Gratis mini cursus hedge funds

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Gratis mini cursus hedge funds"

Transcriptie

1 Gratis mini cursus hedge funds

2 Heeft u zich (na alle verhalen in het nieuws) altijd al afgevraagd wat Hedge Funds nu eigenlijk zijn en hoe deze fondsen te werk gaan? Dan is deze online cursus Hedge Funds geschikt voor u! In deze cursus maakt u kennis met de basisbeginselen van Hedge Funds en leert u waarom Hedge Funds een waardevolle uitbreiding van uw portefeuille kunnen vormen. Inhoud van cursus (klikbare links) 1. Waar komt de term Hedge Fund vandaan? 2. Wat zijn de 3 belangrijkste voordelen van een belegging in Hedge Funds? Aantrekkelijke rendementen Profiteren van koersdalingen Verbetering risico/ rendement karakteristieken van een standaard beleggingsportefeuille 3. Wat maakt Hedge Funds uniek? 4. Welke doelstelling hanteert een Hedge Fund? 5. Op welke wijze is een Hedge Fund manager betrokken bij haar beleggers? 6. Welke investeringstechnieken gebruiken Hedge Funds? Short Selling Leverage Beleggingsinstrumenten Dynamische handelsstrategie 7. Welke handelsstrategieën hanteren Hedge Funds? Long/Short Equity Managed Futures Fixed Income Arbitrage Equity Market Neutral Event Driven Global Macro Convertible Arbitrage 8. Hoe zijn Hedge Funds gereguleerd? 9. Conclusie Achtergrondartikelen Hedge Funds Definities T: +31 (0) F: +31 (0) E: W: 2

3 1. Waar komt de term Hedge Fund vandaan? In financieel-economische zin betekent hedging het afdekken of verminderen van financiële risico's. Hedge Funds, ook wel alternative investment funds genoemd, zijn dus gericht op het beperken van (markt)risico's. T: +31 (0) F: +31 (0) E: W: 3

4 2. Wat zijn de drie 3 belangrijkste voordelen van een belegging in Hedge Funds? Met een belegging in Hedge Funds kan een investeerder 1) een aantrekkelijk rendement genieten 2) profiteren van koersdalingen en 3) de verhouding tussen risico en rendement van zijn/haar beleggingsportefeuille sterk verbeteren. 2.1 Aantrekkelijke rendementen Hedge Funds noteren gemiddeld gezien een prima rendement. Een gemiddeld Hedge Fund liet over de periode 1990 tot en met 2012 een rendement zien van gemiddeld 11% op jaarbasis (op basis van de statistieken van de HFRI Fund Weighted Composite Index). 2.2 Profiteren van koersdalingen In tegenstelling tot traditionele beleggingsfondsen hebben Hedge Funds niet alleen de mogelijkheid om in te spelen op koersstijgingen maar kunnen zij daarnaast ook profiteren van koersdalingen. Om te profiteren van koersdalingen maken Hedge Funds gebruik van verschillende technieken zoals short selling en derivaten (o.a. opties en futures). 2.3 Verbetering risico/ rendement karakteristieken van een (standaard) beleggingsportefeuille Door opname van Hedge Funds in een beleggingsportefeuille kan een belegger de verhouding tussen risico en rendement van haar totale beleggingsportefeuille (bestaande uit bijvoorbeeld beleggingen in aandelen, obligaties, vastgoed en traditionele beleggingsfondsen) sterk verbeteren. Hedge Funds kunnen het risico van een standaard beleggingsportefeuille verkleinen doordat zij inspelen op en/of zich verzekeren tegen koersdalingen. T: +31 (0) F: +31 (0) E: W: 4

5 3. Wat maakt Hedge Funds uniek? Het unieke karakter van Hedge Funds schuilt met name in de stabiliteit van hun waardeontwikkeling. Ook in periodes waarin tal van negatieve beurssentimenten de koersen nadelig beïnvloeden, hebben een groot aantal Hedge Funds bewezen dat ze zich in positieve zin blijven onderscheiden. Een goede indicatie voor de degelijkheid van deze fondsen is dat grote institutionele beleggers zoals pensioenfondsen, die voorzichtigheid hoog in het vaandel hebben staan, er in toenemende mate hun vermogen in beleggen. T: +31 (0) F: +31 (0) E: W: 5

6 4. Welke doelstelling hanteert een Hedge Fund? Hedge Funds streven ernaar om beleggers onder alle marktomstandigheden een positief resultaat te bieden en om grote verliezen te voorkomen. Met name dit laatste streven wordt door de meeste Hedge Funds met regelmaat benadrukt. Vaak wordt gesteld dat gestreefd wordt naar 'een absoluut voor risico gecorrigeerd rendement met een lage correlatie met de voornaamste financiële markten'. Een andere met regelmaat voorkomende doelstelling is het streven naar 'double-digit returns'. De keuze van een benchmark is voor Hedge Funds ondergeschikt aan de keuze van een streefrendement. T: +31 (0) F: +31 (0) E: W: 6

7 5. Op welke wijze is een Hedge Fund manager betrokken bij haar beleggers? De betrokkenheid van een Hedge Fund manager bij het door hem of haar beheerde fonds is vaak groter dan die van de manager van een traditioneel beleggingsfonds. Deze grotere betrokkenheid kent een aantal oorzaken. Op de eerste plaats is de fondsmanager vrijwel zonder uitzondering zelf investeerder in het fonds. Het persoonlijke belang kan variëren van enkele tienduizenden tot in sommige gevallen miljoenen dollars. Op de tweede plaats bestaat de beloning van de fondsmanager naast een vaste beheervergoeding (management fee, een percentage van het vermogen onder beheer) meestal uit winstdeling. Het belang van het behalen van een positief resultaat wordt hierdoor vergroot, temeer daar vrijwel alle Hedge Funds een systeem hanteren waarbij verliezen uit het verleden eerst dienen te worden goedgemaakt. Op de laatste plaats is de fondsmanager vaak betrokken geweest bij de oprichting van de organisatie. T: +31 (0) F: +31 (0) E: W: 7

8 6. Welke investeringstechnieken gebruiken Hedge Funds? In hun streven naar een absoluut rendement wordt door Hedge Funds gebruik gemaakt van investeringstechnieken die door traditionele fondsen niet of slechts beperkt worden toegepast. Deze technieken omvatten o.a. short selling, het gebruik van leverage, alternatieve beleggingsinstrumenten en een dynamische handelsstrategie. 6.1 Short selling Van short selling is sprake indien een financieel instrument, bijvoorbeeld een aandeel of een obligatie, wordt geleend bij een makelaar waarna vervolgens verkoop plaatsvindt in de markt. Een short positie kan worden ingenomen indien bij een belegger de verwachting bestaat dat de prijs van het betreffende instrument op (korte) termijn zal gaan dalen. In dit geval vindt verkoop plaats tegen een hoge prijs en zal terugkoop tegen een lagere prijs geschieden. Op deze manier kan derhalve worden geprofiteerd van dalende prijzen. Daarnaast kunnen short posities worden ingenomen als 'hedge' voor andere long posities. Uiteraard zal niet iedere short positie winstgevend zijn. Hier ligt dan ook het voornaamste risico van het gebruik van deze techniek. Indien een ingenomen positie een ontwikkeling vertoont tegengesteld aan wat werd verwacht kunnen beleggingsverliezen aanzienlijk oplopen. Terugkoop zal in dit geval plaats dienen te vinden tegen een hogere prijs dan waartegen verkocht was. Toezichthouders staan short selling niet of slechts zeer beperkt toe. Omdat Hedge Funds mede om deze reden slechts beperkt of helemaal niet gereguleerd zijn vormt dit voor deze fondsen geen probleem. Traditionele fondsen staan vrijwel altijd onder toezicht, waardoor het gebruik van short selling wordt bemoeilijkt. 6.2 Leverage Het creëren van een financiële hefboom - ofwel leverage - is een techniek die door Hedge Funds veelvuldig wordt toegepast. Het gebruik van leverage is feitelijk niets anders dan beleggen met geleend geld. Hiertoe kan een directe lening worden aangegaan, waarbij de aangekochte instrumenten als onderpand fungeren, of kan gebruik worden gemaakt van geavanceerde constructies, zoals repurchase agreements of derivaten. Ongeacht de wijze waarop leverage tot stand wordt gebracht leidt het gebruik van deze techniek tot een hoger verwacht beleggingsrendement (positief effect), maar tevens tot een grotere volatiliteit van fondsresultaten (negatief effect). Rendementen in winstmaanden worden 'versterkt' zolang het beleggingsrendement hoger is dan de rente die over het geleende vermogen moet worden betaald. Echter, leverage heeft een negatief effect in maanden waarin het beleggingsrendement lager is dan de vereiste leenrente. Met name in maanden waarin grote beleggingsverliezen worden geleden kan dit effect voor serieuze problemen zorgen. T: +31 (0) F: +31 (0) E: W: 8

9 6.3 Beleggingsinstrumenten Door Hedge Funds wordt op grote schaal gebruik gemaakt van afgeleide financiële instrumenten, zogenaamde derivaten. Hierbij moet niet alleen worden gedacht aan 'eenvoudige' derivaten zoals opties of futures contracten, maar ook aan geavanceerde producten waaronder credit default swaps, swaptions en collars. Derivaten kunnen worden gebruik ten behoeve van hedging of voor het innemen van speculatieve posities als alternatief voor een 'outright' long of short positie. Daarnaast investeren Hedge Funds met regelmaat in financiële producten waar traditionele fondsen aanzienlijk minder of zelfs vrijwel geen gebruik van maken. Voorbeelden zijn mortgage- of asset backed securities, distressed of high yield bonds en converteerbare obligaties. Vaak specialiseren Hedge Fund managers zich, door middel van een bepaalde strategie, in het investeren in één van deze specifieke producten. 6.4 Dynamische handelsstrategie Hedge Funds hanteren veel meer dan traditionele beleggingsfondsen een dynamische handelsstrategie. Ingenomen posities worden relatief korte tijd aangehouden, waarna verkoop (of - in geval van short posities - terugkoop) plaatsvindt. Het besluit om te verkopen kan het gevolg zijn van het subjectieve oordeel van een fondsmanager (zijn of haar ervaring leert dat verkoop verstandig is), maar kan ook een reactie zijn op het bereiken van een stoploss limiet of profit target. Deze 'handelsgeest' is overigens niet verwonderlijk als wordt bedacht dat Hedge Fund managers vaak een achtergrond hebben als handelaar op de trading desk (ook wel prop desk genoemd) van grote financiële instellingen. Traditionele beleggingsfondsen daarentegen maken in de regel gebruik van een buy-andhold strategie: ingenomen posities worden vaak vele maanden in portefeuille gehouden. T: +31 (0) F: +31 (0) E: W: 9

10 7. Welke handelsstrategieën hanteren Hedge Funds? Naast de investeringstechnieken zijn er een aantal duidelijk te onderscheiden strategieën. Deze strategieën omvatten long/short equity, event driven, managed futures, fixed income arbitrage, equity market neutral, global macro en convertible arbitrage. 7.1 Long/short equity Long short equity Hedge Fund managers combineren long aandelen posities met individuele short posities of aandelenindex opties. Afhankelijk van marktomstandigheden kan binnen de totale portefeuille per saldo zowel een netto long positie (waarde van de long posities overtreft de absolute waarde van de short posities) als een netto short positie (absolute waarde short posities overtreft de waarde van de long posities) worden aangehouden. In tijden van opgaande aandelenmarkten wordt doorgaans een netto long positie aangehouden terwijl in perioden van dalende aandelenmarkten een netto short positie wordt ingenomen. merger arbitrageurs zijn gespecialiseerd in de laatste genoemde subcategorie. Zij zetten in op het al dan niet doorgaan van een aangekondigde fusie of overname. Zo wordt een long positie in de over te nemen partij gecombineerd met een short positie in de overnemende partij als de verwachting is dat een aangekondigde overname uiteindelijk doorgevoerd wordt, terwijl tegenovergestelde posities worden ingenomen bij een verwachte mislukking. 7.2 Managed futures Hedge Funds gespecialiseerd in de strategie managed futures, ook wel commodity trading advisors (CTA s) genoemd, proberen met behulp van termijncontracten zogenaamde futures te profiteren van trends in financiële markten wereldwijd. Daartoe worden futures ingenomen op onder meer aandelen, vastrentende waarden en valuta s, maar ook op zogenaamde commodities zoals graan, goud, olie en gas. Binnen de stijl wordt onderscheid gemaakt tussen opportunistische en kwantitatieve, modelmatige strategieën. Kenmerkend voor een opportunistische benadering zijn een fundamentele analyse en een lange beleggingshorizon. Bij een kwantitatieve benadering daarentegen wordt gebruik gemaakt van geavanceerde statistische computermodellen en is de positieduur kort. 7.3 Fixed income arbitrage Fixed Income arbitrageurs pogen door middel van long en short posities in vastrentende waarden en/of gerelateerde derivaten onevenwichtigheden tussen deze instrumenten uit te buiten. Een dergelijke gecombineerde positie is gebaseerd op een historische en veelal wiskundig aantoonbaar verband tussen vastrentende waarden en de specifieke toekomstverwachtingen van de manager wat betreft deze historische verbanden. 7.4 Equity market neutral De strategie Equity Market Neutral is gericht op de inname van long posities in ondergewaardeerde aandelen en short posities in overgewaardeerde aandelen. Voor de T: +31 (0) F: +31 (0) E: W: 10

11 selectie van aandelen wordt gebruik gemaakt van kwantitatieve en/of kwalitatieve modellen. Deze modellen screenen voortdurend een groot aantal aandelen. Belangrijkste kenmerk van de strategie is het streven naar een portefeuille die ongevoelig is voor marktontwikkelingen. Dit houdt in dat geprobeerd wordt long en short posities in evenwicht te houden wat betreft uiteenlopende marktrisico s. 7.5 Event driven Event driven hedge funds richten zich op specifieke bedrijfsgebeurtenissen zoals een faillissement, financiële herstructurering, afstoting van een bedrijfsonderdeel of een overname. Zogenaamde merger arbitrageurs zijn gespecialiseerd in de laatste genoemde subcategorie. Zij zetten in op het al dan niet doorgaan van een aangekondigde fusie of overname. Zo wordt een long positie in de over te nemen partij gecombineerd met een short positie in de overnemende partij als de verwachting is dat een aangekondigde overname uiteindelijk doorgevoerd wordt, terwijl tegenovergestelde posities worden ingenomen bij een verwachte mislukking. 7.6 Global macro Hedge Funds gespecialiseerd in de strategie global macro kenmerken zich door een doorgaans hoog vermogen onder beheer dat flexibel ingezet wordt op verschillende financiële markten wereldwijd. Geprobeerd wordt de terugkeer van een markt naar een evenwichtstoestand te timen. Een macro economische situatie met veel onevenwichtigheden schept mogelijkheden voor global macro Hedge Funds. 7.7 Convertible arbitrage Hedge Funds met een focus op convertible arbitrage proberen te profiteren van prijsongelijkheden tussen de koers van een converteerbaar instrument en de bijhorende onderliggende waarde. Binnen de meest klassieke vorm van convertible arbitrage wordt een long (koop) positie in een converteerbare obligatie gecombineerd met een short (verkoop) positie in het onderliggende aandeel. T: +31 (0) F: +31 (0) E: W: 11

12 8. Hoe zijn Hedge Funds gereguleerd? Hedge Funds zijn veelal ongereguleerde beleggingsfondsen. Overigens is deze afwezigheid van toezicht voornamelijk van toepassing op fondsen die in de Verenigde Staten of offshore (Cayman Islands, Bermuda, Bahamas, e.d.) zijn gevestigd. In een groot aantal Europese landen (waaronder Nederland) kennen Hedge Funds namelijk dezelfde regulering als traditionele beleggingsfondsen. Voor Amerikaanse beleggingsfonds betekent een regulering in het kader van de Investment Companies Act 1940 over het algemeen een te grote beperking bij het uitvoeren van hun werkzaamheden. Om deze reden wordt vaak een beroep gedaan op een uitzonderingsbepaling in de wetgeving waardoor een Hedge Fund niet als beleggingfonds wordt beschouwd. Consequentie hiervan is wel dat aan potentiële investeerders strenge eisen dienen te worden gesteld, met name aan de hoogte van het eigen vermogen en de minimaal vereiste investering in een fonds, en dat de keuze van een juridische structuur van belang is. Amerikaanse Hedge Fund managers die hun producten willen aanbieden aan niet- Amerikaanse investeerders kiezen om fiscale redenen voor de oprichting van een fonds op een zogenaamde offshore lokatie, zoals de Cayman Islands, Bermuda of de Bahamas. Ook de Nederlandse Antillen komen in dit kader in aanmerking, hoewel het aantal Hedge Funds op deze locatie relatief klein is. Bijkomend voordeel van vestiging op een offshore locatie is dat door toezichthouders over het algemeen weinig eisen worden gesteld aan de beheerder van een fonds. T: +31 (0) F: +31 (0) E: W: 12

13 9. Conclusie Een Hedge Fund is een beperkt gereguleerd beleggingsfonds dat een dynamische handelsstrategie hanteert, waarbinnen gebruik wordt gemaakt van short selling, leverage en derivaten, afhankelijk van de strategie van het fonds. Doordat Hedge Funds de flexibiliteit hebben om ook te profiteren van koersdalingen kunnen Hedge Funds het risico van een standaard beleggingsportefeuille (bestaande uit bijvoorbeeld aandelen, obligaties en vastgoed) aanzienlijk terugbrengen. Daarnaast hebben Hedge Funds over een lange periode gemiddeld een aantrekkelijk rendement laten zien. De manager van het Hedge Fund ontvangt in de regel een vergoeding die naast een vaste beheervergoeding bestaat uit winstdeling. Om voor winstdeling in aanmerking te komen dient een manager echter wel eventuele verliezen uit het verleden volledig weggewerkt te hebben. Verder is de portefeuillemanager vaak zelf ook persoonlijk belegd in zijn/haar eigen Hedge Funds. Boven alles is een Hedge Fund een fonds dat een absolute rendementsdoelstelling nastreeft. T: +31 (0) F: +31 (0) E: W: 13

14 Achtergrondartikelen Hedge Funds 1. Ontstaansgeschiedenis van Hedge Funds 2. Statistische kenmerken van Hedge Funds: scheefheid en kurtosis 3. Hedge Funds in aandelen en obligatie portefeuilles 4. Consistentie van Hedge Fund rendementen: de werkelijke waarde van een track record 5. Hedge Fund diversificatie: wat is effectief gediversifieerd? 6. Hedge Funds als laatste redmiddel T: +31 (0) F: +31 (0) E: W: 14

15 1. Ontstaansgeschiedenis van Hedge Funds Voor een ieder die een blik werpt op de eerste vijftig jaar van het leven van Alfred Winslow Jones is het ongetwijfeld moeilijk te geloven dat juist deze man uiteindelijk officieus beschouwd wordt als de grondlegger van de Hedge Fund industrie. Toch was het deze Jones die in 1949 het eerste, echte Hedge Fund introduceerde. Alfred Winslow Jones werd geboren in 1900 in Australië maar keerde reeds op jonge leeftijd met zijn van oorsprong Amerikaanse familie terug naar de Verenigde Staten. Na in 1923 te zijn afgestudeerd aan de Harvard Business School kwam Jones uiteindelijk via een aantal omzwervingen, waaronder een baan als Amerikaans diplomaat in Nazi Duitsland en als journalist tijdens de Spaanse Burgeroorlog, terecht bij Fortune Magazine waar hij gedurende de tweede wereldoorlog werkte als redacteur. In 1949, Jones werkte inmiddels als freelance journalist, kwam hij tijdens het schrijven van een artikel in opdracht van Fortune Magazine met als thema de mogelijkheid om financiële markten te voorspellen, op het idee om een eigen, uniek, beleggingsfonds te introduceren. Een opvallend besluit aangezien hij tijdens zijn gevarieerde carrière tot op dat moment geen enkele ervaring als vermogensbeheerder of financieel analist had opgedaan. Ondanks deze beperking zou zijn fonds in de daarna volgende jaren uitgroeien tot één van de succesvolste beleggingsfondsen aller tijden. De strategie van Jones werd gekenmerkt door het combineren van long posities in aandelen die naar zijn mening ondergewaardeerd waren met short posities in overgewaardeerde aandelen. Voor de long posities werd gebruik gemaakt van leverage, teneinde een hoger resultaat tot stand te brengen. Zijn beloning bestond uit een percentage van de door zijn fonds behaalde winsten (incentive fee). Bovendien was US$ van het startvermogen van US$ door Jones zelf ingebracht, vrijwel zijn gehele eigen vermogen op dat moment. De resultaten van het fonds van Jones bleven lange tijd onopgemerkt, totdat in 1966 in Fortune Magazine een artikel verscheen van de hand van Carol Loomis getiteld The Jones Nobody Keeps up With. In dit artikel beschreef Loomis hoe het fonds van Jones over de voorbije jaren alle bekende beleggingsfondsen had weten te verslaan. De publicatie zorgde voor de nodige commotie in de investeringswereld en leidde in de daarna volgende jaren tot de introductie van vele tientallen fondsen met een vergelijkbare strategie als het product van Jones. Echter, slechts enkele van deze fondsen wisten de roerige en volatiele jaren 70 te overleven. Onder hen bevond zich een aantal thans legendarische fondsbeheerders, waaronder Michael Steinhardt en George Soros. Het fonds van Jones was een echt Hedge Fund in de zin dat de short posities in portefeuille fungeerden als een Hedge tegen het (aandelen)marktrisico op long posities. Deze posities zorgden voor de nodige bescherming in dalende markten, waarmee de goede resultaten van het fonds mede worden verklaard. Om zijn strategie te kunnen implementeren maakte Jones gebruik van een Limited Partnership, een juridische structuur die hem vrijstelde van T: +31 (0) F: +31 (0) E: W: 15

16 registratie als investment company in het kader van de Amerikaanse Investment Companies Act Consequentie hiervan was dat participaties in zijn partnership niet publiekelijk mochten worden aangeboden (private placement) en dat een hoge minimum investering verplicht was. De keuze voor deze structuur was het gevolg van het feit dat een echte geregistreerde investment company geen gebruik mocht (en mag) maken van technieken als short selling en leverage die juist zo kenmerkend en noodzakelijk waren voor de strategie van Jones. Ook de Hedge Funds die in de jaren na publicatie van het artikel van Loomis werden geïntroduceerd maakten gebruik van deze zelfde juridische structuur. De sterke opkomst van financiële derivaten, waaronder opties, swaps en futures, in de jaren 70 en 80 leidde niet alleen tot een sterke groei van de markt voor deze producten, maar ook tot de introductie van beleggingsfondsen die op grote schaal investeerden in deze en andere moderne financiële instrumenten. Deze fondsen waren in de regel georganiseerd als limited partnership en werden om die reden al snel bestempeld als Hedge Fund, hoewel de strategieën vrijwel geen enkele overeenkomst vertoonden met de strategie van het oorspronkelijk Hedge Fund van Alfred Jones. Bovendien was ook een financiële Hedge lang niet altijd aanwezig. De classificatie van deze fondsen als Hedge Fund werd dan ook voornamelijk ingegeven door de gekozen juridische structuur. Hoe verging het met Alfred Winslow Jones? Jones zelf overleed in 1989 op 89-jarige leeftijd, maar de door hem in 1949 opgerichte firma, A.W. Jones & Co., bestaat nog steeds. T: +31 (0) F: +31 (0) E: W: 16

17 2. Statistische kenmerken van Hedge Funds: scheefheid en kurtosis Titel onderzoek: Stocks, Bonds and Hedge Funds: Not A Free Lunch! Auteurs: Gaurav S. Amin en Harry M. Kat De twee meest in het oog springende en meest gehanteerde statistieken bij het beoordelen van een beleggingsportefeuille zijn het gemiddelde rendement en de standaardafwijking. Een hoger gemiddeld rendement wordt geprefereerd boven een lager, terwijl voor de standaardafwijking het tegenovergestelde geldt. Minder bekende, maar zeker niet onbelangrijke kengetallen, zijn de scheefheidsmaat (ook wel het exces genoemd) en de kurtosis. Met de scheefheidsmaat wordt de mate van symmetrie waarmee rendementen rond het gemiddelde verspreid liggen weergegeven. Een skewness van nul betekent dat rendementen boven en onder het gemiddelde met gelijke kans optreden. Indien het gemiddeld rendement bijvoorbeeld 1% per maand bedraagt is de kans op een rendement van 0,75% (= 1% - 0,25%) gelijk aan de kans op een rendement van 1,25% (= 1% + 0,25%). Een negatieve scheefheidsmaat duidt op een grote kans op kleine positieve rendementen in de buurt van het gemiddelde, maar tevens op de mogelijkheid van grote uitschieters naar beneden, zij het dat een dergelijke gebeurtenis met een kleine kans optreedt (maar wel groter dan bij een symmetrische verdeling). Voor een positieve scheefheidsmaat geldt uiteraard het tegenovergestelde. Over het algemeen zullen beleggers een voorkeur hebben voor een relatief hogere waarde van de scheefheidsmaat omdat de kans op een enkele grote uitschieter naar boven verhoudingsgewijs groot is. Het andere kengetal, kurtosis, is zo mogelijk nog lastiger om intuïtief te begrijpen. Simpel gesteld wordt hiermee de clustering van rendementen rond het gemiddelde en in de uiteinden van een rendementsverdeling (outliers) weergegeven. Een grote waarde (>3) van de kurtosis duidt op een ophoping van rendementen rond het gemiddelde, en daarmee een grote kans op gemiddelde rendementen, en op een redelijk groot aantal rendementen op grote afstand van dit gemiddelde. De kurtosis zegt verder echter niets over de richting (naar boven of naar beneden) waarin deze uitschieters zullen plaatsvinden. Hierover geeft de eerder besproken scheefheidsmaat uitsluitsel. Voor kurtosis geldt over het algemeen dat een lagere waarde (<=3) beter en derhalve gewenst is. Harry Kat en Gaurav Amin, beide verbonden aan het ISMA Centre van de Universiteit van Reading (UK), hebben onderzoek gedaan naar de mate waarin skewness en kurtosis veranderen bij toevoeging van Hedge Funds aan een traditionele beleggingsportefeuille bestaande uit aandelen (S&P500) en obligaties (Salomon Bond Index). Gebruik makend van data afkomstig uit de TASS Hedge Fund database wordt door steeds willekeurig twintig fondsen te selecteren uit 455 individuele fondsen een groot aantal Hedge Fund portefeuilles samengesteld. Deze Hedge Fund portefeuilles worden vervolgens gekoppeld aan de aandelen- en obligatieindices waarbij het gewicht van Hedge Funds geleidelijk wordt T: +31 (0) F: +31 (0) E: W: 17

18 vergroot, terwijl de traditionele beleggingen in gewicht afnemen. Steeds opnieuw worden het gemiddelde maandrendement, de standaardafwijking, de scheefheid en de kurtosis van deze portefeuilles berekend. Uit de resultaten van Kat en Amin volgt dat toevoeging van Hedge Funds aan een portefeuille bestaande uit aandelen en obligaties leidt tot een stijging van het gemiddelde maandrendement en (als gevolg van lage onderlinge correlatie) een daling van de standaardafwijking, twee door beleggers gewaardeerde ontwikkelingen. Echter, ook de skewness blijkt af te nemen terwijl de kurtosis toeneemt, hetgeen in de regel als minder positief wordt beschouwd. Dit verschijnsel doet zich met name voor indien uitsluitend in aandelen en Hedge Funds wordt belegd. Wat verder uit het onderzoek volgt is dat de effecten van toevoeging van Hedge Funds aan een traditionele portefeuille pas merkbaar zijn indien een substantieel deel van het vermogen (minimaal zo n 25%-30%) in deze fondsen wordt geïnvesteerd. Bij een kleiner gewicht zijn de positieve (toename gemiddeld rendement en daling standaardafwijking) en negatieve (afname scheefheid en toename kurtosis) niet of nauwelijks merkbaar. Concluderend kan worden gesteld dat toevoeging van Hedge Funds inderdaad lijkt te leiden tot de in de praktijk veelvuldig geciteerde effecten: een hoger gemiddeld maandrendement met een lager risico (en dus een toename van de befaamde Sharpe ratio). Echter, tegelijkertijd treedt er een - wat minder gunstige - verandering in de verdeling van mogelijke rendementen op, terwijl in de praktijk meestal impliciet een symmetrische verdeling wordt verondersteld. Het is overigens wel van belang om op te merken dat Amin en Kat in hun onderzoek gebruik maken van willekeurig geselecteerde fondsen uit de TASS database. Aangezien het gewicht van long/short equity fondsen in deze database vrij groot is (zo n 44%) is het dus zeer waarschijnlijk dat de samengestelde portefeuilles een groot aantal van dergelijke fondsen bevatten en de kengetallen derhalve in belangrijke mate beïnvloed worden door ontwikkelingen in aandelenmarkten. De onderzoeksresultaten moeten derhalve met enige voorzichtigheid worden betracht. T: +31 (0) F: +31 (0) E: W: 18

19 3. Hedge Funds in aandelen en obligatie portefeuilles Titel onderzoek: taking the sting out of hedge funds Auteurs: Harry Kat Bekend is dat toevoeging van Hedge Funds aan een portefeuille bestaande uit aandelen (en obligaties) leidt een verbetering van het risicoprofiel indien uitsluitend wordt gekeken naar gemiddeld rendement en standaardafwijking. Uit onderzoek van Harry Kat (zie: Statistische kenmerken van Hedge Funds: scheefheid en kurtosis) is echter gebleken dat hier tegenover een verslechtering van risicoprofiel staat als gevolg van toename van negatieve scheefheid (vergroting van de kans op een groot, negatief rendement) en positieve kurtosis (vergroting van de kans op uitschieters ). In een recent gepubliceerd onderzoeksrapport analyseert Kat de mogelijkheid om dit effect te reduceren door gebruik te maken van out-of-the-money put opties op de S&P500 index. In het onderzoek worden aandelen vertegenwoordigd door de S&P500 index, obligaties door de 10-jaars Salomon Brothers Government Bond index terwijl maandrendementen van put opties worden verkregen door aan het begin van iedere maand een out-of-the-money put op de S&P500 index die afloopt in de volgende maand te kopen en vervolgens aan het begin van een nieuwe maand weer te verkopen. De Tass database tot slot fungeert als uitgangspunt bij het samenstellen van Hedge Fund rendementen. De beschikbare dataset wordt allereerst gecorrigeerd voor survivorship bias (te hoge rendementen bij statistische analyses), waarna willekeurig 500 Hedge Fund portefeuilles worden samengesteld. De portefeuille waarvan de kengetallen (gemiddelde, standaardafwijking, scheefheid en kurtosis) het dichtst in de buurt komen van de mediaan per kengetal wordt vervolgens gebruikt in de rest van het onderzoek. Verondersteld wordt steeds dat transactiekosten niet relevant zijn. Kat concludeert dat scheefheid uit een portefeuille bestaande uit uitsluitend aandelen (S&P500) kan worden verwijderd door steeds ongeveer 1,95% van het beschikbare vermogen in put-opties te investeren. Dit gaat uiteraard ten koste van rendement en standaardafwijking. De standaardafwijking van de oorspronkelijke portefeuille kan worden hersteld door gebruik te maken van een hefboom (kosten verondersteld op 4% per jaar) van 57% (per 1,00 wordt 0,57 bijgeleend). Het gemiddelde jaarrendement is uiteindelijk 0,5% lager, de prijs die wordt betaald voor het creëren van meer symmetrie (minder scheefheid). Voor een portefeuille bestaande uit uitsluitend Hedge Funds wordt dezelfde procedure toegepast. Investering van 0,54% in put opties leidt tot eliminatie van scheefheid. Om de standaardafwijking terug naar het oude niveau te brengen is een hefboom van 13% vereist. Het verwachte rendement per jaar daalt met 0,6%. De vereiste investering in opties voor een portefeuille waarin aandelen én Hedge Funds zijn opgenomen is afhankelijk van het gewicht van Hedge Funds ten opzichte van aandelen. Op geen enkel moment is echter een investering van meer dan 2% in put opties noodzakelijk. De vereiste hefboom varieert van 13% tot 77%, terwijl het verlies in verwacht rendement uiteenloopt van 0,3% tot 0,9% per jaar. Voor een portefeuille bestaande uit aandelen, Hedge Funds en obligaties (waarbij aandelen en obligaties steeds een gelijk T: +31 (0) F: +31 (0) E: W: 19

20 gewicht hebben) geldt een vergelijkbaar resultaat. Eliminatie van scheefheid gaat in deze situatie wel gepaard met een groter verlies in gemiddeld jaarrendement (0,4% tot 2% per jaar). In plaats van eliminatie van totale scheefheid kan ook worden gekozen voor uitsluitend eliminatie van de additionele scheefheid die ontstaat bij toevoeging van Hedge Funds. Zowel de vereiste hefboom als de kosten blijken aanzienlijk lager. Het is al lange tijd bekend dat als gevolg van lage onderlinge samenhang van rendementen het combineren van aandelen, obligaties en Hedge Funds kan leiden tot een portefeuille met een aantrekkelijk risicoprofiel. Meestal wordt hierbij alleen gekeken naar rendement en risico (standaardafwijking). In eerder onderzoek (zie: Statistische kenmerken van Hedge Funds: scheefheid en kurtosis) is door Kat uitvoerig aangetoond dat twee andere karakteristieken van een rendementsverdeling scheefheid en kurtosis een minder gunstige ontwikkeling vertonen bij combinatie van eerder genoemde instrumenten. Toevoeging van een kleine put-optiepositie blijkt laatstgenoemd probleem aanzienlijk te kunnen verkleinen. De prijs die hiervoor betaald moet worden is een lager gemiddeld rendement.(bron: T: +31 (0) F: +31 (0) E: W: 20

Verder zien. Meer weten.

Verder zien. Meer weten. Verder zien. Meer weten. 1 EEN SOLIDE LANGETERMIJN BELEGGING Dankzij de gebundelde expertise van topbeleggers 2 De beste beleggers voor de beste resultaten Toegang tot de meest exclusieve fondsen ter wereld

Nadere informatie

Aanpassing Prospectussen Aegon, AEAM en Aegon Paraplu 1 Funds Per 1 augustus 2016

Aanpassing Prospectussen Aegon, AEAM en Aegon Paraplu 1 Funds Per 1 augustus 2016 Aanpassing Prospectussen Aegon, AEAM en Aegon Paraplu 1 Funds Per 1 augustus 2016 Per 1 augustus 2016 voert de beheerder van de Aegon Funds, de AEAM Funds en de Aegon Paraplu 1 Funds, Aegon Investment

Nadere informatie

Verder zien. Meer weten. 1 EEN SOLIDE LANGETERMIJN BELEGGING Dankzij de gebundelde expertise van topbeleggers 2 De beste beleggers voor de beste resultaten Toegang tot de meest exclusieve fondsen ter wereld

Nadere informatie

2. STrUCTUUr 3. De BeHeerDer Michiel Goris (1956)

2. STrUCTUUr 3. De BeHeerDer Michiel Goris (1956) 1. profiel Het MM Fortune Fund ( hierna: het fonds) is een open-end beleggingsfonds voor gemene rekening, opgericht op 15 april 2008 en gevestigd te Rijswijk. Een fonds voor gemene rekening is geen rechtspersoon

Nadere informatie

Theta Legends Fund Unieke toegang tot legendarische beleggingsfondsen

Theta Legends Fund Unieke toegang tot legendarische beleggingsfondsen Theta Legends Fund Unieke toegang tot legendarische beleggingsfondsen Theta Legends Fund Theta Legends Fund is een fund of hedge funds met de volgende kenmerken: Toegang. Theta Capital geeft toegang tot

Nadere informatie

Hedging matters. Waardeverloop indices januari 1994 - juni 2002. - jan-94 okt-94 jul-95 apr-96 jan-97 okt-97 jul-98 apr-99 jan-00 okt-00 jul-01 apr-02

Hedging matters. Waardeverloop indices januari 1994 - juni 2002. - jan-94 okt-94 jul-95 apr-96 jan-97 okt-97 jul-98 apr-99 jan-00 okt-00 jul-01 apr-02 Hedging matters jaargang 2 nummer 3 derde kwartaal 2002 In deze editie De markt: herstel blijft nog uit wederom groei hedge fund vermogen Kort nieuws: MSCI lanceert hedge fund indices Wetenschap: Analyse

Nadere informatie

Consumentenbrief beleggingen van. Tielkemeijer & Partners Vermogensbeheer

Consumentenbrief beleggingen van. Tielkemeijer & Partners Vermogensbeheer Consumentenbrief beleggingen van Tielkemeijer & Partners Vermogensbeheer Introductie Een groot aantal brancheorganisaties waaronder DSI, DUFAS, NVB, VBA en VV&A hebben het initiatief genomen om Consumentenbrief

Nadere informatie

ETF s als bouwblokken voor een goed gespreide portefeuille Kant-en-klaar indexbeleggen

ETF s als bouwblokken voor een goed gespreide portefeuille Kant-en-klaar indexbeleggen ETF s als bouwblokken voor een goed gespreide portefeuille Kant-en-klaar indexbeleggen Vrijdag 22 april 2016 Wie geeft deze presentatie? Martijn Rozemuller Voormalig arbitrage handelaar bij Optiver Oprichter

Nadere informatie

Waardeverloop indices

Waardeverloop indices jaargang 3 nummer 1 eerste kwartaal 2003 In deze editie De markt: een terugblik op 2002 Nieuws en achtergrond: fund of funds in Nederland kort nieuws Wetenschap: 10 wijsheden over hedge funds de markt

Nadere informatie

Byloshi Investment Fund Jaarverslag 2011. Aangeboden door

Byloshi Investment Fund Jaarverslag 2011. Aangeboden door Byloshi Investment Fund Jaarverslag 2011 Aangeboden door Datum: 31 maart 2012 Inhoudsopgave Inhoudsopgave 2 1 Verslag van de beheerder 3 1.1 Byloshi Investments 3 1.2 Byloshi Earth 3 1.2.1 Portefeuillesamenstelling

Nadere informatie

Participantenvergaderingen AHPF

Participantenvergaderingen AHPF Welkom op de participantenvergadering van het Alpha High Performance Fund (AHPF); Datum: 12 september 2013 1 Agenda: Opening door de voorzitter; Ontwikkelingen All Markets Fund; Ontwikkelingen Alpha Global

Nadere informatie

Verhoog het rendement en verlaag het risico met ETF s. Hoe bouwt u eenvoudig een gespreide beleggingsportefeuille tegen lage kosten

Verhoog het rendement en verlaag het risico met ETF s. Hoe bouwt u eenvoudig een gespreide beleggingsportefeuille tegen lage kosten Verhoog het rendement en verlaag het risico met ETF s Hoe bouwt u eenvoudig een gespreide beleggingsportefeuille tegen lage kosten 8 oktober 2015 Wie geeft deze presentatie? Martijn Rozemuller Oprichter

Nadere informatie

ING Dynamic Mix Fondsen Vol vertrouwen aan uw vermogen bouwen

ING Dynamic Mix Fondsen Vol vertrouwen aan uw vermogen bouwen ING Fondsen Vol vertrouwen aan uw vermogen bouwen Zoekt u een aantrekkelijke manier voor vermogensopbouw zonder veel omkijken? Dan zijn de ING Fondsen wellicht iets voor u. ING Fondsen als een moderne,

Nadere informatie

Op welke beleggingsstrategie baseert de beleggingsonderneming haar dienstverlening? Antwoord:

Op welke beleggingsstrategie baseert de beleggingsonderneming haar dienstverlening? Antwoord: Om beleggingsondernemingen goed met elkaar te vergelijken is o.a. inzicht in het beleggingsproces een belangrijke maatstaf. Door vragen te stellen over het beleggingsbeleid krijgt u een goed beeld van

Nadere informatie

Performance Update. Legends Fund houdt verliezen beperkt in uiterst volatiele markten

Performance Update. Legends Fund houdt verliezen beperkt in uiterst volatiele markten Performance Update Augustus 2015: -2.68% Legends Fund houdt verliezen beperkt in uiterst volatiele markten Augustus 2015 gaat de boeken in als een van de meest volatiele maanden in aandelenmarkten van

Nadere informatie

Alternatieve beleggingsproducten verdienen een volwaardige plaats in uw portefeuille. KBC-Alternatieve Beleggingen

Alternatieve beleggingsproducten verdienen een volwaardige plaats in uw portefeuille. KBC-Alternatieve Beleggingen Alternatieve beleggingsproducten verdienen een volwaardige plaats in uw portefeuille KBC-Alternatieve Beleggingen KBC-Alternatieve Beleggingen Deze brochure gaat over alternatieve beleggingsvormen. De

Nadere informatie

Risico pariteit -1- 1 Aandelen Wereldwijd Ontwikkelde Markten - MSCI World Index MSCI Daily Net TR World Euro, Aandelen Wereldwijd

Risico pariteit -1- 1 Aandelen Wereldwijd Ontwikkelde Markten - MSCI World Index MSCI Daily Net TR World Euro, Aandelen Wereldwijd Risico pariteit Risico pariteit is een techniek die wordt ingezet om de risico s in een beleggingsportefeuille te reduceren. Sinds 2008 heeft risico pariteit om drie redenen veel aandacht gekregen: 1.

Nadere informatie

Binaire opties termen

Binaire opties termen Binaire opties termen Bij het handelen in binaire opties zijn er termen die bekend of onbekend in de oren klinken. Als voorbereiding is het dan ook handig om op de hoogte te zijn van de verschillende termen

Nadere informatie

Halfjaarbericht eerste helft 1997 ABN AMRO Asset Management TOTAAL BEHEERD VERMOGEN TOEGENOMEN MET 21 PROCENT

Halfjaarbericht eerste helft 1997 ABN AMRO Asset Management TOTAAL BEHEERD VERMOGEN TOEGENOMEN MET 21 PROCENT Amsterdam, 11 juli 1997 Halfjaarbericht eerste helft 1997 ABN AMRO Asset Management TOTAAL BEHEERD VERMOGEN TOEGENOMEN MET 21 PROCENT Totaal vermogen beheerd door ABN AMRO Asset Management wereldwijd in

Nadere informatie

Robeco Emerging Conservative Equities

Robeco Emerging Conservative Equities INVESTMENT OPPORTUNITY oktober 2013 Voor professionals INTERVIEW MET PORTFOLIO MANAGER PIM VAN VLIET Robeco Emerging Conservative Equities Beleggen in opkomende markten met een lagere kans op grote koersdalingen.

Nadere informatie

NN Dynamic Mix Fondsen Vol vertrouwen aan uw vermogen bouwen

NN Dynamic Mix Fondsen Vol vertrouwen aan uw vermogen bouwen NN Fondsen Vol vertrouwen aan uw vermogen bouwen Zoekt u een aantrekkelijke manier voor vermogensopbouw zonder veel omkijken? Dan zijn de NN Fondsen wellicht iets voor u. NN Fondsen als een moderne, heldere

Nadere informatie

Persbericht ABP, eerste halfjaar 2008

Persbericht ABP, eerste halfjaar 2008 Persbericht ABP, eerste halfjaar 2008 Hoofdpunten Rendement over eerste helft 2008 is 5,1%. De dekkingsgraad is medio 2008 uitgekomen op 132%. De kredietcrisis eist zijn tol. Vooral aandelen en onroerend

Nadere informatie

Unlimited Speeders. Achieving more together

Unlimited Speeders. Achieving more together Unlimited Speeders Achieving more together Unlimited Speeders: Beleg met een hefboom 3 Unlimited Speeders: Beleg met een hefboom Snel en eenvoudig beleggen met een geringe investering? Inspelen op een

Nadere informatie

AG8! Derivatentheorie Les2! Furtures & Forwards. 16 september 2010

AG8! Derivatentheorie Les2! Furtures & Forwards. 16 september 2010 AG8! Derivatentheorie Les2! Furtures & Forwards 16 september 2010 1 Agenda Duration & convexity (H4 8+ 9) Futures en Forwards (H2) Hedging met Futures en Forwards (H3) Waardering Futures en Forwards (H5)

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Huntsman Rozenburg Beleggingsplan 2011

Stichting Pensioenfonds Huntsman Rozenburg Beleggingsplan 2011 Stichting Pensioenfonds Huntsman Rozenburg Beleggingsplan 2011 April 2011 ING Investment Management / ICS Inleiding Jaarlijks stelt het Bestuur van de Stichting Pensioenfonds Huntsman Rozenburg (Huntsman)

Nadere informatie

Risicoprofielen voor Vermogensbeheer A la Carte

Risicoprofielen voor Vermogensbeheer A la Carte Risicoprofielen voor Vermogensbeheer A la Carte Inleiding Onze risicoprofielen 1. Wat is een risicoprofiel? 2. Wat zijn vermogenscategorieën? 3. Welke risicoprofielen gebruiken wij? Uw risicoprofiel 4.

Nadere informatie

De LifeCycle Mix bij Mijn Pensioen. LifeCycle Mix (LCM): online oplossing met maximale transparantie en gemak

De LifeCycle Mix bij Mijn Pensioen. LifeCycle Mix (LCM): online oplossing met maximale transparantie en gemak De LifeCycle Mix bij Mijn Pensioen LifeCycle Mix (LCM): online oplossing met maximale transparantie en gemak Gespecialiseerd team onderhoudt en ontwikkelt LCM WWW.INGIM.COM 2 ING INVESTMENT MANAGEMENT

Nadere informatie

BI CARMIGNAC PATRIMOINE

BI CARMIGNAC PATRIMOINE BI CARMIGNAC PATRIMOINE Beleggingsdoelstelling Het compartiment belegt in het fonds Carmignac Patrimoine A (acc) EUR (ISIN: FR0010135103). Dit fonds behoort tot de categorie gediversifieerd en heeft als

Nadere informatie

ABN AMRO Multi Manager Profiel Fondsen. Toegang tot een selectie van de best presterende beleggingsfondsen wereldwijd.

ABN AMRO Multi Manager Profiel Fondsen. Toegang tot een selectie van de best presterende beleggingsfondsen wereldwijd. ABN AMRO Multi Manager Profiel Fondsen. Toegang tot een selectie van de best presterende beleggingsfondsen wereldwijd. Toegang tot een selectie van de best presterende beleggingsfondsen wereldwijd. Beleggen

Nadere informatie

Alles over ETF s deel 2 Van strategie tot portefeuille

Alles over ETF s deel 2 Van strategie tot portefeuille Alles over ETF s deel 2 Van strategie tot portefeuille Dinsdag 10 november 2015 Wie geven deze presentatie? Tycho Schaaf Beleggingsspecialist LYNX Martijn Rozemuller Oprichter en Managing Director Think

Nadere informatie

Het beleggingsbeleid van Berben s Effectenkantoor

Het beleggingsbeleid van Berben s Effectenkantoor Het beleggingsbeleid van Berben s Effectenkantoor Waarschijnlijk baseert u uw keuze voor een vermogensbeheerder op diverse gronden. Mogelijk heeft u binnen uw netwerk al goede berichten over ons vernomen.

Nadere informatie

Dinsdag 22 september 2015. Beleggen met ETF s Van theorie tot strategie

Dinsdag 22 september 2015. Beleggen met ETF s Van theorie tot strategie Dinsdag 22 september 2015 Beleggen met ETF s Van theorie tot strategie Wie geven deze presentatie? Tycho Schaaf Beleggingsspecialist LYNX Martijn Rozemuller Oprichter en directeur Think ETF s 1 De agenda

Nadere informatie

de besloten vennootschap Paerel Vermogensbeheer B.V., gevestigd te Amsterdam, hierna te noemen Aangeslotene.

de besloten vennootschap Paerel Vermogensbeheer B.V., gevestigd te Amsterdam, hierna te noemen Aangeslotene. Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 2014-267 d.d. 14 juli 2014 (mr. J.S.W. Holtrop, voorzitter, drs. L.B. Lauwaars RA en J.C. Buiter, leden, mr. I.M.M. Vermeer, secretaris) Samenvatting

Nadere informatie

Marktwaardedekkingsgraad per 31 maart 2014: 128,6%, een toename van 3,3%-punt ten opzichte van 31 december 2013.

Marktwaardedekkingsgraad per 31 maart 2014: 128,6%, een toename van 3,3%-punt ten opzichte van 31 december 2013. Kwartaalbericht 2014 Samenvatting Marktwaardedekkingsgraad per 31 maart 2014: 128,6%, een toename van 3,3%-punt ten opzichte van 31 december 2013. Meer informatie vindt u op de website. Beleggingsrendement

Nadere informatie

UW MENSEN, UW KAPITAAL. Beleggingsinformatie. Vrij beleggen. Life Cycle beleggen. Rendement en risico s. Kosten

UW MENSEN, UW KAPITAAL. Beleggingsinformatie. Vrij beleggen. Life Cycle beleggen. Rendement en risico s. Kosten UW MENSEN, UW KAPITAAL Beleggingsinformatie 2 Life Cycle beleggen Vrij beleggen Rendement en risico s 4 6 8 Kosten 9 Beleggingsinformatie Hoe werkt het beleggingspensioen van Cappital? In de pensioenregeling

Nadere informatie

BELEGGINGSSTATUUT. Stichting Fonds Oncologie Holland. April 2015. Beleggingsstatuut SFOH 30 april 2015, pag. 1

BELEGGINGSSTATUUT. Stichting Fonds Oncologie Holland. April 2015. Beleggingsstatuut SFOH 30 april 2015, pag. 1 BELEGGINGSSTATUUT Stichting Fonds Oncologie Holland April 2015 30 april 2015, pag. 1 Inhoudsopgave I Beleid.... 3 Algemeen 4 Hefbomen 4 Restricties....4 II Middelenverdeling......5 Strategische asset allocatie

Nadere informatie

Optie strategieën. Brochure bestemd voor particuliere beleggers INTERMEDIATE. Member of the KBC group

Optie strategieën. Brochure bestemd voor particuliere beleggers INTERMEDIATE. Member of the KBC group Optie strategieën Brochure bestemd voor particuliere beleggers INTERMEDIATE Gepubliceerd door KBC Securities in samen werking met Euronext. p. 2 Index 1. Grafische voorstelling 4 2. Bull strategieën 5

Nadere informatie

ONS BELEGGINGSBELEID PAST ONZE BELEGGINGSFILOSOFIE BIJ U?

ONS BELEGGINGSBELEID PAST ONZE BELEGGINGSFILOSOFIE BIJ U? ONS BELEGGINGSBELEID PAST ONZE BELEGGINGSFILOSOFIE BIJ U? Waarschijnlijk baseert u uw keuze voor een vermogensbeheerder op diverse gronden. Mogelijk heeft u binnen uw netwerk al goede berichten over ons

Nadere informatie

Portefeuilleprofielen

Portefeuilleprofielen Portefeuilleprofielen Rood BANDBREEDTE van de portefeuille Laatste update: 1 oktober 2015 ROOD Minimum Maximum Tactisch Aandelen 80,00% 100,00% 95,00% Obligaties 0,00% 15,00% 0,00% Onroerend Goed 0,00%

Nadere informatie

Rendement. 9 de jaargang maart 2015 nr 30 FINANCIEEL NIEUWS

Rendement. 9 de jaargang maart 2015 nr 30 FINANCIEEL NIEUWS Rendement 9 de jaargang maart 2015 nr 30 FINANCIEEL NIEUWS De voordelen van globale diversificatie Ondanks de sterk toegenomen globalisering blijft internationale diversificatie in aandelenportefeuilles

Nadere informatie

Van Stuiver tot Miljardair

Van Stuiver tot Miljardair Van Stuiver tot Miljardair Slim beleggen met een hefboom Rob Stuiver 29 september Programma Het ver-1000 voudigen van uw vermogen in 20 jaar Bouwen van de portefeuille Bouwstenen: Aandelen, Alternatives,

Nadere informatie

Hedging strategies. Opties ADVANCED. Member of the KBC group

Hedging strategies. Opties ADVANCED. Member of the KBC group Hedging strategies Opties p. 2 Index 1. Hedging met opties 3 2. Hedging met put opties 4 3. Hedgen met valutaopties 6 Twee valutaoptiecontracten 6 p. 3 Hedging met opties Hedging komt van het Engelse to

Nadere informatie

LONG/SHORT TRADING FUND

LONG/SHORT TRADING FUND LONG/SHORT TRADING FUND Frog Capital Management B.V. Van Weedestraat 3 3761 CA Soest +31 (0)35 6039201 info@frogfund.nl www.frogcapitalmanagement.com Frog Capital Management B.V. Opgericht maart 2002 Tot

Nadere informatie

Participantenvergadering AHPF

Participantenvergadering AHPF Participantenvergadering AHPF Welkom op de participantenvergadering van het Alpha High Performance Fund (AHPF); Datum: 26 juni 2015 1 Agenda: Opening door de voorzitter; Algemene ontwikkelingen Managed

Nadere informatie

Titans Fund. Deelnemen in de fondsen van de beste beleggers van de wereld. Fonds met absolute rendementsdoelstelling tot 18 topstrategieën

Titans Fund. Deelnemen in de fondsen van de beste beleggers van de wereld. Fonds met absolute rendementsdoelstelling tot 18 topstrategieën Deelnemen in de fondsen van de beste beleggers van de wereld e= estimate (=schatting) Jan Feb 2002 0,95% 9,08% 2003 3,20% 1,41% 2004 2,69% 2,08% 2005 2,82% 0,79% 2006 2,65% 2,53% 2007 1,75% 3,93% 2008-4,93%

Nadere informatie

Terug naar de kern Bob Hendriks

Terug naar de kern Bob Hendriks Terug naar de kern Bob Hendriks Oktober 2013 Waarom nog beleggen? 2 Agenda BlackRock? Sparen & beleggen We leven langer/pensioen Inkomsten uit beleggen Conclusie 3 BlackRock is opgericht voor deze nieuwe

Nadere informatie

High Risk. Equity Interest Other. ING Metal Index Note

High Risk. Equity Interest Other. ING Metal Index Note High Risk Equity Interest Other ING Metal Index Note 175% participatie in de mogelijke stijging van een metalen-index 60% garantie van de nominale waarde op einddatum Maximum aflossing: 187,50% van de

Nadere informatie

Kenmerken financiële instrumenten en risico s

Kenmerken financiële instrumenten en risico s Kenmerken financiële instrumenten en risico s Aan alle vormen van beleggen zijn risico s verbonden. De risico s zijn afhankelijk van de belegging. Een belegging kan in meer of mindere mate speculatief

Nadere informatie

Participantenvergaderingen AHPF

Participantenvergaderingen AHPF Welkom op de participantenvergadering van het Alpha High Performance Fund (AHPF); Datum: 30 mei 2014 1 Agenda: Opening door de voorzitter; Algemene ontwikkelingen Managed Futures-markten Ontwikkelingen

Nadere informatie

GOEDE TIJDEN, SLECHTE TIJDEN: A LTIJD RENDEMENT? HET GEHEIM VAN DE H E D G E F U N D S. re p o rt a g e T E K S T : B O B G A L E S L O O T

GOEDE TIJDEN, SLECHTE TIJDEN: A LTIJD RENDEMENT? HET GEHEIM VAN DE H E D G E F U N D S. re p o rt a g e T E K S T : B O B G A L E S L O O T T E K S T : B O B G A L E S L O O T HET GEHEIM VAN DE H E D G E F U N D S GOEDE TIJDEN, SLECHTE TIJDEN: Verstandige beleggers laten zich door een dalende markt niet afschrikken. Doen de aandelen het wat

Nadere informatie

Risico s en kenmerken van beleggen

Risico s en kenmerken van beleggen Risico s en kenmerken van beleggen 1. Risico s en kenmerken in het algemeen Beleggen brengt risico s met zich mee. Vaak geldt: hoe hoger het verwachte rendement, hoe meer risico s. Ook geldt dat in het

Nadere informatie

VERKLARING BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING PENSIOENFONDS AVEBE 19 APRIL 2011

VERKLARING BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING PENSIOENFONDS AVEBE 19 APRIL 2011 VERKLARING BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING PENSIOENFONDS AVEBE 19 APRIL 2011 VERKLARING BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING PENSIOENFONDS AVEBE 1.1 Het beleggingsproces Het beleggingsproces vormt de randvoorwaarden

Nadere informatie

Informatiewijzer. Beleggingsdoelstelling & Risicoprofielen. Today s Tomorrow Morgen begint vandaag

Informatiewijzer. Beleggingsdoelstelling & Risicoprofielen. Today s Tomorrow Morgen begint vandaag Informatiewijzer Beleggingsdoelstelling & Risicoprofielen Today s Tomorrow Morgen begint vandaag Beleggen op een manier die bij u past! Aangenomen mag worden dat beleggen een voor u een hoger rendement

Nadere informatie

Hedge Funds vs. Aandelen en Obligaties & Hoe te beleggen in Hedge Funds

Hedge Funds vs. Aandelen en Obligaties & Hoe te beleggen in Hedge Funds Hedge Funds vs. Aandelen en Obligaties & Hoe te beleggen in Hedge Funds Hedge Funds vs. Aandelen en Obligaties & Hoe te beleggen in Hedge Funds Auteur: Valeer van Mook, (Hedge) Fund Analist van De Veste.

Nadere informatie

Notulen participantenvergadering participantenvergadering Alpha Future Spread Fund

Notulen participantenvergadering participantenvergadering Alpha Future Spread Fund Notulen participantenvergadering participantenvergadering Alpha Future Spread Fund Datum: 6 maart 2012 Plaats: kantoor Inmaxxa, Amsterdamsestraatweg 19C Tijd: 15:00 uur Aanwezig: - Harry Geels (voorzitter)

Nadere informatie

Begrippenlijst. Algemeen Pensioenfonds 1 / 5. Aandeel

Begrippenlijst. Algemeen Pensioenfonds 1 / 5. Aandeel Begrippenlijst Aandeel Aandelenfonds Achtergestelde obligatie Actief beheer AFM Allocatie Bewijs van deelneming in het kapitaal van een vennootschap. Bezit van een aandeel geeft het recht om te delen in

Nadere informatie

Factor Certificaten op Indices

Factor Certificaten op Indices Factor Certificaten op Indices Deze producten bieden geen kapitaalgarantie Het basisprospectus betreffende de Factor Certificaten is goedgekeurd door het BaFin, de Duitse regulerende instantie. De producten

Nadere informatie

Rendement versus risico:

Rendement versus risico: Rendement versus risico: Een belangrijke keuze! 1. Uw risicoprofiel is de hoeksteen van een goed beleggingsadvies Het gepersonaliseerd beleggingsadvies dat u van KBC krijgt is gebaseerd op uw risicoprofiel.

Nadere informatie

De Vries Investment Services, Voor objectief en onafhankelijk beleggingsadvies

De Vries Investment Services, Voor objectief en onafhankelijk beleggingsadvies De Vries Investment Services is een onafhankelijk en objectief beleggingsadvieskantoor. Wij begeleiden beleggers bij het realiseren van hun financiële doelstellingen en bieden een service die banken niet

Nadere informatie

Strategy Background Papers

Strategy Background Papers november 2013 Beleggen in vastgoed Huurder of eigenaar, iedereen krijgt in het dagelijkse leven te maken met vastgoed. De meeste eigenaars van een huis zien hun woning meer als een vorm van comfort dan

Nadere informatie

Inflatie protectie: risico management of slim beleggen?

Inflatie protectie: risico management of slim beleggen? Inflatie protectie: risico management of slim beleggen? 1. Precies een jaar geleden schreven we over het inflatiefenomeen dat altijd zijn kop opsteekt na periodes van recessie. Onze conclusie was dat nieuwe

Nadere informatie

Participantenvergaderingen AHPF

Participantenvergaderingen AHPF Welkom op de participantenvergadering van het Alpha High Performance Fund (AHPF); Datum: 30 mei 2014 1 Agenda: Opening door de voorzitter; Algemene ontwikkelingen Managed Futures-markten Ontwikkelingen

Nadere informatie

Essentiële Beleggersinformatie

Essentiële Beleggersinformatie Essentiële Beleggersinformatie Dit document verschaft u essentiële beleggersinformatie aangaande dit fonds. Het is geen marketingmateriaal. De verstrekte informatie is bij wet voorgeschreven en is bedoeld

Nadere informatie

Vermogen opbouwen via Mijn Pensioen

Vermogen opbouwen via Mijn Pensioen Deelnemersbrochure Mijn Pensioen 2014 Stichting Pensioenfonds Gasunie Vermogen opbouwen via Mijn Pensioen Een unieke pensioenoplossing: Pensioenopbouw op maat; Altijd online inzage in uw vermogensopbouw.

Nadere informatie

VERVANGENDE FONDSEN VOOR DE BLACKROCK FUNDS OF ISHARES

VERVANGENDE FONDSEN VOOR DE BLACKROCK FUNDS OF ISHARES ONDERZOEK NAAR VERVANGENDE FONDSEN VOOR DE BLACKROCK FUNDS OF ISHARES NOVEMBER 2014 Met dank aan: Naar aanleiding van het besluit van BlackRock om per 31 december 2014 de Funds of ishares op te heffen

Nadere informatie

KBC-Life Alternative Selector

KBC-Life Alternative Selector KBC-Life Alternative Investments KBC-Life Alternative Selector KBC-Life Alternative Investments 1 is een tak23-levensverzekering, waarvan het rendement verbonden is met beleggingsfondsen. Type levensverzekering

Nadere informatie

Rendement versus risico:

Rendement versus risico: Rendement versus risico: Een belangrijke keuze! 1. Uw risicoprofiel is de hoeksteen van een goed beleggingsadvies Het gepersonaliseerd beleggingsadvies dat u van KBC krijgt is gebaseerd op uw risicoprofiel.

Nadere informatie

Fondsen van De Goudse

Fondsen van De Goudse Fondsen van De Goudse Informatie voor de klant In deze brochure vindt u de verkorte jaarverslagen van de beleggingsfondsen binnen Aktief Sparen en het Flexx Vermogensplan. Als u het volledige jaarverslag

Nadere informatie

Jaarlijks gemiddeld Cumulatief vanaf 1970 2008 Q2 2008 Q1 2008 Q4 2007 Q3 2007 Q2 2007 Dekkingsgraad (kwartaalultimo) 143% 137% 148% 153% 153%

Jaarlijks gemiddeld Cumulatief vanaf 1970 2008 Q2 2008 Q1 2008 Q4 2007 Q3 2007 Q2 2007 Dekkingsgraad (kwartaalultimo) 143% 137% 148% 153% 153% Kwartaalbericht 2e kwartaal 2008 Dekkingsgraad op 143% Rendement 0,2% in tweede kwartaal Belegd vermogen 86,3 miljard Klein positief resultaat in moeilijke markt In het tweede kwartaal is een totaalrendement

Nadere informatie

Vermogensbeheerder particulier - Beleggingsproducten

Vermogensbeheerder particulier - Beleggingsproducten Vermogensbeheerder particulier - Beleggingsproducten Beschrijving De vermogensbeheerders van Van Tornhout & Partners bespreken allerlei producten met hun cliënten. Hierna volgen vijf situaties waarin verschillende

Nadere informatie

Onderbouwing van de rendementsverwachtingen

Onderbouwing van de rendementsverwachtingen Onderbouwing van de rendementsverwachtingen 2013 Portfolio Management Ostrica BV Februari 2013 Rendementsverwachtingen Ostrica 2013 In dit document wordt een onderbouwing gegeven van de rendementsverwachtingen

Nadere informatie

Fondsvermogen Nederlandse beleggingsinstellingen in 2009 fors toegenomen

Fondsvermogen Nederlandse beleggingsinstellingen in 2009 fors toegenomen Fondsvermogen Nederlandse beleggingsinstellingen in 200 fors toegenomen De Nederlandse beleggingsfondsensector is in 200 flink in omvang toegenomen. Het fondsvermogen nam met EUR 224 miljard toe tot EUR

Nadere informatie

Uw vermogen verdient een veilig rendement

Uw vermogen verdient een veilig rendement Uw vermogen verdient een veilig rendement Welkom André Brouwers Oprichter & Fondsmanager Mijn naam is André Brouwers, graag vertel ik u meer over onze innovatieve beleggingsstrategie. U heeft uw vermogen

Nadere informatie

Kenmerken van effecten en daaraan verbonden specifieke risico s

Kenmerken van effecten en daaraan verbonden specifieke risico s Kenmerken van effecten en daaraan verbonden specifieke risico s Hieronder worden de kenmerken van diverse vormen van effecten besproken en de daaraan verbonden specifieke risico s. Bij alle vormen van

Nadere informatie

1. De Consumentenbrief moet uiterlijk 1 juli aanstaande op uw website staan; en

1. De Consumentenbrief moet uiterlijk 1 juli aanstaande op uw website staan; en TOELICHTING VOORAF In dit stuk hebben wij geprobeerd de vragen de beantwoorden die volgens de Consumentenbrief door een potentiele cliënt gesteld zouden moeten worden aan zijn beoogde vermogensbeheerder.

Nadere informatie

Kennismaking met absolute return-beleggen. handleiding

Kennismaking met absolute return-beleggen. handleiding Kennismaking met absolute return-beleggen Een korte handleiding Inhoud Absolute return-beleggen is al lange tijd populair bij institutionele beleggers zoals pensioenfondsen. Onder invloed van nieuwe regelgeving

Nadere informatie

REGISTRATIEDOCUMENT als bedoeld in bijlage D van het Besluit toezicht financiële ondernemingen Wft.

REGISTRATIEDOCUMENT als bedoeld in bijlage D van het Besluit toezicht financiële ondernemingen Wft. REGISTRATIEDOCUMENT als bedoeld in bijlage D van het Besluit toezicht financiële ondernemingen Wft. HEK European Value Fund is een open-end beleggingsfonds voor gemene rekening dat als dat substantieel

Nadere informatie

Hedging strategies. Opties ADVANCED. Een onderneming van de KBC-groep

Hedging strategies. Opties ADVANCED. Een onderneming van de KBC-groep Hedging strategies Opties p. 2 Index 1. Hedging met opties 3 2. Hedging met put opties 4 3. Hedgen met valutaopties 6 Drie valutaoptiecontracten 6 p. 3 Hedging met opties Hedging komt van het Engelse to

Nadere informatie

BeursToppers Journaal

BeursToppers Journaal Nummer 6, Februari 2012 Outperformance BeursToppers t.o.v AEX +24% Beste BeursToppers relatie, Voor u ligt het zesde exemplaar van het BeursToppers Journaal. Hiermee publiceren wij de resultaten van onze

Nadere informatie

NN First Class Balanced Return Fund

NN First Class Balanced Return Fund NN First Class Balanced Return Fund Alle Fonds onder de loep cijfers zijn per 31/03/015 Het NN First Class Balanced Return Fonds won in het eerste kwartaal 8,9% Zeer sterke performances van aandelen en

Nadere informatie

Kenmerken financiële instrumenten en risico s

Kenmerken financiële instrumenten en risico s Kenmerken financiële instrumenten en risico s Inleiding Aan alle vormen van beleggen zijn risico s verbonden. De risico s zijn afhankelijk van de belegging. Een belegging kan in meer of mindere mate speculatief

Nadere informatie

Mixfondsen NN Investment Partners geven concurrentie het nakijken

Mixfondsen NN Investment Partners geven concurrentie het nakijken Mixfondsen NN Investment Partners geven concurrentie het nakijken Mixfondsen zijn al enige tijd ongekend populair onder beleggers. De instroom lag in 2015 met 350 miljard euro ver boven de instroom in

Nadere informatie

Markt voor onderhandse derivaten in korte tijd sterk gekrompen

Markt voor onderhandse derivaten in korte tijd sterk gekrompen Markt voor onderhandse derivaten in korte tijd sterk gekrompen De mondiale markt voor onderhandse derivaten - niet gestandaardiseerd verhandeld op de beurs maar in maatwerk tussen grote partijen - is sinds

Nadere informatie

Onderbouwing van de rendementsverwachtingen 2014

Onderbouwing van de rendementsverwachtingen 2014 Onderbouwing van de rendementsverwachtingen 2014 Portfolio Management Ostrica BV Januari 2014 Rendementsverwachtingen Ostrica 2014 In dit document wordt een onderbouwing gegeven van de rendementsverwachtingen

Nadere informatie

Limited Speeders. Achieving more together

Limited Speeders. Achieving more together Limited Speeders Achieving more together Limited Speeders: Beleg met een nog grotere hefboom! 3 Limited Speeders: Beleg met een nog grotere hefboom! Werking Limited Speeders Limited Speeders behoren,

Nadere informatie

Reverse Exchangeable Notes. Het basisprospectus (d.d. 13 maart 2013) is goedgekeurd door het Bafin, de Duitse regelgever.

Reverse Exchangeable Notes. Het basisprospectus (d.d. 13 maart 2013) is goedgekeurd door het Bafin, de Duitse regelgever. Reverse Exchangeable Notes Het basisprospectus (d.d. 13 maart 2013) is goedgekeurd door het Bafin, de Duitse regelgever. 02 Reverse Exchangeable Notes Reverse Exchangeable Notes Profiteer van een vaste

Nadere informatie

EMPEN C REDIT L INKED N OTE

EMPEN C REDIT L INKED N OTE EMPEN C REDIT L INKED N OTE per juli 2011 Profiteer van een aantrekkelijke rente met een beperkt risico Profiteer van een aantrekkelijke rente met een beperkt risico De Europese rente staat momenteel op

Nadere informatie

Consumentenbrief inzake beleggingsbeleid. van. LG Partners BV. De vragen èn antwoorden op een rijtje

Consumentenbrief inzake beleggingsbeleid. van. LG Partners BV. De vragen èn antwoorden op een rijtje Consumentenbrief inzake beleggingsbeleid van LG Partners BV De vragen èn antwoorden op een rijtje April 2015 Introductie. In 2014 is een groot aantal brancheorganisaties het initiatief genomen om een Consumentenbrief

Nadere informatie

NN First Class Return Fund

NN First Class Return Fund NN First Class Return Fund Fonds onder de loep Alle cijfers zijn per 30/09/015 Het NN First Class Return Fund verloor in het derde kwartaal 9,6% Het kwartaal werd gekenmerkt door winstnemingen na een positieve

Nadere informatie

Onderzoek Indextrackers. Samenvatting

Onderzoek Indextrackers. Samenvatting Onderzoek Indextrackers Samenvatting 1. Inleiding De stichting Autoriteit Financiële Markten (AFM) houdt toezicht op correcte, duidelijke en niet misleidende informatieverstrekking aan consumenten. Het

Nadere informatie

Persoonlijk Pensioen Plan

Persoonlijk Pensioen Plan Persoonlijk Pensioen Plan Verstandig beleggen voor een goed pensioen Zorgvuldig uw pensioen opbouwen Natuurlijk denkt u wel eens aan uw financiële situatie na uw pensionering. Misschien wilt u minder werken,

Nadere informatie

Titans Fund. Deelnemen in de fondsen van de beste beleggers van de wereld. Fonds met absolute rendementsdoelstelling tot 18 topstrategieën

Titans Fund. Deelnemen in de fondsen van de beste beleggers van de wereld. Fonds met absolute rendementsdoelstelling tot 18 topstrategieën Deelnemen in de fondsen van de beste beleggers van de wereld e= estimate (=schatting) Jan Feb 2002 0,95% 9,08% 2003 3,20% 1,41% 2004 2,69% 2,08% 2005 2,82% 0,79% 2006 2,65% 2,53% 2007 1,75% 3,93% 2008-4,93%

Nadere informatie

Overzicht van de fondsen tak 23 in Voorzorg

Overzicht van de fondsen tak 23 in Voorzorg Capital Life Overzicht van de fondsen tak 23 in Voorzorg Situatie op 31/10/2014 Capital Balanced Benchmark obligaties: EuroMTS Global Index Datum Performance (%) Sterren NIW Info oprichting 1 maand 3 maanden

Nadere informatie

Reglement Finles/IEX Hollandse hedge fund indices

Reglement Finles/IEX Hollandse hedge fund indices Reglement Finles/IEX Hollandse hedge fund indices Mei 2010 1 1. Voorwoord Finles Capital Management heeft zich ten doel gesteld de Nederlandse hedge fund industrie te stimuleren. Een van de pijlers in

Nadere informatie

INFORMATIE BELEGGINGSFONDSEN (NETTO) WERKNEMERS PENSIOEN

INFORMATIE BELEGGINGSFONDSEN (NETTO) WERKNEMERS PENSIOEN INFORMATIE BELEGGINGSFONDSEN (NETTO) WERKNEMERS PENSIOEN Informatie voor werkgevers Ingangsdatum 1 januari 2016 Als uw werknemer niet kiest voor een gegarandeerde uitkering wordt zijn premie belegd. Dit

Nadere informatie

Euronext.liffe. Inleiding Optiestrategieën

Euronext.liffe. Inleiding Optiestrategieën Euronext.liffe Inleiding Optiestrategieën Vooraf De inhoud van dit document is uitsluitend educatief van karakter. Voor advies dient u contact op te nemen met uw bank of broker. Het is verstandig alvorens

Nadere informatie

Huishoudens bouwen hun effectenportefeuille af

Huishoudens bouwen hun effectenportefeuille af Huishoudens bouwen hun effectenportefeuille af Inleiding Door de opkomst van moderne informatie- en communicatietechnologieën is het voor huishoudens eenvoudiger en goedkoper geworden om de vrije besparingen,

Nadere informatie

1 6 J A N U A R I 2 0 1 2 FONDSHUIS

1 6 J A N U A R I 2 0 1 2 FONDSHUIS FO NDSHUIS PERFORMANCE ANALYSE 1 6 J A N U A R I 2 0 1 2 Beleggingsstrategie Management Strategie De kracht van de beleggingsstrategie is het accumuleren van rendementen tijdens stijgende markten, in welke

Nadere informatie

De povere prestaties van beleggingsfondsen

De povere prestaties van beleggingsfondsen De povere prestaties van beleggingsfondsen Auteur(s): Horst, J. ter (auteur) Nijman, T. (auteur) Roon, F. de (auteur) Ter Horst en Nijman: Katholieke Universiteit Brabant, De Roon: Erasmus Universiteit

Nadere informatie