Zelfbeoordeling bij schrijfvaardigheid Duits

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Zelfbeoordeling bij schrijfvaardigheid Duits"

Transcriptie

1 Naam auteur Michael Huig Vakgebied Duits Titel Zelfbeoordeling bij schrijfvaardigheid Duits Onderwerp Zelfbeoordeling bij schrijfvaardigheid Duits Opleiding Interfacultaire Lerarenopleidingen, Universiteit van Amsterdam Doelgroep Derde klas (tweede leerjaar) havo/vwo Sleuteltermen schrijfvaardigheid, ERK, self feedback, Duits Links Bibliografische referentie Studentnummer Begeleiders Arjan Krijgsman ; Michel Couzijn Beoordelaars Arjan Krijgsman ; Jantina Huizenga Datum 1

2 Paper 3 Onderzoeksinstrumenten 1. Samenvatting paper 1 Vastgesteld werd dat derdeklasleerlingen geen adequaat beeld van hun schrijfvaardigheid hebben. De ontwerphypothese luidt: ALS leerlingen hun eigen schrijfvaardigheid gaan beoordelen (self feedback), DAN zal het gevolg zijn dat hun zelfinzicht vergroot wordt en dat hun eigen beoordeling van hun schrijfvaardigheid meer overeenkomst vertoont met de beoordeling van de docent. Wil de self feedback effect sorteren dan moet aan de volgende voorwaarden worden voldaan: - leerlingen gaan het belang van self feedback voor de ontwikkeling van hun schrijfvaardigheid inzien. - self feedback zal hen leren leren (ontwerpregel 7). - door het toepassen van self feedback zullen leerlingen succes bij het leren ervaren (ontwerpregel 6) - de explicitering van en oefening met leerdoelen bevordert het zelfverantwoordelijk en doelgericht leren (ontwerpregel 2). Met de interventie wordt beoogd dat de leerlingen een adequater beeld krijgen van hun schrijfvaardigheid en dat hun zelfbeoordeling meer overeenkomst vertoont met de criteria van het ERK (docent). 2. Beschrijving onderzoeksmethode A - Onderzoeksontwerp Er zijn drie onderzoeksvragen: 1 Ontwikkelen leerlingen, als zij zelf hun eigen beoordelingscriteria ontwerpen, meer inzicht in de beoordeling(scriteria) van schrijfvaardigheidsopdrachten? Hiervoor gaan de leerlingen zelf beoordelingsrubrics ontwerpen, die worden vergeleken met de criteria van het ERK. 2 Gaan de schrijfprestaties van de leerlingen, afgemeten aan de criteria van het ERK, vooruit? Hiervoor worden de schrijfopdrachten uit de voor- en nameting beoordeeld met de criteria van het ERK. 2

3 3. Merken de leerlingen op dat hun inzicht in de beoordelingscriteria van schrijfvaardigheid is toegenomen? Hiervoor worden learner reports gebruikt. B - Onderzoeksinstrument en verantwoording Er worden drie instrumenten gebruikt: 1 Leerlingrubrics (zie bijlage 1): bedoeld om het voortschrijdend inzicht in schrijfvaardigheid vast te leggen. De leerlingen beoordelen hun schrijfopdracht met zelf ontwikkelde rubrics. Verantwoording: uit de literatuur bleek dat leerlingen moeite hebben met de bestaande, vooropgezette beoordelingscriteria. Door leerlingen zelf hun rubrics te laten ontwikkelen en deze te vergelijken met de ERK-beoordeling wordt de ontwikkeling van het denkproces inzichtelijk. Het is echter een experimenteel en risicovol instrument, dat kan mislukken. 2 Docentbeoordeling (zie bijlage 2): bedoeld om de kwaliteit van de briefopdrachten te meten. Docenten beoordelen de brieven uit de voor- en nameting volgens het ERK-beoordelingsmodel voor A1+ (zie bijlage 3). Verantwoording: de ERK-beoordeling geldt als een geijkte standaard, die het mogelijk maakt om de kwaliteit van de brieven bij voor- en nameting zo objectief mogelijk vast te stellen en te vergelijken. 3 Learner report (zie bijlage 4): na afloop van de interventie reflecteren de leerlingen in een beknopt Learner report op de interventie. Het report bestaat uit open en gesloten vragen. Verantwoording: het learner report is een beproefde manier om rapporteerbare leereffecten vast te stellen (Janssen, 2013). C - Onderzoeksgroep De onderzoeksgroep is een derde klas (tweede leerjaar Duits) tweetalig onderwijs havo-vwo met 21 leerlingen, waarvan 11 meisjes en 10 jongens. Het is een combiklas die uit negen havo- en 12 vwoleerlingen bestaat. De sekse speelt geen rol. D Procedure Er zijn twee meetmomenten voorzien: 3

4 de voormeting vindt plaats in les 2, duurt 15 minuten voor de schrijfopdracht en 10 minuten voor de zelfbeoordeling. De leerlingen werken in een klassikale setting, maar individueel. De docent begeleidt; de nameting is in les 5, duurt 15 minuten voor de schrijfopdracht en 10 minuten voor het Learner report. De leerlingen werken in een klassikale setting, maar individueel. De docent begeleidt. De klas wordt verdeeld in twee groepen. Er wordt gewerkt met identieke briefopdrachten (A en B) die in de nameting worden gekruist. Het nakijken gebeurt pas na de nameting, waarbij ook een onafhankelijke docent wordt ingeschakeld. De docenten weten niet of ze een voor- of de nameting nakijken. De gegevens zijn niet anoniem, maar dit is uitsluitend voor de indeling van de groepen. De verwerking is uiteindelijk wel anoniem. De effectiviteit van de interventie wordt afgeleid uit: a. De mate waarin de leerlingenrubrics meer op de ERK-beoordeling lijken, dat wil zeggen: het verschil tussen voor- en nameting (rubrics 1.0 en 2.0) uitgedrukt in de overeenstemming tussen leerlingenrubrics en ERK. b. Of de brieven van de nameting beter zijn dan die van de voormeting in termen van ERKbeoordelingen. c. Als de leerlingen in het Learner report aangeven dat hun inzicht in de beoordeling van schrijfvaardigheid is toegenomen. E Data Uit de voor- en nameting worden de volgende data verzameld: 1. De leerlingrubrics worden vergeleken met de ERK-beoordeling. Hierbij worden: a. de criteria van de leerlingen vergeleken; geteld wordt hoeveel leerlingen eenzelfde criterium hebben vermeld en dit wordt vervolgens als percentage weergegeven; b. per criterium de scores vergeleken; onderzocht wordt op welke gronden leerlingen een bepaald criterium als gemiddeld beoordelen. 2. Docentbeoordeling: de leerlingopdrachten van de voor- en nameting worden beoordeeld volgens de ERK-richtlijnen. De scores worden uitgedrukt in een getal. 4

5 3 Learner report: geven de leerlingen aan dat zij meer inzicht hebben gekregen in de beoordeling van schrijfvaardigheid? De gesloten vragen worden gecodeerd; de uitspraken van de open vragen worden geclassificeerd en gecodeerd. 5

6 Literatuur Cito (2006), ERK-schrijftoetsen Duits niveau A1 en A2. Anrhem: Cito. Cito / SLO (2011), Toetsen en beoordelen met het ERK. Arnhem: Cito. Janssen, T., (2013), Het learner report als onderzoeksinstrument, Workshop UvA ILO Liemberg, E., Meijer, D. (2004) (red.), Taalprofielen. Enschede: Nationaal Bureau Moderne Vreemde Talen. 6

7 3. Bijlagen Bijlage 1. Instrument 1: leerlingrubrics Geldt voor voor- en nameting. Wordt in de les door de leerling ingevuld en bij de metingen gebruikt. Ten behoeve van het gebruik wordt dit schema liggend afgedrukt. Hieronder beschrijf je de gradaties. Hieronder schrijf je ++ (zeer) goed + voldoende - onvoldoende wat je beoordeelt. Bovengemiddeld. Op niveau. Zoals het Niet op niveau. Zou hoort. beter moeten Verwerking gegevens leerlingenrubrics voor- en nameting In de eerste plaats worden leerlingencriteria vergeleken met de criteria van het ERK. Vaardigheid Aantal leerlingen met Als percentage dit criterium Inhoud [aantal] [percentage] 7

8 Woordenschat en woordgebruik Grammaticale correctheid Spelling en interpunctie Ander criterium, niet ERK Verwerking scores leerlingenrubrics voor- en nameting De leerlingenscores worden vergeleken met de scores van het ERK. Hierbij wordt uitsluitend gekeken naar de score voor A1+, de centrale waarde op de driepuntschaal, waarbij alleen de dekkende criteria uit de criterium-meting worden betrokken: Vaardigheid Hogere eisen Gelijke eisen Lagere eisen Inhoud [aantal leerlingen] [aantal leerlingen] [aantal leerlingen] Woordenschat en woordgebruik Grammaticale correctheid Spelling en interpunctie Voorbeeld: leerling 1 noemt het criterium inhoud, maar geeft als standaardscore dat niet alle punten uit de opdracht verwerkt hoeven te zijn. In dat geval wordt deze leerling genoteerd bij lagere eisen omdat hij lagere eisen stelt dan het ERK. Interpretatie van de gegevens uit de leerlingenrubrics Uit de vergelijking van de criteria (verticaal) van voor- en nameting kan worden vastgesteld of leerlingen als gevolg van de interventie meer criteria van het ERK hebben opgenomen. 8

9 Uit de vergelijking van de scores (horizontaal) kan worden vastgesteld of de leerlingen zicht hebben gekregen op de eisen die aan de criteria worden gesteld. Het kan zijn dat ze aanvankelijk te hoge of te lage eisen stelden en dat deze door de interventie naar de ERK-standaard zijn verschoven. Bijlage 2. Instrument 2: Docentbeoordeling Docentbeoordeling voor- en nameting (ERK) Vaardigheid A1+ of hoger A1+ A1 of lager Inhoud Woordenschat en woordgebruik Grammaticale correctheid Spelling en interpunctie Puntentelling docentbeoordeling Vaardigheid A2 (A1+ of meer) A1+ A1 of minder Inhoud Woordenschat en woordgebruik Grammaticale correctheid Spelling en interpunctie Per leerling wordt het puntentotaal genoteerd. Verwerking gegevens docentbeoordeling voor- en nameting leerling voormeting nameting verschil + / - 1 [score] [score] [ ] 9

10 2 [score] [score] [ ] Interpretatie van de docentbeoordeling Vergelijking van de scores uit voor- en nameting laat zien of de leerlingen in de nameting beter (of gelijk, of slechter) hebben gescoord dan in de voormeting. Bijlage 3. ERK-standaard In dit onderzoek geldt het ERK als standaard waarmee zowel instrument 1 (leerlingenrubrics) als instrument 2 (docentbeoordeling) worden vergeleken. Het Cito hanteert als criterium voor A1+ dat uitsluitend of alle elementen van de opdracht aanwezig en begrijpelijk voor een native speaker zijn (Cito, 2006). Taalprofielen stelt wel degelijk ook eisen aan de spelling en grammaticale correctheid, ervan uitgaande dat het schrijven tussen A1 en A2 in ontwikkeling is, hetgeen betekent dat elementen uit A2 wel degelijk al aanwezig verondersteld mogen worden in A1+, hoewel zij nog niet volledig of niet volledig correct hoeven te zijn (Liemberg & Meijer, 2004). Een verschil is verder dat het Cito op de inhoudelijke mededelingen focust en Taalprofielen, maar ook de door CPS ontwikkelde ERK-site, niet. Gewoonlijk hanteert het Cito voor schrijfopdrachten van A2 en hoger vijf criteria. Voor A1+ hanteert het Cito slechts vier criteria (Cito, 2006). Uit de beoordeling van Cito (voorbeeldbrieven opdracht 1, leerlingen 1, 2, 3) blijkt dat er aan A1+ wel degelijk meer formele eisen worden gesteld. Als deze worden geanalyseerd, ontstaat het volgende beoordelingsmodel voor A1+. Cito-richtlijnen voor A1+ Vaardigheid A2 (A1+ of hoger) A1+ A1 of lager Inhoud Alle punten Alle punten Niet alle punten Woordenschat en woordgebruik Geen verduitste Nederlandse woorden. Geen Nederlandse woorden. Incidenteel verduitste Nederlandse woorden. Incidenteel Nederlandse woorden. Meerdere verduitste Nederlandse woorden. Meerdere Nederlandse woorden. Grammaticale correctheid Naamvallen mogen incorrect Naamvallen mogen incorrect Naamvallen mogen incorrect Spelling en Hoofdletters Hoofdletters Hoofdletters 10

11 interpunctie substantief vrijwel substantief substantief correct, maar incidenteel correct geheel incorrect incidentele fout toegestaan Bijlage 4. Instrument 3: Learner report Beste leerlingen, Tot slot willen we jullie vragen om enkele vragen te beantwoorden. Er zijn gesloten en open vragen. Schrijf bij de open vragen alsjeblieft zo veel mogelijk op. Er zijn geen foute antwoorden mogelijk! Hartelijk dank! 1 Ik weet hoe een schrijfopdracht beoordeeld wordt. Mee eens Niet mee eens 2 Ik heb geleerd dat ik in een schrijfopdracht ook fouten mag maken. Mee eens Niet mee eens 3 Mijn eigen schrijfvaardigheid is beter dan ik dacht. Mee eens Niet mee eens 4 Ik weet waaraan ik zou moeten werken om mijn schrijfvaardigheid te verbeteren. Mee eens Niet mee eens Open vragen: 5 Over schrijfvaardigheid heb ik geleerd dat 11

12 6 Over de beoordeling van schrijfvaardigheid heb ik geleerd dat 12

Criteria bij ERK methodes

Criteria bij ERK methodes SLO is het nationaal expertisecentrum leerplanontwikkeling. Al 35 jaar geven wij inhoud aan leren en innovatie in de driehoek beleid, wetenschap en onderwijspraktijk. De kern van onze expertise betreft

Nadere informatie

Kerndoelen - ERK. Kerndoelen en Common European Framework of Reference (ERK) 2. Library en ERK 6

Kerndoelen - ERK. Kerndoelen en Common European Framework of Reference (ERK) 2. Library en ERK 6 Kerndoelen - ERK Kerndoelen en Common European Framework of Reference (ERK) 2 en ERK 6 1 2 Kerndoelen en Common European Framework of Reference (ook wel ERK) In de kerndoelen die door de overheid zijn

Nadere informatie

Lesontwerp 6. Het schrijven van een filosofisch essay

Lesontwerp 6. Het schrijven van een filosofisch essay Lesontwerp 6. Het schrijven van een filosofisch essay Ontwikkelaars School Vak Groep Genre Joop van der Kuip & Frans Diederen St.-Odulphuslyceum, Tilburg filosofie & Nederlands 5 vwo argumenteren Doel

Nadere informatie

Duitse taal schrijfvaardigheid

Duitse taal schrijfvaardigheid Staatsexamen HAVO 2013 Duitse taal schrijfvaardigheid Tijdvak 1 Dinsdag 14 mei 09.00 11.00 uur College-examen schriftelijk Opgavenboekje HF-1004-s-13-1-o 1 Havo Duitse taal Schrijfvaardigheid 2013 Bijgaande

Nadere informatie

Docentenhandleiding PO Schoolkamp

Docentenhandleiding PO Schoolkamp Docentenhandleiding PO Schoolkamp Inhoudsopgave 1 Inleiding... 1 2 Wat maakt deze opdracht 21 e eeuws?... 1 2.1 Lesdoelstellingen... 2 2.2 Leerdoelen... 2 3 Opzet van de opdracht... 2 3.1 Indeling van

Nadere informatie

tabel 1: percentage studenten dat een bepaald soort maandelijkse inkomsten heeft

tabel 1: percentage studenten dat een bepaald soort maandelijkse inkomsten heeft Onderzoek geldzaken student U werkt als onderzoeker bij het Nederlandse Instituut voor Geldzaken. U heeft onderzoek gedaan naar hoe studenten hun geldzaken regelen. U schrijft een verslag voor studenten

Nadere informatie

4 Werken met beoordelingsmodellen voor productieve vaardigheden

4 Werken met beoordelingsmodellen voor productieve vaardigheden 4 Werken met beoordelingsmodellen voor productieve vaardigheden Inleiding Voor het vak Nederlands in het mbo is het Referentiekader Nederlandse taal de basis vormt voor de examinering. Hieronder lichten

Nadere informatie

Scores en referentieniveaus... 3 Scores per leerjaar per toets... 3 Streefscores klas 1... 4 Streefscores klas 2... 6 Streefscores klas 3...

Scores en referentieniveaus... 3 Scores per leerjaar per toets... 3 Streefscores klas 1... 4 Streefscores klas 2... 6 Streefscores klas 3... Scores en referentieniveaus... 3 Scores per leerjaar per toets... 3 Streefscores klas 1... 4 Streefscores klas 2... 6 Streefscores klas 3... 8 Streefscores klas 4... 9 Verband tussen streefscore en referentieniveau...

Nadere informatie

Voorwoord. Veel succes met de schrijftraining! Amsterdam, februari 2012. Freek Bakker Joke Olie. 6 Voorwoord

Voorwoord. Veel succes met de schrijftraining! Amsterdam, februari 2012. Freek Bakker Joke Olie. 6 Voorwoord Voorwoord Schrijven op B2 is een takenboek dat hulp biedt bij de training in het schrijven van korte en langere teksten in het Nederlands, die geschreven moeten worden op het Staatsexamen NT2 II. Schrijven

Nadere informatie

Hier niet schrijven Hier niet schrijven Hier niet schrijven Hier niet schrijven Hier niet schrijven Hier niet schrijven

Hier niet schrijven Hier niet schrijven Hier niet schrijven Hier niet schrijven Hier niet schrijven Hier niet schrijven Klacht concertkaartjes U heeft een paar maanden geleden concertkaartjes besteld bij Concert En Zo. Dit is echter niet helemaal goed gegaan. U schrijft daarom een klachtenbrief naar Concert En Zo. Opdracht

Nadere informatie

[DIA MET TITEL+COVER HIER]

[DIA MET TITEL+COVER HIER] [DIA MET TITEL+COVER HIER] Bijeenkomst 1 Beter schrijven in alle vakken Programma Aanleiding Schrijven in fasen Oriëntatiefase Opdrachtfase Schrijffase Revisiefase en publicatiefase (bijeenkomst 2) Voorwerk

Nadere informatie

Toolkit Onderwijs en Arbeidsmarkt (TOA)

Toolkit Onderwijs en Arbeidsmarkt (TOA) een beknopte toelichting op de Toolkit Onderwijs en Arbeidsmarkt (TOA) voor vo-scholen Spirit4you, december 2013 Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 1.1. Doel van dit document... 3 1.2. Vragen... 3 2. Wat

Nadere informatie

Schoolprestaties van oude en nieuwe gewichtenleerlingen

Schoolprestaties van oude en nieuwe gewichtenleerlingen Scolprestaties van oude en nieuwe gewichtenleerlingen Jaap Roeleveld Kohnstamm Instituut, Universiteit van Amsterdam (email: jroeleveld@kohnstamm.uva.nl) Abstract Sinds de laatste wijziging van de gewichtenregeling,

Nadere informatie

Staatsexamen VWO 2014

Staatsexamen VWO 2014 Staatsexamen VWO 2014 Nederl Engelse taal schrijfvaardigheid Tijdvak 1 Maandag 12 mei 09.00 11.00 uur College-examen schriftelijk Opgavenboekje VF-1002-s-14-1-o 1 lees verder Vwo Engelse taal College-examen

Nadere informatie

Vragenlijst voor masterstudenten

Vragenlijst voor masterstudenten Vragenlijst voor masterstudenten Digitale toetsing en beoordeling in de universitaire lerarenopleiding Intro Het komende studiejaar besteden opleiders van alle universitaire lerarenopleidingen speciale

Nadere informatie

Hoofdstuk 3. Het onderzoek van dyslectische leerlingen

Hoofdstuk 3. Het onderzoek van dyslectische leerlingen Hoofdstuk 3. Het onderzoek van dyslectische leerlingen Inleiding In de voorgaande twee hoofdstukken hebben wij de nieuwe woordleestoetsen en van Kleijnen e.a. kritisch onder de loep genomen. Uit ons onderzoek

Nadere informatie

CLIL Toolkit voor het basisonderwijs

CLIL Toolkit voor het basisonderwijs CLIL Toolkit voor het basisonderwijs Auteurs: Alessandra Corda, Eke Krijnen, Wibo van der Es Redactie: Jan Willem Chevalking, Tine Stegenga 2012 Expertisecentrum mvt, Leiden Een digitale versie van deze

Nadere informatie

Kwartet Hofcultuur. Willemien Cuijpers en Marie Thérèse van de Kamp, Interfacultaire Lerarenopleiding, UvA

Kwartet Hofcultuur. Willemien Cuijpers en Marie Thérèse van de Kamp, Interfacultaire Lerarenopleiding, UvA Expertisecentrum Kunsttheorie www.expertisecentrum-kunsttheorie.nl. Kwartet Hofcultuur Middels deze opdracht vatten de leerlingen eerst voor henzelf een aantal belangrijke aspecten omtrent de kunst en

Nadere informatie

Hypertekst schrijven en observerend leren als aanvullende didactiek 1

Hypertekst schrijven en observerend leren als aanvullende didactiek 1 Ronde 2 Martine Braaksma & Gert Rijlaarsdam Interfacultaire Lerarenopleidingen, Universiteit van Amsterdam Contact: braaksma@uva.nl Hypertekst schrijven en observerend leren als aanvullende didactiek 1

Nadere informatie

Opdracht 2: Data analyseren en interpreteren op groepsniveau (technisch lezen voor leerkrachten van groep 3 (Opdracht 2a) en groep 4 (Opdracht 2b))

Opdracht 2: Data analyseren en interpreteren op groepsniveau (technisch lezen voor leerkrachten van groep 3 (Opdracht 2a) en groep 4 (Opdracht 2b)) Opdracht 2: Data analyseren en interpreteren op groepsniveau (technisch lezen voor leerkrachten van groep 3 (Opdracht 2a) en groep 4 (Opdracht 2b)) Met behulp van onderstaande opdracht kun je met behulp

Nadere informatie

Non satis scire WP 4 Pilot opzet peer feedback. Aanleiding

Non satis scire WP 4 Pilot opzet peer feedback. Aanleiding Non satis scire WP 4 Pilot opzet peer feedback Aanleiding De lerarenopleiding van de Rijksuniversiteit Groningen werkt mee aan het SURF-project Nonsatis scire. In het kader van dit project wordt een pilot

Nadere informatie

Studiehandleiding eigen vaardigheid basistoets Nederlands (studiegidsnr: 70710P06MY)

Studiehandleiding eigen vaardigheid basistoets Nederlands (studiegidsnr: 70710P06MY) Universitaire Pabo van Amsterdam Nieuwe Prinsengracht 130 1018 VZ Amsterdam E-mail: upva@uva.nl www.student.uva.nl/upva Studiehandleiding eigen vaardigheid basistoets Nederlands (studiegidsnr: 70710P06MY)

Nadere informatie

Verantwoording bij de lessenserie Redactioneel schrijven

Verantwoording bij de lessenserie Redactioneel schrijven Verantwoording bij de lessenserie Redactioneel schrijven Wij, Marita Swinkels en Jesse van Rijn, hebben de lessenserie Redactioneel schrijven met veel enthousiasme ontwikkeld. Deze lessenserie is een onderdeel

Nadere informatie

Rapportage sociaal-emotionele ontwikkeling Playing for Success

Rapportage sociaal-emotionele ontwikkeling Playing for Success Rapportage sociaal-emotionele ontwikkeling Playing for Success Leercentrum Nijmegen Oberon, november 2012 1 Inleiding Playing for Success heeft, naast het verhogen van de taal- en rekenprestaties van de

Nadere informatie

Mondeling tentamen Havo - ERK niveau B1 / B1 +

Mondeling tentamen Havo - ERK niveau B1 / B1 + Mondeling tentamen Havo - ERK niveau B / B + Het mondeling voor Engels Havo duurt 5 minuten en bestaat uit een gesprek met je docent waarin de volgende onderdelen aan de orde komen: *Je moet een stukje

Nadere informatie

De leerling leert strategieën te gebruiken voor het uitbreiden van zijn Duitse woordenschat.

De leerling leert strategieën te gebruiken voor het uitbreiden van zijn Duitse woordenschat. A. LEER EN TOETSPLAN DUITS Onderwerp: Leesvaardigheid De leerling leert strategieën te gebruiken voor het uitbreiden van zijn Duitse woordenschat. De leerling leert strategieën te gebruiken bij het verwerven

Nadere informatie

Een Europees Referentiekader voor talenexamens. Een utopie?

Een Europees Referentiekader voor talenexamens. Een utopie? Een Europees Referentiekader voor talenexamens Een utopie? José Noijons VLoD 34. Jahreshochschultagung 07.11.2008 Stichting CITO Instituut voor Toetsontwikkeling 1 Europees Referentiekader (ERK) Ontwikkeld

Nadere informatie

Randvoorwaarden In les 2 hebben leerlingen individueel een computer met internet nodig. Alternatief: leerling voert les 2 thuis uit.

Randvoorwaarden In les 2 hebben leerlingen individueel een computer met internet nodig. Alternatief: leerling voert les 2 thuis uit. Brief over Annie M.G. Schmidt Schrijf een overtuigende brief aan een basisschool Korte lesomschrijving De lessen Advies over Annie M.G. Schmidt gaan over Nederlands bekendste kinderboekenschrijfster. Leerlingen

Nadere informatie

Scores en referentieniveaus.. Scores per leerjaar per toets.. Streefscores klas 1 blz.3. Streefscores klas 2 blz.5. Streefscores klas 3 blz.

Scores en referentieniveaus.. Scores per leerjaar per toets.. Streefscores klas 1 blz.3. Streefscores klas 2 blz.5. Streefscores klas 3 blz. Diataal- leeswijzer Scores en referentieniveaus.. Scores per leerjaar per toets.. blz.2 blz.3 Streefscores klas 1 blz.3 Streefscores klas 2 blz.5 Streefscores klas 3 blz.6 Verband tussen streefscore en

Nadere informatie

Muiswerk: Taal en rekenen op z n best!

Muiswerk: Taal en rekenen op z n best! Artikel 7 Door: Eric Robbers en Stefan Robbers Muiswerk: Taal en rekenen op z n best! 1.Inleiding Er zijn zorgen over het niveau van het onderwijs, zowel binnen het onderwijs als ook daarbuiten. Binnen

Nadere informatie

Correctievoorschrift HAVO

Correctievoorschrift HAVO Correctievoorschrift HAVO 2007 tijdvak 1 Nederlands Het correctievoorschrift bestaat uit: 1 Regels voor de beoordeling 2 Algemene regels 3 Vakspecifieke regels 4 Beoordelingsmodel 5 Inzenden scores 6 Bronvermeldingen

Nadere informatie

Russische. Staatsexamen VWO 2013. Nederl taal schrijfvaardigheid. Tijdvak 1 Vrijdag 24 mei 09.00 11.00 uur. College-examen schriftelijk.

Russische. Staatsexamen VWO 2013. Nederl taal schrijfvaardigheid. Tijdvak 1 Vrijdag 24 mei 09.00 11.00 uur. College-examen schriftelijk. Staatsexamen VWO 2013 Nederl taal schrijfvaardigheid Russische Tijdvak 1 Vrijdag 24 mei 09.00 11.00 uur College-examen schriftelijk Opgavenboekje VF-1007-s-13-1-o 1 Vwo Russische taal Schrijfvaardigheid

Nadere informatie

PORTFOLIO NEDERLANDS NAAM: OPLEIDING: KLAS: Portfolio Nederlandse taal, deel 1 Versie 11-07-13 Pagina 1

PORTFOLIO NEDERLANDS NAAM: OPLEIDING: KLAS: Portfolio Nederlandse taal, deel 1 Versie 11-07-13 Pagina 1 PORTFOLIO NEDERLANDS NAAM: OPLEIDING: KLAS: Portfolio Nederlandse taal, deel 1 Versie 11-07-13 Pagina 1 Het portfolio voor de Nederlandse taal bestaat uit de volgende onderdelen: - Inleiding - Algemeen

Nadere informatie

Voor SE-3 (in de derde SE-periode van het jaar) schrijf je een uiteenzetting aan de hand van documentatie die door de docent is gebundeld.

Voor SE-3 (in de derde SE-periode van het jaar) schrijf je een uiteenzetting aan de hand van documentatie die door de docent is gebundeld. PROGRAMMA VAN TOETSING EN AFSLUITING 2015-2018 Vak: Nederlandse taal en literatuur 2 f vwo Inleiding Voor het vak Nederlands ben je bezig met de onderdelen taalvaardigheid, taalkunde en literatuuronderwijs.

Nadere informatie

Het Almeerse basisonderwijs

Het Almeerse basisonderwijs dit is een LEA plus project -www.lea.almere.nl- -Dit is een LEA plus project-www.leaplusalmere.nl Het Almeerse basisonderwijs Monitor Taal, Lezen en Rekenen 2013/2014 April 2015 Gemeente Almere, Onderzoek

Nadere informatie

Vaardigheden - Enquête HV 2. CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie. http://maken.wikiwijs.nl/52705

Vaardigheden - Enquête HV 2. CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie. http://maken.wikiwijs.nl/52705 Vaardigheden - Enquête HV 2 Auteurs VO-content Laatst gewijzigd Licentie Webadres 21 July 2015 CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie http://maken.wikiwijs.nl/52705 Dit lesmateriaal is gemaakt

Nadere informatie

Verslag van dataverzameling in functie van het onderzoek van de NTU naar het schrijfleven van leerlingen

Verslag van dataverzameling in functie van het onderzoek van de NTU naar het schrijfleven van leerlingen Verslag van dataverzameling in functie van het onderzoek van de NTU naar het schrijfleven van leerlingen Data verzameld in de derde graad van de basisschool en verslag opgesteld door Amber Van Geit Opleiding:

Nadere informatie

SPAANSE TAAL EN LITERATUUR (ELEMENTAIR) HAVO VAKINFORMATIE STAATSEXAMEN 2016 V15.7.0

SPAANSE TAAL EN LITERATUUR (ELEMENTAIR) HAVO VAKINFORMATIE STAATSEXAMEN 2016 V15.7.0 SPAANSE TAAL EN LITERATUUR (ELEMENTAIR) HAVO VAKINFORMATIE STAATSEAMEN 2016 V15.7.0 De vakinformatie in dit document is vastgesteld door het College voor Toetsen en Examens (CvTE). Het CvTE is verantwoordelijk

Nadere informatie

OVERGANGSNORMEN OP- EN AFSTROOMREGELINGEN 2013-2014

OVERGANGSNORMEN OP- EN AFSTROOMREGELINGEN 2013-2014 OVERGANGSNORMEN OP- EN AFSTROOMREGELINGEN 2013-2014 Voorwoord Voor u ligt het document Overgangsnormen en op- en afstroomregelingen 2013-2014. De Johan de Witt Scholengroep is een school waar het behalen

Nadere informatie

NBS Boeimeer Jan Nieuwenhuijzenstraat 2 4818 RJ Breda 076-5146101 www.nbsboeimeer.nl

NBS Boeimeer Jan Nieuwenhuijzenstraat 2 4818 RJ Breda 076-5146101 www.nbsboeimeer.nl NBS Boeimeer Jan Nieuwenhuijzenstraat 2 4818 RJ Breda 076-5146101 www.nbsboeimeer.nl Opbrengsten Bijlage Schoolgids 2012-2013 Onze opbrengsten Schooljaar 2012-2013 Inleiding Of we goed onderwijs bieden

Nadere informatie

Toetsen voor de Moderne Vreemde Talen en het Nederlands

Toetsen voor de Moderne Vreemde Talen en het Nederlands Toetsen voor de Moderne Vreemde Talen en het Nederlands bij het Common European Framework Instructie voor de kandidaat - 2 - Instructie voor de kandidaat Lees deze instructie voordat je een examen gaat

Nadere informatie

Toets 0 t/m 3. Voortgang in beeld. Advies en determinatie Volgen Kwaliteitsbewaking Indicatie op referentieniveaus

Toets 0 t/m 3. Voortgang in beeld. Advies en determinatie Volgen Kwaliteitsbewaking Indicatie op referentieniveaus Voortgezet onderwijs Cito Volgsysteem Toets 0 t/m 3 Voortgang in beeld Advies en determinatie Volgen Kwaliteitsbewaking Indicatie op referentieniveaus Cito Volgsysteem voortgezet onderwijs Toets 0 t/m

Nadere informatie

2. In functie van implementatie van onderzoekscompetenties in de lerarenopleiding

2. In functie van implementatie van onderzoekscompetenties in de lerarenopleiding Gebruikswijzer P- Reviews: Hoe kunnen de Reviews op een nuttige manier geïntegreerd worden in de lerarenopleiding? In deze gebruikswijzer bekijken we eerst een aantal mogelijkheden tot implementatie van

Nadere informatie

Kennisbasis Duits 8 juli 2009. 2. Taalkundige kennis

Kennisbasis Duits 8 juli 2009. 2. Taalkundige kennis Kennisbasis Duits 8 juli 2009 Thema Categorie/kernconcept Omschrijving van de categorie / het kernconcept De student 1. Taalvaardigheden 1.1 De vaardigheden 1.1.1 beheerst de kijkvaardigheid en de luistervaardigheid

Nadere informatie

Het Sectorwerkstuk. Naam leerling

Het Sectorwerkstuk. Naam leerling Het Sectorwerkstuk Nakijkboekje: Naam leerling Naam docent Titel werkstuk Het werkstuk wordt nagekeken met behulp Van de formulieren in dit boekje door de begeleider en eventueel (afspreken!) een andere

Nadere informatie

TAAL OP NIVEAU CURSUSAANBOD 2015-2016

TAAL OP NIVEAU CURSUSAANBOD 2015-2016 TAAL OP NIVEAU CURSUSAANBOD 2015-2016 INHOUD Inleiding Online cursussen Klantgericht schrijven Nederlands Zakelijk Engels Spelling & Grammar Online test Nederlands spelling & grammatica Online test Engels

Nadere informatie

2003/2004 S C H R I J V E N E X A M E N I I. Voorbeeldexamen. Beoordelingsvoorschriften. Staatsexamen Nederlands als tweede taal NT 2

2003/2004 S C H R I J V E N E X A M E N I I. Voorbeeldexamen. Beoordelingsvoorschriften. Staatsexamen Nederlands als tweede taal NT 2 S C H R I J V E N Voorbeeldexamen E X A M E N I I 2003/2004 Beoordelingsvoorschriften Staatsexamen Nederlands als tweede taal NT 2 Inhoudsopgave 1 Scores voorbeeldexamen Schrijven II 4 2 Aanwijzingen

Nadere informatie

SECTORWERKSTUK 2013-2014

SECTORWERKSTUK 2013-2014 SECTORWERKSTUK 2013-2014 1 HET SECTORWERKSTUK Het sectorwerkstuk is een verplicht onderdeel voor alle leerlingen uit het Mavo. Het maken van een sectorwerkstuk is een manier waarop je, als eindexamenkandidaat,

Nadere informatie

Voor de beoordeling zijn de volgende passages van de artikelen 41, 41a en 42 van het Eindexamenbesluit van belang:

Voor de beoordeling zijn de volgende passages van de artikelen 41, 41a en 42 van het Eindexamenbesluit van belang: Nederlands Correctievoorschrift HAVO Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs 20 06 Tijdvak 2 Het correctievoorschrift bestaat uit: 1 Regels voor de beoordeling 2 Algemene regels 3 Vakspecifieke regels 4 Beoordelingsmodel

Nadere informatie

Stap 1 Doelen vaststellen

Stap 1 Doelen vaststellen Stap 1 Doelen vaststellen! Lesdoelen staan altijd in relatie tot langere termijn doelen. Zorg dat je de leerlijn of opbouw van doelen op schoolniveau helder hebt! Groepsdoelen staan altijd in relatie tot

Nadere informatie

TERUGBLIK CENTRAAL EXAMEN ENGELS VMBO GT/TL

TERUGBLIK CENTRAAL EXAMEN ENGELS VMBO GT/TL TERUGBLIK CENTRAAL EXAMEN ENGELS VMBO GT/TL EERSTE TIJDVAK 2011 1 Inleiding 1. Quickscan Via WOLF (Windows Optisch Leesbaar Formulier) geven examinatoren per vraag de scores van hun kandidaten voor het

Nadere informatie

Handscoring Eindtoets Basisonderwijs 2010

Handscoring Eindtoets Basisonderwijs 2010 Cito Primair onderwijs Handscoring Eindtoets Basisonderwijs 2010 Aanwijzingen voor de omzetting van ruwe scores naar standaardscores Toelichting Met behulp van onderstaande aanwijzingen kunt u zelf de

Nadere informatie

Toets 0 t/m 3. Voortgang in beeld. Advies en determinatie Volgen Kwaliteitsbewaking Indicatie op referentieniveaus

Toets 0 t/m 3. Voortgang in beeld. Advies en determinatie Volgen Kwaliteitsbewaking Indicatie op referentieniveaus Voortgezet onderwijs Cito Volgsysteem Toets 0 t/m 3 Voortgang in beeld Advies en determinatie Volgen Kwaliteitsbewaking Indicatie op referentieniveaus Cito Volgsysteem voortgezet onderwijs Toets 0 t/m

Nadere informatie

$% & ' & , -., /.., 0 )+ # ""1 2 # ""! 3 & &&- $# 4$"4# ""! & /

$% & ' & , -., /.., 0 )+ # 1 2 # ! 3 & &&- $# 4$4# ! & / ! ""# " $% & ' & ' & ( )* +! ""# """$, -., /.., 0 )+ # ""1 2 # ""! 3 & &&- $# 4$"4# ""! & / 0 ( $5 *. * 6 3 7 2 # 56 3 35 6., 7 8 * 5 53 9 73 6 13 : 58 ;

Nadere informatie

Samenspraak Examen Nederlands Spreken en Gesprekken voeren 3F

Samenspraak Examen Nederlands Spreken en Gesprekken voeren 3F Samenspraak Examen Nederlands Spreken en Gesprekken voeren 3F Inhoudsopgave Informatie voor alle betrokkenen... 2 Examenboekje voor de kandidaat... 4 Bijlage 1. Input voor Student 1... 7 Bijlage 2. Input

Nadere informatie

Succesvolle toepassing van 360 graden feedback: De keuze van het 360 instrument en de voorbereiding op het 360 traject

Succesvolle toepassing van 360 graden feedback: De keuze van het 360 instrument en de voorbereiding op het 360 traject Succesvolle toepassing van 360 graden feedback: De keuze van het 360 instrument en de voorbereiding op het 360 traject Augustus 2011 Waar werknemers onderdeel zijn van een organisatie, wordt beoordeeld.

Nadere informatie

Lees voor gebruik eerst de uitgebreide handleiding, deel 2: Werken met beoordelingsmodellen productieve vaardigheden.

Lees voor gebruik eerst de uitgebreide handleiding, deel 2: Werken met beoordelingsmodellen productieve vaardigheden. Beoordelingsmodel Spreken 2F Toetsopdracht: opdrachtspecifiek Stap 1 Preconditie Verstaanbaarheid Niet beoordelen indien het spreekproduct niet of onvoldoende verstaanbaar is, omdat er bijvoorbeeld sprake

Nadere informatie

Creativiteit losmaken bij schrijfvaardigheid mvt

Creativiteit losmaken bij schrijfvaardigheid mvt Creativiteit losmaken bij schrijfvaardigheid mvt Talen Conferentie havo vwo 28 september 2015 Johan Keijzer j.keijzer@aps.nl Naam Datum When I come home this afternoon 21 e eeuwse vaardigheid: creativiteit

Nadere informatie

Reglement Bachelorscriptie Geschiedenis Vastgesteld op 1-9-2015, verbeterd en goedgekeurd door de examencommissie op 10-9- 2015

Reglement Bachelorscriptie Geschiedenis Vastgesteld op 1-9-2015, verbeterd en goedgekeurd door de examencommissie op 10-9- 2015 Faculteit der Geesteswetenschappen Afdeling Geschiedenis, Europese studies en Religiewetenschappen Spuistraat 134 1012 VB Amsterdam Datum 10-9-2015 Contactpersoon J.J.B.Turpijn@uva.nl Bijlagen Beoordelingsformulier

Nadere informatie

Rekenvaardigheden toetsen in een mbo koksopleiding

Rekenvaardigheden toetsen in een mbo koksopleiding Rekenvaardigheden toetsen in een mbo koksopleiding Mark Hoogenboezem, ROC Midden Nederland (met aanvullingen vanuit de docenten opleiding rekenen mbo: Vincent Jonker, Fokke Munk, Rinske Stelwagen, Monica

Nadere informatie

In het "rode boekje" (deel I), zoals dit stuk al jaren heet, vindt u de bevorderingsnormen van de onderbouw.

In het rode boekje (deel I), zoals dit stuk al jaren heet, vindt u de bevorderingsnormen van de onderbouw. TEN GELEIDE In het "rode boekje" (deel I), zoals dit stuk al jaren heet, vindt u de bevorderingsnormen van de onderbouw. Het boekje is als volgt ingedeeld: 1. De uitleg van enkele begrippen 2. Een schematisch

Nadere informatie

Samenvatting. De lat omhoog. 2012, 2013, 2014 en 2015. Taal voor Kleuters en Technisch lezen

Samenvatting. De lat omhoog. 2012, 2013, 2014 en 2015. Taal voor Kleuters en Technisch lezen 1 Samenvatting De lat omhoog 2012, 2013, 2014 en 2015 Taal voor Kleuters en Technisch lezen 2015 Begrijpend luisteren, Begrijpend lezen, Woordenschat, Spelling en Rekenen 2 Inleiding Voor het vierde achtereenvolgende

Nadere informatie

De diagnostische tussentijdse toets

De diagnostische tussentijdse toets De diagnostische tussentijdse toets Een toets om van te leren Diagnostische tussentijdse toets In september 2014 is de meerjarige pilotperiode van de diagnostische tussentijdse toets (DTT) van start gegaan.

Nadere informatie

Toelichting rapportages DTT schrijfvaardigheid Engels

Toelichting rapportages DTT schrijfvaardigheid Engels Toelichting rapportages DTT schrijfvaardigheid Engels Versie januari 2016 Inhoudsopgave 1. Inleiding 2 2. Toelichting leerlingrapportage DTT Engels schrijfvaardigheid 2 2.1 De diagnose 2 2.2 De diagnose

Nadere informatie

Toelichting rapportages Entreetoets 2014

Toelichting rapportages Entreetoets 2014 Toelichting rapportages Entreetoets 2014 Cito verwerkt de antwoordbladen en berekent de scores van de leerlingen. In tweevoud ontvangt u automatisch de papieren leerlingprofielen op school; één voor de

Nadere informatie

WERKSTUK Taalexpert PRIMO 2015-2016

WERKSTUK Taalexpert PRIMO 2015-2016 HANDLEIDING VOOR HET SCHRIJVEN VAN EEN WERKSTUK Taalexpert PRIMO 2015-2016 VIA VINCI ACADEMY 2015-1 - In het portfolio worden per module* werkstukken opgeslagen, welke door de docent positief zijn beoordeeld.

Nadere informatie

Rotterdam Lekker Fit! Gezinsaanpak draagt bij aan vermindering consumptie gezoete dranken door kinderen.

Rotterdam Lekker Fit! Gezinsaanpak draagt bij aan vermindering consumptie gezoete dranken door kinderen. Februari 2013 Rotterdam Lekker Fit! Gezinsaanpak draagt bij aan vermindering consumptie gezoete dranken door kinderen. In Rotterdam heeft een kwart van de basisschoolkinderen overgewicht, met alle gezondheidsrisico

Nadere informatie

Beschrijving van de gegevens: hoeveel scholen en hoeveel leerlingen deden mee?

Beschrijving van de gegevens: hoeveel scholen en hoeveel leerlingen deden mee? Technische rapportage Leesmotivatie scholen van schoolbestuur Surplus Noord-Holland Afstudeerkring Begrijpend lezen 2011-2012, Inholland, Pabo-Alkmaar Marianne Boogaard en Yvonne van Rijk (Lectoraat Ontwikkelingsgericht

Nadere informatie

Digitale hulpmiddelen bij het toetsen en beoordelen in de universitaire lerarenopleiding

Digitale hulpmiddelen bij het toetsen en beoordelen in de universitaire lerarenopleiding Digitale hulpmiddelen bij het toetsen en beoordelen in de universitaire lerarenopleiding Vragenlijst voor docenten/opleiders Intro Doel van deze vragenlijst is informatie te verzamelen over het gebruik

Nadere informatie

Vrijstelling op grond van praktijkervaring binnen de bacheloropleiding Psychologie

Vrijstelling op grond van praktijkervaring binnen de bacheloropleiding Psychologie Vrijstelling op grond van praktijkervaring binnen de bacheloropleiding Psychologie Een vrijstelling op basis van praktijkervaring is alleen mogelijk voor vier cursussen uit de bacheloropleiding, te weten

Nadere informatie

Portfolio vrijstellingsverzoek op grond van praktijkervaring

Portfolio vrijstellingsverzoek op grond van praktijkervaring Vrijstelling op grond van praktijkervaring binnen de bacheloropleiding Rechtsgeleerdheid Door relevante praktijkervaring ontstaat voor u de mogelijkheid vrijstelling te krijgen voor maximaal 5 modulen

Nadere informatie

Wijzigingen opbrengstbeoordeling in het primair onderwijs Februari 2011

Wijzigingen opbrengstbeoordeling in het primair onderwijs Februari 2011 Wijzigingen opbrengstbeoordeling in het primair onderwijs Februari 2011 De Inspectie van het Onderwijs voert vier wijzigingen door ten aanzien van de opbrengstbeoordeling in het primair onderwijs. De wijzigingen

Nadere informatie

Autoschadehersteller. Crebonummer 91750 / 95030. PvB 01. Voertuig afleveringsklaarmaken na reparatie. Handleiding Proeve van Bekwaamheid

Autoschadehersteller. Crebonummer 91750 / 95030. PvB 01. Voertuig afleveringsklaarmaken na reparatie. Handleiding Proeve van Bekwaamheid Autoschadehersteller Crebonummer 91750 / 95030 PvB 01 Voertuig afleveringsklaarmaken na reparatie Handleiding Proeve van Bekwaamheid Voor de beoordelaar Handleiding PvB Carrosserietechniek voor de beoordelaar.

Nadere informatie

PTA Nederlands HAVO Belgisch Park cohort 14-15-16

PTA Nederlands HAVO Belgisch Park cohort 14-15-16 Examenprogramma Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolexamen. Het examenprogramma bestaat uit de volgende domeinen: Domein A Leesvaardigheid Domein B Mondelinge taalvaardigheid Domein

Nadere informatie

Voor de beoordeling zijn de volgende passages van de artikelen 41, 41a en 42 van het Eindexamenbesluit van belang:

Voor de beoordeling zijn de volgende passages van de artikelen 41, 41a en 42 van het Eindexamenbesluit van belang: Nederlands Correctievoorschrift VWO Voorbereidend Wetenschappelijk Onderwijs 20 06 Tijdvak 1 Het correctievoorschrift bestaat uit: 1 Regels voor de beoordeling 2 Algemene regels 3 Vakspecifieke regels

Nadere informatie

Nederlands HAVO. Syllabus centraal examen 2011

Nederlands HAVO. Syllabus centraal examen 2011 Nederlands HAVO Syllabus centraal examen 2011 september 2009 Verantwoording: 2009 Centrale Examencommissie Vaststelling Opgaven vwo, havo, vmbo, Utrecht Alle rechten voorbehouden. Alles uit deze uitgave

Nadere informatie

Aanmeldingsformulier Dyslexie

Aanmeldingsformulier Dyslexie Aanmeldingsformulier Dyslexie Van Graafeiland Psychologie/Dyslexiekliniek Beukenlaan 4-i 2612 VC DELFT De Korf 53 2924 AH KRIMPEN AAN DEN IJSSEL Tjeerd Kuipersstraat 29 2662 GM BERGSCHENHOEK Telefoonnummer:

Nadere informatie

BIJ DIE WERELD WIL IK HOREN! HANS ROMKEMA 3 MAART 2010, DEN HAAG

BIJ DIE WERELD WIL IK HOREN! HANS ROMKEMA 3 MAART 2010, DEN HAAG BIJ DIE WERELD WIL IK HOREN! HANS ROMKEMA 3 MAART 2010, DEN HAAG STUDENTEN DOEN UITSPRAKEN OVER DE ACADEMISCHE WERELD, HET VAKGEBIED EN HET BEROEPENVELD.. onderzoek niet zo saai als ik dacht werken in

Nadere informatie

Nederlands VWO. Syllabus centraal examen 2010

Nederlands VWO. Syllabus centraal examen 2010 Nederlands VWO Syllabus centraal examen 2010 september 2009 Verantwoording: 2009 Centrale Examencommissie Vaststelling Opgaven vwo, havo, vmbo, Utrecht Alle rechten voorbehouden. Alles uit deze uitgave

Nadere informatie

Diagnostische toetsing bij het schoolvak Nederlands

Diagnostische toetsing bij het schoolvak Nederlands . Evaluatie en toetsing Roelien Linthorst & Uriël Schuurs Cito Contact: roelien.linthorst@cito.nl Uriel.Schuurs@cito.nl Ronde 7 Diagnostische toetsing bij het schoolvak Nederlands 1. Inleiding Sinds enige

Nadere informatie

Herinrichting Schoolplein mavo 3

Herinrichting Schoolplein mavo 3 Herinrichting Schoolplein mavo 3 Pagina 1 van 7 Inleiding Binnenkort ga je aan de slag met het project Herinrichting van het schoolplein. Alle leerlingen van het derde leerjaar gaan ervoor zorgen dat ons

Nadere informatie

Ronde 8. Referentiekader taal: hoe werkt dat? 1. Inleiding. 2. Wat is het Referentiekader taal?

Ronde 8. Referentiekader taal: hoe werkt dat? 1. Inleiding. 2. Wat is het Referentiekader taal? Ronde 8 Theun Meestringa & Bart van der Leeuw SLO, Enschede Contact: t.meestringa@slo.nl b.vanderleeuw@slo.nl Referentiekader taal: hoe werkt dat? 1. Inleiding Het Nederlandse Ministerie van Onderwijs,

Nadere informatie

Document Opbrengsten Gereformeerde Basisschool Benjamin

Document Opbrengsten Gereformeerde Basisschool Benjamin Document Opbrengsten Gereformeerde Basisschool Benjamin Gereformeerde Basisschool Benjamin Koolweg 9, 6446 TM Brunssum 045-5216561, www.gbbenjamin.nl Maart 2015 1. Inhoudsopgave 1. Inhoudsopgave 2. Inleiding

Nadere informatie

PTO TOETSENOVERZICHT HAVO KLAS 2 2015-2016

PTO TOETSENOVERZICHT HAVO KLAS 2 2015-2016 PTO TOETSENOVERZICHT HAVO KLAS 015-016 Inhoudsopgave Voorwoord blz. 3 Aardrijkskunde blz. 4 Biologie blz. 5 Duits blz. 6 Engels blz. 7 Frans blz. 8 Geschiedenis blz. 9 Lichamelijke opvoeding blz. 10 Nask

Nadere informatie

WERKEN MET DE METHODE ZUGSPITZE. Toelichting voor de docent

WERKEN MET DE METHODE ZUGSPITZE. Toelichting voor de docent VERNIEUWEND Ik vind die succesbelevingen, met stempels en al, echt een leuke insteek. Je krijgt er een fris en vernieuwend gevoeld bij. WERKEN MET DE Citaat deelnemer methodepanel, november 2015 METHODE

Nadere informatie

Waarom ga je dat doen volgend jaar?

Waarom ga je dat doen volgend jaar? Waarom ga je dat doen volgend jaar? Susanne de Haar, Marlien Douma, Jan-Willem Kalhorn, Michiel Tolboom, Lotte Bonsel Begeleider: Marja ter Wal Inleiding Aan het einde van de middelbare school komt voor

Nadere informatie

Vrijstelling op grond van praktijkervaring binnen de bacheloropleiding Milieunatuurwetenschappen

Vrijstelling op grond van praktijkervaring binnen de bacheloropleiding Milieunatuurwetenschappen Vrijstelling op grond van praktijkervaring binnen de bacheloropleiding Milieunatuurwetenschappen Het doel van vrijstelling op grond van praktijkervaring is om vast te stellen welke cursussen uit de bacheloropleiding

Nadere informatie

Product Informatie Blad Toets Engels

Product Informatie Blad Toets Engels Product Informatie Blad Toets Engels PIB-2014-Engels Context Beheersing van de Engelse taal is een belangrijk onderdeel in het Nederlandse onderwijs. In het VO is Engels één van de doorstroomrelevante

Nadere informatie

Basisarrangement. Groep: AGL fase 1 Leerjaar 1 Vak: Nederlandse taal. 5x per week 45 minuten werken aan de basisdoelen

Basisarrangement. Groep: AGL fase 1 Leerjaar 1 Vak: Nederlandse taal. 5x per week 45 minuten werken aan de basisdoelen Basis Groep: AGL fase 1 Leerjaar 1 Vak: Nederlandse taal 5x per week 45 minuten werken aan de basisdoelen Deviant methode leer/werkboek VIA vooraf op weg naar 1F. De 8 thema s in het boek hebben terugkerende

Nadere informatie

UITTREKSEL DYSLEXIEPROTOCOL 2015-2016, VESTIGING KAGERSTRAAT.

UITTREKSEL DYSLEXIEPROTOCOL 2015-2016, VESTIGING KAGERSTRAAT. UITTREKSEL DYSLEXIEPROTOCOL 2015-2016, VESTIGING KAGERSTRAAT. Het protocol bevat afspraken m.b.t. leerlingen met dyslexie en is onderdeel van het zorgplan. Doelgroep Dispenserende en compenserende maatregelen

Nadere informatie

Hoofdstuk 4 - oefening 20 Extra Schrijfoefeningen

Hoofdstuk 4 - oefening 20 Extra Schrijfoefeningen Hoofdstuk 4 - oefening 20 Extra Schrijfoefeningen Instructie U maakt 12 opdrachten waarbij u iets moet schrijven. Bij de opdracht staat precies wat u moet doen. Lees de opdracht goed door voordat u gaat

Nadere informatie

INFORMATIE- BIJEENKOMST DTT. LOCATIE: Zwolle, Utrecht en Tilburg DATUM: 6, 10 en 17 november 2015

INFORMATIE- BIJEENKOMST DTT. LOCATIE: Zwolle, Utrecht en Tilburg DATUM: 6, 10 en 17 november 2015 INFORMATIE- BIJEENKOMST DTT LOCATIE: Zwolle, Utrecht en Tilburg DATUM: 6, 10 en 17 november 2015 AGENDA 1. Welkom & animatie a. Quiz 2. Wat is de DTT? a. Wat maakt de DTT bijzonder? b. De meerwaarde van

Nadere informatie

Zelfsturend leren met een puberbrein

Zelfsturend leren met een puberbrein Zelfsturend leren met een puberbrein Jacqueline Saalmink In het hedendaagse voortgezet onderwijs wordt een groot beroep gedaan op zelfsturend leren. Leerlingen moeten hiervoor beschikken over vaardigheden

Nadere informatie

Werken met tussendoelen in de onderbouw

Werken met tussendoelen in de onderbouw Laura Punt 2013 Werken met tussendoelen in de onderbouw Interactief lees- en schrijfonderwijs Inhoud Het waarom en het wat van tussendoelen Aansluiting tussen po en vo Werken met tussendoelen Voorbeelden

Nadere informatie

DEEL A COMPETENTIEOPDRACHT WSI 2

DEEL A COMPETENTIEOPDRACHT WSI 2 DEEL A COMPETENTIEOPDRACHT WSI 2 COMPETENTIEOPDRACHT WSI 2 LESGEVER ZWEM-ABC 1. INLEIDING Een belangrijk werkveld in de zwembadsector is het werken als Lesgever Zwem-ABC (Water Safety Instructor) in een

Nadere informatie

Mieneke Langberg, Nina Boswinkel, SLO Hannelore Veltman, KPC Groep

Mieneke Langberg, Nina Boswinkel, SLO Hannelore Veltman, KPC Groep Mieneke Langberg, Nina Boswinkel, SLO Hannelore Veltman, KPC Groep Programma Korte kennismaking Toelichting doel van Passende perspectieven Over welke leerlingen hebben we het? Keuzes in doelen Inzet van

Nadere informatie

Doorlopende leerlijnen taal: ervaringen met 3 scholen

Doorlopende leerlijnen taal: ervaringen met 3 scholen Ronde 5 Bert de Vos APS, Utrecht Contact: b.devos@aps.nl Doorlopende leerlijnen taal: ervaringen met 3 scholen 1. Over de drempels met taal Het rapport Over de drempels met taal is al ruim een jaar oud.

Nadere informatie

Het eindwerkstuk GGCA Schooljaar 2013-2014

Het eindwerkstuk GGCA Schooljaar 2013-2014 Het eindwerkstuk GGCA Schooljaar 2013-2014 Lucas Sint, Luc van Roemburg en Monique de Hoop September 2013 Inhoudsopgave Inleiding: Wat is het eindwerkstuk?...3 Jaarplanning.4 De beoordeling van het eindwerkstuk.6

Nadere informatie

Het Almeerse basisonderwijs

Het Almeerse basisonderwijs dit is een LEA plus project -www.lea.almere.nl- -Dit is een LEA plus project-www.leaplusalmere.nl Het Almeerse basisonderwijs Monitor Taal, Lezen en Rekenen 2012/2013 Januari 2014 Gemeente Almere, Onderzoek

Nadere informatie

Beoordelingscriteria scriptie CBC: instructie en uitwerking

Beoordelingscriteria scriptie CBC: instructie en uitwerking Nederlandse Associatie voor Examinering 1 Beoordelingscriteria scriptie CBC: instructie en uitwerking Met de scriptie voor Compensation & Benefits Consultant (CBC) toont de kandidaat een onderbouwd advies

Nadere informatie