Werkstuk elektriciteit Mees Kleefmann Groep 7a Oktober Elektriciteit

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Werkstuk elektriciteit Mees Kleefmann Groep 7a Oktober 2010. Elektriciteit"

Transcriptie

1 Werkstuk elektriciteit Mees Kleefmann Groep 7a Oktober 2010 Elektriciteit

2 Inhoudsopgave 1 - Wat is elektriciteit? 2 - Statische elektriciteit 3 - Stromende elektriciteit maken met een dynamo 4 - Elektriciteit maken met zonlicht 5 - Elektriciteit maken met aardappels, citroenen, of sinasappels 6 - Waarvoor gebruiken we elektriciteit?

3 Inleiding Heel veel dingen die we gebruiken werken op elektriciteit. We kunnen eigenlijk niet meer zonder. Telefoons, computers, televisie, koelkast, wasmachine, licht. Als er opeens geen elektriciteit meer zou zijn, zouden heel veel dingen in de war lopen. Maar wat is elektriciteit? Waar komt het vandaan? Hoe kun je het maken? Op die vragen wilde ik het antwoord zoeken en daar gaat mijn spreekbeurt / werkstuk over. Ik wil in mijn spreekbeurt ook een paar proefjes doen met elektriciteit. Waar ga ik het over hebben? Allereerst wil ik vertellen wat elektriciteit is. Daarna in hoofdstuk 2 ga ik iets vertellen over statische elektriciteit. In hoofdstuk 3 gaat het over het maken van elektriciteit met magneten die in dynamo s zitten. Hoofdstuk 4 gaat over het opwekken van elektriciteit met zonlicht. In hoofdstuk 5 vertel ik dat je elektriciteit ook kunt maken met bijvoorbeeld een aardappel of een citroen. Dan gaat het eigenlijk over een hele eenvoudige batterij. Hoofdstuk 6 gaat over waarvoor we elektriciteit gebruiken. En daarna komt het slot.

4 Hoofdstuk 1 - Wat is elektriciteit? Om uit te leggen wat elektriciteit is, moet ik eerst iets anders vertellen: alles wat je aan kan raken bestaat uit hele kleine deeltjes. Zo piepklein dat je de deeltjes zelf niet met het blote oog kunt zien. Die deeltjes heten atomen. Atomen lijken heel erg op een zonnestelsel, met een zon in het midden en planeten die door de zon aangetrokken worden en eromheen draaien. Als ze niet aangetrokken zouden worden, zouden ze wegschieten. Hier is een plaatje van het zonnestelsel. Dat lijkt op een atoom. Dit is een plaatje van een atoom In een atoom staat de atoomkern in het midden en daaromheen draaien elektronen. De atoomkern bestaat uit deeltjes die protonen heten. De elektronen draaien in een baan om de atoomkern en schieten niet weg omdat de atoomkern en de elektronen elkaar aantrekken. Ze trekken elkaar aan omdat ze elektrisch geladen zijn. De atoomkern is + (positief) en de elektronen zijn (negatief). Plus en min zie je ook altijd op een batterij staan. Normaal is er een evenwicht tussen plus en min en blijven de elektronen keurig op hun plekje om de atoomkern draaien. Maar wanneer er geen evenwicht meer is en er meer elektronen op een plek zijn dan normaal, of wanneer er minder elektronen op een plek zijn dan normaal, dan noemen we dat elektriciteit. Als er meer elektronen zijn dan normaal, dan

5 heeft een voorwerp een negatieve lading. Als er minder elektronen zijn dan normaal, dan heeft het voorwerp een positieve lading. Elektronen zijn heel klein: als je een stukje papier zo klein mogelijk scheurt, dan moet het nog (duizend miljoen of 1 miljard) keer kleiner en je hebt een elektron. Dat is de opdracht voor de klas. Succes! (geintje) Er zijn twee vormen van elektriciteit: stilstaande elektriciteit en stromende elektriciteit. Stilstaande elektriciteit noemen we statische elektriciteit en stromende elektriciteit noemen we elektrische stroom. Als elektronen zich losmaken uit hun atoom en zich in één richting verplaatsen door een stof, dan heet dat elektrische stroom. Dat verplaatsen gaat heel goed in metalen. Metalen zijn bijvoorbeeld: koper, ijzer, aluminium, zink, etc. Als elektronen niet kunnen stromen - bijvoorbeeld in plastic of glas maar als er op een plek toch teveel of juist te weinig elektronen zijn, dan heet dat statische elektriciteit. Elektronen in een elektriciteitsdraad; ze kunnen allemaal in dezelfde richting bewegen. Door statische elektriciteit kan je haar helemaal overeind gaan staan!

6 Hoofdstuk 2 - Statische elektriciteit Statische elektriciteit stroomt niet, Statische elektriciteit is een elektrische lading die ergens op kan zitten. Het ontstaat bijvoorbeeld als je met een doekje over een ballon wrijft. Dan wrijf je er elektronen af of op. Daardoor ontstaat er een meerderheid of minderheid van elektronen. Als er ergens meer elektronen zijn dan normaal, dan heet dat - en als er minder zijn dan normaal dan heet dat +. Een proefje: pak een ballon en wrijf er dan met een doek overheen. Dan zul je zien dat de ballon aan je T-shirt blijft kleven. De Grieken ontdekten dat als je met een doek over barnsteen wrijft, dat de barnsteen dan geladen werd. Het Griekse woord voor barnsteen is elektron. Met de geladen barnsteen kun je kleine dingen aantrekken zoals stukjes wol. Nog een proefje: blaas een ballon op. Knip heel kleine stukjes papier uit. Wrijf de ballon met een doek en houdt hem boven de papiersnippers. Je zult zien dat de papiersnippers naar de ballon toe zweven. In plaats van een ballon kun je ook een stukje elektriciteitsbuis gebruiken dat je met een wollen trui opwrijft. Daar kun je ook kleine snippertjes papier mee aantrekken. Als je de kraan een klein beetje laat lopen (een heel dun straaltje), kun je dat straaltje verbuigen met het statische plastic buisje. Door statische elektriciteit kunnen je haren helemaal recht overeind gaan staan. Kijk maar naar het plaatje: Met statische elektriciteit kun je zelfs dingen laten zweven. Als je iets wat heel weinig weegt een statische lading geeft, kun je het laten zweven door het af te stoten met een andere statische lading. Dit zijn foto s van een zwevende ring van een heel dun soort plastic. Met een speciaal apparaat kan ik dat statisch maken:

7

8 Hoofdstuk 3 - Stromende elektriciteit maken met een dynamo Ik heb net verteld over statische elektriciteit. En nu ga ik vertellen over stromende elektriciteit. Bij stromende elektriciteit bewegen de elektronen allemaal in dezelfde richting door een draadje. Stromende elektriciteit kun je op verschillende manieren maken. Bijvoorbeeld met een dynamo. In een dynamo zit een magneet. En het leuke is dat je elektronen kunt aantrekken met een magneet. Een magneet kan ervoor zorgen dat de elektronen in een draad gaan stromen. Als je een magneet langs een metalen draadje beweegt dan komt er een stroompje, want de magneet trekt de elektronen allemaal mee dezelfde kant op. In een dynamo zit een hele lange metalen draad die rond een klos is gewikkeld. Dat noemen we een spoel (zie foto s). Middenin de spoel kun je een magneet heel snel laten ronddraaien. Dat gebeurt bijvoorbeeld als je dynamo tegen het wiel van je fiets zit. Het stukje van de dynamo dat tegen je fietswiel zit draait hard rond als je fietst. Het zit vast aan de magneet in de dynamo en zorgt ervoor dat de magneet ook hard ronddraait. Die magneet trekt alle elektronen in de draad van de spoel met zich mee en zorgt ervoor dat er een stroompje gaat lopen. Die stroom kan je door een draadje naar een lampje laten lopen. Het lampje gaat branden omdat het draadje in de lamp extra dun is. Dan wordt het moeilijk voor de elektronen om te stromen. Dan wordt het heel heet en dan gaat het gloeien: dat geeft licht. Een dynamo maakt dus elektriciteit met een bewegende magneet. Dat gebeurt in een dynamo van een fiets. Maar ook in een windmolen zit een soort dynamo. Dat heet dan vaak een generator, of een turbine. De wind zorgt ervoor dat de wieken draaien en daardoor kan ook de magneet in de windmolen heel hard gaan draaien en elektriciteit maken. Ook in een elektriciteitscentrale gebruiken ze supergrote dynamo s net als bij een waterkrachtcentrale. Daar zorgt het snel stromende water dat tegen een waterrad aankomt dat de magneet in de dynamo gaat draaien. Een magneet kan dus een elektrische stroom maken. Andersom is het ook zo dat als er een stroom door een draad stroomt (het liefst een draad die om een spoel gewikkeld is) de draad magnetisch wordt. Dat heet dan een elektromagneet. In elektrische motoren zit altijd een elektromagneet.

9

10 Hoofdstuk 4 - Elektriciteit maken met zonlicht Behalve met magneten kun je ook elektriciteit maken met zonlicht. In zonlicht zit heel veel energie. Die energie kun je gebruiken om elektronen uit een atoom los te maken. En als je losse elektronen hebt dan kun je elektronen door een metalen draadje laten stromen en dan heb je stroom. Een zonnecel bestaat uit een materiaal waar elektronen maar een kant op kunnen stromen. Zodra er een zonnestraal valt op de bovenkant van een zonnecel, komen er elektronen los te zitten. Ze gaan bewegen en willen het liefst terug naar hun oude plekje. Alleen een zonnecel is zo gebouwd dat de elektronen maar een kant op kunnen. De elektronen kunnen alleen terug naar hun oude plekje door een metalen snoertje. En dat draadje kan je aansluiten op een motortje of een lampje waardoor het motortje gaat draaien of het lampje gaat branden. Van het motortje of het lampje gaat dan weer een snoertje terug naar de onderkant van de zonnecel. Dan is er een stroomkring. Om stroom te laten lopen heb je altijd een stroomkring nodig. + en moeten altijd weer bij elkaar komen. Anders is het een soort doodlopende straat en kunnen de elektronen niet verder. zonnepanelen Boten die varen op zonne-energie Een zonnecel

11 Hoofdstuk 5 - Elektriciteit opwekken met aardappels, sinaasappels of citroenen Je kan elektriciteit behalve met zonlicht of magneten ook nog op een andere manier opwekken. Bijvoorbeeld met een aardappel, een sinaasappel of een citroen. Dat werkt zo: je hebt een citroen nodig en twee soorten metaal, bijvoorbeeld koper en zink: een van die metalel moet elektronen kwijt willen en de andere soort metaal moet eigenlijk graag extra elektronen willen hebben. Als je de metalen in de citroen steekt lost de buitenkant van de metalen door het zuur van de citroen een beetje op (dat oplossen is een ongeveer hetzelfde als wanneer je suiker of zout in water doet). Doordat de metalen een beetje oplossen, krijgen de elektronen de ruimte om te gaan stromen. Als je de twee metalen met een draadje met elkaar verbindt, gaan de elektronen stromen naar het metaal dat graag extra elektronen wil hebben. Je moet er dus wel zorgen dat er een stroomkring is. De elektronen moeten rond kunnen stromen. Als je dan ook nog zorgt dat het stroompje door een lampje gaat, krijg je licht. Omdat 1 citroen heel weinig elektriciteit geeft, gebruik ik er twee, of drie. En met sinasappels kan het ook, Aardappels kun je ook gebruiken, bijvoorbeeld om een klokje te laten lopen. Deze manier van elektriciteit maken, gebeurt ook in een batterij. Een citroen, een sinasappel, of een aardappel met twee verschillende metalen erin is eigenlijk een hele simpele batterij.

12 Hoofdstuk 6 - Waarvoor gebruiken we elektriciteit? Je kan elektriciteit voor heel veel dingen gebruiken. Bijvoorbeeld om een motortje te laten draaien, of om een lampje te laten branden. We gebruiken elektriciteit het meest voor apparaten, zoals een vaatwasser, wasmachine, of een tv. Elektriciteit is haast onmisbaar voor de mens. Bijna alles werkt op elektriciteit. Als er geen elektriciteit meer is zit je de hele tijd in het donker. Moeilijk om een boek te lezen. Toch loopt nog niet alles op elektriciteit. De meeste auto s rijden op benzine. Er zijn maar een paar auto s die op elektriciteit rijden. Die auto s zijn wel beter voor het milieu. Elektriciteit komt thuis gewoon uit het stopcontact. Daar moet je je vingers niet insteken, want dan krijg je een hele erge schok. Sommige mensen maken met een windmolen of een zonnepaneel hun eigen elektriciteit. Dat gebeurt nog niet zoveel. De meeste elektriciteit wordt gemaakt in een elektriciteitscentrale. Daar worden bijvoorbeeld kolen verbrand en de hitte van het vuur laat water koken. Dan ontstaat er stoom en die stoom laat een supergrote dynamo draaien en die maakt elektriciteit. De elektrische stroom wordt dan met hoogspanningskabels over Nederland verdeeld en komt uiteindelijk bij je stopcontact. Een elektrische auto met een stopcontact Zelf een elektromotor maken De meeste apparaten die op elektriciteit werken zijn heel ingewikkeld. Maar je kunt zelf ook een heel eenvoudige elektromotor maken. Met een spoel koperdraad een magneet en batterijen die de stroom leveren. Hieronder lees je wat je moet doen: Neem het uiteinde van een geïsoleerde koperdraad (geïsoleerd betekent dat er een heel dun laagje materiaal omheen zit dat geen stroom geleid, plastic bijvoorbeeld of een soort verf of lak) en schuur van de laatste 3 centimeter alle isolatie af. Het is belangrijk dat de draad daar

13 helemaal kaal geschuurd is. Zoek een rond voorwerp, bijvoorbeeld een bezemsteel van ongeveer 2,5 centimeter dik. Wikkel het koperdraad er ongeveer 15 keer omheen. Het andere uiteinde moet je ook afschuren. Je moet beide uiteinden gebruiken om precies halverwege de cirkel van koperdraad die je net gemaakt hebt aan beide kanten een uitsteeksel te maken (zie foto s). Als je goed kijkt zie je heel vaag de spoel die ronddraait Dan heb je twee ijzeren steuntjes nodig die je bijvoorbeeld op een plankje hout vast timmert. Zover van elkaar af dat het spoeltje van koperdraad dat je net gemaakt hebt er tussen past en helemaal rond kan draaien. In de steuntjes moeten gaatjes zitten waar je de uitsteeksels van de spoel in kunt laten ronddraaien (zie foto s). Precies in het midden van de steuntjes leg je onder de spoel een magneet (kun je vastmaken met een beetje plakband). Het enige wat je dan nog nodig hebt zijn batterijen om de motor te laten draaien. Gebruik bijvoorbeeld een batterij van 6,5 of 9 Volt (nooit het stopcontact!!!!!) en verbind met een dun elektriciteitsdraadje de plus en de min van de batterij met de ijzeren steuntjes. Geef de spoel een klein zetje en... draaien maar. Hoe het werkt? De spoel wordt magnetisch door de stroom die er doorheen loopt. Onder de spoel ligt een magneet en die trekt de spoel dan aan. Daarom kan de spoel gaan draaien.

14 Slot Beste klasgenoten. Dit was mijn spreekbeurt / werkstuk. Ik hoop dat jullie ervan genoten hebben. Ik heb verteld over wat is elektriciteit, over statische elektriciteit, over het maken van elektriciteit met een dynamo, met zonlicht en met sinasappels, aardappels en citroenen. Ook heb ik iets verteld over waarvoor we elektriciteit gebruiken en hoe je een elektromotor kunt maken. Ik heb ook nog twee grappen die met elektriciteit te maken hebben: 1) Een meneer komt bij een boerderij met een stofzuiger. Hij zegt: ik gooi al deze troep op de grond, en ik zuig met mijn stofzuiger alles op! en alles wat er overblijft eet ik persoonlijk op. De man strooit al het afval op de grond. Waarop de mevrouw antwoord: als ik jou was zou ik maar snel beginnen met eten, want we hebben namelijk geen elektriciteit. 2) Wat is het verschil tussen huiswerk en een batterij? Een batterij heeft tenminste nog een pluspunt.

Naam: Hoe werk je met dit boekje?

Naam: Hoe werk je met dit boekje? 0 Naam: Hoe werk je met dit boekje? Dit boekje bestaat uit twee delen: een werkboek (blz. 1 t/m blz. 15) en de bronnen (blz. 16 t/m blz. 18). Hieronder staat uitgelegd hoe je met deze delen werkt. Het

Nadere informatie

Elektriciteit en stroom, wat is het? Proefjes met stroom en electriciteit

Elektriciteit en stroom, wat is het? Proefjes met stroom en electriciteit Energie 5 en 6 2 Elektriciteit en stroom, wat is het? Proefjes met stroom en electriciteit Doelen Begrippen Materialen De leerlingen: begrijpen hoe elektriciteit en stroom ontstaan, als een brandstof wordt

Nadere informatie

Alles om je heen is opgebouwd uit atomen. En elk atoom is weer bestaat uit protonen, elektronen en neutronen.

Alles om je heen is opgebouwd uit atomen. En elk atoom is weer bestaat uit protonen, elektronen en neutronen. 2 ELEKTRICITEITSLEER 2.1. Inleiding Je hebt al geleerd dat elektriciteit kan worden opgewekt door allerlei energievormen om te zetten in elektrische energie. Maar hoe kan elektriciteit ontstaan? En waarom

Nadere informatie

Windmolenpark Houten. Project nask & techniek Leerjaar 2 havo/atheneum College de Heemlanden, Houten. Namen: Klas:

Windmolenpark Houten. Project nask & techniek Leerjaar 2 havo/atheneum College de Heemlanden, Houten. Namen: Klas: Namen: Klas: Windmolenpark Houten Project nask & techniek Leerjaar 2 havo/atheneum College de Heemlanden, Houten Ontwikkeld door: Geert Veenstra Gerard Visker Inhoud Probleem en hoofdopdracht Blz 3 Samenwerking

Nadere informatie

Energie : elektriciteit : stroomkringen

Energie : elektriciteit : stroomkringen Energie : elektriciteit : stroomkringen De netspanning is uitgevallen! Pas dan merk je wat elektriciteit voor ons betekent. Geen licht, geen computer, geen playstation, het eten op het elektrisch fornuis

Nadere informatie

- toelichting op het programma - Zet de radio eens aan. Wil je koffie? Hé, hoe kan dat nou, de computer doet het niet, o ja de stekker zit niet in

- toelichting op het programma - Zet de radio eens aan. Wil je koffie? Hé, hoe kan dat nou, de computer doet het niet, o ja de stekker zit niet in Techniek Praktisch - toelichting op het programma - Zet de radio eens aan. Wil je koffie? Hé, hoe kan dat nou, de computer doet het niet, o ja de stekker zit niet in We zijn de hele dag afhankelijk van

Nadere informatie

Energie. Jouw werkbladen. In de klas. Ontdek zélf hoe de wereld werkt! Naam: Klas: Energie Onderbouw havo/vwo Leerlingen In de klas versie 04-2014 1

Energie. Jouw werkbladen. In de klas. Ontdek zélf hoe de wereld werkt! Naam: Klas: Energie Onderbouw havo/vwo Leerlingen In de klas versie 04-2014 1 Energie Jouw werkbladen In de klas Naam: Klas: Ontdek zélf hoe de wereld werkt! Energie Onderbouw havo/vwo Leerlingen In de klas versie 04-2014 1 Energie op aarde Energie, fossiele brandstoffen, groene

Nadere informatie

Lees eerst bij Uitleg leerlingen, proef 1 alles over de onderdelen van de elektrische kringloop. stroomkring 1 stroomkring 2

Lees eerst bij Uitleg leerlingen, proef 1 alles over de onderdelen van de elektrische kringloop. stroomkring 1 stroomkring 2 Lees eerst bij Uitleg leerlingen, proef 1 alles over de onderdelen van de elektrische kringloop. Bekijk de twee stroomkringen op de foto s hieronder. stroomkring 1 stroomkring 2 Noem voor beide stroomkringen

Nadere informatie

Werkbladen In de klas. Energie. Naam. onderbouw havo/vwo School. Klas

Werkbladen In de klas. Energie. Naam. onderbouw havo/vwo School. Klas Werkbladen In de klas Energie Naam onderbouw havo/vwo School Klas Energie op aarde Energie, fossiele brandstoffen, groene stroom en duurzaamheid. Je hoort er vast wel eens iets over. Maar wat betekent

Nadere informatie

Elektriciteit. Elektriciteit

Elektriciteit. Elektriciteit Elektriciteit Alles wat we kunnen zien en alles wat we niet kunnen zien bestaat uit kleine deeltjes. Zo is een blok staal gemaakt van staaldeeltjes, bestaat water uit waterdeeltjes en hout uit houtdeeltjes.

Nadere informatie

Windturbine. Bouwplan

Windturbine. Bouwplan Windturbine Bouwplan Bouwplan Om onderstaande windturbine te maken kun je de aanwijzingen volgen die op deze pagina s staan. Deze turbine wordt een Savonius windturbine genoemd. Natuurlijk kan je bij elke

Nadere informatie

Word elektrotechnisch inspecteur

Word elektrotechnisch inspecteur 8 Word elektrotechnisch inspecteur 1. Behaal je diploma Vóór je een van jouw 5 favoriete toestellen aan een onderzoek mag onderwerpen, moet je bewijzen dat je iets kent van elektriciteit. Logisch toch?

Nadere informatie

2 Elektriciteit Elektriciteit. 1 A De aal heeft ca 4000 elektrische cellen van 0,15 volt, die in serie geschakeld zijn.

2 Elektriciteit Elektriciteit. 1 A De aal heeft ca 4000 elektrische cellen van 0,15 volt, die in serie geschakeld zijn. 2 Elektriciteit 1 2.1 Elektriciteit 1 A De aal heeft ca 4000 elektrische cellen van 0,15 volt, die in serie geschakeld zijn. 2 mp3-speler dynamo fiets accu lamp op je kamer stopcontact auto batterij 3

Nadere informatie

Tandwielen. Katrollen

Tandwielen. Katrollen Met tandwielen kun je beweging van het ene apparaat overbrengen op een ander. Er zijn veel verschillende soorten tandwielen en de meeste apparaten maken er gebruik van. Met het aantal tandwielen kun je

Nadere informatie

Theorie: Energieomzettingen (Herhaling klas 2)

Theorie: Energieomzettingen (Herhaling klas 2) les omschrijving 12 Theorie: Halfgeleiders Opgaven: halfgeleiders 13 Theorie: Energiekosten Opgaven: Energiekosten 14 Bespreken opgaven huiswerk Opgaven afmaken Opgaven afmaken 15 Practicumtoets (telt

Nadere informatie

Deel 2 Word elektrisch inspecteur!

Deel 2 Word elektrisch inspecteur! 1 Behaal je diploma Alvorens je één van jouw 5 favoriete toestellen aan een onderzoek mag onderwerpen, moet je bewijzen dat je iets kent van elektriciteit. Logisch toch? Je laat toch ook niet om het even

Nadere informatie

Geschiedenis en Techniek Groep 8

Geschiedenis en Techniek Groep 8 Geschiedenis en Techniek Groep 8 Oude elektriciteit Oudheid Groep 8 Handleiding voor de leerkracht Deze handleiding en de opdrachten zijn bedoeld als aanvulling op de geschiedenislessen over oudheid. De

Nadere informatie

Elektriciteit. Inlage

Elektriciteit. Inlage Elektriciteit Inlage Proef 1 Batterijen - Werkblad 1 - Potlood - Verschillende batterijen Bekijk de verschillende batterijen. Maak nu je werkblad. Proef 2 Brandend lampje - 1 Lampje (nr. 14) - Hittedraad

Nadere informatie

Wijzer Techniekkit Energieomzetting

Wijzer Techniekkit Energieomzetting 1. Inhoud Techniekkit Energieomzetting De onderdelen van de Techniekkit energieomzetting zijn te bestellen bij Opitec (www.opitec.nl). Sommige onderdelen zijn te gebruiken uit het ontdekdoosje of uit de

Nadere informatie

www.praktischtechniek.nl

www.praktischtechniek.nl D. Bekijk nu de andere zaklampen. Vul de tabel in. Werken alle zaklampen? Ja / nee Omdat: Welke zaklamp schijnt het langst? Techniekkit: Noord Nederland Domein: Energie omzetting Competentie: Ontwerpen

Nadere informatie

vaardigheden [ TO ] gereedschappen oefeningen 1 2 3 klas 1 graa 3 werkstukken

vaardigheden [ TO ] gereedschappen oefeningen 1 2 3 klas 1 graa 3 werkstukken vaardigheden [ TO ] gereedschappen oefeningen 1 2 3 klas 1 graa 3 werkstukken Voordat je zelf gaat ontwerpen, leer je eerst hoe je van een tekening een werkstuk maakt. In het werkboek leer je wat een stroomkring

Nadere informatie

een eigen lamp op veel manieren*

een eigen lamp op veel manieren* let op: al het klooien is op eigen risico! ;) Lekker samen klooien! Klooikoffer voor ouders & kinderen die samen aan de slag willen een eigen lamp op veel manieren* klooikoffer #1: de striptang! * bijvoorbeeld

Nadere informatie

Probeer je een dag in te beelden zonder stekkers en stopcontacten? Wat moeten we allemaal missen?

Probeer je een dag in te beelden zonder stekkers en stopcontacten? Wat moeten we allemaal missen? Probeer je een dag in te beelden zonder stekkers en stopcontacten? Wat moeten we allemaal missen?.......... Iedereen is het erover eens dat we eigenlijk niet meer zonder elektriciteit kunnen. Maar heb

Nadere informatie

POWER LINE. Lesmateriaal plus proeven over elektriciteit. Een lespakket van Zoleerjemeer

POWER LINE. Lesmateriaal plus proeven over elektriciteit. Een lespakket van Zoleerjemeer POWER LINE Lesmateriaal plus proeven over elektriciteit Een lespakket van Zoleerjemeer POWER LINE Colofon Zoleerjemeer Een uitgave van Zoleerjemeer www.zoleerjemeer.nl 2013 A. Elsinga, alle rechten voorbehouden.

Nadere informatie

E n e r g i e e x p e r i m e n t e n Science

E n e r g i e e x p e r i m e n t e n Science 1 2 3. 9 8 7 E n e r g i e e x p e r i m e n t e n Science N. B. De OPITEC bouwpakketten zijn gericht op het onderwijs. 1 Wat je nodig hebt: Voor de motorhouder: Voor de ventilator: 1 grote houten schijf

Nadere informatie

Elektriciteit. Wat is elektriciteit

Elektriciteit. Wat is elektriciteit Elektriciteit Wat is elektriciteit Elektriciteit kun je niet zien, niet ruiken, niet proeven, maar wel voelen. Dit voelen kan echter gevaarlijk zijn dus pas hier voor op. Maar wat is het dan wel? Hiervoor

Nadere informatie

Het weer. Expertgroep 5 : Donder en bliksem. Naam leerling:... Leden expertgroep:..

Het weer. Expertgroep 5 : Donder en bliksem. Naam leerling:... Leden expertgroep:.. Naam leerling:...... Leden expertgroep:.. De voorbereiding Iedereen heeft het wel eens meegemaakt: onweer! Sommige kinderen vinden het eng en zien het liever niet, anderen vinden het juist spannend en

Nadere informatie

Spijkermotor. Dit moet hem worden:

Spijkermotor. Dit moet hem worden: Spijkermotor Dit moet hem worden: Dit heb je nodig: materialen blok hout (15 bij 15 bij 1,8 cm) twee hoekijzers 18 m koperdraad (gelakt, 0,5) 4 spijkers (65 mm) 1 spijkers (90 mm) 2 spijkers (80 mm) 6

Nadere informatie

LESVOORBEREIDING nr: 31-32-33

LESVOORBEREIDING nr: 31-32-33 Professionele Bachelor Lager Onderwijs Campus Noord 2 Oudesteenweg 81 2060 Antwerpen 03 613 14 05 http://praktijkweb.kdg.be LESVOORBEREIDING nr: 31-32-33 naam: Tinneke Princen doestage: 2 opleidingsgroep:

Nadere informatie

Tevens is deze proefles ideaal als voorbereiding op de Mad Science workshop Elektriciteit die via deze link te boeken is.

Tevens is deze proefles ideaal als voorbereiding op de Mad Science workshop Elektriciteit die via deze link te boeken is. Lesbrief Elektriciteit : Voor u ligt een begeleidende lesbrief van Mad Science die u in uw eigen klas kunt gebruiken. De les bevat enkele experimenten die de kinderen zelf in de klas uit kunnen proberen.

Nadere informatie

Lessuggesties energie Ter voorbereiding van GLOW. Groep 3, 4, 5

Lessuggesties energie Ter voorbereiding van GLOW. Groep 3, 4, 5 Lessuggesties energie Ter voorbereiding van GLOW Groep 3, 4, 5 Eindhoven, 8 september 2011 In het kort In deze lesbrief vind je een aantal uitgewerkte lessen waarvan je er één of meerdere kunt uitvoeren.

Nadere informatie

Toets Wetenschap en Techniek groep 8 SAM

Toets Wetenschap en Techniek groep 8 SAM Toets Wetenschap en Techniek groep 8 SAM Magnetisme 1. magneten trekken de volgende stoffen aan (zet een cirkel om de goede antwoorden): A. hout B. ijzer C. plastic D.kurk E.staal F. koper G. porselein

Nadere informatie

Natraject Toelichting voor de leerkracht Een Talentkrachtige les

Natraject Toelichting voor de leerkracht Een Talentkrachtige les Natraject Toelichting voor de leerkracht Ter afsluiting van het bezoek aan de Magneet zijn er twee lessen waaruit gekozen kan worden: Een korte les van 1 uur of een lesmiddag van 2 uur. Een Talentkrachtige

Nadere informatie

Deel 2 Word elektrisch inspecteur!

Deel 2 Word elektrisch inspecteur! 1 Behaal je diploma Alvorens je één van jouw 5 favoriete toestellen aan een onderzoek mag onderwerpen, moet je bewijzen dat je iets kent van elektriciteit. Logisch toch? Je laat toch ook niet om het even

Nadere informatie

LESMODULE OVER WINDENERGIE

LESMODULE OVER WINDENERGIE YOUNG ENERGY PROJECT - STUDENTEN LESMODULE OVER WINDENERGIE Inhoudsopgave Instructiebladen Les 1 Module windenergie, Instructieblad 1.1 4 Les 1 Ontdek, Instructieblad 1.2 5 Les 2 Onderzoek, Instructieblad

Nadere informatie

3 Slim met stroom. Inleiding

3 Slim met stroom. Inleiding 3 Slim met stroom Inleiding Hierboven zie je allerlei elektrische apparaten. Voor de een heb je batterijen nodig. De ander steek je met een stekker in het stopcontact. Al deze toestellen gebruiken stroom.

Nadere informatie

ALLES OVER LEGE BATTERIJEN

ALLES OVER LEGE BATTERIJEN Duurzaam ondernemen ALLES OVER LEGE BATTERIJEN In de huidige wereld wordt het steeds belangrijker om uw bedrijfsvoering op een milieuvriendelijke en maatschappelijk verantwoorde wijze te regelen. Een onderdeel

Nadere informatie

Stroomkring XL handleiding voor leerkrachten

Stroomkring XL handleiding voor leerkrachten Stroomkring XL Inleiding Dagelijks verbruiken we elektriciteit. Maar toch is elektriciteit een heel abstract begrip. Waar komt elektriciteit vandaan? En wat gebeurt er precies wanneer we thuis de schakelaar

Nadere informatie

Alternatieve energiebronnen

Alternatieve energiebronnen Alternatieve energiebronnen energie01 (1 min, 5 sec) energiebronnen01 (2 min, 12 sec) Windenergie Windmolens werden vroeger gebruikt om water te pompen of koren te malen. In het jaar 650 gebruikte de mensen

Nadere informatie

Opgave 1 Er zijn twee soorten lading namelijk positieve en negatieve lading.

Opgave 1 Er zijn twee soorten lading namelijk positieve en negatieve lading. itwerkingen Opgave Er zijn twee soorten lading namelijk positieve en negatieve lading. Opgave 2 Een geleider kan de elektrische stroom goed geleiden. Metalen, zout water, grafiet. c. Een isolator kan de

Nadere informatie

Straks is het Halloween! Wanneer jij het woord Halloween hoort. Waaraan denk jij zoal? Je beschikt over volgend materiaal:

Straks is het Halloween! Wanneer jij het woord Halloween hoort. Waaraan denk jij zoal? Je beschikt over volgend materiaal: Straks is het Halloween! Wanneer jij het woord Halloween hoort. Waaraan denk jij zoal? Je beschikt over volgend materiaal: MDF-blokjes en plankjes 2 regenboogledjes 1 batterij 9V met batterijclip Een schakelaar

Nadere informatie

OOFDSTUK 8 9/1/2009. Deze toets bestaat uit 3 opgaven (31 punten). Gebruik eigen grafische rekenmachine en BINAS toegestaan. Veel succes!

OOFDSTUK 8 9/1/2009. Deze toets bestaat uit 3 opgaven (31 punten). Gebruik eigen grafische rekenmachine en BINAS toegestaan. Veel succes! NATUURKUNDE KLAS 5 INHAALPROEFWERK HOOFDSTUK OOFDSTUK 8 9/1/2009 Deze toets bestaat uit 3 opgaven (31 punten). Gebruik eigen grafische rekenmachine en BINAS toegestaan. Veel succes! Opgave 1: Afbuiging

Nadere informatie

inkijkexemplaar Energie voor de lamp Techniek 1

inkijkexemplaar Energie voor de lamp Techniek 1 Nota s: Energie voor de lamp 1. Probleemstelling 50 2. Transport van elektriciteit in een kring 50 2.1. Wat is een elektrische stroomkring? 50 2.2. Stromen van water - stromen van elektriciteit 51 2.3.

Nadere informatie

Groep 7 - Les 1 Stroom in huis

Groep 7 - Les 1 Stroom in huis Leerkrachtinformatie Groep 7 - Les Stroom in huis Lesduur: 45 minuten (zelfstandig) DOEL De leerlingen ontdekken en beschrijven de werking van een stekker en stopcontact. De leerlingen kunnen het gebruik

Nadere informatie

NASK1 SAMENVATTING ELEKTRICITEIT. Wanneer loopt er stroom? Schakelingen

NASK1 SAMENVATTING ELEKTRICITEIT. Wanneer loopt er stroom? Schakelingen NASK1 SAMENVATTING ELEKTRICITEIT Wanneer loopt er stroom? Elektrische apparaten werken alleen als er een stroom door loopt. Om de stroom te laten lopen is er altijd een spanningsbron nodig. Dat kan een

Nadere informatie

Flipping the classroom

Flipping the classroom In dit projectje krijg je geen les, maar GEEF je zelf les. De leerkracht zal jullie natuurlijk ondersteunen. Dit zelf les noemen we: Flipping the classroom 2 Hoe gaan we te werk? 1. Je krijgt of kiest

Nadere informatie

KI-78-09-820-NL-C. Het Zonnemysterie

KI-78-09-820-NL-C. Het Zonnemysterie KI-78-09-820-NL-C Het Zonnemysterie Het Zonnemysterie Publicatiebureau ISBN 978-92-79-12501-0 JURIDISCHE KENNISGEVING Noch de Europese Commissie, noch personen die namens de Commissie handelen, zijn aansprakelijk

Nadere informatie

Lessencyclus Elektriciteit

Lessencyclus Elektriciteit Lessencyclus Elektriciteit Gegeven in het Science Lab op zowel de 4 e Montessorischool de Pinksterbloem als op de 5 e Montessorischool Watergraafsmeer te Amsterdam Samengesteld door Elmer Roze 2013 In

Nadere informatie

Hoe kunnen we dat probleem oplossen? Door er zelf een te maken! Wij maken in dit project een bloem die reageert op het licht.

Hoe kunnen we dat probleem oplossen? Door er zelf een te maken! Wij maken in dit project een bloem die reageert op het licht. Bloemen hebben zonlicht nodig om te bloeien, sommigen gaan zelfs dicht als het donker wordt. We moeten ze ook steeds kunnen verzetten zodat ze kan geplaatst worden in de tuin, op de vensterbank, op het

Nadere informatie

S C I E N C E C E N T E R

S C I E N C E C E N T E R DE WILLIE WORTEL QUIZZZ Gaat er bij jou ook een lampje branden? Dan heb je het goede antwoord op de vraag gegeven. Maak een knotsgekke elektroquiz. Daarvoor gaan jullie zelf de quizvragen en antwoorden

Nadere informatie

Techniek? Electrospel. [Geef tekst op]

Techniek? Electrospel. [Geef tekst op] Techniek? Electrospel [Geef tekst op] Inhoudsopgave Inleiding... 2 Voorbereidende les Elektriciteit... 3 Aan de slag met het spelveld... 7 Voorbeelden voor het spelveld... 10 Praktijkles Electrospel...

Nadere informatie

ActiE! Wat als je elektriciteit kon zien? Dit heb je nodig. 4 Wrijf de ballon over je wollen trui (of over je haar). 2 Strooi wat zout op tafel.

ActiE! Wat als je elektriciteit kon zien? Dit heb je nodig. 4 Wrijf de ballon over je wollen trui (of over je haar). 2 Strooi wat zout op tafel. Wat als je elektriciteit kon zien? Dit heb je nodig fijngemalen peper grof zout een wollen trui een ballon Opgelet! Het is belangrijk dat de peper- en zoutkorrels een verschillende grootte (en dus een

Nadere informatie

werken met water - waterbladen

werken met water - waterbladen werken met water - waterbladen inhoud inhoud VVaterblad 1 Waterblad 2 Waterblad 3 Waterblad 4 Waterblad 5 Waterblad 6 Waterblad 7 Een boot laden De stevigheid van het wateroppervlak Een gat in de waterleiding

Nadere informatie

De startmotor. Student booklet

De startmotor. Student booklet De startmotor Student booklet De startmotor - INDEX - 2006-04-10-14:04 De startmotor De startmotor is een elektrische motor, en bij een elektrische motor draait het allemaal om magneten en magnetisme:

Nadere informatie

5 Elektriciteit. 1 Stroomkringen. Nova. 1 a de metalen b isolatoren c een schakelaar

5 Elektriciteit. 1 Stroomkringen. Nova. 1 a de metalen b isolatoren c een schakelaar 5 Elektriciteit 1 Stroomkringen 1 a de metalen b isolatoren c een schakelaar 2 a Een elektrische stroom bestaat uit kleine deeltjes die door geleidende materialen bewegen. b Met een stroommeter (ampèremeter)

Nadere informatie

Fossiele brandstoffen? De zon is de bron!

Fossiele brandstoffen? De zon is de bron! Energie 5 en 6 3 Fossiele brandstoffen? De zon is de bron! Filmpjes werkblad Doelen Begrippen Materialen Duur De leerlingen: weten dat fossiele brandstoffen hele oude resten van planten zijn. kunnen een

Nadere informatie

5 Elektriciteit. 5.1 Elektriciteit om je heen

5 Elektriciteit. 5.1 Elektriciteit om je heen 5 Elektriciteit 5.1 Elektriciteit om je heen 2 Overeenkomst: beide leveren elektriciteit. Verschil: stopcontact levert een hoge spanning en een batterij levert een lage spanning 3 spanningsbron volt penlight

Nadere informatie

Bouw zelf een windmolen

Bouw zelf een windmolen Bouw zelf een windmolen Met dit bouwplan is een windmolen maken niet moeilijk! Bouw thuis of op school een echte windmolen die een klein lampje (LED) laat branden. Aan het einde van de beschrijving vind

Nadere informatie

Repetitie magnetisme voor 3HAVO (opgavenblad met waar/niet waar vragen)

Repetitie magnetisme voor 3HAVO (opgavenblad met waar/niet waar vragen) Repetitie magnetisme voor 3HAVO (opgavenblad met waar/niet waar vragen) Ga na of de onderstaande beweringen waar of niet waar zijn (invullen op antwoordblad). 1) De krachtwerking van een magneet is bij

Nadere informatie

N 200.664 Elektromotor met permanente magneet

N 200.664 Elektromotor met permanente magneet Elektromotor met permanente magneet Naam: Groep/klas: Inhoud: enodigd gereedschap: 1 triplex 200 x 70 x 10 mm potlood, liniaal, passer 1 triplex 190 / 20 x 10 mm,, 2 x boormachine 1 latje 150 x 10 x 5

Nadere informatie

BOUW VOORSCHRIFT MODEL ZONNEBOOT. De flexibele zonnecel zet zonlicht om in elektrische stroom,

BOUW VOORSCHRIFT MODEL ZONNEBOOT. De flexibele zonnecel zet zonlicht om in elektrische stroom, UW COMMENTAAR IS WELKOM MODEL ZONNEBOOT BOUW VOORSCHRIFT De flexibele zonnecel zet zonlicht om in elektrische stroom, De as is verbonden met een schroef, die het water naar achteren duwt, die door de elektromotor

Nadere informatie

ipad 1. Als je in dit projectboekje een QR code ontdekt kan je deze inscannen met QR scan app (application = toepassing)

ipad 1. Als je in dit projectboekje een QR code ontdekt kan je deze inscannen met QR scan app (application = toepassing) Nico Goddé Inhoud Inhoud 1 ipad 2 1. Probleemstelling 3 2. Technische realisatie 5-10 3. De stroomkring van onze boot 11-12 4. Serie-Parallelschakeling 13-16 5. Voorbeelden van een realisatie in beeld

Nadere informatie

Project Energie. Week 1ABC: Mens en dier

Project Energie. Week 1ABC: Mens en dier Project Energie. Week 1ABC: Mens en dier Info: Wat is energie? Energie geeft kracht, licht, warmte en beweging. De zon geeft ons licht en warmte. Voedsel is de brandstof van mensen en dieren. Door te eten

Nadere informatie

Opdracht 1. deel 1 Op zoek naar de stroombron. Op zoek naar de stroombron. Op zoek naar de stroombron Op zoek naar de stroombron

Opdracht 1. deel 1 Op zoek naar de stroombron. Op zoek naar de stroombron. Op zoek naar de stroombron Op zoek naar de stroombron deel 1 Op Op zoek zoek naar naar de de stroombron stroombron Opdracht 1 Bekijk aandachtig de volgende voorwerpen of apparaten en de situatie waarin ze zich bevinden. Als je goed kijkt, zie je dat er in

Nadere informatie

Uitwerkingen VWO deel 1 H2 (t/m par. 2.5)

Uitwerkingen VWO deel 1 H2 (t/m par. 2.5) Uitwerkingen VWO deel 1 H2 (t/m par. 2.5) 2.1 Inleiding 1. a) Warmte b) Magnetische Energie c) Bewegingsenergie en Warmte d) Licht (stralingsenergie) en warmte e) Stralingsenergie 2. a) Spanning (Volt),

Nadere informatie

6 Elektriciteit. Pulsar 1-2 vwo/havo uitwerkingen 2012 Noordhoff Uitgevers 1. 6.1 Elektriciteit om je heen. 1 Het juiste antwoord is D: 5000 V.

6 Elektriciteit. Pulsar 1-2 vwo/havo uitwerkingen 2012 Noordhoff Uitgevers 1. 6.1 Elektriciteit om je heen. 1 Het juiste antwoord is D: 5000 V. 6 Elektriciteit 6.1 Elektriciteit om je heen 1 Het juiste antwoord is D: 5000 V. 2 Overeenkomst: beide leveren elektrische energie. Verschil: stopcontact levert een hoge (wissel)spanning en een batterij

Nadere informatie

Lieve klasgenootjes, ik ga mijn spreekbeurt houden over wind. Maar wel de wind buiten.

Lieve klasgenootjes, ik ga mijn spreekbeurt houden over wind. Maar wel de wind buiten. Spreekbeurt over wind van Mees Lieve klasgenootjes, ik ga mijn spreekbeurt houden over wind. Maar wel de wind buiten. Wat ga ik doen? - Ik wil in mijn spreekbeurt eerst iets vertellen over wat wind is.

Nadere informatie

sensor handboek vmbo-kgt deel 1b

sensor handboek vmbo-kgt deel 1b 21 12 natuur-, scheikunde en techniek voor de onderbouw 70 13 06 60 07 10 05 50 08 14 11 41 01 09 11 90 sensor handboek vmbo-kgt deel 1b 31 80 AUTEURS : FONS ALKEMADE 40 04 BORIS BERENTS FRITS KAPPERS

Nadere informatie

Blad 1. Voor het simulatiespel: 100 gele kaartjes (de energiepunten) 2 A6 met lampsymbool 1 A6 met batterijsymbool. Tijd Totaal 60 minuten.

Blad 1. Voor het simulatiespel: 100 gele kaartjes (de energiepunten) 2 A6 met lampsymbool 1 A6 met batterijsymbool. Tijd Totaal 60 minuten. Les in het kort De leerlingen onderzoeken op welke manieren je twee of meer lampjes op één batterij kunt aansluiten (parallel of serie) en welk effect dat heeft op de felheid van de lampjes. Ze gaan uitproberen

Nadere informatie

Energie en milieu. Klas : Naam : Datum: OPDRACHT Nr : TE 30. Zoekopdracht milieuproblemen

Energie en milieu. Klas : Naam : Datum: OPDRACHT Nr : TE 30. Zoekopdracht milieuproblemen Klas : Naam : Datum: OPDRACHT Nr : TE 30 Energie en milieu Zoekopdracht milieuproblemen Je gaat uitzoeken hoe energieverbruik milieuvervuiling veroorzaakt. Je noteert in de tabel hoe jullie deze zoekopdracht

Nadere informatie

Elektriciteit! Om van te bibberen! Of niet? Klas: Namen: Elektriciteit Om van te bibberen! Of niet? Stephanie Vermeulen (2 BALO WPL) 1

Elektriciteit! Om van te bibberen! Of niet? Klas: Namen: Elektriciteit Om van te bibberen! Of niet? Stephanie Vermeulen (2 BALO WPL) 1 Elektriciteit! Om van te bibberen! Of niet? Klas: Namen: 5... Elektriciteit Om van te bibberen! Of niet? Stephanie Vermeulen (2 BALO WPL) 1 1. Taakverdeling! Iedereen in de groep krijgt een taak! Wie doet

Nadere informatie

Leskist groene energie Pagina 11

Leskist groene energie Pagina 11 Leskist groene energie Pagina 11 Bouw een windmolen; en die moet zo hard mogelijk draaien. Omdat de ene plek op aarde warmer is dan de andere waait het altijd wel. Die wind kan een molen doen draaien.

Nadere informatie

Leerlingexperimenten ELEKTROSTATICA. Handleiding.

Leerlingexperimenten ELEKTROSTATICA. Handleiding. & Leerlingexperimenten Handleiding ELEKTROSTATICA www.ntl.at INDEX ELEKTROSTATICA 1. CONTACTELEKTRICITEIT ES 1.1 ES 1.2 ES 1.3 ES 1.4 Plastic staaf en acrylglasstaaf: statisch door wrijving Ontlading

Nadere informatie

1.2. Breng een ballon (na wrijven over een wollen sok, haren of trui) dicht tegen een leeg drankblikje. Wat gebeurt er?

1.2. Breng een ballon (na wrijven over een wollen sok, haren of trui) dicht tegen een leeg drankblikje. Wat gebeurt er? 2 INLEIDING Wat is elektriciteit? Net als vuur is Elektriciteit is een natuurkundig verschijnsel. De mens heeft het alleen leren pwekken, beheersen en gebruiken.we kunnen elektriciteit niet zien maar wel

Nadere informatie

STROOMKRING. STAP 1 Lees eerst de hele tekst door en bekijk de tekeningen en het montagepaneel.

STROOMKRING. STAP 1 Lees eerst de hele tekst door en bekijk de tekeningen en het montagepaneel. 1 WAT GA JE DOEN? Je gaat met stroom werken. Jullie gaan ontdekken wat je met schakelingen en stroom kunt doen en welk effect dat heeft op een lampje. Jullie moeten zelf de draden goed monteren en aansluiten.

Nadere informatie

Het maken van een Buzzer Game

Het maken van een Buzzer Game Het maken van een Buzzer Game Stap 1: Het benodigde materiaal 1) De Buzzer Game Houten plankje Messingdraad dik Messingdraad dun Lampenhouder Lampje 2) Constructiemateriaal Batterij 9V Contactstuk batterij

Nadere informatie

Basisexperiment Stroomkring

Basisexperiment Stroomkring 1 0 3. 1 9 9 Basisexperiment Stroomkring Inhoud: 1x lampfitting 1x lampje 3,5 v/35a 1x platte batterij 4,5 V 1x tuimelschakelaar 1x grenen blokje 40x40 1x multiplex plaat 10x100x200 mm 3x houten latjes

Nadere informatie

We hangen drie metalen bollen aan een draad en we geven ze alledrie een positieve of negatieve lading. Bol 1 en 2 stoten elkaar af en bol 2 en 3 stoten elkaar af. Wat kun je nu zeggen? 1. 1 en 3 hebben

Nadere informatie

Hier brandt de lamp. Klas:.. Hier brandt de lamp Blz 1 / 13 Cremers François, Boutsen Ingrid, Kenens Hilde

Hier brandt de lamp. Klas:.. Hier brandt de lamp Blz 1 / 13 Cremers François, Boutsen Ingrid, Kenens Hilde Hier brandt de lamp. Naam: Klas:.. Hier brandt de lamp Blz 1 / 13 Opdracht 1. Wat werkt met elektriciteit. 1. Welk toestel heeft elektriciteit nodig om de kunnen werken? Zet een kruisje onder JA of NEEN.

Nadere informatie

VWO 4 kernboek B hoofdstuk 8

VWO 4 kernboek B hoofdstuk 8 SAMNVATTING LKTICITIT VWO 4 kernboek B hoofdstuk 8 HOVLHID LADING Symbool Q (soms q) enheid C (Coulomb) Iedereen heeft wel eens gemerkt dat voorwerpen elektrische eigenschappen kunnen krijgen. Als je over

Nadere informatie

Energie. Docentenhandleiding. Lesmateriaal onderbouw havo/vwo. Dit lesmateriaal is voor gebruik in de klas én in NEMO

Energie. Docentenhandleiding. Lesmateriaal onderbouw havo/vwo. Dit lesmateriaal is voor gebruik in de klas én in NEMO Energie Docentenhandleiding Lesmateriaal onderbouw havo/vwo Dit lesmateriaal is voor gebruik in de klas én in NEMO Informatie bij dit lesmateriaal NEMO en onderwijs NEMO heeft een uitgebreid gratis educatief

Nadere informatie

Bekers vastzuigen met koffiefilter

Bekers vastzuigen met koffiefilter A1 1 Bekers vastzuigen met koffiefilter 2 bekers 1 koffiefilter 1 schaar 1 waxinekaarsje Lucifers Waarom gaat het kaarsje uit? Hoe kan het dat je de onderste beker op kunt tillen zonder deze aan te raken

Nadere informatie

113.185 B l i k s e m b o l Let op!. Benodigd gereedschap: Stuklijst Aantal Afm. (mm) Omschrijving Nr.

113.185 B l i k s e m b o l Let op!. Benodigd gereedschap: Stuklijst Aantal Afm. (mm) Omschrijving Nr. is uniek 113.185 Bliksembol Let op!. Opitec bouwpakketten zijn na afbouw geen speelgoed, maar leermiddelen als ondersteuning in het pedagogisch vakgebied.dit bouwpakket mag door kinderen en jongeren alleen

Nadere informatie

VWO-gymnasium. VWO gymnasium practicumboek. natuurkunde

VWO-gymnasium. VWO gymnasium practicumboek. natuurkunde VWO-gymnasium 3 VWO gymnasium practicumboek natuurkunde natuurkunde 3 vwo gymnasium Auteurs F. Alkemade L. Lenders F. Molin R. Tromp Eindredactie P. Verhagen Met medewerking van Th. Smits Vierde editie

Nadere informatie

Haal de bliksem in huis!

Haal de bliksem in huis! Hiernaast zie je gravure van een bolbliksem, één van de vijf soorten bliksem die er zijn. Lange tijd dachten wetenschappers dat het een bestaan van de bolbliksem een fabeltje was maar tegenwoordig denkt

Nadere informatie

De kringloop van het afval: waar gaat onze vuilniszak naartoe?

De kringloop van het afval: waar gaat onze vuilniszak naartoe? De kringloop van het afval: waar gaat onze vuilniszak naartoe? Een wonderwel onderzoek voor groep 5 over afval, afvalverwerking en het opwekken van elektriciteit met restafval. Inhoudsopgave: Introductie

Nadere informatie

[Samenvatting Energie]

[Samenvatting Energie] [2014] [Samenvatting Energie] [NATUURKUNDE 3 VWO HOOFDSTUK 4 WESLEY VOS 0 Paragraaf 1 Energie omzetten Energiesoorten Elektrisch energie --> stroom Warmte --> vb. de centrale verwarming Bewegingsenergie

Nadere informatie

Opdracht 1. deel 8 De gereedschapskist van de elektricien. bektang. draadstriptang. krimptang. waterpomptang. combinatietang

Opdracht 1. deel 8 De gereedschapskist van de elektricien. bektang. draadstriptang. krimptang. waterpomptang. combinatietang deel 8 gereedschapskisk vkn de Opdracht 1 1. Bekijk de 5 foto s gereedschappen. Ontdek jij de verschillen? Schrijf bij de beschrijving op volgende pagina de naam tang op de foto. Tip: de naam tang kan

Nadere informatie

Een positief geladen stok wordt in de buurt gebracht van een metalen bol. Deze bol staat op een isolerende standaard, maar is via een koperdraad verbonden met de aarde. In de koperdraad loopt, 1. een stroom,

Nadere informatie

5 Energie. Inleiding s Morgens vroeg floept je wek-radio aan. Er komt muziek uit! Je gaat naar de badkamer. Je doet het licht aan.

5 Energie. Inleiding s Morgens vroeg floept je wek-radio aan. Er komt muziek uit! Je gaat naar de badkamer. Je doet het licht aan. 5 Energie Inleiding s Morgens vroeg floept je wek-radio aan. Er komt muziek uit! Je gaat naar de badkamer. Je doet het licht aan. Je draait de warmwater-kraan open. Het water spettert in de was-bak. Au!

Nadere informatie

Elektronica. Opdracht. Materiaal

Elektronica. Opdracht. Materiaal Elektronica 1. Test de elektrische geleidbaarheid van de verschillende aanwezige materialen (karton, koperdraad, aluminium, water,...) door het materiaal vast te klemmen. Schets dit op een grafiek (lichtintensiteit

Nadere informatie

1 ENERGIE Inleiding Het omzetten van energie - Opdrachten Fossiele brandstoffen - Opdrachten

1 ENERGIE Inleiding Het omzetten van energie - Opdrachten Fossiele brandstoffen - Opdrachten 1 ENERGIE... 2 1.1. Inleiding... 2 1.2. Het omzetten van energie - Opdrachten... 2 1.3. Fossiele brandstoffen - Opdrachten... 4 1.4. Duurzame energiebronnen - Opdrachten... 6 1.5. Kernenergie - Opdrachten...

Nadere informatie

You, Me, Electricity

You, Me, Electricity You, Me, Electricity Jouw werkbladen In NEMO Naam: School: Klas: Ontdek zélf hoe de wereld werkt! You, Me, Electricity Onderbouw VO Leerlingen In NEMO versie 10-2013 1 You, Me, Electricity Hallooooo!!!!

Nadere informatie

Elektrische techniek

Elektrische techniek AOC OOST Almelo Groot Obbink 01-09-2013 . Zowel in huis als bij voertuigen heb je met elektriciteit te maken. Hoe zit een meterkast in elkaar? Hoe werkt een elektrisch ontstekingssysteem van een motor?

Nadere informatie

Multifunctionele detector Metaal- en stroomdetector

Multifunctionele detector Metaal- en stroomdetector De verpakking bevat volgende stukken: Omschrijving: Multifunctionele detector Metaal- en stroomdetector 1) Kantelbare metaaldetector 6) Metalen plaat voor gelijkstroomtest 2) Batterijvak 7) Controlelampje

Nadere informatie

S C I E N C E C E N T E R

S C I E N C E C E N T E R WELKOM! Een bezoeker die een science center binnenkomt, moet gelijk in de stemming komen om van alles te ontdekken. Dat kan doordat er iets verrassends gebeurt. Daar gaan jullie op een heel speciale manier

Nadere informatie

Hallo ik ben TECH. Wij gaan samen in het technieklokaal een elektrospel maken. We moeten ons eerst goed voorbereiden op school.

Hallo ik ben TECH. Wij gaan samen in het technieklokaal een elektrospel maken. We moeten ons eerst goed voorbereiden op school. Hallo ik ben TECH. Wij gaan samen in het technieklokaal een elektrospel maken. We moeten ons eerst goed voorbereiden op school. Dat gaan we samen doen. Ik hoop dat je veel plezier beleeft aan deze opdracht!

Nadere informatie

Nuttige apparaten: wasmachine, radio, computer, strijkbout, stofzuiger etc

Nuttige apparaten: wasmachine, radio, computer, strijkbout, stofzuiger etc Antwoorden bij Techniek in beweging deel 1 BLOK1 Les: Problemen oplossen Nuttige apparaten: wasmachine, radio, computer, strijkbout, stofzuiger etc Niet nuttige apparaten: elektrisch mes, elektrische aansteker,

Nadere informatie