mmm$ifb_ji_d]d[[$db Splitsing?

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "mmm$ifb_ji_d]d[[$db Splitsing?"

Transcriptie

1 Splitsing?

2 Aan de leden van de Eerste Kamer, Nederland heeft in Europa op velerlei gebieden een naam hoog te houden. Liberaal, vooruitstrevend, gastvrij, tolerant. Wellicht komt daar binnenkort nog een naam bij, maar dan minder hoogstaand. Nederland als het braafste jongetje uit de klas. Zelfs het domste jongetje. Binnenkort behandelt u de Splitsingswet. De wet die ervoor zal zorgen dat de grote Nederlandse energiebedrijven in de uitverkoop komen te liggen; dat er torenhoge schadeclaims op ons afkomen; dat de tarieven zullen stijgen; dat er misschien wel banen verdwijnen; dat het nog moeilijker zal worden om de Kyoto-doelstellingen te halen; dat de leveringszekerheid van energie te grabbel wordt gegooid. U kunt het tij nog keren! In dit boekje zetten we onze voornaamste grieven nogmaals op een rijtje. Wij hopen dat ze u zullen inspireren tot de juiste beslissing. Het Landelijk Medezeggenschapsplatform Energiedistributiebedrijven (LME) Jan de Jong, voorzitter

3 werkgelegenheid V olgens een persbericht van het ministerie van Economische Zaken van 6 februari jl. blijkt uit onderzoek van Cap Gemini dat splitsing op zich geen gevolgen heeft voor de werkgelegenheid. Onderzoekssamensteller B. Olde Rikkert heeft naar aanleiding van dit persbericht nadrukkelijk gesteld dat het ministerie de feiten manipuleert door slechts een gedeelte van het onderzoek weer te geven. Inderdaad levert splitsing geen verlies aan werkgelegenheid op, maar de daarop zeker volgende privatisering van de productie en leveringsbedrijven wel degelijk. In ons onderzoek hebben wij aangegeven dat het splitsingsscenario zonder privatisering een theoretisch scenario is. Het is alleen gebruikt om de effecten van de splitsingsoperatie als zodanig inzichtelijk te maken. Een logisch gevolg van splitsing is, aldus Olde Rikkert, privatisering en het is volgens hem overduidelijk dat grote buitenlandse ondernemingen hiervoor een grote overnamekas paraat houden. Hij spreekt van een verlies van tot banen als gevolg van die privatisering. Ook de Nederlandse vakbeweging heeft onderzoek laten doen naar het effect van splitsing en liberalisering van de Nederlandse energiesector. Zij komen uit op een verlies over een langere periode van tot fte s. Het betreft hier zowel directe als indirecte werkgelegenheid. Agnes Jongerius, voorzitter FNV: Met het voornemen tot snelle splitsing van energiebedrijven wordt een onomkeerbaar besluit genomen dat niet spoort met een reeks van nieuwe ontwikkelingen die zich nog niet hadden aangediend toen het wetsvoorstel werd ontwikkeld. ( ) Wij wijzen ook op de gevolgen voor de werkgelegenheid wanneer de energiebedrijven na splitsing nog slechts zetbazen van grote buitenlandse ondernemingen worden.

4 tarieven De prijs voor energie is momenteel erg hoog. De internationale notering van de olieprijzen, waar de overige energieprijzen direct of indirect aan zijn gekoppeld, is een van de redenen hiervoor. Er zijn echter meer elementen die bepalend zijn voor de hoge tarieven. Neem de prijs voor elektriciteit. Daarvan bestaat 24% uit leveringskosten en 23% uit netwerkkosten. Het resterende deel wordt gevormd door energiebelasting (38%) en BTW (15%). De grote prijsstijgingen van de laatste jaren zijn vooral veroorzaakt door de stijging van de energiebelasting en hebben het Nederlandse elektriciteitstarief tot een van de hoogste in Europa gemaakt. Volgens de minister zal een belangrijk effect van splitsing een toename van de concurrentie zijn, met als gevolg dat er prijsdalingen zullen optreden. Dat laatste is twijfelachtig. Nog geen kwart van de totale energieprijs ligt in het vlak waar die concurrentie zich zou kunnen afspelen, als er door de splitsing al meer concurrentie ontstaat. Bovendien blijkt uit een rapport van Deloitte & Touche (april 2005) dat splitsing ruim 400 miljoen euro per jaar zal kosten. Kosten die volgens de minister niet direct aan de klant mogen worden doorberekend, maar indirect uiteindelijk toch op zijn bordje komen. In dit bedrag zijn de fiscale tegenvallers als gevolg van het ontbinden van cross border leasecontracten nog niet in opgenomen. Een tweede reden om te veronderstellen dat er in plaats van een prijsdaling een prijsstijging zal optreden, ligt in het feit dat buitenlandse investeerders die ongetwijfeld het leveringsen productiedeel zullen overnemen, andere rendementseisen hebben dan de huidige aandeelhouders. Uit een persbericht van VNO-NCW: Nederland loopt een groot risico om voor energie een duurte-eiland te worden in Europa, als wordt besloten nu te privatiseren en daarbij de distributienetten los te maken van de energiebedrijven. ( ) De kans is levensgroot aanwezig dat we te maken krijgen met blijvend hoge stroomprijzen in Nederland. Dat schaadt de concurrentiepositie van het internationaal opererende bedrijfsleven.

5 duurzaamheid Nederland heeft zich destijds in Kyoto verplicht een bijdrage te leveren aan het terugdringen van de uitstoot van verbrandingsgassen. Sindsdien zijn er veel inspanningen gepleegd om de opgelegde normen te halen. Met name door de energiebedrijven; omdat bij de verbranding van fossiele brandstoffen nu eenmaal veel van die gassen vrijkomen, zijn grote, soms bovenwettelijke maatregelen genomen. Wind-, water- en zonne-energie worden in Nederland toegepast voor zover de mogelijkheden dat toelaten; ook wordt een groot deel van de resultaten geboekt op het vlak van biomassa. Investeren in duurzaam opgewekte energie is een moeizaam en kostbaar proces. De rendementen zijn laag en niet altijd dusdanig dat de investeringsbeslissingen snel genomen worden. De energiebedrijven hebben echter steeds hun verantwoordelijkheid gekend. Ze hebben onderzoek en toepassingsvormen gestimuleerd en gesubsidieerd. Mochten de Nederlandse energiebedrijven voor een groot deel in buitenlandse handen komen, dan is de vraag of het noodzakelijke onderzoek en de investeringen in duurzame energie nog wel op peil blijven. Ook de ons omringende landen moeten aan hun milieudoelstellingen voldoen. Enerzijds zullen private aandeelhouders aansturen op een hoger rendement uit de onderneming, anderzijds zullen de Europese energiereuzen vooral duurzaam investeren in hun moederland. Zodat daar in ieder geval wél de gestelde normen kunnen worden gehaald. De Nederlandse overheid is haar grip en invloed hierop dan helemaal kwijt. Uit een rapport van het Wetenschappelijk Instituut van het CDA: In de debatten over gas en elektriciteit is door de CDA-fracties in de Eerste en de Tweede Kamer sterk de nadruk gelegd op het feit dat er afspraken in Europees verband moeten komen om te voorkomen dat door de liberalisering in Europa milieuvriendelijke elektriciteitsproductiecapaciteit wordt afgebroken ten gunste van (meer) vervuilende productiecapaciteit.

6 internationale geopolitiek De belangrijkste reden van het hoge prijsniveau van fossiele brandstoffen is de grote vraag hiernaar uit groeimarkten als China en India. De vraag naar gas en steenkool zal ook in toekomst onverminderd hoog blijven. Wil Nederland in de toekomst over voldoende brandstoffen beschikken, dan zal er op internationaal niveau omzichtig gehandeld moeten worden. Hoe sterker de positie is van de bedrijven die deze onderhandelingen voeren, des te positiever zal het uiteindelijke resultaat zijn. Als voorbeeld de Nederlandse Gasunie, in 2005 gesplitst in een transport- en een handelsbedrijf. Om Nederlandse importbelangen veilig te stellen, zitten er nu niet één, maar twee Nederlandse gasbedrijven aan de internationale onderhandelingstafel. Mede hierdoor is de Nederlandse positie ten opzichte van de Russische gasmoloch Gazprom verzwakt. Toen minister Brinkhorst afgelopen voorjaar Rusland bezocht, is hem dat pijnlijk te verstaan gegeven. Gazprom toonde weliswaar interesse in samenwerking met Nederland, maar stelde ook dat er geen leidingafspraken te maken zijn zonder gelijktijdige afzetgaranties. Energie-ambtenaar B. Roukens van het ministerie van Economische Zaken moest tot zijn spijt Gazprom mededelen dat met het gesplitste gastransportbedrijf geen leveringscontracten zijn te sluiten. Daarentegen kan de Duitse delegatie wél een package deal afsluiten, omdat de energiebedrijven in Duitsland transport en handel combineren. Duitse bedrijven mogen in de Baltische leiding investeren als ze tegelijkertijd een bepaald volume aardgas afnemen. A.R. Spanjer, PhD-fellow aan de Universiteit Leiden: Het huidige splitsingsvoorstel impliceert dat de handelsactiviteiten volledig in private handen zullen overgaan. ( ) Dit kan leiden tot een aantal inefficiënties met betrekking tot de flexibiliteit in Nederland. Deze inefficiënties zouden Nederland kunnen beletten zich voldoende te richten op een toekomstige rol als gasbankier op de Europese markt.

7 level playing field Een van de argumenten van de minister voor splitsing is te komen tot een level playing field, eerlijke concurrentie, op de energiemarkt. Nu hebben de geïntegreerde bedrijven (levering én netwerk) volgens hem voordelen ten opzichte van de niet geïntegreerde bedrijven (alleen levering). Omdat geen van de ons omringende landen een dergelijke splitsing heeft doorgevoerd, zal er in Europees verband juist géén level playing field ontstaan. De concurrentiepositie van Nederlandse energiebedrijven zal hierdoor verzwakken. Frankrijk liet onlangs zien nog geen buitenlanders toe te laten op de Franse energiemarkt. Een snelle wetswijziging maakte de overname van een Frans bedrijf door een Italiaans bedrijf onmogelijk. Er is, voor zover valt na te gaan, één land ter wereld waar de splitsing volledig is doorgevoerd: Nieuw Zeeland. Opvallend is dat daar de concurrentie niet is toegenomen, maar juist is afgenomen. De splitsing heeft daar tot gevolg gehad dat het aantal retailbedrijven drastisch is gedaald. Daarom heeft Nieuw Zeeland bij de laatste wetswijziging netwerkbedrijven toegestaan activiteiten op het gebied van levering en opwekking te ontplooien. Voor de liberalisering van de Nederlandse energiesector heeft de Britse situatie vaak als voorbeeld gediend. Daar is echter niet een eigendomssplitsing maar een juridische splitsing doorgevoerd en dat blijkt tot volle tevredenheid te werken, zelfs in situaties waarin ook de netwerkbedrijven volledig zijn geprivatiseerd. Peter Vogtländer, voorzitter van de Algemene Energieraad over de splitsing: In het bedrijfsleven loop je alleen voorop als je daarmee de situatie kan beïnvloeden ten gunste van je eigen toekomst. Nederland is zo klein dat het door voor op te lopen niet de rest van Europa kan beïnvloeden.

8 publieke diensten T al van publieke diensten staan of stonden in de uitverkoop. De Europese Unie heeft aangegeven welke diensten zij wil liberaliseren om te komen tot een General Agreement on Trade in Services. De energiesector valt daar ook onder. Er is veel voor liberalisering te zeggen; te grote overheidsbemoeienis wordt niet meer van deze tijd geacht. Van de andere kant: een aantal publieke diensten vormt een te groot goed om daar de principes van marktwerking op los te laten. De huidige juridische splitsing verwoord in de E-wet en met toezicht van de Dte op de activiteiten van de netbeheerder is een uitstekend instrument voor scheiding van de publieke en commerciële taken van de energiebedrijven. Maar de politiek heeft kennelijk geen vertrouwen in haar eigen wetgeving en zet daarmee toezichthouder Dte buitenspel. George Verberg, oud-directeur Gasunie: Minister Brinkhorst zet de Nederlandse energiebedrijven op een structurele achterstand ten opzichte van buitenlandse, door maatregelen af te dwingen die uitgaan boven de geldende Europese regels, gedreven door zijn overtuiging dat de Nederlandse energiebedrijven toch te klein zijn voor Europa. Zonder de splitsingswet is het binnenlandse speelveld al veel gelijker dan in veel andere Europese landen.

9 cross border lease De Nederlandse energiebedrijven zijn, met medeweten van de minister van Economische Zaken, in de jaren 90 grootschalige en langlopende cross border leasecontracten aangegaan met Amerikaanse investeringsmaatschappijen. Net zoals overigens de spoorwegen en waterschappen. Inmiddels is de Amerikaanse wetgeving hieromtrent veranderd waardoor nieuwe of hernieuwde contracten voor de investeringsmaatschappijen financieel niet meer interessant zijn. Contractwijzigingen kunnen leiden tot schadeclaims tot maar liefst 5 miljard euro, zo heeft het Amerikaanse advocatenkantoor Thelen, Reid & Priest berekend. De Belgische spoorwegen, die soortgelijke contracten hebben lopen, hebben inmiddels nadelige gevolgen van contracthernieuwing ondervonden. In een brief aan de Tweede Kamer stelde de minister van Economische Zaken dat de splitsing niet per definitie gevolgen hoeft te hebben voor de investeerders. De gesplitste bedrijven blijven immers aan deze contracten gebonden, zo schreef hij. Hieruit blijkt dat de minister erkent dat er rondom de cross border leases problemen zijn, maar tegelijkertijd bagatelliseert hij de risico s. Wat die risico s zullen zijn, zal pas duidelijk worden na langdurige juridische procedures onder Amerikaans recht. Op voorhand is de uitslag daarvan uiterst onzeker. Dit brengt ons tot de conclusie dat de door de minister in kaart gebrachte gevolgen incompleet, te eenzijdig en onvoldoende onderbouwd zijn. Onno Ruding, oud-minister van Financiën: Als ik nu minister was, zou ik tegen de splitsing zijn vanwege de dreiging van Amerikaanse schadeclaims. ( ) De Nederlandse burgers betalen straks het gelag. Dit beleid legt de basis voor een toekomstige parlementaire enquête.

10 doelmatigheid De Nederlandse energievoorziening behoort tot de betrouwbaarste van de wereld. In de afgelopen eeuw is daar een dusdanig fundament voor gelegd dat recente efficiency- en doelmatigheidsslagen en de steeds sterkere cruciale rol die energie in de Nederlandse samenleving speelt, de Nederlandse toppositie niet in gevaar heeft gebracht. Een situatie om trots op te zijn. eventualiteiten kunnen worden opgevangen. Ook kunnen onderzoek en initiatieven op het gebied van duurzaamheid hieruit gefinancierd worden. Als de gesplitste bedrijven in buitenlandse handen overgaan, zullen de nieuwe eigenaars onmiddellijk alle cash en het opgebouwde eigen vermogen eruit halen en vele miljarden aan bankleningen in de ondernemingen stoppen. De belangrijkste factor hiervoor is dat de energiebedrijven altijd een solide positie hebben gehad en daardoor een goed investeringsbeleid hebben kunnen voeren. Ze zijn bijna schuldenvrij, hebben jaarlijks een grote vrije kasstroom en een dusdanige financiële rating dat er nagenoeg probleemloos Deze afbraak zal echter ook het fundament raken. De doelmatigheid van de Nederlandse energieproductie komt daarmee op termijn in het geding met als gevolg dat de leveringsbetrouwbaarheid zienderogen terugloopt. Frits Bolkestein, voormalig Europees Commissaris interne markt en fiscale zaken: We moeten in Nederland de belangen op energiegebied herdefiniëren. Dat vergt een visie, een strategie en vervolgens leiderschap. Ik hoed mij ervoor vanaf de zijlijn goedkope opmerkingen te maken. Maar de eerlijkheid gebiedt te zeggen dat Economische Zaken, waar het om energieleveringszekerheid gaat, nog niet opvalt door visie en leiderschap. ( ) Het landsbelang wordt bijna zeker ernstig en langjarig geschaad als dit wetsvoorstel wordt aangenomen.

11 Eerste Kamer We zijn groot geworden met tegeltjeswijsheden. Al dan niet met een kwinkslag wordt in één spreuk de zo kenmerkende Nederlandse nuchterheid weergegeven. Bezint eer gij begint is er zo een. Denk eerst na over de gevolgen en neem dan pas een besluit. De Tweede Kamer heeft zich in de besluitvorming over de splitsing van energiebedrijven vooral laten leiden door partijpolitieke issues. Die leken belangrijker dan de grote gevolgen die splitsing voor de Nederlandse energievoorziening zal hebben. Op de website van de Eerste Kamer is het volgende te lezen: De Eerste Kamer staat, ook al omdat de politieke fracties formeel niet aan een regeerakkoord zijn gebonden, verder af van de dagelijkse politiek. Zij houdt zich alleen bezig met de hoofdlijnen van beleid. Zij kan wat onafhankelijker opereren dan de Tweede Kamer. Het LME, het Landelijk Medezeggenschapsplatform van de Energiedistributiebedrijven Essent, Nuon, Eneco en Delta, hoopt dat de leden van de Eerste Kamer een halt toeroepen aan de plannen om de energiebedrijven te splitsen met als logisch en desastreus gevolg dat de leverings- en productiebedrijven in buitenlandse handen terecht zullen komen. Wouter van Dieren, lid van de Club van Rome: Splitsing vloeit niet logischerwijze uit het liberaliseringsconcept voort, maar is een (uitsluitend Nederlands) politiek compromis dat door zijn hybride karakter uiteindelijk geen van de verschillende politieke visies dient.

12 Colofon Dit is een uitgave van LME, het Landelijk Medezeggenschapsplatform Energiedistributiebedrijven. Bel voor meer informatie met voorzitter Jan de Jong: Of kijk op Concept & productie: Castel Mediaproducties.

Werkgelegenheid in energie? Vergeet het maar!

Werkgelegenheid in energie? Vergeet het maar! Werkgelegenheid in energie? Vergeet het maar! splitsen. Gulzige, buitenlandse energiereuzen staan al te trappelen om de bedrijven over te nemen. En zo verliest Nederland wéér een gezonde bedrijfstak aan

Nadere informatie

Memo. Informatienotitie stand van zaken aandeelhouderschap Eneco, Inleiding

Memo. Informatienotitie stand van zaken aandeelhouderschap Eneco, Inleiding Centrale Staf Bestuurlijke processturing Doorkiesnummers: Telefoon 015 2602545 Aan College van B & W Van S. Bolten Afschrift aan Memo Datum 04-11-2008 Opsteller M.R.Ram Bijlage Onderwerp Stand van zaken

Nadere informatie

Corr.nr. 2008-29565, EZ Nummer 17/2008 Zaaknr. 105823

Corr.nr. 2008-29565, EZ Nummer 17/2008 Zaaknr. 105823 Corr.nr. 2008-29565, EZ Nummer 17/2008 Zaaknr. 105823 Voordracht van Gedeputeerde Staten aan Provinciale Staten van Groningen i.v.m. de toekomststrategie en het aandeelhouderschap Essent. SAMENVATTING:

Nadere informatie

LME 1 2 NOV 2004. Geachte heer, mevrouw,

LME 1 2 NOV 2004. Geachte heer, mevrouw, LME Landelijk Medezeggenschapsplatform Energiedistributiebedrijven Aan De aandeelhouders van Essent, NUON, ENECO, DELTA, NRE en Intergas Kopie Raden van Commissarissen, Raden van Bestuur, (Centrale) Ondernemingsraden

Nadere informatie

Uitgebreide samenvatting

Uitgebreide samenvatting Uitgebreide samenvatting Bereik van het onderzoek De Nederlandse minister van Economische Zaken heeft een voorstel gedaan om het huidig toegepaste systeem van juridische splitsing van energiedistributiebedrijven

Nadere informatie

Eerst echter het volgende.

Eerst echter het volgende. Nader voorlopig verslag van de leden van de PvdA inzake wetsvoorstel 30212 Wijziging van de elektriciteitswet 1998 en de Gaswet in verband met nadere regels omtrent een onafhankelijk gasbeheer. De leden

Nadere informatie

Stand van zaken splitsing energiebedrijven het groepsverbod nader beschouwd

Stand van zaken splitsing energiebedrijven het groepsverbod nader beschouwd schap eming Stand van zaken splitsing energiebedrijven het groepsverbod nader beschouwd Inleiding Op 21 november 2006 is het wetsvoorstel tot wijziging van de Elektriciteitswet 1998 (de E-wet) en van de

Nadere informatie

actueel FORUM #03/12.02.09

actueel FORUM #03/12.02.09 actueel 18 Straks zonder stroom? Binnenkort is een groot deel van de energiebedrijven in buitenlandse handen... Tekst: Remko Ebbers, Jiska Vijselaar Foto: Marcel van den Bergh/Hollandse Hoogte en Robin

Nadere informatie

Geachte voorzitter, RIS Aan de voorzitter van de Commissie Bestuur. Kim Erpelinck. Bestuursdienst. 4 april 2017

Geachte voorzitter, RIS Aan de voorzitter van de Commissie Bestuur. Kim Erpelinck. Bestuursdienst. 4 april 2017 Typ teksttyp teksttyp tekst T. de Bruijn Wethouder van Financiën, Verkeer, Vervoer en Milieu 001 Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag Aan de voorzitter van de Commissie Bestuur Datum 4 april 2017

Nadere informatie

trends en ervaringen

trends en ervaringen 5 "ntwi''elingen op de energiemar't in het 3uitenland trends en ervaringen 1 "ondiale trends van marktmacht naar staatsmacht "e sterk gestegen vraag en onvoldoende 0itbreiding van de prod04tie- 4apa4iteit

Nadere informatie

Provinciale Staten van Flevoland Statenvergadering d.cj^i Conform besloten «nei

Provinciale Staten van Flevoland Statenvergadering d.cj^i Conform besloten «nei PROVINCIE FLEVOLAND Provinciale Staten van Flevoland Statenvergadering d.cj^i Conform besloten «nei statenvoorstel Aan Provinciale Staten statenvergadering 11 mei 2009 Ondenwerp Verkoop aandelen Essent.

Nadere informatie

NATIONAAL ENERGIEFORUM 2007 FINANCIEEL-ECONOMISCHE GEVOLGEN VAN NETWERKSPLITSING

NATIONAAL ENERGIEFORUM 2007 FINANCIEEL-ECONOMISCHE GEVOLGEN VAN NETWERKSPLITSING NATIONAAL ENERGIEFORUM 2007 Splitsingsdebat, Hilton Amsterdam, 21 November 2007 Aan de Vooravond van de Splitsing van Netten FINANCIEEL-ECONOMISCHE GEVOLGEN VAN NETWERKSPLITSING Prof Dr Hans J.G.A. van

Nadere informatie

2015D11090 LIJST VAN VRAGEN

2015D11090 LIJST VAN VRAGEN 2015D11090 LIJST VAN VRAGEN De commissie voor de Rijksuitgaven, de vaste commissie voor Economische Zaken en de vaste commissie voor Financiën hebben over het Rapport Aankoop Duits hoogspanningsnet door

Nadere informatie

Energiesector op dood spoor

Energiesector op dood spoor Energiesector op dood spoor Position Paper van de medezeggenschapsraden in verband met de voorgenomen splitsing van de Nederlandse energiedistributiebedrijven Landelijk Medezeggenschapsplatform Energiedistributiebedrijven

Nadere informatie

24 november 2008 ET/EM / 8182526

24 november 2008 ET/EM / 8182526 Aan De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA s-gravenhage Datum Uw kenmerk Ons kenmerk Bijlage(n) 24 november 2008 ET/EM / 8182526 Onderwerp Nadere informatie naar aanleiding

Nadere informatie

Kwaliteit van elektriciteitsnetten in het geding. Liberalisering van de energiemarkten heeft geleid tot minder investeringen in de

Kwaliteit van elektriciteitsnetten in het geding. Liberalisering van de energiemarkten heeft geleid tot minder investeringen in de Onzekerheid door beoogde splitsing van energiebedrijven Kwaliteit van elektriciteitsnetten in het geding Liberalisering van de energiemarkten heeft geleid tot minder investeringen in de netwerken, melden

Nadere informatie

Raadsvoorstel. Agendapunt: 8. Onderwerp: Consultatie raad over instemming met voorstellen tot splitsing Nuon en verkoop aandelen in N.V.

Raadsvoorstel. Agendapunt: 8. Onderwerp: Consultatie raad over instemming met voorstellen tot splitsing Nuon en verkoop aandelen in N.V. Raadsvoorstel Agendapunt: 8 Onderwerp: Consultatie raad over instemming met voorstellen tot splitsing Nuon en verkoop aandelen in N.V. Nuon Energy Portefeuillehouder: wethouder T.M.M. Kok Samenvatting:

Nadere informatie

Energiemarkt moet op de schop

Energiemarkt moet op de schop jeroen de haas Energiemarkt moet op de schop De liberalisering van de Europese energiemarkt heeft niet goed uitgewerkt voor Nederland, zegt Jeroen de Haas, bestuursvoorzitter van Eneco. Zitten we straks

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2014 2015 21 501-33 Raad voor Vervoer, Telecommunicatie en Energie Nr. 538 BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKEN Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer

Nadere informatie

Aan Provinciale Staten van Overijssel

Aan Provinciale Staten van Overijssel www.prv-overijssel.nl Aan Provinciale Staten van Overijssel Postadres Provincie Overijssel Postbus 10078 8000 GB Zwolle Telefoon 038 425 25 25 Telefax 038 425 48 52 Uw kenmerk Uw brief Ons kenmerk Datum

Nadere informatie

ENERGIE IN EIGEN HAND

ENERGIE IN EIGEN HAND Zonne-energie voor bedrijven? ENERGIE IN EIGEN HAND De Stichting Beheer Bedrijvenpark Merm, heeft een onderzoek gedaan naar de mogelijkheden voor bedrijven om d.m.v. aanbrengen van zonnepanelen op het

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2003 2004 28 665 Wijziging van de Elektriciteitswet 1998 ten behoeve van de stimulering van de milieukwaliteit van de elektriciteitsproductie Nr. 41 BRIEF

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2012 2013 32 813 Kabinetsaanpak Klimaatbeleid op weg naar 2020 Nr. 54 BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKEN Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der

Nadere informatie

Energie van DELTA voordelig en dichtbij. Leveringsprijzen per 1 januari 2011. www.delta.nl

Energie van DELTA voordelig en dichtbij. Leveringsprijzen per 1 januari 2011. www.delta.nl Energie van DELTA voordelig en dichtbij Leveringsprijzen per 1 januari 2011 www.delta.nl Zoals u van DELTA gewend bent, doen wij er alles aan om de energieprijzen zo laag mogelijk te houden. Per 1 januari

Nadere informatie

DELTA NV verkeert in zwaar weer. Voornaamste oorzaak is de lage elektriciteitsprijs en het tollingcontract

DELTA NV verkeert in zwaar weer. Voornaamste oorzaak is de lage elektriciteitsprijs en het tollingcontract Onderwerp: Initiatiefvoorstel Zeeland solidariseert Initiatiefvoorstel met betrekking tot de problematiek van DELTA NV in relatie met de kerncentrale van het lid Temmink (GroenLinks ) Samenvatting DELTA

Nadere informatie

Commissie Bestuurlijk Domein. Commissie Ruimtelijk Domein. Commissie Sociaal en Economisch Domein. Informerende Commissie. Bespreken.

Commissie Bestuurlijk Domein. Commissie Ruimtelijk Domein. Commissie Sociaal en Economisch Domein. Informerende Commissie. Bespreken. Raad VOORBLAD Onderwerp Verkoop Nuon-aandelen Agendering x Commissie Bestuurlijk Domein x Gemeenteraad Commissie Ruimtelijk Domein Lijst ingekomen stukken Commissie Sociaal en Economisch Domein Informerende

Nadere informatie

Hoofdkantoor. F~ostadres Postbus 0456, 1005 AL Amsterdam. Tweede Kamer der Staten-Generaal. Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG.

Hoofdkantoor. F~ostadres Postbus 0456, 1005 AL Amsterdam. Tweede Kamer der Staten-Generaal. Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG. Hoofdkantoor F~ostadres Postbus 0456, 1005 AL Amsterdam Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 8456 1002 AL Amsterdam Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Bank 63 50 33 178 Datum 22 november 2005 88/211/046

Nadere informatie

Aan de leden van Provinciale Staten. Nr.: 2004-13.951/23/A.7, EZ Groningen, 3 juni 2004

Aan de leden van Provinciale Staten. Nr.: 2004-13.951/23/A.7, EZ Groningen, 3 juni 2004 Aan de leden van Provinciale Staten Nr.: 2004-13.951/23/A.7, EZ Groningen, 3 juni 2004 Behandeld door : J.H. Rietman Telefoonnummer : (050) 316 4367 Antwoord op : Bijlage : Onderwerp : splitsing energiebedrijven

Nadere informatie

Energie voor morgen, vandaag bij GTI

Energie voor morgen, vandaag bij GTI Energie voor morgen, vandaag bij GTI Jet-Net docentendag 5 juni 2008 GTI. SMART & INVOLVED GTI is in 2009 van naam veranderd: GTI heet nu Cofely SLIMME ENERGIENETWERKEN, NU EN MORGEN 2008 2010 Centrale

Nadere informatie

Mogelijkheden voor energie coöperaties. Jeroen Leclercq jeroen.leclercq@wijkenergie.coop 06-53544195

Mogelijkheden voor energie coöperaties. Jeroen Leclercq jeroen.leclercq@wijkenergie.coop 06-53544195 Mogelijkheden voor energie coöperaties Jeroen Leclercq jeroen.leclercq@wijkenergie.coop 06-53544195 Inhoud Samen sterker Belang van gezamenlijke projecten Variant 1: alles achter de meter Variant 2: korting

Nadere informatie

Stand van zaken op de energiemarkt

Stand van zaken op de energiemarkt Stand van zaken op de energiemarkt Onderzoek energiemarkt consumenten Rapportage kerncijfers Eerste halfjaar 13 Majka van Doorn, research consultant Thijs Hendrix, senior research consultant 11 13 Inhoudsopgave

Nadere informatie

NETBEHEERDER EN NETWERKBEDRIJF NA SPLITSING

NETBEHEERDER EN NETWERKBEDRIJF NA SPLITSING NETBEHEERDER EN NETWERKBEDRIJF NA SPLITSING 1. Inleiding In het wetgevingsoverleg van 13 februari jl. over het Voorstel tot wijziging van de Elektriciteitswet 1998 en de Gaswet in verband met nadere regels

Nadere informatie

Datum: Betreft: Hoorzitting / rondetafelgesprek Evaluatie verhuurderheffing. Algemene reactie CPB op evaluatie verhuurderheffing

Datum: Betreft: Hoorzitting / rondetafelgesprek Evaluatie verhuurderheffing. Algemene reactie CPB op evaluatie verhuurderheffing CPB Notitie Aan: Commissie Wonen en Rijksdienst Centraal Planbureau Van Stolkweg 14 Postbus 80510 2508 GM Den Haag T (070)3383 380 I www.cpb.nl Contactpersoon Johannes Hers Datum: 29-06-2016 Betreft: Hoorzitting

Nadere informatie

Reactie op SEO-studie naar welvaartseffecten van splitsing energiebedrijven

Reactie op SEO-studie naar welvaartseffecten van splitsing energiebedrijven CPB Notitie Datum : 6 juli 2006 Aan : Ministerie van Economische Zaken Reactie op SEO-studie naar welvaartseffecten van splitsing energiebedrijven 1 Inleiding Op 5 juli 2006 heeft SEO, in opdracht van

Nadere informatie

BESLUIT. Dienst uitvoering en toezicht Energie. Inleiding en verloop procedure

BESLUIT. Dienst uitvoering en toezicht Energie. Inleiding en verloop procedure Dienst uitvoering en toezicht Energie BESLUIT Nummer: 100792/ 47 Betreft: Besluit tot wijziging van het besluit van 18 juli 2001 kenmerk 100247/37, waarbij de tarieven zijn vastgesteld die Westland Energie

Nadere informatie

Fuseer energiebedrijven tot krachtige spelers

Fuseer energiebedrijven tot krachtige spelers Fuseer energiebedrijven tot krachtige spelers En maak splitsing overbodig Een toekomstvisie van de ondernemingsraden verenigd in het LME Landelijk Medezeggenschapsplatform Energiedistributiebedrijven (LME)

Nadere informatie

Behoort bij punt 11 van de agenda voor de raadsvergadering van 30 juni 2008. Onderwerp: Raadsvoorstel Toekomststrategie en aandeelhouderschap Essent

Behoort bij punt 11 van de agenda voor de raadsvergadering van 30 juni 2008. Onderwerp: Raadsvoorstel Toekomststrategie en aandeelhouderschap Essent Behoort bij punt 11 van de agenda voor de raadsvergadering van 30 juni 2008 Onderwerp: Raadsvoorstel Toekomststrategie en aandeelhouderschap Essent Afdeling: Algemene Zaken / Concerncontrol Portefeuillehouder:

Nadere informatie

Elektrische auto stoot evenveel CO 2 uit als gewone auto

Elektrische auto stoot evenveel CO 2 uit als gewone auto Elektrische auto stoot evenveel CO 2 uit als gewone auto Bron 1: Elektrische auto s zijn duur en helpen vooralsnog niets. Zet liever in op zuinige auto s, zegt Guus Kroes. 1. De elektrische auto is in

Nadere informatie

Insights Energiebranche

Insights Energiebranche Insights Energiebranche Naar aanleiding van de nucleaire ramp in Fukushima heeft de Duitse politiek besloten vaart te zetten achter het afbouwen van kernenergie. Een transitie naar duurzame energie is

Nadere informatie

DELTA Zakelijk. Meeting with DACT 27 oktober 2011. Als energie een substantiële kostenfactor is, is energie al snel van strategisch belang

DELTA Zakelijk. Meeting with DACT 27 oktober 2011. Als energie een substantiële kostenfactor is, is energie al snel van strategisch belang DELTA Zakelijk Meeting with DACT 27 oktober 2011 Als energie een substantiële kostenfactor is, is energie al snel van strategisch belang Agenda Bedrijfspresentatie DELTA NV DELTA: Uw strategische gesprekspartner

Nadere informatie

16% Energie van eigen bodem. 17 januari 2013

16% Energie van eigen bodem. 17 januari 2013 16% Energie van eigen bodem 17 januari 2013 Inhoud Klimaatverandering Energie in Nederland Duurzame doelen Wind in ontwikkeling Northsea Nearshore Wind Klimaatverandering Conclusie van het IPCC (AR4, 2007)

Nadere informatie

11 oktober 2004 E/EM/4063988

11 oktober 2004 E/EM/4063988 Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA s-gravenhage Datum Uw kenmerk Ons kenmerk Bijlage(n) 11 oktober 2004 E/EM/4063988 Onderwerp Aanpak splitsing energiebedrijven

Nadere informatie

E.ON S FOCUS OP NIEUWE ENERGIE VERDIENT NAVOLGING

E.ON S FOCUS OP NIEUWE ENERGIE VERDIENT NAVOLGING E.ON S FOCUS OP NIEUWE ENERGIE VERDIENT NAVOLGING MAARTEN VAN DER KLOOT MEIJBURG Er komt onherroepelijk een aardverschuiving in het energielandschap nu alternatieve energie steeds belangrijker wordt. Het

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2002 2003 21 501-33 Raad voor Vervoer, Telecommunicatie en Energie Nr. 4 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ECONOMISCHE ZAKEN Aan de Voorzitter van de Tweede

Nadere informatie

Energie van DELTA, mijn keuze. Leveringsprijzen per 1 januari

Energie van DELTA, mijn keuze. Leveringsprijzen per 1 januari Energie van DELTA, mijn keuze Leveringsprijzen per 1 januari 2012 www.delta.nl Altijd een energieaanbod dat bij u past U kunt altijd bij DELTA terecht. Wij vinden het belangrijk dat u kiest voor een energiecontract,

Nadere informatie

Startnotitie. Procedure vervreemding aandelen Essent. 1 Context

Startnotitie. Procedure vervreemding aandelen Essent. 1 Context Startnotitie 1 Context Op 1 juli 2008 is het groepsverbod uit de Wet Onafhankelijk Netbeheer (WON) in werking getreden. Als gevolg daarvan dient het beheer en eigendom van energienetwerken en de productie

Nadere informatie

SPLITSINGSWET NADER BEKEKEN Den Haag, 5 oktober 2006

SPLITSINGSWET NADER BEKEKEN Den Haag, 5 oktober 2006 SPLITSINGSWET NADER BEKEKEN Den Haag, 5 oktober 2006 1. Doelstellingen, hoofdlijnen en verantwoording wetsvoorstel 1 2. Commentaar op hoofdlijnen 3 3. Nut, noodzaak, kosten en proportionaliteit 4 4. Strijdigheid

Nadere informatie

Toets_Hfdst10_BronnenVanEnergie

Toets_Hfdst10_BronnenVanEnergie Toets_Hfdst10_BronnenVanEnergie Vragen Samengesteld door: visign@hetnet.nl Datum: 31-1-2017 Tijd: 11:10 Samenstelling: Geowijzer Vraag: 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19,

Nadere informatie

Energie van DELTA bij hoog en bij laag

Energie van DELTA bij hoog en bij laag Energie van DELTA bij hoog en bij laag Leveringsprijzen per juli 2009 www.delta.nl Wij vinden een open en eerlijke relatie met u zeer belangrijk. Om ons heen zien we de gevolgen van de economische recessie

Nadere informatie

Simulatiespel: Bron: The Economist. Crisisoverleg Rusland en de EU

Simulatiespel: Bron: The Economist. Crisisoverleg Rusland en de EU Simulatiespel: Bron: The Economist Crisisoverleg Rusland en de EU Inleiding: Simulatiespel: crisisoverleg EU en Rusland Dit simulatiespel is gebaseerd op realistische veronderstellingen. Rusland heeft

Nadere informatie

Internationale varkensvleesmarkt 2012-2013

Internationale varkensvleesmarkt 2012-2013 Internationale varkensvleesmarkt 212-213 In december 212 vond de jaarlijkse conferentie van de GIRA Meat Club plaats. GIRA is een marktonderzoeksbureau, dat aan het einde van elk jaar een inschatting maakt

Nadere informatie

FOSSIELE BRANDSTOFFEN

FOSSIELE BRANDSTOFFEN FOSSIELE BRANDSTOFFEN De toekomst van fossiele energiebronnen W.J. Lenstra Inleiding Fossiele energiebronnen hebben sinds het begin van de industriele revolutie een doorslaggevende rol gespeeld in onze

Nadere informatie

M A R K T M O N I T O R E N E R G I E - juni 2012

M A R K T M O N I T O R E N E R G I E - juni 2012 M A R K T M O N I T O R E N E R G I E - juni 2012 Geachte relatie, Bijgaand ontvangt u de maandelijkse marktmonitor van Energy Services. De Marktmonitor is een maandelijkse uitgave van Energy Services.

Nadere informatie

Energieprijzen in vergelijk

Energieprijzen in vergelijk CE CE Oplossingen voor Oplossingen milieu, economie voor milieu, en technologie economie en technologie Oude Delft 180 Oude Delft 180 611 HH Delft 611 HH Delft tel: tel: 015 015 150 150 150 150 fax: fax:

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2014 2015 34 058 Regels omtrent windenergie op zee (Wet windenergie op zee) Nr. 8 NADER VERSLAG Vastgesteld 6 februari 2015 De vaste commissie voor Economische

Nadere informatie

Onze energievoorziening in feiten: mythes, nieuwtjes en kansen. Heleen de Coninck, 13 september 2011

Onze energievoorziening in feiten: mythes, nieuwtjes en kansen. Heleen de Coninck, 13 september 2011 Onze energievoorziening in feiten: mythes, nieuwtjes en kansen Heleen de Coninck, 13 september 2011 Energieonderzoek Centrum Nederland Grootste energieonderzoekcentrum van Nederland Missing link tussen

Nadere informatie

Lijst Lammers. Papendrecht 21 januari 2013

Lijst Lammers. Papendrecht 21 januari 2013 Lijst Lammers Papendrecht 21 januari 2013 Aan de voorzitter van de gemeenteraad van de gemeente Papendrecht, de heer C.J.M. de Bruin Markt 22 3351 PB Papendrecht Betreft: gemeente Papendrecht aansluiten

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 1998 1999 25 097 Structuurverandering elektriciteitssector Nr. 24 BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKEN Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Nadere informatie

De privatisering. van de energiesector. -Kenniskring-

De privatisering. van de energiesector. -Kenniskring- De privatisering van de energiesector -Kenniskring- Groep: P3B4 Blok coördinator: Jan Spruijt Begeleider: Koen Demouge Projectleden Elise Walta Dimitri Kappos Jorrik Branten Quirijn Rademakers Katja Creutzberg

Nadere informatie

Lijst Lammers. KORTE SAMENVATTING Papendrecht, 22januari 2013. Persbericht. Wordt Papendrecht de derde stadin Nederland met een zonatlas?

Lijst Lammers. KORTE SAMENVATTING Papendrecht, 22januari 2013. Persbericht. Wordt Papendrecht de derde stadin Nederland met een zonatlas? Lijst Lammers KORTE SAMENVATTING Papendrecht, 22januari 2013 Persbericht Wordt Papendrecht de derde stadin Nederland met een zonatlas? Fractie Lijst Lammers pleit voor de Zonatlas in Papendrecht en vraagt

Nadere informatie

Kernenergie. kernenergie01 (1 min, 22 sec)

Kernenergie. kernenergie01 (1 min, 22 sec) Kernenergie En dan is er nog de kernenergie! Kernenergie is energie opgewekt door kernreacties, de reacties waarbij atoomkernen zijn betrokken. In een kerncentrale splitst men uraniumkernen in kleinere

Nadere informatie

Uitdagingen van de energie transitie

Uitdagingen van de energie transitie Uitdagingen van de energie transitie Presentatie Congres Energy Next Dordrecht 10 december 2015 Remko Bos Directeur Energie ACM Vicepresident CEER 1 ACM als toezichthouder ACM bevordert kansen en keuzes

Nadere informatie

Speech van commissaris van de koning Max van den Berg, debatavond Europese Commissie 'Energievoorziening in de toekomst', 30 januari 2014

Speech van commissaris van de koning Max van den Berg, debatavond Europese Commissie 'Energievoorziening in de toekomst', 30 januari 2014 Speech van commissaris van de koning Max van den Berg, debatavond Europese Commissie 'Energievoorziening in de toekomst', 30 januari 2014 Dames en heren, [Intro] Europa begint in Groningen. Zéker als het

Nadere informatie

Essent en duurzame energieproductie in Nederland

Essent en duurzame energieproductie in Nederland Essent en duurzame energieproductie in Nederland Een manifest Essents inspanningen voor duurzame energie Essent is een leidend bedrijf bij de inspanningen voor duurzame energie, vooral op het gebied van

Nadere informatie

Actueel Tekst: Roel Smit, foto s: Kick Smeets/HH. Jacqueline Cramer over duurzaamheidsakkoord. Nu echt aan de slag

Actueel Tekst: Roel Smit, foto s: Kick Smeets/HH. Jacqueline Cramer over duurzaamheidsakkoord. Nu echt aan de slag 12 Actueel Tekst: Roel Smit, foto s: Kick Smeets/HH Jacqueline Cramer over duurzaamheidsakkoord Nu echt aan de slag FORUM 15 november 2007 13 Is Nederland weer een gidsland? Jacqueline Cramer, minister

Nadere informatie

Overzicht lessenserie Energietransitie. Lessen Energietransitie - Thema s en onderwerpen per les.

Overzicht lessenserie Energietransitie. Lessen Energietransitie - Thema s en onderwerpen per les. 1 Lessen Energietransitie - Thema s en onderwerpen per les. 2 Colofon Dit is een uitgave van Quintel Intelligence in samenwerking met GasTerra en Uitleg & Tekst Meer informatie Kijk voor meer informatie

Nadere informatie

Energie-Nederland: Deze Green Deal is een belangrijke stap voor de verduurzaming van de Nederlandse energievoorziening de komende decennia

Energie-Nederland: Deze Green Deal is een belangrijke stap voor de verduurzaming van de Nederlandse energievoorziening de komende decennia Persbericht Vereniging Energie-Nederland Den Haag, 3 oktober 2011 Energie-Nederland: Deze Green Deal is een belangrijke stap voor de verduurzaming van de Nederlandse energievoorziening de komende decennia

Nadere informatie

Attitude van Nederland, Zeeland en Borsele ten aanzien van verschillende energiebronnen. Energiemonitor 2010

Attitude van Nederland, Zeeland en Borsele ten aanzien van verschillende energiebronnen. Energiemonitor 2010 Attitude van Nederland, Zeeland en Borsele ten aanzien van verschillende energiebronnen Energiemonitor 2010 Index 1. Inleiding 2. Populariteit energievormen 3. Bouwen tweede kerncentrale 4. Uitbreiding

Nadere informatie

Aan het Ministerie van Economische Zaken Postbus 20401 2500 EK Den Haag Nederland

Aan het Ministerie van Economische Zaken Postbus 20401 2500 EK Den Haag Nederland Aan het Ministerie van Economische Zaken Postbus 20401 2500 EK Den Haag Nederland Bonaire, 26 augustus 2013 Betreft: internetconsultatie Wet elektriciteit en drinkwater BES Status: openbaar Geachte heer,

Nadere informatie

M A R K T M O N I T O R E N E R G I E - juli 2013

M A R K T M O N I T O R E N E R G I E - juli 2013 M A R K T M O N I T O R E N E R G I E - juli 2013 Geachte relatie, Bijgaand ontvangt u de maandelijkse marktmonitor van Energy Services. De Marktmonitor is een maandelijkse uitgave van Energy Services.

Nadere informatie

Duurzame energie in Japan

Duurzame energie in Japan Duurzame energie in Japan Rob Stroeks (Project Officer, TWA Tokio) - 8-3-2004 Samenvatting Japan heeft van oudsher weinig natuurlijke energiebronnen. De daarmee samenhangende afhankelijkheid van buitenlandse

Nadere informatie

Energie van DELTA voordelig en dichtbij. Leveringsprijzen per 1 juli 2011. www.delta.nl

Energie van DELTA voordelig en dichtbij. Leveringsprijzen per 1 juli 2011. www.delta.nl Energie van DELTA voordelig en dichtbij Leveringsprijzen per 1 juli 2011 www.delta.nl U bent belangrijk voor ons. Als klant van DELTA bieden wij u graag een ruime keuze aan energiecontracten. In deze folder

Nadere informatie

Vereniging Energie-Nederland

Vereniging Energie-Nederland Vereniging Energie-Nederland Verplichting voor energiebedrijven om duurzame stroom aan bedrijven en consumenten te leveren, is een kansrijke weg om het maximale uit de verduurzaming te halen. De Nederlandse

Nadere informatie

Eerste Kamer der Staten-Generaal

Eerste Kamer der Staten-Generaal Eerste Kamer der Staten-Generaal 1 Vergaderjaar 2003 2004 29 372 Wijziging van de Elektriciteitswet 1998 en de Gaswet ter uitvoering van richtlijn nr. 2003/54/EG, (PbEG L 176), verordening nr. 1228/2003

Nadere informatie

Marktanalyse Powerhouse

Marktanalyse Powerhouse Tegengestelde berichten op de oliemarkt. Afgelopen week Tegengestelde berichten op de oliemarkt deze week zorgen dat de prijs nauwelijks is veranderd. De topman van Schlumberger (een grote partij voor

Nadere informatie

STEMMING 'Trendbreuk in Amerikaanse productie stuwt olieprijs opwaarts'

STEMMING 'Trendbreuk in Amerikaanse productie stuwt olieprijs opwaarts' STEMMING 'Trendbreuk in Amerikaanse productie stuwt olieprijs opwaarts' Energeia's stemming behandelt achtereenvolgens de prijsontwikkeling op de markt voor olie, steenkool, CO2-emissierechten, elektriciteit

Nadere informatie

Energievoorziening Rotterdam 2025

Energievoorziening Rotterdam 2025 Energievoorziening Rotterdam 2025 Trends Issues Uitdagingen 9/14/2011 www.bollwerk.nl 1 Trends (1) Wereld energiemarkt: onzeker Toenemende druk op steeds schaarsere fossiele bronnen Energieprijzen onvoorspelbaar,

Nadere informatie

BECO Energievergelijker & OverstapService

BECO Energievergelijker & OverstapService BECO Energievergelijker & OverstapService 4 februari 2014 samenstelling: werkgroep productie & financiën Waarom de overstapservice? De BECO gaat voor duurzame energie Het doel is om uiteindelijk zelf energie

Nadere informatie

RWE Power. CCS Werbeagentur 10/07. Energiecentrale Eemshaven. RWE Power AG Essen Keulen (Duitsland) I Dertien vragen

RWE Power. CCS Werbeagentur 10/07. Energiecentrale Eemshaven. RWE Power AG Essen Keulen (Duitsland) I  Dertien vragen RWE Power RWE Power AG Essen Keulen (Duitsland) I www.rwe.com CCS Werbeagentur 10/07 Dertien vragen Een nieuwe elektriciteitscentrale op kolen en biomassa in Eemshaven RWE bouwt van 2008 tot 2013 een elektriciteitscentrale

Nadere informatie

certificeert duurzame energie

certificeert duurzame energie certificeert duurzame energie Met het certificeren van duurzame energie voorzien we deze energieproductie van een echtheidscertificaat. Dit draagt wezenlijk bij aan het goed functioneren van de groeneenergiemarkt.

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2014 2015 28 165 Deelnemingenbeleid rijksoverheid Nr. 187 LIJST VAN VRAGEN EN ANTWOORDEN Vastgesteld 6 mei 2015 De commissie voor de Rijksuitgaven en de

Nadere informatie

Stand van zaken op de energiemarkt

Stand van zaken op de energiemarkt Stand van zaken op de energiemarkt Onderzoek energiemarkt consumenten Rapportage kerncijfers Tweede halfjaar 13 Majka van Doorn, research consultant Thijs Hendrix, senior research consultant il 14 Inhoudsopgave

Nadere informatie

Prof. Jos Uyttenhove. E21UKort

Prof. Jos Uyttenhove. E21UKort Historisch perspectief 1945-1970 Keerpunten in de jaren 70 oliecrisis en milieu Tsjernobyl (1986) ramp door menselijke fouten Kyoto protocol (1997) (CO 2 en global warming problematiek) Start alternatieven

Nadere informatie

Wat betekenen de SDE+, Salderen, en postcoderoos voor de netbeheerder?

Wat betekenen de SDE+, Salderen, en postcoderoos voor de netbeheerder? Wat betekenen de SDE+, Salderen, en postcoderoos voor de netbeheerder? Enexis: Wij brengen energie waar mensen licht en warmte nodig hebben. Enexis: Een rijke historie IJsselmij Frigem EGD Ruil verzorgingsgebied

Nadere informatie

Bijlage 1: Berekening realisatie 9% duurzaam in 2010

Bijlage 1: Berekening realisatie 9% duurzaam in 2010 Bijlage 1: Berekening realisatie 9% duurzaam in 2010 Toelichting bij de doelstelling van 9% duurzame elektriciteit: - De definitie van de 9% doelstelling is conform de EU richtlijn duurzame elektriciteit

Nadere informatie

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA s-gravenhage

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA s-gravenhage > Retouradres Postbus 20401 2500 EK Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA s-gravenhage Directoraat-generaal Energie, Bezoekadres Bezuidenhoutseweg 73 2594 AC

Nadere informatie

Energie voor ondernemers

Energie voor ondernemers Energie voor ondernemers Leveringsprijzen zakelijk kleinverbruik Per 1 januari 2009 www.delta.nl Energie? DELTA! Energie is van levensbelang voor uw onderneming. Het verlichten van uw bedrijfsruimtes,

Nadere informatie

De Duitse Alliantie voor Werk en Leefmilieu

De Duitse Alliantie voor Werk en Leefmilieu De Duitse Alliantie voor Werk en Leefmilieu integreren van energiebesparing en maatregelen voor energie-efficiëntie bij het saneren van bestaande gebouwen, bijdragen aan de bescherming van het klimaat

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2005 2006 30 212 Wijziging van de Elektriciteitswet 1998 en van de Gaswet in verband met nadere regels omtrent een onafhankelijk netbeheer Nr. 17 HERDRUK

Nadere informatie

NOTA (Z)140109-CDC-1299

NOTA (Z)140109-CDC-1299 Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas Nijverheidsstraat 26-38 1040 Brussel Tel.: 02/289.76.11 Fax: 02/289.76.09 COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS NOTA

Nadere informatie

Weging van zienswijzen door de Aw

Weging van zienswijzen door de Aw 1 Weging van zienswijzen door de Aw Inhoudsopgave Beoordelingsprincipes algemeen Kader van weging Procedures 2 Principes bij beoordeling Heldere governance voor gescheiden takken Verankering strategie

Nadere informatie

ZonneEnergie voor Thuis

ZonneEnergie voor Thuis ZonneEnergie voor Thuis Programma 20:00 22:00 Welkom Introductie ReestdalEnergie ZonneEnergie: het hoe en waarom Pauze ZonneEnergie van ReestdalEnergie Afsluiting Vragenvuur Reestdal Duurzame Energie

Nadere informatie

M A R K T M O N I T O R E N E R G I E - Oktober 2015

M A R K T M O N I T O R E N E R G I E - Oktober 2015 M A R K T M O N I T O R E N E R G I E - Oktober 2015 Geachte relatie, Bijgaand ontvangt u de maandelijkse marktmonitor van Energy Services. De Marktmonitor is een maandelijkse uitgave van Energy Services.

Nadere informatie

Rol van WKK in een toekomstige Nederlandse energievoorziening:

Rol van WKK in een toekomstige Nederlandse energievoorziening: Rol van WKK in een toekomstige Nederlandse energievoorziening: Betaalbaar & betrouwbaar? Robert Harmsen ECN Beleidsstudies COGEN Symposium Zeist 22 oktober 2004 Een blik naar de toekomst (1) Four Futures

Nadere informatie

Energie inkopen in de zorg: keuzes maken

Energie inkopen in de zorg: keuzes maken Energie inkopen in de zorg: keuzes maken Het inkopen van energie is complex. Sinds de liberalisering van de energiemarkt is niets doen eigenlijk geen optie; afnemers moeten zelf actief zijn op de energiemarkt

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2013 2014 21 501-33 Raad voor Vervoer, Telecommunicatie en Energie 33 858 EU-voorstellen: Kader klimaat en energie 2030 COM (2014) 15, 20 en 21 Nr. 470 BRIEF

Nadere informatie

Waarom doen we het ook alweer?

Waarom doen we het ook alweer? Apart inzamelen van gft-afval Als Vereniging Afvalbedrijven stimuleren we dat al het afval in Nederland op de juiste manier wordt verwerkt. Hierbij houden we rekening met het milieu en de kosten. De meest

Nadere informatie

Energieneutrale gebouwde omgeving

Energieneutrale gebouwde omgeving Energieneutrale gebouwde omgeving Inleiding In het afgelopen jaar heeft het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties gewerkt aan de lange-termijnverkenning 'Energie in de gebouwde omgeving',

Nadere informatie

Statenvoorstel../08 A

Statenvoorstel../08 A Statenvoorstel../08 A Voorgestelde behandeling: PS-vergadering : 27 juni 2008 Statencommissie : Commissie Bestuur en Middelen, 6 juni 2008 Onderwerp Toekomststrategie en aandeelhouderschap Essent Aan Provinciale

Nadere informatie

Toespraak t.g.v. de uitreiking van Phytofar Instituut prijzen 2015

Toespraak t.g.v. de uitreiking van Phytofar Instituut prijzen 2015 Toespraak t.g.v. de uitreiking van Phytofar Instituut prijzen 2015 Joris Relaes Brussel, 5 november 2015 Waar ga ik het niet over hebben? Een vergeten verjaardag: 20 jaar WTO 1995-2015 Naar een geglobaliseerde

Nadere informatie