Veiligheid en elektrotechniek

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Veiligheid en elektrotechniek"

Transcriptie

1 Veiligheid en elektrotechniek A.A.M. Schilders 2007 Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar worden gemaakt door middel van druk, fotokopie of op andere wijze ook, zonder voorafgaande toestemming van de uitgever. De uitgever kan niet aansprakelijk worden gesteld voor persoonlijke of materiële schade, veroorzaakt door onjuistheden in deze uitgave.

2 Inhoudsopgave 1 Inleiding 2 2 Risico's van elektriciteit 3 3 Statische elektriciteit 8 4 Normen voor elektriciteit 9 5 Veiligheidsaarding 13 6 Beveiligingsmaatregelen 13 7 Beheersmaatregelen

3 1 Inleiding 1 Inleiding: Van elektrische energie wordt 24 uur per dag gebruik gemaakt. Elektrische energie wordt o.a. toegepast voor verwarming en verlichting van gebouwen, voor straatverlichting, aandrijving van machines en huishoudelijke apparaten. Elektriciteit is niet meer weg te denken uit onze samenleving. Overal hebben we er mee te maken. Ondanks dat we met de gevaren van elektriciteit zijn opgegroeid en het allemaal als vanzelfsprekend ervaren wordt, gebeuren er jaarlijks nog teveel ongevallen met min of meer ernstige gevolgen. In dit hoofdstuk besteden we aandacht aan elektrische risico's. Alleen door het verstandig omgaan met deze risico's ( het beheersen van de risico's) kunnen we het aantal ongevallen per jaar verminderen

4 2 Risico s van elektriciteit Risico's van elektriciteit Het gebruik van elektrische energie is zo vanzelfsprekend geworden dat de risico's hierbij wel eens vergeten worden. Elk jaar leidt het gebruik van elektriciteit nog regelmatig tot ernstige ongevallen al dan niet met dodelijke afloop. Oorzaken hiervan kunnen zijn: - slecht onderhouden of beschadigd elektrisch gereedschap of apparatuur; - ondeskundig handelen; - het ontbreken van aardverbindingen; - ongewilde aanraking van onder spanning staande delen De gevaren die hierbij kunnen optreden, zijn: - stroomdoorgang door het lichaam; - brand en explosiegevaar; - nevengevaren, doordat iemand plotseling onder stroom komt te staan kan dit leiden tot een schrikreactie, waardoor een gevaarlijke situatie ontstaat. We spreken van een veilige elektrische installatie, als bovengenoemde gevaren tot een minimum zijn beperkt. 2.1 Stroomdoorgang door het lichaam Bij stroomdoorgang door het lichaam kunnen de gevolgen voor de mens verschillend zijn, van een lichte nauwelijks - 3 -

5 merkbare prikkeling tot hartstilstand. In onderstaande tabel wordt een overzicht gegeven van de gevaren voor de mens bij verschillende stroomsterkten. Tabel Stroomsterkte in het lichaam Gevolgen voor de mens 0 tot 2 ma prikkelend gevoel 2 tot 10 ma Kramp in de onderarm 10 tot 20 ma loslaten van de spanningsdraad is nog met moeite mogelijk Kramp 20 tot 30 ma Ademnood: loslaten van de spanningsdraad is niet meer mogelijk 30 tot 100 ma Ernstige ademnood bij ontbreken van directe hulp is verstikking het gevolg verstikking volgt meestal direct meer dan 100 ma Meestal dodelijk De gevolgen van stroomdoorgang door het lichaam zullen per situatie verschillend zijn. Onderstaande factoren kunnen daarbij een rol spelen: - de stroomsterkte; - de spanning (wisselspanning kan vanaf 50 V dodelijk zijn, gelijkspanning vanaf 120 V); - de duur van de stroomdoorgang door het lichaam; - de weg van de stroom door het lichaam; - de conditie van de getroffene; - omgevingsfactoren (temperatuur, vochtigheid, vloerweerstand). Van bovengenoemde factoren heeft de stroomsterkte de meeste invloed. Een geringe stroomsterkte van 0,2 tot 2 ma geeft een prikkelend gevoel. Wordt de stroomsterkte - 4 -

6 opgevoerd, dan gaat het prikkelend gevoel over in spierkramp. Op een gegeven moment is men niet meer in staat om een in de hand hebbend, onder spanning staand voorwerp los te laten. De stroomsterkte waarbij dit plaats vindt noemen we de grensstroomsterkte. Deze kan variëren van 10 tot 20 ma. Bij hogere stroomsterkten wordt de ademhaling belemmerd en verkrampt de hartspier. Hierbij kan hartfibrillatie optreden, waardoor de bloedsomloop stopt, dit leidt in het ergste geval tot de dood. We spreken dan van elektrocutie. Dit gebeurt bij een gemiddelde stroomsterkte van 100 ma. Elektrische stroom zoekt altijd de weg van de minste weerstand. Het is daarom van belang om elektrische apparaten goed te aarden. De stroom zal dan via de aardleiding naar de aarde wegvloeien. Door een fout of beschadiging kan een apparaat onder spanning komen te staan. Bij aanraking kan de stroom de weg door het lichaam kiezen. De huid biedt immers weinig weerstand tegen de stroom. De stroom zal bij een vochtige huid minder weerstand ondervinden dan bij een droge huid. Ook het dragen van slecht isolerende kleding, schoeisel en gereedschap, het zich bevinden in een vochtige ruimte of het staan op een - 5 -

7 geleidende vloer verlagen de weerstand die de stroom ontmoet. Dus meer kans op ongelukken. Verder speelt ook de grootte van het aanrakingsvlak met de stroom nog een rol. 2.2 Brand en explosiegevaar Het sluiten en verbreken van een stroomkring kan leiden tot een vlamboog, Hierbij kan zoveel hitte ontwikkeld worden dat metaal smelt of zelfs verdampt. Het principe van elektrisch lassen is hierop gebaseerd. Een ander voorbeeld van een vlamboog is de bliksem. Wie dan te dichtbij is, loopt kans op ernstige brandwonden. Elektrische vonken kunnen in ruimten met hoge stofconcentraties of ruimte waar met brandgevaarlijke stoffen wordt gewerkt leiden tot explosiegevaar. Daarom gelden voor schakel en verlichtingsonderdelen in deze ruimten speciale eisen. Deze zijn te vinden in de NEN-norm

8 2.3 Nevengevaren door schrikreactie bij blootstelling aan een elektrische schok Blootstelling aan elektrische stroomdoorgang, waarbij de stroomsterkte minimaal is, b. v. 1 ma, kan leiden tot een schrikreactie van de getroffene, waardoor deze een ongecontroleerde beweging kan maken of het evenwicht verliezen. Dit kan tot een gevaarlijke situatie leiden, b. v. als de getroffene op een ladder staat

9 3 Statische elektriciteit 3 Statische elektriciteit Statische elektriciteit ontstaat door wrijving tussen lucht, stoffen, materialen en voorwerpen. Daardoor wordt een voorwerp of stof elektrisch geladen. Wanneer de elektrische lading in dat voorwerp of stof te groot wordt, kan deze zich ontladen door het overspringen van vonken. Deze vonken kunnen een explosie veroorzaken bij o.a. een explosief damp lucht mengsel. Voorbeelden waarbij een elektrische ontlading kan optreden: - bij het transporteren van vloeistoffen door leidingen; - bij het verlaten van een auto tussen bestuurder en portier, in het bijzonder bij droog weer - bij het afzuigen van stoffen {b. v. houtstof in een timmerfabriek). De gevolgen van statische elektriciteit kunnen we voorkomen door o.a. : - het beperken van de stroomsnelheid van de vloeistof; - het aarden van pijpleidingen, tanks en vaten; - het toevoegen van antistatische dope aan de vloeistof

10 4 Normen van elektriciteit 4 Normen van elektriciteit Het werken met elektriciteit is gebonden aan eisen. Deze zijn vastgelegd in het Arbo-besluit. Enkele van deze eisen m.b.t. veilig werken met elektriciteit zijn: - elektrische installaties moeten veilig zijn; - werkzaamheden aan elektrische installaties moeten en veilig en door deskundig en voldoend onderrichte personen worden uitgevoerd - het werken aan of in de nabijheid van een elektrische installatie die onderspanning staat is niet toegestaan In de NEN-bladen zijn deze eisen uitgewerkt in voorschriften. De belangrijkste NEN-bladen m.b.t. elektriciteit zijn de NENbladen, NEN 1010 en NEN NEN 1010 In NEN 1010 staan veiligheidsvoorschriften voor laagspanningsinstallaties. Verder zijn in deze norm een aantal bepalingen opgenomen over voldoende bescherming tegen aanraking van spanningsvoerende delen. Hierin onderscheidt men een drietal beschermingsmethoden, n.l.: - bescherming tegen directe en indirecte aanraking; De benodigde veiligheidsmaatregelen zijn afhankelijk van de gebruikte spanning. Hierbij wordt een onderscheid gemaakt tussen laagspanning en hoogspanning. Gezonde mensen ondervinden in het algemeen geen nadelige gevolgen bij een wisselspanning tot 50 V (tussen fase en aarde) of een gelijkspanning tot 120V (tussen fase en aarde). We spreken dan van een veilige spanning

11 - bescherming tegen directe aanraking; Hierbij wordt gebruik gemakt van maatregelen om iemand op afstand houden van spanningsvoerende delen d.m.v. afscherming, omhulsel en isolatie. Als extra bescherming zijn tegenwoordig elektrische installaties voorzien van aardlekschakelaars. De aardlekschakelaars meet het verschil tussen de in en uitgaande stroom. Als het verschil boven een bepaalde grenswaarde komt, schakelt de aardlekschakelaar de stroom af. - bescherming tegen indirecte aanraking; Een mogelijke beschermingsmethode is het automatisch uitschakelen van de voeding. Ook dubbel geïsoleerde elektrische gereedschappen bieden een bescherming tegen indirecte aanraking. Hierbij is de buitenkant van het elektrisch gereedschap voorzien van een extra isolatielaag. Bij kortsluiting komt het gereedschap zelf niet onder spanning te staan. Dubbel geïsoleerde gereedschappen zijn voorzien van het onder staand keuringsteken: Let op!! Een dubbel geïsoleerd apparaat mag nooit voorzien zijn van een stekker met randaarde. De isolatie werkt dan weer onveilig

12 Elektrotechnische apparaten moeten voldoen aan de nodige veiligheidseisen. Een elektrisch apparaat, voorzien van een CE-keurmerk, voldoet aan de minimale veiligheidseisen. NEN 3140 Bedrijfsvoering van elektrische installaties aanvullende Nederlandse bepalingen voor laagspanningsinstallaties Op grond van de Arbeidsomstandighedenwet en besluit moet de werkgever zorgen voor veilige elektrische installaties. Tevens moet hij zorgdragen, dat elektrotechnische werkzaamheden veilig en door deskundig personeel worden uitgevoerd. Weernemer moet op zijn beurt de regels voor het veilig werken volgen. Het overtreden van de Arbo-wet is een economisch delict en kan leiden tot stilleggen van de onderneming, boetes, een strafblad en gevangenisstraf Enkele voorbeelden hoe het niet moet

13 NEN 3140 In de norm NEN 3140 staan de veiligheidsvoorschriften m.b.t. de werkzaamheden aan of in de omgeving van laagspanningsinstallaties. Dit zijn installaties waarbij : - de wisselspanning tussen de fasen niet hoger is dan 1000V; - bij gelijkspanning de spanning tussen de polen niet hoger dan 1500 V. Ook zijn in de norm procedures vastgelegd voor bedrijfsvoering, beheer, onderhoud en inspecties van elektrische installaties en procedures voor het gebruik, het onderhoud, de inspectie en het beheer van elektrische arbeidsmiddelen. Elektrische arbeidsmiddelen zijn gebruikte apparaten, gereedschappen, persoonlijke beschermingsmiddelen die, door de aard van hun gebruik of omgevingsfactoren een elektrisch veiligheidsrisico kunnen opleveren. Dus niet met een stalentrap in een zwembad en een elektrische boormachine in je hand Onder bedrijfsvoering verstaan we de handelingen die nodig zijn om een elektrische installatie te laten werken, bijv.; schakelen, onderhoud en alle andere werkzaamheden. In de norm wordt tevens aangegeven welke eisen worden gesteld aan de opleiding en kennis van de personen die deze werkzaamheden verrichten

14 5 veiligheidsaarden 5 Veiligheidsaarding Wanneer bijvoorbeeld de isolatie van een stroomdraad is beschadigd, bestaat de kans dat de uitwendige delen van een elektrisch apparaat onder spanning komen te staan. Aanraking is in zo'n gevallevensgevaarlijk, want de stroom zal dan via het Om dit te voorkomen wordt het elektrisch apparaat geaard d.m.v. een aardleiding. Daardoor zal bij een elektrisch apparaat dat onder spanning komt te staan, de stroom de weg van de minste weerstand kiezen, dus de weg via deze aardleiding naar de aarde. Daar bij het werken met elektrische gereedschappen op stalen steigers en in stalen containers gevaar van elektrocutie kan optreden, moeten ook deze geaard worden. Dit moet uitgevoerd worden door een vakbekwaam persoon. 6 beveiligingsmaatregelen 6 Beveiligingsmaatregelen - Bij het werken aan elektrische installaties of apparaten kunnen de volgende maatregelen genomen worden voor bescherming tegen elektrische risico's: - maak gebruik van een veilige spanning; - schakelaars, waarmee afgeschakeld is, moeten beveiligd zijn tegen ongewild inschakelen. Dit kan door sloten op de schakelaars. - als er in de directe omgeving spanningsvoerende delen aanwezig zijn, moeten deze afgeschermd worden ter voorkoming van aanrakingsgevaar; - gebruik altijd goed onderhouden en goedgekeurd geïsoleerd gereedschap; - gebruik geschikte persoonlijke beschermingsmiddelen (Let op!! Draag nooit metalen sieraden); - breng beveiligingen aan in installaties; - zorg zonodig voor aarding van de installatie

15 7 Beheersmaatregelen 7 Beheersmaatregelen 7.1 Controle van elektrotechnisch materieel Om elektrische ongevallen tot een minimum te beperken is in de norm NEN 3140 voorgeschreven dat elektrisch handgereedschap, persoonlijke beschermingsmiddelen, verplaatsbare elektrische apparaten e.d. eenmaal per jaar op veilig gebruik gecontroleerd moeten worden. Ook na reparatie moet er een controle uitgevoerd worden. Deze controle bestaat uit: - een controle door meting en beproeving; - visuele controle. Controle door meting en beproeving houdt o.a. in: - het doormeten van de weerstand van beschermingsleidingen; - het meten van de isolatieweerstand van wanden en vloeren; - het meten van de isolatiewaarde van de isolatie van de apparatuur; - het testen van de aardlekschakelaar; - het testen van de installatie of het apparaat op de goede werking. Bij visuele controle moet o.a. gelet worden op: - de toegankelijkheid van de installatie of het apparaat; - of de aardleiding nog in tact is; - of het apparaat of de installatie mechanisch in orde is. De resultaten van de controles moeten vermeld worden in een register en/of d.m.v. een sticker op het materieel worden aangegeven. Elektrische installaties moeten periodiek op veilig gebruik worden geïnspecteerd aan de hand van de veiligheidsbepalingen. Voor installaties van transportinrichting, hefwerktuigen en elektrische bediende afsluitingen is dit ten minste eenmaal per jaar.; Overige installaties ten minste éénmaal per vijfjaar

16 De inspectie bestaat ook weer uit een visuele inspectie en een inspectie door meting of beproeving, overeenkomstig de bepalingen in de norm NEN Tijdelijk elektrotechnisch materieel Beheersmaatregelen om risico's bij het werken met verplaatsbare elektrisch apparatuur en kabels voor tijdelijke voorzieningen te beperken: voorkom dat stroomkabels en elektriciteitsleidingen rond slingeren over de grond i.v.m. struikelgevaar, ook kunnen ze beschadigd worden door scherpe voorwerpen. Zorg voor voldoende bescherming; zorg voor voldoende trekkrachtontlasting van de kabels en leidingen, zodat de verbinding niet onverwachts verbroken kan worden; bij gebruik van kabelhaspels moeten deze volledig uitgerold worden i.v.m oververhitting van de kabels; gebruik goed onderhouden snoeren en kabels, bij beschadiging deze direct vernieuwen; werk uitsluitend met dubbel geïsoleerd elektrisch handgereedschap; bij aansluiting van verplaatsbare elektrische apparatuur, moet door meting vast gesteld worden welke de juiste verbindingen zijn. Vertrouw nooit op de gebruikte kleuren. na het monteren van verplaatsbare elektrische apparatuur moet men contoleren of de aardleiding in orde is

17 Vanuit de Arbo-wet wordt de werkgever verplicht om zorg te dragen voor de veiligheid, gezondheid en welzijn van de werknemer. Tot deze verplichtingen voor de werkgever behoren ook: voorlichting en onderricht. De werkgever zal bij introductie van nieuwe elektrische apparaten en elektrische installaties zijn werknemers moeten voorlichten over eventuele gevaren die bij het werken hiermee kunnen optreden; ook zal hij voor een goede instructie moeten zorgen hoe er mee te werken. Ook de werknemers hebben verplichtingen. Ze zijn verplicht de nodige voorzichtigheid en zorgvuldigheid in acht te nemen met betrekking tot veiligheid, gezondheid en welzijn van henzelf of anderen. Het niet naleven van de wettelijke verplichtingen door werkgever, maar ook door de werknemer kan beboet worden

Elektriciteit ELEKTRICITEIT

Elektriciteit ELEKTRICITEIT Elektriciteit ELEKTRICITEIT 1 Elektriciteit Wet van Ohm : I = U/R - I = stroomsterkte in Ampère (A) - U = spanning in Volt (V) 2 - R = weerstand in Ohm (Ω) Als U groter wordt, dan wordt I groter Als R

Nadere informatie

Bedrijfsvoering van elektrische installaties. Veiligheid in verband met de elektrische gevaren volgens NEN 3140:2011

Bedrijfsvoering van elektrische installaties. Veiligheid in verband met de elektrische gevaren volgens NEN 3140:2011 Bedrijfsvoering van elektrische installaties Veiligheid in verband met de elektrische gevaren volgens NEN 3140:2011 oktober 2011 Bestemd voor de cursussen: basiscursus; opfriscursus; voldoende onderricht

Nadere informatie

HSE guidelines. Smei 2015 ELEKTRISCHE GEVAREN HSE LIFE THE NATIONAL OIL&GAS INDUSTRY STANDARD FOR PROFESSIONALS

HSE guidelines. Smei 2015 ELEKTRISCHE GEVAREN HSE LIFE THE NATIONAL OIL&GAS INDUSTRY STANDARD FOR PROFESSIONALS HSE guidelines Smei 2015 ELEKTRISCHE GEVAREN HSE LIFE THE NATIONAL OIL&GAS INDUSTRY STANDARD FOR PROFESSIONALS Werk veilig of werk niet Bij werkzaamheden aan elektrische installaties en systemen zijn strikte

Nadere informatie

Certificaat B-VCA. Deel 3 van 3

Certificaat B-VCA. Deel 3 van 3 Certificaat B-VCA Deel 3 van 3 Colofon Uitgeverij: Edu Actief b.v. 0522-235235 info@edu-actief.nl www.edu-actief.nl Auteur: Daphne Ariaens Inhoudelijke redactie: Jurrijn Olie van Soliede opleidingen Titel:

Nadere informatie

INHOU D. Hoofdstuk 1 ELEKTROTECHNISCHE RISICO S 1

INHOU D. Hoofdstuk 1 ELEKTROTECHNISCHE RISICO S 1 INHOU D INLEIDING XVII Hoofdstuk 1 ELEKTROTECHNISCHE RISICO S 1 1.1 DIRECTE RISICO S VAN ELEKTRICITEIT 2 1.1.1 Stroom door menselijk lichaam 2 1.1.1.1 Stroomsterkte, tijdsduur en effect 2 1.1.1.2 Spanning

Nadere informatie

NEN-EN 50110 1 NEN-EN 50110 2 NEN 3140

NEN-EN 50110 1 NEN-EN 50110 2 NEN 3140 NEN-EN 50110 1 NEN-EN 50110 2 NEN 3140 NEN 3140 Deze opleiding beperkt zich tot het behandelen van de bepalingen die betrekking hebben op werkzaamheden aan laagspannings-installaties door een: Vakbekwaam

Nadere informatie

7.13 Elektrisch handgereedschap

7.13 Elektrisch handgereedschap 7.13 Elektrisch handgereedschap Elektrische arbeidsmiddelen moeten conform de Arbowet passend en veilig zijn en dat ook blijven. Wat op de ene arbeidsplaats als veilig kan worden beschouwd hoeft dat niet

Nadere informatie

BIJLAGE ELEKTRICITEIT

BIJLAGE ELEKTRICITEIT BIJLAGE ELEKTRICITEIT LET OP! LEES EERST DE ONDERSTAANDE TEKST. Op enkele sheets staat in de rechterbovenhoek VOL-VCA. Deze sheets maken deel uit van de VOL-VCA examen-les-stof. De cursisten die de cursus

Nadere informatie

Door slecht onderhoud en verkeerd gebruik van handgereedschap gebeuren er nog vaak ongelukken op de werkplek.

Door slecht onderhoud en verkeerd gebruik van handgereedschap gebeuren er nog vaak ongelukken op de werkplek. Gereedschappen Tijdens je werk zul je vaak gebruik maken van gereedschappen. In de Arbowet wordt onderscheidt gemaakt in vier soorten gereedschap; - eenvoudig handgereedschap - aangedreven handgereedschap

Nadere informatie

Elektriciteit. Wat is elektriciteit

Elektriciteit. Wat is elektriciteit Elektriciteit Wat is elektriciteit Elektriciteit kun je niet zien, niet ruiken, niet proeven, maar wel voelen. Dit voelen kan echter gevaarlijk zijn dus pas hier voor op. Maar wat is het dan wel? Hiervoor

Nadere informatie

6.1 Afrondingsopdracht Goed en veilig werken van elektrische schakelingen

6.1 Afrondingsopdracht Goed en veilig werken van elektrische schakelingen 6. Afronding hoofdstuk 2 6.1 Afrondingsopdracht Goed en veilig werken van elektrische schakelingen Inleiding Bij de introductie van dit hoofdstuk heb je je georiënteerd op het onderwerp van dit hoofdstuk

Nadere informatie

HSE guidelines. mei 2015 ELEKTRISCHE GEVAREN HSE LIFE THE NATIONAL OIL&GAS INDUSTRY STANDARD FOR PROFESSIONALS

HSE guidelines. mei 2015 ELEKTRISCHE GEVAREN HSE LIFE THE NATIONAL OIL&GAS INDUSTRY STANDARD FOR PROFESSIONALS HSE guidelines S mei 2015 ELEKTRISCHE GEVAREN HSE LIFE THE NATIONAL OIL&GAS INDUSTRY STANDARD FOR PROFESSIONALS Werk veilig of werk niet Bij werkzaamheden aan elektrische installaties en systemen zijn

Nadere informatie

ZX- ronde 28 december 2014

ZX- ronde 28 december 2014 ZX- ronde 28 december 2014 Hoogspanning. Veel radio amateurs hebben nog eindversterkers met buizen of willen die gaan kopen wel of niet tweede hands. Zonder enige vorm van kennis kan het gevaarlijk zijn

Nadere informatie

INHOUD INLEIDING 19. Metingen en thermografie - 13

INHOUD INLEIDING 19. Metingen en thermografie - 13 INLEIDING 19 1 NEN 1010 ALS ACHTERGROND 21 1.1 VOEDINGSBRONNEN 22 1.1.1 Aansluiting op net: diverse stroomstelsels 22 1.1.2 Voedingsbronnen voor veiligheidsdoeleinden 25 1.2 BESCHERMINGSMAATREGELEN 25

Nadere informatie

HSE guidelines. september 2012 ELEKTRISCHE GEVAREN HSE LIFE THE NATIONAL OIL&GAS INDUSTRY STANDARD FOR PROFESSIONALS

HSE guidelines. september 2012 ELEKTRISCHE GEVAREN HSE LIFE THE NATIONAL OIL&GAS INDUSTRY STANDARD FOR PROFESSIONALS HSE guidelines S september 2012 ELEKTRISCHE GEVAREN HSE LIFE THE NATIONAL OIL&GAS INDUSTRY STANDARD FOR PROFESSIONALS Werk veilig of werk niet Bij werkzaamheden aan installaties en systemen zijn strikte

Nadere informatie

HSE guidelines september 2012 ELEKTRISCHE GEVAREN HSE LIFE THE NATIONAL OIL&GAS INDUSTRY STANDARD FOR PROFESSIONALS

HSE guidelines september 2012 ELEKTRISCHE GEVAREN HSE LIFE THE NATIONAL OIL&GAS INDUSTRY STANDARD FOR PROFESSIONALS S HSE guidelines september 2012 ELEKTRISCHE GEVAREN HSE LIFE THE NATIONAL OIL&GAS INDUSTRY STANDARD FOR PROFESSIONALS Werk veilig of werk niet Bij werkzaamheden aan installaties en systemen zijn strikte

Nadere informatie

-2- Noem voorbeelden van orde en netheid (good housekeeping). -2- Bij welke werkzaamheden kan een aanvullende werkvergunning nodig zijn?

-2- Noem voorbeelden van orde en netheid (good housekeeping). -2- Bij welke werkzaamheden kan een aanvullende werkvergunning nodig zijn? -2- Bij welke werkzaamheden kan een aanvullende werkvergunning nodig zijn? -2- Noem voorbeelden van orde en netheid (good housekeeping). -2- Noem enkele gevaren op het werk. -2- Noem werkzaamheden of omstandigheden

Nadere informatie

Opleidingscatalogus NEN 3140 / NEN 3840 / NEN 1010 / NEN-EN-IEC 60204 V15.1

Opleidingscatalogus NEN 3140 / NEN 3840 / NEN 1010 / NEN-EN-IEC 60204 V15.1 Opleidingscatalogus NEN 3140 / NEN 3840 / NEN 1010 / NEN-EN-IEC 60204 V15.1 NEN 1010 Basis Training Elektrotechnici die belast zijn met de aanleg van installaties, en voor medewerkers die belast worden

Nadere informatie

Evenementcode: proefexamen

Evenementcode: proefexamen Dit proefexamen VCA is uitsluitend bestemd voor opleidingsdoeleinden en heeft als doel om de kandidaat kennis te laten maken met de wijze van examineren. De vragen worden één keer per jaar gecontroleerd

Nadere informatie

Gebruikershandleiding 3 fase test adapter

Gebruikershandleiding 3 fase test adapter Gebruikershandleiding 3 fase test adapter Leverancier: Specificaties van het apparaat Specificaties van de handleiding Nieaf-Smitt B.V. Vrieslantlaan 6 3526 AA Utrecht Postbus 7023 3502 KA Utrecht T: 030-288

Nadere informatie

EXPLOSIEVEILIGHEIDSDOCUMENT Beoordeling van explosiegevaren door stof van installaties en arbeidsplaatsen

EXPLOSIEVEILIGHEIDSDOCUMENT Beoordeling van explosiegevaren door stof van installaties en arbeidsplaatsen Installatie: Arbeidsplaats: Beschrijving van de installatie en arbeidsplaats Verantwoordelijke: (1) Brandbare Stoffen (2) Gegevens van de meest kritische stof Ontstekingstemperatuur: Ontstekingsenergie:

Nadere informatie

Examenopgaven Basisveiligheid

Examenopgaven Basisveiligheid Dit VCA is uitsluitend bestemd voor opleidingsdoeleinden en is hiervoor vrijelijk te gebruiken. Auteursrechten Examenopgaven Basisveiligheid Evenementcode: Lees de volgende aanwijzingen goed door! Dit

Nadere informatie

Veilig werken met elektriciteit. (en meten) Thema 2016

Veilig werken met elektriciteit. (en meten) Thema 2016 Veilig werken met elektriciteit. (en meten) Thema 2016 Even voorstellen Naam Anton Kerkhofs Bedrijf SBK Opleidingen Functie Trainer Adviseur - Auteur Telefoon 06 5252 2392 E-mail a.kerkhofs@sbkopleidingen.nl

Nadere informatie

Past uw elektrische installatie wel bij uw bedrijfsvoering? (Gebrek aan) kennis = (on)macht.

Past uw elektrische installatie wel bij uw bedrijfsvoering? (Gebrek aan) kennis = (on)macht. Past uw elektrische installatie wel bij uw bedrijfsvoering? (Gebrek aan) kennis = (on)macht. Annette Oorschot-Kuipers, Inspectie SZW, e-mail: aoorschot@inspectieszw.nl Samenvatting Voldoet een installatie

Nadere informatie

Basiscursus NEN 1010. Veiligheidsbepalingen voor laagspanningsinstallaties NEN 1010:2015

Basiscursus NEN 1010. Veiligheidsbepalingen voor laagspanningsinstallaties NEN 1010:2015 Veiligheidsbepalingen voor laagspanningsinstallaties Basiscursus NEN 1010 NEN 1010:2015 maart 2016 Bestemd voor de cursussen: basiscursus NEN 1010, opfriscursus NEN 1010, inspecties aan elektrische installaties,

Nadere informatie

NEN 3140 Veilige Bedrijfsvoering

NEN 3140 Veilige Bedrijfsvoering NEN 3140 Veilige Bedrijfsvoering Als werkgever bent u verantwoordelijk voor veilige installaties en het veilig kunnen werken van uw personeel in een elektrotechnische omgeving. In zowel de Arbowet als

Nadere informatie

Brandweer Vereniging Vlaanderen

Brandweer Vereniging Vlaanderen Brandweer Vereniging Vlaanderen Symposium Zonnepanelen 14 september 2009 1 Inhoud 1. Basiselektriciteit 2. Gevaren van elektriciteit & de bescherming ertegen 3. Opbouw van een PV-installatie 4. Cases voorbeelden

Nadere informatie

enexis.nl Aarding Voor alle zekerheid

enexis.nl Aarding Voor alle zekerheid enexis.nl Aarding Voor alle zekerheid Inhoud Belangrijkste punten 4 Aarding en elektriciteit 5 Geaard of niet? 5 Vier systemen van aarding 7 Aarding is onzichtbaar 8 Een veilige installatie 8 Wanneer

Nadere informatie

Inleiding... pagina 1. Presentatie NEN 3140... pagina 2. Introductieopleiding NEN- EN 50110 en NEN 3140... pagina 2

Inleiding... pagina 1. Presentatie NEN 3140... pagina 2. Introductieopleiding NEN- EN 50110 en NEN 3140... pagina 2 Inhoudsopgave Inleiding... pagina 1 Presentatie NEN 3140... pagina 2 Introductieopleiding NEN- EN 50110 en NEN 3140... pagina 2 Installatieverantwoordelijke... pagina 3 Werkverantwoordelijke... pagina

Nadere informatie

ZX Ronde 14 augustus 2011

ZX Ronde 14 augustus 2011 ZX Ronde 14 augustus 2011 Hoogspanning en veiligheid Er is een kenmerkend verschil tussen laagspanning en hoogspanning. Er zijn natuurkundige effecten die pas optreden boven een bepaalde spanning. In de

Nadere informatie

Gezondheid, veiligheid en het voorkomen van ongevallen bij het lassen. Gevaren bij elektriciteit - Stroombronnen en installaties

Gezondheid, veiligheid en het voorkomen van ongevallen bij het lassen. Gevaren bij elektriciteit - Stroombronnen en installaties Laskennis opgefrist (nr. 11) Gezondheid, veiligheid en het voorkomen van ongevallen bij het lassen. Gevaren bij elektriciteit - Stroombronnen en installaties Veilig werken met elektrische (las)apparatuur

Nadere informatie

juni 2011 GEVAREN DOOR ELEKTRICITEIT VGWM Veiligheid Welzijn A WAY OF LIVING Standaards voor professionals, wees alert!

juni 2011 GEVAREN DOOR ELEKTRICITEIT VGWM Veiligheid Welzijn A WAY OF LIVING Standaards voor professionals, wees alert! GEVAREN DOOR ELEKTRICITEIT VGWM juni 2011 A WAY OF LIVING Veiligheid Gezondheid Welzijn Milieu VGWM Standaards voor professionals, wees alert! Werk veilig of werk niet Leer de situatie op de installatie

Nadere informatie

Elektriciteit. Arbouw-advies voor. de bouwnijverheid. Voor veilig en gezond bouwen

Elektriciteit. Arbouw-advies voor. de bouwnijverheid. Voor veilig en gezond bouwen Elektriciteit Arbouw-advies voor de bouwnijverheid 17 Voor veilig en gezond bouwen Arbouw: verbetering van arbeidsomstandigheden in de bouwnijverheid Arbouw is opgericht door werkgevers- en werknemersorganisaties

Nadere informatie

EXPLOSIEVEILIGHEIDSDOCUMENT Beoordeling van explosiegevaren door gas en damp van binnen arbeidsplaatsen

EXPLOSIEVEILIGHEIDSDOCUMENT Beoordeling van explosiegevaren door gas en damp van binnen arbeidsplaatsen Explosiegevaarlijke ruimte: Arbeidsplaats: Beschrijving van gas en/of damp Veiligheidsinformatieblad aanwezig (1) Vlampunt Vlampunt beneden 21 C Vlampunt boven 21 C Beschrijving van de installatie (2)

Nadere informatie

Veilig en gezond werken

Veilig en gezond werken Veilig en gezond werken B.E.M. Pennings 2006 Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar worden gemaakt door middel van druk, fotokopie of op andere wijze

Nadere informatie

Aarding. Voor alle zekerheid. Meer informatie:

Aarding. Voor alle zekerheid. Meer informatie: Meer informatie: Provincie Groningen, Drenthe, Overijssel en de Noordoostpolder Aardingsbureau Noord Postbus 196 8000 GB Zwolle Telefoon 038 852 76 05 Provincie Friesland Postbus 81 8900 AB Leeuwarden

Nadere informatie

Achtergrondinformatie de Gouden Acht veiligheidsprocedure om werken uit te voeren aan een installatie buiten spanning

Achtergrondinformatie de Gouden Acht veiligheidsprocedure om werken uit te voeren aan een installatie buiten spanning Achtergrondinformatie de Gouden Acht veiligheidsprocedure om werken uit te voeren aan een installatie buiten spanning De gouden acht Het verschil tussen Vitale Vijf en Gouden Acht. Gouden Acht = Vitale

Nadere informatie

Evenementcode: proefexamen

Evenementcode: proefexamen Naam kandidaat: Dit proefexamen VCA is uitsluitend bestemd voor opleidingsdoeleinden en heeft als doel om de kandidaat kennis te laten maken met de wijze van examineren. De vragen worden één keer per jaar

Nadere informatie

laatste wijziging: Rims melding RIMS-366192 Zie 4.5 Datum laatste uitgave 29 oktober 13

laatste wijziging: Rims melding RIMS-366192 Zie 4.5 Datum laatste uitgave 29 oktober 13 laatste wijziging: Rims melding RIMS-366192 Zie 4.5 Datum laatste uitgave 29 oktober 13 1 DOEL... 2 2 TOEPASSINGSGEBIED... 2 3 DEFINITIES... 2 4 VOORSCHRIFT... 2 4.1 Eisen bij de inkoop/aanschaf... 2 4.2

Nadere informatie

Berekening veiligheid in Gaia

Berekening veiligheid in Gaia Berekening veiligheid in Gaia 03-153 pmo 23 september 2003 Phase to Phase BV Utrechtseweg 310 Postbus 100 6800 AC Arnhem T: 026 356 38 00 F: 026 356 36 36 www.phasetophase.nl 2 03-153 pmo Inhoud 1 Inleiding...

Nadere informatie

Het echte VOL-VCA examen dat u na de opleiding gaat maken omvat 70 vragen en daarvoor heeft u maximaal 105 minuten de tijd.

Het echte VOL-VCA examen dat u na de opleiding gaat maken omvat 70 vragen en daarvoor heeft u maximaal 105 minuten de tijd. Dit proefexamen omvat 35 vragen over de hoofdstukken 4 tot en met 9 van het PBNA lesboek VOL-VCA. Aan dit proefexamen mogen maximaal 50 minuten besteed worden. Elk goed antwoord levert u 1 punt op. Voor

Nadere informatie

ARBOCOMMISSIE NEN 3140:2011

ARBOCOMMISSIE NEN 3140:2011 ARBOCOMMISSIE NEN 3140:2011 Te hanteren voorschriften bij het werken aan laagspanningsinstallaties Opgesteld: VLR/NLB-Arbocommissie Datum : 01-05-2014 versie: 4 INHOUD blad 0. INLEIDING 3 1. OPLEIDINGEN

Nadere informatie

Veiligheidsaspecten - Gevaren van elektrische stroom

Veiligheidsaspecten - Gevaren van elektrische stroom Veiligheidsaspecten - Gevaren van elektrische stroom De risico s van elektriciteit situeren zich op 2 gebieden: gevaren voor de omgeving : brand en explosie gevaren voor de mens : elektrocutie en verbranding

Nadere informatie

INHOUD INLEIDING. Hoofdstuk 1 NEN 1010 EN ANDERE NORMEN 1

INHOUD INLEIDING. Hoofdstuk 1 NEN 1010 EN ANDERE NORMEN 1 INLEIDING Hoofdstuk 1 NEN 1010 EN ANDERE NORMEN 1 1.1 SAMENHANG VAN NORMEN 2 1.1.1 NEN 1010 3 1.1.2 NEN-EN 50110 en NEN 3140 3 1.1.3 NEN-EN-IEC 60204 4 1.1.4 NEN-EN-IEC 60439 4 1.2 TOEPASSINGSGEBIED VAN

Nadere informatie

AARDING VOOR ALLE ZEKERHEID

AARDING VOOR ALLE ZEKERHEID AARDING VOOR ALLE ZEKERHEID AARDING VOOR ALLE ZEKERHEID 2 AARDING / VOOR ALLE ZEKERHEID 3 INHOUDSOPGAVE Belangrijkste punten 4 Aarding en elektriciteit 5 Geaard of niet? 5 Vier systemen van aarding 6

Nadere informatie

Elektriciteit. Arbouw-advies voor de bouwnijverheid

Elektriciteit. Arbouw-advies voor de bouwnijverheid Elektriciteit Arbouw-advies voor de bouwnijverheid Arbouw is door werkgevers- en werknemersorganisaties opgericht om de arbeidsomstandigheden in de bouwnijverheid te verbeteren en het ziekteverzuim te

Nadere informatie

INHOUD INLEIDING. Hoofdstuk 1 NEN 1010 EN ANDERE NORMEN 1

INHOUD INLEIDING. Hoofdstuk 1 NEN 1010 EN ANDERE NORMEN 1 INLEIDING xv Hoofdstuk 1 NEN 1010 EN ANDERE NORMEN 1 1.1 SAMENHANG VAN NORMEN 2 1.1.1 NEN 1010 3 1.1.2 NEN-EN 50110 en NEN 3140 3 1.1.3 NEN-EN-IEC 60204 4 1.1.4 NEN-EN-IEC 60439 4 1.2 TOEPASSINGSGEBIED

Nadere informatie

Inspectierapport voor bestaande laagspanningsinstallatie 1

Inspectierapport voor bestaande laagspanningsinstallatie 1 voor bestaande laagspanningsinstallatie 1 uneto-vni 2003-47022 Dossiernummer : Eigenaar installatie: Contactpersoon : Opdrachtgever: Contactpersoon : Installatieverantwoordelijke: Contactpersoon : Installatie:

Nadere informatie

Elektriciteit thuis. Extra informatie Elektriciteit, Elektriciteit thuis, www.roelhendriks.eu

Elektriciteit thuis. Extra informatie Elektriciteit, Elektriciteit thuis, www.roelhendriks.eu Elektriciteit thuis Nuldraad, fasedraad In de elektriciteitskabel die je huis binnenkomt, bevinden zich twee draden: de fasedraad en de nuldraad. Zie de onderstaande figuur. De spanning tussen deze draden

Nadere informatie

OC-27143.1 Het onderhouden van mechanische onderdelen 2012

OC-27143.1 Het onderhouden van mechanische onderdelen 2012 Krachtstroom antwoorden Doel Je kunt een stekker of een contrastekker aan een krachtstroomsnoer monteren. Oriëntatie Bij het werken met elektriciteit speelt de veiligheid een zeer grote rol. Een onveilige

Nadere informatie

Evenementcode: proefexamen

Evenementcode: proefexamen Naam kandidaat: Dit proefexamen VCA is uitsluitend bestemd voor opleidingsdoeleinden en heeft als doel om de kandidaat kennis te laten maken met de wijze van examineren. De vragen worden één keer per jaar

Nadere informatie

Welke wetmatigheden die gelden voor de elektrische schakeling kun je gebruiken om de werking van aarding, zekering en aardlekschakelaar te begrijpen?

Welke wetmatigheden die gelden voor de elektrische schakeling kun je gebruiken om de werking van aarding, zekering en aardlekschakelaar te begrijpen? 2 De elektrische schakeling 2.1 Introductie Inleiding In huis waar gewerkt wordt met een spanning van 230 volt, kunnen gevaarlijke situaties voorkomen, bijvoorbeeld kortsluiting, overbelasting, het aanraken

Nadere informatie

Onderzoek elektratechnische installaties bij ondernemers

Onderzoek elektratechnische installaties bij ondernemers Onderzoek elektratechnische installaties bij ondernemers Inleiding Deze rapportage beschrijft de resultaten en conclusies van de uitgevoerde inspecties van de elektrotechnische installatie bij een groep

Nadere informatie

Fiche 23 (Expertise): Artikels van het AREI aangaande het explosie gevaar

Fiche 23 (Expertise): Artikels van het AREI aangaande het explosie gevaar Fiche 23 (Expertise): Artikels van het AREI aangaande het explosie gevaar Bepalen op welke plaatsen een explosie zich kan voordoen. Dit moet gebeuren in samenwerking met een erkend organisme. Het rapport

Nadere informatie

Inleiding. Veiligheidsbepalingen voor laagspanningsinstallaties in voertuigen 18 augustus 2009. 230Vac installaties in voertuigen

Inleiding. Veiligheidsbepalingen voor laagspanningsinstallaties in voertuigen 18 augustus 2009. 230Vac installaties in voertuigen Inleiding 230Vac installaties in voertuigen Het ontwerpen en installeren van 230Vac installaties in voertuigen is op het eerste gezicht een simpele uitdaging, omdat de installatie een zeer geringe omvang

Nadere informatie

ALGEMEEN ACTIE/OPMERKINGEN

ALGEMEEN ACTIE/OPMERKINGEN ALGEMEEN ACTIE/OPMERKINGEN 1 Is voor de betrokkenen bij deze productie duidelijk wie welke taken, Verantwoordelijkheden en bevoegdheden heeft? 2 Wordt voorlichting/instructie gegeven over gebruikte materialen,

Nadere informatie

8-VOUDIGE BEZETMELDER

8-VOUDIGE BEZETMELDER Handleiding 8-VOUDIGE BEZETMELDER Werkt met de volgende systemen: alle systemen, analoog én digitaal, gelijkspanning en wisselspanning. Werkt niet met de volgende systemen: - Werkt met de volgende protocollen:

Nadere informatie

GASTRO BUFFET - SALADEBAR GEBRUIKSAANWIJZING EN ONDERHOUDSHANDLEIDING

GASTRO BUFFET - SALADEBAR GEBRUIKSAANWIJZING EN ONDERHOUDSHANDLEIDING GASTRO BUFFET - SALADEBAR GEBRUIKSAANWIJZING EN ONDERHOUDSHANDLEIDING SBM3 / 125.505 SBM4 / 125.510 SBM6 / 125.520 INHOUDSOPGAVE 1. DOEL en BEREIK 2. AANSPRAKELIJKHEID 3. AANWIJZINGEN 4. BASISEIGENSCHAPPEN

Nadere informatie

Instructie gevaarlijke stoffen algemeen:

Instructie gevaarlijke stoffen algemeen: Instructie gevaarlijke stoffen algemeen: Doel Het doel van deze instructie is om gevaarlijke stoffen in het algemeen te bespreken om de werknemers bewust te maken van de alom aanwezige gevaren en hoe hiermee

Nadere informatie

H2 les par2+4+3.notebook November 11, 2015. Elektriciteit in huis. Na de verbruiksmeter zit er een hoofdschakelaar en daarna

H2 les par2+4+3.notebook November 11, 2015. Elektriciteit in huis. Na de verbruiksmeter zit er een hoofdschakelaar en daarna Hoofdstuk 2 Elektriciteit in Huis Elektriciteit in huis Na de verbruiksmeter zit er een hoofdschakelaar en daarna wordt de huisinstallatie verdeeld in groepen met zekeringen. voor de extra veiligheid zijn

Nadere informatie

Digitale spanningsen doorgangstester

Digitale spanningsen doorgangstester versie 02/05 Bestnr. 13 37 28 Digitale spanningsen doorgangstester Alle rechten, ook vertalingen, voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een automatische gegevensbestand,

Nadere informatie

Basisinspectiemodule Elektrische installaties en werkzaamheden

Basisinspectiemodule Elektrische installaties en werkzaamheden Basisinspectiemodule Elektrische installaties en werkzaamheden Deze BasisInspectieModule (BIM) is opgesteld aan de hand van de stand van de wetenschap en is geschreven voor intern gebruik bij de Inspectie

Nadere informatie

Opleidingscatalogus: NEN

Opleidingscatalogus: NEN Opleidingscatalogus: NEN t WEB Opleidingen, Adviezen & Hoofdvestiging: Zeppelinstraat 7 7903 BR Hoogeveen Tel: 0528 280 888 Fax: 0528 280 889 Website: www.tweb.nl E-mail: info@tweb.nl Basis NEN 1010 Elektrotechnici

Nadere informatie

Aluchemie Rotterdam. Module Besloten ruimten. Jacques van Es / Leo van der Elst 17 april 2013

Aluchemie Rotterdam. Module Besloten ruimten. Jacques van Es / Leo van der Elst 17 april 2013 Aluchemie Rotterdam Module Besloten ruimten Jacques van Es / Leo van der Elst 17 april 2013 1 2 Een besloten ruimte is: Iedere ruimte die, onder normale omstandigheden, (grotendeels) van de omgeving is

Nadere informatie

NEN Werken met de. Pluspakket NEN 1010:2015. MBO Elektrotechniek. Meer ie. verder in technisch vakmanschap

NEN Werken met de. Pluspakket NEN 1010:2015. MBO Elektrotechniek. Meer ie. verder in technisch vakmanschap Werken met de NEN 1010 Pluspakket - NEN 1010:2015 Meer ie t informa 0 44 99 0 l 088-4 kenteq.n @ m a e t e servic nteq.nl www.ke MBO Elektrotechniek Werken met de NEN 1010 Pluspakket NEN 1010:2015 verder

Nadere informatie

Inspectierapport. Demo rapport. MapTools BV. Rapportnummer : 1704

Inspectierapport. Demo rapport. MapTools BV. Rapportnummer : 1704 Inspectierapport Demo rapport Rapportnummer : 1704 MapTools BV Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Gegevens 3. Eindbeoordeling 4. Inspectiemethode 5. Omvang 5.1 Niet geïnspecteerd 6. Opmerkingen 1 Inleiding

Nadere informatie

Arbeidsomstandighedenbesluit

Arbeidsomstandighedenbesluit Arbeidsomstandighedenbesluit HOOFDSTUK 3 INRICHTING ARBEIDSPLAATSEN AFDELING 1 ALGEMENE VOORSCHRIFTEN 1 Definities en toepasselijkheid Artikel 3.1 Begrippen In dit hoofdstuk wordt verstaan onder: a. elektrische

Nadere informatie

Deel0. Relatie met internationale normen. IEC (International Electrotechnical Commission) Mondiaal,wereldwijd

Deel0. Relatie met internationale normen. IEC (International Electrotechnical Commission) Mondiaal,wereldwijd Deel0 Relatie met internationale normen IEC (International Electrotechnical Commission) Mondiaal,wereldwijd CENELEC (European Committee for Electrotechnical Standardization) NEC (Nederlands Elektrotechnisch

Nadere informatie

Nauwgeleidende ruimte

Nauwgeleidende ruimte TOOLBOXMEETING Nauwgeleidende ruimte VEILIG WERKEN WERKEN MET IN MET EEN WERKEN IN EEN NAUWE GEVAARLIJKE NAUWE GELEIDENDE VEZELS STOFFEN (ASBEST) RUIMTE GELEIDENDE RUIMTE DOEL Doel van dit deel is uitleg

Nadere informatie

Omschrijving Toepassing Verklaring van de tekens

Omschrijving Toepassing Verklaring van de tekens 2.32 Bouwverlichting Een goede verlichting op de bouwplaats, vooral op werkplekken en langs looproutes, is noodzaak. Tijdens een aanzienlijk deel van de jaarlijkse werktijd is er in de bouw onvoldoende

Nadere informatie

Professional Supplies EIERKOOKAPPARAAT. Modelnr.: *688.107

Professional Supplies EIERKOOKAPPARAAT. Modelnr.: *688.107 Professional Supplies EIERKOOKAPPARAAT Modelnr.: *688.107 GEBRUIKSAANWIJZING Om volledig gebruik te maken van de mogelijkheden en storingen tot het minimum te beperken raden wij u aan om de gebruiksaanwijzing

Nadere informatie

Examenopgaven Basisveiligheid

Examenopgaven Basisveiligheid Naam kandidaat: Dit VCA is uitsluitend bestemd voor opleidingsdoeleinden en is hiervoor vrijelijk te gebruiken. Auteursrechten Examenopgaven Basisveiligheid Evenementcode: 00000000-NA210000 Lees de volgende

Nadere informatie

Gebruiksaanwijzing Mini Salt

Gebruiksaanwijzing Mini Salt Gebruiksaanwijzing Mini Salt Informatie Elektrolyse apparaat Schrijf uw type van het elektrolyse apparaat in deze sheet Dit is belangrijk als u later vragen heeft over de werking van dit apparaat. Model

Nadere informatie

Administratieve bepalingen. Uitvoerder: Inge Van Hooland Datum: 15/04/2014 Opdrachtgever:

Administratieve bepalingen. Uitvoerder: Inge Van Hooland Datum: 15/04/2014 Opdrachtgever: Administratieve bepalingen Uitvoerder: Inge Van Hooland Datum: 15/04/2014 Opdrachtgever: VMM Plaats onderzoek: Lange Weg, 9980 St-Laureins Beschrijving installatie: Leopoldskanaal 2801 : stuw (type 3)

Nadere informatie

Alle werkzaamheden aan elektrotechnische installaties zijn verboden behalve door hiertoe schriftelijk aangewezen personen (zie hoofdstuk 3).

Alle werkzaamheden aan elektrotechnische installaties zijn verboden behalve door hiertoe schriftelijk aangewezen personen (zie hoofdstuk 3). Beoordeeld en akkoord bevonden door: General Manager, Deputy General Manager, Production Manager, Asset Manager, Manager Technology, Manager Human Resources & General Affairs, Finance Manager. Proceseigenaar

Nadere informatie

PTC Praktijk Trainings Centrum

PTC Praktijk Trainings Centrum PTC Praktijk Trainings Centrum Veiligheid en productiviteit op een hoger niveau www.ptcopleidingen.nl Het begint met kennis Het spreekt voor zich dat het opleiden van uw medewerkers in veel gevallen wettelijk

Nadere informatie

Vorderingsplan - C.V.O. DTL Herentals

Vorderingsplan - C.V.O. DTL Herentals Vorderingsplan - C.V.O. DTL Herentals Opleiding: COMFORTSCHAKELINGEN Niveau: Afdeling: Studiegebied: Mechanica-Elektriciteit (SVWO) Residentieel elektrotechnisch installateur Lesnr. Behandeld van/tot Leerinhoud

Nadere informatie

Inspectierapport laagspanningsinstallaties. Gebouw6 Demolaan 1 1000AA Amsterdam. Datum: 5-3-2009 Projectnummer: GEB06. Info: www.demo-inspecties.

Inspectierapport laagspanningsinstallaties. Gebouw6 Demolaan 1 1000AA Amsterdam. Datum: 5-3-2009 Projectnummer: GEB06. Info: www.demo-inspecties. Inspectierapport laagspanningsinstallaties Gebouw6 Demolaan 1 1000AA Amsterdam Datum: 5-3-2009 Projectnummer: GEB06 Info: www.demo-inspecties.nl 1 / 17 Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave

Nadere informatie

BIJLAGE 5: proefexamen NEN 3140

BIJLAGE 5: proefexamen NEN 3140 Examenopgaven: NEN 3140 nen-001 IJLGE 5: proefexamen NEN 3140 enodigdheden: dit examen antwoordformulier (waarop u uw antwoorden noteert) Potlood en gum Lees de volgende aanwijzingen goed door! it examen

Nadere informatie

VTV1200 Infraroodstraler (vloermodel)

VTV1200 Infraroodstraler (vloermodel) Instructieboekje VTV1200 Infraroodstraler (vloermodel) 2 DANK Hartelijk dank dat u voor deze EUROM infraroodstraler hebt gekozen. U hebt daarmee een goede keus gemaakt! Wij hopen dat hij tot uw volle tevredenheid

Nadere informatie

Veilig bedienen van Hangbruginstallaties 25-05-2012

Veilig bedienen van Hangbruginstallaties 25-05-2012 06-12-1999 1 Veilig bedienen van Hangbruginstallaties 25-05-2012 Groen Training houdt u op (de) hoogte Permanente HBI Niet permanente HBI 06-12-1999 2 Wat zijn de verschillen tussen Permanente en niet

Nadere informatie

Veilig werken, gereedschappen en machines

Veilig werken, gereedschappen en machines Docentenblad 3 Veilig werken, gereedschappen en machines De gevaren die optreden bij het gebruik van een gereedschap of machine(groep) staan beschreven in het boek of op de cd-rom Basisveiligheid VCA.

Nadere informatie

E-04 Een netdeel in- en uit bedrijf nemen en veilig stellen versie 15-04-2015 behorend bij de BEI-BLS

E-04 Een netdeel in- en uit bedrijf nemen en veilig stellen versie 15-04-2015 behorend bij de BEI-BLS Doel Veilig een LS-netdeel in- en uit bedrijf nemen en veilig stellen. Toepassingsgebied Deze VWI geldt voor activiteiten die voor of door de Netbeheerder worden uitgevoerd, tenzij de IV anders heeft bepaald.

Nadere informatie

Groep 7 - Les 3 Wat als het misgaat?

Groep 7 - Les 3 Wat als het misgaat? Leerkrachtinformatie Groep 7 - Les 3 Wat als het misgaat? Lesduur: 50 minuten (zelfstandig) DOEL De leerlingen weten waarom er voorzichtig moet worden omgegaan met elektrische stroom. veiligheid, stroom,

Nadere informatie

Veilige installatie, wat is dat? Veilig werken, hoe doe je dat? RI&E, wat wordt. Aanbevelingen. Mijn stellingen:

Veilige installatie, wat is dat? Veilig werken, hoe doe je dat? RI&E, wat wordt. Aanbevelingen. Mijn stellingen: Mijn stellingen: Werkgevers worden te weinig geprikkeld en Elektrische installaties passen zelden bij de bedrijfsvoering. Annette Oorschot Kuipers Inspectie SZW Expertisecentrum VEP aoorschot@inspectieszw.nl

Nadere informatie

5.1. Eindtermen, toetstermen en toetsmatrijs Basis competentieprofiel Inspecteur Elektrische Arbeidsmiddelen

5.1. Eindtermen, toetstermen en toetsmatrijs Basis competentieprofiel Inspecteur Elektrische Arbeidsmiddelen 5.1. Eindtermen, toetstermen en toetsmatrijs Basis competentieprofiel Inspecteur Elektrische Arbeidsmiddelen Competentie Toetsing Kunde / Vaardigheden 1. Kennis hebben van en inzicht hebben in relevante

Nadere informatie

Tijdschakelklok. Bestnr.: 61 00 57 (groen) 61 00 58 (oranje) 61 00 82 (transparant) 61 00 83 (blauw) Omwille van het milieu 100% recyclingpapier

Tijdschakelklok. Bestnr.: 61 00 57 (groen) 61 00 58 (oranje) 61 00 82 (transparant) 61 00 83 (blauw) Omwille van het milieu 100% recyclingpapier G E B R U I K S A A N W I J Z I N G Bestnr.: 61 00 57 (groen) 61 00 58 (oranje) 61 00 82 (transparant) 61 00 83 (blauw) Tijdschakelklok Omwille van het milieu 100% recyclingpapier Impressum Alle rechten,

Nadere informatie

Veiligheidsaarde is meer dan 25/In

Veiligheidsaarde is meer dan 25/In VAKGROEP BLIKSEMBEVEILIGING Veiligheidsaarde is meer dan 25/In De techniek waarop Nederland draait VAKGROEP BLIKSEMBEVEILIGING Veiligheidsaarde is meer dan 25/ln In deze folder vatten we de essenties van

Nadere informatie

Veilig meten met passende, veilige meetapparatuur

Veilig meten met passende, veilige meetapparatuur Veilig meten met passende, veilige meetapparatuur Elektrotechnici verrichten bij hun werkzaamheden regelmatig metingen. Bijvoorbeeld om een waarde van een spanning te meten, een storing te zoeken, spanningsloosheid

Nadere informatie

Hoogfrequent batterijladers. PM-24 serie. Handleiding

Hoogfrequent batterijladers. PM-24 serie. Handleiding Hoogfrequent batterijladers PM-24 serie Handleiding Inhoud. 1. Belangrijke veiligheidsinstructies 1.1 Algemeen 1.2 Voorzorgsmaatregelen bij het werken met batterijen 2. Eigenschappen 2.1 Algemene specificatie

Nadere informatie

Betrouwbaar en veilig overal in huis energie beschikbaar

Betrouwbaar en veilig overal in huis energie beschikbaar Betrouwbaar en veilig overal in huis energie beschikbaar Uw vision groepenverdeler van Hager installatieautomaat ( groep ) testknop aardlekschakelaar hoofdschakelaar coderingsstreep (zwart of grijs) De

Nadere informatie

Evenementcode: proefexamen

Evenementcode: proefexamen Naam kandidaat: Dit proefexamen VCA is uitsluitend bestemd voor opleidingsdoeleinden en heeft als doel om de kandidaat kennis te laten maken met de wijze van examineren. De vragen worden één keer per jaar

Nadere informatie

Basisveiligheid-VCA Proefexamen 1

Basisveiligheid-VCA Proefexamen 1 asisveiligheid-v Proefexamen 1 Lees de volgende aanwijzingen goed door! Dit examen bestaat uit 40 meerkeuzevragen. Na elke vraag volgen drie antwoordmogelijkheden, waarvan er slechts één de juiste is.

Nadere informatie

Voorbeeld. versie 2; 26 juni 2017 pagina 1 van 5. Registratienummer 0000H0. Naam opleidingsinstituut CBR

Voorbeeld. versie 2; 26 juni 2017 pagina 1 van 5. Registratienummer 0000H0. Naam opleidingsinstituut CBR Registratienummer 0000H0 Naam opleidingsinstituut CBR Versienummer en datum Opleidingsplan Cursuscode, cursusnaam en type training U05-2 VCA Eendaags, regulier en in dagdelen (opgeknipt) Doel Het doel

Nadere informatie

Certificatieschema VOP-LS VOLDOEND ONDERRICHT PERSOON LAAGSPANNING

Certificatieschema VOP-LS VOLDOEND ONDERRICHT PERSOON LAAGSPANNING Pagina 1 van 13 Certificatieschema Certificatieschema VOP-LS VOLDOEND ONDERRICHT PERSOON LAAGSPANNING Stichting Persoonscertificatie Energietechniek p/a ing. R. Bijvoets Schokkerlaan 18, 1503 JP ZAANDAM

Nadere informatie

Rheastraat 12a 5047 TL Tilburg Tel. : 013 57 123 87 Fax. : 084 836 5446 DATAFLOOR VLOEREN. Inleiding

Rheastraat 12a 5047 TL Tilburg Tel. : 013 57 123 87 Fax. : 084 836 5446 DATAFLOOR VLOEREN. Inleiding DATAFLOOR VLOEREN Inleiding Het adequaat functioneren van ziekenhuizen, laboratoria, productieruimten, kantoren e.d. is in belangrijke mate afhankelijk van elektronische apparatuur. Als gevolg van statische

Nadere informatie

Technische Handleiding Versie 07/05. CompTrol Signal 1. Signaalkabel

Technische Handleiding Versie 07/05. CompTrol Signal 1. Signaalkabel Technische Handleiding Versie 07/05 CompTrol Signal 1 Signaalkabel Deze handleiding voor het installeren van de optionele printplaat en bediening van de airconditioner zorgvuldig doorlezen. De voorschriften

Nadere informatie

Highlights uit nieuwe HS norm:

Highlights uit nieuwe HS norm: Highlights uit nieuwe HS norm: NEN-EN-IEC 61936-1 en NEN-EN 50522 Nieuw NEN-EN-IEC bepalingen Veiligheidsbepalingen voor hoogspanningsinstallaties: NEN 1041 vervallen sinds: 1 oktober 2012 NEN 61936-1

Nadere informatie

Databank voor de toepassing van de technische voorschriften

Databank voor de toepassing van de technische voorschriften CENTRALE COMMISSIE VOOR DE RIJNVAART RV (14) 76 RV/G (14) 100 JWG (14) 94 25 november 2014 Or. fr fr/de/nl/en COMITE REGLEMENT VAN ONDERZOEK WERKGROEP REGLEMENT VAN ONDERZOEK GEMEENSCHAPPELIJKE WERKGROEP

Nadere informatie

Algemene risicoanalyse voor de werkpost : Booglassen Versie 99/1 Blz. 1/5

Algemene risicoanalyse voor de werkpost : Booglassen Versie 99/1 Blz. 1/5 Algemene risicoanalyse voor de werkpost : Boog Versie 99/1 Blz. 1/5. Risico voorkoming. Schade voorkoming. Risico beperking. Schade beperking 1 Algemeen V Risico's eigen aan boog 1 Voorzien van instructie

Nadere informatie