachten rekenen en kunnen ze dat ook? Peter Eskens PABO Haagse Hogeschool Doel: open deur op een kier zetten Om een som uit te kunnen leggen moet een leerkracht voldoende

Nadere informatie

Checklist reken- en wiskundeomgeving

Checklist reken- en wiskundeomgeving Checklist reken- en wiskundeomgeving Naam: Ingevuld door: Datum (eerste meting): Datum (tweede meting): Kwaliteitsverbetering doe je zelf Vier stappen In beeld brengen van een kwaliteitsaspect Vul de lijst

Nadere informatie

Interfacultaire Lerarenopleidingen, Universiteit van Amsterdam

Interfacultaire Lerarenopleidingen, Universiteit van Amsterdam Naam auteur(s) Nijenhuis, N Vakgebied Natuurkunde Titel Wiskunde bij Natuurkunde: de afgeleide Onderwerp Wiskunde natuurkunde transfer Opleiding Interfacultaire Lerarenopleidingen, Universiteit van Amsterdam

Nadere informatie

Rapportage sociaal-emotionele ontwikkeling Playing for Success

Rapportage sociaal-emotionele ontwikkeling Playing for Success Rapportage sociaal-emotionele ontwikkeling Playing for Success Leercentrum Nijmegen Oberon, november 2012 1 Inleiding Playing for Success heeft, naast het verhogen van de taal- en rekenprestaties van de

Nadere informatie

Resultaten instaptoetsen Rekenen en Nederlands 2010 Rapportage aan de Profijtscholen

Resultaten instaptoetsen Rekenen en Nederlands 2010 Rapportage aan de Profijtscholen Resultaten instaptoetsen Rekenen en Nederlands 2010 Rapportage aan de Profijtscholen Rapportage: Analyse en tabellen: 4 Februari 2011 Mariëlle Verhoef Mike van der Leest Inleiding Het Graafschap College

Nadere informatie

Wie is de echte rekendocent? Parallellezing 6 december 2011 Congres: Je kunt rekenen op de rekendocent

Wie is de echte rekendocent? Parallellezing 6 december 2011 Congres: Je kunt rekenen op de rekendocent Wie is de echte rekendocent? Parallellezing 6 december 2011 Congres: Je kunt rekenen op de rekendocent Programma Aanleiding Competentieprofiel Nascholing/lerarenopleiding Aanleiding Wat moet ik kennen

Nadere informatie

LIEVERWIJS. kindercoaching & training. kindercoaching basisschool trainingen kindercoach op bestelling. Een rups kan altijd nog een vlinder worden

LIEVERWIJS. kindercoaching & training. kindercoaching basisschool trainingen kindercoach op bestelling. Een rups kan altijd nog een vlinder worden LIEVERWIJS kindercoaching & training kindercoaching basisschool trainingen kindercoach op bestelling Een rups kan altijd nog een vlinder worden Kindercoaching Van Rups naar Vlinder Voor kinderen in de

Nadere informatie

Talig rekenen. Drs. Martin Ooijevaar - Onderwijsadviseur M.ooijevaar@sbzw.nl 0299-783422 @mooijevaar @sbzwtweet SBZW 10-4-2016 2

Talig rekenen. Drs. Martin Ooijevaar - Onderwijsadviseur M.ooijevaar@sbzw.nl 0299-783422 @mooijevaar @sbzwtweet SBZW 10-4-2016 2 SBZW 10-4-2016 1 Talig rekenen Drs. Martin Ooijevaar - Onderwijsadviseur M.ooijevaar@sbzw.nl 0299-783422 @mooijevaar @sbzwtweet SBZW 10-4-2016 2 Onderwerpen Inschatten van beginniveau Taal binnen de rekenles

Nadere informatie

Piramide. Dé educatieve methode voor alle jonge kinderen

Piramide. Dé educatieve methode voor alle jonge kinderen Voor- en vroegschoolse educatie Piramide Piramide Dé educatieve methode voor alle jonge kinderen Geeft jonge kinderen de kans zich optimaal te ontwikkelen Biedt houvast en ruimte voor pedagogisch medewerkers,

Nadere informatie

Techniek? Dat is niks voor mij. Hoe kunnen scholen en bedrijven samen bijdragen aan een betere beeldvorming over en keuze voor bèta en techniek?

Techniek? Dat is niks voor mij. Hoe kunnen scholen en bedrijven samen bijdragen aan een betere beeldvorming over en keuze voor bèta en techniek? Techniek? Dat is niks voor mij. Hoe kunnen scholen en bedrijven samen bijdragen aan een betere beeldvorming over en keuze voor bèta en techniek? Juliette Walma van der Molen Center for Science Education

Nadere informatie

Blik op de methode Kleuterplein

Blik op de methode Kleuterplein Blik op de methode Kleuterplein Gebaseerd op de informatie van www.malmberg.nl. Kleuterplein heeft 6 thema s gericht op de seizoenen en het ontdekken van de wereld. Elk thema is 4 weken in te zetten. Je

Nadere informatie

Kinderspel is wetenschap in de zandbak

Kinderspel is wetenschap in de zandbak Research group River and delta morphodynamics Kinderspel is wetenschap in de zandbak Maarten G. Kleinhans www.geo.uu.nl/fg/mkleinhans Dit verhaal Wat doe ik als wetenschapper inhoud aanpak Wat hebben we

Nadere informatie

Sleuteltermen Stappenplan, belevingswereld, motivatie, boxenstelsel, economie Bibliografische referentie

Sleuteltermen Stappenplan, belevingswereld, motivatie, boxenstelsel, economie Bibliografische referentie ONTWERPRAPPORT Naam auteur Elles Lelieveld Vakgebied Economie Titel De juiste stappen, een onderzoek naar de problemen en oplossingen van opgaven over het boxenstelsel Onderwerp Het aanleren van een stappenplan

Nadere informatie

Het leren van de uitspraak van onbekende klanken van Arabische letters. Interfacultaire Lerarenopleidingen, Universiteit van Amsterdam

Het leren van de uitspraak van onbekende klanken van Arabische letters. Interfacultaire Lerarenopleidingen, Universiteit van Amsterdam ONTWERPONDERZOEK - PAPER 3 ONDERZOEKSINSTRUMENTEN Naam auteur M.H.J. (Mariska) Verbeek-Keizer MA Vakgebied Arabisch Titel صوت العربية / Arabisch De klank van het Onderwerp Het leren van de uitspraak van

Nadere informatie

RAPPORT ONDERZOEK REKENEN-WISKUNDE OBS HET KOMPAS

RAPPORT ONDERZOEK REKENEN-WISKUNDE OBS HET KOMPAS RAPPORT ONDERZOEK REKENEN-WISKUNDE OBS HET KOMPAS School : obs Het Kompas Plaats : Beverwijk BRIN-nummer : 12IF Onderzoeksnummer : 94556 Datum schoolbezoek : 25 mei 2007 Datum vaststelling : 3 september

Nadere informatie