Informatie en Communicatie Sectorbeschrijving. 5 september 2014

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Informatie en Communicatie Sectorbeschrijving. 5 september 2014"

Transcriptie

1 Informatie en Communicatie Sectorbeschrijving 5 september 2014

2 Sectorbeschrijving Informatie en Communicatie 1

3 Inhoudsopgave Samenvatting 4 Inleiding 6 1. Werkgelegenheid en vacatures Werkgelegenheid in vogelvlucht Vacatures in de sector Informatie en communicatie Trends Economische trends Arbeidsmarkttrends Tekorten en overschotten WW-gerechtigden Niet werkende werkzoekenden Regio s met een krappe of ruime arbeidsmarkt Kansrijke beroepen Kansen Instroomprofiel Kansen voor gediplomeerden en studenten Kansen voor WW'ers Uitstroom uit de sector Informatie en communicatie De regio centraal Conclusie 50 Bijlage I Sociale organisatie in de sector Informatie en Communicatie Cao s Brancheorganisaties Beroepsorganisaties Vakbonden Kennisinstituten Handige links 58 Bijlage II Verslag paritaire sectortafel Informatie en communicatie 60 Bijlage III Literatuurlijst 64 Colofon 66 Sectorbeschrijving Informatie en Communicatie 2

4 Sectorbeschrijving Informatie en Communicatie 3

5 Samenvatting Sector Informatie en communicatie belangrijk voor Nederlandse economie Ondanks een beperkt aandeel in het totaal aantal ondernemingen in Nederland (bijna 5 procent) en in de werkgelegenheid (bijna 3 procent) is de sector Informatie en communicatie van groot belang voor de Nederlandse economie. De totale bestedingen aan ICT komen in 2014 naar verwachting uit op 34,3 miljard euro. Dat is een groei van 2,1 procent ten opzichte van 2013.Deze sectorbeschrijving Informatie en communicatie gaat over sector J in de Standaard Bedrijfsindeling (SBI) 2008 van het CBS. Daaronder vallen uitgeverijen, RTV, telecommunicatie en (dienstverlening op het terrein van) informatie en informatietechnologie. De focus ligt in de beschrijving van arbeidsmarktontwikkelingen in de telecommunicatie en de IT, de grootste branche binnen de sector. Tot 2019 lichte groei van de werkgelegenheid In de periode van 2005 tot 2013 groeide het aantal banen van werknemers met 4 procent tot Het aantal banen van zelfstandigen nam in dezelfde periode toe met 32 procent tot Dit duidt erop dat meer en meer ZZP ers in de sector actief zijn en dat dit aandeel flex toeneemt. Zo is tussen 1998 en 2010 het aandeel ZZP ers verdrievoudigd en bedraagt het aandeel in procent. UWV verwacht dat het aantal banen in de sector tot 2015 stabiel zal blijven en daarna (met 2 procent, banen) licht zal stijgen. In 2019 zijn er dan banen. Hoewel de groei van het aantal banen van zelfstandigen en van werknemers even groot is (beide 3.000), is relatief bezien de groei van het aantal banen voor zelfstandigen groter (7 procent) dan de groei van het aantal banen van werknemers ( 1 procent). Veel mannen, weinig groen en grijs en veel hoger gekwalificeerde werkgelegenheid De sector Informatie en communicatie is duidelijk een sector met veel beroepen op hoger en wetenschappelijk niveau. Het aandeel van deze groep is bijna twee keer zo groot als het gemiddelde voor Nederland (60 procent t.o.v. 31 procent). Het aandeel beroepen waarvoor een lagere opleiding volstaat ligt ver onder het Nederlands gemiddelde. Het beroep informatie-, systeemanalist, programmeur (hboniveau) vormt met werkzame personen de grootste groep. Daarna - op afstand - gevolgd door het beroep programmeur MBO niveau, en de projectadviseur informatievoorziening, programmeur (wetenschappelijk niveau). De sector Informatie en communicatie kent een werknemerspopulatie die aanzienlijk afwijkt van het Nederlandse gemiddelde. Het aandeel jarigen in de ICT is met 6 procent maar de helft van dat in andere sectoren van onze Nederlandse economie. Ook het aandeel jarigen is veel lager dan gemiddeld. Er werken in de sector Informatie en communicatie vooral meer jarigen. In de sector Informatie en communicatie werken veel meer mannen dan vrouwen. Bijna drie kwart van de werkenden is man en iets meer dan een kwart is vrouw. Het aantal werkende mannen is de afgelopen jaren gestegen met 1 procent terwijl het aantal werkende vrouwen met 3 procent is gedaald. Vacatures vooral op lagere beroepsniveaus gedaald In de sector Informatie en communicatie daalt het aantal vacatures vanaf In dat jaar ontstonden er vacatures. Uiteindelijk daalde het aantal vacatures in 2013 naar 28 duizend. Wel is het aandeel ICT-vacatures in het totaal vacatures de afgelopen jaren licht gestegen. In vergelijking met de andere sectoren van de Nederlandse economie kende de sector Informatie en communicatie een diepere daling in Daarna doet de sector het iets beter dan gemiddeld. De sector Informatie en communicatie wordt door de crisis harder geraakt maar leeft ook weer eerder op. Het aantal ontstane vacatures in deze sector is voor alle beroepsniveaus gedaald. Hoe lager het beroepsniveau hoe sterker de daling. Voor de elementaire beroepen bedraagt de daling tussen 2011 en procent. Voor de lagere beroepen is dit 28 procent en voor de hogere en wetenschappelijke beroepen is dit 15 procent. Op termijn weer toename aantal vacatures De perspectieven op langere termijn zijn beter dan in de afgelopen paar jaar. In 2014 stijgt het aantal ontstane vacatures naar Voor de jaren daarna ligt het gemiddeld aantal ontstane vacatures iets hoger op Wel daalt het aandeel ICT in de totale vacaturemarkt. Oorzaak is wellicht dat de ICTsector minder vergrijzing en daarmee een kleinere vervangingsvraag kent. Grote veranderingen in beroepen en in het functiehuis Door de snelle technologische ontwikkelingen is er sprake van grote veranderingen in beroepen, in het functiehuis en in de gevraagde competenties. Er ontstaat meer behoefte aan mensen met een hbo- Sectorbeschrijving Informatie en Communicatie 4

6 achtergrond, terwijl het aantal banen op mbo-niveau stevig krimpt. Tegelijkertijd is de beweging op mbo- 1 en mbo-2 niveau zichtbaar naar combinatiefuncties, waarin ICT een rol speelt: zorgfuncties met een ICT-component, beveiligingsfuncties met een ICT-component et cetera. Daarmee neemt het belang van kennis over ICT in niet-ict functies toe. Ook de CV-installateur bijvoorbeeld moet van de ICT-markten thuis zijn. Omdat het aantal gebruikers van ICT-producten toeneemt én omdat ICT-producten steeds complexer worden, ontstaat er behoefte aan vertalers van ICT-producten naar gebruikers: zij moeten over uitstekende sociale en communicatieve vaardigheden beschikken én een vertaalslag kunnen maken tussen ICT-ontwikkelaar en ICT-gebruiker. Daarbij ontstaan ook nieuwe functies, waarmee de ICT-mogelijkheden worden uitgenut. Deze nieuwe functies hangen nauw samen met de technologische ontwikkelingen (big data, cloud, 3D printing) en met de behoefte om meer in te spelen op klantwensen. Van dit laatste is de elektrostylist, die de consument wegwijs maakt in de domotica, een voorbeeld. Aantal studenten aan hogere en wetenchappelijke ICT-opleidingen sterk toegenomen De totale instroom van ICT-studenten stijgt. Dat betreft vooral het hoger en wetenschappelijk ICTonderwijs. Verklaringen hiervoor zijn de goede loopbaanperspectieven in de ICT-sector en een verbeterd imago. Het aantal inschrijvingen voor hbo ICT-onderwijs nadert de De instroom van studenten in academische ICT-opleidingen toont een stijgend beeld: waren er in 2010 ruim studenten die aan een wetenschappelijke ICT-opleiding begonnen, in 2013 zijn dat er ruim Voor het mbo zijn de ontwikkelingen uiteenlopend. Het aantal deelnemers op niveau-4 stijgt, terwijl het aantal deelnemers op niveau-2 en 3 daalt. Inmiddels is het aantal deelnemers niveau-4 de gepasseerd. Dit sluit aan bij de stijging van het (gevraagde) beroepsniveau voor ICT ers, binnen en buiten de sector Informatie en communicatie. Jaarlijks stromen zo n gediplomeerden uit de ICTopleidingen. Daarvan stroomt meer dan de helft (52%) door naar het hbo. Dit percentage ligt aanmerkelijk hoger dan het gemiddelde voor alle mbo-opleidingen. Krapte op de arbeidsmarkt verschilt sterk per arbeidsmarktregio Op basis van de UWV gegevens is een beeld te schetsen van de spanning op de arbeidsmarkt voor informaticaberoepen. Regionaal zijn er grote verschillen. Er zijn vijf arbeidsmarktregio s waar de situatie op de arbeidsmarkt voor ICT-beroepen zeer krap is: dit zijn Groot-Amsterdam, Midden-Utrecht, Midden- Holland, Haaglanden en Zuidoost-Brabant. De arbeidsmarkt voor ICT-beroepen is juist zeer ruim in de regio s Friesland, Zaanstreek/Waterland en Helmond-De Peel. Beroepen die in 2014, maar ook in 2018 krapte vertonen zijn: Ontwerper industriële automatisering, developer/programmeur (o.a. java, dot.net, scripttalen) op hbo- en wo-niveau, technical specialist, tester, webdeveloper, digital media specialist, accountmanager, business analist (o.a. datawarehouse), project manager, en security-specialist. Op mbo-niveau zien we - mede gelet op de verschuivingen in de beroepenstructuur geen krapte. Wel zijn er landelijk bezien goede perspectieven voor de kwalificaties netwerkbeheerder, ICT-beheerder en applicatieontwikkelaar. Tekort aan ICT ers loopt op, sectorplan biedt soelaas Nederland ICT heeft het tekort aan ICT ers nader gekwantificeerd en ziet het aantal moeilijk vervulbare vacatures oplopen van in 2011 tot in Deels kan dit aantal worden verkleind door een vergroting van het arbeidsaanbod. Dat extra aanbod ontstaat door extra instroom van schoolverlaters en het op- of omscholen van werklozen. Dat biedt in de ogen van Nederland ICT onvoldoende soelaas, zodat extra maatregelen noodzakelijk zijn. Het door de minister van SZW goedgekeurde sectorplan ICT 1 speelt hierop actief in door ICT ers op te leiden. UWV heeft in kaart gebracht wat de uitstroomperspectieven zijn van WW ers die voor een ICT-beroep staan ingeschreven. De beste kansen op uitstroom hebben werkloos werkzoekenden die staan ingeschreven als wetenschappelijk systeemanalist of systeemontwerper. Die hebben ruim driemaal zoveel kans op uitstroom als middelbaar opgeleide productiebegeleiders automatisering. Arbeidsmarktperspectieven goed in delen van de Randstad en in Zuid-Oost Brabant De arbeidsmarktperspectieven zijn verschillend naar arbeidsmarktregio. Een zeer positief beeld in de ontwikkeling van werkgelegenheid en vacatures laten de volgende regio s zien: Groot-Amsterdam, Zuid- Holland Centraal en Zuidoost-Brabant. Een positief beeld laten daarnaast de volgende regio s zien: Twente, Zuid-Gelderland, Flevoland, Gooi- en Vechtstreek, Midden-Utrecht, Amersfoort en West-Brabant. Minder kansrijk is de sector Informatie en communicatie voor de volgende regio s: Groningen, Holland Rijnland, Rijnmond, Zeeland, Noordoost-Brabant en Noord-Limburg. En tenslotte veel minder kansrijk: Drenthe, IJsselvechtstreek, Stedendriehoek, Achterhoek, Gorinchem, Helmond-De Peel, Midden-Limburg en Zuid-Limburg. De overige regio s laten een gemiddeld beeld zien. 1 Sectorplannen zijn plannen van sociale partners gericht op werkgelegenheid en arbeidsmarktperspectieven voor doelgroepen. Het Ministerie van SZW heeft 600 mln. voor sectorplannen beschikbaar gesteld. Sectorbeschrijving Informatie en Communicatie 5

7 Inleiding In tijden van crisis is het van belang om te weten waar zich werkgelegenheidsmogelijkheden aandienen. In vrijwel elke sector van de economie of het nu om een krimp- of een groeisector gaat doen zich tegelijkertijd overschotten en tekorten voor in verschillende beroepen of regio s. Kennis over die te verwachten tekorten en overschotten kan voorkómen dat vacatures onnodig lang openstaan of dat mensen onnodig werkloos worden of blijven. UWV maakt samen met werkgevers- en werknemersorganisaties en met arbeidsmarktdeskundigen beschrijvingen van meer dan twintig sectoren. Dit project wordt begeleid door een landelijke klankbordgroep, waarin naast UWV landelijke werkgevers- en werknemersorganisaties, VNG en de Stichting Samenwerking Beroepsonderwijs Bedrijfsleven (SBB) zitting hebben. Deze sectorbeschrijvingen bieden een actueel beeld van de overschotten en tekorten en van kansen en mogelijkheden voor (bijvoorbeeld) doelgroepen. Ook geven de sectorbeschrijvingen inzicht in trends op de arbeidsmarkt, in de samenstelling en (toekomstige) ontwikkeling van de werkgelegenheid en van het aantal vacatures. De sectorbeschrijvingen bieden daarnaast een beeld van de samenstelling en ontwikkeling van het arbeidsaanbod. Alle beschrijvingen worden gepubliceerd op en zijn bedoeld voor arbeidsmarktprofessionals van gemeenten, brancheorganisaties, bonden, opleidingsinstellingen, (grote) werkgevers, uitzendbureaus et cetera. In deze sectorbeschrijving ligt de focus op de arbeidsmarktontwikkelingen in de sector Informatie en communicatie. Deze sectorbeschrijving is gebaseerd op rapporten en informatie van kenniscentrum ECABO, van brancheorganisaties (Nederland ICT bijvoorbeeld), van Panteia/EIM, van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), banken (Rabobank en ING bijvoorbeeld), van het Researchcentrum Onderwijs Arbeidsmarkt (ROA) en van UWV. Daarnaast zijn de uitkomsten gebaseerd op de uitkomsten van de paritaire sectortafel Informatie en communicatie die in februari 2014 is gehouden en waaraan zo n 20 deskundigen hebben deelgenomen. In hoofdstuk 1 wordt een beeld geschetst van de actuele werkgelegenheid, de werkgelegenheidsprognose en de ontwikkeling van het aantal vacatures. In hoofdstuk 2 zijn markante trends in de sector Informatie en communicatie beschreven. Hoofdstuk 3 geeft een overzicht van (toekomstige) overschotten en tekorten. Hoofdstuk 4 beschrijft de kansen en mogelijkheden die de sector Informatie en communicatie aan verschillende doelgroepen biedt en de uitstroomperspectieven voor (potentieel) boventallig personeel. Bijlage 1 geeft een beeld van de sociaaleconomische organisatie van de sector Informatie en communicatie (cao s, kennisorganisaties, werkgevers- en werknemersorganisaties, links naar interessante sociaaleconomische informatie en arbeidsmarktinformatie). Bijlage 2 bevat een verslag van de paritaire sectortafel Informatie en communicatie. Bijlage 3 bevat de literatuurlijst. Sectorbeschrijving Informatie en Communicatie 6

8 Sectorbeschrijving Informatie en Communicatie 7

9 1. Werkgelegenheid en vacatures 1.1. Werkgelegenheid in vogelvlucht Introductie Deze sectorbeschrijving Informatie en communicatie gaat over sector J in de Standaard Bedrijfsindeling (SBI) 2008 van het CBS. Daaronder vallen: 58. Uitgeverijen 58.1 Uitgeverijen van boeken, tijdschriften e.d.; databanken 58.2 Uitgeverijen van software 59. Productie en distributie van films en televisieprogramma s; maken en uitgeven van geluidsopnamen 59.1 Productie en distributie van films en televisieprogramma's 59.2 Maken en uitgeven van geluidsopnamen 60. Verzorgen en uitzenden van radio- en televisieprogramma's 60.1 Radio-omroepen 60.2 Televisie-omroepen 61. Telecommunicatie 61.1 Draadgebonden telecommunicatie 61.2 Draadloze telecommunicatie 61.3 Telecommunicatie via satelliet 61.9 Overige telecommunicatie 62. Dienstverlenende activiteiten op het gebied van informatietechnologie 63. Dienstverlenende activiteiten op het gebied van informatie 63.1 Gegevensverwerking, webhosting en aanverwante activiteiten; webportalen 63.9 Overige dienstverlenende activiteiten op het gebied van informatie In deze sectorbeschrijving Informatie en communicatie ligt daarbij de focus op de deelsectoren 61, 62 en 63. Ondanks een beperkt aandeel in het totaal aandeel van ondernemingen in Nederland (bijna 5 procent) en in de werkgelegenheid (bijna 3 procent) is de sector Informatie en communicatie van groot belang voor de Nederlandse economie. Een economie zonder communicatiemiddelen en ICT dienstverlening is ondenkbaar. De totale bestedingen aan ICT komen in 2014 naar verwachting uit op 34,3 miljard euro 2. Dat is een groei van 2,1 procent ten opzichte van Onderzoek: Grote bijdrage van de telecomsector aan de economische groei in Nederland De telecomsector heeft een enorme impact op hoe we leven én op hoe we werken. Uit onderzoek dat in opdracht van Nederland ICT is uitgevoerd, blijkt dat maar liefst 25 procent van de economische groei direct en indirect terug te voeren is naar de invloed van telecommunicatie. Onderzoeksbureau Dialogic concludeerde in een in december 2012 verschenen onderzoek dat de directe investeringen van de telecomsector (bijna 2,5 miljard euro per jaar) voor 5 procent van deze groei zorgt. Maar vooral de innovatie die telecommunicatie in andere sectoren mogelijk maakt, heeft een enorme impact. 20 procent van de economische groei in Nederland was niet mogelijk geweest zonder invloed van telecommunicatie Telecom maakt markten transparanter, versnelt innovaties en heeft met betrouwbare verbindingen de internationale handel in een stroomversnelling gebracht. Bron: Nederland ICT, ICT Marktmonitor 2013 Binnen de sector is de deelsector IT- en informatiedienstverlening het grootst (62% van het aantal werkzame personen). De telecommunicatie is de kleinste met 13% en de subsector Uitgeverijen, film, radio en t.v. zit hier tussenin met 24%. In tabel 1 zijn de kerngegevens van de sector ICT opgenomen. 2 Nederland ICT, ICT Marktmonitor 2014 Sectorbeschrijving Informatie en Communicatie 8

10 Tabel 1: Economische betekenis van de sector Informatie en communicatie, peiljaar 2012 De ICT sector in 2012 Uitgeverijen, film,radio en t.v. Telecommunicatie IT- en informatiedienstverlening Totaal Ondernemingen Werkzame personen aandeel in totale bedrijfsleven Ondernemingen 1,1% 0,1% 3,5% 4,6% Werkzame personen 0,7% 0,4% 1,7% 2,8% Bron: CBS (2013) De werkzaamheden die in de sector Informatie en communicatie worden uitgevoerd beperken zich niet alleen tot deze sector. Vooral IT- en informatiedienstverlening vindt ook in andere sectoren plaats. Het belang van de ICT-werkgelegenheid in de totale economie is daarmee groter dan de hiervoor getoonde cijfers laten zien. Is ICT te bestempelen als een sector? Dit hangt er van af welke invalshoek je kiest. Kijk je naar de ontwikkeling van ICT hard- en software, bijvoorbeeld van boekhoudsoftware tot navigatiesystemen, van toepassingen voor de automotive industrie tot de intelligentie van medische apparatuur, van gaming tot wereldwijd gebruikte software rondom diabetes of DNA, dan spreek je over de ICTsector. Software, zeer R&D intensief, is met zijn softwareproducten de motor van slimme ICT. Ook hardware is niet uit te vlakken. Niet alleen is deze motor terug te vinden in grotere bedrijven in het HTSM-segment, zoals ASML, juist ook in het MKB is veel R&D te vinden. De gebruikerskant van de ICT is de andere: in vrijwel alle sectoren zijn er ICT-specifieke functies en beroepen te vinden. Sommige functies zijn meer sectoroverstijgend, zoals applicatiebeheerder. Andere beroepen zijn daarentegen meer sectorspecifiek, zoals zorgpersoneel dat steeds meer met ICT-apparatuur werkt. Dit betekent ook dat niet alleen professionals, maar ook de eindconsument steeds meer over ICT-vaardigheden moet beschikken. Bron: UWV (2014) Figuur 1 laat zien dat het belang van de ICT-sector in de Nederlandse economie de afgelopen jaren is gegroeid. Zo nam het aandeel in het totaal aantal bedrijven tussen 2007 en 2012 toe met ruim 1 procent (van 3,5% naar 4,5%). Figuur 1: Aandeel ICT-bedrijven in het totaal aantal bedrijven, Bron: CBS (2014) Ontwikkeling werkgelegenheid In de periode van 2005 tot 2013 groeide het aantal banen van werknemers met 4 procent (tabel 2). Het aantal banen van zelfstandigen nam toe met 32 procent. Wel neemt het aantal banen van werknemers na 2008 af, waar het aantal banen van zelfstandigen na 2008 nog blijft toenemen. Dit duidt erop, dat meer en meer ZZP ers in de sector actief zijn en dat dit aandeel flex toeneemt. Het aantal arbeidsjaren van werknemers is na 2007 eveneens met 4% gedaald. Sectorbeschrijving Informatie en Communicatie 9

11 Tabel 2: Ontwikkeling van de werkgelegenheid sector Informatie en communicatie (x 1.000) X Mutatie Arbeidsjaren van werknemers % Totaal aantal banen % Banen van werknemers % Banen van zelfstandigen % Bron: UWV (2014), Arbeidsmarktprognose In vergelijking met andere sectoren in de Nederlandse economie kent de sector Informatie en communicatie vanaf 2005 toch een betere ontwikkeling dan gemiddeld genomen. Dat wordt duidelijk in figuur 2. Daar waar alle sectoren bijeengenomen tussen 2005 en 2014 een groei kennen van bijna 5 procent, kende de sector Informatie en communicatie een groei van 9 procent. Figuur 2: Ontwikkeling aantal banen Informatie en communicatie ten opzichte van alle sectoren (2005=100) Bron: UWV (2013), Arbeidsmarktprognose met een doorkijk naar 2018 Bedrijven in cyclische ICT groeien ook in crisis door Hoewel de economie nog altijd slechts mondjesmaat op gang komt, lijkt de ICT-wereld inmiddels zijn draai te pakken te hebben. Dankzij het groeiende dataverkeer en de vraag naar software groeien de totale ICT-bestedingen in 2014 met naar verwachting 2,1%. Dat gaat ook dus ook gepaard met meer werkgelegenheid. Hoewel: Het blijft een opgave om geschikt, hoogopgeleid personeel te vinden. Het Centraal Planbureau verwacht dat de Nederlandse economie dit jaar met 0,75% groeit en de Europese economie met 1,2%. Wat dat betreft is de groei van de totale bestedingen in Nederland, met 2,1% naar EUR 34,3 miljard, dus erg sterk. Bovendien staat Nederland nog altijd op plek 4 in de Networked Readiness Index, een belangrijke index van het Word Economic Forum die aangeeft welke landen goed gebruik maken van informatie- en communicatietechnologieën. Alleen Finland, Singapore en Zweden doen het beter. De sterke infrastructuur biedt veel ICT-bedrijven een houvast, zegt directeur Lotte de Bruijn van Nederland ICT. Ze vertegenwoordigt 550 Nederlandse technologiebedrijven met EUR 30 miljard omzet. Bij onze achterban is steeds meer positiviteit over het Nederlandse klimaat, bijvoorbeeld fiscaal. Daarom zie je verschillende nieuwe bedrijfstakken opkomen, zoals serious gaming (games die worden gebruikt voor leer- en trainingsdoeleinden), cybersecurity en 3Dprinten. Veel van de technologiebedrijven, waarvan er in totaal zo'n zijn, zijn mkb-bedrijven. Daarbinnen bestaat een groeiend aantal initiatieven van zzp'ers. De groei van de Nederlandse ICT-sector wordt nu met name gedreven door 'cloud'-gerelateerde diensten. Het bedrijfsleven wil data steeds vaker opslaan in de cloud, dus niet gebonden aan een vaste locatie, zodat het bedrijfssysteem voor werknemers overal toegankelijk is. Data worden zodoende niet verwerkt binnen een netwerk van een bedrijf zelf maar binnen servers in datacenters van ICT-bedrijven, die de cloud-diensten aanbieden. Dat leidt er weer toe dat telecombedrijven hogere databundels kunnen verkopen; zij profiteren dus ook zegt De Bruijn. Het groeiende dataverkeer is ook een gevolg van het groeiende gebruik van online video. Dankzij de introductie van 4G kunnen consumenten op steeds meer plekken streaming video kijken. Overigens geldt de groei binnen de ICT-branche niet voor elke tak. Zo nemen investeringen in printers, kopieermachines en scanners af. Natuurlijk zijn er ook krimpsectoren, maar het is belangrijk dat IT-ondernemers snel schakelen naar nieuwe verdienmodellen. Daarom groeit de ICT-sector, wat een positief effect op de vraag naar ICT-personeel heeft gehad. Probleem blijft geschikt personeel. Maar uit onderzoek van Technisch Weekblad bleek dat het aantal aanmeldingen bij de technische universiteiten voor het studiejaar 2013/2014 respectievelijk 17% en 13% hoger lag dan een jaar ervoor. De Bruijn: We praten veelvuldig met onderwijsinstellingen en de juiste weg lijkt ingeslagen. Bron: De Telegraaf, Sectorbeschrijving Informatie en Communicatie 10

12 UWV verwacht dat het aantal banen in de sector tot 2015 stabiel zal blijven en daarna licht zal stijgen (tabel 3). In 2019 zijn er dan banen. Vooral het aantal zelfstandigen groeit. De groei van het aantal banen voor zelfstandigen is in deze sector groter ( 7 procent) dan die van het aantal banen van werknemers ( 1 procent). Per saldo groeit het aantal arbeidsjaren voor werknemers ook met 1 procent. Tabel 3: Prognose werkgelegenheid, sector Informatie en communicatie, X Mutatie Banen totaal % Werknemers % zelfstandigen % Arbeidsjaren werknemers % Bron: UWV (2014) Arbeidsmarktprognose Hoe ontwikkelt de factor arbeid zich in verhouding tot ICT-kapitaalgoederen? Zoals ING eerder in de visie op sectoren 2014 al toonde, stijgen de ICT kapitaalgoederen sneller dan het ICT arbeidsvolume: in de ICT-sector is er sprake van een sterke stijging van de arbeidsproductiviteit. Bij het tot stand komen van de dienstverlening speelt automatisering en het gebruik van ICT in het algemeen een steeds grotere rol. Ook worden diensten steeds vaker online aangeboden. Het stijgende belang van ICT is af te leiden uit de snellere volumegroei van het specifieke ICT-kapitaal (computers en software) ten opzichte van het volume aan arbeid (werknemers en zelfstandigen (zie onderstaande figuur). Investeringen in en het hebben van ICT alleen zijn natuurlijk onvoldoende. Het gaat uiteindelijk om het beter benutten van de uren die in de onderneming gestoken worden door personeel en ondernemer. Voor de zakelijke diensten is nog volop verbetering van productiviteit mogelijk. In veel branches, zoals de juridische diensten, kan nog veel gewonnen worden door meer in automatisering te investeren en zo de mogelijkheden beter te benutten. Figuur: Ontwikkeling volume ICT-arbeid en ICT-kapitaalgoederen (2005=100) Arbeid Kapitaalgoederen Bron: ING (2014) Samenstelling van de werkgelegenheid Belangrijkste beroepsgroepen Op basis van gegevens van het CBS is een beeld te schetsen van de samenstelling van de werkgelegenheid naar beroep. Tabel 4 toont de top 10 meest voorkomende beroepen in de sector Informatie en communicatie. Sectorbeschrijving Informatie en Communicatie 11

13 Tabel 4: Belangrijkste beroepen sector Informatie en communicatie, peiljaar Informatie en communicatie Top 10 meest voorkomende beroepen Werkzame personen ( x 1000) Informatie-, systeemanalist, systeemontwerper, -programmeur; programmeur (wetenschappelijke toepassingen; administratief; hoger) 58 20% (H) Programmeur (geen systeem-, wetens-), computeroperator, systeembeheerder, netwerkbeheerder (middelbaar) (M) 30 10% Projectadviseur automatisering en informatievoorziening, programmeur (wetensch. toepass.; administratief; wetens) (W) 20 7% Acquisiteur van zakelijke diensten (geen advertenties, reclame, verzekeringen) (M) 13 4% Systeem-, netwerkbeheerder (hoger) (H) 13 4% Journalist, recensent, criticus; redacteur (uitgeverij bladen; hoger) (H) 11 4% Winkelbediende, markt-, straatverkoper (excl. Kiosk, vlees); debitant staatsloterij (L) 5 2% Bedrijfshoofd algemene leiding klein bedrijf (excl. Handel, horeca, landbouw) (H) 5 2% Telefoon-, telecommunicatiemonteur (excl. (aan)leggen kabels) (M) 4 1% Middelbare administratieve beroepen (excl. Automatisering e.d.) (niet gespecificeerd) (M) In % 4 1% Bron CBS (2013), (L= lagere beroepen, M= middelbare beroepen, H= hogere beroepen, W= wetenschappelijke beroepen). In de tabel gaat het om werkenden die 12 uur of meer werkzaam zijn. Het beroep informatie-, systeemanalist, systeemontwerper, -programmeur (hbo-niveau) vormt met werkzame personen de grootste groep. Daarna - op afstand - gevolgd door het beroep programmeur mbo- niveau, en de projectadviseur automatisering, programmeur wo-niveau. Op basis van gegevens van het CBS is ook een beeld te geven van de samenstelling van de werkgelegenheid naar niveau (tabel 5). Tabel 5: samenstelling van de werkgelegenheid, sector Informatie en communicatie naar niveau, 2012 Beroepsniveau In % Nederland totaal Elementaire beroepen 2% 7% Lagere beroepen 7% 23% Middelbare beroepen 30% 39% Hogere beroepen 46% 22% Wetenschappelijke beroepen 14% 9% Onbekend 2% 0% Totaal 100% Bron: CBS (2013) De sector Informatie en communicatie is duidelijk een sector met veel beroepen op hoger en wetenschappelijk niveau. Het aandeel van deze groep is bijna twee keer zo groot als het gemiddelde voor Nederland (60 procent t.o.v. 31 procent). Daarnaast is het aandeel mbo-beroepen met 30 procent behoorlijk omvangrijk. Het aandeel beroepen waarvoor een lagere opleiding volstaat ligt ver onder het Nederlands gemiddelde. Voor bijna alle beroepsgroepen in de ICT-sector geldt, dat de meeste werkenden een HBO of wetenschappelijke opleiding achter de rug hebben (tabel 6). Alleen voor de beroepsgroepen programmeur en commercieel employée (Middelbaar) gaat dit niet op. Werkenden zonder startkwalificatie zijn weinig te vinden in deze sector. 3 Omdat bij de maatwerktabellen van het CBS ook andere bronnen zijn gebruikt, kunnen de totalen afwijken van de in eerdere tabellen gepresenteerde gegevens. Daarom worden in de maatwerktabellen van het CBS geen totalen getoond. Sectorbeschrijving Informatie en Communicatie 12

14 Tabel 6: Opleidingsniveau naar beroepsgroep, sector Informatie en communicatie in %, 2012 Beroepsgroep bo Vmbo/mbo1 Havo/Vwo/mbo hbo wo Programmeur 2% 13% 79% 4% 2% Systeemanalist 1% 3% 18% 55% 23% Informaticus 0% 3% 19% 31% 47% Commercieel employée (Middelbaar) 2% 11% 48% 28% 10% Commercieel medewerker (Hoger) 1% 7% 28% 45% 19% Technisch systeemanalist 1% 1% 15% 80% 4% Bron: ROA (2014) Persoonskenmerken In de sector Informatie en communicatie werken veel meer mannen dan vrouwen (tabel 7). Bijna drie kwart van de werkenden is man en iets meer dan een kwart is vrouw. Het aantal werkende mannen is de afgelopen jaren gestegen met 1 procent terwijl het aantal werkende vrouwen met 3 procent is gedaald. Mannen werken nauwelijks in deeltijd. De deeltijdfactor bedraagt in Dat komt neer op een gemiddelde werkweek van meer dan 30 uur. Vrouwen werken gemiddeld 26 uur per week. Tabel 7: Ontwikkeling van de werkgelegenheid sector Informatie en communicatie naar geslacht X Mutatie Werkzame personen % Mannen % Vrouwen % Banen (1) % Mannen % Vrouwen % Arbeidsjaren (2) % Mannen % Vrouwen % Deeltijdfactor (2:1) Mannen % Vrouwen % Bron: CBS (2014), Arbeidsrekeningen Op basis van de gegevens van het Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA) kan een beeld worden geschetst van een aantal persoonskenmerken van werkenden in de sector naar beroepsgroep. Tabel 8 toont de resultaten. Enkele saillante uitkomsten: het aandeel vrouwen daalt onder de programmeurs; het aandeel jongeren stijgt niet in deze sector, maar daalt juist sterk voor de beroepsgroep informaticus en daalt iets minder bij de beroepsgroep systeemanalist; voor ouderen wordt meer toekomst verwacht in deze sector, nu is gemiddeld 1 op de 5 werknemers ouder dan 50 jaar en de trend is stijgend; Het beeld van flex is divers; bij programmeurs en systeemanalisten wordt geen echte verandering verwacht, terwijl de trend voor informatici en commercieel employees (met name mannen) stijgend is; Het aandeel allochtonen neemt onder alle beroepsgroepen (met uitzondering van de programmeurs) toe. Sectorbeschrijving Informatie en Communicatie 13

15 Tabel 8: Persoonskenmerken naar beroepsgroep, sector Informatie en communicatie, 2013 Beroepsgroep %vrouw %<29 jr. % >50 jr. % flex % allochtoon Niveau Trend Niveau Trend Niveau Trend Niveau Trend Niveau Trend Programmeur 10% - 24% 0 20% + 6% 0 8% - Systeemanalist 11% 0 16% - 20% + 3% 0 10% ++ Informaticus 13% 0 8% -- 21% + 7% + 7% + Commercieel employée (M) 39% 0 19% 0 21% + 7% + 7% + Commercieel medewerker (H) 31% 0 13% 0 23% + 3% - 7% + Bron: ROA (2014) De sector Informatie en communicatie kent een werknemerspopulatie die aanzienlijk afwijkt van het Nederlandse gemiddelde. Dat wordt duidelijk uit figuur 3. Het aandeel jarigen in de ICT is met 6 procent maar de helft van dat in andere sectoren van onze Nederlandse economie. Het aandeel jarigen is veel lager dan gemiddeld. Er werken in de sector Informatie en communicatie vooral meer jarigen. Figuur 3: Leeftijdsverdeling sector ICT vergeleken met het landelijke gemiddelde, 2013 Informatie en Bron: Nederland ICT (2014), Marktmonitor ICT 2014 Ook het gemiddelde opleidingsniveau van ICT ers die in de sector Informatie en communicatie werken wijkt sterk af van dat in andere sectoren (figuur 4). Meer dan de helft van de werknemers in de sector Informatie en communicatie heeft een hogere opleiding (hbo of hoger) genoten. Figuur 4: Opleidingsniveau sector ICT vergeleken met het landelijke gemiddelde, 2013 Informatie en Bron: Nederland ICT (2014), Marktmonitor ICT 2014 Sectorbeschrijving Informatie en Communicatie 14

16 Het aandeel laag opgeleiden is slechts een derde van dat voor Nederland als totaal. Het aandeel hoog opgeleiden ligt daarentegen veel hoger. Ontwikkeling zzp ers Het aandeel zzp ers in het totaal aantal werkenden is in de sector Informatie en communicatie sterk gegroeid. Dat wordt duidelijk als we deze ontwikkeling over een langere periode beschouwen (figuur 5). Figuur 5: Ontwikkeling ZZP ers ICT-sector Informatie en communicatie Bron: Nederland ICT (2013), Marktmonitor ICT 2013 Tussen 1998 en 2010 is het aandeel zzp ers verdrievoudigd en bedraagt het aandeel zzp ers in procent (figuur 5). Ter vergelijking: in diezelfde periode was voor alle sectoren bijeengenomen sprake van een stijging met ruim 70 procent en bedraagt het aandeel zzp ers in de totale werkgelegenheid ruim 9 procent. UWV verwacht dat deze groei van het aantal (en dus ook aandeel) zelfstandigen (inclusief ondernemers met werknemers in loondienst) ook de komende jaren doorgaat. Eerder al (tabel 3) werd getoond dat UWV tot 2019 een groei voorziet van 7 procent tot zelfstandigen in Werkgelegenheid naar branche Tabel 9 laat de ontwikkeling van de werkgelegenheid naar geslacht zien voor de verschillende branches. De belangrijkste uitkomsten op een rij: De werkgelegenheid in de branche Uitgeverijen is met 10 procent gedaald. Dit resulteert in een sterkere daling van de werkgelegenheid voor vrouwen (- 16 procent), en een geringere daling onder mannen (- 4 procent); het aandeel vrouwen bedraagt 42 procent. De werkgelegenheid in de Film-, radio- en TV-branche daalt eveneens met 10 procent, maar deze daling is geheel toe te schrijven aan een daling van de werkgelegenheid onder mannen (- 17 procent); het aandeel vrouwen bedraagt ook hier 42 procent. De daling van de werkgelegenheid in de Telecommunicatiebranche is 2 maal zo groot als de eerder genoemde branches (- 20 procent). De werkgelegenheid onder mannen en vrouwen daalde bijna evenveel (20 procent respectievelijk 21 procent). Een op de drie werknemers in deze branche is vrouw. De werkgelegenheid in de branche IT en informatiedienstverlening stijgt met 9 procent. Ook hier is de stijging bijna gelijk verdeeld tussen mannen en vrouwen (9 procent respectievelijk 10 procent). Het aandeel vrouwen is hier het laagst met 21 procent. Sectorbeschrijving Informatie en Communicatie 15

17 Tabel 9: Werkzame personen in de sector Informatie en communicatie naar branche en geslacht, Uitgeverijen X Mutatie Totaal % Film, radio en TV Mannen % Vrouwen % %vrouwen 45% 45% 42% 42% Totaal % Telecommunicatie Mannen % Vrouwen % %vrouwen 38% 41% 42% 42% Totaal % IT en informatiedienstverlening Mannen % Vrouwen % %vrouwen 32% 35% 35% 33% Totaal % Bron: CBS (2013), Arbeidsrekeningen Mannen % Vrouwen % %vrouwen 21% 20% 21% 21% 1.2. Vacatures in de sector Informatie en communicatie Kwantitatief beeld In de sector Informatie en communicatie daalt het aantal vacatures vanaf In dat jaar ontstonden er vacatures. In was nog een korte opleving, maar na 2011, toen de Nederlandse economie in een tweede recessie belandde, nam het aantal vacatures weer verder af. Uiteindelijk daalde het aantal vacatures in 2013 naar 28 duizend (tabel 10). Wel is het aandeel ICT-vacatures in het totaal vacatures de afgelopen jaren licht gestegen. Tabel 10: Ontstane vacatures, sector Informatie en communicatie, X Mutatie Aantal vacatures % Aandeel Informatie en communicatie in totaal vacatures 4,3% 4,2% 3,5% 4,6% 4,6% 4,9% 4,5% Bron: UWV (2014), Arbeidsmarktprognose In vergelijking met de andere sectoren van de Nederlandse economie kende de sector Informatie en communicatie een diepere daling in Daarna doet de sector het iets beter dan gemiddeld ( figuur 6). De ICT-sector wordt door de crisis harder geraakt maar leeft ook weer eerder op. Sectorbeschrijving Informatie en Communicatie 16

18 Figuur 6: Ontwikkeling aantal vacatures , sector Informatie en communicatie (2005=100) Bron: UWV (2013), Arbeidsmarktprognose met een doorkijk naar 2018 De perspectieven op langere termijn zijn beter dan de ontwikkelingen in de afgelopen paar jaar. In 2014 stijgt het aantal ontstane vacatures naar Voor de jaren daarna ligt het gemiddeld aantal ontstane vacatures iets hoger op maar bereikt daarmee niet het niveau van voor de crisis. Het aandeel in het totaal aantal vacatures ligt op een kleine 4% (tabel 11). Wel daalt het aandeel ICT in de totale vacaturemarkt. Oorzaak is wellicht dat de ICT-sector minder vergrijzing en daarmee een kleinere vervangingsvraag kent. Tabel 11: Vacatures sector Informatie en communicatie (ontstane vacatures x 1.000), periode X (gemiddeld p.j.) Mutatie Ontstane vacatures % Aandeel Informatie en communicatie in totaal aantal vacatures Bron: UWV (2014), Arbeidsmarktprognose Kwalitatief beeld 4,8% 3,8% Vacatures naar branche Tabel 12 geeft een beeld van het aantal ontstane vacatures per branche tussen 2011 en Over de hele sector daalt het aantal vacatures met 18 procent, maar dit geldt niet voor alle branches. De branches Uitgeverijen en Verzorgen en uitzenden van radio en televisieprogramma s zien het aantal ontstane vacatures halveren. Maar de branches Telecommunicatie en Dienstverlenende activiteiten op het gebied van informatie, gegegevensverwerking en webhosting zien het aantal vacatures stijgen met respectievelijk 28 procent en 17 procent. Tussen deze twee uitersten liggen de branches Productie en distributie van films en televisieprogramma s en Dienstverlenende activiteiten op het gebied van informatietechnologie met een daling van respectievelijk 28 procent en 24 procent. Tabel 12: Ontstane vacatures sector Informatie en communicatie naar branche, Branche Vacatures x Mutatie Uitgeverijen % Productie en distributie van films en televisieprogramma s % Verzorgen en uitzenden van radio- en televisieprogramma s % Telecommunicatie % Dienstverlenende activiteiten op het gebied van informatietechnologie % Dienstverlenende activiteiten op het gebied van informatie, gegevensverwerking en webhositing % Overig % Bron: UWV (2014), Jobfeed Vacatures naar beroepsniveau Het aantal ontstane vacatures in deze sector is voor alle beroepsniveaus gedaald. Hoe lager het beroepsniveau hoe sterker de daling. Voor de elementaire beroepen bedraagt de daling tussen 2011 en procent. Voor de lagere beroepen is dit 28 procent maar voor de hogere en wetenschappelijke beroepen is dit 15 procent (tabel 13). Sectorbeschrijving Informatie en Communicatie 17

19 Overigens is het aandeel elementaire en lagere beroepen in het totaal aantal vacatures voor de sector Informatie en communicatie laag. Deze groep genereert 10 procent van alle ontstane vacatures maar de hogere en wetenschappelijke beroepen hebben een aandeel van 57 procent. Tabel 13: Ontstane vacatures naar beroepsniveau, , sector ICT Beroepsniveau Vacatures x Mutatie elementaire beroepen % lagere beroepen % middelbare beroepen % hogere beroepen % wetenschappelijke beroepen % Bron: UWV (2014), Jobfeed Vacatures naar beroep In de onderstaande tabel 14 is de ontwikkeling van het aantal ontstane vacatures voor de top 10 beroepsgroepen weergegegeven. Het betreft alle beroepen in de sector Informatie en communicatie, dus ook de niet-ict beroepen. Er is maar één beroepsgroep die een forse stijging laat zien, die van winkelbediende. De meeste vacatures zijn er voor systeemanalist en systeemprogrammeur (hbo-niveau). Dat zijn er ruim Wel is het aantal vacatures in deze beroepsgroep tussen 2011 en 2013 met 700 gedaald. De sterkste daling laat de beroepsgroepen acquisiteur van zakelijke diensten en reclame-acquisiteur zien met -20 procent. Tabel 14: Top 10 ontstane vacatures naar beroep, sector Informatie en communicatie, Top 10 meest ontstane vacatures in de sector Informatie en communicatie Vacatures x Mutatie informatie-, systeemanalist, systeemontwerper, -programmeur; programmeur (wetenschappelijke toepassingen; administratief; hoger) % (H) programmeur (geen systeem-, wetens-), computeroperator, systeembeheerder, netwerkbeheerder (middelbaar) (M) % programmeur (administratieve toepassingen; hoger; excl systeemprogrammeur, excl wetenschappelijke toepassingen) (H) % winkelbediende, markt-, straatverkoper (excl kiosk, vlees); debitant staatsloterij(l) % acquisiteurs van zakelijke diensten (geen advertenties, reclame, verzekeringen) (M) % bank-, spaarbankemployé (geen balie-, loketwerk); bank-, wisselkassier, marketingassistent(h) % projectadviseur automatisering en informatievoorziening; programmeur (wetenschappelijke toepassingen; administratief; wetens) (W) % advertentie-, reclameacquisiteur; verkoper groothandel, produktiebedrijf, zakelijke diensten(h) % systeem-, netwerkbeheerder (hoger) (H) % commercieel-administratief medewerker verkoopafdeling(m) % Bron: UWV (2014), Jobfeed (L= lagere beroepen, M= middelbare beroepen, H= hogere beroepen, W= wetenschappelijke beroepen) Op basis van onderzoek dat ECABO recent heeft laten uitvoeren 4 is een beeld te schetsen van de ontwikkeling van het aantal vacatures naar beroep (ECABO-kwalificatie) tot en met 2018 (figuur 7). Het betreft alle ICT-vacatures op mbo-niveau, dus ook buiten de ICT-sector. ECABO voorziet voor alle beroepen een groei van het aantal vacatures. De jaarlijkse groei varieert van ruim 4,5 procent voor medewerker ICT niveau 2 tot 7,6 procent voor de ICT-beheerder niveau 4. Op de hogere niveaus stijgt het aantal vacatures meer dan op de lagere niveaus. 4 ECABO (2014), Monitor Arbeidsmarkt en Beroepsonderwijs Sectorbeschrijving Informatie en Communicatie 18

20 Figuur 7: Gemiddelde jaarlijkse groei van het aantal vacatures naar kwalificatie, (in %) Bron: ECABO (2014), Monitor Arbeidsmarkt- en Beroepsonderwijs Kenmerken van vervulde vacatures Het UWV-onderzoek Vacatures in Nederland laat een beeld zien van de kenmerken van de vervulde vacatures en aangenomen ICT-personeel. In het UWV-onderzoek wordt de sector Informatie en communicatie apart onderscheiden. Ook wordt het ICT-personeel apart onderscheiden. Deze laatste groep kan natuurlijk ook werk hebben gevonden in andere sectoren. Aan werkgevers is gevraagd naar het wervings- en aannamegedrag. Figuur 8 toont de kenmerken van de vervulde vacatures voor het totaal, ICT-personeel, en de ICT-sector. Figuur 8: Kenmerken van vervulde vacatures, uur of meer korter dan 12 uur een jaar of langer half jaar tot een jaar korter dan een half jaar Nederland ICT personeel ICT sector geen werkervaring gevraagd Werkervaring gevraagd 0% 20% 40% 60% 80% 100% Bron: UWV (2014), Vacatures in Nederland 2013 Uit figuur 8 blijkt dat: ICT-personeel vooral op fulltime banen wordt aangenomen. Ook het aantal fulltime vacatures voor de ICT-sector ligt ruim boven het landelijk gemiddelde; werkervaring ook erg belangrijk is voor de ICT-sector en ICT-personeel; bij de duur van het dienstverband de ICT-sector en het ICT-personeel uit elkaar lopen. De grootste groep in de ICT-sector krijgt een baan voor de periode van een half jaar tot een jaar, terwijl de grootste groep bij het ICT-personeel een arbeidscontract krijgt van een jaar of langer. ECABO heeft in 2013 een enquête laten uitvoeren onder bedrijven. Hierin is gevraagd of en in welke mate ICT-vacatures op mbo-niveau geschikt zijn voor gediplomeerde schoolverlaters. Figuur 9 biedt het inzicht. In totaal hadden de bevraagde ondernemingen bijna vacatures voor ICT ers in de aanbieding in Daarvan was 65 procent geschikt voor schoolverlaters en 35 procent niet. Vooral de vacatures voor beheerders ICT-niveau 3 en 4 zijn in mindere mate geschikt voor gediplomeerde schoolverlaters. 5 De resultaten van dit onderzoek hebben betrekking op de gehele Nederlandse vacaturemarkt. Sectorbeschrijving Informatie en Communicatie 19

Factsheet arbeidsmarkt ICT

Factsheet arbeidsmarkt ICT Factsheet arbeidsmarkt ICT Werkzoekenden Maart 2016 Groeiende vacaturemarkt in 2016 De ICT-Arbeidsmarkt in 2016 UWV verwacht dat er in de sector Informatie en communicatie in 2016 zo n 5.000 banen bij

Nadere informatie

Kans op werk en kans op stage binnen de economisch-administratieve, ICT- en veiligheidsberoepen

Kans op werk en kans op stage binnen de economisch-administratieve, ICT- en veiligheidsberoepen ECABO Kans op werk en kans op stage binnen de economisch-administratieve, ICT- en veiligheidsberoepen Dit document vormt een korte samenvatting van de belangrijkste resultaten van het jaarlijkse arbeidsmarktonderzoek

Nadere informatie

ECABO Kans op werk en stage binnen de economisch-administratieve, ICT- en veiligheidsberoepen

ECABO Kans op werk en stage binnen de economisch-administratieve, ICT- en veiligheidsberoepen ECABO Kans op werk en stage binnen de economisch-administratieve, ICT- en veiligheidsberoepen Dit document vormt een korte samenvatting van de belangrijkste bevindingen uit de Monitor arbeidsmarkt en beroepsonderwijs

Nadere informatie

Tekorten op de ICT-arbeidsmarkt verklaard Door Has Bakker (beleidsadviseur ICT~Office)

Tekorten op de ICT-arbeidsmarkt verklaard Door Has Bakker (beleidsadviseur ICT~Office) Tekorten op de ICT-arbeidsmarkt verklaard Door Has Bakker (beleidsadviseur ICT~Office) ICT~Office voorspelt een groeiend tekort aan hoger opgeleide ICT-professionals voor de komende jaren. Ondanks de economische

Nadere informatie

Februari 2012 Niet-werkende werkzoekenden (NWW) gestegen Meer WW-uitkeringen

Februari 2012 Niet-werkende werkzoekenden (NWW) gestegen Meer WW-uitkeringen Februari 2012 Niet-werkende werkzoekenden (NWW) gestegen - 483.000 werkzoekenden ingeschreven bij UWV WERKbedrijf - Vooral meer jonge werkzoekenden - Sterke toename werkzoekenden met transport beroep maar

Nadere informatie

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Gorinchem

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Gorinchem Highlights Regio in Beeld 2015 Arbeidsmarktregio Gorinchem Samenvatting Aantal banen neemt in beperkte mate toe, echter niet in collectieve sector In de krimpregio Gorinchem neemt het aantal banen van

Nadere informatie

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Amersfoort

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Amersfoort Highlights Regio in Beeld 2015 Arbeidsmarktregio Amersfoort Samenvatting Aantal banen neemt weer toe, echter niet in collectieve sector In Amersfoort groeit het aantal banen van werknemers (voltijd en

Nadere informatie

Nieuwsflits Arbeidsmarkt. Februari 2013

Nieuwsflits Arbeidsmarkt. Februari 2013 Nieuwsflits Arbeidsmarkt Februari 2013 Inhoudsopgave WW-uitkeringen 2 Niet-werkende werkzoekenden geregistreerd bij UWV WERKbedrijf 4 Ingediende vacatures UWV en spanningsindicator 5 Ingediende ontslagaanvragen

Nadere informatie

Factsheet arbeidsmarkt ICT

Factsheet arbeidsmarkt ICT Factsheet arbeidsmarkt ICT Werkgevers Maart 2016 Hoe ziet het werkzoekendenbestand eruit? In februari 2016 zijn er circa 7.700 lopende WW uitkeringen voor de ICT beroepsgroep. Dit is ongeveer 1,6% van

Nadere informatie

Aantal werkzoekenden en aantal WWuitkeringen

Aantal werkzoekenden en aantal WWuitkeringen Juni 2009 Aantal werkzoekenden en WW-uitkeringen 2 Ingediende vacatures 5 Vraag en aanbod bij UWV WERKbedrijf 6 Ingediende ontslagaanvragen en verleende ontslagvergunningen 7 Statistische bijlage 8 Toelichting

Nadere informatie

Aantal werkzoekenden, ontslagaanvragen, vacatures en WW-uitkeringen

Aantal werkzoekenden, ontslagaanvragen, vacatures en WW-uitkeringen September 2010 Aantal werkzoekenden, ontslagaanvragen, vacatures en WW-uitkeringen 2 WW-uitkeringen 5 Ingediende vacatures 6 Vraag en aanbod bij UWV WERKbedrijf 7 Ingediende ontslagaanvragen en verleende

Nadere informatie

Niet-werkende werkzoekenden

Niet-werkende werkzoekenden Januari 2012 Niet-werkende werkzoekenden 2 WW-uitkeringen 3 Vacatures ingediend bij UWV WERKbedrijf 4 Ingediende ontslagaanvragen en verleende ontslagvergunningen 5 Statistische bijlage 6 Toelichting NWW/WW

Nadere informatie

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Rijk van Nijmegen

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Rijk van Nijmegen Highlights Regio in Beeld 2015 Arbeidsmarktregio Rijk van Nijmegen Samenvatting Meer banen in Rijk van Nijmegen, vooral in zakelijke diensten In Rijk van Nijmegen groeit het aantal banen van werknemers

Nadere informatie

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Zuid-Holland Centraal

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Zuid-Holland Centraal Highlights Regio in Beeld 2015 Arbeidsmarktregio Zuid-Holland Centraal Samenvatting Aantal banen neemt weer toe, echter niet in collectieve sector In Zuid-Holland Centraal groeit het aantal banen van werknemers

Nadere informatie

Aantal werkzoekenden en aantal WWuitkeringen

Aantal werkzoekenden en aantal WWuitkeringen April 2009 Aantal werkzoekenden en WW-uitkeringen blijven stijgen 2 Ingediende vacatures 5 Vraag en aanbod bij UWV WERKbedrijf 6 Ingediende ontslagaanvragen en verleende ontslagvergunningen 7 Statistische

Nadere informatie

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Zeeland

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Zeeland Highlights Regio in Beeld 2015 Arbeidsmarktregio Zeeland Samenvatting Aantal banen neemt weer toe, echter niet in collectieve sector In Zeeland groeit het aantal banen van werknemers (voltijd en deeltijd)

Nadere informatie

Aantal werkzoekenden en aantal WWuitkeringen

Aantal werkzoekenden en aantal WWuitkeringen September 2009 Aantal werkzoekenden en WW-uitkeringen 2 Ingediende vacatures 5 Vraag en aanbod bij UWV WERKbedrijf 6 Ingediende ontslagaanvragen en verleende ontslagvergunningen 7 Statistische bijlage

Nadere informatie

De arbeidsmarkt klimt uit het dal

De arbeidsmarkt klimt uit het dal Trends en ontwikkelingen arbeidsmarkt en onderwijs De arbeidsmarkt klimt uit het dal Het gaat weer beter met de arbeidsmarkt in, ofschoon de werkgelegenheid wederom flink daalde. De werkloosheid ligt nog

Nadere informatie

Aantal werkzoekenden, ontslagaanvragen, vacatures en WW-uitkeringen

Aantal werkzoekenden, ontslagaanvragen, vacatures en WW-uitkeringen Mei 2010 Aantal werkzoekenden, ontslagaanvragen, vacatures en WW-uitkeringen 2 Ingediende vacatures 5 Vraag en aanbod bij UWV WERKbedrijf 6 Ingediende ontslagaanvragen en verleende ontslagvergunningen

Nadere informatie

Aantal werkzoekenden en WW-uitkeringen opnieuw toegenomen

Aantal werkzoekenden en WW-uitkeringen opnieuw toegenomen Maart 2009 Aantal werkzoekenden en WW-uitkeringen opnieuw toegenomen 2 Ingediende vacatures 5 Vraag en aanbod bij UWV WERKbedrijf 6 Ingediende ontslagaanvragen en verleende ontslagvergunningen 7 Statistische

Nadere informatie

Langzaam maar zeker zijn ook de gevolgen van de economische krimp voor de arbeidsmarkt zichtbaar

Langzaam maar zeker zijn ook de gevolgen van de economische krimp voor de arbeidsmarkt zichtbaar In de vorige nieuwsbrief in september is geprobeerd een antwoord te geven op de vraag: wat is de invloed van de economische situatie op de arbeidsmarkt? Het antwoord op deze vraag was niet geheel eenduidig.

Nadere informatie

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Zuid-Kennemerland en IJmond

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Zuid-Kennemerland en IJmond Highlights Regio in Beeld 2015 Arbeidsmarktregio Zuid-Kennemerland en IJmond Samenvatting Aantal banen neemt weer toe, echter niet in collectieve sector In Zuid-Kennemerland en IJmond groeit het aantal

Nadere informatie

Districtsrapportage. Oost

Districtsrapportage. Oost Districtsrapportage Oost 1 Inhoudsopgave INHOUDSOPGAVE Pagina INHOUDSOPGAVE Pagina ACHTERGRONDINFORMATIE ACHTERGRONDINFORMATIE 1 WERKGELEGENHEID 3 1 WERKGELEGENHEID 3 VACATURES 4 VACATURES 4 3 VOORKEUR

Nadere informatie

V erschenen in: ESB, 83e jaargang, nr. 4149, pagina 344, 24 april 1998 (datum) De arbeidsmarkt voor informatici is krap en zal nog krapper worden.

V erschenen in: ESB, 83e jaargang, nr. 4149, pagina 344, 24 april 1998 (datum) De arbeidsmarkt voor informatici is krap en zal nog krapper worden. Het informatici-tekort A uteur(s): Smits, W. (auteur) Delmee, J. (auteur) Grip, A. de (auteur) De auteurs zijn werkzaam bij het Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA) van de Universiteit

Nadere informatie

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Helmond-De Peel

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Helmond-De Peel Highlights Regio in Beeld 2015 Arbeidsmarktregio Helmond-De Peel Samenvatting Aantal banen neemt weer toe, echter niet in collectieve sector In Helmond-De Peel groeit het aantal banen van werknemers (voltijd

Nadere informatie

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Midden-Gelderland

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Midden-Gelderland Highlights Regio in Beeld 2015 Arbeidsmarktregio Midden-Gelderland Samenvatting Aantal banen neemt weer toe, maar niet in collectieve sector De economie in Midden-Gelderland groeit en dat leidt ook tot

Nadere informatie

Nieuwsflits Arbeidsmarkt. Juli 2014

Nieuwsflits Arbeidsmarkt. Juli 2014 Nieuwsflits Arbeidsmarkt Juli 2014 Inhoudsopgave WW-uitkeringen 2 Ingediende vacatures UWV 5 Ingediende ontslagaanvragen en verleende ontslagvergunningen 6 Statistische bijlage 7 Toelichting NWW/WW/WBB

Nadere informatie

Nieuwsflits Arbeidsmarkt juni 2013

Nieuwsflits Arbeidsmarkt juni 2013 Nieuwsflits Arbeidsmarkt juni 2013 Inhoudsopgave WW-uitkeringen 2 Niet-werkende werkzoekenden geregistreerd bij UWV 4 Bij UWV ingediende vacatures 5 Ingediende ontslagaanvragen en verleende ontslagvergunningen

Nadere informatie

Regionale arbeidsmarktprognoses 2016-2017. 31 mei 2016, UWV, Afdeling Arbeidsmarktinformatie en advies, Bert van de Geijn

Regionale arbeidsmarktprognoses 2016-2017. 31 mei 2016, UWV, Afdeling Arbeidsmarktinformatie en advies, Bert van de Geijn Regionale arbeidsmarktprognoses 2016-2017 31 mei 2016, UWV, Afdeling Arbeidsmarktinformatie en advies, Bert van de Geijn Inhoud Huidige regionale arbeidsmarkt: WW-uitkeringen en vacatures Landelijke prognose

Nadere informatie

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Rijnmond

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Rijnmond Highlights Regio in Beeld 2015 Arbeidsmarktregio Rijnmond Samenvatting Aantal banen neemt weer toe, echter niet in collectieve sector In Rijnmond groeit het aantal banen van werknemers (voltijd en deeltijd)

Nadere informatie

Ontwikkelingen arbeidsmarkt: Uitzendbureau? Kans op werk!

Ontwikkelingen arbeidsmarkt: Uitzendbureau? Kans op werk! Ontwikkelingen arbeidsmarkt: Uitzendbureau? Kans op werk! UWV-congres Uitzendbranche Zwolle, 15 november 2012, Rob Witjes, Arbeidsmarktinformatie en -advies, UWV 1 Inhoud presentatie Actuele ontwikkelingen

Nadere informatie

Allochtonen op de arbeidsmarkt 2009-2010

Allochtonen op de arbeidsmarkt 2009-2010 FORUM Maart Monitor Allochtonen op de arbeidsmarkt 9-8e monitor: effecten van de economische crisis In steeg de totale werkloosheid in Nederland met % naar 26 duizend personen. Het werkloosheidspercentage

Nadere informatie

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Drenthe

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Drenthe Highlights Regio in Beeld 2015 Arbeidsmarktregio Drenthe Samenvatting Aantal banen neemt weer toe, echter niet in collectieve sector In Drenthe groeit het aantal banen van werknemers beperkt. Structurele

Nadere informatie

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio IJsselvechtstreek

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio IJsselvechtstreek Highlights Regio in Beeld 2015 Arbeidsmarktregio IJsselvechtstreek Samenvatting Aantal banen neemt weer toe, echter niet in collectieve sector In IJsselvechtstreek groeit het aantal banen van werknemers

Nadere informatie

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio West-Brabant

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio West-Brabant Highlights Regio in Beeld 2015 Arbeidsmarktregio West-Brabant Samenvatting Aantal banen neemt weer toe, echter niet in collectieve sector In West-Brabant groeit het aantal banen van werknemers (voltijd

Nadere informatie

Nieuwsflits Arbeidsmarkt. Juli 2015

Nieuwsflits Arbeidsmarkt. Juli 2015 Nieuwsflits Arbeidsmarkt Juli 2015 Inhoudsopgave WW-uitkeringen 2 Online vacatures 7 Ingediende ontslagaanvragen en verleende ontslagvergunningen 8 Statistische bijlage 9 Toelichting NWW/WW/WBB 17 Colofon

Nadere informatie

CBS: Lichte toename werkenden, minder werklozen

CBS: Lichte toename werkenden, minder werklozen CBS: Lichte toename werkenden, minder werklozen Het aantal mensen met werk is in de periode februari-april met gemiddeld 2 duizend per maand toegenomen. Vooral jongeren en 45-plussers gingen aan de slag.

Nadere informatie

Aantal vestigingen: 3.451. Aantal werkzame personen: 20.921. 23% van de bedrijven verwacht personeel aan te nemen

Aantal vestigingen: 3.451. Aantal werkzame personen: 20.921. 23% van de bedrijven verwacht personeel aan te nemen Groene detailhandel Brancheontwikkelingen 2012 Deze factsheet bevat arbeidsmarktinformatie over de groene detailhandel. Onderwerpen die aan bod komen zijn: werkgelegenheid, trends en ontwikkelingen, vacatures

Nadere informatie

Highlights Regio in Beeld Arbeidsmarktregio Achterhoek

Highlights Regio in Beeld Arbeidsmarktregio Achterhoek Highlights Regio in Beeld 2015 Arbeidsmarktregio Achterhoek Samenvatting Meer banen in marktsector, maar minder in collectieve sector De economie in de Achterhoek herstelt, maar de werkgelegenheidsontwikkeling

Nadere informatie

FORUM Monitor Allochtonen op de arbeidsmarkt: effecten van de economische crisis 2 e kwartaal 2009

FORUM Monitor Allochtonen op de arbeidsmarkt: effecten van de economische crisis 2 e kwartaal 2009 FORUM Monitor Allochtonen op de arbeidsmarkt: effecten van de economische crisis 2 e kwartaal 29 Groei van werkloosheid onder zet door! In het 2 e kwartaal van 29 groeide de werkloosheid onder (niet-westers)

Nadere informatie

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Stedendriehoek en Noordwest Veluwe

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Stedendriehoek en Noordwest Veluwe Highlights Regio in Beeld 2015 Arbeidsmarktregio Stedendriehoek en Noordwest Veluwe Samenvatting Meer banen in de Stedendriehoek en Noordwest Veluwe, maar niet in alle sectoren In de Stedendriehoek en

Nadere informatie

Februari 2010. Brancheschets Horeca

Februari 2010. Brancheschets Horeca Februari 2010 Brancheschets Horeca Brancheschets Horeca Afdeling Arbeidsmarktinformatie Redactie: Rob de Munnik, Marijke Oosterhuis & Niek Veeken 10-2-2010 Landelijk Bedrijfsadviseur Horeca Patricia Oosthof

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in Zuidoost-Brabant. UWV Gerald Ahn 9 september 2014

De arbeidsmarkt in Zuidoost-Brabant. UWV Gerald Ahn 9 september 2014 De arbeidsmarkt in Zuidoost-Brabant UWV Gerald Ahn 9 september 2014 Recente persberichten (CBS) Wisselende berichten over de markt Werkloosheid in juli verder gedaald Stijging WW-uitkeringen Consumptie

Nadere informatie

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Zuidoost-Brabant

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Zuidoost-Brabant Highlights Regio in Beeld 2015 Arbeidsmarktregio Zuidoost-Brabant Samenvatting Aantal banen neemt weer toe, echter niet in collectieve sector In Zuidoost-Brabant groeit het aantal banen van werknemers

Nadere informatie

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Noord-Holland Noord

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Noord-Holland Noord Highlights Regio in Beeld 2015 Arbeidsmarktregio Noord-Holland Noord Samenvatting Aantal banen neemt weer toe, echter niet in collectieve sector In Noord-Holland Noord groeit het aantal banen van werknemers

Nadere informatie

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Twente

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Twente Highlights Regio in Beeld 2015 Arbeidsmarktregio Twente Samenvatting Meer banen in Twente, maar niet in alle sectoren In Twente groeit het aantal banen van werknemers (voltijd en deeltijd) in 2015 en 2016

Nadere informatie

Kortetermijnontwikkeling

Kortetermijnontwikkeling Artikel, donderdag 22 september 2011 9:30 Arbeidsmarkt in vogelvlucht Het aantal banen van werknemers en het aantal openstaande vacatures stijgt licht. De loonontwikkeling is gematigd. De stijging van

Nadere informatie

Arbeidsmarkt Achterhoek Februari 2013

Arbeidsmarkt Achterhoek Februari 2013 Arbeidsmarkt Achterhoek Februari 2013 Inhoud Werkgelegenheid Vacatures Werkloosheid Bevolkingsontwikkeling Aandachtspunten komende jaren Activiteiten POA Achterhoek PAG 2 Structuur werkgelegenheid regio

Nadere informatie

Een uitdagende arbeidsmarkt. Erik Oosterveld 24 juni 2014

Een uitdagende arbeidsmarkt. Erik Oosterveld 24 juni 2014 Een uitdagende arbeidsmarkt Erik Oosterveld 24 juni 2014 Wat waren de gevolgen van de recessie? Hoeveel banen zijn er verloren gegaan? In welke sectoren heeft de recessie het hardst toegeslagen? Werkgelegenheid

Nadere informatie

Mannen geven veel vaker leiding dan vrouwen

Mannen geven veel vaker leiding dan vrouwen nen geven veel vaker leiding dan vrouwen Astrid Visschers en Saskia te Riele In 27 gaf 14 procent van de werkzame beroepsbevolking leiding aan of meer personen. Dit aandeel is de afgelopen jaren vrijwel

Nadere informatie

Indicatieve verdeling garantiebanen naar regio s en sectoren

Indicatieve verdeling garantiebanen naar regio s en sectoren Indicatieve verdeling garantiebanen naar regio s en sectoren In deze notitie geeft De Werkkamer een indicatieve verdeling van de garantiebanen over de verschillende arbeidsmarktregio s en sectoren voor

Nadere informatie

CBS: Voorzichtig herstel arbeidsmarkt in het tweede kwartaal

CBS: Voorzichtig herstel arbeidsmarkt in het tweede kwartaal Persbericht PB14 56 11 9 214 15.3 uur CBS: Voorzichtig herstel arbeidsmarkt in het tweede kwartaal Meer werklozen aan de slag Geen verdere daling aantal banen, lichte groei aantal vacatures Aantal banen

Nadere informatie

Districtsrapportage. NOORDWEST -Noord-Holland-Noord -Zuidelijk Noord-Holland

Districtsrapportage. NOORDWEST -Noord-Holland-Noord -Zuidelijk Noord-Holland Districtsrapportage NOORDWEST - - 21 INHOUDSOPGAVE Pagina ACHTERGRONDINFORMATIE 3 1 WERKGELEGENHEID 4 2 VACATURES 5 3 ECABO ENQUETE 6 4 LEERLINGEN 7 5 GEDIPLOMEERDEN 8 7 PERSPECTIEVEN WERKGEVERS 1 8 ARBEIDSMARKTPERSPECTIEVEN

Nadere informatie

Nieuwsflits Arbeidsmarkt. December 2014

Nieuwsflits Arbeidsmarkt. December 2014 Nieuwsflits Arbeidsmarkt December 2014 Inhoudsopgave WW-uitkeringen 2 Bij UWV ingediende vacatures 5 Ingediende ontslagaanvragen en verleende ontslagvergunningen 6 Statistische bijlage 7 Toelichting NWW/WW/WBB

Nadere informatie

Vacatures in de industrie 1

Vacatures in de industrie 1 Vacatures in de industrie 1 Martje Roessingh 2 De laatste jaren is het aantal vacatures sterk toegenomen. Daarentegen is in de periode 1995-2000 het aantal geregistreerde werklozen grofweg gehalveerd.

Nadere informatie

CBS: Meer werkende vrouwen op de arbeidsmarkt

CBS: Meer werkende vrouwen op de arbeidsmarkt CBS: Meer werkende vrouwen op de arbeidsmarkt Tussen maart en mei is het aantal mensen met een baan met gemiddeld 6 duizend per maand gestegen. De stijging is volledig aan vrouwen toe te schrijven. Het

Nadere informatie

8. Werken en werkloos zijn

8. Werken en werkloos zijn 8. Werken en werkloos zijn In 22 is de arbeidsdeelname van allochtonen niet meer verder gestegen. Onder autochtonen is het aantal personen met werk nog wel licht toegenomen. De arbeidsdeelname onder Surinamers,

Nadere informatie

ECONOMISCHE MONITOR EDE 2015 I

ECONOMISCHE MONITOR EDE 2015 I ECONOMISCHE MONITOR EDE 2015 I In deze economische monitor vindt u cijfers over de werkgelegenheid en de arbeidsmarkt van de gemeente Ede. Van de arbeidsmarkt zijn gegevens opgenomen van de tweede helft

Nadere informatie

Nieuwsflits Arbeidsmarkt. Januari 2015

Nieuwsflits Arbeidsmarkt. Januari 2015 Nieuwsflits Arbeidsmarkt Januari 2015 Inhoudsopgave WW-uitkeringen 2 Online vacatures 5 Ingediende ontslagaanvragen en verleende ontslagvergunningen 7 Statistische bijlage 8 Toelichting NWW/WW/WBB 17 Colofon

Nadere informatie

Vrouwen op de arbeidsmarkt

Vrouwen op de arbeidsmarkt op de arbeidsmarkt Johan van der Valk Annemarie Boelens De arbeidsdeelname van vrouwen lag in 23 op 55 procent. De arbeidsdeelname van vrouwen stijgt al jaren. Deze toename komt de laatste jaren bijna

Nadere informatie

De behoefte aan Ad-opleidingen in het ECABO domein

De behoefte aan Ad-opleidingen in het ECABO domein De behoefte aan Ad-opleidingen in het ECABO domein Afdeling arbeidsmarktonderzoek Odile Sondermeijer Maart 2014 14 03 13 De behoefte aan Ad-opleidingen in het ECABO domein 1 14 03 13 De behoefte aan Ad-opleidingen

Nadere informatie

Regionale trendrapportage banenafspraak: tussenmeting voortgang banenafspraak

Regionale trendrapportage banenafspraak: tussenmeting voortgang banenafspraak Regionale trendrapportage afspraak: tussenmeting voortgang afspraak Op 3 juli 2015 heeft staatssecretaris Klijnsma de resultaten van de landelijke tussenmeting afspraak naar de Tweede Kamer gestuurd. De

Nadere informatie

Zzp ers in de provincie Utrecht 2013. Onderzoek naar een groeiende beroepsgroep

Zzp ers in de provincie Utrecht 2013. Onderzoek naar een groeiende beroepsgroep Zzp ers in de provincie Utrecht 2013 Onderzoek naar een groeiende beroepsgroep Ester Hilhorst Economic Board Utrecht Februari 2014 Inhoud Samenvatting Samenvatting Crisis kost meer banen in 2013 Banenverlies

Nadere informatie

Vacatures in Nederland 2015. Personeelswerving in beeld

Vacatures in Nederland 2015. Personeelswerving in beeld Vacatures in Nederland 2015 Personeelswerving in beeld Inhoudsopgave Inleiding 2 Samenvatting 3 1. Werving en aanname van personeel 7 1.1. Inleiding 7 1.2. Wervings- en aannamekanalen 7 1.3. Succesquote

Nadere informatie

Doorstroom van vmbo/havo naar mbo (2010-2013)

Doorstroom van vmbo/havo naar mbo (2010-2013) Doorstroom van vmbo/havo naar mbo (2010-2013) Waar komt de instroom in de Kenteq-kwalificaties vandaan? Komt die uit direct verwante vmbo-opleidingen, of ook uit andere richtingen? Hoe zit dat omgekeerd?

Nadere informatie

Totaalbeeld arbeidsmarkt: werkloosheid in februari 6 procent

Totaalbeeld arbeidsmarkt: werkloosheid in februari 6 procent Arbeidsmarkt in vogelvlucht Gemiddeld over de afgelopen vier maanden is er een licht stijgende trend in de werkloosheid. Het aantal banen van werknemers stijgt licht en het aantal openstaande vacatures

Nadere informatie

Behoefte aan Ad-opleidingen in het ECABO domein

Behoefte aan Ad-opleidingen in het ECABO domein Behoefte aan Ad-opleidingen in het ECABO domein Afdeling arbeidsmarktonderzoek, Maart 2011 ECABO Disketteweg 6 Postbus 1230 3821 RA AMERSFOORT Telefoon 033 450 46 46 Fax 033 450 46 66 info@ecabo.nl www.ecabo.nl

Nadere informatie

Artikelen. Meer ouderen aan het werk. Hendrika Lautenbach en Marc Cuijpers

Artikelen. Meer ouderen aan het werk. Hendrika Lautenbach en Marc Cuijpers Meer ouderen aan het werk Hendrika Lautenbach en Marc Cuijpers Het aantal werkzame 5-plussers is sinds 1992 bijna verdubbeld. Ouderen maken ook een steeds groter deel uit van de werkzame beroepsbevolking.

Nadere informatie

Arbeidsmarkt in vogelvlucht

Arbeidsmarkt in vogelvlucht Arbeidsmarkt in vogelvlucht In het eerste kwartaal van 2011 is het aantal banen van werknemers, in vergelijking met het vierde kwartaal van 2010, licht gedaald. Dit is het eerste kwartaal met banenkrimp

Nadere informatie

Werkloosheid nauwelijks veranderd

Werkloosheid nauwelijks veranderd Persbericht Pb14-084 18-12-2014 09.30 uur Werkloosheid nauwelijks veranderd - Werkloosheid blijft 8 procent - Meer mensen aan het werk in de afgelopen drie maanden - Aantal WW-uitkeringen met 6 duizend

Nadere informatie

Arbeidsmarktregio Zeeland

Arbeidsmarktregio Zeeland Regiosheet Arbeidsmarktregio REGIOSHEET Arbeidsmarktregio 1 1 Dit is de regiosheet voor de arbeidsmarktregio, waarin de arbeidsmarkt wordt geschetst voor de beroepen in het ECABO-domein. ECABO brengt in

Nadere informatie

Sectorale arbeidsmarktinformatie

Sectorale arbeidsmarktinformatie Sectorale arbeidsmarktinformatie Overschotten en tekorten Kansen en mogelijkheden Deel B: Sectorbeschrijvingen 18. Openbaar bestuur Den Haag 20 december 2011 Inhoudsopgave Openbaar bestuur...3 1. Sectorfiche...3

Nadere informatie

Arbeidsmarktregio Rijnmond

Arbeidsmarktregio Rijnmond Regiosheet Arbeidsmarktregio REGIOSHEET Arbeidsmarktregio 1 1 Dit is de regiosheet voor de arbeidsmarktregio, waarin de arbeidsmarkt wordt geschetst voor de beroepen in het ECABO-domein. ECABO brengt in

Nadere informatie

Kwartaalrapportage Arbeidsmarkt Breda 2009

Kwartaalrapportage Arbeidsmarkt Breda 2009 Kwartaalrapportage Arbeidsmarkt Breda 2009 Economische krimp in 2009 Aantal vacatures sterk gedaald Werkloosheid in Breda stijgt me 14% Bredase bijstand daalt minimaal Bijstand onder jongeren sterk gestegen

Nadere informatie

De behoefte aan Ad-opleidingen in het ECABO domein

De behoefte aan Ad-opleidingen in het ECABO domein De behoefte aan Ad-opleidingen in het ECABO domein Afdeling arbeidsmarktonderzoek Odile Sondermeijer Juni 2013 13 06 26 De behoefte aan Ad-opleidingen in het ECABO domein 1 13 06 26 De behoefte aan Ad-opleidingen

Nadere informatie

De behoefte aan Ad-opleidingen in het ECABO domein

De behoefte aan Ad-opleidingen in het ECABO domein De behoefte aan Ad-opleidingen in het ECABO domein Afdeling arbeidsmarktonderzoek Odile Sondermeijer Juni 2013 13 06 26 De behoefte aan Ad-opleidingen in het ECABO domein 1 13 06 26 De behoefte aan Ad-opleidingen

Nadere informatie

Februari 2010. Brancheschets Zorg & Welzijn

Februari 2010. Brancheschets Zorg & Welzijn Februari 2010 Brancheschets Zorg & Welzijn Brancheschets Zorg & Welzijn Afdeling Arbeidsmarktinformatie Redactie: Rob de Munnik, Marijke Oosterhuis en Niek Veeken Landelijk Bedrijfsadviseur voor de branche

Nadere informatie

Over de voedingsmiddelenindustrie

Over de voedingsmiddelenindustrie Voedingsmiddelenindustrie Brancheontwikkelingen 2012 Deze factsheet bevat arbeidsmarktinformatie over de voedingsmiddelenindustrie. Onderwerpen die aan bod komen zijn: werkgelegenheid, trends en ontwikkelingen,

Nadere informatie

4. Werkloosheid in historisch perspectief

4. Werkloosheid in historisch perspectief 4. Werkloosheid in historisch perspectief Werkloosheid is het verschil tussen het aanbod van arbeid en de vraag naar arbeid. Het arbeidsaanbod in Noord-Nederland hangt samen met de mate waarin de inwoners

Nadere informatie

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Zuid-Limburg

Highlights Regio in Beeld 2015. Arbeidsmarktregio Zuid-Limburg Highlights Regio in Beeld 2015 Arbeidsmarktregio Zuid-Limburg Samenvatting Aantal banen neemt weer toe, echter niet in collectieve sector In Zuid-Limburg groeit het aantal banen van werknemers (voltijd

Nadere informatie

Arbeidsmarktregio IJsselvechtstreek

Arbeidsmarktregio IJsselvechtstreek Regiosheet Arbeidsmarktregio REGIOSHEET Arbeidsmarktregio 1 1 Dit is de regiosheet voor de arbeidsmarktregio, waarin de arbeidsmarkt wordt geschetst voor de beroepen in het ECABO-domein. ECABO brengt in

Nadere informatie

Niet-westerse allochtonen behoren minder vaak tot de werkzame beroepsbevolking 1) Arbeidsdeelname niet-westerse allochtonen gedaald

Niet-westerse allochtonen behoren minder vaak tot de werkzame beroepsbevolking 1) Arbeidsdeelname niet-westerse allochtonen gedaald 7. Vaker werkloos In is de arbeidsdeelname van niet-westerse allochtonen gedaald. De arbeidsdeelname onder rs is relatief hoog, zes van de tien hebben een baan. Daarentegen werkten in slechts vier van

Nadere informatie

Nieuwsflits Arbeidsmarkt. Februari 2016

Nieuwsflits Arbeidsmarkt. Februari 2016 Nieuwsflits Arbeidsmarkt Februari 2016 Inhoudsopgave WW-uitkeringen 2 UWV Spanningsindicator 6 Ingediende ontslagaanvragen en verleende ontslagvergunningen 7 Statistische bijlage 8 Toelichting NWW/WW/WBB

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Werkgelegenheid commerciële sector daalt. Minder banen in industrie en zakelijke dienstverlening

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Werkgelegenheid commerciële sector daalt. Minder banen in industrie en zakelijke dienstverlening Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB02-196 26 september 2002 9.30 uur Werkgelegenheid commerciële sector daalt Voor het eerst sinds 1994 is het aantal banen van werknemers in commerciële bedrijven

Nadere informatie

Districtsrapportage. Zuidwest

Districtsrapportage. Zuidwest Districtsrapportage Zuidwest 21 Inhoudsopgave INHOUDSOPGAVE Pagina INHOUDSOPGAVE Pagina ACHTERGRONDINFORMATIE 2 ACHTERGRONDINFORMATIE 2 1 WERKGELEGENHEID 3 1 WERKGELEGENHEID 3 2 VACATURES 2 VACATURES 3

Nadere informatie

Arbeidsmarktregio Noord-Holland Noord

Arbeidsmarktregio Noord-Holland Noord Regiosheet Arbeidsmarktregio REGIOSHEET Arbeidsmarktregio 1 1 Dit is de regiosheet voor de arbeidsmarktregio, waarin de arbeidsmarkt wordt geschetst voor de beroepen in het ECABO-domein. ECABO brengt in

Nadere informatie

Meting economisch klimaat, november 2013

Meting economisch klimaat, november 2013 Meting economisch klimaat, november 2013 1.1 Beschrijving respondenten Er hebben 956 ondernemers meegedaan aan het onderzoek, een respons van 38. De helft van de respondenten is zzp er (465 ondernemers,

Nadere informatie

BLOEMENDETAILHANDEL. Aantal vestigingen: 4.479. Aantal werkzame personen: 14.280. 17% van de bedrijven verwacht personeel aan te nemen

BLOEMENDETAILHANDEL. Aantal vestigingen: 4.479. Aantal werkzame personen: 14.280. 17% van de bedrijven verwacht personeel aan te nemen BLOEMENDETAILHANDEL Brancheontwikkelingen 2013 Deze factsheet bevat arbeidsmarktinformatie over de bloemendetailhandel. Onderwerpen die aan bod komen zijn: werkgelegenheid, trends en ontwikkelingen, vacatures

Nadere informatie

Rapportage (N)WW< 27 jaar. Augustus 2015

Rapportage (N)WW< 27 jaar. Augustus 2015 Rapportage (N)WW< 27 jaar Augustus 2015 Inhoudsopgave Inhoudsopgave 1 WW-uitkeringen 2 Niet-werkende werkzoekenden 12 Toelichting NWW/WW/WBB 17 Colofon 18 Rapportage (N)WW< 27 jaar 1 WW-uitkeringen < 27

Nadere informatie

Inhoud Tien jaar Economische Barometer Breda Kenniseconomie Visie 2011 Rabobank Stand van zaken Breda Breda & West-Brabant

Inhoud Tien jaar Economische Barometer Breda Kenniseconomie Visie 2011 Rabobank Stand van zaken Breda Breda & West-Brabant Van harte welkom! Programma 19:00 Ontvangst 19:30 Opening door Paul Rüpp 19:35 Presentatie resultaten Willem-Peter Kriek 20:00 Uit de praktijk: Bart van Nuland, Lansto BV 20:15 Uit de praktijk: Jeroen

Nadere informatie

Nieuwsflits Arbeidsmarkt. Januari 2016

Nieuwsflits Arbeidsmarkt. Januari 2016 Nieuwsflits Arbeidsmarkt Januari 2016 Inhoudsopgave WW-uitkeringen 2 Ingediende ontslagaanvragen en verleende ontslagvergunningen 7 Statistische bijlage 8 Toelichting NWW/WW/WBB 16 Colofon De Nieuwsflits

Nadere informatie

Fact sheet. Monitor jeugdwerkloosheid Amsterdam. nummer 5 maart 2013

Fact sheet. Monitor jeugdwerkloosheid Amsterdam. nummer 5 maart 2013 Fact sheet nummer 5 maart 2013 Monitor jeugdwerkloosheid Amsterdam Er zijn ruim 133.000 jongeren van 15 tot en met 26 jaar in Amsterdam (januari 2012). Met de meeste jongeren gaat het goed in het onderwijs

Nadere informatie

De Nederlandse Maritieme Arbeidsmarkt 2014

De Nederlandse Maritieme Arbeidsmarkt 2014 De Nederlandse Maritieme Arbeidsmarkt 2014 Sectorrapport Scheepsbouw Ruud van der Aa Jenny Verheijen 1 Inhoudsopgave Inleiding 3 Belangrijkste uitkomsten 4 1. Samenstelling werkgelegenheid 5 2. Verwachte

Nadere informatie

Minder startende ondernemers

Minder startende ondernemers Starters ING Economisch Bureau Minder startende ondernemers in 2012 Aantal starters loopt in alle provincies terug Dit jaar zijn er tot en met september circa 95.000 mensen een onderneming gestart, ruim

Nadere informatie

Maart 2010. Brancheschets Transport & Logistiek

Maart 2010. Brancheschets Transport & Logistiek Maart 2010 Brancheschets Transport & Logistiek Brancheschets Transport en Logistiek Afdeling Arbeidsmarktinformatie Redactie: Rob de Munnik, Marijke Oosterhuis, Niek Veeken Landelijk bedrijfsadviseur voor

Nadere informatie

Arbeidsmarktregio Gorinchem

Arbeidsmarktregio Gorinchem Regiosheet Arbeidsmarktregio GIOSHEET beidsmarktregio rinchem 1 1 Dit is de regiosheet voor de arbeidsmarktregio, waarin de arbeidsmarkt wordt geschetst voor de beroepen in het ECABO-domein. ECABO brengt

Nadere informatie

Werkloosheid verder toegenomen

Werkloosheid verder toegenomen Persbericht PB14-019 20 maart 09.30 uur Werkloosheid verder toegenomen - Werkloze beroepsbevolking in februari met 13 duizend gestegen - Vrijwel evenveel werkloze jongeren als drie maanden geleden - Aantal

Nadere informatie

Arbeidsmarktregio Groot Amsterdam

Arbeidsmarktregio Groot Amsterdam Regiosheet Arbeidsmarktregio REGIOSHEET Arbeidsmarktregio 21 21 Dit is de regiosheet voor de arbeidsmarktregio, waarin de arbeidsmarkt wordt geschetst voor de beroepen in het ECABO-domein. ECABO brengt

Nadere informatie

Arbeidsmarktregio Drenthe

Arbeidsmarktregio Drenthe Regiosheet Arbeidsmarktregio REGIOSHEET Arbeidsmarktregio 1 1 Dit is de regiosheet voor de arbeidsmarktregio, waarin de arbeidsmarkt wordt geschetst voor de beroepen in het ECABO-domein. ECABO brengt in

Nadere informatie

Rabobank Cijfers & Trends

Rabobank Cijfers & Trends Grafische Industrie De grafische industrie behoort tot de grotere branches in het midden- en kleinbedrijf. De ondernemingen in de branche houden zich bezig met het bewerken en vermenigvuldigen van informatie.

Nadere informatie