Energie vergelijken (*) online energievergelijkers. duurzaamheid.

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Energie vergelijken (*) online energievergelijkers. duurzaamheid."

Transcriptie

1 Energie vergelijken (*) online energievergelijkers en duurzaamheid. (*) Dit is de zoekterm waar energievergelijkingssites het meeste geld voor betalen aan Google. Anderhalf miljoen mensen gebruiken jaarlijks deze sites om van energieleverancier te switchen. Hoe werken ze eigenlijk, kunnen we ze vertrouwen? Wie verdient er het meeste geld aan? En wordt de transitie naar een schone energievoorziening er door gestimuleerd? Een analyse van het samenspel tussen de online energievergelijkers en de energiebedrijven. WISE (World Information Service on Energy) Amsterdam, maart 2015

2 Colofon WISE (World Information Service on Energy) WISE is een milieuorganisatie die campagne voert tegen kernenergie en vóór schone energie. De oproep om over te stappen naar een groene en kernenergievrije energieleverancier staat al vele jaren centraal in de langlopende WISE campagne Groene stroom? Ja Graag! Om mensen daarbij goed te kunnen adviseren doet WISE regelmatig onderzoek naar verschillende aspecten van de energiemarkt. w t e Energie vergelijken - online energievergelijkers en duurzaamheid Amsterdam, maart 2015 Auteur: Markus Schmid (WISE), Ontwerp: Roger Peters, Dit rapport is tot stand gekomen met bijdragen en feedback van vele deskundigen uit de energiewereld. Speciale dank aan Peer de Rijk (WISE), Thessa Meijlis (WISE) en Yvonne van Sark.

3 Inhoud Colofon Inleiding Doel van deze studie Markttrends in overstapland Online energievergelijkers Algemeen Hoeveel vergelijkers, wie zijn de grote spelers? Onafhankelijkheid Technologie achter de energievergelijker Verdienmodellen Energiebedrijven Welke energiebedrijven zijn het meest actief op de vergelijkingssites? Beoordeling van energiebedrijven op duurzaamheid Prijsvechten, hoe doe je dat? Het samenspel van vergelijkingssites en energiebedrijven Op elke site een ander resultaat! Zelfde pakketten met wisselende prijzen Betalen bedrijven voor goede posities? Trucs Race to the bottom Spelregels volgens ACM Vergelijkers en milieu Duurzame producten of duurzame bedrijven? Gasverbruik grootse bron van CO2-uitstoot Groene filters en labels Conclusies Welke energiebedrijven profiteren het meest van de vergelijkingen en waarom? Welke gevolgen (voor het milieu) heeft de race to the bottom? Welke bedrijven komen bovendrijven als de groene filter wordt aangevinkt? Aanbevelingen rond duurzaamheid Bijlagen Uitgangspunten steekproef Tabellen streekproef Energie vergelijken online energievergelijkers en duurzaamheid 3

4 1. Inleiding 1.1. Doel van deze studie Je kunt jaarlijks honderden euro s besparen door te wisselen van energieleverancier. Overstappen naar een groene energieleverancier is mits het nieuwe energiebedrijf goed is gekozen - ook een effectief middel om je CO2-uitstoot terug te dringen; wie van grijze naar groene stroom overstapt stoot jaarlijks gemiddeld 1650 kilo CO2 minder uit. Als je tegelijk ook kiest voor groen gas voorkom je nog eens 2400 kilo CO2. Om snel en gemakkelijk prijzen te vergelijken raadplegen veel mensen online tools. Deze vergelijkingswebsites verdienen met hun service goed geld. Dit heeft geleid tot een enorme groei van het aantal online vergelijkingstools. We telden er 46. Hoog tijd voor WISE om deze online vergelijkingssites eens heel goed onder de loep te nemen. Enkele vragen die we wilden onderzoeken: Hoe werken ze eigenlijk precies, wat is het business model? Welke deals sluiten de energiebedrijven met de prijsvergelijkers? Welke bedrijven komen bovendrijven als het groene filter wordt aangevinkt? En komt dit overeen met de resultaten van brede en erkende onderzoeken naar het duurzaamheidsgehalte van de energiebedrijven? Welke energiebedrijven profiteren het meest van de vergelijkingssites en waarom? Welke drempels zijn er voor kleine/startende/echt groene energiebedrijven om in de overzichten van de vergelijkingssites te kunnen verschijnen? Wat kunnen we consumenten adviseren die een groene keuze willen maken en hierbij gebruik willen maken van de bestaande online vergelijkingstools? Wat is de impact van de vergelijkingssites op de energietransitie? Wat hebben we onderzocht? In december, januari en februari voerden we vele gesprekken met de mensen achter de vergelijkingssites en energiebedrijven, grote en kleine. Zo leerden we veel over de achtergronden van deze business. In februari 2015 bezochten we alle 46 geïnventariseerde vergelijkingswebsites en vulden er standaard verbruikersgegevens in. Vervolgens zetten we alle beschikbare groene filters aan en noteerden steeds de top 10 van het resultaat Markttrends in overstapland Consumenten steeds meer op vergelijkingstools. Vertrouwen neemt af. De Trendrapportage Marktwerking en Consumentenvertrouwen in de energiemarkt van ACM meldt: in 2013 is 13,1 % van de consumenten overgestapt naar een andere energiebedrijf. 1 Dat is meer dan in 2012, toen 12,5 % overstapte, en meer dan in alle voorgaande jaren. Inmiddels is 44 % van de consumenten wel eens overgestapt naar een andere energieleverancier. Bijna 30 % van alle consumenten geeft in de tweede helft van 2013 aan informatie te zoeken over energiebedrijven, anders dan het eigen energiebedrijf. Dit aandeel is significant meer dan in de eerste 1 Trendrapportage Marktwerking en Consumentenvertrouwen in de energiemarkt, Autoriteit Consument en Markt, Den Haag, april Energie vergelijken online energievergelijkers en duurzaamheid

5 helft van 2012 (23 %). Consumenten die zoeken naar informatie hebben een grote intentie om ook daadwerkelijk over te stappen. Consumenten zoeken informatie voornamelijk online. Hierbij zijn websites van prijsvergelijkers voor energie het meest populair, bijna twee derde van de consumenten bezoekt deze sites. Daarna volgen de websites van energiebedrijven en die van consumentenorganisaties. Steeds meer groene stroom Het aantal consumenten in Nederland met een contract voor groene stroom blijft groeien. Op 31 december 2013 is 63 % van alle huishoudelijke elektriciteitscontracten groen. Bij een overstap kijken consumenten vooral naar de prijs (72 %) en het welkomstcadeau (16 %). De keuze voor groene stroom is voor 14 % van de overstappers van belang. Driekwart van alle consumenten is niet bereid om meer te betalen voor groene stroom. In de tweede helft van 2013 geeft het kwart van de consumenten dat wel bereid is meer te betalen aan dat zij gemiddeld tot 12,- per jaar extra willen betalen Online energievergelijkers 2.1. Algemeen Hoe groot is de markt, hoeveel geld wordt er verdiend? Volgens brancheorganisatie Energie Nederland zijn er in 2014 iets meer dan 2 miljoen overstapverzoeken verwerkt, een groei van 9,5 % t.o.v Energie-Nederland verwacht een verdere verlaging van de switchdrempel (en dus nog meer overstappers) als in de loop van 2015 het programma Aanbod op Maat in werking treedt. Dit vergemakkelijkt het vergelijken van aanbiedingen van energieleveranciers voor de consument die zich oriënteert op een overstap. Hierover later meer. Online vergelijkingssites verdienen geld door afspraken te maken met de energiebedrijven. Per klant die ze aanleveren ontvangen zij een bedrag dat varieert tussen de 15,- en 70,-, de zogenaamde kickback-fee. 4 Bij een kickback-fee van gemiddeld 40,- per overstapper vertegenwoordigt de markt, als die bestaat uit 2 miljoen consumenten, een potentiële omzet van 80 miljoen Euro Hoeveel vergelijkers, wie zijn de grote spelers? Onze inventarisatie laat 46 vergelijkers zien. De Bencom Group is volgens eigen zeggen marktleider. Eigenaar Ben Woldring lanceerde de eerste Nederlandse vergelijkingssite in 1998 en is aanwezig op internet met websites als gaslicht.com en totaalwijzer.nl. Andere grote spelers op de vergelijkingsmarkt voor energie zijn Pricewise, Sanoma, Easyswitch, Switch Company en sinds december 2014 ook Independer. De grote spelers hebben allemaal een aantal sub-websites die de technologie van het moederbedrijf gebruiken. 2 Trendrapportage Marktwerking en Consumentenvertrouwen in de energiemarkt, Autoriteit Consument en Markt, Den Haag, april Energie Nederland, 13 februari 2015, 4 Aannames gebaseerd op gesprekken met energieexperts. De vergelijkers geven geen informatie over de fees die zij ontvangen. Energie vergelijken online energievergelijkers en duurzaamheid 5

6 Onderstaande lijst geeft een overzicht van alle online vergelijkingssites. De sites die gebaseerd zijn op dezelfde techniek en gebruik maken van dezelfde database staan bij elkaar. Dit betekent niet dat alle sites onder bijvoorbeeld Pricewise ook in eigendom zijn van, of worden gerund door, Pricewise. Onder andere vergelijkingssites staan sites die een eigen contractservice runnen. Van de overige sites hebben we de onderlinge verhoudingen niet verder in kaart gebracht, het zijn veelal doorkliksites zonder contractservice. Hierover later meer. Bencom gaslicht.com totaalwijzer.nl/energie/vergelijken energiewereld.nl/energievergelijker eigenhuis.nl/webwinkel/energie/ energieprijzenvergelijker/ Internet Connections (gelieerd aan Bencom) verlaagjemaandlasten.nl energieverbruiker.nl/energievergelijker/ energievergelijker.nl energierekeningen.nl Overstappen.nl / Easyswitch overstappen.nl easyswitch.nl aanbiedingenenergie.nl energietarieven.nl energieprijzen-vergelijken.nl energievergelijking.nl energie-prijzen.nl gaselektraenergie.nl/vergelijk degroeneenergievergelijker.nl energiewijzer.nl Pricewise prizewize.nl/energie/ deenergiegids.nl Energieplaza.nl energieprijzenvergelijken.com consumentenbond.nl/energie/ overstapservice-energie/ Switch Company energievergelijken.nl energievergelijk.nl verandervanenergie.nl energieleveranciers.nl groenestroomvergelijken.com andere grotere vergelijkers independer.nl besparenkan.nl/energie doorklik sites goedkoopsteenergie.nl prijsvergelijken.nl/energie keuze.nl/energie energieaanbiedingen.nu aanbiedingenenergie.nl flatsome.nl/energie-vergelijken/ energiebedrijven.info/ energieprijzen-vergelijken slimvergelijken.nl/ energie-leveranciers-vergelijken vergelijkgroenestroom.nl goedkopeenergie.com/energie-vergelijker/ andere overstap sites energie-nl.nl allesoverbesparen.nl/energie consumind.nl/energie 123energieprijzenvergelijken.nl Sanoma energieprijzen.nl kieskeurig.nl/energie_vergelijken 6 Energie vergelijken online energievergelijkers en duurzaamheid

7 Enkele energieleveranciers hebben prijsvergelijkingen op hun eigen websites staan om te laten zien hoe concurrerend hun prijzen zijn. Het gaat hier om beperkte vergelijkingen van de eigen tarieven met die van enkele concurrenten. Deze prijsvergelijkingen zijn reclame-uitingen van de leverancier en dus niet onafhankelijk. Bovendien zijn ze vrijwel statisch; het energiebedrijf neemt niet alle aanbiedingen van (andere) bedrijven mee in de vergelijking. Ze zijn in dit onderzoek niet meegenomen. Waarom al die subsites? De eigenaren van de vergelijkingssites presenteren een en dezelfde vergelijkingsmodule graag op meerdere websites. Ze zijn dan in technisch opzicht en qua zoekresultaten identiek, maar de look & feel verschilt soms enorm. Zo kunnen verschillende doelgroepen worden bereikt. Je zou het ook zo kunnen zeggen: de kans dat er een vis wordt gevangen neemt toe naarmate er meer netten worden uitgeworpen Onafhankelijkheid Geen van de geïnventariseerde energievergelijkingssites is in eigendom van een energiebedrijf. In die zin zijn ze dus onafhankelijk. Aan de andere kant is het zo dat een energiebedrijf dat niet bereid is om kickback-fees aan de vergelijkingssite te betalen ook niet wordt vermeld. Met andere woorden: ook het allergoedkoopste energiepakket van heel Nederland komt niet op een de vergelijkingssite terecht als het betreffende energiebedrijf geen afspraak heeft (een vergoeding betaald) met de vergelijkingssite. Zo komt het dat de vergelijkingssites lang niet alle Nederlandse energiebedrijven met elkaar vergelijken Technologie achter de energievergelijker Complexiteit van de modules Je voert je adresgegevens en je jaarverbruik van gas en stroom in op de online vergelijkingstool en deze zoekt voor jou de goedkoopste energieaanbieding van het moment. Klinkt makkelijk, maar in werkelijkheid is het vergelijken van energieaanbiedingen zeer ingewikkeld. De aanbieders hebben vaak meerdere producten die verschillend zijn geprijsd, bijvoorbeeld één met groene en één met grijze energie. 5 De producten worden in verschillende contractvormen aangeboden: met variabele of vaste tarieven, met looptijden van 1, 2 of 5 jaar. Voor gastarieven worden soms per regio andere vastrecht tarieven berekend, de prijs kan dus ook nog per postcode verschillen. Daar bovenop komen nog actiekortingen. Veel modules van de vergelijkingssites bevatten diverse filters waarmee gebruikers de variabelen kunnen beïnvloeden. Energievergelijkingssites zijn dan ook complexe sites waar grote marketing- en ICT afdelingen dagelijks aan sleutelen om er voor te zorgen dat alles blijft werken. Energiebedrijven maken maandelijks (of zelfs vaker) nieuwe aanbiedingen, acties en pakketten die dan allemaal verwerkt moeten worden op de sites. Vindbaarheid via Google Meer dan potentiële klanten typen maandelijks 'energie vergelijken', het meest gebruikte zoekwoord op energiegebied, in op Google. Dit is slechts één van de vele zoekwoorden die leiden 5 Groene energie is energie uit hernieuwbare bronnen als wind, zon en water. Grijze energie wordt gewonnen uit niet hernieuwbare bronnen als kolen, gas en uranium. Energie vergelijken online energievergelijkers en duurzaamheid 7

8 naar de vergelijkers. De meeste mensen klikken vervolgens op één van de links op de eerste resultatenpagina van Google. De gemiddelde consument gaat hier op af en dus is het dringen op deze pagina. Alle energievergelijkingssites willen niets liever dan een toppositie op deze eerste pagina van Google. Er zijn twee manieren om zo'n toppositie te verwerven: via organisch verkregen relevantie of simpelweg door te betalen. Een website wordt organisch beter vindbaar als deze bijvoorbeeld veel relevante content bevat en goed verlinkt is op internet. Ook een goede websitenaam (url) helpt. Een url die lijkt op een veel gebruikte zoekterm is ideaal. 'Energie vergelijken' is het meest relevante zoekwoord (keyword) voor deze branche. Daarom zijn er veel vergelijkingssites met bijna identieke namen: Energievergelijken.nl, Energievergelijker.nl, Energieprijzenvergelijken.com, Energieprijzenvergelijken.nl. De betaalde variant is welbekend. Via Google Adwords worden advertenties bovenaan en in de rechter zij-balk van de pagina met Google resultaten gekocht. Hoe meer een partij op een zoekwoord biedt, hoe hoger en hoe vaker de advertentie in beeld komt. Voor een zoekwoordcombinatie als 'Energie vergelijken' wordt er soms tussen de 5,- en de 10,- per klik geboden. Dus als u 'energie vergelijken googlet en op de bovenste betaalde link klikt, kan het gebeuren dat de eigenaar van die vergelijkingssite 5 euro kwijt is, ongeacht of u vervolgens overstapt of niet Verdienmodellen Contractmodel 1: grote spelers Op de meest bezochte vergelijkingssites kunnen klanten aanbiedingen vergelijken en vervolgens direct een contract met het gekozen energiebedrijf afsluiten. Met zo'n kant-en-klaar contract stapt de vergelijkingssite naar het energiebedrijf en ontvangt hiervoor een beloning. Over het algemeen vraagt de vergelijkingssite van alle aangesloten energiebedrijven hetzelfde tarief per aangeleverde klant. De kickback-fees variëren per vergelijkingssite en liggen tussen 15,- en 70,-. Het meest voorkomende energiecontract, een dual fuel contract (voor stroom én gas), met een looptijd van een jaar) levert de vergelijkingssite tussen 30,- en 40,- op. Voor langer lopende contracten worden hogere fees berekend, de vergoeding voor contracten voor alleen stroom (bijvoorbeeld voor mensen die stadsverwarming hebben en dus geen gas afnemen) liggen lager. Voorbeelden van sites met een eigen contractservice: Pricewise.nl Overstappen.nl Independer.nl Contractmodel 2: 'onderaannemers' De grote vergelijkingssites Gaslicht, Pricewise, Overstappen/Easyswitch en Switch Company onderhouden samenwerkingsverbanden met andere partijen. Hiervoor stellen zij hun technologie en de databases met de energiebedrijven tegen betaling ter beschikking aan geïnteresseerde internetondernemers. Soms hebben de moederbedrijven al speciaal hiervoor ontwikkelde iframes klaarliggen, in andere gevallen wordt er gewerkt met API's. 6 De onderaannemers zetten eigen websites op waarin zij de gehuurde modules inplakken. Vervolgens proberen zij met slimme internetmarketing klanten naar de eigen site te lokken. 6 API: Application programming interface, een verzameling definities waarbinnen computerprogramma's met elkaar communiceren. 8 Energie vergelijken online energievergelijkers en duurzaamheid

9 Ook al lijkt het zo dat je als klant op een onafhankelijk platform terecht bent gekomen, in veel gevallen is dit niet zo. De gehuurde modules zijn klonen, non stop live gekoppeld aan de moederwebsites. Het aanbod en de prijzen zijn dus precies dezelfde als op de moederwebsites. Een consument die op de knop 'aanmelden' klikt komt vervolgens in de omgeving van de moederwebsite terecht waar uiteindelijk ook het contract wordt afgesloten. De onderaannemer ontvangt van de moederwebsite slechts een vergoeding voor de gegenereerde leads. Deze vergoedingen beginnen rond de 10,- per overstapper en lopen gestaffeld op naar ca 15,- naarmate de onderaannemer goed werk verricht en dus veel klanten weet aan te leveren. Voorbeelden van onderaannemers: consumentenbond.nl (gelieerd aan Pricewise) energievergelijker.nl (gelieerd aan Bencom) eigenhuis.nl (gelieerd aan Bencom) Contractmodel 3: doorklikmodel Naast de twee boven omschreven verdienmodellen met erbij behorende geavanceerde overstapmodules bestaat er een variatie aan websites van kleine internetondernemers die met het 'doorklikmodel' (affiliate) een aandeel in de lucratieve markt proberen te veroveren. Zij publiceren vaak een top 10 lijst met energieproducten die maar deels gekoppeld zijn aan de mogelijkheid klant te worden voor dat product, namelijk alleen die producten waarover ze een afspraak hebben met het energiebedrijf. In dat geval word je doorgesluisd naar een webpagina bij het betreffende energiebedrijf waar vervolgens een contract kan worden afgesloten. Voordat de klant van de vergelijkingswebsite doorgaat naar de site van het energiebedrijf krijgt hij ongemerkt een code mee - een cookie. Via deze cookie kan worden bijgehouden hoeveel potentiële klanten (leads) een vergelijkingssite weet te genereren en hoeveel er uiteindelijk echt overstappen (conversie). De doorklikwebsite ontvangt dan een bedrag van enkele euro's per afgesloten contract. Voorbeelden van doorkliksites: keuze.nl/energie energieaanbiedingen.nu prijsvergelijken.nl 3. Energiebedrijven De elektriciteits- en gasmarkt voor consumenten is een sterk geconcentreerde markt. Dit betekent dat relatief weinig energiebedrijven een groot aandeel in de markt hebben. In Nederland zijn er ca. 7,5 miljoen huishoudens. De drie grote spelers in Nederland zijn: RWE/Essent (2,5 miljoen klanten) Vattenfall/Nuon (2,1 miljoen klanten) Eneco (2,2 miljoen klanten) (in NL en België) Greenchoice is de grootste 100% groene aanbieder met klanten. Energie vergelijken online energievergelijkers en duurzaamheid 9

10 3.1. Welke energiebedrijven zijn het meest actief op de vergelijkingssites? Zijn de drie grote spelers ook het meest zichtbaar op de sites? Uit een steekproef midden in het overstapseizoen (oktober / november 2014) blijkt dat dit niet perse het geval is. 7 We komen - alleen kijkend naar de top 5 posities bij alle door ons onderzochte sites - deze bedrijven het meest tegen: Energiedirect (actief op 30 vergelijkingssites) Greenchoice en NLE (beide 28) E.on (26) In de periode waarin we de steekproef namen waren deze bedrijven ook zeer actief: Budget Energie (20), Essent (19) en Pure Energie (18). Opvallend is dat we meer dan 20 energie bedrijven helemaal niet tegenkwamen op de vergelijkingssites. De meest opvallende afwezigen waren Eneco en Oxxio. Maar ook leveranciers als Atoomstroom, Hezelaer, Qwint, Main en Innova maken geen gebruik van de vergelijkingssites. Dit is natuurlijk een momentopname. Energiebedrijven zetten verschillende verkoopkanalen (waarvan een vergelijkingssite er slechts één is) op verschillende momenten in om heel gericht bepaalde doelgroepen te bereiken. Tijdens de steekproef kwamen we Nuon ook nauwelijks tegen, maar in februari 2015 is Nuon alweer volop actief op verschillende sites. Eneco uit vergelijkers In een telefoongesprek licht Alex Kaat (Senior Adviseur Public Affairs bij Eneco) toe dat Eneco niet meedoet met de prijsvergelijkers, en daarmee ook in de aanbiedingen van deze vergelijkers vaak niet meegenomen wordt. De groep klanten die extreem focust op kortingen en jaarlijks overstapt past niet bij de duurzaamheidsstrategie van het concern. Eneco wil klanten juist langdurig aan zich binden. Deze klanten bereikt Eneco minder goed via de prijsvergelijkers Beoordeling van energiebedrijven op duurzaamheid Het meest recente onderzoek naar de duurzaamheid van de Nederlandse stroomleveranciers werd op 8 december 2014 gepubliceerd. 8 WISE vergelijkt al sinds 2006 jaarlijks alle energiebedrijven die actief zijn op de Nederlandse markt. Sinds 2013 gebeurt dat samen met een aantal grote consumenten- en milieuorganisaties. De energiebedrijven worden beoordeeld op vier bedrijfsonderdelen: (des)investeringen in stroomopwekking eigen productie van stroom de inkoop van stroom: zowel direct bij de bron als op de markt de levering van stroom 7 Dubbele steekproef WISE oktober & november Onderzoek duurzaamheid Nederlandse stroomleveranciers, 8 december Energie vergelijken online energievergelijkers en duurzaamheid

11 Uit het onderzoek resulteerde deze ranking: grafiek: greenpeace.nl 3.3. Prijsvechten, hoe doe je dat? Kortingen Energiebedrijven maken hun aanbiedingen op de vergelijkingssites vaak extra aantrekkelijk door actietarieven, welkomstbonussen en gadgets aan te bieden. Alles om een nieuwe klant binnen te halen. Door de hoge instapkortingen levert die klant in het eerste jaar nauwelijks inkomsten op voor het energiebedrijf, soms wordt er zelfs verlies geleden op een klant. De hoge eenmalige welkomstbonussen worden verwerkt in het tarief dat de klant vaak alleen in het eerste jaar betaalt. Het energiebedrijf gaat pas verdienen als de klant langer dan een jaar blijft; dan gaat de consument de werkelijke prijs betalen voor zijn gas en elektriciteit. Veel slapende consumenten zijn zich hier niet van bewust. Energie vergelijken online energievergelijkers en duurzaamheid 11

12 De korting handig verrekend In de aanbiedingen in de lijsten van de vergelijkers worden de kortingen (welkomstbonussen) van de energiebedrijven meestal verrekend in een makkelijk vergelijkbaar jaarbedrag en/of maandbedrag. Met andere woorden: je ziet een maandbedrag waarin de korting al is verwerkt. Dit komt in veel gevallen niet overeen met het werkelijke maandbedrag dat de klant moet betalen, daarin worden de kortingen juist niet meegenomen. De korting wordt namelijk pas achteraf, aan het eind van de looptijd van het contract verrekend. De kickbackfee snel bij de klant ophalen Voor elke nieuwe klant betalen de energiebedrijven direct een kickback-fee aan de vergelijker. Om niet met een negatief saldo te moeten beginnen verhalen sommige energiebedrijven die kickbackfee handig op nieuwe klanten. Het verband met de kickback-fees wordt niet genoemd, maar in de voorwaarden van Budget Energie op easyswitch.nl lezen we bijvoorbeeld dit: Ongeveer 10 dagen na de aanmelding brengt Budget Energie de helft van het vastrecht van het eerste jaar in rekening. Dit is 71,88 voor een combinatie van stroom en gas." Het vooruit betaalde vastrechtbedrag brengen ze tijdens het eerste jaar in mindering op de maandelijkse facturen. Extra aanbieding Sommige energiebedrijven komen net voordat alles rond is en de klant het definitieve contract heeft bevestigd snel met een nóg betere aanbieding althans, zo lijkt het. Een klant die net besloten heeft om een eenjarig contract af te sluiten krijgt dan bijvoorbeeld een nóg grotere korting aangeboden waarbij een niet oplettende klant makkelijk over het hoofd ziet dat het ineens over een contract voor drie jaar gaat. De korting is in werkelijkheid, uitgesmeerd over drie jaar, helemaal niet zo aantrekkelijk. Risicoklanten Omdat de marges flinterdun zijn kunnen prijsvechters geen enkel risico nemen. Bijna alle energiemaatschappijen onderwerpen hun nieuwe klanten aan een kredietcheck. Mensen die schulden of betalingsachterstanden hebben worden geregistreerd als zogenaamde risico klanten en moeten een borg betalen. De hoogte van de borgsom kan bij bedrijven als Energie Direct en Main Energie oplopen tot wel 1000, Het samenspel van vergelijkingssites en energiebedrijven 4.1. Op elke site een ander resultaat De aanbiedingen per vergelijkingswebsite verschillen sterk van elkaar. Hetzelfde energieproduct kan op een andere site ineens 200,- duurder zijn. Hoe kan dit? Aan het begin van elke maand zitten de verkopers van de energiebedrijven klaar achter hun PC s voor de run op de top 5 posities goedkoopste aanbiedingen op de vergelijkingssites. Ze geven dan de actuele prijzen door en kondigen nieuwe acties en kortingen aan. Maar wat doet de concurrentie? Precies hetzelfde. Een euro prijsverschil kan uitmaken of je product op de eerste 9 Tabel met borgsommen per leverancier: 12 Energie vergelijken online energievergelijkers en duurzaamheid

13 of op de tweede plaats van de prijsvergelijking terecht komt. Dit wedstrijdje wordt op elke belangrijke energievergelijker maandelijks uitgevochten. En op elke vergelijker verloopt het spelletje net even anders waardoor de uitkomsten zeer uiteen kunnen lopen. Het top 5 lijstje kan er dus op hetzelfde moment op verschillende vergelijkers totaal anders eruitzien. Energiebedrijven doen niet in alle vergelijkers mee De vergelijkers willen graag de indruk wekken dat hun aanbod representatief is, dat echt alle energiebedrijven worden vergeleken. Maar de keuze om wel/niet op een vergelijkingssite te verschijnen is aan de energiebedrijven zelf. Uit onze steekproef blijkt dat meer dan 20 energieleveranciers niets zien in de online vergelijkers, ze zijn op geen enkele vergelijker te vinden. Andere energiebedrijven kiezen één of twee vergelijkers uit waar ze mee gaan samenwerken. Er zijn ook energiebedrijven die op bijna alle vergelijkingstools te vinden zijn (zie ook hoofdstuk 3.1). Welke vergelijkers populair zijn bij de energiebedrijven hangt af van de doelgroepen die de verschillende vergelijkers bedienen en natuurlijk, nog belangrijker, van de conversie. Maar de hoogte van de fees die de vergelijkingssites van de energiebedrijven vragen speelt ook een rol. Een vergelijkingssite die veel klanten genereert, maar tegelijk erg duur is kan bijvoorbeeld voor een bepaalde periode of voor een bepaalde actie worden ingezet Zelfde pakketten met wisselende prijzen Energiebedrijven die op vele vergelijkingstools present zijn geven niet even veel aandacht aan de verschillende websites. We constateren dat ze ook niet op alle vergelijkers dezelfde prijzen aanbieden. Ze dingen scherp mee om een goede positie in één of twee belangrijke websites te verkrijgen, de andere websites worden verwaarloosd waardoor ze door een te hoge prijs ver onderuit zakken. Hoe zeer de aanbiedingen uiteen kunnen lopen laat een steekproef zien: Energie Direct Budget NUON Grijze stroom & gas, 1 jaar vast prijs Positie in vergelijker prijs positie prijs positie Pricewise.nl 1249, , ,49 2 Independer.nl 1445, , ,84 13 Gaslicht.com 1249, , ,49 2 Budget Energie heeft haar product bij Pricewise scherp geprijsd ( 1249,48). Bij gaslicht. com is hetzelfde product bijna 200,- duurder en is het op een totaal oninteressante 27ste plaats gezakt. U ziet dat een en hetzelfde product van NUON op dezelfde dag bij Independer 150,- meer kost dan bij Pricewise Betalen bedrijven voor goede posities? De vergelijkingswebsites verdienen geld met de kickback-fee s die de energiebedrijven voor elke aangeleverde klant betalen. That s it. Goede posities in de lijsten kunnen in principe niet worden gekocht omdat deze worden bepaald door het prijsgevecht tussen de energiebedrijven. Sommige vergelijkers zoeken wel de grenzen van het fatsoen op: Gaslicht werd kort geleden door de Energie vergelijken online energievergelijkers en duurzaamheid 13

14 Stichting Reclame Code op de vingers getikt omdat ze een reclame van NUON bovenaan de vergelijkingen hadden gezet die niet van de aanbiedingen op de eigenlijke lijst te onderscheiden was. Zo werd ten onrechte de indruk gewekt dat NUON de goedkoopste was. Gaslicht en NUON moesten de reclame aanpassen. Bedrijven in topposities betalen dus geen hogere fees per overstapper. De vergelijkers verdienen vanzelf meer aan de aanbiedingen in de hoogste posities van de vergelijking omdat deze meer overstappers opleveren. Meer overstappers = meer fees. Wel blijft het een feit dat ook het allergoedkoopste energiepakket van heel Nederland niet door een vergelijker wordt getoond als het bedrijf erachter weigert de fees te betalen Trucs Opgepoetste lijsten Een startende vergelijker (bijvoorbeeld Independer.nl, die in december 2014 van start ging) of een minder populaire energievergelijker zit met het probleem dat hij de energiebedrijven niet direct een aantrekkelijk platform kan bieden. De energievergelijker moet eerst nog werken aan naamsbekendheid, de energiebedrijven kijken zolang de kat uit de boom. Om toch een representatief aanbod te kunnen laten zien, halen sommige vergelijkers zelf de prijzen van bekende bedrijven op - gewoon, van de website van de gewenste energiebedrijven geplukt. Deze niet per se concurrerende prijzen zetten ze online, maar dan zonder de mogelijkheid om direct een contract af te sluiten. De knop aanmelden wordt dan vaak vervangen door meer info of is inactief. Want inderdaad, er is nog geen deal met de betreffende partij. Andere energiebedrijven, waarmee al wel kickback-fee s zijn afgesproken, komen zolang op de beste posities terecht. De aanmeldknop verschijnt dan vaak in een attractief kleurtje. Onoplettende klanten krijgen zo ten onrechte het idee een volledige en actuele vergelijking te zien. Gesjoemel met standaard verbruik Klanten die snel willen checken waar ze het beste een nieuw stroomcontract kunnen afsluiten hebben in veel gevallen hun werkelijke verbruikscijfers van gas en stroom niet paraat. De vergelijkers bieden daarom een handige optie aan om te vergelijken aan de hand van een standaard gebruik, bijvoorbeeld van een gezin met twee kinderen of een alleenstaand persoon. Ze suggereren dat u vervolgens een bij uw situatie passend aanbod gepresenteerd krijgt. Dat is helaas niet het geval. Een voorbeeld: Volgens de NIBUD is het gemiddelde stroom verbruik voor 2 personen 3360 KWh per jaar. Maar als je op easyswitch.nl het standaard verbruik voor 2 personen als invulhulp gebruikt wordt er met een verbruik van 2600 KWh gerekend. Je zult blij verrast zijn dat de aangeboden contracten veel goedkoper uitvallen dan wat je gewend bent om te betalen. En natuurlijk zul je eerder geneigd zijn om op zo n aanbod in te gaan. Pas als je dan de eerste rekening van het betreffende energiebedrijf krijgt kom je erachter dat je in werkelijkheid meer stroom verbruikt en de rekening dus helemaal niet zo laag uitvalt als je had gehoopt. In het programma Aanbod op maat van de Autoriteit Consument en Markt wordt aandacht besteed aan het gesjoemel met standaard verbruik. De vergelijkers worden opgeroepen om de optie standaard verbruik invullen niet meer aan te bieden. Hierover meer in het hoofdstuk Energie vergelijken online energievergelijkers en duurzaamheid

15 4.5. Race to the bottom Bodemprijzen De energiebedrijven komen op de prijsvergelijkers met extreem lage prijzen en/of kortingen in de topposities terecht. De prijzen zijn vaak zo laag dat de bedrijven er in het eerste jaar nauwelijks meer aan verdienen. Aan het einde van het eerste jaar wordt de actiekorting verrekend. De energiebedrijven hopen dat de klanten blijven hangen (slapen) zodat ze in de daaropvolgende jaren alsnog aan de klanten kunnen verdienen. Collectieve inkoop van energie Er worden ook grote collectieve energie inkoop acties georganiseerd. Tijdens deze energieveilingen van bijvoorbeeld de Consumentenbond, De Vereniging Eigen Huis of de ANWB stappen soms tien duizenden klanten ineens over naar een goedkope aanbieder. Contractwekker Helaas voor de energiebedrijven: na een jaar verstuurt de contractwekker die verschillende overstapsites aanbieden (o.a. gaslicht.com) een notificatie aan de klant: Uw jaarcontract verloopt, tijd om weer op jacht te gaan naar nieuwe kortingen. De overstapsite wil het overstappen gaande houden, tenslotte is het business model hierop gebaseerd. Klanten worden rond gepompt in het circuit van vergelijkingssites en goedkope energieaanbieders. De professionele overstapper gaat elk jaar opnieuw vergelijken en kiest elk jaar opnieuw het goedkoopste aanbod. Killing voor de energiebedrijven die deze klanten een jaar eerder met een te grote korting hebben binnengehaald. Afrekenmodel Independer zonder prikkel tot jaarlijks overstappen Vergelijkingssites vragen nu een hoge eenmalige overstapvergoeding aan energieleveranciers. Een klant die na afloop van het contract switcht levert wederom een hoge overstapvergoeding op. Independer is in december 2014 met een vergelijker gestart waarin een andere werkwijze met een ander verdienmodel wordt gehanteerd, afgekeken van de verzekeringswereld. De klant wordt niet meer jaarlijks gestimuleerd om over te stappen zodat de hoge eenmalige vergoeding kan worden geïncasseerd. In plaats daarvan vraagt Independer aan energieleveranciers per aangeleverde klant jaarlijks een lagere doorlopende vergoeding van 15,-, maximaal tien jaar lang. Independer beweert dat in ieder geval voor de eigen organisatie de financiële prikkel om mensen jaarlijks te laten overstappen daarmee is verdwenen. Independer denkt dat zo de wervingskosten van de energieleveranciers kunnen dalen en dat uiteindelijk ook consumenten hiervan zullen profiteren Spelregels volgens ACM De Autoriteit Consument en Markt (ACM) heeft bepaald dat elk aanbod aan consumenten om over te stappen van energiebedrijf begrijpelijk en vergelijkbaar moet zijn. Alleen dan kunnen zij kiezen voor het aanbod dat het beste bij hen past. Welke informatie de klant moet krijgen staat in het document Informatievoorziening op de consumentenmarkt voor energie. 11 Hieronder de Informatievoorziening op de consumentenmarkt voor energie (ACM, ) https://www.acm.nl/nl/publicaties/ publicatie/13480/informatievoorziening-op-de-consumentenmarkt-voor-energie/ Energie vergelijken online energievergelijkers en duurzaamheid 15

16 belangrijkste punten. De implementatie van het aanbod op maat dient door de online vergelijkers in de zomer van 2015 te worden gerealiseerd. Aanbod op maat ACM heeft met de aanbieders afgesproken dat aanbiedingen voortaan op maat worden gedaan, waarbij gebruik gemaakt kan worden van het daadwerkelijke verbruik van elektriciteit en gas zoals dat bijvoorbeeld op de jaarafrekening te vinden is. Schattingen op basis van gemiddeld verbruik of op basis van gezinsgrootte of type huis moeten worden vermeden. Met een aanbod op maat wordt dus voorkomen dat de werkelijke kosten heel anders zijn dan op basis van het aanbod verwacht werd. Ook is afgesproken dat duidelijke termen worden gebruikt die bij alle aanbieders hetzelfde zullen zijn. Verder is het verplicht om: Consumenten vooraf te informeren over alle kosten. Daardoor ontstaat er een totaalprijs waarmee een aanbod eenvoudig kan worden vergeleken met een ander aanbod. De juiste kosten voor netbeheer te vermelden, want die zijn per netbeheerder verschillend. Bij de totaalprijs in ieder geval de jaarkosten te tonen. Die staan namelijk ook op de afrekening van de huidige leverancier en dat maakt vergelijken wel zo makkelijk. Tijdig en persoonlijk een tariefswijziging te communiceren. Mocht de klant op basis hiervan zijn contract willen opzeggen, dan kan dat tijdig voordat dat nieuwe tarief in werking treedt. Daarmee wordt voorkomen dat klanten ongemerkt van een laag (actie)tarief in een veel hoger tarief komen. Aan consumenten duidelijk te maken of ze groene of grijze energie kopen. Op dat laatste punt komen we verderop nog terug. Wij vinden dat de aanbevelingen lang niet ver genoeg gaan. 5. Vergelijkers en milieu Milieu en duurzaamheid spelen bij de meeste energievergelijkers geen belangrijke rol en de meesten pretenderen dat ook niet. Het gaat om de prijsvergelijkingen. De Consumentenbond heeft op de eigen website een vergelijker met een speciaal filter waarmee effectief de meest duurzame energiebedrijven uit het aanbod kunnen worden gefilterd. Hierover later meer. Ook Independer.nl besteedt meer dan gemiddeld aandacht aan duurzaamheid. Overstapsites als degroeneenergievergelijker.nl (geliëerd aan overstappen.nl), groenestroomvergelijken.com (geliëerd aan Switch Company) en vergelijkgroenestroom.nl (een doorkliksite) willen de indruk wekken extra aandacht aan duurzaamheid te besteden, maar daar klopt niets van. We ontdekten dat er exact dezelfde vergelijkingsmodules met gebrekkige groene filters draaien die we al van andere sites kenden (zie tabel groene filters in de bijlage) Duurzame producten of duurzame bedrijven? Dit is een cruciale vraag waar veel misverstanden over bestaan: bent u al echt duurzaam bezig als u bij een willekeurige aanbieder een product afneemt dat groene stroom en groen gas bevat? Of is het noodzakelijk dat ook de aanbieder van het product onder de loep wordt genomen? 16 Energie vergelijken online energievergelijkers en duurzaamheid

17 Wat u als klant voorgeschoteld krijgt in de online vergelijkingstools zijn energieproducten zoals bijvoorbeeld Nuon VastePrijsEnergie (een pakket van Nuon met grijze stroom en grijs gas) of 100% Nederlandse wind (een pakket van Greenchoice met stroom uit Nederlandse windmolens en CO2 gecompenseerd gas). Een energieproduct vertelt niets over het bedrijf erachter. Ook het meest vervuilende energiebedrijf van Nederland, Essent, verkoopt immers groene energie producten. Dat hetzelfde bedrijf kolencentrales bouwt en aan bedrijven die geen aandacht voor duurzaamheid hebben enorme hoeveelheden zeer vervuilende energie verkoopt, daarvan krijg je als klant niets mee. Dit is behoorlijk misleidend. Echt duurzame energiebedrijven kenmerken zich door een 100% groen aanbod (voor álle klanten, zakelijk en particulier) met een overgroot aandeel Nederlandse wind- en zonneenergie in de leveringsmix. Daarnaast investeren ze niet in fossiele energieopwekking en/of kernenergie. De energievergelijkers tonen slechts groene of grijze producten en geven geen oordeel over de duurzaamheid van de bedrijven erachter. Om te beoordelen welke energiebedrijven echt duurzaam zijn moet achter de schermen onderzoek worden verricht. Dit gebeurt jaarlijks in het onderzoek naar de duurzaamheid van de Nederlandse energiebedrijven Gasverbruik grootste bron van CO2-uitstoot De CO2-uitstoot van een gemiddeld Nederlands huishouden is 6429 kg per jaar. 13 Er zijn drie oorzaken waarvan het verbruik van aardgas voor de verwarming het grootste deel uitmaakt: Aardgas (2402 kg) Motorbrandstoffen (2385 kg) Elektriciteit (1643 kg) Het gas dat in Nederland wordt verbruikt komt voor het allergrootste deel uit fossiele bronnen in eigen land (Groningen) en Rusland. Het aandeel biogas in de gasproductie is nog zeer klein: 0,5 %. 14 Biogas ontstaat als gevolg van vergisting van organisch materiaal zoals mest, rioolslib, actief slib of gestort huisvuil. In het laatste geval spreken we ook van stortgas. Groen gas is een verzamelterm voor biogas, stortgas en bio-sng (Synthetic Natural Gas). De term omvat ook CO2-neutraal gas waarbij de CO2-uitstoot van aardgasverbranding wordt gecompenseerd met bijvoorbeeld het aanplanten van bomen. Met de CO2 die de bomen opnemen, wordt de netto CO2-uitstoot van de productie en verbranding van de hoeveelheid aardgas theoretisch tot nul gereduceerd. De meeste energiepakketten die de energiebedrijven verkopen zijn 'dual fuel' pakketten, ze bevatten zowel elektriciteit als ook gas. Of een pakket als groen of grijs wordt beschouwd hangt in de logica van de vergelijkers vaak alleen maar af van de kwaliteit van de elektriciteit. Zit er groene stroom in het pakket? Dan wordt het gehele product als groen aangeboden Energie vergelijken online energievergelijkers en duurzaamheid 17

18 5.3. Groene filters en labels Een groen filter bestaat meestal uit een knop waarop bijvoorbeeld groene energie kan worden aangevinkt of een klein keuzemenu waarin men kan kiezen tussen groene stroom en grijze stroom. De knop staat meestal boven of naast de vergelijkingsmodule, maar soms is het ook even zoeken. Waar de groene filters nou precies op slaan wordt meestal niet of nauwelijks omschreven. Zoals eerder gezegd: de energievergelijkers tonen slechts groene of grijze producten en geven geen oordeel over de duurzaamheid van de bedrijven erachter. Maar ook de productvergelijkingen zijn in de meeste gevallen misleidend als het gaat om 'groenheid'. Wij gaan ervan uit dat een klant die op zoek is naar een groen product hiermee bedoelt dat zowel de elektriciteit als ook het gas groen hoort te zijn. De meeste vergelijkers lijken hier anders over te denken. Misleidende groene filters 33 van de 42 websites die we onderzochten hebben groene filters die alleen op groene of grijze elektriciteit selecteren. De kwaliteit van het gas wordt buiten beschouwing gelaten. Dit betekent dat u - ook al vinkt u alle beschikbare groene filters aan in de meeste gevallen een energieproduct aangeboden krijgt dat grijs gas bevat. De meeste vergelijkers hebben geen filter voor CO2 gecompenseerd gas. Slechts de acht vergelijkingsmodules die gelieerd zijn aan Bencom en Independer.nl bieden deze optie. Met de filter CO2 gecompenseerd gas filteren zij naast de groene stroom producten ook producten met groen gas uit het aanbod. Veel energiebedrijven als Essent, NLE, Delta en E.On maken gebruik van de misleidende werkwijze van de groene filters en stoppen gewoon grijs gas in pakketten die vervolgens wel verschijnen als de groene filter wordt aangezet. Gaslicht & Vereniging Eigen Huis Zoals gezegd: De groene filters van websites die gelieerd zijn aan Bencom hebben filters waarmee men het soort groene stroom (bijvoorbeeld wind of biomassa) én de kwaliteit van het gas (CO2 gecompenseerd) kan bepalen. Dat zien we als een pluspunt, ware het niet dat die extra filters op de meeste Bencom sites slecht vindbaar zijn. Zeer teleurstellend vinden we dat Verenging Eigen Huis (VEH) deze beschikbare filters niet goed inzet op de eigen energievergelijker. Het gebrek aan zorgvuldigheid van de VEH is schrijnend: daar staat nu bij de groene filter: soort stroom/gas: groen. Gas wordt expliciet genoemd, men mag er dus van uitgaan dat men pakketten met groene stroom én groen gas te zien krijgt. Niets is minder waar, er verschijnt een aanbod met groene stroom en veel grijs gas. Vergelijker Consumentenbond enige die duurzame bedrijven toont De Consumentenbond heeft een online vergelijkingsmodule gebaseerd op een iframe en gekoppeld aan de database van Pricewise. Deze module biedt naast de gebruikelijke groene filters ook de mogelijkheid om de algehele duurzaamheid van de energiebedrijven te achterhalen. De achter liggende systematiek is gebaseerd op het eerder genoemde onderzoek naar de duurzaamheid van de Nederlandse stroomleveranciers. 15 Dat juichen we toe, een goede stap! Maar tegelijk vinden wij de module ook verwarrend. U kunt er bijvoorbeeld aanvinken dat u een pakket met groene stroom en groen gas wilt, maar daar naast staat dan nog die filter waarmee 15 Onderzoek duurzaamheid Nederlandse stroomleveranciers, 8 december Energie vergelijken online energievergelijkers en duurzaamheid

19 het percentage duurzaam kan worden bepaald. U hebt de keuze tussen minimaal 25, 50 of 75 procent duurzaam. Verder geen uitleg. De gemiddelde klant snapt dat toch niet meer: mag je er dan niet vanuit gaan dat je, als je eenmaal groene stroom en groen gas hebt aangevinkt, gewoon goed zit? En als je een bedrijf uitkiest dat 50% duurzaam is, wat is dat dan? Hier lopen de twee zienswijzen om de duurzaamheid van stroom en gas te beoordelen - de beoordeling op bedrijfsniveau versus de beoordeling op productniveau - door elkaar. Het resultaat is helaas weinig verhelderend. Boompjes, blaadjes en het HIER klimaatbewust label Zoals boven uitgelegd zijn er weinig sites die speciale filters voor groen gas aanbieden. Een groot aantal vergelijkers geeft bij de producten wél aan of het om groene of grijze stroom gaat. Of het product daarnaast ook groen gas bevat is vaak onduidelijk. Dan verschijnt er bijvoorbeeld een boompje dat soms grijs en soms groen is of er worden blaadjes getoond die wel/niet groen gekleurd zijn. Waar de groene filters nou precies op slaan wordt meestal niet of nauwelijks omschreven. Van een andere orde is het HIER logo dat sinds november 2014 op een aantal websites van de Switch Company (bijv. energievergelijken.nl, verandervanenergie.nl) en op independer.nl verschijnt. Het HIER klimaatbureau is een organisatie die zich inzet tegen klimaat verandering, het logo suggereert dan ook sterk dat producten met dit logo iets zouden bijdragen aan het tegengaan van klimaatverandering. Omdat HIER alleen naar producten kijkt en niet naar het hele bedrijf kunnen producten van bedrijven die volgens het duurzaamheidsonderzoek in de meest vervuilende categorie vallen (bijvoorbeeld van Essent en Delta) het logo voeren. Los daarvan is het verwarrend dat het HIER logo alleen van toepassing is op het onderdeel elektriciteit en niets zegt over de duurzaamheid van het onderdeel gas van een energiepakket. Je kunt er dus niet vanuit gaan dat je een 100 % duurzame keuze maakt als je voor een energiepakket met het HIER klimaatbewust logo kiest. Alleen de stroom is duurzaam, vaak zit er grijs gas bij en het hele pakket kan ook nog afkomstig zijn van een zeer vervuilend bedrijf. WISE heeft sinds november 2014 hierover herhaaldelijk vragen gesteld aan het HIER klimaatbureau. Sindsdien is er op energievergelijken.nl uitleg beschikbaar gekomen die zichtbaar wordt als er op het logo wordt geklikt. Een hernieuwde test in februari 2015 laat zien dat het HIER klimaat logo bijvoorbeeld op verandervanenergie.nl nog steeds op zeer misleidende wijze wordt getoond. 6. Conclusies 6.1. Welke energiebedrijven profiteren het meest van de vergelijkingen en waarom? De online vergelijkers moedigen klanten aan om jaarlijks over te stappen naar de allergoedkoopste aanbieding. De brancheorganisatie van de Nederlandse energiebedrijven, Energie Nederland en de Autoriteit Consument en Markt (ACM) ( Niets doen kost je poen ) juichen de toenemende concurrentie toe. 16 De energiebedrijven doen tandenknarsend mee om hun marktaandeel te behouden en zo mogelijk te vergroten. Staat deze race to the bottom de duurzame energie transitie in de weg? 16 Energie Nederland, 13 februari Energie vergelijken online energievergelijkers en duurzaamheid 19

20 Lean & mean Op de vergelijkers worden de energiebedrijven op twee manieren afgeknepen: allereerst door de onderlinge concurrentie, maar ook door de kickback-fees die ze aan de vergelijkers moeten afdragen. Zo komt het dat de marges die de energiebedrijven via vergelijkers kunnen behalen minimaal zijn. Maar ook aan flinterdunne marges kan goed worden verdiend mits de overhead van de organisatie minimaal is en er grote aantallen klanten kunnen worden behaald. De hele organisatie van een energiebedrijf moet er dus op ingesteld zijn om grote aantallen klanten extreem kostenefficiënt te kunnen verwerken. Alle activiteiten zijn hierop gericht. Winnaars en verliezers Typische voorbeelden van efficiënte verkoopmachines zijn NLE en Budget Energie. Zij zijn de winnaars als het gaat om het vergroten van het klantenbestand in Ook Greenchoice en E.on kregen in 2014 meer klanten. Bedrijven die naast het verkopen van energiepakketten nog veel andere activiteiten ontplooien (bijvoorbeeld als netbeheerder of als energieproducent) hebben vaak complexere organisatiestructuren. Dit komt de kostenefficiëntie blijkbaar niet ten goede. Energiebedrijven Nuon en Eneco verloren in 2014 voor het derde jaar op rij het grootste aantal klanten. 17 In het geval van Nuon betrof het een verlies van klanten in 2014! 18 Ook Essent heeft grote moeite met de moordende concurrentie. In dit kader is het ook interessant dat Dong in januari 2014 zelfs volledig gestopt is met het leveren van stroom aan particulieren. 19 Ook Dong is een concern met meerdere bedrijfstakken en besloot dus om de minst winstgevende tak het leveren van energie aan particulieren af te stoten. Hoe doen de meest duurzame bedrijven het in de vergelijkers? Complexere marketingstrategieën waarin wordt geprobeerd om duurzaamheid te propageren zijn op een prijsvergelijker moeilijk aan de man te brengen. Greenchoice en Qurrent zijn evengoed op vele vergelijkers langdurig present. Qurrent stuntte in het najaar van 2014 een aantal weken lang met kortingen van 200,- per overstapper en verscheen bovenaan de lijsten. Duurzame leveranciers als Huismerk Energie, Vandebron en Pure Energie verschijnen wel in een select aantal vergelijkers. Voor lokale duurzame energiebedrijven en energiecoöperaties en andere partijen met weinig marketingbudget zijn de vergelijkers in de huidige opzet geen verkoopkanaal waarop zij succesvol kunnen opereren Welke gevolgen (voor het milieu) heeft de race to the bottom? De race to the bottom die de prijsvergelijkers sterk aanjagen zal menig consument in eerste instantie van harte toejuichen. Met name mensen die nog nooit eerder zijn overgestapt kunnen flink geld besparen door over te stappen. En op het eerste gezicht zou je kunnen denken dat het ook goed is voor het milieu aangezien grote fossiele bedrijven als Essent en Nuon de moordende concurrentie niet aankunnen en klanten verliezen , Grote_energiebedrijven_verliezen_van_prijsvechters.html Energie vergelijken online energievergelijkers en duurzaamheid

Tarievenonderzoek energie

Tarievenonderzoek energie 2013 Tarievenonderzoek energie Vereniging de Vastelastenbond Onderzoek naar het verschil in tarieven voor onbepaalde tijd (slaperstarieven) in de energiemarkt Vereniging de Vastelastenbond 21-5-2013 Inhoudsopgave

Nadere informatie

Trendrapportage Marktwerking en Consumentenvertrouwen in de energiemarkt. Eerste halfjaar 2013

Trendrapportage Marktwerking en Consumentenvertrouwen in de energiemarkt. Eerste halfjaar 2013 Trendrapportage Marktwerking en Consumentenvertrouwen in de energiemarkt Eerste halfjaar 2013 Den Haag, november 2013 Samenvatting Meer actieve consumenten Voor het tweede jaar op rij stijgt het aantal

Nadere informatie

Stand van zaken op de energiemarkt

Stand van zaken op de energiemarkt Stand van zaken op de energiemarkt Onderzoek energiemarkt consumenten Rapportage kerncijfers Tweede halfjaar 12 Majka van Doorn, research consultant Thijs Hendrix, senior research consultant 14 uari 13

Nadere informatie

Trendrapportage Marktwerking en Consumentenvertrouwen in de energiemarkt Tweede halfjaar 2012

Trendrapportage Marktwerking en Consumentenvertrouwen in de energiemarkt Tweede halfjaar 2012 Trendrapportage Marktwerking en Consumentenvertrouwen in de energiemarkt Tweede halfjaar 2012 Inhoud Inleiding en leeswijzer... 4 1 Tevredenheid en vertrouwen van de consument... 5 2 Tevredenheid over

Nadere informatie

www.consumind.nl Februari 2012

www.consumind.nl Februari 2012 www.consumind.nl Februari 2012 Dit informatiepakket bevat de volgende onderdelen: Achtergrond en algemene informatie energiemarkt. Vast of variabel energiecontract? De meest gestelde vragen bij overstappen.

Nadere informatie

Trendrapportage Marktwerking en Consumentenvertrouwen in de energiemarkt. Tweede halfjaar 2014

Trendrapportage Marktwerking en Consumentenvertrouwen in de energiemarkt. Tweede halfjaar 2014 Trendrapportage Marktwerking en Consumentenvertrouwen in de energiemarkt Tweede halfjaar 2014 Den Haag, april 2015 Samenvatting Meer overstappers, met een grote intentie om nogmaals over te stappen In

Nadere informatie

BECO Energievergelijker & OverstapService

BECO Energievergelijker & OverstapService BECO Energievergelijker & OverstapService 4 februari 2014 samenstelling: werkgroep productie & financiën Waarom de overstapservice? De BECO gaat voor duurzame energie Het doel is om uiteindelijk zelf energie

Nadere informatie

Stand van zaken op de energiemarkt

Stand van zaken op de energiemarkt Stand van zaken op de energiemarkt Onderzoek energiemarkt consumenten Rapportage kerncijfers Eerste halfjaar 13 Majka van Doorn, research consultant Thijs Hendrix, senior research consultant 11 13 Inhoudsopgave

Nadere informatie

ENERGIE- LEVERANCIERS

ENERGIE- LEVERANCIERS ENERGIE- LEVERANCIERS APRIL 2013 Pagina 1 van 38 Inhoudsopgave Bladzijde 3 Inleiding 5 Conclusies 6 Algemene tevredenheid 7 Tevredenheid per categorie 13 Imago energieleveranciers 19 Overstappen 22 Verkooppraktijken

Nadere informatie

Trendrapportage Marktwerking en Consumentenvertrouwen in de energiemarkt. Eerste halfjaar 2014

Trendrapportage Marktwerking en Consumentenvertrouwen in de energiemarkt. Eerste halfjaar 2014 Trendrapportage Marktwerking en Consumentenvertrouwen in de energiemarkt Eerste halfjaar 2014 Den Haag, november 2014 Samenvatting Mispercepties over de energiemarkt zorgt voor afhakers Consumenten die

Nadere informatie

Stand van zaken op de energiemarkt

Stand van zaken op de energiemarkt Stand van zaken op de energiemarkt Onderzoek energiemarkt consumenten Rapportage kerncijfers Tweede halfjaar 13 Majka van Doorn, research consultant Thijs Hendrix, senior research consultant il 14 Inhoudsopgave

Nadere informatie

Energieprijsvergelijkers

Energieprijsvergelijkers Energieprijsvergelijkers Onderzoek naar de kwaliteit van vergelijkingssites voor elektriciteit en gas op het internet Den Haag, april 2006 Projectteam: drs. B.W. Postema drs. M.M. van Liere mr. D.F.J.M.

Nadere informatie

ENERGIE- LEVERANCIERS

ENERGIE- LEVERANCIERS ENERGIE- LEVERANCIERS MEI 2012 Pagina 1 van 25 Inhoudsopgave Bladzijde 3 Inleiding 5 Conclusies 6 Algemene tevredenheid 7 Tevredenheid per categorie 12 Overstappen 16 Energiebesparing en groene energie

Nadere informatie

Rapportage Consumentenmarkt

Rapportage Consumentenmarkt Rapportage Consumentenmarkt Elektriciteit en gas Eerste helft 2015 Informatie in deze rapportage is afkomstig van energieleveranciers en van het consumentenonderzoek dat de ACM laat doen in juni en december

Nadere informatie

BUDGETENERGIE MEEST VOORDELIGE AANBIEDER

BUDGETENERGIE MEEST VOORDELIGE AANBIEDER NATIONAAL BESPAARONDERZOEK ENERGIE NOVEMBER 2013 BespaarWijzer.nl Conclusies Nederlandse huishoudens kunnen gemiddeld 283 per jaar besparen op de energiekosten Veel consumenten hebben nog een traditionele

Nadere informatie

Nieuwe doelgroep. Bereik een... Brochure: Product informatie. Optimera.nl Mallemoolen 23 6901 GS Zevenaar - NL OPTIMALISATIE IN PERFECTIE

Nieuwe doelgroep. Bereik een... Brochure: Product informatie. Optimera.nl Mallemoolen 23 6901 GS Zevenaar - NL OPTIMALISATIE IN PERFECTIE OPTIMALISATIE IN PERFECTIE Bereik een... Nieuwe doelgroep Brochure: Product informatie Optimera.nl Mallemoolen 23 6901 GS Zevenaar - NL Telefoon: +31 (0)316 712 453 Fax: +31 (0)84 725 9405 O E-mail: info@optimera.nl

Nadere informatie

Energie Rapport Stand van zaken op de consumentenmarkt Eerste halfjaar 2011

Energie Rapport Stand van zaken op de consumentenmarkt Eerste halfjaar 2011 Energie Rapport Stand van zaken op de consumentenmarkt Eerste halfjaar 2011 Energiekamer Nederlandse Mededingingsautoriteit Den Haag, september 2011 Inhoud Inleiding en leeswijzer...3 1 Vraag naar producten...

Nadere informatie

94% betaalt te veel Hoe Nederland na de liberalisatie reageert op de nieuwe aanbieders op de Nederlandse energiemarkt

94% betaalt te veel Hoe Nederland na de liberalisatie reageert op de nieuwe aanbieders op de Nederlandse energiemarkt 94% betaalt te veel Hoe Nederland na de liberalisatie reageert op de nieuwe aanbieders op de Nederlandse energiemarkt Drs. Maurice de Hond (www.peil.nl) Mei 2009 1 Inleiding Bij alle producten of diensten

Nadere informatie

Waarom is de methode van ANWB Groene Energieveiling effectief en eenvoudig?

Waarom is de methode van ANWB Groene Energieveiling effectief en eenvoudig? Veelgestelde vragen De veilingmethode Waarom is de methode van ANWB Groene Energieveiling effectief en eenvoudig? Het is voor u heel erg weinig moeite om tot een besparing op uw kosten te komen. 1. U schrijft

Nadere informatie

HANDLEIDING. Energievergelijker van. Copyright 2016 by onlineenergievergelijker.nl

HANDLEIDING. Energievergelijker van. Copyright 2016 by onlineenergievergelijker.nl HANDLEIDING Energievergelijker van Copyright 2016 by Inhoudsopgave 1. Inhoudsopgave pag. 2 2. Voorwoord pag. 3 3. Start vergelijking pag. 4 3.1 Postcode en Huisnummer pag. 4 3.2 Woonsituatie pag. 4 3.4

Nadere informatie

Gasenlichtvergelijken.nl

Gasenlichtvergelijken.nl Gasenlichtvergelijken.nl De energiemarkt is een complexe markt met vele aanbieders met verschillende producten en prijzen. Ziet u door de bomen het bos niet meer? Hieronder staan de meest gestelde vragen

Nadere informatie

Veelgestelde vragen ACN Energy in samenwerking met energie:direct

Veelgestelde vragen ACN Energy in samenwerking met energie:direct Veelgestelde vragen ACN Energy in samenwerking met energie:direct Algemeen 1. Zijn er voorwaarden aan verbonden als ik klant wil worden van energie:direct? Ja, u dient: - uw eigen aansluiting te hebben

Nadere informatie

Energieprijsvergelijkers

Energieprijsvergelijkers Energieprijsvergelijkers Vervolgonderzoek naar de kwaliteit van vergelijkingssites voor elektriciteit en gas Den Haag, augustus 2005 Projectteam: drs. B.W. Postema drs. L.J. Groenhuijse drs. L.M. van den

Nadere informatie

Energieprijsvergelijkers: Onderzoek naar transparantie van internetvergelijkers voor elektriciteit en gas. DTe Dienst uitvoering en toezicht Energie

Energieprijsvergelijkers: Onderzoek naar transparantie van internetvergelijkers voor elektriciteit en gas. DTe Dienst uitvoering en toezicht Energie Energieprijsvergelijkers: Onderzoek naar transparantie van internetvergelijkers voor elektriciteit en gas Eindrapport DTe Dienst uitvoering en toezicht Energie Den Haag, 0 december 004 Inhoud. Onderzoeksvraag

Nadere informatie

Salderingsoverzicht 18-12-2012

Salderingsoverzicht 18-12-2012 Salderingsoverzicht 18-12-2012 Salderingsoverzicht Particulieren Door zelf zonne-energie op te wekken bespaart u op uw energierekening. Uw stroomtarief is opgebouwd uit een kaal leveringstarief, energiebelasting

Nadere informatie

Salderingsoverzicht 2012 Inventarisatie van het beleid omtrent salderen en terugleveren van zonnestroom in de Nederlandse energiemarkt

Salderingsoverzicht 2012 Inventarisatie van het beleid omtrent salderen en terugleveren van zonnestroom in de Nederlandse energiemarkt Salderingsoverzicht 2012 Inventarisatie van het beleid omtrent salderen en terugleveren van zonnestroom in de Nederlandse energiemarkt Stichting Zonne-energie Wageningen Rogier Coenraads Frank Zegers Juli

Nadere informatie

Zorgpremie. Doolhof Ontmaskerd! Vind je weg door het zorgpremie doolhof in 8 heldere stappen!

Zorgpremie. Doolhof Ontmaskerd! Vind je weg door het zorgpremie doolhof in 8 heldere stappen! Zorgpremie Doolhof Ontmaskerd! Vind je weg door het zorgpremie doolhof in 8 heldere stappen! Een goedkope zorgpolis kiezen lijkt soms voordeliger dan in sommige gevallen het geval is. Het komt soms voor

Nadere informatie

ALGEMENE INFORMATIE SALDEREN SOLAR2020. Uw Specialist in Zonnepaneelsystemen.NL

ALGEMENE INFORMATIE SALDEREN SOLAR2020. Uw Specialist in Zonnepaneelsystemen.NL ALGEMENE INFORMATIE SALDEREN SOLAR2020 Salderingsoverzicht Particulieren Door zelf zonne-energie op te wekken bespaart u op uw energierekening. Uw stroomtarief is opgebouwd uit een kaal leveringstarief,

Nadere informatie

Betreft Beantwoording vragen van het lid Spies (CDA) over energieprijzen en - contractsvoorwaarden voor consumenten

Betreft Beantwoording vragen van het lid Spies (CDA) over energieprijzen en - contractsvoorwaarden voor consumenten > Retouradres Postbus 20101 2500 EC Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA 's-gravenhage Directoraat-generaal voor Bezuidenhoutseweg 30 Postbus 20101 2500 EC

Nadere informatie

Groepsaankoop 100 % groene stroom en aardgas 2013

Groepsaankoop 100 % groene stroom en aardgas 2013 Groepsaankoop 100 % groene stroom en aardgas 2013 1 Waarom deelnemen? 1) 100% Groene stroom: afkomstig is uit hernieuwbare energiebronnen -onuitputtelijk -zon, wind, biomassa, biogas, waterkracht, getijdenenergie

Nadere informatie

Nuon houdt klanten worst voor: korting 25 % is slechts 3%

Nuon houdt klanten worst voor: korting 25 % is slechts 3% houdt klanten worst voor: korting 25 % is slechts 3% Energieleverancier maakt volop reclame voor de actie Blijven Loont. Het lijkt of trouwe klanten een voordeel krijgen van maar liefst 25 % op hun energierekening.

Nadere informatie

Consumenten hebben behoefte aan onafhankelijke vergelijker waarbij hun eigen situatie als uitgangspunt dient

Consumenten hebben behoefte aan onafhankelijke vergelijker waarbij hun eigen situatie als uitgangspunt dient Consumenten hebben behoefte aan onafhankelijke vergelijker waarbij hun eigen situatie als uitgangspunt dient Rapport - onderzoek naar switchdrempels in de zorgmarkt 15 september 2014 Inhoudsopgave Colofon

Nadere informatie

Vragen en antwoorden over WoonEnergie

Vragen en antwoorden over WoonEnergie Vragen en antwoorden over WoonEnergie Hier vindt u vragen en antwoorden over de volgende thema s: - Vragen over WoonEnergie en hun aanbod - Vragen over klant worden, het contract en contactgegevens - Vragen

Nadere informatie

Auteur: C J Arthers, afd. Corporate Responsibility, Essent

Auteur: C J Arthers, afd. Corporate Responsibility, Essent Onderzoek: Wie is de grootste producent van duurzame elektriciteit in Nederland 2013 Auteur: C J Arthers, afd. Corporate Responsibility, Essent Datum: 22 augustus 2014 Vragen of reacties kunt u sturen

Nadere informatie

Google AdWords, hoe werkt dat?

Google AdWords, hoe werkt dat? Google AdWords, hoe werkt dat? mei 2013 11 www.multimove.nl Adverteren is belangrijk Snel en gericht adverteren tegen lage kosten! Deze Paper geeft u basistips voor Google AdWords. 2 introductie Meer verkeer

Nadere informatie

Inhoudsopgave 1 Inleiding Onderzoeksresultaten Conclusies

Inhoudsopgave 1 Inleiding Onderzoeksresultaten Conclusies NMa: Voordeel van Shoppen bij Financiële Producten - I - Oktober 2012 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 2 Onderzoeksresultaten 3 2.1 Jaarlijkse besparing per product voor de gemiddelde consument 4 2.2 Jaarlijks

Nadere informatie

Ons antwoord op de meest gestelde vragen Zit ik vast aan de slimme meter? Over Oxxio Welkom bij Oxxio! Wanneer start Oxxio met de energielevering?

Ons antwoord op de meest gestelde vragen Zit ik vast aan de slimme meter? Over Oxxio Welkom bij Oxxio! Wanneer start Oxxio met de energielevering? Welkom bij Oxxio! Uw overstap naar Oxxio: een slimme keuze Welkom bij Oxxio. Net als u hebben al vele particuliere en zakelijke klanten inmiddels ontdekt dat overstappen naar Oxxio een slimme keuze is.

Nadere informatie

Trendrapportage Marktwerking en Consumentenvertrouwen in de energiemarkt. Tweede halfjaar 2015

Trendrapportage Marktwerking en Consumentenvertrouwen in de energiemarkt. Tweede halfjaar 2015 Trendrapportage Marktwerking en Consumentenvertrouwen in de energiemarkt Tweede halfjaar 2015 Den Haag, april 2016 Samenvatting Stijgende trend overstappers Sinds de liberalisering van de energiemarkt

Nadere informatie

Attitude van Nederland, Zeeland en Borsele ten aanzien van verschillende energiebronnen. Energiemonitor 2010

Attitude van Nederland, Zeeland en Borsele ten aanzien van verschillende energiebronnen. Energiemonitor 2010 Attitude van Nederland, Zeeland en Borsele ten aanzien van verschillende energiebronnen Energiemonitor 2010 Index 1. Inleiding 2. Populariteit energievormen 3. Bouwen tweede kerncentrale 4. Uitbreiding

Nadere informatie

Trendrapportage Markt. arktwerking en Consumentenvertrouwen in de energiemarkt. Tweede halfjaar 2011

Trendrapportage Markt. arktwerking en Consumentenvertrouwen in de energiemarkt. Tweede halfjaar 2011 Trendrapportage Markt arktwerking en Consumentenvertrouwen in de energiemarkt Tweede halfjaar 2011 Energiekamer Nederlandse Mededingingsautoriteit Den Haag, maart 2012 Inhoud Inleiding en leeswijzer...3

Nadere informatie

vtest.be Energiecontracten vergelijken? Doe de V-test VREG Koning Albert II-laan 20 bus 19 1000 Brussel vreg.be

vtest.be Energiecontracten vergelijken? Doe de V-test VREG Koning Albert II-laan 20 bus 19 1000 Brussel vreg.be V.U. André Pictoel, gedelegeerd bestuurder Energiecontracten vergelijken? VREG Koning Albert II-laan 20 bus 19 1000 Brussel vreg.be Doe de V-test gratis telefoonnummer 1700 (kies toets 3 Andere vragen)

Nadere informatie

Salderingsoverzicht Particulieren

Salderingsoverzicht Particulieren Salderingsoverzicht Salderingsoverzicht Particulieren Door zelf zonne-energie op te wekken bespaart u op uw energierekening. Uw stroomtarief is opgebouwd uit een kaal leveringstarief, energiebelasting

Nadere informatie

Energiecontracten vergelijken? Doe de V-test. vtest.be

Energiecontracten vergelijken? Doe de V-test. vtest.be Energiecontracten vergelijken? Doe de V-test vtest.be 1 Op zoek naar een goedkoper energiecontract? Elektriciteit en aardgas zijn duur. Waarop moet u letten als u een energiecontract kiest? Misschien bent

Nadere informatie

Dit zijn wij En dit is wat we beloven. Informatie over: - Energiedirect.nl - Energiemarkt - Producten

Dit zijn wij En dit is wat we beloven. Informatie over: - Energiedirect.nl - Energiemarkt - Producten Dit zijn wij En dit is wat we beloven Informatie over: - Energiedirect.nl - Energiemarkt - Producten Onze klanten Ruim 700.000 consumenten in heel Nederland Ons adres Willemsplein 4, 5211 AK Den Bosch

Nadere informatie

Onderzoek. Wie is de grootste producent van duurzame elektriciteit in Nederland 2012. Auteur: C. J. Arthers, afd. Corporate Responsibility, Essent

Onderzoek. Wie is de grootste producent van duurzame elektriciteit in Nederland 2012. Auteur: C. J. Arthers, afd. Corporate Responsibility, Essent Onderzoek Wie is de grootste producent van duurzame elektriciteit in Nederland 2012 Auteur: C. J. Arthers, afd. Corporate Responsibility, Essent Datum: 9 september 2013 Vragen of reacties kunt u sturen

Nadere informatie

Whitepaper SEA Haal maximale resultaten vanuit zoekmachine adverteren door structuur, optimalisatie en analyse.

Whitepaper SEA Haal maximale resultaten vanuit zoekmachine adverteren door structuur, optimalisatie en analyse. Haal maximale resultaten vanuit zoekmachine adverteren door structuur, optimalisatie en analyse. Versie: 1.0 Datum: 14-1-2010 Auteur: Onetomarket Inhoudsopgave 1. Wat is Search Engine Advertising?... 3

Nadere informatie

Lesweek 7 Zoekmachinemarketing/ Search Engine Marketing (SEM)

Lesweek 7 Zoekmachinemarketing/ Search Engine Marketing (SEM) Lesweek 7 Zoekmachinemarketing/ Search Engine Marketing (SEM) Voor dit hoofdstuk is gebruik gemaakt van teksten uit het boek: Interactieve Marketing, van Reijsen, M. Zweers, T. Jansen, H. Pearson Education

Nadere informatie

Samenwerking met Greenchoice

Samenwerking met Greenchoice Samenwerking met Greenchoice Dit document is onderdeel van de Buurten met Energie toolbox, een project van Nudge. Deze toolbox is samengesteld om initiatiefnemers te ondersteunen bij het starten van een

Nadere informatie

Gids voor het MKB: Meer Klanten Met Google AdWords

Gids voor het MKB: Meer Klanten Met Google AdWords Inhoudsopgave 1. Inleiding... 2 2. Google AdWords binnen jouw marketingstrategie... 2 Branding... 2 Remarketing... 3 Aanzetten tot actie... 3 3. Wat is Google AdWords precies?... 4 Advertentiepositie...

Nadere informatie

Weinig bereidheid onder consumenten om over te stappen van zorgverzekeraar, perceptie dat het te veel moeite kost belangrijkste switchdrempel Rapport

Weinig bereidheid onder consumenten om over te stappen van zorgverzekeraar, perceptie dat het te veel moeite kost belangrijkste switchdrempel Rapport Weinig bereidheid onder consumenten om over te stappen van zorgverzekeraar, perceptie dat het te veel moeite kost belangrijkste switchdrempel Rapport consumentenonderzoek zorgverzekeringsmarkt 5 maart

Nadere informatie

Energievergelijking Consumind Augustus 2015

Energievergelijking Consumind Augustus 2015 vergelijking Consumind Augustus 2015 Dit informatiepakket bestaat uit volgen onrlen: Complete vergelijking energieaanbiers voor: 1 jaar vast Complete vergelijking energieaanbiers voor: 2 jaar vast Complete

Nadere informatie

Groepsaankoop 100% groene energie 2 de editie Samen op weg naar goedkopere groene energie Inga Verhaert

Groepsaankoop 100% groene energie 2 de editie Samen op weg naar goedkopere groene energie Inga Verhaert Groepsaankoop 100% groene energie 2 de editie Samen op weg naar goedkopere groene energie Inga Verhaert Samenaankoop 2 de editie Waarom? nog steeds onevenwicht op de markt energie nog steeds duurder dan

Nadere informatie

Affiliate marketing. Jan Pons

Affiliate marketing. Jan Pons Affiliate marketing Jan Pons Affiliate marketing Affiliate marketing is een manier van online marketing waarbij de website (adverteerder of merchant) de affiliate (uitgever/webmaster) betaalt voor elke

Nadere informatie

Onderzoek naar de kwaliteit van vergelijkingssites voor elektriciteit en gas op het internet

Onderzoek naar de kwaliteit van vergelijkingssites voor elektriciteit en gas op het internet Onderzoek naar de kwaliteit van vergelijkingssites voor elektriciteit en gas op het internet Den Haag, juni 2007 mr. P.M. Boezaard drs. M.M. van Liere mr. D.F.J.M. van Steenpaal (projectleider) Inhoudsopgave

Nadere informatie

100% groene energie. uit eigen land

100% groene energie. uit eigen land 100% groene energie uit eigen land Sepa green wil Nederland op een verantwoorde en transparante wijze van energie voorzien. Dit doen wij door gebruik te maken van duurzame energieopwekking van Nederlandse

Nadere informatie

Meer succes met je website

Meer succes met je website Meer succes met je website Hoeveel geld heb jij geïnvesteerd in je website? Misschien wel honderden of duizenden euro s in de hoop nieuwe klanten te krijgen. Toch levert je website (bijna) niets op Herkenbaar?

Nadere informatie

Succesvol met vergelijkingssites. Ben Kerkhof - CEO Compare Group Webwinkel Vakdagen 2009

Succesvol met vergelijkingssites. Ben Kerkhof - CEO Compare Group Webwinkel Vakdagen 2009 Succesvol met vergelijkingssites Ben Kerkhof - CEO Compare Group Webwinkel Vakdagen 2009 1 Even voorstellen Ben Kerkhof: CEO Compare Group Compare Group exploiteert meerdere toonaangevende prijs en product

Nadere informatie

Haal meer rendement uit uw zonnepanelen

Haal meer rendement uit uw zonnepanelen Haal meer rendement uit uw zonnepanelen 1. Vergoeding voor teruggeleverde zonnestroom nu voor iedereen bereikbaar: Stroom van zonnepanelen is één van de meest schone vormen van energie. Om deze reden wil

Nadere informatie

De waarde van stadswarmte. Hoe komt de prijs tot stand?

De waarde van stadswarmte. Hoe komt de prijs tot stand? De waarde van stadswarmte Hoe komt de prijs tot stand? De waarde van stadswarmte 3 Hoe komt de prijs tot stand? De energierekening is voor vrijwel iedereen een belangrijk onderdeel van de maandelijkse

Nadere informatie

Handleiding voor Loketten

Handleiding voor Loketten Handleiding voor Loketten [Acceptatiefase] Author(s) Jette van Egmond Version 1.0 Date February 26, 2015 Distribution List Loketten provincie West-Vlaanderen Change History 1.0 Telefoon: 0800 70 204 Emailadres:

Nadere informatie

Energiecafé BECO. 16 Oktober 2014

Energiecafé BECO. 16 Oktober 2014 Energiecafé BECO 16 Oktober 2014 Programma Welkom Introductie Presentatie Voorzitter BECO Peer Verkuijlen Waarom BECO? Gemeente Bernheze wethouder Wijdeven Energiemarkt in beweging DE Unie Rense van Dijk

Nadere informatie

Doe ook mee met energie. 125 extra korting

Doe ook mee met energie. 125 extra korting Doe ook mee met energie 125 extra korting Profiteer van 125 extra korting Profiteer nu van GroenVast 3 jaar U staat op het punt een nieuwe cv-ketel te kopen of te huren. Bij Eneco Installatiebedrijven

Nadere informatie

Salderingsoverzicht 2012 - Update november

Salderingsoverzicht 2012 - Update november Salderingsoverzicht 2012 - Update november Inventarisatie van het beleid omtrent salderen en terugleveren van zonnestroom in de Nederlandse energiemarkt Stichting Zonne-energie Wageningen Rogier Coenraads

Nadere informatie

Wat SEO voor uw onderneming kan betekenen

Wat SEO voor uw onderneming kan betekenen Wat SEO voor uw onderneming kan betekenen Whitepaper Alles wat u moet weten over SEO Pagina overzicht Als ondernemer wilt u een goede website. Een website die voor uw doelgroep makkelijk vindbaar is en

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek

Centraal Bureau voor de Statistiek Centraal Bureau voor de Statistiek TOELICHTING STATLINETABEL EINDVERBRUIKERSPRIJZEN AARDGAS EN ELEKTRICITEIT Arthur Denneman Samenvatting: In juli is een vernieuwde StatLinetabel met eindverbruikersprijzen

Nadere informatie

Mia en Albert besparen dankzij de V-test. Ze hebben nu een lagere energiefactuur.

Mia en Albert besparen dankzij de V-test. Ze hebben nu een lagere energiefactuur. Mia en Albert besparen dankzij de V-test. Ze hebben nu een lagere energiefactuur. Veel mensen betalen nog altijd te veel voor elektriciteit en aardgas. Toch is overstappen naar een voordeliger contract

Nadere informatie

Mia en Albert besparen dankzij de V-test. Ze hebben nu een lagere energiefactuur.

Mia en Albert besparen dankzij de V-test. Ze hebben nu een lagere energiefactuur. Mia en Albert besparen dankzij de V-test. Ze hebben nu een lagere energiefactuur. Veel mensen betalen nog altijd te veel voor elektriciteit en aardgas. Toch is overstappen naar een voordeliger contract

Nadere informatie

Groenestroomklanten per product voor de consumentenmarkt

Groenestroomklanten per product voor de consumentenmarkt Groenestroomklanten per product voor de consumentenmarkt Notitie Delft, november 2014 Opgesteld door: L.M.L. (Lonneke) Wielders S. (Sofia) Cherif B.L. (Benno) Schepers 2 November 2014 3.E66.1 - Groenestroomklanten

Nadere informatie

Concept Development Opdracht 1B Battle of Concepts Enexis. Niels Joormann - 0819811 - CMD2a

Concept Development Opdracht 1B Battle of Concepts Enexis. Niels Joormann - 0819811 - CMD2a Concept Development Opdracht 1B Battle of Concepts Enexis Niels Joormann - 0819811 - CMD2a Inhoudsopgave Debriefing 03 Onderzoek 03 Omgevingsanalyse 04 Concept: Opgewekt! 05 Business Model Canvas 11 Pitch-presentatie

Nadere informatie

Lokale energiecoöperaties en consumentenbescherming

Lokale energiecoöperaties en consumentenbescherming Lokale energiecoöperaties en consumentenbescherming EHO 14 21 november 2014 Consumentenbescherming Consumentenbescherming in wetgeving Toezicht energiemarkt door ACM Voorbeelden: Leveringsvergunning (kleinverbruikers)

Nadere informatie

Wat betekenen de SDE+, Salderen, en postcoderoos voor de netbeheerder?

Wat betekenen de SDE+, Salderen, en postcoderoos voor de netbeheerder? Wat betekenen de SDE+, Salderen, en postcoderoos voor de netbeheerder? Enexis: Wij brengen energie waar mensen licht en warmte nodig hebben. Enexis: Een rijke historie IJsselmij Frigem EGD Ruil verzorgingsgebied

Nadere informatie

SOCIAL RESPONSIBILITY

SOCIAL RESPONSIBILITY SOCIAL RESPONSIBILITY LID WORDEN SAMEN JE EIGEN WINDMOLEN Tegenwoordig draait alles om duurzaamheid en groen. Een goede tijd voor de Windcentrale. We weten allemaal dat er ergens stroom en energie vandaan

Nadere informatie

Energie besparen en zelf energie opwekken

Energie besparen en zelf energie opwekken Energie besparen en zelf energie opwekken Else Boutkan Moderator Energiek Pijnacker- Nootdorp Bewonersvereniging Oude Leede 16 oktober 2013 Waarom energiebesparen en zelf opwekken? Besparen Wooncomfort

Nadere informatie

Lijst Lammers. Papendrecht 21 januari 2013

Lijst Lammers. Papendrecht 21 januari 2013 Lijst Lammers Papendrecht 21 januari 2013 Aan de voorzitter van de gemeenteraad van de gemeente Papendrecht, de heer C.J.M. de Bruin Markt 22 3351 PB Papendrecht Betreft: gemeente Papendrecht aansluiten

Nadere informatie

Gedragscode Objectief Vergelijken

Gedragscode Objectief Vergelijken Gedragscode Objectief Vergelijken Gedragscode Objectief Vergelijken Miljoenen keren per jaar zoeken mensen via een vergelijkingssite naar een zorgverzekering die bij hen past. Niet zo gek want vergelijkingssites

Nadere informatie

Overstappen. Waarom overstappen?

Overstappen. Waarom overstappen? Overstappen Waarom overstappen? De meeste mensen stappen over naar een andere leverancier omdat zij hier flink wat geld mee kunnen besparen. Er bestaan namelijk grote verschillen in energietarieven van

Nadere informatie

1 3 N u t t i g e LinkedIn Tips. Haal direct meer uit je netwerk!

1 3 N u t t i g e LinkedIn Tips. Haal direct meer uit je netwerk! 1 3 N u t t i g e LinkedIn Tips Haal direct meer uit je netwerk! Inleiding Allereerst wil ik u bedanken voor het downloaden van dit e-book. Na weken van voorbereiding kunnen we dan nu eindelijk dit e-book

Nadere informatie

Lijst Lammers. KORTE SAMENVATTING Papendrecht, 22januari 2013. Persbericht. Wordt Papendrecht de derde stadin Nederland met een zonatlas?

Lijst Lammers. KORTE SAMENVATTING Papendrecht, 22januari 2013. Persbericht. Wordt Papendrecht de derde stadin Nederland met een zonatlas? Lijst Lammers KORTE SAMENVATTING Papendrecht, 22januari 2013 Persbericht Wordt Papendrecht de derde stadin Nederland met een zonatlas? Fractie Lijst Lammers pleit voor de Zonatlas in Papendrecht en vraagt

Nadere informatie

Jaarnota Essent. Mocht u meer vragen over de jaarnota hebben dan mag u ons uiteraard bellen op 030 7009 727.

Jaarnota Essent. Mocht u meer vragen over de jaarnota hebben dan mag u ons uiteraard bellen op 030 7009 727. Jaarnota Essent In dit document ziet u een voorbeeld van een jaarnota van Essent. Bij alle termen en onderdelen die om uitleg vragen staat een cijfer genoteerd. Achterin dit document ziet u de uitleg van

Nadere informatie

ENERGIE IN EIGEN HAND

ENERGIE IN EIGEN HAND Zonne-energie voor bedrijven? ENERGIE IN EIGEN HAND De Stichting Beheer Bedrijvenpark Merm, heeft een onderzoek gedaan naar de mogelijkheden voor bedrijven om d.m.v. aanbrengen van zonnepanelen op het

Nadere informatie

Uw energierekening periode: 11 april 2013-24 april 2014

Uw energierekening periode: 11 april 2013-24 april 2014 Postbus 40021 (PAC 1RA721A), 6803 HA Arnhem De Bijvank 37 7091TB37 Uw energierekening bladzijde 1 van 5 uw klantnummer 11903849 uw contractrekening 3001907467 EAN code elektriciteit 871687120055008437

Nadere informatie

Jouw bedrijf in 3 stappen bovenin Google Whitepaper online vindbaarheid versie augustus 2012

Jouw bedrijf in 3 stappen bovenin Google Whitepaper online vindbaarheid versie augustus 2012 Jouw bedrijf in 3 stappen bovenin Google Whitepaper online vindbaarheid versie augustus 2012 Whitepaper Online vindbaarheid Allebedrijvenin augustus 2012 Pagina 1 Een woord vooraf Je hebt een prachtige

Nadere informatie

CO2-monitor 2013 s-hertogenbosch

CO2-monitor 2013 s-hertogenbosch CO2-monitor 2013 s-hertogenbosch Afdeling Onderzoek & Statistiek Maart 2013 2 Samenvatting In deze monitor staat de CO2-uitstoot beschreven in de gemeente s-hertogenbosch. Een gebruikelijke manier om de

Nadere informatie

hoe u kunt zoeken naar informatie; hoe u gevonden informatie kunt beoordelen op betrouwbaarheid.

hoe u kunt zoeken naar informatie; hoe u gevonden informatie kunt beoordelen op betrouwbaarheid. 1 Veilig zoeken Internet is een handig medium met een zee aan informatie op allerlei gebieden. U kunt vanuit huis op ieder moment snel informatie van over de hele wereld in huis halen. Het kan hierbij

Nadere informatie

School Info. Beter inzicht, hogere kwaliteit en meer omzet

School Info. Beter inzicht, hogere kwaliteit en meer omzet School Info Beter inzicht, hogere kwaliteit en meer omzet SchoolsConnect is een totaalconcept voor onderwijsinstellingen. Gemakkelijk internet en telefonie is altijd fijn op een school. Ook de veiligheid

Nadere informatie

Energieprijsvergelijkers 2010

Energieprijsvergelijkers 2010 Energieprijsvergelijkers 2010 Onderzoek naar de kwaliteit van vergelijkingssites voor elektriciteit en gas Den Haag, INHOUDSOPGAVE 1. SAMENVATTING...2 1.1. Aanpak...2 1.2. Resultaten onderzoek...2 1.3.

Nadere informatie

Toelichting op het normenkader voor vergelijkingssites en een goed praktijkvoorbeeld

Toelichting op het normenkader voor vergelijkingssites en een goed praktijkvoorbeeld Toelichting op het normenkader voor vergelijkingssites en een goed praktijkvoorbeeld De AFM verwacht dat u consumenten gemakkelijk vindbare en begrijpelijke informatie verstrekt waarin u antwoord geeft

Nadere informatie

juli 2013 Extra hypotheek voor energieneutrale woningen

juli 2013 Extra hypotheek voor energieneutrale woningen juli 2013 Extra hypotheek voor energieneutrale woningen Auteurs Marcel Warnaar Jasja Bos Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 2 METHODE... 4 2.1 Inleiding... 4 2.2 Energielasten in de standaard berekening...

Nadere informatie

Verdien model. Affiliate marketing

Verdien model. Affiliate marketing Verdien model Er zijn verschillende manieren om geld te verdienen met je site. Als je slim bent gebruik je alle manieren zo kan je op zo veel mogelijk manieren geld uit je site halen. Al deze manieren

Nadere informatie

Digitale huismodule. Quintel Intelligence. Inleiding

Digitale huismodule. Quintel Intelligence. Inleiding Inleiding s Ochtends word je gewekt door je smartphone. Je doet een lamp aan en zet de verwarming een graadje hoger. Snel onder de douche, haar föhnen. Dan kopje thee zetten of een glas melk uit de koelkast

Nadere informatie

De kleur van stroom: de milieukwaliteit van in Nederland geleverde elektriciteit

De kleur van stroom: de milieukwaliteit van in Nederland geleverde elektriciteit De kleur van stroom: de milieukwaliteit van in geleverde elektriciteit Feiten en conclusies uit de notitie van ECN Beleidsstudies Sinds 1999 is de se elektriciteitsmarkt gedeeltelijk geliberaliseerd. In

Nadere informatie

Analytics rapport: AmbiSphere

Analytics rapport: AmbiSphere www.vanhaelewyn.be/webdesign Industrieweg 3 marketing@vanhaelewyn.be B-3001 HAASRODE (op afspraak) +32 (0) 495 61 58 05 Analytics rapport: AmbiSphere 1 november 2008 30 november 2008 V = vaststelling V

Nadere informatie

ENERGIELEVERANCIERS OKTOBER 2010. Pagina 1 van 55. Energieleveranciers oktober 2010

ENERGIELEVERANCIERS OKTOBER 2010. Pagina 1 van 55. Energieleveranciers oktober 2010 ENERGIELEVERANCIERS OKTOBER 2010 Pagina 1 van 55 Inhoudsopgave Bladzijde 3 1. Inleiding 4 2. Conclusies 6 3. Aanbevelingen 7 4. Conclusies per energieleverancier 20 5. Situatie van de klant 24 6. Algemene

Nadere informatie

Haal alles uit uw opleidingsaanbod! Performance marketing voor aanbieders van opleidingen, trainingen en cursussen

Haal alles uit uw opleidingsaanbod! Performance marketing voor aanbieders van opleidingen, trainingen en cursussen Haal alles uit uw opleidingsaanbod! Performance marketing voor aanbieders van opleidingen, trainingen en cursussen Verhoog de online zichtbaarheid van uw opleidingsaanbod. Ontvang leads met volledige adresgegevens.

Nadere informatie

Slimme communicatie onder hoogspanning

Slimme communicatie onder hoogspanning Tekst: Peter Zwetsloot Beeld: Giuseppe Toppers Slimme communicatie onder hoogspanning Op dit moment zijn er in de vrije markt voor gas en elektriciteit belangrijke ontwikkelingen. Zo wordt op 1 augustus

Nadere informatie

Bemiddeling van overeenkomsten tot levering van groene stroom en bosgecompenseerd gas

Bemiddeling van overeenkomsten tot levering van groene stroom en bosgecompenseerd gas Partnerovereenkomst Bemiddeling van overeenkomsten tot levering van groene stroom en bosgecompenseerd gas PARTIJEN: En 1. Coöperatie Energiefabriek013 handelend onder de naam Coöperatie Energiefabriek013,

Nadere informatie

INHOUD. IQ LEADS Adres: Curieweg 8E Postcode: 2408 BZ Plaats: ALPHEN AAN DEN RIJN Telefoon: (0172) 421411 Email: info@iq-leads.

INHOUD. IQ LEADS Adres: Curieweg 8E Postcode: 2408 BZ Plaats: ALPHEN AAN DEN RIJN Telefoon: (0172) 421411 Email: info@iq-leads. INHOUD INLEIDING... 3 TIP 1: DOELGROEPOVERZICHT... 4 TIP 2: WAAR KOMEN UW BEZOEKERS BINNEN?... 5 TIP 3: HOE KOMEN BEZOEKERS BINNEN?... 8 TIP 4: FILTERS... 9 TIP 5: GOAL TRACKING... 10 TIP 6: INTELLIGENCE

Nadere informatie

Hoe komt de energieprijs tot stand en welke mogelijkheden zijn er om hierop te besparen? Fanny Schoevaerts

Hoe komt de energieprijs tot stand en welke mogelijkheden zijn er om hierop te besparen? Fanny Schoevaerts Hoe komt de energieprijs tot stand en welke mogelijkheden zijn er om hierop te besparen? Fanny Schoevaerts VREG Doe de V-test en bespaar op uw energiefactuur. VREG Fanny Schoevaerts 8 oktober 2015 Agenda

Nadere informatie