Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten. Ziekten en plagen van Rosa

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten. Ziekten en plagen van Rosa"

Transcriptie

1 Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten Rozen komen in het wild alleen voor op het noordelijk halfrond. Ze groeien hoofdzakelijk in gebieden met een gematigd klimaat, hoewel enkele soorten in zuidelijke gelegen streken worden aangetroffen. De botanici van onze tijd kennen ongeveer 250 verschillende soorten en talrijke daartoe behorende natuurlijke variëteiten. De roos staat symbool voor liefde, geluk, vreugde, schoonheid en blijdschap. De roos is echter ook het symbool van stilzwijgendheid. Rozen afgebeeld met vijf bloemblaadjes symboliseren de zwijgplicht. iet voor niets vinden we deze roos vaak afgebeeld op een biechtstoel. Ziekten en plagen van Rosa LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L rozen luizen (gewone rozenluis) Macrosiphum rosae Er komen op rozen verschillende soorten bladluizen voor, maar de gewone rozenluis is veruit te belangrijkste. De groene, roze of geelgroen gekleurde luizen van 2-3 mm lang zuigen aan de bladeren, scheuten en jonge bloemknoppen. Een grote kolonie luizen zorgt voor een slechte groei, gedrongen bladeren en een slechte kwaliteit van de bloemen. Bladeren worden kleverig van de uitwerpselen. Doe je niks dan volgt de roetdauwschimmel later in het seizoen. Deze schimmel ontwikkelt zich op de uitwerpselen. Het bestrijden van roetdauwschimmels is veel lastiger dan de luizen zelf. Een regelmatige bestrijding is aan te bevelen. Hoe vroeger je de luizenkolonies kan treffen hoe meer je op middelen kan besparen. Bladluizen zijn te bestrijden met plantenextracten, middelen op basis van plantaardig pyrethrine, kaliumzouten edm. Rozen die u teelt in de serre zijn op biologische wijze te bestrijden met galmuggen of met Aphelinus sluipwespen. Condifor 200 SL imidacloprid 200 g/l 8686/B en 243/P met water mengbaar c Urtica brandnetelextract Bayer Pyrethrum emulgeerbaar concentr Bayer piperonylbutoxide 255g/l + pyrethrine 20 g/l (*verboden BE) 8870/B (*verboden BE) weke zeep + spiritus Pagina 1 van 42

2 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Asef Luis Weg vloeistof voor toepassin Fisons kaliumzouten van vetzuren 3.5 g/l + oleinezuur 3.5 g/l 8755/B Pyrethro Pur Spruzit RTU pyrethrinen g/l + koolzaadolie (AC) 8.25 g/l 9391/B Pokon Bio- vloeistof voor toepassin Pokon & Chrysal kaliumzouten van vetzuren 3,5 g/l + oleinezuur 3,5 g/l (onder de vorm dan K-zout) 8457/B Malathyne 25 emulgeerbaar concentr Gardiflor malathion 250 g/l 4057/B Orthene wateroplosbaar poeder Tomen France acefaat 50 % (verboden BE) 6554/B (verboden* 25/09/2003) Orthene 97 SG wateroplosbaar granula Tomen France acefaat 97 % (verboden BE) 9254/B (verboden* 25/09/2003) Funginex Plus Geen opgave opg emulgeerbaar concentr Gardiflor tetradifon 25 g/l + triforine 25 g/l B 7158/B Lannate spuitpoeder Dupont methomyl 25% (verboden BE) A 5933/B (*verboden BE) Undeen stuifpoeder propoxur Pirimor water dispergeerbaar g Zeneca Agro pirimicarb 50 % B 6640/B en 476/P (Verboden) Hostaquick 50 EC emulgeerbaar concentr Aventis Cropscie heptenofos 550 g/l A 7056/B Pyrethro Bio Spurzut pyrethrinen 36 g/l + piperonylbutoxide 144g/l 8837/B Dursban 480 emulgeerbaar concentr Dow Agroscience chloorpyrifos 480 g/l B 8195/B Adalia bipunctata larven biobest lieveheersbeestjes Pagina 2 van 42

3 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L sluipwespen per 100 stuks (volwass Biobest Aphelinus abdominalis, Aphidius ervi Phosdrin emulsie, olie in water Cynanmid Benel mevinfos 145 g/l A 6924 Pagina 3 van 42

4 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L rozen meeldauw - echte Sphaerotheca pannosa Een van de meest voorkomende schimmelaantastingen op rozen is ongetwijfeld meeldauw, en hiermee wordt de echte meeldauw bedoeld. De ziekte uit zich door een wit grijs schimmelpluis op bladeren, takken en bloemen. In zeer veel verschillende gewassen kan deze ziekte voorkomen. Sommige rozen zijn zeer gevoelig, terwijl andere minder gevoelig zijn. Een verantwoorde bestrijding van deze ziekte is vaak een bittere noodzaak geworden, vooral in de beroepssector. Beter voorkomen Een meeldauwaantasting komt bij zeer veel rozen voor. De mate van aantasting is erg afhankelijk van de gevoeligheid van het gewas en de weersomstandigheden. Ook het steeds meer voorkomen van monoculturen bevordert het steeds meer optreden van meeldauw. De schimmel ontwikkelt zich het beste als de weersomstandigheden gunstig zijn. Ideale omstandigheden zijn o.a. warm en vochtig weer. In de maanden juli en augustus hebben we veelal warm weer. De nachten beginnen te lengen en wordt er meer dauw gevormd op het gewas en wordt het vochtiger. Aldus krijgen we in de zomer ideale omstandigheden voor meeldauw. Een aantasting kan soms zeer snel verlopen. Als de omstandigheden mee zitten kan een gewas in enkele dagen onder de meeldauw zitten. In het ergste geval kan de groei helemaal stoppen. De bestrijding wordt er dan ook niet eenvoudiger op. Voor de bestrijding van de meeldauw hebben we eigenlijk twee groepen bestrijdingsmiddelen. De best werkende middelen zijn de systemisch werkende middelen, zoals op basis van biteranol, bupirimate, fenarimol, flutriafol, imazalil, triforine en triflumazool. De groep van systemisch werkende middelen werkt het beste als er sapstroom, met andere woorden groei zit in de planten. Het middel wordt dan opgenomen en vervoerd binnen bij voorbeeld één blad van de plant om daar zijn werking te doen. Bij deze systemische middelen is het nodig het middel zo goed mogelijk te verdelen over de bladeren. Als een plant stilstaat in de groei dan werken de systemische middelen onvoldoende. Vaak zijn deze systemische middelen het duurste in gebruik. Een bestrijding met deze middelen tijdens een groeistilstand is daarom een weinig effectieve en dure aangelegenheid. In de groep van systemische middelen treedt in de praktijk nogal eens gemakkelijk resistentie op. Afwisseling is dus nodig. Bij een groeistilstand kan daarom beter een keuze gemaakt worden uit de contactmiddelen. Hiertoe behoren o.a. spuitzwavel, dinocarp, chloorthalonil en myclobutanil. Zoals de naam contactmiddel het eigenlijk al zegt, werkt zo n middel als het in contact komt met de kiemende sporen van de schimmel. Bij een bestrijding met contactmiddelen moeten daarom hoge eisen gesteld worden aan de verdeling van het middel. Daar waar het middel opgebracht wordt met het spuiten, daar zal het zijn werking doen. Echter in de vergeten hoekjes tiert de meeldauw welig verder en zorgt weer voor een infectie. Zoals vermeld doen de contactmiddelen hun werking alleen als ze met de schimmel in aanraking komt. Het kan echter voorkomen dat er een paar uur na het spuiten een flinke regenbui komt. Het middel is dan veelal van het gewas gespoeld. Een herhaling van de bespuiting kan dan noodzakelijk zijn. Bestrijdingsschema In zijn algemeenheid beginnen we pas voor de meeldauw te spuiten als de eerste vlekjes waargenomen worden. De eerste keer kan het beste gespoten worden met een systemisch middel, tenminste als het gewas goed in groei is. a 1-2 weken kan de bespuiting herhaald worden. Als de eerste vlekjes meeldauw geconstateerd worden en er is weinig groei dan kan beter gespoten worden met middelen op basis van spuitzwavel of dinocarp, chloorthalonil en myclobutanil. Het is bekend dat de meeldauw snel resistentie kan opbouwen tegen bepaalde middelen. Daarom is een afwisseling van de middelen noodzakelijk. Een keuze kan gemaakt worden door af te wisselen. Het middel spuitzwavel is erg goedkoop. Men moet zich wel realiseren dat het een contrastwerking heeft. De werkingsduur is kort en men zal bij een flinke infectiedruk een wekelijks schema moeten volgen. Ook zijn er aan wijzingen dat de spuitzwavel enige groeiremming kan veroorzaken. Het middel kan het best gebruikt worden als het gewas stil staat in groei en op het einde van het groeiseizoen. De middelen op basis van biteranol en fenarimol hebben een zeer goede nevenwerking tegen schurft. In gewassen die gevoelig zijn voor beide ziekten kan het gebruik van deze middelen nuttig zijn. Afwisseling blijft geboden. Pagina 4 van 42

5 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Gevoelige gewassen Middelen op basis van fenarimol niet spuiten op bonte vormen van Enonymus, Carpinus, Lonicera nitida of Spiraea Conclusie Om te komen tot een goede bestrijding van meeldauw spelen diverse zaken een rol: * De duur en werking van het middel heeft invloed, of éénmaal per week of om de dagen gespoten kan worden. * Of het gewas in de groei (systemisch) of juist goed werkt als de groei eruit is zoals bij rozen als het gewas bloeit. De infectiedruk per gewas kan invloed hebben op de producten dat wordt gevolgd. * Bij bladverliezende gewassen kan het voldoende zijn om in de nazomer de groei erin te houden. Dit houdt in dat alleen de toppen schimmelvrij wordt gehouden, dit vergt wat minder van een middel. * Tevens zal per jaar de intensiteit van een aantasting van meeldauw verschillen. Hoe erger de aantasting is des te sneller zal men gebruik moeten maken van middelen. Euparen diclofluanide 50% Fungicide Baycor WP 25 Fungicide spuitpoeder Bayer bitertanol 25% (*verboden BE + L) 7348/B (*verboden BE) KB Totaalbehandeling emulsie, olie in water Scotts bifenthrin 2 g/l + myclobutanil 7,5 g/l 8972/B Diverse soortgevoeligheid Sulfon voor Rozen vloeistof voor toepassin Safer zwavel 4 g/l 8442/B KB Rozenziekten Fungicide emulsie, olie in water Scotts myclobutanil 7,5 g/l 8682/B Baycor SC 500 Fungicide suspensie concentraat Bayer biteranol 500g/liter 8633/B (Verboden Luxan Spuitzwavel 800 WG Fungicide spuitpoeder Luxan Chem Pha zwavel 80 % 5558/B 4960 imrod vlb Fungicide Zeneca Agro bupirimaat 250 g/l Pagina 5 van 42

6 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Rubigan 4 Fungicide emulgeerbaar concentr Dow Agroscience fenarimol 40 g/l (verboden BE) B 7428/B (verboden) Rocket Fungicide emulgeerbaar concentr Pro Agro triflumizool 150 g/l B 8512/B Rosabel EW Geen opgave opg emulgeerbaar concentr Formulex bifenthrin 3 g/l + propiconazool 15 g/l B 9332/B Funginex Plus Geen opgave opg emulgeerbaar concentr Gardiflor tetradifon 25 g/l + triforine 25 g/l B 7158/B Compo Basi Rose Fungicide emulgeerbaar concentr Bayer fenarimol 40 g/l B 8150/B Systhane 24 EC Fungicide emulgeerbaar concentr Rohm and Haas myclobutanil 240 g/l B 9065/B Systhane 20 EW Fungicide emulsie, olie in water Rohm and Haas myclobutanil 200 g/l B 9064/B Baycor EC 300 Fungicide emulgeerbaar concentr Bayer bitertanol 300g/liter (verboden BE) B 7409/B (*verboden BE) (Verboden) rozen roest Phragmidium tuberculatum - Phragmidium mucronatum Verschillende schimmels ontwikkelen zich vooral bij vochtig weer op de bovenkant van het blad met fel oranjegekleurde vlekken. Aan de onderzijde van het blad zijn oranje sporenmassa s terug te vinden. Later in de zomer ontwikkelen zich de wintersporen, dit zijn donkerbruine sporenmassa s (onderzijde van het blad). Eenmaal dat stadium bereikt is een massale bladval bijna onvermijdelijk. De infecties hebben vnl. plaats in de zomer en nazomer. Botanisch rozen kunnen reeds in het voorjaar besmet raken wat zich uit in de vorm van opengebarsten stengels waaruit talrijek grote hoevelheden oranje sporen naar buiten komen. De sporen van deze schimmel verspreiden zich door vochtige lucht. De sporen kunnen op grond op plantenafval, stengels, steunmateriaal en houtmaterialen overwinteren. * Snoei bij voorjaarsinfecties bij botanische rozen deze aangetaste takken steevast weg. * Zorg voor meer ruimte en dus meer luchtcirculatie tussen de rozen door snoeien KB Totaalbehandeling emulsie, olie in water Scotts bifenthrin 2 g/l + myclobutanil 7,5 g/l 8972/B Pagina 6 van 42

7 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Exact Fungicide emulsie, olie in water Bayer triadimenol 50 g/l 7544/B KB Rozenziekten Fungicide emulsie, olie in water Scotts myclobutanil 7,5 g/l 8682/B Promanal Ecostyle paraffine olie Fysiologisch snoei, pluk of knip ziek plantendelen weg Bayfidan Special Fungicide emulsie, olie in water Bayer triadimenol 50 g/l 9047/B Baycor SC 500 Fungicide suspensie concentraat Bayer biteranol 500g/liter 8633/B (Verboden Rubigan 4 Fungicide emulgeerbaar concentr Dow Agroscience fenarimol 40 g/l (verboden BE) B 7428/B (verboden) Systhane 20 EW Fungicide emulsie, olie in water Rohm and Haas myclobutanil 200 g/l B 9064/B Thionic Express Fungicide water dispergeerbaar g UCB ziram 76 % B 7594/B Compo Basi Rose Fungicide emulgeerbaar concentr Bayer fenarimol 40 g/l B 8150/B Tilt Fungicide emulgeerbaar concentr Syngenta Crop P propiconazool 250 g/l B 7179/B Systhane 24 EC Fungicide emulgeerbaar concentr Rohm and Haas myclobutanil 240 g/l B 9065/B Baycor EC 300 Fungicide emulgeerbaar concentr Bayer bitertanol 300g/liter (verboden BE) B 7409/B (*verboden BE) (Verboden) Bayfidan 250 EC Fungicide triadimenol Pagina 7 van 42

8 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Saprol triforine Fungicide rozen bloemknoppenrot De knoppen van de rozen komen niet open en zijn er bruinig uit. Later ontwikkeld zich aan de buitenzijde een grijswitte Botrytis schimmelpluis. Dit komt vaak voor bij koud en regenachtig weer. Felle regen gevolgd door een zeer warme zon bevorderd de ontwikkeling. De buitenste kroonbladen zijn lichtbruin droog en papierachtig terwijl er binnenin toch normaal kroonbladen terug te vinden zijn. Zij blijven verborgen onder de buitenste dode laag. Vooral de grootbloemige hybriden (Theehybriden) zijn hier gevoelig voor. Trosrozen (Polyantha) hebben hier vaak minder last van. Voor buitenrozen wordt hier zelden wat aan gedaan. Het weer kan niet besteld worden. Knip de zieke bloemen zo snel als mogelijk weg zodat de schimmel zich niet ongebreideld kan ontwikkelen. Ruim ook regelmatig plantenafval op. Pyrethro Pur Spruzit RTU pyrethrinen g/l + koolzaadolie (AC) 8.25 g/l 9391/B Euparen diclofluanide 50% Fungicide Puur atuur Ultra vloeistof voor toepassin Gardiflor kaliumzouten van vetzuren 6 g/l = vetzuren (C18, kaliumzouten) 6 g/l (verboden BE) 8527/B (verboden) Eco-Insect met water mengbaar c Safer kaliumzouten van vetzuren 460 g/l 8392/B Asef Luis Weg vloeistof voor toepassin Fisons kaliumzouten van vetzuren 3.5 g/l + oleinezuur 3.5 g/l 8755/B Pokon Bio- vloeistof voor toepassin Pokon & Chrysal kaliumzouten van vetzuren 3,5 g/l + oleinezuur 3,5 g/l (onder de vorm dan K-zout) 8457/B Duoflor met water mengbaar c Bayer kaliumzouten van vetzuren (*verboden BE) 8876/B (verboden BE - 01/02/05) Diverse soortgevoeligheid Pagina 8 van 42

9 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Fysiologisch snoei, pluk of knip ziek plantendelen weg Plantschoon voor rozen vloeistof voor toepassin Ecostyle organische vetzuren - Pyrethro Bio Spurzut pyrethrinen 36 g/l + piperonylbutoxide 144g/l 8837/B Kombat carbendazim + mancozeb (*verboden L) Fungicide Orthocide 83 Fungicide stuifpoeder Protex captan 83% A 2805/B Topsin Glob 70 WG thiofanaat-methyl 70 % Fungicide 577/P Bavistin WG Fungicide water dispengeerbaar g Basf carbendazim 50% A 9045/B aardappeltopluizen Macrosiphum euphorbiae De aardappeltopluis is een 2-4 mm grote, langgerekte bladluis met relatief lange poten. De antennen zijn langer dan het lichaam. De ogen zijn opvallend rood. De cauda (staart) is relatief lang, en de siphonen zijn lang met een donker uiteinde. De aardappeltopluis is meestal groen, soms gelig of roze. De larven hebben een donkere lengtestreep op de rug. Opvallend is dat de aardappeltopluis zeer beweeglijk is. Zij laat zich ook gemakkelijk vallen. Hoewel deze bladluis in oord-amerika meestal op roos overwintert, overwintert ze bij ons doorgaans in de kas. De aardappeltopluis heeft wel meer dan 200 waardplanten zoals tomaat, aubergine, paprika, chrysant, roos, gerbera, pelargonium, tabak en aardappel. Zij bevindt zich ook vaak op stengels of op jonge gedeelten van de plant, waardoor zij gekrulde toppen geeft die op virusaantastingen lijken. e bestrijding Gele vangplaten uithangen atuurlijke vijanden uitzetten: Aphiodeletes aphidimyza : uitstrooien op een vochtige ondergrond. Sluipwesp Aphidius ervi: tussen de bladeren aanbrengen. Wekelijks tot tweewekelijks aanvullen. Plant graanpollen op een voldoende lichte plaats. Voldoende vochtig houden. Aphidend Aphidoletes aphidimyza galmuggen Vydate CHL ematicide emulgeerbaar concentr Dupont oxamyl 250 g/l A 8308/B Pagina 9 van 42

10 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L sluipwespen per 100 stuks (volwass Biobest Aphelinus abdominalis, Aphidius ervi Hostaquick 50 EC emulgeerbaar concentr Aventis Cropscie heptenofos 550 g/l A 7056/B Pyrethro Bio Spurzut pyrethrinen 36 g/l + piperonylbutoxide 144g/l 8837/B fruitspint mijten (algmeen) Panonychus ulmi Rode sapzuigende mijten van 1 mm groot zuigen aan het blad. Ze zitten met grote aantallen onderaan het blad samen met hun bolronde eitjes. Op de bovenkant van het blad zitten kleine spikkeltjes. Het blad verliest zijn glanzende kleur en gaat er dof uitzien. Later wordt het blad geelgroen. Komt vooral voor in warme, droge zomers. Bij een ernstig aantasting treed vroegtijdige bladval op. De eitjes overwinteren in holten aan de onderkant van de takken. Te bestrijden met een natuurlijke vijand, Stethorus punctillum, een zwart, ovaal spintetend lieveheersbeestje. Chemische bestrijdingen zijn nadelig omdat tevens de natuurlijke vijanden worden gedood. issorun Acaricide spuitpoeder Basf hexythiazox 10 % 7652/B Apollo Acaricide suspensie concentraat Makhteshim-Aga clofentezin 500 g/l 7477/B (beperkt) Allium sativum knoflookextract, planten, planten Urtica brandnetelextract soortgevoeligheid Diverse KB Bladluizen en Insecten emulsie, olie in water Scotts bifenthrin 2 g/l 8301/B eoron 500 EC Acaricide emulgeerbaar concentr ovartis broompropylaat 500 g/l (*BE tot 31/12/2007 in teelt van stamslabonen) B 6514/B Pagina 10 van 42

11 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Spidex Phytoseiulus persimilis roofmijt Mitac Acaricide emulgeerbaar concentr Agrevo amitraz 200g/l (verboden BE 12/08/04) B 7389/B Talstar 10 EC emulgeerbaar concentr FMC Corporation bifenthrin 100 g/l (verboden BE) B 7656/B (verboden) Peropal azocyclotin 25% A Acaricide 7791/B Typhlodromus roofmijt Vydate CHL ematicide emulgeerbaar concentr Dupont oxamyl 250 g/l A 8308/B Undeen stuifpoeder propoxur Hostation triazofos Torque SC Acaricide suspensie concentraat Basf fenbutatin oxide 550 g/l A 8213/B Stethorus lieveheersbeestje Biobest Stethorus punctillum gemene rozenkevers Cetonia aurata Op meikevers lijkende Cetonia aurata of Phyllopertha kevers vreten aan de bladeren en knoppen van de rozen. De larven vraten als engerlingen aan de wortels. Pistal spuitbus Oystershell pyrethrinen 0,25 % (verboden BE) 8802/B (Verboden) Pagina 11 van 42

12 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Pyrethro Pur Spruzit RTU pyrethrinen g/l + koolzaadolie (AC) 8.25 g/l 9391/B Agrichim Carbaryl WP spuitpoeder Agrichim carbaryl 50% B 7133/B Thiodan 35 EC emulgeerbaar concentr Agrevo Belgium endosulfan 350 g/l (* enkel toegelaten onder glas BE) A 6181/B Pyrethro Bio Spurzut pyrethrinen 36 g/l + piperonylbutoxide 144g/l 8837/B Zerox spuitbus Edialux pyrethrinen 0.3 % + piperonylbutoxide 2.4% B 7229/B Bio-Pyretrex pyrethrinen 20 g/l + piperonylbutoxide 225 g/l 9267/B Sevin 480 SC suspensie concentraat Rhône-Poulenc A carbaryl 480 g/l B 8669/B kleine wintervlinder - rupsen van Operophtera brumata Geelgroene rupsen, afkomstig van de kleine wintervlinder, met lichte strepen over hun lichaam vreten in het begin van het voorjaar aan de knoppen, de vruchtenblosesems of maken gaatjes in vruchtbeginsels zoals bij appelen. Komt algemeen voor op fruitbomen, heesters, rozen en bomen. Deze rupsen van circa 25 mm lang binden de bladeren met spinseldraden aan elkaar en zitten daarom vaak verborgen. De vlinder legt zijn eitjes in het in de grond. De vrouwelijke poppen moeten in de herfst, wanneer de eerste nachtvorst zich aandiend, de planten opkruipen om hun eitjes te gaan afleggen. Bij fruitbomen kan men tegen de stam een kleverige, vette lijmband aanbrengen zodat de vrouwtje de takken niet kunnen bereiken om hun eitjes in e kroon te gaan afzetten. Doe dit in de herfst voor de eerste vorst! Bestrijding kan verder nog van de uitgekomen rupsen in het voorjaar. Pistal spuitbus Oystershell pyrethrinen 0,25 % (verboden BE) 8802/B (Verboden) Pistal spuitbus Oystershell pyrethrinen 0,25 % (verboden BE) 8802/B (Verboden) Pyrethro Pur Spruzit RTU pyrethrinen g/l + koolzaadolie (AC) 8.25 g/l 9391/B Pagina 12 van 42

13 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Pyrethro Pur Spruzit RTU pyrethrinen g/l + koolzaadolie (AC) 8.25 g/l 9391/B Malathyne 25 emulgeerbaar concentr Gardiflor malathion 250 g/l 4057/B Zerox spuitbus Edialux pyrethrinen 0.3 % + piperonylbutoxide 2.4% B 7229/B Bio-Pyretrex pyrethrinen 20 g/l + piperonylbutoxide 225 g/l 9267/B Zerox spuitbus Edialux pyrethrinen 0.3 % + piperonylbutoxide 2.4% B 7229/B Pyrethro Bio Spurzut pyrethrinen 36 g/l + piperonylbutoxide 144g/l 8837/B Pyrethro Bio Spurzut pyrethrinen 36 g/l + piperonylbutoxide 144g/l 8837/B Ethionyl parathion Malathex 50% EC emulgeerbaar concentr Protex malathion 500 g/l (verboden BE) B 2372/B (*verboden BE) Bio-Pyretrex pyrethrinen 20 g/l + piperonylbutoxide 225 g/l 9267/B rozen cicaden Edwardsiana rosae Op de bovenkant van het blad ontstaan in de zomer ruwe, witte spikkeltjes die veroorzaakt worden door deze lichtgele sapzuigende cicaden tot 3 mm groot. Zij kruipen over en onder het blad en zijn in onvolwassen stadium crémewit gekleurd. Rozen die tegen een muur groeien worden meer getroffen. Bij ernstige schade is het groen aan het eind van de zomer bijna geheel uit het blad verdwenen. Bij aanraking van de bladeren springen de cicaden onrustig op. Alle middelen voor de bestrijding van luizen kunnen hiervoor worden aangewend. Pagina 13 van 42

14 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Asef Luis Weg vloeistof voor toepassin Fisons kaliumzouten van vetzuren 3.5 g/l + oleinezuur 3.5 g/l 8755/B Urtica brandnetelextract Bayer Pyrethrum emulgeerbaar concentr Bayer piperonylbutoxide 255g/l + pyrethrine 20 g/l (*verboden BE) 8870/B (*verboden BE) weke zeep + spiritus Pyrethro Pur Spruzit RTU pyrethrinen g/l + koolzaadolie (AC) 8.25 g/l 9391/B Pokon Bio- vloeistof voor toepassin Pokon & Chrysal kaliumzouten van vetzuren 3,5 g/l + oleinezuur 3,5 g/l (onder de vorm dan K-zout) 8457/B Orthene wateroplosbaar poeder Tomen France acefaat 50 % (verboden BE) 6554/B (verboden* 25/09/2003) Orthene 97 SG wateroplosbaar granula Tomen France acefaat 97 % (verboden BE) 9254/B (verboden* 25/09/2003) Condifor 200 SL imidacloprid 200 g/l 8686/B en 243/P met water mengbaar c Phosdrin emulsie, olie in water Cynanmid Benel mevinfos 145 g/l A 6924 Adalia bipunctata larven biobest lieveheersbeestjes Funginex Plus Geen opgave opg emulgeerbaar concentr Gardiflor tetradifon 25 g/l + triforine 25 g/l B 7158/B Lannate 20 SL met water mengbaar c Basf methomyl 200g/l A 7806/B Pagina 14 van 42

15 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Pirimor water dispergeerbaar g Zeneca Agro pirimicarb 50 % B 6640/B en 476/P (Verboden) Hostaquick 50 EC emulgeerbaar concentr Aventis Cropscie heptenofos 550 g/l A 7056/B Pyrethro Bio Spurzut pyrethrinen 36 g/l + piperonylbutoxide 144g/l 8837/B Dursban 480 emulgeerbaar concentr Dow Agroscience chloorpyrifos 480 g/l B 8195/B rozen galwespen (mosgallen)(bedeguargallen) Diplolepis rosae Rozengalwespen komen voornamelijk voor op botanische rozen of op wilde scheuten van rozen. Op de twijgen ontstaan geelrode sponsachtige gallen (bedeguargallen). Wanneer men zo n gal doorsnijdt kan men in het houtige deel kleine witte larven terugvinden. De buitenkant van de gal lijkt te zijn bedekt met een dikke laag roodachtig, geel of groen mos (mosgal). De larven overwinteren in de kern en verpoppen zich in het voorjaar. Andere galwespen veroorzaken kogelvormige gallen op het blad. De gallen kan men wegknippen. Fysiologisch snoei, pluk of knip ziek plantendelen weg bladluizen (algemeen) Bladluizen zuigen aan de onderzijde van de bladeren. Daardoor ontstaat groeiremming. Ook brengen luizen tal van virusziekten over. Vaak ook nog gevolgd door roetdauwschimmel later in het seizoen. De schade is soms vrij beperkt tot problematisch. Eventueel te bestrijden met plantenextracten, middelen op basis van plantaardig pyrethrine, kaliumzouten, brandnetelsappen, zeep, aftreksel van groen dreft edm. Pyrethro Pur Spruzit RTU pyrethrinen g/l + koolzaadolie (AC) 8.25 g/l 9391/B Urtica brandnetelextract Pagina 15 van 42

16 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Asef Luis Weg vloeistof voor toepassin Fisons kaliumzouten van vetzuren 3.5 g/l + oleinezuur 3.5 g/l 8755/B Orthene wateroplosbaar poeder Tomen France acefaat 50 % (verboden BE) 6554/B (verboden* 25/09/2003) Orthene 97 SG wateroplosbaar granula Tomen France acefaat 97 % (verboden BE) 9254/B (verboden* 25/09/2003) Condifor 200 SL imidacloprid 200 g/l 8686/B en 243/P met water mengbaar c weke zeep + spiritus Bug Scan Vallen Biobest lijm op gele vangplaat Bayer Pyrethrum emulgeerbaar concentr Bayer piperonylbutoxide 255g/l + pyrethrine 20 g/l (*verboden BE) 8870/B (*verboden BE) Pokon Bio- vloeistof voor toepassin Pokon & Chrysal kaliumzouten van vetzuren 3,5 g/l + oleinezuur 3,5 g/l (onder de vorm dan K-zout) 8457/B Pirimor water dispergeerbaar g Zeneca Agro pirimicarb 50 % B 6640/B en 476/P (Verboden) Adalia bipunctata larven biobest lieveheersbeestjes Dursban 480 emulgeerbaar concentr Dow Agroscience chloorpyrifos 480 g/l B 8195/B Lannate 20 SL met water mengbaar c Basf methomyl 200g/l A 7806/B Phosdrin emulsie, olie in water Cynanmid Benel mevinfos 145 g/l A 6924 Pagina 16 van 42

17 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Hostaquick 50 EC emulgeerbaar concentr Aventis Cropscie heptenofos 550 g/l A 7056/B Funginex Plus Geen opgave opg emulgeerbaar concentr Gardiflor tetradifon 25 g/l + triforine 25 g/l B 7158/B Bio-Pyretrex pyrethrinen 20 g/l + piperonylbutoxide 225 g/l 9267/B Pyrethro Bio Spurzut pyrethrinen 36 g/l + piperonylbutoxide 144g/l 8837/B bonenspintmijten Eotetranychus urticae Op de bladeren ontstaan eerst lichte spikkels die later matgroen worden en daarna steeds meer en meer geelwit verkleuren. Deze geelgroene mijten van 1 mm groot met 4 paar poten, hebben 2 grote donkere vlekken aan de voorzijde van hun lichaam. Ze ontwikkelen zich vooral bij warmte en droge luchtvochtigheid. Volwassen vrouwelijke mijten zijn in het najaar en de winter bruinrood tot oranjerood van kleur. Ze overwinteren op beschutte plaatsen. Onderaan het blad kan u met een vergrootglas bolronde eitjes waarnemen. Bij een massale aantasting zijn tussen de bladeren en stengels fijngesponnen spinseldraden te zien. De mijten veroorzaken verdroogde bladeren en massale bladval zodat alleen aan de toppen van de stengels nog enkel wat jonge bladeren overblijven. Voor binnenplanten -> verbeter eventueel de standplaats: kouder en minder droge lucht Bonenspintmijten zijn reeds tegen veel bestrijdingsmiddelen resistent geworden. Kies bij chemische bestrijding voor regelmatig afwisseling van middelen op basis van paraffine oliën en pyrethrine. te bestrijden met roofmijten - Stethorus punctillum, natuurlijke spintpredator (kevers) die in BE en L voorkomt, kan vanaf mei spontaan in kassen voorkomen - Ambyseius californicus (natuurlijke vijand) in de kas - Phytoseiulus persimilis : roofmijten (vaklui) zowel in te zetten buiten, onder plastic als in de kas - Feltiella acarisuga, een galmug die snel spinthaarden opruimt in tomaat,komkommer,roos,paprika - Macrolophus caliginosus, ruimt ook witte vlieg op eoron 500 EC Acaricide emulgeerbaar concentr ovartis broompropylaat 500 g/l (*BE tot 31/12/2007 in teelt van stamslabonen) B 6514/B KB Bladluizen en Insecten emulsie, olie in water Scotts bifenthrin 2 g/l 8301/B Apollo Acaricide suspensie concentraat Makhteshim-Aga clofentezin 500 g/l 7477/B (beperkt) Pagina 17 van 42

18 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L issorun Acaricide spuitpoeder Basf hexythiazox 10 % 7652/B Spical Amblyseius californicus roofmijten Thiripans Amblyseius degenerans nimfen en adulten Mitac Acaricide emulgeerbaar concentr Agrevo amitraz 200g/l (verboden BE 12/08/04) B 7389/B Stethorus lieveheersbeestje Biobest Stethorus punctillum Talstar 10 EC emulgeerbaar concentr FMC Corporation bifenthrin 100 g/l (verboden BE) B 7656/B (verboden) Spidex Phytoseiulus persimilis roofmijt Vydate CHL ematicide emulgeerbaar concentr Dupont oxamyl 250 g/l A 8308/B Thripex Amblyseius cucumeris nimfen en adulten Spidend gallarven Feltiella acarisuga Macrolophus plastic koker met adult Biobest Macrolophus caliginosus Peropal azocyclotin 25% A Acaricide 7791/B Pagina 18 van 42

19 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L heggebladrollervlinders - rupsen van Cacaecia rosana - Archips rosana rupsen afkomstig van de heggebladrollervlinders Deze rupsen afkomstig van de heggebladrollervlinder (een soort mot met een bruine kop en middenlijf, het achterlijf is grijsbruin. Het mannetje is ruim 1,5 cm groot met licht- tot purperbruin met donkerbruine voorvleugels. Er zitten banden en vlekken op de vleugels, deze zijn licht gerand. De achtervleugels zijn grijsbruin van kleur. Het vrouwtje is ongeveer 2 cm groot en is dus iets groter dan het mannetje. De voorvleugels zijn donkerbruin met vage tekeningen. De achtervleugels zijn grijs met op het uiteinde een oranje geel puntje) vreten aan bladeren en de toppen aan de jonge scheuten, soms ook aan bloesems. De rupsen dringen de knoppen binnen and binden jonge bladeren samen met draden. Daarna rollen ze het blad op in een sigaarvorm. De rupsen vreten van het bladmoes, zodat alleen de nerven over blijven. De bladeren worden meestal samengesponnen. De eieren worden in augustus - september gelegd. De heggebladroller overwintert als ei. Komt algemeen vaak voor bij fruitgewassen (appel, peer, bramen, hazelnoten, trosbessen), Ligustrum, Lonicera, Populus, Ribes en rozen. Bij appel uit de schade zich vooral door afgevreten schilplekken op jonge vruchten. De eitjes van de vlinder overwinteren op stammen en takken en komen in de loop van april uit. De vlucht van de volwassen ruspen heeft plaats tussen juni en eind juli. De schade is vaak erg gering en kan getolereerd worden. Snoei eventueel de bovenste toppen weg. Er kan worden gespoten met het bacteriepreparaat. Als de rupsen voldoende bacteriën binnenkrijgen sterven ze. Jonge rupsen zijn gevoeliger dan oudere rupsen. De werking is het beste bij iets hogere temperaturen. Een schemische bestrijding in een vroeg stadium uitvoeren. Dimilin SC-48 suspensie concentraat Aventis Cropscie diflubenzuron 480 g/l 8134/B Difuse 48 SC suspensie concentraat Chimac-Agriphar diflubenzuron 480 g/l 9112/B Fysiologisch snoei, pluk of knip ziek plantendelen weg Pyrethro Pur Spruzit RTU pyrethrinen g/l + koolzaadolie (AC) 8.25 g/l 9391/B Decis 2,5 EC suspensie concentraat deltamethrin 25 g/l 576/P en 473/P (Verboden) omolt suspensie concentraat Basf teflubenzuron 150 g/l 8424/B 9914 Dimilin 25 WP spuitpoeder Agrevo Belgium diflubenzuron 25% 6940/B 6774 Pagina 19 van 42

20 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Mission suspensie concentraat Agrichim diflubenzuron 480 g/l 9200/B Imidan fosmet Xentari WG water dispergeerbaar g Valent Bioscienc Bacillus thuringiensis var. aizawai ( I.U. Trichoplusia ni) 9067/B Undeen stuifpoeder propoxur Zolone Flo suspensie concentraat Agro-Plus V fosalone 500 g/l B 7340B + 401/B Decis EC 2,5 emulgeerbaar concentr Aventis Cropscie deltamethrin 25 g/l B 7172/B (Verboden) Sevin 480 SC suspensie concentraat Rhône-Poulenc A carbaryl 480 g/l B 8669/B Turex Bacillus thuringiensis Agrichim Carbaryl WP spuitpoeder Agrichim carbaryl 50% B 7133/B Dipterex trichloorfon VBC-Sanac Oliën Sanac vruchtboomcarbolineum (anthracee-olie) VBC-AVEVE Oliën Aveve vruchtboomcarbolineum (actieve olie) Pyrethro Bio Spurzut pyrethrinen 36 g/l + piperonylbutoxide 144g/l 8837/B Pagina 20 van 42

21 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L meeldauw - valse (algemeen) Valse meeldauw (Peronosporaceae-soorten) overwintert als schimmeldraden (mycelium) in het geïnfecteerde weefsel aan de plant en op de grond. In het voorjaar vormt de schimmel zowel zwemsporen (zoösporen) als afgesnoerde delen van de schimmeldraden (conidiën). Vooral onder koude en vochtige omstandigheden worden de conidiën en vrijgekomen zwemsporen door de wind en opspattend water verspreid en kiemen ze op de natte bladeren. a de kieming vormen zich schimmeldraden die in het blad verder groeien. Via zuigorganen aan de schimmeldraden neemt de schimmel voedsel uit de plantencellen op. Via de huidmondjes aan de onderzijde van het blad komen de draden naar buiten en vormen conidiën. De conidiën kunnen de naburige planten aantasten. Deze voorjaarscyclus kan zich in het seizoen vele malen herhalen. De infectie vindt voornamelijk plaats onder koude en vochtige omstandigheden. De eerste aantasting vindt vroeg in het voorjaar plaats, of is via overwintering al aanwezig. Lichte vlekken en schimmelpluis Het schadebeeld van valse meeldauw bestaat voornamelijk uit lichte vlekken aan de bovenzijde van het blad en een grijswit schimmelpluis aan de onderzijde. Dit schimmelpluis zijn de schimmeldraden die via de huidmondjes naar buiten groeien. De lichte vlekken op de bovenzijde van het blad ontstaan door de schimmeldraden die in het blad zijn gegroeid. Deze lichte vlekken zijn het eerst waarneembaar en na enkele dagen ontstaat dan het grijswitte schimmelpluis. Soms zijn zowel lichte vlekken en een paarsverkleuring op het blad waarneembaar. De aantasting ontstaat meestal onderin het gewas omdat de vochtigheid daar het hoogst is. Valse meeldauw kan op zeer veel gewassen voorkomen. Voorbeelden zijn: Aardappelen, Tomaat, Alyssum, Buddleja, Hebe, Iberis, Rosa, Rubus, Viburnum, Viola en Vitis. De schimmel is, zoals veel schimmels, waardplant specifiek. Dat wil zeggen dat elke valse meeldauwschimmel zijn eigen waardplant of een groep waardplanten heeft. Een valse meeldauwschimmel die voorkomt op Rubus (Peronospora rubi) tast dus Viburnum of rozenonderstammen aan. De schimmels die voor deze meeldauwaantastingen verantwoordelijk zijn, zijn respectievelijk Peronospora viburni en Sphaerotheca pannosa. Om een aantasting te voorkomen, moet het gewas zo veel mogelijk droog blijven. Het is daarom belangrijk om in kassen en serres voldoende te luchten. Een andere preventie maatregel is het verwijderen van afgevallen blad waarin schimmeldraden kunnen overwinteren. Dit is zowel in de kas als in de vollegrond een nuttige maatregel. Tricarbamix Extra Fungicide water dispergeerbaar g Elf Atochem maneb 75% (*verboden L) 8821/B (Verboden) Pomarsol WG Fungicide water dispergeerbaar g UCB thiram (TMTD) 80% (* verboden L) B 7651/B Verboden sinds 14 juni 2002 Thionic Express Fungicide water dispergeerbaar g UCB ziram 76 % B 7594/B KB Schimmelziekten Fungicide KB maneb + ipodione + zwavel (*verboden L) Galben M Fungicide spuitpoeder Isagro benalaxyl 8 % + mancozeb 65% (*verboden L) B 7759/B (Verboden) Pagina 21 van 42

22 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Ronilan 500 SC Fungicide suspensie concentraat Agro-Plus vinclozolin 500g/l B 458/P Acrobat Extra WG Fungicide water dispergeerbaar g Basf dimethomorf 7.5% + mancozeb 66.7% (*verboden L) B 8730/B rozen bladwespen (gewone) - larven van Endelomyia aethiops Rupsen eten aan de bladranden of aan het midden van de bladeren. Verschillende generaties per jaar. Bij ernstige schade wordt het gehele blad weggeten, waardoor groeiremming (of afsterving) kan ontstaan. Te bestrijden met eenvoudige middelen op basis van pyrethrine. Eventueel complexere chemische middelen inzetten. Eventueel rupsen vangen met d ehand of met een krachtige waterstraal afspuiten. Pistal spuitbus Oystershell pyrethrinen 0,25 % (verboden BE) 8802/B (Verboden) Pyrethro Pur Spruzit RTU pyrethrinen g/l + koolzaadolie (AC) 8.25 g/l 9391/B Pyrethro Bio Spurzut pyrethrinen 36 g/l + piperonylbutoxide 144g/l 8837/B Zerox spuitbus Edialux pyrethrinen 0.3 % + piperonylbutoxide 2.4% B 7229/B vangen (met de hand) Geen opgave opg Bio-Pyretrex pyrethrinen 20 g/l + piperonylbutoxide 225 g/l 9267/B Pagina 22 van 42

23 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L rozen bladwespen (rupsen van) Blennocampa pusilla - Athalia - Cladius Diverse rupsen van verschillende soorten bladwespen vreten aan de bladeren. Het meest voorkomend zijn Blennocampa ruspen. Een kleine, lichtgroene rups van 10 mm lang, die aan het eind van het voorjaar en aan het begin van de zomer, tussen opgerolde blaadjes vreten. De stoffen die de rupsen in het blad brengen doen de bladeren sterk naar buiten krullen. Het blad hangt vaak ook slap. Er is 1 generatie per jaar. Eiafzet in de zomer. Vooral bij warm weer zijn de bladwespen erg actief en worden er meer eitjes gelegd. Arge bladwespen leggen hun eitjes op twigen en bloemstelen waardoor deze misvormen. De blauwgroene bastaardrupsen met een zwartbruine kop en gele rug vreten aan de bladeren. Andere soorten blauwgroene en lictgroene rupsen tot 14 mm groot vreten aan de bladranden en scheuten. De wespen overwinteren hun eitjes in de dode rozenstompen. Preventief oude rozenstompen tijdens de wintersnoei wegsnoeien. Bij zwakke aantasting het gekrulde blad wegsnoeien. Orthene wateroplosbaar poeder Tomen France acefaat 50 % (verboden BE) 6554/B (verboden* 25/09/2003) Pyrethro Pur Spruzit RTU pyrethrinen g/l + koolzaadolie (AC) 8.25 g/l 9391/B Fysiologisch snoei, pluk of knip ziek plantendelen weg KB Totaalbehandeling emulsie, olie in water Scotts bifenthrin 2 g/l + myclobutanil 7,5 g/l 8972/B Pistal spuitbus Oystershell pyrethrinen 0,25 % (verboden BE) 8802/B (Verboden) Phosdrin emulsie, olie in water Cynanmid Benel mevinfos 145 g/l A 6924 Pyrethro Bio Spurzut pyrethrinen 36 g/l + piperonylbutoxide 144g/l 8837/B Lannate spuitpoeder Dupont methomyl 25% (verboden BE) A 5933/B (*verboden BE) Ambush permethrin (*verboden BE+L) Verboden vanaf 25/07/1993 Pagina 23 van 42

24 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Admiral emulgeerbaar concentr Sumitomo Europ pyriproxyfen 100 g/l B 8526/B Bio-Pyretrex pyrethrinen 20 g/l + piperonylbutoxide 225 g/l 9267/B Geen opgave opg vangen (met de hand) Zerox spuitbus Edialux pyrethrinen 0.3 % + piperonylbutoxide 2.4% B 7229/B rozen moeheid nematode Rozenmoeheid wordt veroorzaakt door in de bodem levende aaltjes. Het is een zodanige toestand van de grond dat rozen slecht of niet meer groeien. De oorzaak ligt hem vaak in een te lange teeltvan rozen op dezelfde plek. Door minder gunstige teeltafwisseling ontstaan verschillende soorten problemen. Er bestaan betrouwbare maatregelen. Het beste wat je nog kan doen is de oude grond uitspitten tot cm diep en verse grond inbrengen. Spoel ook de wortels van de planten goed af. Tagetes -> zie Afrikaantjes teeltafwisseling toepassen rozen spintmijten Kleine mijten zuigen veelvuldig grijze stippen in het blad. De middelen om spint te bestrijden wensen we zo veel mogelijk te beperken, het spaart kosten en het milieu. Kwekers kunnen gebruik maken van een biologische bestrijding met Stethorus punctillum kevers bij teelt onder glas. Urtica brandnetelextract Pagina 24 van 42

25 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Diverse soortgevoeligheid Allium sativum knoflookextract, planten, planten Undeen stuifpoeder propoxur Macrolophus plastic koker met adult Biobest Macrolophus caliginosus Funginex Plus Geen opgave opg emulgeerbaar concentr Gardiflor tetradifon 25 g/l + triforine 25 g/l B 7158/B Oxyfly lamba-cyhalothrin 100 g/l 9004/B Pentac Acaricide spuitpoeder ovartis dienochloor 50% (*BE verboden vanaf 28/02/2003) B 5427/B (Verboden) Hostation triazofos Stethorus lieveheersbeestje Biobest Stethorus punctillum Torque SC Acaricide suspensie concentraat Basf fenbutatin oxide 550 g/l A 8213/B rozen wortelluizen Maculolachnus submacula Donkerbruine luizen van 3-4 mm groot zuigen aan de wortels van de rozen. De luizen klimmen in het najaar de stengels op om hun eitjes af te leggen. Die eitjes zijn eerst bruin, later glanzend zwart en 1 mm groot in de vorm van een rugbybal. Ze zitten vaak in grote groepen aan de onderzijde van de rozenstengels. Begin het voorjaar komen de eitjes uit en kruipen de luizen de grond in. De schade in de border is vrij gering en daarom wordt een bestrijding zelden uitgevoerd. Eventueel de planten aangieten met een middel. Voor de teelt van rozen in potten en container kan de schade aanzienlijker oplopen. Door de rozen vroeg in het najaar te snoeien kan men reeds vele eitjes weghalen. Pagina 25 van 42

26 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Pyrethro Pur Spruzit RTU pyrethrinen g/l + koolzaadolie (AC) 8.25 g/l 9391/B Pokon Bio- vloeistof voor toepassin Pokon & Chrysal kaliumzouten van vetzuren 3,5 g/l + oleinezuur 3,5 g/l (onder de vorm dan K-zout) 8457/B Condifor 200 SL imidacloprid 200 g/l 8686/B en 243/P met water mengbaar c Orthene 97 SG wateroplosbaar granula Tomen France acefaat 97 % (verboden BE) 9254/B (verboden* 25/09/2003) Orthene wateroplosbaar poeder Tomen France acefaat 50 % (verboden BE) 6554/B (verboden* 25/09/2003) Asef Luis Weg vloeistof voor toepassin Fisons kaliumzouten van vetzuren 3.5 g/l + oleinezuur 3.5 g/l 8755/B weke zeep + spiritus Bayer Pyrethrum emulgeerbaar concentr Bayer piperonylbutoxide 255g/l + pyrethrine 20 g/l (*verboden BE) 8870/B (*verboden BE) Urtica brandnetelextract Malathyne 25 emulgeerbaar concentr Gardiflor malathion 250 g/l 4057/B Fysiologisch snoei, pluk of knip ziek plantendelen weg Adalia bipunctata larven biobest lieveheersbeestjes Pyrethro Bio Spurzut pyrethrinen 36 g/l + piperonylbutoxide 144g/l 8837/B Pagina 26 van 42

27 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Dursban 480 emulgeerbaar concentr Dow Agroscience chloorpyrifos 480 g/l B 8195/B Phosdrin emulsie, olie in water Cynanmid Benel mevinfos 145 g/l A 6924 Bio-Pyretrex pyrethrinen 20 g/l + piperonylbutoxide 225 g/l 9267/B Pirimor water dispergeerbaar g Zeneca Agro pirimicarb 50 % B 6640/B en 476/P (Verboden) Hostaquick 50 EC emulgeerbaar concentr Aventis Cropscie heptenofos 550 g/l A 7056/B Undeen stuifpoeder propoxur Lannate spuitpoeder Dupont methomyl 25% (verboden BE) A 5933/B (*verboden BE) Funginex Plus Geen opgave opg emulgeerbaar concentr Gardiflor tetradifon 25 g/l + triforine 25 g/l B 7158/B wantsen (algemeen) Calocoris - Lygus - Lygocoris Wantsen is een verzamelnaam voor insecten van een 6-tal mm groot, vaak lichtgroen van kleur, die sap zuigen uit de scheuttoppen van plant. Ze scheiden daarbij een giftig speeksel af dat een aantal plantencellen doodt. De scheuttoppen gaan misvormen. Wanneer uit deze scheuten later bladeren ontstaan scheuren deze gedode plantendelen uit tot gaatjes. Bij Dahlia s, Chysanten en Fuchsia s worden ook de bloemen aangetast. De bloemen komen ongelijkmatig open en vallen vroegtijdig af. De schade kan voorkomen van aan het begin van het voorjaar tot aan het eind van de zomer. Een waardplant voor wantsen is de brandnetel. Houdt brandnetels uit de buurt! Een bestrijding is mogelijk met middelen op basis van pyrethium. Diverse bestrijding nodig Pyrethro Pur Spruzit RTU pyrethrinen g/l + koolzaadolie (AC) 8.25 g/l 9391/B Pagina 27 van 42

28 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Pokon Bio- vloeistof voor toepassin Pokon & Chrysal kaliumzouten van vetzuren 3,5 g/l + oleinezuur 3,5 g/l (onder de vorm dan K-zout) 8457/B Asef Luis Weg vloeistof voor toepassin Fisons kaliumzouten van vetzuren 3.5 g/l + oleinezuur 3.5 g/l 8755/B Hermootrox emulgeerbaar concentr Hermoo dimethoaat 400g/l B 8165/B Pyrethro Bio Spurzut pyrethrinen 36 g/l + piperonylbutoxide 144g/l 8837/B Dimistar Progress 400 EC dimethoaat 400 g/l 8165/B Undeen stuifpoeder propoxur Basudine diazinon Beperkt gebruik toegelaten (1x/jaar) Phosdrin emulsie, olie in water Cynanmid Benel mevinfos 145 g/l A 6924 bastaardsatijnvlinders - rupsen van Euproctis chrysorrhoea grauwzwarte rupsen met rode en witte lengtestrepen en typische brandharige stekels, afkomstig van de zilverwitte bastaardsatijnvlinders (bruinstaartvlinder) Deze grauwzwarte rupsen met rode en witte lengtestrepen en typische brandharige stekels zijn afkomstig van de zilverwitte bastaardsatijnvlinders (bruinstaartvlinder). Ze zijn tot 4 cm groot en overwinteren als kleien larven in dichte, spinselnesten aan de toppen van scheuten. De rupsen eten aan het eind van het voorjaar tot het begin van de zomer aan de bladeren. Dit kan ernstige kaalvraat veroorzaken. Bij geringe aantasting kan je de scheuttopen met spinseleiren en larven wegsnoeien. Draag daarbij handschoenen want de haren van de rups kunnen veel jeuk veroorzaken bij contact. Diverse vormen van bacteriepreparaten op basis van Bacillus komen voor de bestrijding in aanmerking. Mission suspensie concentraat Agrichim diflubenzuron 480 g/l 9200/B Pagina 28 van 42

29 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Difuse 48 SC suspensie concentraat Chimac-Agriphar diflubenzuron 480 g/l 9112/B omolt suspensie concentraat Basf teflubenzuron 150 g/l 8424/B 9914 Difuse 25 WP spuitpoeder Chimac-Agriphar diflubenzuron 25 % 9109/B Fysiologisch snoei, pluk of knip ziek plantendelen weg Dimilin SC-48 suspensie concentraat Aventis Cropscie diflubenzuron 480 g/l 8134/B Agbac WP spuitpoeder F.F. Company Bacillus thuringiensis var. kurstaki ( I.U. Trichoplusia ni/mg) B 8760/B Dipel WP spuitpoeder Abbott Bacillus thuringiensis ssp. kurstaki ( I.U. Trichoplusia ni/mg) 6256/B Dipel SC suspensie concentraat Abbott Bacillus thuringiensis ssp. kurstaki (17600 I.U. Anagasta kuhniella/mg) 8601/B Dipel 2 X spuitpoeder Abbott Bacillus thuringiensis var. kurstaki ( I.U. Trichoplusia ni/mg) (verboden BE) 8891/B (*Verboden BE) Biobit WP spuitpoeder Brinkman Bacillus thuringiensis 50 % B Pyrethro Bio Spurzut pyrethrinen 36 g/l + piperonylbutoxide 144g/l 8837/B Scutello spuitpoeder Abbott Bacillus thuringiensis var. kurstaki ( I.U. Trichoplusia ni/mg) 8723/B Scutello 2X spuitpoeder Abbott Bacillus thuringiensis var. kurstaki ( I.U. Trichoplusia ni/mg) (verboden BE) 8890/B (verboden) Pagina 29 van 42

30 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L rozen virusziekten virus Verschillende virussoorten kunnen de rozen aantasten waaronder het mozïek- en appelmozaïekvirus. Karakteristiek zijn de witte tot gele verkleurende lijnen, ringen of vlekken in het blad. Het virus heeft weinig invloed op de bloemen maar zulke aangetaste planten vertonen een zwakkere groei. Virussen worden overgebracht door luizen. De bestrijding bestaat eruit de luizen tijdig te bestrijden. Soms zijn de symptomen verwarrend omdat ze lijken op de schade die onkruidbestrijdingsmiddelen teweegbrengen. Zieke planten kan je best opruimen. Condifor 200 SL imidacloprid 200 g/l 8686/B en 243/P met water mengbaar c Pyrethro Pur Spruzit RTU pyrethrinen g/l + koolzaadolie (AC) 8.25 g/l 9391/B Pokon Bio- vloeistof voor toepassin Pokon & Chrysal kaliumzouten van vetzuren 3,5 g/l + oleinezuur 3,5 g/l (onder de vorm dan K-zout) 8457/B Asef Luis Weg vloeistof voor toepassin Fisons kaliumzouten van vetzuren 3.5 g/l + oleinezuur 3.5 g/l 8755/B Orthene wateroplosbaar poeder Tomen France acefaat 50 % (verboden BE) 6554/B (verboden* 25/09/2003) Orthene 97 SG wateroplosbaar granula Tomen France acefaat 97 % (verboden BE) 9254/B (verboden* 25/09/2003) Urtica brandnetelextract Bayer Pyrethrum emulgeerbaar concentr Bayer piperonylbutoxide 255g/l + pyrethrine 20 g/l (*verboden BE) 8870/B (*verboden BE) Diverse rooien en opruimen van de aangetaste planten weke zeep + spiritus Pagina 30 van 42

31 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Dursban 480 emulgeerbaar concentr Dow Agroscience chloorpyrifos 480 g/l B 8195/B Phosdrin emulsie, olie in water Cynanmid Benel mevinfos 145 g/l A 6924 Pirimor water dispergeerbaar g Zeneca Agro pirimicarb 50 % B 6640/B en 476/P (Verboden) Funginex Plus Geen opgave opg emulgeerbaar concentr Gardiflor tetradifon 25 g/l + triforine 25 g/l B 7158/B Hostaquick 50 EC emulgeerbaar concentr Aventis Cropscie heptenofos 550 g/l A 7056/B Lannate 20 SL met water mengbaar c Basf methomyl 200g/l A 7806/B Pyrethro Bio Spurzut pyrethrinen 36 g/l + piperonylbutoxide 144g/l 8837/B Adalia bipunctata larven biobest lieveheersbeestjes wapendragers - rupsen van (algemeen) Phalera bucephala zwarte rupsen met gele dwars en lengtestrepen afkomstig van wapendragervlinders Deze zwarte rupsen met gele dwars en lengtestrepen afkomstig van wapendragervlinders worden tot 5 cm groot en voeden zich met bladeren. De rupsen komen in grote kolonies voor van het midden tot het eind van de zomer. In tegenstelling tot andere soorten produceren zij spinsel. Door hun grote aantallen vreten zijn planten geheel kaal. De schade is vooral belangrijk bij jonge, opgroeiende bomen. Scheuten met kolonies kunnen worden weggesnoeid of chemisch bestreden worden. KB Totaalbehandeling emulsie, olie in water Scotts bifenthrin 2 g/l + myclobutanil 7,5 g/l 8972/B Fysiologisch snoei, pluk of knip ziek plantendelen weg Pagina 31 van 42

32 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Orthene wateroplosbaar poeder Tomen France acefaat 50 % (verboden BE) 6554/B (verboden* 25/09/2003) Pyrethro Pur Spruzit RTU pyrethrinen g/l + koolzaadolie (AC) 8.25 g/l 9391/B Pistal spuitbus Oystershell pyrethrinen 0,25 % (verboden BE) 8802/B (Verboden) Zerox spuitbus Edialux pyrethrinen 0.3 % + piperonylbutoxide 2.4% B 7229/B Pyrethro Bio Spurzut pyrethrinen 36 g/l + piperonylbutoxide 144g/l 8837/B Lannate spuitpoeder Dupont methomyl 25% (verboden BE) A 5933/B (*verboden BE) Ambush permethrin (*verboden BE+L) Verboden vanaf 25/07/1993 Admiral emulgeerbaar concentr Sumitomo Europ pyriproxyfen 100 g/l B 8526/B Bio-Pyretrex pyrethrinen 20 g/l + piperonylbutoxide 225 g/l 9267/B Phosdrin emulsie, olie in water Cynanmid Benel mevinfos 145 g/l A 6924 wortelknobbelkanker (takkanker) Agrobacterium tumefaciens Op de wortels zijn wratachtige knobbels (zwellingen, gallen) te zien die veroorzaakt wordt door een bacterie. Die bacterie tast ook de takken aan met als symptomen ook opgezwollen gallen aan de takken. De bacterie zit oorspronkelijk in de grond en komen in de plant binnen via wonden, dit kunnen zowel snoeiwonden zijn als wonden veroorzaakt door aaltjes. * verbeter de standplaats, te natte gronden bevorderen de ziekte * beperk beschadiging van de planten (snoeien) * rooi te zieke planten * teel op deze plek wortelgroenten (behalve bieten), zij zijn niet vatbaar * chemische bestrijding is zo goed als onmogelijk Pagina 32 van 42

33 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Diverse rooien en opruimen van de aangetaste planten Fysiologisch bodem- en/of groeiomstandigheden verbeteren sterroetdauw (sterreroetdauw) Diplocarpon rosea Sterreroetdauw wordt veroorzaakt door de schimmel Diplocarpon rosae, met de ongeslachtelijke vruchtvorm, Actynonema rosarum. Het is vooral deze laatste die we algemeen aantreffen gedurende het groeiseizoen in het besmet bladweefsel. Onder de microscoop zijn deze waar te nemen als kleine open sporekapsels, zogenaamde aecervula s waaruit tweecellige, ietwat ingesnoerde, sporen ontsnappen met 4 typische kringetjes. Aanvankelijk paarse vlekken die later zwart worden en onregelmatig over het blad zijn verdeeld. De vlekken zijn vaak ook cirkelvormig met uitdijende zwarte straaltjes (= sterreroetdauw). Meestal treed ook vergeling op van delen van de bladschijf. Bladfragmenten komen dan los om tenslotte af te vallen. In de zomer neemt deze ziekte een sterke uitbreiding, het resulteert in een sterke bladval en een sterk teruglopende bloei. Sterreroetdauw is een ziekte die de laatse jaren sterk is toegenomen. In de herfst staan de rozenstruiken er meestal heel kaal bij. a de wintersnoei en wanneer het ziekte blad niet werd weggeharkt, ontstaan van hieruit de eerste sporenvluchten!!! PREVETIEF bestrijden door de zieke bladeren zo snel mogelijk op te ruimen en te verbranden! Er is verschil in gevoeligheid voor sterreroetdauw tussen de verschillende rozenrassen -> Zie Rozenrassen, resistent voor meeldauw en sterreroetdauw. Door Rudi Van Overloop in Editie 44, ovember 2000 : De trend bij de keuze van rozen is gegroeid uit het milieu bewustzijn van de moderne tuinier. iets zo vervelend als een roos vol meeldauw (schimmelziekte) of een rozelaar zonder bladeren ten gevolge van de sterreroetdauw ziekte. Een van die milieuvriendelijk, preventieve maatregelen die we kunnen nemen is een keuze maken van de juiste rozenrassen. Vooral de laatste jaren, mede onder druk van het ecologisch bewustzijn van de consument, hebben rozenveredelaars zich meer en meer toegelegd op het kweken van GEZODE en MEELDAUW RESISTETE rassen. Een selectie: Bij sterke aantasting vanaf mei, om de 14 dagen spuiten, en dit tot ongeveer half juli. Verschillende middelen komen hiervoor in aanmerking. KB Totaalbehandeling emulsie, olie in water Scotts bifenthrin 2 g/l + myclobutanil 7,5 g/l 8972/B KB Rozenziekten Fungicide emulsie, olie in water Scotts myclobutanil 7,5 g/l 8682/B Diverse soortgevoeligheid Baycor SC 500 Fungicide suspensie concentraat Bayer biteranol 500g/liter 8633/B (Verboden Pagina 33 van 42

34 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Compo Rozen Spray spuitbus Bayer cyfluthrin 0,02% 9226/B Bayflor Duo Insekten- en ziektebestrijder spuitbus Bayer cyfluthrin 0,02% + biteranol 0.075% 7631/B Antracol Fungicide spuitpoeder Bayer propineb 70% (*verboden BE) B 5014/B (*verboden BE) Ditho WG Fungicide water dispergeerbaar g Hermoo dithianon 70 % B 9069/B Rosabel EW Geen opgave opg emulgeerbaar concentr Formulex bifenthrin 3 g/l + propiconazool 15 g/l B 9332/B Baycor EC 300 Fungicide emulgeerbaar concentr Bayer bitertanol 300g/liter (verboden BE) B 7409/B (*verboden BE) (Verboden) Delan 70 WG Fungicide water dispergeerbaar g Basf dithianon 70 % B 8850/B behangersbijen Megachile Behangersbijen (het vrouwtje) verzamelen stukjes blad om hun nest te bouwen. Ze bezoeken vaak dezelfde plant en tegen de tijd dat hun nest klaar is hebben ze vaak honderden blaadjes verzameld. Een nest kan tot 20 cellen bevatten, elke cel bevat een enkel eitje. Bijen zijn erg nuttige bestuivers die we beter leren tolereren. Diverse bestrijding nodig Pagina 34 van 42

35 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L echte honingzwam, honingpaddestoel Armillaria mellea en soorten Aan het eind van de zomer en aan de herfst zijn aan de stambasis gele paddestoelen waar te nemen die massa s sporen uitstoten. Verder plant de honingzwam zich verder dmv. zogenaamde rhizomorfen. Dit zijn donkerbruine strengen (vergelijkt het een beetje met de wortels van een plant) die zich onder de zieke schors bevinden en zich ook op zieke wortels vestigen. Via de grond groeien ze gemakklijk verder naar omliggende planten. De infectie heeft vooral plaats op plekken waar gerooide bomen hebben gestaan waar dikke wortelresten zijn achtergebleven. Waterzieke percelen bevorderen de uitbreiding. De aangetaste ziek bomen gaan kwijnen en sterven langzaam af. Dit kan jaren duren. De wortels en de stam verteren. Bij geringe aantasting zieke plantendelen wegsnoeien en wonden behandelen met kankerverf. Te zieke planten bij voorkeur rooien tijdens de zomer (minder verspreiding van sporen). De omliggende grond vernieuwen. Indien dit onmogelijk is in een straal van 2 meter rondom de stam de bodem begieten met een oplossing kopersulfaat en gebluste kalk. Diverse soortgevoeligheid KB Bordeauxe Pap Fungicide spuitpoeder Scotts kopersulfaat 20 % 7216/B Bouillie Bordelaise Duclos / Bordeause Pap Duclos Fungicide kopersulfaat 20 % 7459/B spuitpoeder Gardiflor Diverse zieke plantendelen wegsnoeien tot op het gezonde hout Fysiologisch bodem- en/of groeiomstandigheden verbeteren Kankersept Fungicide pasta op waterbasis Asepta koperoxychloride 2 % (verboden BE) 5730/B (*verboden BE) kaliumgebrek (algemeen) K Bloemen: door gebrek aan kalium is er een slechte bloemzetting. De bloemen zijn dan ondermaats. Bladeren: de bladtoppen kunnen aan de randen verbrand lijken en daardoor een roodbruine verkleuring vertonen. Gebreksziekte. Zorg voor een betere teeltafwisseling. Breng bemesting aan met een hoge K-waarde zoals Patenkali in het voor- of najaar. Eventueel toepassen van een evenwichtige bladbemesting. Pagina 35 van 42

36 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Patenkali Meststof korrelvorm kali magnesiumgebrek Mg Een gebreksziekte: de plant heeft te kort aan het element magnesium (mg). Aanvankelijk zijn de randen van het blad geelgekleurd. Soms komt ook vergeling tussen de nerven voor. aast de nerven blijven er dan geelgroene randen over. Wanneer het bladgroen wegteert komen andere pigmenten tot uiting: rode, purperen of bruine verkleuring van de bladeren. Komt vaak in te zure gronden, in potgronden, na perioden met veel regen en in containercultuur na veel beregenen - Bij peren wijkt het schadebeeld enigszins af: het blad vertoont hier bruine vlekken die vrij symmetrisch voorkomen - Bij Camellia komen scherp afgetekende bruine plekken tussen de nerven en aan de onderzijde van het blad voor * te hoge of te lage ph aanhouden * ph meten -> bodemonderzoek laten uitvoeren of schaf een ph-meter aan in de Tuinkrant's tuinshop op * zuurhoudende meststoffen gebruiken bij te hoge ph * bekalken bij te lage ph * het gebruik van kalium-houdende meststoffen beperken, een te hoog kaliumgehalte blokkeert de opname van magnesium. * Bladbespuiting uitvoeren bij betrokken weer. * Bij lichte aantasting een samengestelde PK meststof gebruiken met een gehalte aan magnesium + Mg * Bij sterke aantasting 40 gram bitterzout per m² over de bodem uitstrooien of bladbemesting toepassen. * Als bladbespuiting magnesiumsulfaat of bitterzout gebruiken: 200 gram bitterzout oplossen in 10 liter water + enkele druppels zachte zeep aan toevoegen. Om de 2 weken de bespuiting herhalen Mg-sulfaat magnesiumsulfaat 2% korrelvorm Meststof korrelvorm meststoffen: met magnesium (gazonmeststoffen) Meststof bitterzout Pagina 36 van 42

37 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L rozen bottelziekte Glomerella cingulata De schimmel treft de bottels die aanvankelijk ingezonken plekken vertonen. Tenslotte sterven de bottels geheel af. Komt ook voor bij appel (vruchten) Bestrijding is niet echt nodig behalve bij zaadwinningsbedrijven. Thiram 80 WP Fungicide spuitpoeder UCB thiram 80% (TMTD)(* verboden L) B 6019/B (Verboden) Ronalin combi thiram + vinclozolin Fungicide Dupont-Benlate Fungicide stuifpoeder Dupont benomyl 50 % (*verboden BE + L) A 5910/B (Verboden) (Verboden) Pomarsol WG Fungicide water dispergeerbaar g UCB thiram (TMTD) 80% (* verboden L) B 7651/B Verboden sinds 14 juni 2002 rozen spintmijten Tetranychus Kleine mijten zuigen veelvuldig grijze stippen in het blad. De middelen om spint te bestrijden wensen we zo veel mogelijk te beperken, het spaart kosten en het milieu. Kwekers kunnen gebruik maken van een biologische bestrijding met Stethorus punctillum kevers bij teelt onder glas. De combinatie Torque+issorun laat het soms afweten. te bestrijden met roofmijten - Stethorus punctillum, natuurlijke spintpredator (kevers) die in BE en L voorkomt, kan vanaf mei spontaan in kassen voorkomen - Ambyseius californicus (natuurlijke vijand) in de kas - Phytoseiulus persimilis : roofmijten (vaklui) zowel in te zetten buiten, onder plastic als in de kas - Feltiella acarisuga, een galmug die snel spinthaarden opruimt in tomaat,komkommer,roos,paprika - Macrolophus caliginosus, ruimt ook witte vlieg op eoron 500 EC Acaricide emulgeerbaar concentr ovartis broompropylaat 500 g/l (*BE tot 31/12/2007 in teelt van stamslabonen) B 6514/B Diverse bestrijding nodig Pagina 37 van 42

38 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Promanal Ecostyle paraffine olie issorun Acaricide spuitpoeder Basf hexythiazox 10 % 7652/B Apollo Acaricide suspensie concentraat Makhteshim-Aga clofentezin 500 g/l 7477/B (beperkt) KB Tuininsecten Gebruiksklaar vloeistof voor toepassin Rhône-Poulenc A bifenthrin 0,02 g/l 8414/B KB Bladluizen en Insecten emulsie, olie in water Scotts bifenthrin 2 g/l 8301/B Polysect 3P emulsie, olie in water FMC Chemical bifenthrin 3 g/l 8258/B Polysect Gebruiksklaar vloeistof voor toepassin FMC Chemical bifenthrin 0,03 g/l 8259/B Diverse soortgevoeligheid Stethorus lieveheersbeestje Biobest Stethorus punctillum Torque SC Acaricide suspensie concentraat Basf fenbutatin oxide 550 g/l A 8213/B Torque Acaricide spuitpoeder Basf fenbutatin oxide 50% B 6680/B Spical Amblyseius californicus roofmijten Spidex Phytoseiulus persimilis roofmijt Spidend gallarven Feltiella acarisuga Pagina 38 van 42

39 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Macrolophus plastic koker met adult Biobest Macrolophus caliginosus Masai 25 WG Acaricide water dispergeerbaar g Basf tebufenpyrad 25 % B 8908/B Mirical nimfen en adulten Macrolophus caliginosus Anthocoris per 200 stuks Biobest Anthocorus nemoralis Kelthane 35 Spuitpoeder Acaricide spuitpoeder Rohm and Haas dicofol 35 % (*verboden BE) B 5901/B Verboden vanaf 24 juni 2002 Luxan Endosulfan 500 WP Luxan endosufan (* verboden in BE vanaf 15 april 2003) 8634/B (Verboden) Vertimec emulgeerbaar concentr ovartis abamectine 18 g/l B 8511/B,506/P, 545/P Mitac Acaricide emulgeerbaar concentr Agrevo amitraz 200g/l (verboden BE 12/08/04) B 7389/B glanskevers Meligethes Pistal spuitbus Oystershell pyrethrinen 0,25 % (verboden BE) 8802/B (Verboden) Pyrethro Pur Spruzit RTU pyrethrinen g/l + koolzaadolie (AC) 8.25 g/l 9391/B Zerox spuitbus Edialux pyrethrinen 0.3 % + piperonylbutoxide 2.4% B 7229/B Pagina 39 van 42

40 LEGEDE: giftigheidsklasse toelating BE toelating L Pyrethro Bio Spurzut pyrethrinen 36 g/l + piperonylbutoxide 144g/l 8837/B Bio-Pyretrex pyrethrinen 20 g/l + piperonylbutoxide 225 g/l 9267/B stikstofgebrek Een tekort aan stikstof komt vooral voor op lichtere gronden met een laag gehalte aan organische stoffen. Door gebrek aan het element blijven bladeren klein en is de algemene groei geremd. Bij sommige planten kan zelf een rode tot purpere bladverkleuring ontstaan. De onderste en oudste bladeren worden het eerst aangetast. Verder kunnen eveneens de bloemen en vruchtontwikkeling worden geremd. * Het gebruik van grote hoeveelheden houtschors kan het eerste jaar tot stikstofgebrek leiden * Dien regelmatig aangepaste meststoffen toe * Zaai vlinderbloemigen tussen/onder de planten zoals klavers, lupinen * Breng jaarlijks stalmest, compost of mulch aan Meststof korrelvorm meststoffen: rozenmeststof Meststof korrelvorm meststoffen: stikstofrijke organische meststof verwelkingsziekte met blad en taksterfte - stamkanker Cylindrocladium scoparium De bladeren worden dof en mat van kleur. Ze gaan verwelken en tenslotte verdrogen. Ook de twijgen en de stam sterven af. Binnenin het hout is het merg bruin verkleurd. Deze schimmel groeit optimaal onder vochtige en warme omstandigheden. Aantasting van Cylindrocladium verspreidt zich door middel van sporen die de schimmel produceert op het zieke hout van de plant. Komt vrij courant voor bij kasrozen waar de ziekte zich uit als stambasiskanker. Zieke planten rooien. Een bestrijding is alleen zinnig bij een preventieve toepassing met o.a. systemische fungiciden. Doch de resultaten kunnen dan nog ontgoochelend zijn. Sportak EW Fungicide emulisie, olie in water Agrevo Belgium prochloraz 450 g/l 8510/B Diverse rooien en opruimen van de aangetaste planten Pagina 40 van 42

Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten. Ziekten en plagen van Lavatera

Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten. Ziekten en plagen van Lavatera Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten Ziekten en plagen van Lavatera lavatera, bekermalva De Lavatera familie bevat zowel eenjarigen als vaste planten. Als vaste plant mag deze

Nadere informatie

Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten. Ziekten en plagen van Iberis

Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten. Ziekten en plagen van Iberis Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten Ziekten en plagen van Iberis scheefkelk Scheefbloemen zijn vaste planten tot éénjarig gekweekte planten of dwergstruiken met witte bloemen.

Nadere informatie

Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten. Ziekten en plagen van Mahonia

Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten. Ziekten en plagen van Mahonia Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten Ziekten en plagen van Mahonia druifstruik, mahoniestruik, hulstberberis Mahonia is een geslacht met 70 soorten winterharde, groenblijvende

Nadere informatie

Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten. Ziekten en plagen van Viburnum

Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten. Ziekten en plagen van Viburnum Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten Ziekten en plagen van Viburnum sneeuwbal Het geslacht Viburnum omvat rond de 230 soorten en 125 hybriden en cultivars van groenblijvende,

Nadere informatie

Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten. Ziekten en plagen van Acer palmatum

Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten. Ziekten en plagen van Acer palmatum Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten Ziekten en plagen van Acer palmatum japanse esdoorn Met ongeveer 150 soorten is het geslacht Acer vnl. verspreid over de noordelijke gematigde

Nadere informatie

Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten. Ziekten en plagen van Fuchsia (borderplant)

Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten. Ziekten en plagen van Fuchsia (borderplant) Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten Ziekten en plagen van Fuchsia (borderplant) bellenplant, bellenplant Fuchsia s zijn geliefde balkon- en tuinplanten met veel soorten en

Nadere informatie

Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten. Ziekten en plagen van Tilia

Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten. Ziekten en plagen van Tilia Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten Ziekten en plagen van Tilia linde Een geslacht met 50 soorten winterharde, bladverliezende bomen. De meeste groeien snel, vooral wanneer

Nadere informatie

Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten. Ziekten en plagen van Syringa

Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten. Ziekten en plagen van Syringa Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten Ziekten en plagen van Syringa sering Seringen, ook wel jasmijnen genoemd, zijn bladverliezende heesters met prachtige en welriekende pluimen.

Nadere informatie

Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten

Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten Ziekten en plagen van Cupressocyparis (x) leyland conifeer, leylandcipres coniferen kanker Kabatina Ernst van de ziekte of plaag: 9.5 Een

Nadere informatie

Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten

Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten Prunus is een enorm en gevarieerd geslacht met 430 soorten voornamelijk bladverliezende sierbomen, fruitbomen, heesters, vaste planten edm.

Nadere informatie

Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten. Ziekten en plagen van Vitis

Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten. Ziekten en plagen van Vitis Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten Ziekten en plagen van Vitis druif, druivelaar, wijnstok De wijnstok treft men in het wild aan in de gematigde streken van Zuid-Europa en

Nadere informatie

De buxusmot: Glyphodes perspectalis (syn. Diaphania perspectalis)

De buxusmot: Glyphodes perspectalis (syn. Diaphania perspectalis) De buxusmot: Glyphodes perspectalis (syn. Diaphania perspectalis) Lepidoptera, fam. Crambidae Waardplanten Buxussoorten zoals Buxus microphylla, B. sempervirens en B. sinica. Geografische verspreiding

Nadere informatie

Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten. Ziekten en plagen van Pyrus communis

Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten. Ziekten en plagen van Pyrus communis Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten Ziekten en plagen van Pyrus communis peer, cultuur-, Europese peer Deze winterharde, bladverliezende bomen bloeien in het voorjaar (april),

Nadere informatie

Gallen. Er is een nieuwe druk verschenen van Het Gallenboek. Een mooie gelegenheid om eens kennis te maken met Gallen.

Gallen. Er is een nieuwe druk verschenen van Het Gallenboek. Een mooie gelegenheid om eens kennis te maken met Gallen. Stichting Natuurvrienden Capelle aan den IJssel e.o. november 2010 nummer 8 Gallen Vorig jaar is er een nieuwe druk verschenen van het Gallenboek. Dit is een boek, waarin alle Nederlandse gallen staan,

Nadere informatie

Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten. Ziekten en plagen van Quercus

Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten. Ziekten en plagen van Quercus Tuinkrant's Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plantenziekten Ziekten en plagen van Quercus eik Een geslacht met 450 soorten winterharde en niet-winterharde, groenblijvende en bladverliezende bomen,

Nadere informatie

Biologische bestrijding spintmijten in framboos

Biologische bestrijding spintmijten in framboos Biologische bestrijding spintmijten in framboos Project INSECT H. van Doornspeek Eindverslag demo-object project INSECT (maart 2006), gefinancierd door Productschap Tuinbouw. Ing. H. (Heino) van Doornspeek,

Nadere informatie

Plaagbestrijding als teamsport

Plaagbestrijding als teamsport Plaagbestrijding als teamsport Een inleiding over Natuurlijke Vijanden Jerre de Blok Oktober 2007 Werken met natuurlijke vijanden Natuurlijke vijanden: dieren of micro-organismen die van nature plagen

Nadere informatie

Kasspintbestrijding in roos

Kasspintbestrijding in roos Kasspintbestrijding in roos De ontwikkeling van spinteieren is afhankelijk van de temperatuur, de relatieve luchtvochtigheid en de waardplant. Met de zonnige dagen, soms gecombineerd met een lage luchtvochtigheid,

Nadere informatie

KENNISBUNDEL. Biologische aardappelen. Mei 2013 ZIEKTEN EN PLAGEN / INSECTEN. www.dlvplant.nl TEELTTECHNISCHE ASPECTEN LOOFDODEN

KENNISBUNDEL. Biologische aardappelen. Mei 2013 ZIEKTEN EN PLAGEN / INSECTEN. www.dlvplant.nl TEELTTECHNISCHE ASPECTEN LOOFDODEN KENNISBUNDEL Biologische aardappelen Mei 2013 TEELTTECHNISCHE ASPECTEN LOOFDODEN ZIEKTEN EN PLAGEN / VIRUSZIEKTEN ZIEKTEN EN PLAGEN / PHYTOPHTHORA INFESTANS ZIEKTEN EN PLAGEN / RHIZOCTONIA SOLANI DE SMAAK

Nadere informatie

Bestrijding bladwespen bij rode bes in kassen en tunnels.

Bestrijding bladwespen bij rode bes in kassen en tunnels. Verslaglegging demoproject Bestrijding bladwespen bij rode bes in kassen en tunnels. Gefinancierd door Productschap Tuinbouw In opdracht van de Nederlandse Fruitteelt Organisatie In het kader van het project

Nadere informatie

Platform Openbaar Groen: Ziekten en plagen in openbaar groen

Platform Openbaar Groen: Ziekten en plagen in openbaar groen Platform Openbaar Groen: Ziekten en plagen in openbaar groen Van Remoortere Liesbet Waarschuwingssysteem Proefcentrum voor Sierteelt (PCS) Genk 28 juni 2011 Waarschuwingssysteem Waarnemings- en Waarschuwingssysteem

Nadere informatie

Buxusmot Herkennen en bestrijden

Buxusmot Herkennen en bestrijden Buxusmot Herkennen en bestrijden Rupsen van de buxusmot (Cydalima perspectalis) veroorzaken grote schade aan buxusstruiken. Dit informatieblad beschrijft hoe u aantasting van planten door deze rupsen herkent,

Nadere informatie

Geïntegreerde mijtenbestrijding. Kenmerken van mijten. Diverse mijten. Bonenspintmijt (Tetranychus urticae) Bonenspintmijt (Tetranychus urticae)

Geïntegreerde mijtenbestrijding. Kenmerken van mijten. Diverse mijten. Bonenspintmijt (Tetranychus urticae) Bonenspintmijt (Tetranychus urticae) Geïntegreerde bestrijding van mijten in de boomkwekerij Margareth van der Horst i.o.v. Cultus Agro Advies Geïntegreerde mijtenbestrijding Sortiment mijten wordt groter Herkennen is belangrijk Inzet biologische

Nadere informatie

Aanleren van monitoringstechnieken, sleutel tot succes van biologische gewasbescherming in aardbei

Aanleren van monitoringstechnieken, sleutel tot succes van biologische gewasbescherming in aardbei Aanleren van monitoringstechnieken, sleutel tot succes van biologische gewasbescherming in aardbei Bladluizen, trips en kasspintmijt beheersen Aziatische fruitvlieg monitoren Van gangbare bestrijding naar

Nadere informatie

Gebruik van natuurlijke vijanden bij aanplanting in openbaar groen. Lode Van Schaeren Crop protection specialist

Gebruik van natuurlijke vijanden bij aanplanting in openbaar groen. Lode Van Schaeren Crop protection specialist Gebruik van natuurlijke vijanden bij aanplanting in openbaar groen Lode Van Schaeren Crop protection specialist Inhoudstafel Waarom? Plagen & nuttigen Plan van aanpak Vragen 1/14/2013 Waarom nuttige insecten

Nadere informatie

Plagen en natuurlijke vijanden in de Glastuinbouw. Ellen Beerling WUR Glastuinbouw, Bleiswijk

Plagen en natuurlijke vijanden in de Glastuinbouw. Ellen Beerling WUR Glastuinbouw, Bleiswijk Plagen en natuurlijke vijanden in de Glastuinbouw Ellen Beerling WUR Glastuinbouw, Bleiswijk Inhoud Plagen waarnemen: scouten Waarom Hoe Plagen & Natuurlijke vijanden Witte vlieg Mineervlieg Bladluis Rups

Nadere informatie

Tuinkrant s Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plant enziekten

Tuinkrant s Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plant enziekten Tuinkrant s Tuindokter - Ziekten en Plagen Gids - Plant enziekten Dit geslacht omvat een 400-t al soort en en komen over wegend voor in de t r opische en subt r opische r egionen van beide half r onden,

Nadere informatie

Infoblad gewassen. rozen. IPM-strategie voor rozen

Infoblad gewassen. rozen. IPM-strategie voor rozen GEBRUIKT U CHEMICALIËN? CONTROLEER DAN OP ONZE WEBSITE, www.biobest.be, OF ZE VERENIGBAAR ZIJN MET ONZE NUTTIGE INSECTEN Infoblad gewassen rozen IPM-strategie voor rozen Infoblad gewassen Rozen Waarom

Nadere informatie

Verslag geïntegreerde bestrijding in de teelt van anjer.

Verslag geïntegreerde bestrijding in de teelt van anjer. Verslag geïntegreerde bestrijding in de teelt van anjer. Onderzoeksperiode 2009 Inhoud Inleiding... 2 Werkwijze... 2 Resultaten... 4 Discussie en conclusie... 8 1 Inleiding De anjerteelt heeft het onderzoeksproject

Nadere informatie

Afwijkingen bestrijden

Afwijkingen bestrijden Afwijkingen bestrijden De ziekte- of schadeveroorzaker is al aanwezig en je bent tot de conclusie gekomen dat er bestreden moet worden. Welke methode ga je dan hanteren? Er zijn verschillende methoden

Nadere informatie

Herkennen van ziekten en plagen in tomaat. Productschap Tuinbouw

Herkennen van ziekten en plagen in tomaat. Productschap Tuinbouw Herkennen van ziekten en plagen in tomaat Wageningen UR Glastuinbouw Wageningen UR Glastuinbouw Productschap Tuinbouw Virussen Pepinomozaïekvirus (PepMV) Tomatenbronsvlekkenvirus (TSWV) Tomatengeelkrulbladvirus

Nadere informatie

PREI. schimmels die schimmelziekten veroorzaken: meeldauw en oïdium; preimot; preivlieg. Beter voorkomen dan genezen!

PREI. schimmels die schimmelziekten veroorzaken: meeldauw en oïdium; preimot; preivlieg. Beter voorkomen dan genezen! PREI Er bestaan twee soorten prei: zomer- en winterprei. Deze tweejaarlijks geoogste groente geldt dus het hele jaar door als 'seizoensproduct'. Er zijn echter schadelijke organismen die de groei van deze

Nadere informatie

905957_Eveleens_hfdst_14:Eveleens#hfdst14 29-12-2009 12:04 Pagina 149

905957_Eveleens_hfdst_14:Eveleens#hfdst14 29-12-2009 12:04 Pagina 149 905957_Eveleens_hfdst_14:Eveleens#hfdst14 29-12-2009 12:04 Pagina 149 GEWAS BESCHE RM ING BIOLOGISCH (Professioneel gebruik) GEWASBESCHERMINGSMIDDELEN ENZ. (BIOLOGISCH) (Prijs op aanvraag) Leverbaar in

Nadere informatie

Biologische bestrijding van bladluizen in paprika. Aphidoletes kan meer dan we denken.. Jeroen van Schelt. Koppert Biological Systems

Biologische bestrijding van bladluizen in paprika. Aphidoletes kan meer dan we denken.. Jeroen van Schelt. Koppert Biological Systems Biologische bestrijding van bladluizen in paprika. Aphidoletes kan meer dan we denken.. Jeroen van Schelt Koppert Biological Systems Belangrijkste bladluizen in paprika Aulacorthum solani Boterbloemluis

Nadere informatie

Nematodenproef bestrijding dennenprocessierups Thaumetopoea pityocampa

Nematodenproef bestrijding dennenprocessierups Thaumetopoea pityocampa Nematodenproef bestrijding dennenprocessierups Thaumetopoea pityocampa Spanje, Javea, Cap Sant Antoni december 2013 - februari 2014 Door: Silvia Hellingman-Biocontrole Onderzoek en Advies en Jan van Eijle

Nadere informatie

INFO 204 JUNI 2009 2011. Signum, dé standaard in de teelt van wortelen. Signum in wortelen. Signum

INFO 204 JUNI 2009 2011. Signum, dé standaard in de teelt van wortelen. Signum in wortelen. Signum 204 JUNI 2009 2011 INFO Signum, dé standaard in de teelt van wortelen Voor een geslaagde wortelenteelt is een goede bescherming van het loof van groot belang, maar zeker voor bewaarpeen moet de bescherming

Nadere informatie

INFO 205 JULI 2009 2011. Signum, dé standaard in de teelt van kool. Signum in koolgewassen. Signum

INFO 205 JULI 2009 2011. Signum, dé standaard in de teelt van kool. Signum in koolgewassen. Signum 205 JULI 2009 2011 INFO Signum, dé standaard in de teelt van kool In Nederland kennen we verschillende koolteelten. Iedere teelt met zijn specifieke problemen. In de ene teelt is het makkelijker met gewasbeschermingsmiddelen

Nadere informatie

Plagen in de wijndruiventeelt

Plagen in de wijndruiventeelt Plagen in de wijndruiventeelt Proefcentrum Fruitteelt vzw Unit Toegepast Wetenschappelijk Onderzoek Afdeling Zoölogie Fruittuinweg 1, B-3800 Sint-Truiden 0032 (0)11 69 70 80 rik.clymans@pcfruit.be Overzicht

Nadere informatie

FRUITBOMEN. Beter voorkomen dan genezen!

FRUITBOMEN. Beter voorkomen dan genezen! FRUITBOMEN In onze contreien treffen we heel wat fruitbomen aan, zoals appelbomen, perenbomen, pruimenbomen, kersenbomen, enz. We kunnen onze tuinen dan ook aanplanten met tal van verschillende soorten.

Nadere informatie

VERDERA B 4 (Gliocladium catenulatum J1446)

VERDERA B 4 (Gliocladium catenulatum J1446) TER BESTRIJDING VAN Verdera B 4 is een biofungicide dat sporen en mycelium van de antagonistische schimmel G. catenulatum bevat. Deze antagonist wordt door hommels verspreid (Flying Doctors System) om

Nadere informatie

Bacterieziekten. Bacterieziekten. Bacterieziekten. Bacterieziekten. Pseudomonas. Bacterieziekten. Klein en steenfruit

Bacterieziekten. Bacterieziekten. Bacterieziekten. Bacterieziekten. Pseudomonas. Bacterieziekten. Klein en steenfruit Klein en steenfruit Diverse soorten in groot- en kleinfruit: Rob Derikx Boekel, 17 februari 2016 Xanthomonas (o.a. aardbeien, kersen, pruimen) Erwinia (o.a. peren, ook wel bacterievuur genoemd) (o.a. kersen,

Nadere informatie

TRACER. Een nieuwe aanpak bij de bestrijding van trips in prei

TRACER. Een nieuwe aanpak bij de bestrijding van trips in prei Een nieuwe aanpak bij de bestrijding van trips in prei TRIPSSCHADE DETAIL VOLWASSEN TRIPS een biologisch geproduceerd insecticide met een unieke werkingswijze doodt de schadelijke insecten snel en zeker

Nadere informatie

BONEN. sclerotiënrot; bladluizen; snuitkevers of otiorhynchi, van de familie van de coleoptera. Beter voorkomen dan genezen!

BONEN. sclerotiënrot; bladluizen; snuitkevers of otiorhynchi, van de familie van de coleoptera. Beter voorkomen dan genezen! BONEN Er bestaan erg veel variëteiten van bonen: groene bonen, bonen waarvan u alles mag opeten, bonen die u moet doppen, enz. Ze verschillen van elkaar qua rijpingsperiode, grootte, de kleur van hun peul

Nadere informatie

Beste natuurliefhebber/- ster,

Beste natuurliefhebber/- ster, Beste natuurliefhebber/- ster, In verband met voorbereidende werkzaamheden voor een paar nogal ingrijpende klussen in ons huis waren Monica en ik de vorige dinsdag aan huis gekluisterd. Dus maakte ik geen

Nadere informatie

ENGERLINGEN LASTIGE GASTEN!

ENGERLINGEN LASTIGE GASTEN! ENGERLINGEN LASTIGE GASTEN! Wilma Windhorst, Biocontrole BV Copyright Biocontrole ENGERLINGEN Verzamelnaam voor larven van bladsprietkevers Verschillende soorten kevers met verschillende levenswijze en

Nadere informatie

INFORMATIEBLAD GEWASBESCHERMING BIJ BONEN

INFORMATIEBLAD GEWASBESCHERMING BIJ BONEN INFORMATIEBLAD GEWASBESCHERMING BIJ BONEN Onze informatiebladen geven uitvoerige technische-informatie en tips over specifieke onderwerpen, welke direct in relatie staan met zaden en zaaien. ONKRUIDBESTRIJDING

Nadere informatie

Workshop Najaarsproblemen bieten en cichorei. Hoe stel ik de juiste diagnose?

Workshop Najaarsproblemen bieten en cichorei. Hoe stel ik de juiste diagnose? Workshop Najaarsproblemen bieten en cichorei Hoe stel ik de juiste diagnose? Elma Raaijmakers, Bram Hanse, Peter Wilting, Ellen van Oorschot en Marco Bom Bergen op Zoom, 15 oktober 2015 Workshop Korte

Nadere informatie

Bijlage VMBO-GL en TL

Bijlage VMBO-GL en TL Bijlage VMBO-GL en TL 2012 tijdvak 1 biologie CSE GL en TL Deze bijlage bevat informatie GT-0191-a-12-1-b Glastuinbouw informatie Lees eerst informatie 1 tot en met 6 en beantwoord dan vraag 38 tot en

Nadere informatie

TOMATEN. schimmels die schimmelziekten veroorzaken: meeldauw en sclerotiënrot; bladluizen; nematoden: niet-gesegmenteerde rondwormen.

TOMATEN. schimmels die schimmelziekten veroorzaken: meeldauw en sclerotiënrot; bladluizen; nematoden: niet-gesegmenteerde rondwormen. TOMATEN Er bestaan tal van tomatenvariëteiten: cœur de bœuf, kerstomaten, pruimtomaten, De volgende schadelijke organismen kunnen echter de groei ervan aantasten of zelfs de planten volledig vernietigen

Nadere informatie

9067P/B ok ok 10461P/B

9067P/B ok ok 10461P/B BIO-PYRETREX SPRUZIT RAPTOL XENTARI WG TUREX WG DIPEL DF PRESTOP 255 g/l PIPERONYLBUTOXYDE 20 g/l PYRETHRINEN 144 g/l PIPERONYL BUTOXYDE 36 g/l PYRETHRINEN 825.3 g/l KOOLZAADOLIE (INAC) 4.59 g/l PYRETHRINEN

Nadere informatie

Workshop Najaarsproblemen bieten en cichorei

Workshop Najaarsproblemen bieten en cichorei Workshop Najaarsproblemen bieten en cichorei Hoe stel ik de juiste diagnose? Elma Raaijmakers, Peter Wilting, Ellen van Oorschot, Bram Hanse en Marco Bom Rolde, 2 september 2014 Workshop Korte uitleg:

Nadere informatie

Gezond tuinieren met tuin- & potplanten

Gezond tuinieren met tuin- & potplanten Gezond tuinieren met tuin- & potplanten Home & Garden Handvest Een eco-logisch antwoord op plantenziekten en insectenplagen 2 Handvest bij de toepassing van de producten uit de Home and Garden Serie Algemene

Nadere informatie

de biologische bouwsteen in de geïntegreerde teelt.

de biologische bouwsteen in de geïntegreerde teelt. de biologische bouwsteen in de geïntegreerde teelt. NeemAzal-T/S onmisbaar in de geïntegreerde teelt Geïntegreerde teelt is alleen mogelijk bij een goed evenwicht tussen bestrijdende maatregelen en plagen

Nadere informatie

Biologische bestrijding in bloembolgewassen

Biologische bestrijding in bloembolgewassen Praktijkonderzoek Plant & Omgeving Bollen, Bomen & Fruit Biologische bestrijding in bloembolgewassen Cor Conijn Onderzoeker insecten en aaltjes Bloembollen Biologische bestrijding in bloembolgewassen Detectie,

Nadere informatie

Floramite. Het einde der mijten. Voor de bloemisterij, boomkwekerij, vruchtgroenten en aardbeien

Floramite. Het einde der mijten. Voor de bloemisterij, boomkwekerij, vruchtgroenten en aardbeien Floramite Het einde der mijten. Voor de bloemisterij, boomkwekerij, vruchtgroenten en aardbeien Uniek werkingsmechanisme Spint. Een lastig te bestrijden en hardnekkige plaag Bij mijten beïnvloedt bifenazate

Nadere informatie

INFO 505 JUNI 2009. Bellis, voor een verzekerde bewaring. Bellis. Bellis. Bellis

INFO 505 JUNI 2009. Bellis, voor een verzekerde bewaring. Bellis. Bellis. Bellis 505 JUNI 2009 INFO JUNI 2012 Bellis, voor een verzekerde bewaring De klimaatomstandigheden in Nederland veranderen de laatste jaren. Dit heeft tot gevolg dat we steeds meer te maken krijgen met extreme

Nadere informatie

Eén van de wetten van Murphy die bij orchideeën van toepassing is; Waar orchideeën goed gedijen, gedijen de pesten of plagen nog beter.

Eén van de wetten van Murphy die bij orchideeën van toepassing is; Waar orchideeën goed gedijen, gedijen de pesten of plagen nog beter. Ziekten en plagen : Eén van de wetten van Murphy die bij orchideeën van toepassing is; Waar orchideeën goed gedijen, gedijen de pesten of plagen nog beter. Wat er ook gezegd of geschreven wordt ziekten

Nadere informatie

Geïntegreerd bestrijdingsplan Eikenprocessierups 2015

Geïntegreerd bestrijdingsplan Eikenprocessierups 2015 Geïntegreerd bestrijdingsplan Eikenprocessierups 2015 Inhoud Problematiek... 1 Plan van aanpak bestrijding... 2 Enkel op belangrijke publieke plaatsen voor gezondheidsredenen... 2 Proactieve bestrijding

Nadere informatie

Plantenteelt maïs. Docent: Muhtezan Brkić

Plantenteelt maïs. Docent: Muhtezan Brkić Plantenteelt maïs Docent: Muhtezan Brkić Programma Ziekten plagen en beschadigingen in snijmaïs Werkopdrachten PowerPoint presentatie snijmaïs Ma. 10 april 2 de toets Plantenteelt Granen Do. 20 april -

Nadere informatie

RESULTATEN UIT HET ONDERZOEK WORTEL. Bart Declercq, Sofie Darwich & Sabien Pollet 03/03/2016

RESULTATEN UIT HET ONDERZOEK WORTEL. Bart Declercq, Sofie Darwich & Sabien Pollet 03/03/2016 RESULTATEN UIT HET ONDERZOEK WORTEL Bart Declercq, Sofie Darwich & Sabien Pollet 03/03/2016 INHOUD - MINEERBORSTELMOT - WORTELVLIEG - BLADLUIZEN - ANDERE SCHADEVERWEKKERS Schade Alternaria Mineerborstelmot

Nadere informatie

De Wiershoeck- Schoolwerktuin, woensdag 13 november 2013

De Wiershoeck- Schoolwerktuin, woensdag 13 november 2013 De Wiershoeck- Schoolwerktuin, woensdag 13 november 2013 Het was afgelopen woensdag mooi herfstweer; droog, een aangenaam zonnetje en weinig wind. Maar het was erg rustig op de tuinen, er waren weinig

Nadere informatie

Vergelijking roofwantsen en roofmijten in aubergine

Vergelijking roofwantsen en roofmijten in aubergine Vergelijking roofwantsen en roofmijten in aubergine Gerben Messelink, Renata van Holstein-Saj, Laxmi Kok Rapport GTB-1152 Referaat In twee kassen met een aubergineteelt is gevolgd hoe biologische bestrijders

Nadere informatie

Dinsdag 26 november 2013

Dinsdag 26 november 2013 Dinsdag 26 november 2013 Al geruime tijd was er, wat mij betreft, enige onduidelijkheid over de juiste benaming van de naast De Wiershoeck gelegen tuinen. Ik wist niet beter dan dat het de Schoolwerktuin

Nadere informatie

Beheersing van Didymella bryoniae (Mycosphaerella) in de teelt van komkommer. IWT-project nr. 140982

Beheersing van Didymella bryoniae (Mycosphaerella) in de teelt van komkommer. IWT-project nr. 140982 Beheersing van Didymella bryoniae (Mycosphaerella) in de teelt van komkommer IWT-project nr. 140982 1 Overzicht project 2 Werkpakket 1 1/ Optimalisatie protocol voor airsampling Op zoek naar selectief

Nadere informatie

De Wiershoeck-Kinderwerktuin, dinsdag 3 mei 2016. Beste natuurliefhebber/-ster,

De Wiershoeck-Kinderwerktuin, dinsdag 3 mei 2016. Beste natuurliefhebber/-ster, De Wiershoeck-Kinderwerktuin, dinsdag 3 mei 2016 Beste natuurliefhebber/-ster, Het was een heel aangename dag, maar er was minder te zien dan ik had gehoopt/verwacht. Twee dagen eerder waren we in de Hortus

Nadere informatie

BLADZIEKTEN IN DE BIET IN EEN IPM PERSPECTIEF

BLADZIEKTEN IN DE BIET IN EEN IPM PERSPECTIEF BLADZIEKTEN IN DE BIET IN EEN IPM PERSPECTIEF Juni 2016 Barbara Manderyck & Françoise Vancutsem - KBIVB IPM= 3 basisprincipes 2 PREVENTIE of schade vermijden MONITORING = WAARNEMINGEN INTERVENTIE= BESTRIJDING

Nadere informatie

Teelt van aardbei. Peilers IPM. 1. Preventie 2. Monitoring 3. Interventie 4. Registratie. Inagro 4/03/2016

Teelt van aardbei. Peilers IPM. 1. Preventie 2. Monitoring 3. Interventie 4. Registratie. Inagro 4/03/2016 Inagro 4/3/216 Teelt van aardbei HOE EEN EFFICIËNTE MONITORING EN BIOLOGISCHE BESTRIJDING OPZETTEN IN DE PRAKTIJK Serre, stelling, vollegrond Junidragers & doordragers Diverse klimaatomstandigheden Omschakeling

Nadere informatie

Schimmels. Schimmelziektes in sportvelden en gazons

Schimmels. Schimmelziektes in sportvelden en gazons Schimmelziektes in sportvelden en gazons Brown patch Brown Patch Symptomen: Donkere ringen van afstervend gras Droogte plekken Wit verkleuring van het aangetaste gras Brown Patch Infectie: Juni tot september

Nadere informatie

Verzorging. Pireco. Delumbri. Ter voorkoming van wormenoverlast. Delumbri. Dosering en toediening. Samenstelling en werking

Verzorging. Pireco. Delumbri. Ter voorkoming van wormenoverlast. Delumbri. Dosering en toediening. Samenstelling en werking Ter voorkoming van wormenoverlast Wormen kunnen grote overlast bezorgen wanneer deze in te groten getale voorkomen in de land- en tuinbouw, tuinen en plantsoenen. Ook op sportvelden is het van belang om

Nadere informatie

Bijlage VMBO-GL en TL

Bijlage VMBO-GL en TL Bijlage VMBO-GL en TL 2012 tijdvak 1 biologie CSE GL en TL Deze bijlage bevat informatie GT-0191-a-12-1-b Glastuinbouw informatie Lees eerst informatie 1 tot en met 6 en beantwoord dan vraag 38 tot en

Nadere informatie

APOLLO SPECIMEN. Insecticide. Suspensie concentraat (SC) op basis van 500 g/l Clofentezine Toelatingsnummer: 8794N W.7

APOLLO SPECIMEN. Insecticide. Suspensie concentraat (SC) op basis van 500 g/l Clofentezine Toelatingsnummer: 8794N W.7 APOLLO Krachtige bestrijding op jonge stadia van mijten Werkzame stof: Clofentezine 500 g/l (42,7 % w/w) Aard van het preparaat: Suspensie concentraat (SC) Resistentiegroep: IRAC 10A Toelatingshouder:

Nadere informatie

Bijen en wespen. Galwespen Echte zaagwespen Spinselbladwespen Vliesvleugeligen Larve: bijtend: vraatschade Andrena (zandbijen)

Bijen en wespen. Galwespen Echte zaagwespen Spinselbladwespen Vliesvleugeligen Larve: bijtend: vraatschade Andrena (zandbijen) Bijen en wespen Galwespen Echte zaagwespen Spinselbladwespen Vliesvleugeligen Larve: bijtend: vraatschade Andrena (zandbijen) Larve bastaardrups: zaagwespen Echte zaagwespen Verschil rups (vlinders en

Nadere informatie

Geïntegreerde bestrijding in de teelt van beuk

Geïntegreerde bestrijding in de teelt van beuk Geïntegreerde bestrijding in de teelt van beuk Projectnummer PT: 13116 Roel van den Meiracker Entocare CV April 2011 ENTOCARE Haagsteeg 4 Postbus 162 6700 AD Wageningen Nederland Tel. +31 (0)317-411188

Nadere informatie

WORTELEN. schimmels die schimmelziekten veroorzaken: sclerotiënrot en oïdium; wortelmot. Beter voorkomen dan genezen!

WORTELEN. schimmels die schimmelziekten veroorzaken: sclerotiënrot en oïdium; wortelmot. Beter voorkomen dan genezen! WORTELEN Er bestaan tal van wortelvariëteiten die van elkaar verschillen door de vorm van hun wortel en het moment waarop ze verbouwd worden. Er zijn echter ook schadelijke organismen die de groei van

Nadere informatie

Ziekten en plagen ABC. Hoe te herkennen en ecologisch verantwoord te bestrijden!

Ziekten en plagen ABC. Hoe te herkennen en ecologisch verantwoord te bestrijden! Ziekten en plagen ABC Hoe te herkennen en ecologisch verantwoord te bestrijden! Genieten van een plaagvrije tuin? Last van onkruid, luizen, mos, schimmels, groene aanslag, mieren, slakken en andere ongemakken?

Nadere informatie

GEBRUIK VAN ROOFMIJTEN IN DE BOOMKWEKERIJ

GEBRUIK VAN ROOFMIJTEN IN DE BOOMKWEKERIJ GEBRUIK VAN ROOFMIJTEN IN DE BOOMKWEKERIJ In de glastuinbouw worden roofmijten al jaren met succes ingezet om plagen als spint en trips beter en met minder chemische middelen te kunnen bestrijden. In de

Nadere informatie

Het begint met ons. www.kws.com

Het begint met ons. www.kws.com www.kws.com KWS Benelux BV Einsteinstraat 33 3281 NJ Numansdorp tel.: 0186-657506 fax: 0186-657507 E-mail J. Buis@kws.de www.kws.com Het begint met ons. Inleiding Inhoudsopgave Bladgezondheid is een belangrijk

Nadere informatie

Ziekten en plagen ERWINIA. Veroorzaakt door: Bacterie.

Ziekten en plagen ERWINIA. Veroorzaakt door: Bacterie. Ziekten en plagen ERWINIA Veroorzaakt door: Bacterie. Erwinia Carotovora: bovengrondse delen of knollen verslijmen en vertonen rotte plekken (stinkend zachtrot). De knollen rotten geheel weg en verspreiden

Nadere informatie

5 L Nimrod is een geregistreerd handelsmerk FUNGICIDE

5 L Nimrod is een geregistreerd handelsmerk FUNGICIDE Nimrod Vloeibaar Unieke meeldauw bestrijding in vele gewassen Gewas Aardbei, appel, boomkwekerijgewas, komkommer, roos, vaste plant FUNGICIDE Werkzame stof: Bupirimaat 250 g/l (27,2 % w/w) Formulering:

Nadere informatie

fungicide suspensie concentraat 400 g/l pyrimenthanil 4 x 5 l GEVAAR

fungicide suspensie concentraat 400 g/l pyrimenthanil 4 x 5 l GEVAAR Scala Toelatingsnummer 11555 N W.4 Productgroep: Formulering: De identiteit van alle stoffen in het mengsel die bijdragen tot de indeling van het mengsel: Werkzame stof: Verpakking: Gevarenaanduidingen:

Nadere informatie

Vrijheid in exporteren van appels en peren. Nieuw: Affirm

Vrijheid in exporteren van appels en peren. Nieuw: Affirm Vrijheid in exporteren van appels en peren. Nieuw: Affirm TM Met Affirm gaat fruit de hele wereld rond Want Affirm is dé nieuwe rupsenbestrijder in appels en peren. Onmisbaar vanwege zijn effectiviteit

Nadere informatie

PRAKTIJKMEDEDELlROo. If

PRAKTIJKMEDEDELlROo. If STICHTING LABORATORIUM VOOR BLOEMBOLLENONDERZOEK LISSE PRAKTIJKMEDEDELlROo. If Laboratorium voor Bloembollenonderzoek te Lisse Een bladvlekkenziekte bij narcissen (Stagonospora curtisii) en mogelijkheden

Nadere informatie

Nieuw, tegen rupsen. Fame, nieuw middel tegen rupsen. De werkzame stof. Het werkingmechanisme

Nieuw, tegen rupsen. Fame, nieuw middel tegen rupsen. De werkzame stof. Het werkingmechanisme Fame, nieuw middel tegen rupsen Fame is een product ter bestrijding van schadelijke rupsen van diverse motten en vlinders (Lepidoptera). Het heeft een larvicide werking. Alle larvale stadia worden bestreden.

Nadere informatie

AARDAPPELEN. schimmels die schimmelziekten veroorzaken: fusiarose, meeldauw en roest; aardvlo; veenmol; coloradokever; kniptor.

AARDAPPELEN. schimmels die schimmelziekten veroorzaken: fusiarose, meeldauw en roest; aardvlo; veenmol; coloradokever; kniptor. AARDAPPELEN Aardappelen zijn een groente die we regelmatig eten. Dat neemt echter niet weg dat ook zij gevoelig zijn voor tal van schadelijke organismen, zoals: schimmels die schimmelziekten veroorzaken:

Nadere informatie

Je kunt nu de heesters snoeien die al zijn uitgebloeid. Ook buxushaagjes kun je alvast knippen. Geef ze daarna extra mest voor goede hergroei.

Je kunt nu de heesters snoeien die al zijn uitgebloeid. Ook buxushaagjes kun je alvast knippen. Geef ze daarna extra mest voor goede hergroei. Lentetips April Vroegbloeiende struiken kan u na de bloei snoeien. Vanaf april ziet onkruid vaak zijn kans. Onbeplante oppervlaktes zijn snel bedekt met ongewenst groen. Schoffelen is dus de boodschap!

Nadere informatie

150 years. Biologische tripsbestrijding in de sierteelt

150 years. Biologische tripsbestrijding in de sierteelt Biologische tripsbestrijding in de sierteelt Piet van Boven, Technisch adviseur bio-insecticiden Artemis studiedag, 12 november 2015 Onderwerpen Praktijkervaringen 2015 Tripsbestrijding chrysant Tripsbestrijding

Nadere informatie

Groene Detailhandel. Een- en tweejarigen antwoorden 1. Een- en tweejarige tuinplanten Antwoorden

Groene Detailhandel. Een- en tweejarigen antwoorden 1. Een- en tweejarige tuinplanten Antwoorden Een- en tweejarige tuinplanten Antwoorden 1 Omschrijf met eigen woorden wat eenjarige planten zijn. Aan het einde van het seizoen vormen ze zaad en sterven af. Met andere woorden de meeste eenjarige kun

Nadere informatie

Suchmann. Natuur, hoofdstuk Lente en natuurverschijnselen

Suchmann. Natuur, hoofdstuk Lente en natuurverschijnselen Suchmann Natuur, hoofdstuk Lente en natuurverschijnselen Wanneer: Dinsdagmiddag 6-13-20 & 27 april De kinderen worden in groepjes verdeeld van 3 of 4 kinderen. Ieder groepje krijgt een onderwerp toebedeeld

Nadere informatie

Steward tegen bladrollers, wintervlinder, voorjaarsuil en fruitmot

Steward tegen bladrollers, wintervlinder, voorjaarsuil en fruitmot T E C H N I S C H D O S S I E R Steward tegen bladrollers, wintervlinder, Inleiding Unieke werking Figuur 1 Bio-activering van indoxacarb indoxacarb weinig giftig Steward is een gebruiksvriendelijke spuitkorrel.

Nadere informatie

Plenum. Wat doet Plenum?

Plenum. Wat doet Plenum? Plenum Luisbestrijdingsmiddel voor de glastuinbouw, de lelieteelt en de aardappelteelt Wat is Plenum? Plenum is een insecticide dat primair op bladluizen werkt. De werkzame stof pymetrozine komt uit een

Nadere informatie

For information only content must not be duplicated. Grasziekten. Lebrun Benjamin

For information only content must not be duplicated. Grasziekten. Lebrun Benjamin Grasziekten Lebrun Benjamin Grasziekten : introductie 1) Oorzaak grasziekten : Virussen Bacteriën Fungus 2) Ziekten veroorzaken een aantal problemen : Vermindering van de groei van de plant Vermindering

Nadere informatie

SLA. Beter voorkomen dan genezen!

SLA. Beter voorkomen dan genezen! SLA Sla is een erg geliefde groente bij moestuinliefhebbers, omdat het een plant is, die erg gemakkelijk te telen is. Deze al dan niet krokante, groene of rode groente is niet winterhard, maar het loof

Nadere informatie

Beste natuurliefhebber/- ster,

Beste natuurliefhebber/- ster, Beste natuurliefhebber/- ster, Het was dinsdag 10 december een, wat mij betreft, ideale herfstdag: zonnig, droog en weinig wind. Maar ook op zo n mooie dag, zo laat in het jaar, mag je natuurlijk niet

Nadere informatie

Spirit en Mirage Plus tegen roest - Consultancy

Spirit en Mirage Plus tegen roest - Consultancy Spirit en Mirage Plus tegen roest - Consultancy Projectnummer PT: 14216.12 In opdracht van: Productschap Tuinbouw Postbus 280 2700 AG Zoetermeer Uitgevoerd door: Cultus Agro Advies Zandterweg 5 5973 RB

Nadere informatie

Uitbreiding erkenning Coragen

Uitbreiding erkenning Coragen Uitbreiding erkenning Coragen Coragen (Chloorantraniliprole 200 g/l) Wortelen, pastinaak, knolselder. Radijs,rammenas,rettich en wortelpeterselie. - Wortelvlieg 175 ml/ha Coragen Bloemkool, broccoli, sluitkool.

Nadere informatie

De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 28 januari Beste natuurliefhebber/- ster,

De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 28 januari Beste natuurliefhebber/- ster, De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 28 januari 2014 Beste natuurliefhebber/- ster, Het was een prachtige winterdag. Er was weinig wind, de zon scheen heerlijk en de tuinen waren nog bedekt met een behoorlijke

Nadere informatie

Hoofdluisinformatie voor werkgroep ouders op school.

Hoofdluisinformatie voor werkgroep ouders op school. Hoofdluisinformatie voor werkgroep ouders op school. Vragen en fabels. Hoe ontdek je hoofdluis bij iemand? Hoofdluis begint vaak met jeuk, maar niet altijd. Als u controleert kijk dan goed tussen de haren,

Nadere informatie

Consultancy inventarisatie potentiële middelen voor optimalisatie gewasbescherming tegen luis in de biologische teelt van paprika

Consultancy inventarisatie potentiële middelen voor optimalisatie gewasbescherming tegen luis in de biologische teelt van paprika Consultancy inventarisatie potentiële middelen voor optimalisatie gewasbescherming tegen luis in de biologische teelt van paprika DLV Plant Postbus 7001 6700 CA Wageningen Agro Business Park 65 6708 PV

Nadere informatie

Hoe werkt natuurlijke plaagbeheersing?

Hoe werkt natuurlijke plaagbeheersing? Hoe werkt natuurlijke plaagbeheersing? WUR Onderwijsaanbod Gewasbescherming 2007 Modules Akkerbouw Frans van Alebeek (PPO-AGV, Lelystad) frans.vanalebeek@wur.nl Preventie van plagen Eén van de lange termijn

Nadere informatie

BotaniGard. De biologische witte vliegenmepper

BotaniGard. De biologische witte vliegenmepper BotaniGard De biologische witte vliegenmepper Witte vlieg, een toenemend probleem In de glastuinbouw is witte vlieg al jaren een toenemend probleem. Witte vlieg is steeds lastiger te bestrijden in intensieve

Nadere informatie