Binnen vijftien minuten operationeel in de cloud. Rekencentrum verwarmt stadhuis Amsterdam. Auditing van een datacenter. techniek. energievoorziening

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Binnen vijftien minuten operationeel in de cloud. Rekencentrum verwarmt stadhuis Amsterdam. Auditing van een datacenter. techniek. energievoorziening"

Transcriptie

1 In samenwerkingen met datacenterworks januari 2010 techniek Binnen vijftien minuten operationeel in de cloud energievoorziening Rekencentrum verwarmt stadhuis Amsterdam management Auditing van een datacenter en verder nsa bouwt megadatacenter twijfels over beveiliging remt adoptie cloud de techniek achter datacenterkoeling eerste externe modusec-ruimte in nederland

2 AnzDataCenter_ZDT.qxd :49 Uhr Seite 1 Tyco Electronics Can Help Relieve Your Major Data Center Headaches* Cooling High Density Reduced cable quantities and optimized patch cord routing improve airflow under raised floors and within cabinets. Power Consumption LAN electronics devices equipped with our MPO and MRJ21 connectors consume less power. Higher Densities/ Space Shortage Our small form factor connectors allow far higher port densities, providing more ports per m 2. And our cable management systems ensure optimum high-density cable routing. Speed of Change Our Plug n Go factoryterminated cabling systems can be deployed rapidly, reducing time required for MAC s. Environmental Impacts Our systems are RoHS compliant and engineered with the environment in mind. TE is also actively involved in the LEED initiative of USGBC. RoHS Ready * In 2007 DatacenterDynamics conducted a survey in Western Europe and the USA asking for the Top 10 issues surrounding datacenter management. Major concerns were listed as: power consumption, cooling high density, higher densities/space shortage, speed of change and environmental impacts. AMP NETCONNECT infrastructure solutions from Tyco Electronics can help relieve your headaches associated with these issues. Tyco Electronics AMP NETCONNECT in: The Americas: Greensboro, NC, USA; Tel: ; EMEA & India: Langen, GERMANY; Tel: ; Asia/Pacific: Hongkong, CHINA; Tel: ; AMP, AMP NETCONNECT, NETCONNECT, TE Logo and Tyco Electronics are trademarks.

3 in dit nummer datacenterworks In dit nummer energievoorziening 04 rekencentrum verwarmt stadhuis amsterdam 30 opendcme prestatiemaat voor datacenters? Voor de val? 2009 was ongetwijfeld het jaar van De Cloud die zich al dan niet in het eigen datacenter bevindt. Waarmee de industrie weer een slingerbeweging maakt richting een centrale aanpak van IT, zo stelt Bob Stemmerik, Cisco s nieuwe directeur datacenterarchitecturen, in een interview met DatacenterWorks. Dat we naar het cloudmodel toegaan, staat voor mij wel vast! Toch constateert Stemmerik dat cloud computing momenteel nog maar op zeer kleine schaal wordt toegepast, en de nieuwe Cisco-directeur wordt daarin gesteund door een recent onderzoek dat Colt liet uitvoeren door Portio Research. 56 % van de 352 Europese IT-beslissers die voor dit onderzoek zijn ondervraagd, was nog helemaal niet bekend met het fenomeen cloud computing. Zorgwekkender is dat maar liefst 68 % van de ondervraagden aangaf nog geen gebruik te maken van clouddiensten vanwege twijfels over de beveiliging. Van de ondervraagde Nederlandse IT-beslissers gaf 60 % aan dat ze beveiliging zien als de belangrijkste hindernis voor het implementeren van clouddiensten. Ook het gebrek aan transparantie van de tariefstructuren weerhoudt bedrijven ervan de diensten in te zetten. Het doet mij allemaal een beetje denken aan de bekende Gartner Hype Cycle die aangeeft dat de zichtbaarheid van een technologie na een piek van overspannen verwachting in elkaar stort als gevolg van teleurstellingen. Na de vrije val heeft de pers er geen aandacht meer voor en krijgt de technologie de tijd in alle rust te rijpen en volwassen te worden. Daarom in dit nummer extra veel aandacht voor de cloud, nu het nog kan! Naast het interview met Stemmerik en het onderzoek van Colt in dit nummer van DatacenterWorks ook aandacht voor de cloudstrategie van Extreme Networks. Deze netwerkfabrikant presenteerde op de valreep van 2009 een blauwdruk om datacenters te helpen bij de migratie naar de cloud. Volgens Extreme moeten we dan wel eerst enkele netwerkproblemen overwinnen die door virtualisatie zijn geïntroduceerd in het datacenter. management 10 auditing van een datacenter 14 binnen vijftien minuten operationeel in de cloud 17 twijfels over beveiliging remt adoptie cloud 23 extreme helpt datacenters bij migratie naar de cloud koeling 20 de techniek achter datacenterkoeling 28 uci radboud universiteit kiest voor varicondition-h2o gebouwtechniek 26 eerste externe modusec-ruimte in nederland praktijk 30 nsa bouwt megadatacenter bekabeling 32 een decennium 10g en verder 35 it room infra 36 productnieuws Ferry Waterkamp advertentie Download APC White Paper 73 De verborgen kosten van capaciteitsupgrades van datacenters verminderen en maak kans om een ipod touch te winnen! Kijk op onze website op en gebruik toegangscode 74412t _Datacenterworks.indd 1 3 1/5/2010 2:26:36 PM

4 Energievoorziening Nieuw datacenter in Amsterdamse atoomkelder Rekencentrum verwarmt stadhuis 4

5 datacenterworks FBA, dat staat voor Facilitair Bedrijf Amsterdam, is verantwoordelijk voor de gebouwen van de gemeente Amsterdam. In stapjes probeert de organisatie de doelstelling CO 2 -neutraal te zijn per 2015 te bereiken. De inrichting van een nieuw rekencentrum in de kelder van het hoofdstedelijke stadhuis is één van die stapjes. Arjen Okx, sectormanager services FBA, vertelt bij diverse gelegenheden hoe de bouw van een groen rekencentrum gestalte krijgt. Dat is, zo blijkt uit de ambtelijke documentatie, ook één van de voordelen van een duurzaam datacentrum: de mogelijkheden de duurzame intenties en handeling van Amsterdam naar voren te brengen. De hoofdstad zet zich hiermee positief op de duurzame kaart. constatering Het verhaal begint bij de constatering dat het bestaande rekencentrum op de vijfde verdieping in het stadhuis niet voldoet aan de huidige standaarden voor rekencentra, zoals de TIA 942i, noch kan voldoen aan de groeiende behoefte van de klantorganisatie(s). De Telecommunications Infrastructure Standards for Datacenters stamt uit De standaard behandelt onderwerpen als ruimte-indeling, bekabeling, gelaagde betrouwbaarheid en milieuaspecten. Okx meldt dat diverse alternatieven zijn gewogen om tot de best denkbare oplossing te komen. Hierbij spelen ook de financiën een rol. Een aanpassing van het bestaande rekencentrum, met inachtneming van de steeds strenger wordende normen, viel al snel af. Bij een eerste verkenning viel dit alternatief zo slecht uit, dat niet eens tot een gedetailleerde berekening is overgegaan. Zo bleek dat de vloer tussen de vierde en vijfde verdieping van het stadhuis slechts 500 kg/m 2 kan dragen, terwijl kg/m 2 nodig is. Consolidatie binnen rekencentra betekent wel dat er minder apparatuur staat opgesteld, maar dat deze apparatuur op zichzelf wel zwaarder is. Bovendien is er meer computerapparatuur nodig, omdat de vraag naar rekenkracht en opslagmogelijkheden blijft stijgen. Op de vijfde verdieping is geen koudwaterleiding aanwezig, zodat die zou moeten worden aangelegd. Bovendien is de ruimte niet berekend op de groei; en uitbreiding bleek vrijwel onmogelijk. Aanpassing van vloer en mogelijke uitbouw zouden zeker op bezwaren van de architect en omwonenden stuiten. Dit alternatief is snel afgeserveerd. uitbesteding Een tweede mogelijkheid is uitbesteding van de automatisering. Er zijn offertes aangevraagd bij Getronics en Colt. Getronics heeft een aanbod gedaan op basis van werkplekbeheer. Okx geeft aan dat de kwaliteit van de rekencentra bij deze dienstverleners hoog is, maar de flexibiliteit gering. Getronics bleek bovendien vier keer zo duur als het beste alternatief (nieuwbouw in de atoomkelder), terwijl Colt twee tot drie keer zo hoog uitkwam. Maar prijs is niet het enige aspect, waarop de afweging is gemaakt. Zo was het aanbod van Colt duurder, omdat het bedrijf veel geld voor energie rekent. Daar komt nog een zwak punt bij de aanbieders om de hoek kijken: zij verplichten zich niet een zo duurzaam mogelijk rekencentrum te gebruiken. Het gebrek aan regie over de duurzaamheid is voor FBA, in zijn advies aan de gemeenteraad, ook een reden geweest af te zien van uitbesteding, want dan kan het bedrijf niet bijdragen aan de grootstedelijke ambitie op termijn klimaatneutraal te zijn. Daarmee is ook dit alternatief terzijde geschoven. voormalige atoombunker Het derde alternatief is uiteindelijk gekozen: een nieuw en duurzaam rekencentrum in de voormalige atoomkelder van het stadhuis. De schuilkelders stammen nog uit de tijd van de Koude Oorlog die in 1989, met de val van de Muur in Berlijn, ten einde liep. Vanwege de ligging en constructie van de atoombunker zijn er slechts geringe aanpassingen aan de ruimte nodig om deze geschikt te maken. Een voordeel daarbij is dat de toegangscontrole veel beter is te regelen dan in het oude rekencentrum op de vijfde verdieping. Daar liepen veel mensen in en uit zonder dat precies duidelijk was wie dat waren en wat zij daar deden. De impact van hun handelen op het energiegebruik binnen het rekencentrum was daarmee ook niet bekend. Dat wordt anders, verklaart Okx, want er is gekozen voor een heldere prijsdoorberekening. De prijs wordt per hoogte-eenheid (de zogenoemde U ) doorberekend, wat een efficiënte invulling van de racks stimuleert. En hoe dichter een rack is gevuld, hoe efficiënter Teus Molenaar is freelance journalist in 2015 moeten alle gemeentelijke panden in amsterdam co 2 -neutraal zijn. dat is de doelstelling van het gemeentebestuur. dat heeft ook gevolgen voor het rekencentrum van de gemeente. er komt een nieuwe datacentrum in de atoomkelder van het stadhuis dat water uit de amstel gebruikt om het rekengerei te koelen en het opgewarmde koelwater gebruikt om de ambtelijke vertrekken in de stopera te verwarmen. een besparing op het energiegebruik van % ligt in het verschiet, zeegt arjen okx, sectormanager services fba. 5

6 Energievoorziening Een aanpassing van het bestaande rekencentrum, met inachtneming van de steeds strenger wordende normen, viel al snel af. energie is te herwinnen. Okx verwacht dat de doorberekening van de gebruikte energie duurzaamheid bevordert, omdat gebruikers zullen proberen de gebruikskosten zo laag mogelijk te houden. Tegelijk is een grootstedelijke consolidatieslag te maken. Er waren tien datacenters over de stad verdeeld, plus ongeveer tweehonderd ruimten met datacentereigenschappen. Die gaan allemaal over naar het nieuwe rekencentrum in de voormalige schuilkelder. In Facto Magazine van mei 2009 geeft directeur Jos Maessen van FBA aan dat de consolidatie een aanzienlijk financieel voordeel oplevert. Diverse onderdelen van de gemeente hebben nu nog hun eigen rekencentrum en zij maken niet allemaal gebruik van het inkoopcontract voor energie. In de nieuwe situatie is straks sprake van centralisatie in het stadhuis. Als grootgebruiker van energie, doordat een aantal onderdelen van de gemeente Amsterdam gezamenlijk inkoopt, profiteren wij van goedkopere tarieven. We kopen voor de helft in ten opzichte van de markt; dat is een direct voordeel. warmtekrachtkoppeling Koeling neemt een belangrijk deel van het energiegebruik binnen een rekencentrum voor haar rekening. Om een klimaatneutraal datacenter in de stadhuiskelder te bereiken is daarom veel aandacht geschonken aan dit aspect. Zo wordt water uit de langsstromende rivier Amstel gebruikt om het rekencentrum te koelen. Met chillers wordt dit water op de juiste (lage) temperatuur gebracht. Hiermee wordt de Amstel ontlast en wordt het gekoeldwaternet efficiënter ingezet. Gewoonlijk wordt het opgewarmde water nadat het zijn taak als koelmiddel heeft volbracht teruggevoerd naar de rivier. Het nadeel daarvan is dat het rivierwater geleidelijk opwarmt. De gemeente Amsterdam heeft voor een duurzaam alternatief gekozen: het opgewarmde water wordt gebruikt om het stadhuis te verwarmen. Het rekencentrum wordt aangesloten op het reeds bestaande warmte-koudeopslagsysteem, waarbij zomers het opgewarmde water in de bodem wordt gebracht en via warmtepompen in de winter het water uit de bodem wordt gehaald om het gebouw mee te verwarmen. In een vooronderzoek is onderzocht of warmtekrachtkoppeling (wkk) is in te zetten om het water te koelen. Bij wkk wordt aardgas ingezet om te verwarmen en te koelen, terwijl tegelijkertijd elektriciteit wordt opgewekt. In de glastuinbouw wordt wkk al massaal ingezet, maar dan vooral om te verwarmen, terwijl het bij het rekencentrum erom gaat wkk in te zetten voor koeling. Door bij het rekencentrum te werken met warmte-koudeopslag ontstaat veel kennis 6

7 v datacenterworks binnen de organisatie over dergelijke duurzame systemen, valt in de business case van het nieuwe datacenter te lezen. Die kennis van het bouwen van een modern en duurzaam rekencentrum is in de toekomst te hergebruiken bij andere projecten binnen de stad, is de verwachting. terugverdientijd Het nieuwe rekencentrum moet in 2010 operationeel zijn. De verhuizing van de vijfde verdieping naar de kelder is al in gang gezet. Derde partijen (buiten de ambtelijke diensten) zijn geïnteresseerd om diensten af te nemen van het nieuwe rekencentrum: het Muziektheater, Stadsdeel Centrum, DPG Geoinfo, IBA en PMB. Het rekencentrum groeit in twee jaar naar een volledige bezetting. Dat betekent dat de eerste twee jaar het datacentrum niet op zijn volle capaciteit wordt benut, maar daarmee is rekening gehouden in de berekening van de business case. De totale investering die nodig is voor de bouw en inrichting van het nieuwe rekencentrum, komt uit op bijna vijf miljoen euro. Uit de business case blijkt dat er een terugverdientijd is van 9,3 jaar. Het is niet ongebruikelijk dat de exploitatielasten van rekencentra voor meer dan de helft uit energiekosten bestaan. In het nieuwe rekencentrum in de vroegere atoomkelder zijn de energiekosten teruggebracht tot een derde. Het rekencentrum wordt aangesloten op het reeds bestaande warmte-koudeopslagsysteem. advertentie green-it regio amsterdam Begin november 2009 is het Consortium Green-IT Regio Amsterdam officieel van start gegaan met de ondertekening van een klimaattafelovereenkomst door de gemeente Amsterdam (milieuwethouder Marijke Vos) en 27 bedrijven en instellingen uit de ict- en energiesector. De overeenkomst richt zich onder meer op de ontwikkeling van energiezuinige rekencentra, en slimme inzet van ict bij bedrijven, instellingen en huishoudens om energie te besparen. Het doel is er mede voor te zorgen dat in 2025 de CO 2 -uitstoot van de stad met 40 % is verminderd ten opzichte van De ict-sector vormt een belangrijke pijler van de Amsterdamse economie. Datacenters, waarvan er ongeveer honderd zijn in de regio, zijn grootgebruikers van energie. Het klimaatprogramma van Amsterdam is gebouwd rond drie pijlers, de Trias Energetica. Die pijlers zijn energiebesparing, productie en gebruik van duurzame energie, en het efficiënter gebruik van fossiele energie. De samenwerking binnen het consortium loopt van 2010 tot en met De klimaattafel verwijst naar een echte tafel: een meubelstuk waarin de overeenkomst wordt opgeborgen, samen met andere overeenkomsten die Amsterdam heeft gesloten om klimaatverandering aan te pakken. Energielijsten Wilt u altijd en overal een gedetailleerd overzicht van uw exacte stroomverbruik in uw serverruimte? Energiemanagement Geavanceerde Software Schakelen per poort E&L Solutions bv Tel ro P en Quality C O E

8 Energievoorziening Mansystems schakelt hulp community in OpenDCME beoogde maatstaf voor datacenters? Ferry Waterkamp is hoofdredacteur van DatacenterWorks in de zoektocht naar een geschikte prestatiemaat voor datacenters doet nu ook mansystems een duit in het zakje. het nederlandse bedrijf positioneert opendcme als bruikbare maatstaf voor datacenters. opendcme is voor een groot deel gebaseerd op de methodologie die we kennen van de fasttrack waarmee de efficiëntie van datacenters in kaart kan worden gebracht. OpenDCME werd begin december tijdens Heliviews Dag van het Datacenter in Hoevelaken uit de doeken gedaan door Dirk Harryvan, de CIO van Mansystems. If you cannot measure it, you cannot improve it, zo citeerde Harryvan de natuurkundige Lord Kelvin om de noodzaak van een bruikbare prestatiemaat aan te geven. De huidige maatstaven als PUE, EUE en DCiE draaien volgens Harryvan allemaal om een en hetzelfde principe: de verhouding aangeven OpenDCME gebruikt zestien KPI s om een holistisch beeld te krijgen van het datacenter. tussen de energie die is opgenomen door de IT-apparatuur en het totale energiegebruik. Daarmee wordt echter niet de efficiëntie van de ict aangegeven. opendcme Dat gat hoopt Mansystems op te vullen met OpenDCME, dat staat voor Open Data Center Measure of Efficiency. De maatstaf is open source wat inhoudt dat het eigendom is van de community en het iedereen vrijstaat een bijdrage te leveren. Wie bijdraagt heeft een directe invloed op de verdere ontwikkeling van deze meting richting een internationale standaard, zo meldt de projectwebsite De eerste versie van het OpenDCME-model is onder andere gebaseerd op best practices uit de EU Code of Conduct for Datacenters. Ook is een belangrijke rol weggelegd voor de FastTrack, de methodologie die Mansystems gebruikt om in kaart te brengen hoe goed een datacenter presteert. holistisch overzicht Een eerste doel van OpenDCME is een holistisch overzicht van het datacenter. Het model doet dit aan de hand van zestien key performance indicators (KPI s) die zijn verdeeld over vier deelgebieden: 1. Het datacenter. Hier wordt gekeken naar de Data Center infrastructure Effectiveness (DCiE), de vloerbezetting, de bypass en de luchtcirculatie. 8

9 datacenterworks 2. De IT-apparatuur in het datacenter. Hier gaat het om de efficiëntie van het netwerk en de storage en de aanwezige x86- en Risc-apparatuur. 3. De gereedschappen die worden gebruikt voor het beheer van het datacenter. Dit kwadrant heeft betrekking op het netwerk-, serveren opslagbeheer. Hier worden ook de gegevens verzameld van de elektrische en koelsytemen in het datacenter. 4. De processen die worden ingezet om de efficiëntie te verbeteren, te weten change en configuration management, product lifecycle management, capacity management en service level management. Deze vier deelgebieden en de zestien KPI s zijn terug te vinden in de afgebeelde radarplot. Het model vertelt overigens niet hoe de KPI s moeten worden gemeten. Volgens de bedenkers van het model is het belangrijkste dat de KPI s worden gemeten en gerapporteerd en dat mogelijke verbeteringen worden geïdentificeerd, gepland en geïmplementeerd. Bij een nieuwe meting moet uiteraard weer wel dezelfde methode worden toegepast. Per KPI kan een score worden behaald, maar Mansystems benadrukt dat Wie bijdraagt heeft een directe invloed op de verdere ontwikkeling van deze meting richting een internationale standaard. er niet zoiets bestaat als een gewenste totale score of een gemiddelde score, omdat de resultaten van uiteenlopende datacenters niet met elkaar zijn te vergelijken. deelnemen Volgens Harryvan is OpenDCME vooral bedoeld om te komen tot zelfverbetering. Het model kan worden gebruikt als nulmeting voor ondertekenaars van de MeerJarenAfspraak energie-efficiëntie (MJA) en als basis voor Energie Efficiëntieplannen (EEP) en andere besparingsplannen. De CIO van Mansystems riep het publiek op om te participeren in het project. De sector heeft een eigen verantwoordelijkheid om te komen tot een zinvolle en breed gedragen prestatiemaat. Op de hoogte blijven van het OpenDCME-project kan via LinkedIn (Open- DCME) en Twitter (opendcme) en via de website advertentie All IT Rooms is een computerruimte System Integrator. Wij ontwerpen en bouwen nieuwe computerruimtes maar ook de herinrichting, verbouwing of verhuizing van uw huidige computerruimte is bij ons in goede handen. Onze dienstverlening op een rij: Consultancy Ontwerp Project management Realisatie Service Lange Kleiweg 50B 2288 GK Rijswijk Tel

10 Management Auditing van een datacenter Maar tegen welke norm? de meeste mensen zijn het erover eens dat auditing van een datacenter een goede manier is om de naleving van de verschillende standaarden en werkwijzen aan te tonen. er is echter veel verwarring over de manier waarop die controle dan moet gebeuren. Barry Elliott (RCDD) is werkzaam bij het Britse adviesbureau Capitoline Er zijn ongeveer veertig verschillende normen in omloop die beweren betrekking te hebben op datacenters. Sommige normen, zoals TIA-942, hebben zeer specifiek betrekking op het datacenter; in andere normen wordt het datacenter behandeld als gewoon een plaats om te werken. Dus als een datacenteroperator of een klant van een datacenter, vraagt om een audit, rijst al snel de vraag welke onderwerpen voor de exploitant of gebruiker vooral interessant zijn om aan een audit te onderwerpen. Een optie is alle interessegebieden aan een audit te onderworpen, maar een audit zou dan te lang duren en meer dan een kwart miljoen euro kosten. Bovendien zou alleen al de papierwinkel een manager fulltime werk bezorgen. Gebruikers en exploitanten moeten daarom specifiek zijn over wat zij echt moeten of willen bereiken. Dit kan dan worden gekoppeld aan de verwachtingen van de klant of aan een wettelijke of reglementaire verplichting. Wij hebben zes belangrijke aandachtsgebieden op een rij gezet die betrekking hebben op het ontwerp, de exploitatie en de werkwijze van een datacenter. 1. business continuity en werkwijzen Hier kan worden gegrepen naar algemene kwaliteitsrichtlijnen, zoals ISO 9000, milieupraktijken, zoals ISO 14000, of business continuitystandaarden, zoals BS 25777:2008 Information and Communications Technology Continuity management, Code of Practice. Deze stan- daarden schrijven voor dat je de aanbevolen werkwijzen, risicoanalyses, correcte documentatie en procedures paraat hebt en een business continuity- en disaster recovery-plan (RI&E - risico-inventarisatie en -evaluatie) hebt liggen voor het geval dingen echt mis gaan. 2. informatiebeveiliging Dit is een zeer breed gebied waar wordt gekeken naar de veiligheid van gegevens tot aan de eisen die worden gesteld aan de fysieke beveiliging van computerruimten, kooien, racks en de site zelf. ISO is een populaire aanpak voor Information technology. Security techniques. Code of practice for information security management. De hele ISO documentenreeks biedt een gedetailleerde en vaak ingewikkelde aanpak voor het hele gebied van informatiebeveiligingsmanagementsystemen. Maar hoewel de reeks goed is in het stellen van vragen is het niet erg scheutig met het geven van antwoorden. Veel landen leggen hun eigen veiligheidseisen vast, zoals de Britse regering heeft gedaan met het Security Policy Framework. Binnen Europa kennen we de Information Technology Security Evaluation Criteria (Itsec). De Verenigde Staten hebben de Trusted Computer System Evaluation Criteria (TCsec). Ook stellen statuten en overeenkomsten, zoals de Sarbanes - Oxley Act in de Verenigde Staten en de Basel II-akkoorden in Europa, eisen aan de informatiebeveiliging. De Payment Card Industry Raad heeft zijn eigen fysieke databeveiligingstandaard. Deze standaard is geïnitieerd door American Express, MasterCard en Visa. 10

11 datacenterworks Optical patchpanel AMS-IX. 3. datacenterontwerp en resilience Om goed werk te kunnen leveren moeten datacenters worden ontworpen en gebouwd conform de geschiktste normen. De eigenaar van het datacenter moet ook beslissen hoeveel redundantie en resiliency hij in het ontwerp wil verwerken. Het gemeenschappelijk formaat is de N-terminologie waarbij N betekent dat je genoeg middelen hebt om het werk te kunnen doen, maar niet meer dan dat. N +1 houdt in dat je één item meer inzet dan je echt nodig hebt (zodat het systeem nog steeds werkt als een component uitvalt). 2N betekent dat je twee verschillende systemen naast elkaar hebt draaien en 2N+1 twee verschillende systemen, waarbij elk systeem nog een extra laag redundantie heeft. Meer redundantie levert een veerkrachtiger datacenter op, maar uiteraard ook een hoger kostenplaatje. Efficiëntie speelt hier ook een rol. Veel datacenteronderdelen, zoals ups-systemen, draaien niet efficiënt als ze te licht worden belast. Het Amerikaanse Uptime Institute en de Amerikaanse TIA 942-standaard hebben ons het Tier-model gegeven. Tier 1 biedt de minste veerkracht en zou normaliter overeenkomen met een N-ontwerp. Tier 4 biedt het hoogste niveau en zou over het algemeen een 2N-ontwerp vertegenwoordigen. De Tiers 2 en 3 zitten daar ergens tussenin. De TIA 942-standaard gaat in detail in op de Tier-modellen, terwijl het oorspronkelijke werk van het Uptime Institute meer een ontwerpfilosofie is en meer ruimte biedt voor interpretatie. De nieuwe Bicsi-norm voor datacenters heeft een andere kijk op som- mige punten. Maar al deze normen zijn Amerikaans, met hun verwijzingen naar de Amerikaanse National Electrical Code en 110V 60 Hz elektrische systemen, en zijn niet direct van toepassing op de rest van de wereld. 4. energie-eff iciëntie De groene agenda is een van de snelst groeiende aandachtsgebieden, ook binnen de IT. Algemeen wordt aangenomen dat IT de luchtvaartindustrie heeft ingehaald in termen van CO 2 -uitstoot en krijgt daarmee veel meer politieke aandacht. In de Verenigde Staten heeft de regering in april 2007 de Server and Data Center Energy Efficiency, Public Law aangenomen. In Europa hebben we de Europese Richtlijn uit Een audit moet specifieke vragen stellen en een benchmark bieden om de antwoorden te toetsen. 11

12 Management AMS-IX core in het datacenter van eunetworks over de energieprestaties van gebouwen en de EU Code of Conduct uit 2008 voor efficiëntiebeheer van datacenters. Vele andere organisaties zijn aan het front verschenen met classificatiesystemen voor gebouwen in het algemeen, zoals Leed en Breeam, en datacenters in het bijzonder, zoals de Green Grid, Energy Star, EPA en het Amerikaanse ministerie van Energie. Een hele reeks van concurrerende metrics om nergiegebruik en -efficiëntie te meten is ingevoerd, variërend van de Energy Star-rating voor individuele servers tot aan metrieken voor hele gebouwen. 5. gezondheid en veiligheid op het werk Deze aanpak is erop gericht een datacenter te behandelen net als elke andere werkplaats. Hier geldt ook een solidere wetgeving dan bijvoorbeeld voor het ontwerp en de operatie van een datacenter. Binnen de EU hebben we richtlijnen voor het veilig gebruik van elektriciteit, de bewegwijzering binnen het pand om bijvoorbeeld de nooduitgang aan te geven, het gebruik van de noodverlichting, de controle van de geluidsniveaus en veilige toegang voor gehandicapten. Al deze richtlijnen hebben hun weg gevonden in de nationale wetgevingen. Buiten de EU hebben de meeste landen een vergelijkbare opzet om de werkomgeving te controleren. 6. gebouwvoorschriften De meeste landen hebben sets van voorschriften die de veilige en efficiënte bouw en het gebruik van een gebouw voorschrijven en opnieuw is een datacenter geen uitzondering. Deze verordeningen zijn gericht op de bouw en het gebruik van een gebouw om het risico van een brand zoveel mogelijk te beperken, bijvoorbeeld door brandwerendheid van muren en deuren en het aantal en de plaats van de nooduitgangen voor te schrijven. Ook gedekt zijn zaken als de juiste mate van ventilatie in gebouwen waar mensen wonen of werken. Ook verschijnen tegenwoordig wettelijke vereisten om een nieuw te bouwen gebouw zo energie-efficiënt mogelijk te maken. In sommige delen van de wereld is seismologische regelgeving nodig om de gevolgen van een aardbeving tot een minimum te beperken. Dus om terug te keren naar onze belangrijkste thema; tot op welk niveau moet auditing van een datacenter gebeuren? Het antwoord is: het niveau dat het beste aansluit bij de interesses en zorgen van de eigenaar of gebruiker van het datacenter. Alle besproken gebieden zullen in een bepaalde fase van belang zijn en in sommige gevallen wettelijk zijn voorgeschreven, maar iedere gebruiker of eigenaar zal komen tot een andere set van eisen. ams-ix De Amsterdam Internet Exchange (AMS-IX) en Capitoline LLP hebben gepionierd met een asymmetrische benadering van auditing, waarbij voor de belangrijkste deelgebieden de relevante normen zijn aan- 12

13 datacenterworks Gebruikers en exploitanten moeten daarom expliciet zijn over wat zij echt willen en moeten gebruiken. Capitoline heeft samen met AMS-IX een asymmetrische auditing-strategie ontwikkeld die voor alle klanten de juiste vragen stelt. gewezen en de gewenste resultaten zijn gedefinieerd. Een audit moet specifieke vragen stellen en een benchmark bieden om de antwoorden te toetsen. Punten van zorg moeten leiden tot een actieplan om eventuele tekortkomingen weg te werken en daarop moet weer een nieuwe audit volgen. De Amsterdam Internet Exchange is het grootste internetknooppunt ter wereld en werkt door het organiseren van peer-to-peerverbindingen via een reeks van strategisch geplaatste datacenters in of in de buurt van Amsterdam. In het belang van de leden en klanten van de AMS-IX heeft het bestuur besloten een gemeenschappelijk pakket van technische en operationele eisen toe te passen op alle datacenters die worden gebruikt door AMS- IX. Aangezien er niet één enkele norm is, werkte Capitoline samen met AMS-IX aan de ontwikkeling van een asymmetrische auditing-strategie die voor alle klanten de juiste vragen stelt. AMS-IX is het meest geïnteresseerd in de juiste technische set-up en de lopende exploitatie van een datacenter die leiden tot de betrouwbaarste levering van diensten die AMS-IX vereist. Het naleven van de AMS-IX-standaard wordt bewezen door een audit die is uitgevoerd door een gekwalificeerde organisatie. Er is niet één standaard die alle juiste vragen stelt en antwoorden geeft die nodig zijn voor een correcte en betrouwbare exploitatie van een datacenter. Door op de zakelijke behoeften van een onderneming te concentreren en de relevante nationale en internationale normen te selecteren, zijn de juiste standaard en audit te realiseren. advertentie Altijd het laatste nieuws over de installatie- en energiesector

14 Management per 30 november 2009 heeft netwerkleverancier cisco de nederlander bob stemmerik benoemd tot directeur datacenterarchitecturen voor de regio noord-europa, die bestaat uit de benelux en de scandinavische landen. stemmerik gaat zich in deze functie vooral bezighouden met het in de markt zetten van cisco s datacenter- en virtualisatieoplossingen. Paul Matthijsse is freelance journalist Bob Stemmerik van Cisco: Binnen vijftien minuten operationeel in de cloud Dat Bob Stemmerik, de nieuwe Cisco directeur datacenterarchitecturen voor de regio Noord-Europa, verstand heeft van datacenters, architecturen, virtualisatie en optimalisatie mag blijken uit het feit dat hij de afgelopen drie jaar bij Cisco verantwoordelijk was voor het goed functioneren van de 46 datacenters die het bedrijf her en der over de wereld heeft staan waaronder die in Amsterdam. IT wordt steeds meer als een waterkraan die je verder opent of juist wat dichtdraait. Uw nieuwe functie is directeur datacenterarchitecturen voor de noordelijke regio. Wat houdt dat precies in? Stemmerik: Waar ik me mee ga bezig houden, is de go-to-marketstrategie voor het datacenteraanbod van Cisco helpen te bepalen. Die strategie is namelijk sterk veranderd de laatste tijd, niet alleen bij ons maar in de hele industrie. Vroeger verkocht je losse producten, maar door de ontwikkelingen op ict-gebied zijn die producten tegenwoordig ondergebracht binnen één portfolio. Je verkoopt dus niet zozeer een product, maar meer een geïntegreerde oplossing, waar zaken als hardware, virtualisatie, netwerk, opslag en beveiliging zeer nauw verweven zijn. We hebben natuurlijk nog steeds accountmanagers die hiermee naar de klanten gaan, maar Cisco heeft een team met datacenterspecialisten gecreëerd waar ik nu dus in zit dat je een presalesconsultingteam zou kunnen noemen. U zit opeens bij de verkoopafdeling, terwijl u gelet op uw achtergrond toch bij uitstek een technische man bent? Klopt! Ik zit al 25 jaar in de IT en heb altijd technische functies vervuld. De eerste dertien jaar daarvan heb ik bij Swift gewerkt, de organisatie die de wereldwijde financiële transacties tussen banken afhandelt. De laatste tien jaar heb ik in verschillende functies bij Cisco doorgebracht, waarbij ik de afgelopen drie jaar verantwoordelijk was voor het goed functioneren van de fysieke datacentra van Cisco over de hele wereld. Dat zijn er 46, om precies te zijn. Ook was ik nauw betrokken bij de operationele en transformationele strategie, waar ik veel ervaring heb opgedaan in managed servicesmodellen en implementatietrajecten. En juist binnen het verkoopapparaat is deze praktijkervaring een prima basis om verder op te bouwen. Ik denk dat ik daardoor de positionering van Cisco s datacenteroplossingen naar een hoger niveau kan tillen en dat we beter kunnen inspelen op de klantsituatie. Die kunnen we nu vanuit de praktijkervaring aansturen. Daarnaast zal ik relaties onderhouden met de grote accounts en nauw samenwerken met de belangrijkste Virtualization Next Generation Channel Partners. Cisco is niet de enige leverancier van datacenteroplossingen. Welk verhaal vertelt u uw potentiële klanten om hen ervan te overtuigen dat ze bij u en dus Cisco moeten zijn? Zoals ik al zei, praten we tegenwoordig over complete oplossingen, niet meer over losse producten. De insteek van het verkoopverhaal is daardoor heel anders geworden. Iedereen 14

15 datacenterworks 1. Dynamic Free Cooling van Stulz Airconditioning. stelt zich de vraag: Klantintimiteit, hoe doe je dat nu precies en hoe bereik je dat? Hoe kom je zo dicht mogelijk bij de klant te staan en hoe kom je zo goed mogelijk te weten wat hij wil? Wat wij bij Cisco doen, is datacenters vereenvoudigen. Onze oplossingen bestaan uit steeds minder componenten en steeds minder kabels en dat is alleen al beheertechnisch natuurlijk heel aantrekkelijk. Tegelijkertijd maken we de componenten die overblijven, onophoudelijk slimmer en intelligenter: we doen steeds meer met steeds minder. In het verkoopverhaal benadrukken we de totale waarde van onze propositie, want daar gaat het uiteindelijk om: wij vereenvoudigen, wij unify en en we vergroten de operationele mogelijkheden van het datacenter. Klanten kunnen daardoor een meervoud aan services hosten en aantoonbaar hun productiviteit verhogen. Dat maakt het weer mogelijk dat een klant sneller kan schakelen naar zijn klanten toe en dat is voor hem waardevol, zowel voor het bedrijfsimago hij levert sneller en beter als in de zin van geld en omzet. Cisco levert met z n datacenters dus com- 15

16 Management plete waardeproposities in plaats van losse producten en daardoor hebben we een veel sterker verhaal dan onze concurrenten, daarvan ben ik overtuigd! Hoe gaat het anderhalf jaar na introductie met het Cisco unified computingconcept, waarmee Cisco ook serverleverancier is geworden? Slaat dat aan? Jazeker. Onze UC-server (unified computing), die is gebaseerd op de Nexus-lijn, is geen gewone bladeserver, maar een apparaat met heel veel ingebedde techniek. Zoveel zelfs dat je niet meer kunt spreken van een server: het is een compleet platform geworden met servers, netwerk, virtualisatie, opslag en beheer in één. De unified fabric die hierin zit, is een groot voordeel: het complete netwerk wordt aangestuurd door één apparaat, alle technieken komen hier samen. Daardoor heb je ook nog maar één netwerkaansluiting over, wat weer scheelt met kabels en netwerkkaarten en dus voeding en koeling. Het operationeel management is ook eenvoudiger en kosten en complexiteit vallen hierdoor lager uit. Deze UC-servers passen dan ook prima binnen Cisco s Data Center 3.0-strategie, die datacenters eenvoudiger en flexibeler wil maken. We zien veel klanten worstelen met de vraag: Hoe kom ik daar nu, in die wolk? Hoe kijkt u aan tegen het begrip cloud computing? Is dat de zoveelste IT-hype die wel weer overwaait of is er meer aan de hand? In de 25 jaar dat ik in de IT werk, zie je steeds weer dezelfde slingerbeweging: van centraal naar decentraal denken en weer terug. Dit zijn kennelijk kenmerkende golfbewegingen binnen de IT-industrie. Nu gaat die slinger met het cloud-denken weer in de richting van het centraal aanpakken van IT. Cloud computing leeft heel sterk in de markt. En we gáán ook naar een cloudmodel toe! De meeste van mijn collega s denken dat en ik ben er zelfs heilig van overtuigd. Het cloudmodel biedt namelijk grote voordelen: je kunt onder meer je assets, je hardware, veel beter benutten en diensten transparanter aanbieden. Maar voor we daar zijn, is er wel een cultuurverschuiving vereist. Vroeger plaatste een bedrijf zijn eigen servers in een datacenter met een eigen team erop, dat een hek om die servers zette en tegen iedereen die langsliep zei: Afblijven, deze hardware is van ons! Nu, met alle virtualisatietechnieken, speelt dat al veel minder: je kunt snel servers bij- of afschakelen, IT wordt steeds meer als een waterkraan die je verder open- of juist wat dichtdraait. We werken steeds meer via SLA s (service level agreements), de onderliggende architectuur wordt minder bepalend. Cloud computing gaat nog weer een stap verder, je plaatst als het ware alle hardware en services dus de hele IT in the cloud en wie die nodig heeft die roept maar. In hoeverre is cloud computing al realiteit? The future is now! En zo is het ook, want technisch zijn we er klaar voor. Cloud computing wordt al toegepast, zij het nog op heel kleine schaal. Denk onder meer aan Google s App Engine en Amazons Elastic Compute Cloud 2 (EC2) en Elastic Block Store (EBS). Maar in de markt bestaat veel verwarring over wat het begrip cloud precies inhoudt. Is het software-as-a-service, gecombineerd met ITas-a-service of platform-as-a-service? Is het grid computing? Servicegeoriënteerde architecturen (SOA s)? Kortom, er bestaat nog veel onduidelijkheid over het cloudmodel. We zien daarom veel klanten worstelen met de vraag: Hoe kom ik daar nu, in die wolk? Is virtualisatie alleen voldoende of komt er meer bij kijken? Het probleem is dat we vandaag een appel zijn en morgen een peer willen worden. Om die stap te maken, heb je niet alleen technologie nodig. Veel belangrijker en dat zien nogal wat mensen over het hoofd is dat je ook andere bedrijfsmodellen moet gaan hanteren. Je moet dus je organisatie anders inrichten om optimaal met een cloud te kunnen werken. Daarbij komt een stuk business modeling kijken, governance, dat soort zaken. Maar wie nu een datacenter from scratch inricht, kan al met het cloudmodel aan de gang en binnen vijftien minuten operationeel zijn. De techniek is er. Voor bestaande datacenters is dat veel complexer, vanwege de grote hoeveelheid legacy-techniek die daar is verzameld. Je kunt het ook parallel aanpakken: nieuwe diensten bied je direct vanuit de cloud aan, terwijl je het bestaande datacentrum in een lager tempo naar het cloudmodel migreert. Maar dat we naar het cloudmodel toegaan, staat voor mij wel vast! Wie nu een datacenter from scratch inricht, kan al met het cloudmodel aan de gang en binnen vijftien minuten operationeel zijn.

17 Management datacenterworks Ook tariefstructuren schrikken af Twijfels over beveiliging remt adoptie van de cloud Ferry Waterkamp is hoofdredacteur van DatacenterWorks hoewel cloud computing nog in de kinderschoenen staat, lijken de voordelen voor iedereen duidelijk. toch maakt een groot deel van de europese it-beslissers zich zorgen over de beveiliging van clouddiensten, zo blijkt uit een onderzoek dat is uitgevoerd in opdracht van de europese telecomdienstenleverancier colt. twijfels over de beveiliging blijkt de grootste hindernis te zijn bij de adoptie van de cloud. 17

18 Management In opdracht van Colt heeft Portio Research in augustus en september 2009 onderzoek gedaan onder bedrijven die cloud computing hebben geëvalueerd en vervolgens hebben geïmplementeerd of juist hebben afgezien van implementatie. De onderzoeksresultaten zijn gebaseerd op online en telefonische enquêtes onder 352 respondenten uit Frankrijk, Duitsland, België, Spanje, Portugal, Italië, Zweden Denemarken, Oostenrijk, Zwitserland, Verenigd Koninkrijk, Ierland en Nederland. De ondervraagden hadden aangegeven betrokken te zijn bij beslissingen over de aanschaf van technologie. 56% van de ondervraagde IT-beslissers bleek nog niet bekend te zijn met het fenomeen cloud computing. 77% van de Europese ondervraagden die wel bekend zijn met cloud computing hebben computingservices geïmplementeerd of overwegen implementatie ervan. Verder blijkt uit het onderzoek dat 68 % van de ondervraagden nog geen gebruikmaakt van clouddiensten vanwege twijfels over de beveiliging. Nederland scoorde hierbij iets lager dan gemiddeld; van de ondervraagde Nederlandse IT-beslissers gaf 60 % aan dat ze beveiliging zien als de belangrijkste hindernis voor het implementeren van clouddiensten. Het rapport laat tevens zien dat men zich zorgen maakt over de prestaties en betrouwbaarheid van clouddiensten (58 %), en dat het gebrek aan transparantie van de tariefstructuren bedrijven ervan weerhoudt om de diensten in te zetten. De angst om vast te zitten aan een bepaalde leverancier van clouddiensten lijkt erop te wijzen dat bedrijven de voorkeur geven aan een tariefstructuur op basis van gebruik. voordelen duidelijk De belangrijkste reden om wel gebruik te maken van clouddiensten is de behoefte vanaf elke locatie bij data en systemen te kunnen. Ook de beperking van risico s (62 %) en innovatie (57 %) worden als belangrijk gezien. De helft van de respondenten (50 %) gaf aan dat hosting en back-ups van kritieke bedrijfsgegevens de meest gebruikte en geëvalueerde clouddiensten zijn, terwijl 40 % aangaf dat de mogelijkheid financiële toepassingen en payroll- en kantoorapplicaties te kunnen gebruiken het belangrijkste voordeel van cloudcomputingservices zijn. Hoewel cloud computing nog in de kinderschoenen staat, lijken de voordelen voor iedereen duidelijk. 48 % van de ondervraagde CIO s vindt kostenverlaging het belangrijkste voordeel, 21 % denkt dat het belangrijkste doel is het aantal datacenters in eigen beheer te verminderen, en 29 % ziet het als een dienst die bedrijven een stap in de goede richting biedt om hun doelstellingen te behalen. onderzoeksresultaten nederland In Nederland verwacht tweederde van de ondervraagden de komende twaalf maanden een marginale stijging in het aantal cloudimplementaties. Bijna 73 % voorziet dat maximaal 40 % van het IT-budget voor komend jaar wordt besteed aan cloud computing. Daarbij blijven de belangrijkste zorgen: prestaties en betrouwbaarheid (73 %), integratie met interne applicaties (67 %) en beveiliging (60 %). Dit onderzoek laat zien dat beveiliging de belangrijkste zorg is voor CIO s die overwegen clouddiensten in te zetten, zegt Maggy Mc- Clelland, managing director van Colt Managed Services, die diensten levert vanuit negentien Europese datacentra. Klanten zijn terecht bezorgd wanneer ze cloudservices gebruiken, omdat ze eigenaar blijven van hun eigen data en daarvoor verantwoordelijk zijn. Het is aan de leveranciers van clouddiensten hun klanten vertrouwen te bieden en hen te informeren over de diensten, beveiliging en eigendomskwesties. Daarbij zijn meer transparantie en de dialoog met klanten aangaan zeer belangrijk. Enisa (European Network and Information Security Agency) levert volgens Colt een belangrijke bijdrage aan deze dialoog met de recente publicatie Cloud Computing: Benefits, risks and recommendations for information security. Hierin worden gedetailleerde, praktische tips en aanbevelingen gegeven over hoe om te gaan met de voordelen en risico s van gegevensbeveiliging van cloud computing.

19 datacenterworks Uit het onderzoek blijkt dat 68 % van de ondervraagden nog geen gebruikmaakt van clouddiensten vanwege twijfels over de beveiliging. beveiliging virtuele omgevingen Twijfels over de beveiliging van cloud computing worden ook veelvuldig geuit door de leveranciers van beveiligingsproducten. Dan gaat het vaak over de gebrekkige beveiliging van virtuele machines (VM) die de basis vormen van interne en externe cloudinfrastructuren. De acceptatie van virtualisatie is sterk gegroeid. Deze ontwikkeling brengt echter nieuwe risico s voor het datacenter met zich mee, zegt André Noordam, senior pre sales engineer bij beveiligingsspecialist Trend Micro. Slapende VM s zijn vaak onbeschermd, maar kunnen wel met virussen aan boord online komen, vervolgt Noordam. Een ander probleem volgens Noordam vormt het netwerkverkeer tussen virtuele machines. De traditionele beveiligingsproducten hebben geen zicht op virtuele omgevingen. In een virtuele omgeving heb je niets aan een netwerkgebaseerde IDS/IPS, zeker niet als je met VMotion machines verplaatst naar de virtuele cloud. Nids en Nips zijn blind voor intra-vm-verkeer. VM s in publieke clouds zijn bovendien onbeschermd. Daarbij komt dat het voor de huidige antivirusproducten onmogelijk is alle virtuele machines op een netwerk te scannen. De bestaande antivirusoplossingen zijn niet VM-aware, zegt Noordam. de bescherming van VMware-omgevingen. Core Protection for virtual machines is, zeg maar de antivirus voor VMware-omgevingen, legt Noordam uit. Dit product maakt gebruik van de VMsafe-API s en beveiligt zowel offline als actieve virtuele machines door updates te scannen en vast te leggen vanuit een afzonderlijke virtuele machine voorafgaande aan het scannen. Trend Micro Deep security is verkregen uit de overname van Third Brigade en biedt een firewall, IDS/IPS, virtual patching, integrity monitoring en log-inspectie. Het product kan zijn werk ook binnen een VMware ESX-omgeving doen. Begin 2010 wordt versie 7.5 van Deep security op de markt verwacht die ook Core Protection for virtual machines aan boord zal hebben. vmsafe Virtualisatiegrootmacht VMware hoopt de beveiliging van virtuele omgevingen naar een hoger niveau te tillen met VMsafe. VMware stelt daarbij de API s beschikbaar waarmee securityleveranciers producten kunnen bouwen die hun werk doen bovenop de hypervisor. VMsafe zorgt ervoor dat een virtuele omgeving even transparant is als een fysieke omgeving, stelt Noordam. Trend Micro heeft inmiddels twee producten op de markt voor 19

20 Koeling Duurzaam koelen van datacenter, deel 2 De techniek achter DataCenterKoeling Jo van de Pas is directeur van DataCenter Infra Solutions met datacenterkoeling kan een datacenter worden gekoeld met behulp van gewone buitenlucht en leidingwater. jo van de pas van datacenter infra solutions gaat dieper in op de gebruikte techniek en de verdere marktintroductie van het concept. Het patent pending DataCenterKoeling-koelconcept is gebaseerd op het principe van gedoceerde koeling met het ActiefKoeldak, aangevuld met koeling door directe buitenlucht en daarbij het vrij uit het datacenter laten ontsnappen van de door de ict-apparatuur opgewekte warmte. In afbeelding 1 is de werking van het koelconcept schematisch weergegeven. Het ActiefKoeldak (afbeelding 1) wordt vooraf gefabriceerd, wordt zonder overlast te bezorgen aan de bestaande omgeving boven op de 19 -kasten gelegd aan de zijde waar de ict-apparatuur de koellucht aanzuigt en vormt daarmee de dakafsluiting van de koudestraat. Links 1. Schematische weergave van de werking van het koelconcept met linksboven een foto van het ActiefKoeldak. 20

Introductie NPR 5313 Computerruimtes en datacenters -

Introductie NPR 5313 Computerruimtes en datacenters - Introductie NPR 5313 Computerruimtes en datacenters - Klimaatbeheersing Jaco Verheij Defensie Materieel Organisatie 09 oktober 2013 IVENT NC 381888 - Introductie NPR 5313 Computerruimtes en datacenters

Nadere informatie

Inventarisatie rapportage UMCs. dr. D.H. Harryvan Dirk.harryvan@mansystems.nl

Inventarisatie rapportage UMCs. dr. D.H. Harryvan Dirk.harryvan@mansystems.nl Inventarisatie rapportage UMCs dr. D.H. Harryvan Dirk.harryvan@mansystems.nl Agenda Introductie en doelstelling Rapportage Conclusies en advies Discussie Introductie en Doelstelling Wat Onderzoek in het

Nadere informatie

hoogwaardige IaaS Cloudoplossingen

hoogwaardige IaaS Cloudoplossingen hoogwaardige IaaS Cloudoplossingen Exclusieve partnership Cloudleverancier NaviSite is als onderdeel van mediaconglomeraat Time Warner Cable één van de grootste wereldwijde providers van enterprise class

Nadere informatie

Introductie Overwegingen bij het gebruik van PUE In de meting op te nemen elementen Ontwerp gebaseerd op volledige capaciteit Toepassing van PUE

Introductie Overwegingen bij het gebruik van PUE In de meting op te nemen elementen Ontwerp gebaseerd op volledige capaciteit Toepassing van PUE PUE Het is algemeen geaccepteerd dat er iets moet gebeuren om het energieverbruik en de CO2-uitstoot van datacenters terug te dringen. Er is immers nu al sprake van een significant energieverbruik en een

Nadere informatie

Wat is de cloud? Cloud computing Cloud

Wat is de cloud? Cloud computing Cloud The Cloud Agenda Wat is de cloud? Ontwikkelingen en trends in de markt Bedrijfsstrategie Voordelen en vraagtekens Werken in de cloud: Hoe? Veiligheid & privacy Toepasbaarheid in breder verband Demo Borrel

Nadere informatie

Cloud Ready Datacenters

Cloud Ready Datacenters Cloud Ready Datacenters Door Kurt Glazemakers, CTO Terremark Europe November 2010 1 Inleiding Cloud computing heeft op verschillende niveaus invloed op de inrichting van een datacenter. Met als aanjager

Nadere informatie

Bring it To The Cloud

Bring it To The Cloud Whitepaper Imtech ICT Communication Solutions, Rivium Boulevard 41 2909 LK Capelle a/d IJssel T +31 88 988 96 00, info.cs@imtech.nl, www.imtech-ict.nl/cs Imtech Voor organisaties is de keuze over hoe

Nadere informatie

Ketenmaatregelen in de ICT branche Case 3: Datacenters

Ketenmaatregelen in de ICT branche Case 3: Datacenters Ketenmaatregelen in de ICT branche Case 3: Datacenters Status: Defintief Betrokkenen: Frerik van de Pas Michiel Cuijpers Lieke van Rossum Joost van Capellen Agentschap NL ICT Office BECO BECO BECO Rotterdam,

Nadere informatie

Cloud Computing, een inleiding. ICT Accountancy & Financials congres 2013: Cloud computing en efactureren. Jan Pasmooij RA RE RO: jan@pasmooijce.

Cloud Computing, een inleiding. ICT Accountancy & Financials congres 2013: Cloud computing en efactureren. Jan Pasmooij RA RE RO: jan@pasmooijce. Cloud Computing, een inleiding ICT Accountancy & Financials congres 2013: Cloud computing en efactureren 10 december 2013 Jan Pasmooij RA RE RO: jan@pasmooijce.com 10 december 2013 1 Kenmerken van Cloud

Nadere informatie

Waar moet u op letten bij het kiezen van een datacenter! it starts here

Waar moet u op letten bij het kiezen van een datacenter! it starts here kiezen van een datacenter! it starts here Inleiding Wanneer gekozen wordt voor een extern datacenter, dan wordt er vaak eerst gekeken naar een datacenter dat dicht in de buurt ligt. Dit is eenmaal makkelijk

Nadere informatie

De cloud die gebouwd is voor uw onderneming.

De cloud die gebouwd is voor uw onderneming. De cloud die gebouwd is voor uw onderneming. Dit is de Microsoft Cloud. Elke onderneming is uniek. Van gezondheidszorg tot de detailhandel, van fabricage tot financiële dienstverlening: geen twee ondernemingen

Nadere informatie

CENTRIC MAGAZINE ICT INFRA STRUCTUREN. Opening nieuw kantoor. door virtualisatie. datacenters met zeer hoge snelheid

CENTRIC MAGAZINE ICT INFRA STRUCTUREN. Opening nieuw kantoor. door virtualisatie. datacenters met zeer hoge snelheid CENTRIC MAGAZINE ICT INFRA STRUCTUREN JAARGANG 7, NUMMER 3, RAVU: Business Intelligence is een proces Opening nieuw kantoor Moordrecht Saxion bespaart fors door virtualisatie Glasvezelring verbindt datacenters

Nadere informatie

Alles in de cloud: bent u er al klaar voor? Whitepaper OGD ict-diensten. Alles in de cloud: bent u er al klaar voor? Whitepaper OGD ict-diensten

Alles in de cloud: bent u er al klaar voor? Whitepaper OGD ict-diensten. Alles in de cloud: bent u er al klaar voor? Whitepaper OGD ict-diensten Alles in de cloud: bent u er al klaar voor? Whitepaper OGD ict-diensten Alles in de cloud: bent u er al klaar voor? Whitepaper OGD ict-diensten 1 Cloudcomputing is populair, en niet zonder reden. Clouddiensten

Nadere informatie

nergiebesparing in de ICT

nergiebesparing in de ICT nergiebesparing in de ICT Een koud kunstje? 10 April Green IT Energy Solutions Niels Sijpheer 3671 Meter (Q=m.g.h) 100 kg massa en 1 kwh arbeid: Hoe hoog kom ik? A Minder dan100 meter B Tussen 100 en 1000

Nadere informatie

Garandeer de continuïteit van uw dienstverlening

Garandeer de continuïteit van uw dienstverlening Whitepaper Garandeer de continuïteit van uw dienstverlening Hoe voorkomt u downtime? Hoe vermindert u de impact als het toch optreedt? Hoe bent u zo snel mogelijk weer online? INHOUD» Technische mogelijkheden»

Nadere informatie

Van Virtualisatie naar Cloud Computing De roadmap voor de toekomst?

Van Virtualisatie naar Cloud Computing De roadmap voor de toekomst? Van Virtualisatie naar Cloud Computing De roadmap voor de toekomst? Louis Joosse Principal Consultant Alle intellectuele eigendomsrechten met betrekking tot de inhoud van of voortvloeiende uit dit document

Nadere informatie

ING stapt over naar de cloud. Rolf Zaal

ING stapt over naar de cloud. Rolf Zaal ING stapt over naar de cloud Rolf Zaal ING stapt over naar de cloud Lagere kosten en kortere doorlooptijden zonder datacentrum 11 september 2012 Rolf Zaal ING zet in rap tempo haar datacentra buiten de

Nadere informatie

Vervang uw verouderde hardware

Vervang uw verouderde hardware Whitepaper Vervang uw verouderde hardware Dedicated of Cloud? Alles over virtualisatie. Wat is het, hoe werkt het en wat zijn de voordelen? INHOUD» Wat is virtualisatie?» Wat is een Virtual Server?» Besparen

Nadere informatie

Janjoris van der Lei. Gedelegeerd bestuurder LCP nv. E-governement oplossingen Cloud infrastructure provider Datacenter uitbater.

Janjoris van der Lei. Gedelegeerd bestuurder LCP nv. E-governement oplossingen Cloud infrastructure provider Datacenter uitbater. Janjoris van der Lei Gedelegeerd bestuurder LCP nv E-governement oplossingen Cloud infrastructure provider Datacenter uitbater Start Overzicht probleem Deel oplossingen Toekomstige oplossingen Wat doen

Nadere informatie

Partneren met een Cloud broker

Partneren met een Cloud broker Partneren met een Cloud broker Vijf redenen om als reseller te partneren met een Cloud broker Introductie Cloud broker, een term die je tegenwoordig vaak voorbij hoort komen. Maar wat is dat nu precies?

Nadere informatie

Green Community Cloud voor Onderwijs en Onderzoek

Green Community Cloud voor Onderwijs en Onderzoek Green Community Cloud voor Onderwijs en Onderzoek Ir. Eric Heemskerk Vancis BV SARA en Vancis SARA BV heeft een nationale rol als Supercomputer en e-science Support Center voor Onderwijs en Wetenschap.

Nadere informatie

Netwerken, telefoondiensten en telefoonapparatuur

Netwerken, telefoondiensten en telefoonapparatuur Milieucriteria voor het maatschappelijk verantwoord inkopen van Netwerken, telefoondiensten en 1. Scope/afbakening Dit document behandelt drie ICT-gerelateerde productgroepen tegelijk. Deze productgroepen

Nadere informatie

White Paper - Quality as a Service & Waarom de Cloud? CeneSam, Februari 2014

White Paper - Quality as a Service & Waarom de Cloud? CeneSam, Februari 2014 White Paper - Quality as a Service & Waarom de Cloud? CeneSam, Februari 2014 Executive summary Cloud computing is een veelgehoorde term. Cloud computing is geen architectuurconcept maar een manier om een

Nadere informatie

IT beheer: zelf doen is geen optie meer. Ed Holtzer Jurian Burgers

IT beheer: zelf doen is geen optie meer. Ed Holtzer Jurian Burgers IT beheer: zelf doen is geen optie meer Ed Holtzer Jurian Burgers Het leven is te kort om zelf iets te doen wat men tegen betaling ook door anderen kan laten verrichten. William Somerset Maugham Engels

Nadere informatie

Cloud adoptie in Europa:

Cloud adoptie in Europa: Public Briefing / Maart 2015 Cloud adoptie in Europa: Angst voor onveiligheid en gebrek aan kennis temperen implementaties Door: Maurice van der Woude 1 In december 2014 heeft EuroStat, een orgaan van

Nadere informatie

DE BUSINESS CASE VOOR DE ASP OPLOSSING VAN CRM RESULTANTS VOOR ONDERWIJSINSTELLINGEN

DE BUSINESS CASE VOOR DE ASP OPLOSSING VAN CRM RESULTANTS VOOR ONDERWIJSINSTELLINGEN DE BUSINESS CASE VOOR DE ASP OPLOSSING VAN CRM RESULTANTS VOOR ONDERWIJSINSTELLINGEN Inleiding CRM Resultants biedt aan haar klanten de keuze om Microsoft Dynamics CRM in huis te installeren, of om de

Nadere informatie

Datacenter Netwerk Trends in Nederland. Peter Vermeulen Pb7 Research

Datacenter Netwerk Trends in Nederland. Peter Vermeulen Pb7 Research Datacenter Netwerk Trends in Nederland Peter Vermeulen Pb7 Research Agenda Over het onderzoek Impact van IT trends op het datacenter Investeren in het datacentrum van morgen Visie en draagvlak Conclusies

Nadere informatie

Onze gedifferentieerde benadering tot de Intelligent Workload Management markt

Onze gedifferentieerde benadering tot de Intelligent Workload Management markt Onze gedifferentieerde benadering tot de Intelligent Workload Management markt de markt 1 het IT-landschap is aan het veranderen De risico's en uitdagingen van computerservices in meerdere omgevingen moeten

Nadere informatie

BELTUG Paper. Datacenters in België

BELTUG Paper. Datacenters in België BELTUG Paper Datacenters in België November 2014 Datacenters in België Inhoud 1 Het belang van datacenters... 3 2 Het aanbod aan datacenters in België... 3 3 Gevolgen van het exporteren van toepassingen

Nadere informatie

hardware; apc; datacenter; infrastructure; operations; DCIM; management; Data Center Infrastructure Management; schneider electric

hardware; apc; datacenter; infrastructure; operations; DCIM; management; Data Center Infrastructure Management; schneider electric Asset 1 van 5 De juiste DCIM tools voor uw datacentrum Gepubliceerd op 19 august 2014 In deze paper wordt door middel van subsets, subsystemen en functies een classificatiesysteem voorgesteld om kritische

Nadere informatie

Naar de cloud: drie praktische scenario s. Zet een applicatiegerichte cloudinfrastructuur op. whitepaper

Naar de cloud: drie praktische scenario s. Zet een applicatiegerichte cloudinfrastructuur op. whitepaper Naar de cloud: drie praktische scenario s Zet een applicatiegerichte cloudinfrastructuur op whitepaper Naar de cloud: drie praktische scenario s Veel bedrijven maken of overwegen een transitie naar de

Nadere informatie

Remote maintenance 4.0

Remote maintenance 4.0 Locatie A Locatie B Remote maintenance 4.0 Onderwerpen 1 2 3 Uitleg Remote maintenance 4.0 Verschillende manieren van Remote maintenance Remote maintenance als een service 4 Twee voorbeelden van mogelijke

Nadere informatie

Omarm de cloud. Een onderzoek naar de acceptatie van cloud computing onder Europese MKB s

Omarm de cloud. Een onderzoek naar de acceptatie van cloud computing onder Europese MKB s Omarm de cloud Een onderzoek naar de acceptatie van cloud computing onder Europese MKB s Introductie Cloud computing symboliseert een grote verschuiving in de manier waarop ITdiensten worden geleverd binnen

Nadere informatie

Pilot Benchmarking Groene ICT. 01 januari 2012 31 december 2012

Pilot Benchmarking Groene ICT. 01 januari 2012 31 december 2012 Pilot Benchmarking Groene ICT 01 januari 2012 31 december 2012 1 Agenda - Branchescan 2010 & 2011 - Vervolg 2012 - Opzet en Planning - Deelname en aanmelding 2 BRANCHESCAN 2010 3 Branchescan 2010 -uitkomst

Nadere informatie

Verras uw business-collega s met een IT-sixpack

Verras uw business-collega s met een IT-sixpack Hybride-cloudaanpak Verras uw business-collega s met een IT-sixpack De CIO staat steeds meer onder druk: enerzijds vragen uw businesscollega s een s nellere en meer flexibele dienstverlening, anderzijds

Nadere informatie

Software Defined Datacenter Visie van Cisco. Erwin uit de Bos Datacenter Strategie Specialist NL euitdebo@cisco.com Versie: 5 februari 2015

Software Defined Datacenter Visie van Cisco. Erwin uit de Bos Datacenter Strategie Specialist NL euitdebo@cisco.com Versie: 5 februari 2015 Software Defined Datacenter Visie van Cisco Erwin uit de Bos Datacenter Strategie Specialist NL euitdebo@cisco.com Versie: 5 februari 2015 Tomorrow Starts Here. Make amazing things happen by connecting

Nadere informatie

Executive Briefing Managing Data Center Performance 2013 en verder

Executive Briefing Managing Data Center Performance 2013 en verder Managing Data Center Performance 2013 en verder Voor bedrijven in het economische gebied EMEA is de grootste uitdaging bij de exploitatie van hun rekencentra het zorgen voor de beschikbaarheid van services

Nadere informatie

Digital Independence. Plan Today to be ready for Tomorrow. Grip op uw continuïteit! Information Security and Continuity Services

Digital Independence. Plan Today to be ready for Tomorrow. Grip op uw continuïteit! Information Security and Continuity Services Digital Independence Grip op uw continuïteit! Plan Today to be ready for Tomorrow Information Security and Continuity Services Digital Independence Grip op uw continuïteit! Weet u welke risico s uw bedrijf

Nadere informatie

Fors besparen op uw hostingkosten

Fors besparen op uw hostingkosten Whitepaper Fors besparen op uw hostingkosten Hoe kunt u een kostenvoordeel behalen zonder dat dat ten koste gaat van de kwaliteit van uw dienstverlening? INHOUD» De hostingmarkt» Cloud technologie» Uitbesteden

Nadere informatie

Asset 1 van 5. Consumerisation of IT vraagt andere aanpak beheer. Gepubliceerd op 1 march 2014

Asset 1 van 5. Consumerisation of IT vraagt andere aanpak beheer. Gepubliceerd op 1 march 2014 Asset 1 van 5 Consumerisation of IT vraagt andere aanpak beheer Gepubliceerd op 1 march 2014 De grenzen tussen werk en privé vervagen en steeds vaker wordt technologie van thuis op het werk gebruikt. Bring

Nadere informatie

Kijken, kiezen, maar wat te kopen?

Kijken, kiezen, maar wat te kopen? Kijken, kiezen, maar wat te kopen? 15 aandachtspunten bij overgang naar de cloud Cloud biedt voor veel organisaties de mogelijkheid om te innoveren zonder hoge investeringen. Zowel Telecom providers als

Nadere informatie

Smart Factory: Voordelen communicatieve infrastructuur

Smart Factory: Voordelen communicatieve infrastructuur Smart Factory: Voordelen communicatieve infrastructuur Wereldwijde veranderingen vereisen nieuwe manieren van denken en doen op het gebied van wereldwijde megatrends Demografische veranderingen Globale

Nadere informatie

Dromen, durven, doen, samen doen

Dromen, durven, doen, samen doen Overheids-DataCenter Noord-Nederland Dromen, durven, doen, samen doen Henk Bultje Projectmanager ODC-Noord Roelof Moraal Projectmanager RDW Aanleiding Samenwerking Noord versus Programma consolidatie

Nadere informatie

Vraagstelling: wanneer en hoe

Vraagstelling: wanneer en hoe Vraagstelling: wanneer en hoe In opdracht van AgentschapNL heeft TNO het volgende onderzocht: 1. Wanneer is een cloud oplossing groen?! Wat is een groene cloud?! Welke factoren zijn hierbij van belang?

Nadere informatie

De Omslag in het ICT onderwijs: Duurzaamheid voor Systeembeheerders

De Omslag in het ICT onderwijs: Duurzaamheid voor Systeembeheerders De Omslag in het ICT onderwijs: Duurzaamheid voor Systeembeheerders Henk Plessius Hogeschool Utrecht Samenvatting Duurzaamheid speelt een steeds belangrijkere rol in onze hedendaagse samenleving. De Hogeschool

Nadere informatie

Cloud Computing. -- bespiegelingen op de cloud -- MKB Rotterdam, 10 november 2015. Opvallend betrokken, ongewoon goed

Cloud Computing. -- bespiegelingen op de cloud -- MKB Rotterdam, 10 november 2015. Opvallend betrokken, ongewoon goed Cloud Computing -- bespiegelingen op de cloud -- MKB Rotterdam, 10 november 2015 Opvallend betrokken, ongewoon goed Agenda Inleiding Mijn achtergrond Over Innvolve Cloud Computing Overwegingen Afsluiting

Nadere informatie

DICHTBIJ EN BETROUWBAAR Een betrouwbaar, milieubewust en innovatief datacentrum bij u in de regio.

DICHTBIJ EN BETROUWBAAR Een betrouwbaar, milieubewust en innovatief datacentrum bij u in de regio. DICHTBIJ EN BETROUWBAAR Een betrouwbaar, milieubewust en innovatief datacentrum bij u in de regio. EEN UITERST MODERN EN KLANTVRIENDELIJK DATACENTRUM. Gelegen op een perfecte locatie tussen Groningen en

Nadere informatie

EIGENSCHAPPEN CONVERGED HARDWARE

EIGENSCHAPPEN CONVERGED HARDWARE EIGENSCHAPPEN CONVERGED HARDWARE Eigenschappen Converged Hardware 1 van 8 Document Informatie Versie Datum Omschrijving Auteur(s) 0.1 29-09-2015 Draft Remco Nijkamp 0.2 29-09-2015 Volgende Versie opgesteld

Nadere informatie

FHI IT ROOM INFRA 2009

FHI IT ROOM INFRA 2009 FHI IT ROOM INFRA 2009 Rittal Energiebesparende koelsystemen Elbert Raben Product Manager Cito Benelux Holding Opgericht in 1978 280 werknemers in de Benelux Financieel-, automatiseringsen personeelsmanagement

Nadere informatie

Green IT GDC. Henk Veldwijk Technisch Consultant 29 Juni Lelystad

Green IT GDC. Henk Veldwijk Technisch Consultant 29 Juni Lelystad Green IT GDC Henk Veldwijk Technisch Consultant 29 Juni Lelystad Waarom? Green IT Fossiele energievoorraden zijn ongelijk verdeeld! Noord-Amerika 9 10 17 Er dreigen tekorten. Europa en Eurazië 62 306 Azië

Nadere informatie

Jos Witteveen Wat komt er kijken bij Clouddiensten voor de Zorg? 29 oktober 2013

Jos Witteveen Wat komt er kijken bij Clouddiensten voor de Zorg? 29 oktober 2013 Jos Witteveen Wat komt er kijken bij Clouddiensten voor de Zorg? 29 oktober 2013 Wat en wie is Andarr? Wij zijn dé partner voor waardevaste ICT transities / migraties. Wij helpen organisaties om blijvend

Nadere informatie

Dynamic infrastructure. Expertvisie: In vijf stappen naar een dynamische it-infrastructuur

Dynamic infrastructure. Expertvisie: In vijf stappen naar een dynamische it-infrastructuur Expertvisie: In vijf stappen naar een dynamische it-infrastructuur Expertvisie: In vijf stappen naar een dynamische it-infrastructuur We behandelen in dit document de 5 stappen naar een dynamische it-infrastructuur:

Nadere informatie

Cloud Computing. Broodje IT: Cloud Computing. Agenda:

Cloud Computing. Broodje IT: Cloud Computing. Agenda: Broodje IT: Cloud Computing Agenda: Welkomstwoord door Jan Mudde Breedband Drechtsteden door Wico Lunch Cloud Computing door William Geluk Cloud Computing Agenda Opening (Jan Mudde) Breedband Drechtsteden

Nadere informatie

REFERENCE CASE PZ GLM: VIRTUALISATIE ADMINISTRATIEF NETWERK

REFERENCE CASE PZ GLM: VIRTUALISATIE ADMINISTRATIEF NETWERK REFERENCE CASE PZ GLM: VIRTUALISATIE ADMINISTRATIEF NETWERK 10 Mei 2016 AGENDA LoB ICT Solutions: Wie zijn wij en wat doen wij? Behoeften van PZ GLM Oplossing voor de behoeften Voorgestelde oplossing Voordelen

Nadere informatie

Datacenterkoeling zonder F-gassen: uw data center het gehele (!) jaar compressorloos geklimatiseerd. Spreker: Marius Klerk

Datacenterkoeling zonder F-gassen: uw data center het gehele (!) jaar compressorloos geklimatiseerd. Spreker: Marius Klerk Datacenterkoeling zonder F-gassen: uw data center het gehele (!) jaar compressorloos geklimatiseerd Spreker: Marius Klerk ZONDER F-GASSEN STAAT UW DATACENTER STIL! F-gassen? gefluoreerde broeikasgassen,

Nadere informatie

Hoe maak ik mijn datacenterinfrastructuur cloud ready? Door: Bart Nieuwenhuis

Hoe maak ik mijn datacenterinfrastructuur cloud ready? Door: Bart Nieuwenhuis Hoe maak ik mijn datacenterinfrastructuur cloud ready? Door: Bart Nieuwenhuis Application: Data Center Fire Pump Controller Chillers Surge Protection Automatic Transfer Switch Uninterruptible Power Supplies

Nadere informatie

Zet de volgende stap in bedrijfsinnovatie met een Open Network Environment

Zet de volgende stap in bedrijfsinnovatie met een Open Network Environment Overzicht van oplossingen Zet de volgende stap in bedrijfsinnovatie met een Open Network Environment Wat u leert De opkomst van nieuwe technologieën zoals cloud, mobiliteit, sociale media en video die

Nadere informatie

Security risk: Ik heb maar circa 20 minuten om u bij te praten Facility meets IT

Security risk: Ik heb maar circa 20 minuten om u bij te praten Facility meets IT Security risk: Ik heb maar circa 20 minuten om u bij te praten Facility meets IT 11 mei 2006 Tom Visser Sales consultant Waarom een meeting? Facility meets IT? Ze spreken beide Nederlands; maar verstaan

Nadere informatie

Profiteer van veranderende technologieën

Profiteer van veranderende technologieën Profiteer van veranderende technologieën Lees hoe Managed Services Providers u kunnen helpen profiteren van de nieuwste ontwikkelingen Uitdagingen en kansen in veranderende technologieën Ontwikkelingen

Nadere informatie

Intern (On-Premise) Co-Location Infrastructure-as-a-Service (IaaS) Platform-as-a-Service (PaaS)

Intern (On-Premise) Co-Location Infrastructure-as-a-Service (IaaS) Platform-as-a-Service (PaaS) Tot een aantal jaren geleden was het redelijk vanzelfsprekend om in een gebouw met een groot aantal werkplekken een eigen serverruimte te maken. Dit heeft nog steeds een aantal voordelen. Vandaag de dag

Nadere informatie

BRAIN FORCE THE JOURNEY TO THE CLOUD. Ron Vermeulen Enterprise Consultant

BRAIN FORCE THE JOURNEY TO THE CLOUD. Ron Vermeulen Enterprise Consultant BRAIN FORCE THE JOURNEY TO THE CLOUD Ron Vermeulen Enterprise Consultant BRAIN FORCE Europe Europese Professional Services Provider Consultancy, Projects & Solutions, Staffing Belangrijkste Partnerships

Nadere informatie

Agenda. 1. Introductie CIBER. 2. Visie Cloud Services. 4. Hoe kan CIBER hepen. 2 Titel van de presentatie

Agenda. 1. Introductie CIBER. 2. Visie Cloud Services. 4. Hoe kan CIBER hepen. 2 Titel van de presentatie CIBER Nederland BV Agenda SURF 1. Introductie CIBER 2. Visie Cloud Services 3. Visiei Position Paper Beliefs 4. Hoe kan CIBER hepen 2 Titel van de presentatie 1. Introductie CIBER Nederland? Feiten en

Nadere informatie

Whitepaper. Cloud Computing. Computication BV 2013. Alleen naar cloud bij gewenste flexibiliteit

Whitepaper. Cloud Computing. Computication BV 2013. Alleen naar cloud bij gewenste flexibiliteit Whitepaper Cloud Computing 1 Computication BV 2013 Nu we op de toppen van de hypecyclus van cloud computing zijn beland, lijkt iedereen te denken dat deze vorm van automatisering zaligmakend is. Het is

Nadere informatie

Vergroening Kennisnet Cloud

Vergroening Kennisnet Cloud Vergroening Kennisnet Cloud Have your cake and eat it too Dirk Linden 30 januari 2014 Inleiding / Aanleiding Aanbesteding Kennisnet Housing en Hosting 2013 Nieuwbouw aangegrepen door Vancis en Kennisnet

Nadere informatie

5 CLOUD MYTHES ONTKRACHT

5 CLOUD MYTHES ONTKRACHT 5 CLOUD MYTHES ONTKRACHT Na enkele jaren ervaring met de cloud, realiseren zowel gebruikers als leveranciers zich dat enkele van de vaakst gehoorde mythes over cloud computing eenvoudigweg... niet waar

Nadere informatie

Is internet een klimaatkiller?

Is internet een klimaatkiller? Is internet een klimaatkiller? IT is deel van het probleem... maar vooral ook van de oplossing dr. ir. A. Osseyran Directeur SARA Reken en Netwerkdiensten Meer dan 1.5 miljard mensen zijn online vandaag!

Nadere informatie

Seize the cloud?! Seminar Aviodrome, Lelystad 23 maart 2011

Seize the cloud?! Seminar Aviodrome, Lelystad 23 maart 2011 Seize the cloud?! Seminar Aviodrome, Lelystad 23 maart 2011 Cloud computing Waar begin je aan? Piloot Martin van den Berg, Sogeti NL 3 Agenda 4 Kijkje achter de wolken Yes, het werken in de cloud heeft

Nadere informatie

zorgeloos werken in de cloud

zorgeloos werken in de cloud metacom cloud functionele mogelijkheden zorgeloos werken in de cloud vanmeijel.nl bouwen kan simpeler Metacom is één van de meest bedrijfskritische applicaties binnen uw organisatie. De beschikbaarheid,

Nadere informatie

DUURZAAM HOSTEN, PROVIDERS GOING GREEN

DUURZAAM HOSTEN, PROVIDERS GOING GREEN DUURZAAM HOSTEN, PROVIDERS GOING GREEN Duurzame energie, duurzaam beleggen en duurzaam ondernemen. De interesse in producten en diensten die geen schade toebrengen aan mens en milieu is enorm toegenomen.

Nadere informatie

Introductie NPR 5313 Computerruimtes en datacenters -

Introductie NPR 5313 Computerruimtes en datacenters - Introductie NPR 5313 Computerruimtes en datacenters - 5.5:Eisen en classificatie Energie-efficiëntie Niek van der Pas A Group Brand Doelstellingen duurzaamheid, vanuit milieuoogpunt maatschappelijk verantwoord

Nadere informatie

Meerdere clouds samensmeden tot één grote, hybride omgeving

Meerdere clouds samensmeden tot één grote, hybride omgeving Cloud of Clouds Meerdere clouds samensmeden tot één grote, hybride omgeving whitepaper CUSTOM 1 Bedrijven maken steeds vaker gebruik van meerdere clouddiensten, omdat ze aan iedereen in de organisatie

Nadere informatie

IBM; dataopslag; storage; infrastructuur; analytics; architectuur; big data

IBM; dataopslag; storage; infrastructuur; analytics; architectuur; big data Asset 1 van 10 Big Data Analytics voor Dummies Gepubliceerd op 30 june 2014 Gelimiteerde editie van de populaire Dummies-reeks, speciaal voor managers. Het boek legt uit waarom Big Data Analytics van cruciaal

Nadere informatie

Factsheet CLOUD DESIGN Managed Services

Factsheet CLOUD DESIGN Managed Services Factsheet CLOUD DESIGN Managed Services CLOUD DESIGN Managed Services We ontwerpen flexibele en kosteneffectieve cloud-architecturen als fundament voor uw digitale platform(en). De ontwikkelingen binnen

Nadere informatie

PUBLIEKE, PRIVATE OF HYBRIDE CLOUD?

PUBLIEKE, PRIVATE OF HYBRIDE CLOUD? North Trade Building Noorderlaan 133/8 B-2030 Antwerpen T +32 (0) 3 275 01 60 F +32 (0) 3 275 01 69 www.nucleus.be PUBLIEKE, PRIVATE OF HYBRIDE CLOUD? HOE MAAK IK DE KEUZE? NUCLEUS Hosting Solution Builder

Nadere informatie

Welkom ACHTER ELK SUCCES SCHUILT EEN GOED COMPUTERPLAN

Welkom ACHTER ELK SUCCES SCHUILT EEN GOED COMPUTERPLAN Welkom ACHTER ELK SUCCES SCHUILT EEN GOED COMPUTERPLAN Léon Sigo Directeur ComputerPlan ACHTER ELK SUCCES SCHUILT EEN GOED COMPUTERPLAN Onze organisatie Sinds 1982 32 jaar ICT ervaring 50 medewerkers Meer

Nadere informatie

Agenda 26-4-2009. Wat zijn de gevolgen van Cloud en Gridcomputing voor de gebruikersorganisatie en de beheersfunctie.

Agenda 26-4-2009. Wat zijn de gevolgen van Cloud en Gridcomputing voor de gebruikersorganisatie en de beheersfunctie. Wat zijn de gevolgen van Cloud en Gridcomputing voor de gebruikersorganisatie en de beheersfunctie. John Lieberwerth Agenda Even voorstellen Cloud Computing De tien Plagen Gebruikersorganisatie en ICT

Nadere informatie

Cloud Computing. Definitie. Cloud Computing

Cloud Computing. Definitie. Cloud Computing Cloud Computing Definitie In de recente literatuur rond Cloud Computing zijn enorm veel definities te vinden die het begrip allemaal op een verschillende manier omschrijven. Door deze diversiteit zijn

Nadere informatie

RICON HOUSING SOLUTIONS. Luchtstroomoptimalisatie

RICON HOUSING SOLUTIONS. Luchtstroomoptimalisatie V RICON HOUSING SOLUTIONS Luchtstroomoptimalisatie Door het optimaliseren van luchtstromen in het datacenter valt veel energiewinst te behalen zonder kapitaalintensieve investeringen te doen. Er is alleen

Nadere informatie

Frank Krommenhoek. Smart LED

Frank Krommenhoek. Smart LED Frank Krommenhoek Smart LED Achtergrond Agenda Trends in (LED) verlichting Concept Smart LED Case Total Smart Building ICT neemt een steeds belangrijkere rol in als backbone van de organisatie ook voor

Nadere informatie

Asset 1 van 17. Mobile Application Management en security. Gepubliceerd op 18 april 2015

Asset 1 van 17. Mobile Application Management en security. Gepubliceerd op 18 april 2015 Asset 1 van 17 Mobile Application Management en security Gepubliceerd op 18 april 2015 Veel organisaties hebben de afgelopen jaren hun eigen mobiele enterprise apps ontwikkeld. De data hierin is potentieel

Nadere informatie

MASTERCLASS MOBILE DEVICE SECURITY CLOUD COMPUTING, SMARTPHONES, EN SECURITY

MASTERCLASS MOBILE DEVICE SECURITY CLOUD COMPUTING, SMARTPHONES, EN SECURITY MASTERCLASS MOBILE DEVICE SECURITY CLOUD COMPUTING, SMARTPHONES, EN SECURITY Hans Breukhoven BlinkLane Consulting 18 September 2012 2 Wie ben ik? Partner bij BlinkLane Consulting Interim IT-manager & adviseur

Nadere informatie

Een dag uit het leven van een Cloud consument Stefan Willems, Architect @ Platani Marcel Steenman, Consultant @ Platani

Een dag uit het leven van een Cloud consument Stefan Willems, Architect @ Platani Marcel Steenman, Consultant @ Platani Een dag uit het leven van een Cloud consument Stefan Willems, Architect @ Platani Marcel Steenman, Consultant @ Platani any any any online Cloud Het Nieuwe Werken Het Nieuwe Gezin biedt een

Nadere informatie

Ubuntu Release Party welkom @ XTG 11/23/12 1

Ubuntu Release Party welkom @ XTG 11/23/12 1 Ubuntu Release Party welkom @ XTG 11/23/12 1 Welkom! Xpert in virtualization technology Kenniscentrum op gebied van virtualisatie: VMware, Citrix, Linux Microsoft... LPI Approved Training Partner Guru

Nadere informatie

Datacenters. Whitepaper. van een systeemgeoriënteerde naar een servicegeoriënteerde infrastructuur

Datacenters. Whitepaper. van een systeemgeoriënteerde naar een servicegeoriënteerde infrastructuur Whitepaper Datacenters van een systeemgeoriënteerde naar een servicegeoriënteerde infrastructuur T +31 10 447 76 00, info.cs@imtech.nl, www.imtech.nl/cs 1.0 Introductie Alleen organisaties die flexibel

Nadere informatie

Cloudsourcing onder Architectuur. Martin van den Berg Serviceline Manager Architectuur Sogeti Nederland 13 oktober 2011

Cloudsourcing onder Architectuur. Martin van den Berg Serviceline Manager Architectuur Sogeti Nederland 13 oktober 2011 Cloudsourcing onder Architectuur Martin van den Berg Serviceline Manager Architectuur Sogeti Nederland 13 oktober 2011 Architectuur en de Cloud 1. Heb je architectuur harder nodig als je services uit de

Nadere informatie

Uw IT, onze business

Uw IT, onze business Techniek gaat prima samen. Uw IT, onze business Hoogendoorn IT Services biedt vele mogelijkheden om de kantoorautomatisering van bedrijven te beheren, optimaal te laten functioneren of het bedrijf zelfs

Nadere informatie

Onverwachte voordelen van Server Virtualisatie

Onverwachte voordelen van Server Virtualisatie Onverwachte voordelen van Server Virtualisatie Ronald van Vugt NetWell ronald@netwell.info www.netwell.info Herkent u dit? Of u vandaag nog twee servers beschikbaar wilt stellen Geen goede testomgeving

Nadere informatie

BCM en de Cloud. CSA-nl 10 april 2012 André Koot

BCM en de Cloud. CSA-nl 10 april 2012 André Koot BCM en de Cloud CSA-nl 10 april 2012 André Koot info@i3advies.nl Twitter: @meneer Agenda Cloud Risico's Maatregelen 1. Cloud Cloud omnipresent Wereldwijd alle grote aanbieders Volop management aandacht

Nadere informatie

D. Deijs. Gebouwautomatisering voor u!

D. Deijs. Gebouwautomatisering voor u! D. Deijs Gebouwautomatisering voor u! Agenda Introductie Regel Partners Case Hogeschool Rotterdam Applicatie software op één locatie Beheer van Software Afstandbeheer GBS optimaliseren & duurzaam automatiseren

Nadere informatie

Ed Holtzer Algemeen Manager Ictivity Managed Services

Ed Holtzer Algemeen Manager Ictivity Managed Services Ed Holtzer Algemeen Manager Ictivity Managed Services Ruim 25 jaar ervaring Meerdere functies bij diverse IT- en adviesorganisaties Voorheen freelancer als (business) consultant, projectleider en programmamanager

Nadere informatie

Cloud, cloud, cloud. Wolfgang Ververgaert Wiljan Oomen

Cloud, cloud, cloud. Wolfgang Ververgaert Wiljan Oomen Cloud, cloud, cloud Wolfgang Ververgaert Wiljan Oomen 1 Wat kunt u verwachten? Definitie van Cloud computing Welke modellen van Cloud Computing zijn er? Welke varianten zijn er dan? Waarom naar een Cloud

Nadere informatie

Energie-efficiëntie in het datacenter. De verschillende initiatieven op een rij 06~

Energie-efficiëntie in het datacenter. De verschillende initiatieven op een rij 06~ Energie-efficiëntie in het datacenter De verschillende initiatieven op een rij 06~ 2010 Energie-efficiëntie in het datacenter: de verschillende initiatieven op een rij Er zijn maar weinig zaken waar zo

Nadere informatie

MJA Routekaart ICT 2030 en SER Energieakkoord

MJA Routekaart ICT 2030 en SER Energieakkoord MJA Routekaart ICT 2030 en SER Energieakkoord Jeroen van der Tang Manager Duurzaamheid & Milieu Nederland ICT 30 januari 2014 Introductie Nederland ICT Nederland ICT is de branchevereniging van ICT-bedrijven

Nadere informatie

IAM en Cloud Computing

IAM en Cloud Computing IAM en Cloud Computing Cloud café 14 Februari 2013 W: http://www.identitynext.eu T: @identitynext www.everett.nl www.everett.nl Agenda 1. Introductie 2. IAM 3. Cloud 4. IAM en Cloud 5. Uitdagingen 6. Tips

Nadere informatie

Exact en partneroplossingen uit de Parentix Cloud. powered by Cisco. Harald de Wilde Strategic Channel Development Cisco

Exact en partneroplossingen uit de Parentix Cloud. powered by Cisco. Harald de Wilde Strategic Channel Development Cisco Exact en partneroplossingen uit de Parentix Cloud powered by Cisco Harald de Wilde Strategic Channel Development Cisco Alex Struik Partner Accountmanager Parentix Cloud introductie Cisco Parentix Cloud

Nadere informatie

IT security in de mobiele MKB-wereld

IT security in de mobiele MKB-wereld IT security in de mobiele MKB-wereld Onderzoek onder o.a. Nederlandse MKB-bedrijven 14 maart 2013 Martijn van Lom General Manager Kaspersky Lab Benelux and Nordic PAGE 1 Onderzoek onder MKB-bedrijven in

Nadere informatie

Vertrouwen in ketens. Jean-Paul Bakkers

Vertrouwen in ketens. Jean-Paul Bakkers Vertrouwen in ketens Jean-Paul Bakkers 9 april 2013 Inhoud Het probleem Onderlinge verbondenheid De toekomstige oplossing TTISC project Discussie Stelling Wat doet Logius al Business Continuity Management

Nadere informatie

De Omslag in het ICT Onderwijs: Duurzaamheid voor Systeembeheerders. Ervaringen met een Pilot

De Omslag in het ICT Onderwijs: Duurzaamheid voor Systeembeheerders. Ervaringen met een Pilot De Omslag in het ICT Onderwijs: Duurzaamheid voor Systeembeheerders Ervaringen met een Pilot 1 Even voorstellen Henk Plessius Hogeschool Utrecht o Onderzoeker o Docent o Projectleider Aandachtsgebieden:

Nadere informatie

Energy-Floor haalt energie uit de bodem van uw woning

Energy-Floor haalt energie uit de bodem van uw woning Energy-Floor haalt energie uit de bodem van uw woning De laatste jaren is er qua energiebehoefte veel veranderd in de woningbouw. Voorheen waren de behoefte en kosten m.b.t. verwarming in nieuwbouw woningen

Nadere informatie

Whitepaper Wat is de beste locatie voor een datacenter?

Whitepaper Wat is de beste locatie voor een datacenter? Whitepaper it starts here Whitepaper Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 2. Make or buy?... 4 2.1.1 Hoge eisen, hoge kosten... 4 2.1.2 Flexibiliteit... 4 2.1.3 De keuze... 4 3. Checklist keuze extern datacenter...

Nadere informatie