VRIJSTELLINGEN EN TARIEVEN ERF- EN SCHENKBELASTING TARIEVEN ERFBELASTING Dan is uw vrijstelling

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "VRIJSTELLINGEN EN TARIEVEN ERF- EN SCHENKBELASTING 2015. TARIEVEN ERFBELASTING Dan is uw vrijstelling"

Transcriptie

1 VRIJSTELLINGEN EN TARIEVEN ERF- EN SCHENKBELASTING 2015 TARIEVEN ERFBELASTING Bent u: Dan is uw vrijstelling Gehuwd/ geregistreerd partner: ,00 Kind met ziekte of handicap: ,00 (Pleeg-)kind ,00 Kleinkind ,00 Ouders ,00 Overig (broer of zuster) 2.111,00 TARIEVEN SCHENKBELASTING (Pleeg-)kind 5.277,00 Kind, eenmalig verhoogd (tussen jaar): ,00 Kind, eenmalige verhoogd voor eigen woning ,00 (of als verhoging ,00 al gebruikt is) ,00 Overige (ook kleinkinderen) 2.111,00 TARIEVEN Bent u: Dan betaalt u tot ,00 En daarboven Gehuwd/ geregistreerd partner 10% 20% (Pleeg-)kind 10% 20% Kleinkind 18% 36% Overig (ouder, broer of zuster) 30% 40%

2 INFOKAART TESTAMENTEN Versie september 2013 (cijfers 2013) Informatie over langstlevende testamenten en het " tweetrapstestament " Hieronder heb ik enige voorbeelden en uitwerkingen van diverse testamentvormen weergegeven, zowel in juridische zin als in fiscale zin. Verder tracht ik helder in kaart te brengen wat de diverse testamentvormen inhouden voor de berekening van de erfbelasting. "Langstlevendetestamenten" Alvorens ik verder in ga op de tweetrapsconstructie is het van belang om stil te staan bij de gebruikelijke in het verleden veel gemaakte "langstlevende testamenten" - veelal gemaakt in de vorm van een ouderlijke boedelverdeling op grond van artikel 4:1167 van het (oud) Burgerlijk Wetboek - alsmede bij de nieuwe wettelijke verdeling die geldt vanaf 1 januari 2003 voor echtgenoten met kinderen, die geen testament hebben gemaakt, of die wel een testament hebben gemaakt waarbij de wettelijke verdeling met enige aanvullingen van toepassing is verklaard. Casus Ik ga steeds uit van een situatie waarbij meneer A is gehuwd in gemeenschap van goederen met mevrouw B. Zij hebben twee kinderen, te weten C. en D. A en B hebben een eigen woning met een waarde van ,00, een hypotheekschuld van ,00 en spaargeld ter waarde van ,00. A is 65 jaar. B is 63 jaar. Meneer A overlijdt. Juridische uitwerking van een " klassiek" langstlevende testament Juridisch werkt een dergelijk testament als hierboven omschreven als volgt: zowel B als C als D verkrijgen ieder een / derde gedeelte van de nalatenschap. Let op: veelal wordt gedacht dat "bij een testament op de langstlevende" alles toekomt aan de langstlevende. Goederenrechtelijk is dat veelal wel het geval, maar juridisch verkrijgen de kinderen wel een erfdeel, te weten een vordering op de langstlevende ter grootte van het erfdeel! A en B waren gehuwd in gemeenschap van goederen. De helft van deze gemeenschap van goederen behoorde reeds toe aan B. De andere helft vererft. B krijgt niet alleen de helft van de gemeenschap van goederen (welke zij in feite reeds had), maar tevens nog één derde van de nalatenschap. Veelal wordt ook gesproken over het gegeven dat B de helft (gemeenschap van goederen) verkrijgt, plus een kindsdeel (ze erft immers ook mee). Dan de verdeling. In de woorden "wettelijke verdeling" en "ouderlijke boedelverdeling" komt dit woord verdeling ook steeds voor. Wat gebeurt er namelijk? Van rechtswege worden alle goederen in die zin toegedeeld aan B, zodat B in feite alle goederen van de nalatenschap verkrijgt. Onder goederen wordt verstaan: de woning en het spaargeld, maar ook de hypotheekschuld.

3 De kinderen verkrijgen een vordering op B, pas opeisbaar bij het overlijden van B (dan wel in enige andere situaties). Deze nalatenschap is groot: ,00 (woning) ,00 (hypotheek) ,00 (spaargeld) = ,00 / 2 (in verband met gemeenschap van goederen) = ,00. C. en D. hebben ieder dus recht op 1/3 x ,00 is ,00. Zij verkrijgen geen aandeel in de woning en geen aandeel in het spaargeld en hoeven ook de hypotheek niet te voldoen. Zij verkrijgen een vordering op B, pas opeisbaar bij haar overlijden, ter grootte van ,00 per kind. Fiscaal/erfbelasting bij het klassieke langstlevendetestament Voor de aangifte erfbelasting gelden vervolgens de navolgende tarieven (2013): een vrijstelling voor de langstlevende van ,00 en voor kinderen: ,00 (in 2010 zijn de tarieven opnieuw vastgesteld en verkreeg de langstlevende een vrijstelling van ,00 en de kinderen ieder ,00, welke bedragen ieder jaar opnieuw worden geïndexeerd). Deze vrijstellingen zijn voetvrijstellingen, met andere woorden: deze worden altijd genoten en zijn niet afhankelijk van de hoogte van de verkrijging van een kind. Voor het berekenen van de erfbelasting is het van belang om vast te stellen of er wel of geen rente over de vorderingen van de kinderen wordt bijgeschreven op de hoofdsom. Dit is veelal in het desbetreffende langstlevende-testament uitgewerkt. Hieronder volgt een rekenvoorbeeld op grond van bovenstaande gegevens. Vervolgens wordt ervan uitgegaan dat de langstlevende nog 10 jaar langer leeft dan de eerststervende en dat het gehele vermogen nog aanwezig is op het moment van het overlijden van de langstlevende. 1a. Rentebijschrijving, eerste overlijden Is er een rentebeschrijving van 6%, dan worden de vorderingen nominaal behandeld voor de aangifte erfbelasting en wordt er bij de kinderen erfbelasting geheven over: , ,00 (vrijstelling per kind) = ,00. Tot ,00 wordt geheven naar een tarief van 10%. Daarboven geldt een tarief van 20%. Aldus wordt per kind aan erfbelasting geheven: 6.546,00. Dit maal twee kinderen is ,00. B behoeft over de eigen verkrijging geen erfbelasting te betalen, aangezien haar vrijstelling ,00 bedraagt en zij " slechts" ,00 verkrijgt. B dient dit bedrag voor te schieten voor C. en D., welke betaalde erfbelasting zij weer in aftrek mag brengen op de schuldig gebleven erfdelen / de vorderingen van de kinderen. Een dergelijke heffing brengt de langstlevende in een zeer lastige situatie, aangezien zij slechts ,00 aan spaartegoeden heeft. Zij zal dus (naast de nota van de begrafeniskosten) ergens het bedrag ad ,00 vandaan dienen te halen. In veel oude langstlevendetestamenten staat dat er verplicht een rentebijschrijving dient plaats te vinden, zodat men bij het eerste overlijden dan veelal vastzit aan het betalen van veel erfbelasting over de erfdelen van de kinderen. 1b. Rentebijschrijving, tweede overlijden Stel: de langstlevende leeft nog 10 jaar langer dan de eerststervende en al het vermogen is

4 nog aanwezig op het moment van haar overlijden. Ieder jaar dat de langstlevende langer leeft wordt een rente bijgeschreven. Dit kan weer voordelig werken bij het tweede overlijden. Immers: de vorderingen/schulden aan de kinderen uit hoofde van het eerste overlijden worden jaarlijks door deze rentebijschrijving groter. De schulden aan de kinderen worden groter. Als B overlijdt en nog 10 jaar langer geleefd heeft dan de eerstoverlijdende, dan is er aan rente bijgeschreven (bij een enkelvoudige rente van 6%) ,00 x6%x10 jaar is ,00. De schulden aan ieder van de kinderen zijn dan groot: , ,00 = ,00 per kind. Dit zijn dus schulden, die afgetrokken mogen worden bij de aangifte erfbelasting. De kinderen verkrijgen dus erfrechtelijk en in fiscale zin, waarover belasting moet worden afgedragen: , , ,00 = ,00. Zij verkrijgen ieder de helft, dus: ,00. De vrijstelling is ,00, zodat ze moeten afrekenen over ,00. Hierover is 10% belasting verschuldigd en dus betalen ze ieder: 9.946,00. Totaal bij het tweede overlijden verschuldigd: ,00. 2a. Renteloosheid, eerste overlijden Is er een renteloosheid in het testament afgesproken, dan worden de vorderingen van de kinderen ad ,00 voor de berekening van de erfbelasting afgewaardeerd bij het eerste overlijden. B wordt dan namelijk geacht (in fiscale zin) het vruchtgebruik te hebben gehad over de vorderingen van de kinderen. Hierdoor dient die waarde van het vruchtgebruik te worden bijgeteld bij de verkrijging van de langstlevende. De jaarlijkse opbrengst van dit vruchtgebruik is 6% ingevolge de bepalingen van de wet en is dus 6%x ,00 per kind en bedraagt dus 5.100,00. Uiteraard is het niet zeker hoelang B zal leven. De Successiewet 1956 werkt om die reden met een factor die afhankelijk is gesteld van de leeftijd van de langstlevende. Zie ook de bijlage bij deze infokaart. B is 63 jaar. Dit staat gelijk aan een factor 10. De waarde van het vruchtgebruik is om die reden: ,00 per kind. Voor de erfbelasting verkrijgt B nu: , ,00 (vruchtgebruik vordering C) ,00 (vruchtgebruik vordering D) = ,00. C verkrijgt ,00 minus ,00 = ,00. De vrijstelling is ,00. De belaste verkrijging is ,00 x het tarief van 10% is: 1.446,00. Dit geldt ook voor B. De totale erfbelasting is nihil voor B (want ook ,00 valt in het "vrijstellingenbakje" van B, en 2.892,00 voor C en D. gezamenlijk (ieder 1.446,00). B dient deze 2.892,00 te betalen en voor te schieten voor C. en D. en kan dit ook, aangezien zij spaargeld heeft ter waarde van ,00. Had zij geen spaargeld of wenst zij in het geheel niets te betalen om toch niet in eventuele liquiditeitsproblemen te geraken, dan zouden A en B. (uiteraard voor het overlijden van A) kunnen overwegen om een " tweetrapsmaking" te maken. Veelal is er overigens niet een dergelijke afwaardering in het testament aanwezig, waardoor het zinvol kan zijn om een bestaand langstlevende testament aan te vullen met een rente(loosheids)clausule, waarin is vermeld dat de vorderingen van de kinderen

5 renteloos zijn (waardoor er bij het eerste overlijden direct het meeste voordeel is, door het afwaarderen van de vorderingen), met een clausule dat de erfgenamen wel kunnen overeenkomen om wel een rente af te spreken. 2b. Renteloosheid, tweede overlijden Stel dat alle bezittingen nog aanwezig zijn op het moment van het overlijden van de langstlevende. De vorderingen hebben geen rente gedragen, dus de twee kinderen mogen ieder aftrekken: ,00, te weten het erfdeel dat zij destijds hebben verkregen. Resteert dus (in fiscale zin voor de aangifte erfbelasting) te erven: ,00. Ieder verkrijgt daar de helft van ofwel: ,00. De vrijstelling ad ,00 mag worden afgetrokken zodat belasting moet worden betaald over: ,00. Er is verschuldigd over de eerste ,00. Over het restant ad ,00 is 20% verschuldigd ofwel: 6.442,00. Totaal belasting per kind: 6.442, ,00 = ,00. Er zijn twee kinderen, zodat in totaal aan belasting verschuldigd is: ,00. 3a. Tweetrapsmaking, eerste overlijden Bij een tweetrapsmaking wordt de langstlevende tot enig erfgenaam benoemd. De benoeming van de langstlevende tot enig erfgenaam heeft dus tot gevolg dat alle vermogensbestanddelen die bij overlijden aanwezig zijn automatisch in eigendom bij de langstlevende terechtkomen. Zodoende wordt erfbelasting bespaard bij het eerste overlijden. Immers: Is de nalatenschap kleiner dan de vrijstelling van ,00 (waarbij de helft van de gemeenschap van goederen voor de berekening van de nalatenschap niet meedoet), dan kan met de tweetrapsmaking (afhankelijk van de omvang van een nabestaandenpensioen) voorkomen worden dat bij het eerste overlijden erfbelasting wordt geheven. De gehele verkrijging is namelijk voor de langstlevende, die een vrijstelling geniet van b. Tweetrapsmaking, tweede overlijden Het voordeel bij het eerste overlijden betreft echter wel een uitstel van betaling van erfbelasting, aangezien bij het tweede overlijden alsnog over twee nalatenschappen dient te worden betaald. Al hetgeen namelijk "over" is van de nalatenschap van de eerststervende bij het overlijden van de langstlevende komt op grond van de tweetrap toe aan de kinderen. Ook het gedeelte dat de langstlevende verkreeg op grond van de (verdeling van de) gemeenschap van goederen, komt dan toe aan de kinderen (tenzij de langstlevende iets anders heeft geregeld in haar testament). Zo verkrijgen de kinderen bij het overlijden van de langstlevende uit twee nalatenschappen, uit die van A en die van B. Het feit dat de tweetrapsmaking bij het overlijden van de langstlevende erfbelastingtechnisch duurder kan uitpakken, aangezien er geen afwaardering plaats zal vinden als hierboven bedoeld bij de renteloze langstlevendetestamenten (op grond van de ouderlijke boedelverdeling of wettelijke verdeling), wordt vaak niet als een nadeel ervaren, omdat men het belangrijker vindt dat bij het eerste overlijden geen erfbelasting verschuldigd is. Dat "nadeel" is trouwens op te heffen door het doen van schenkingen op papier (bij

6 notariële akte) (dan wel ook middels "kleinkindmakingen"). Ingeval alles nog aanwezig is op het moment van het tweede overlijden is er dan dus ,00. Ingeval beiden "gedeelten" (dus het deel dat de langstlevende zelf hield en het deel dat de langstlevende verkreeg uit hoofde van het eerste overlijden) nog even groot zijn, dan verkrijgen de kinderen tezamen uit de nalatenschap van de eerstoverledene (als is die wellicht al 10 jaar geleden overleden): ,00, dus ieder ,00 en uit de nalatenschap van de langstlevende: ,00, dus ook ieder ,00. Van de gedeelten groot mag nog de vrijstelling worden afgetrokken ad ,00 = ,00. Daarover is 10% belasting verschuldigd ofwel: Per nalatenschap (twee kinderen) aan erfbelasting dus ,00 en in totaal dus: ,00 aan belasting. 4. Samenvatting erfbelasting Het is uiteraard altijd de vraag hoe lang de langstlevende nog zal leven nadat de eerststervende komt te overlijden. Verder is er in bovengemeld uitgangspunt vanuit gegaan dat de langstlevende tussen de 60 en de 65 jaar is, zodat er bij een renteloosheidssituatie een redelijke afwaardering is. Verder is helemaal niet gezegd dat het gehele vermogen nog aanwezig is op het moment van het tweede overlijden. Op grond van het voorbeeld zet ik graag één en ander in het navolgende schema: CONCLUSIES OP GROND VAN BOVENSTAANDE BEREKENINGEN/TOTAALTELLING 1. Nominale erfdelen (bij bijvoorbeeld enk rente 6%), Totale belasting eerste overlijden: Totale belasting tweede overlijden Totale belasting beide nalatenschappen: Erfdelen renteloos / afwaardering Totale belasting eerste overlijden: Totale belasting tweede overlijden Totale belasting beide nalatenschappen: Tweetrapsmaking Totale belasting eerste overlijden: 0 Totale belasting tweede overlijden Totale belasting beide nalatenschappen:

7 Bovenstaande berekeningen dienen ter illustratie. Aan deze berekeningen kunnen geen rechten worden ontleend. 5. Conclusie Of er een nu een klassieke ouderlijke boedelverdelingstestament is gemaakt, of dat de wettelijke verdeling van toepassing is (met een eventueel afvullegaat en/of kleinkindlegaten) of gekozen wordt voor een tweetrapsconstructie (al dan niet met een kleinkindlegaat): de langstlevende is de baas en mag interen en opmaken, zonder daarbij gestoord te worden door de kinderen. Fiscaal gezien zijn echter wel grote verschillen tussen de diverse testamentaire mogelijkheden, die van geval tot geval dienen te worden bekeken. Ingeval u wenst dat ons kantoor een berekening maakt van de erfbelasting die in uw situatie verschuldigd zouden zijn, verzoek ik u contact met ons op te nemen en zo goed mogelijk uw vermogen te schetsen, opdat wij de nodige berekeningen kunnen maken en u ter zake van een goed advies kunnen voorzien. Een uitgebreid estate-planningsadvies behoort ook zeker tot de mogelijkheden. Ik zie u graag bij ons op kantoor! Mr A.J.W. Kuiper, notaris.

8 infokaart over testamenten i.v.m. afwaardering bij renteloosheid bij een "klassiek" langstlevende testament Stappenplan berekening afwaardering 1. Voor de afwaardering / berekening van het "jaarlijkse bedrag" als hieronder bedoeld: nominale vordering * (altijd) 6% = X 2. X * factor leeftijd langstlevende is de waarde van het fictieve vruchtgebruik per kind. De factoren staan hieronder opgenoemd: De waarde wordt gesteld op het jaarlijkse bedrag, vermenigvuldigd met de factor: 16, indien de langstlevende jonger dan 20 jaar is, 15, indien de langstlevende 20 jaar of ouder, doch jonger dan 30 jaar is, 14, indien de langstlevende 30 jaar of ouder, doch jonger dan 40 jaar is, 13, indien de langstlevende 40 jaar of ouder, doch jonger dan 50 jaar is, 12, indien de langstlevende 50 jaar of ouder, doch jonger dan 55 jaar is, 11, indien de langstlevende 55 jaar of ouder, doch jonger dan 60 jaar is, 10, indien de langstlevende 60 jaar of ouder, doch jonger dan 65 jaar is, 8, indien de langstlevende 65 jaar of ouder, doch jonger dan 70 jaar is, 7, indien de langstlevende 70 jaar of ouder, doch jonger dan 75 jaar is, 5, indien de langstlevende 75 jaar of ouder, doch jonger dan 80 jaar is, 4, indien de langstlevende 80 jaar of ouder, doch jonger dan 85 jaar is, 3, indien de langstlevende 85 jaar of ouder, doch jonger dan 90 jaar is, 2, indien de langstlevende 90 jaar of ouder is. Dit wordt per kind afgetrokken van de nominale vordering en per kind bijgeteld op de verkrijging van de langstlevende. Voorbeeld 1. 2 kinderen, nominale vordering per erfgenaam is ,00 *6% is 5.100, Langstlevende is 63 jaar, is factor 10. Waarde fictieve vruchtgebruik van dit deel per kind is ,00 ( 5.100,00 * factor 10) In dit voorbeeld wordt geheven over , ,00 = ,00 per kind. Langstlevende had zelf als nominaal erfdeel: ,00. Voor erfbelasting komt daarbij 2 (kinderen) * ,00, zodat langstlevende voor de erfbelasting verkrijgt: , ,00 = ,00. Aangezien de langstlevende een vrijstelling geniet van ,00 betaalt zij geen erfbelasting over eigen erfdeel maar moet zij wel betalen over afgewaardeerde erfdelen van de kinderen = per kind: , ,00 *10%= 1.446,00 per kind. Zonder afwaardering dient men als nominale vordering aan te geven: ,00 per kind ,00 = ,00 x 10% 6.546,00 per kind).

9 TWEETRAP EN/OF AFVULLEGAAT Versie september 2013 (cijfers 2013) Informatie over langstlevende testamenten en het " tweetrapstestament " In aanvulling op de "Infokaart Testamenten" van notariskantoor Oudewater wordt in dit stuk een vergelijking gemaakt tussen een tweetrapstestament en een "klassiek langstlevendetestament met een afvullegaat". Vooraf Iedereen zal zo weinig mogelijk aan erfbelasting willen betalen bij het overlijden. De in de "infokaart testamenten" geschetste problematiek maakt wel duidelijk dat het mogelijk is om bijvoorbeeld door middel van een "tweetrapsmaking" of door middel van het spelen met de rente erfbelasting kan worden bespaard door een goede gebruikmaking van de vrijstelling van de langstlevende. Wat verder blijkt uit de "infokaart testamenten" is dat het veelal alleen gaat om een uitstel van betaling en dat het zelfs in sommige gevallen zo kan zijn dat men bij een tweede overlijden van de langstlevende echtgenoot per saldo gerekend over twee nalatenschappen zelfs meer belasting verschuldigd kan zijn dan ingeval men bij het eerste overlijden wat meer aan de fiscus had betaald. Wat dan verstandig is om te regelen, blijkt een lastige afweging omdat er veel onzekere factoren zijn. Je weet immers niet hoe oud een langstlevende echtgenoot zal worden en in hoeverre deze dan heeft ingeteerd op het vermogen. Tweetrapsmaking Zoals uiteengezet in de "infokaart testamenten" wordt de langstlevende echtgenoot tot enig erfgenaam benoemd bij een zuiver tweetrapstestament. De twee kinderen in dat voorbeeld verkregen pas iets uit de nalatenschap van de eerststervende op het moment van het overlijden van de langstlevende. In dat voorbeeld werd 0 betaald op het moment van het eerste overlijden en ,00 bij het tweede overlijden. Naast van een eventueel fiscaal nadeel bij het tweede overlijden bij een tweetrapstestament (wat overigens niet al te moeilijk kan worden beperkt door schenkingen te doen als langstlevende aan de kinderen) is dat alles naar de langstlevende gaat en de kinderen niets krijgen. Zodoende kan ook niet alvast "een gedeelte van de erfenis" bij leven van de langstlevende worden uitgekeerd. Een tussenweg bij een tweetrapsmaking lijkt niet goed mogelijk, immers: al hetgeen de langstlevende uit de nalatenschap van de eerststervende verkrijgt gaat naar de langstlevende en al wat daarvan over is gaat naar de kinderen, terwijl de eigen nalatenschap van de langstlevende ook naar de kinderen zal gaan bij het overlijden van de langstlevende (hetgeen in de "infokaart testamenten" steeds exact de helft is, hetgeen in de praktijk ook veel zal voorkomen). Er is dus weinig ruimte voor flexibiliteit bij een tweetrapstestament.

10 Een ander bijkomend nadeel van een zuiver tweetrapstestament is dat er sinds kort een nieuwe regeling in het leven is geroepen, waarbij er een hogere eigen bijdrage dient te worden betaald aan een verzorginstelling ingeval bijvoorbeeld de langstlevende opgenomen zou worden in dat verzorgingshuis. Het is dan van belang dat erfdelen van de eerstoverlijdende echtgenoot kunnen worden opgeëist, waardoor de langstlevende ineens een opeisbare schuld onder zich heeft en welke schuld vervolgens niet wordt meegeteld voor de berekening van de eigen bijdrage. Bij een zuiver tweetrapstestament doet zich hier het probleem voor, dat er geen erfdelen voor kinderen zijn en er dus niet iets opeisbaar kan worden gemaakt. Flexibeler? Kan het nou niet wat flexibeler of makkelijker, vraagt u zich misschien af, waarbij er zoveel mogelijk erfbelasting wordt bespaard bij het eerste overlijden, een besparing kan zijn bij het tweede overlijden en waarbij de regeling van de verzorgingshuizen ook in ogenschouw kan worden genomen? Enige overwegingen: Het zou mogelijk moeten zijn om bijvoorbeeld de kinderen al wel wat te laten toekomen. In plaats van een volledig erfdeel is het best mogelijk om hun erfdeel iets te beperken. Dit kan bijvoorbeeld verstandig zijn bij een wat grotere nalatenschap. Gerekend met de cijfers van 2013 hebben kinderen immers een vrijstelling van ,00. Een dergelijk bedrag zouden zij bijvoorbeeld op het moment van het eerste overlijden al prima kunnen verkrijgen in de vorm van een vordering op de langstlevende, welke vordering pas kan worden opgeëist bij het overlijden van de langstlevende. Ook kan ervoor gekozen worden om de kinderen wel hun legitimaire deel toe te kennen in plaats van een volledig erfdeel. Dit is de helft van hun normale erfdeel. Een prima systeem wellicht, maar over deze bedragen is dan wel weer direct erfbelasting verschuldigd. Bovendien is het systeem wederom weinig flexibel. Het is dan immers de helft van het normale erfdeel en dat is het dan. Ingeval er dan nog relatief (te?) veel dient te worden afgerekend met de fiscus op het moment van het eerste overlijden dan is dat zo, daar is dan niets meer aan te doen. Ook het werken met afwijkende erfdelen lost niet veel op. Ook dan zit men vast aan vooraf bepaalde breukdelen. Afvullegaat/Opvullegaat In mijn beleving zou het eenvoudig flexibeler kunnen door de erfdelen van de kinderen intact te laten en aan te sluiten bij normale erfdelen (al dan niet met een "automatische verdeling" als bedoeld in de wet), maar waarbij de langstlevende de bevoegdheid heeft om een gedeelte van de erfenis ten koste van de kinderen in het eigen " vrijstellingsbakje" te kunnen schuiven, zodat er een betere en zelfs idealere spreiding van erfbelasting ontstaat op het moment van het eerste overlijden. Een mooi instrument dus, om belasting te kunnen besparen bij het eerste overlijden (dit hoeft dus niet). Als bijkomend voordeel mag de langstlevende zelf kiezen hoeveel dat dan is. De langstlevende is geheel vrij om te bepalen of en in welke mate hiervan gebruik wordt gemaakt. Bovendien hoeft dan een renteloosheid wellicht niet meer te worden gebruikt en kan men kiezen voor een hoge rente die wordt bijschreven op de erfdelen van de kinderen bijvoorbeeld a 6%, in combinatie met een iets lager erfdeel. En waarom zou een dergelijk legaat niet kunnen worden aangevuld met een tweetrap erbij? Wat wordt gekozen in het vrijstellingsbakje (dus voordat we toekomen aan de erfgenamen

11 samen) komt dan toe aan de langstlevende en wat daarvan over is gaat met een tweetrap bij het tweede overlijden naar de kinderen, waardoor zij dan ook nog dit deel verkrijgen op grond van de nalatenschap van de eerstoverlijdende echtgenoot. Deze mogelijkheid bouwen wij bij een dergelijk legaat in. Cijfervoorbeeld afvullegaat eerste overlijden, gedeelte wordt "afgevuld" In cijfers laat dit zich als volgt zien: we knopen aan bij de "infokaart testamenten". De gemeenschap van goederen bedraagt ,00. De nalatenschap is ,00. Ieder van de erfgenamen (langstlevende B en kinderen C en D) verkrijgen ieder ,00 (in dit voorbeeld zonder afwaardering in verband met eventuele renteloosheid). De langstlevende is vrijgesteld tot ,00 (cijfers 2013), de langstlevende betaalt voor de kinderen ,00 (zie de infokaart testamenten). Stel dat de langstlevende nu besluit om op grond van het testament van haar echtgenoot, waarin nu een afvullegaat is opgenomen, om zelf nog ,00 extra in haar "vrijstellingsbakje" te schuiven ten koste van de erfgenamen. Erfgenamen blijven de langstlevende en de twee kinderen, ieder voor één/derde gedeelte, maar de erfdelen worden kleiner omdat het legaat er eerst af gaat. Gekozen wordt dus om ,00 te verkrijgen. De nalatenschap bedraagt nu nog: , ,00 = ,00 ofwel ,00 per erfgenaam. Een kind krijgt dus ,00 en de langstlevende krijgt als erfgenaam ,00 en op grond van het afvullegaat ,00 en dus in totaal ,00, hetgeen voor de langstlevende geheel is vrijgesteld. De vrijstelling 2013 voor kinderen bedraagt ,00. Erfbelasting wordt betaald over ,00, ofwel per kind is verschuldigd 3.213,00. Dit maal 2 kinderen is 6.426,00 in plaats van ,00. Op deze lagere erfdelen zou weer een mooie rente kunnen worden gezet, zodat er bij het tweede overlijden flink wat rente over deze kleinere erfdelen van kinderen is bijgeschreven, hetgeen dus als schuld kan worden opgegeven in de nalatenschap van de langstlevende. Heel flexibel dus als je niet alles volledig aan de langstlevende wilt laten toekomen, maar dus meer wilt spreiden. Overeenkomsten afvullen of tweetrapsmaking Middels het afvullegaat kun je er dus ook voor zorgdragen dat er in het geheel geen erfbelasting behoeft te worden voldaan op het moment van het eerste overlijden. Het is wellicht het overwegen waard om bij een afvullegaat tenminste de vrijstelling als erfdeel voor een kind in stand te laten (dus te zorgen dat de erfdelen niet kleiner worden dan ,00,) als is het maar omdat er dan over die ,00 weer een rente kan worden bijgeschreven (wat inhoudt: voordeel bij het tweede overlijden). Dit zou overigens ook wel in een tweetrapstestament kunnen worden geregeld, door een legaat in de vorm van een niet-opeisbare vordering toe te kennen aan een kind met een omvang van ,00, maar veelal wordt dan niet gedaan, ook omdat het de zaken weer complexer maakt. In beide gevallen zou de legitieme van de kinderen wel geschonden kunnen worden, maar mochten kinderen toch hun legitieme opeisen dan is het zaak dat in de testamenten wordt bepaald dat zij dat pas kunnen als de langstlevende overlijdt (hetgeen overigens in de meeste moderne testamenten voorkomt).

12 Verschillen afvullen of tweetrap Een gebruikelijk afvullegaat kan evenwel anders uitpakken dan een tweetrapsmaking bij het tweede overlijden. Stel namelijk dat de langstlevende een tweetrapstestament heeft, dan betalen de beide kinderen in het bovenvermelde voorbeeld drieënveertigduizend vierhonderd euro ( ,00) aan belasting op het moment dat de tweede ouder overlijdt. Maar wat nu als geheel is afgevuld op grond van een afvullegaat? Oftewel: de langstlevende heeft bij het overlijden bepaald alles af te vullen en toe te eigenen op grond van het afvullegaat. De langstlevende verkreeg dus tweehonderdvijfenvijftigduizend euro ( ,--). De kinderen verkregen niets. Nu is afgevuld is alles toegekomen aan de langstlevende, zonder dat er nog iets uit de nalatenschap van de eerststervende door de kinderen wordt verkregen. Dit kan wel enig nadeel brengen: moeder B overlijdt nu immers. Er is nog steeds ,00. Dit wordt nu geheel door beide kinderen verkregen = ,00 per kind. Na aftrek van de vrijstelling betaalt een kind over de eerste , ,00 en over het restant van , ,00 = ,00 x 20% is ,00. Totale belasting per kind: ,00. Totale belasting: ,00. Hadden de kinderen bij het eerste overlijden reeds een gedeelte als vordering verkregen (stel: ,00), dan was daar bij het overlijden van de langstlevende 10 jaar later 6% over bijgeschreven ofwel ,00 en kon een kind aftrekken in deze: ,00 en zou de nalatenschap bedragen ,00 en dus zou de verkrijging per kind bedragen: ,00 en zou de belasting zijn vermeerderd met ,00= ,00 per kind en dus in totaal: ,00, hetgeen alweer een voordeel oplevert. Mogelijke oplossing: afvullegaat gecombineerd met tweetrap Tot zover de werking van afvullegaten en legaten van vrijstellingen. Maar hoe combineren we nu de wens om volledig flexibel te kunnen schuiven met erfdelen zoals bij een afvullegaat met het voordeel van een tweetrap? Ik noemde het al eerder: een afvullegaat of opvullegaat in combinatie met een tweetrap. Ofwel: al hetgeen de langstlevende op grond van het afvullegaat tot zich neemt dient toe te komen aan de kinderen bij het overlijden van de langstlevende, als ware het verkregen uit de nalatenschap van de eerststervende. Afvullegaat gecombineerd met tweetrap: (verwachte) fiscale gevolgen in cijfers: We weten dat de kinderen C. en D in dit voorbeeld op het moment van het overlijden bij een tweetrapsmaking samen ,00 betalen. Nu hebben we een flexibel testament met normale erfdelen en een afvullegaat met een tweetrap en heeft B besloten om toch alles toe te eigenen op grond van het prelegaat/afvullegaat, waarbij is bepaald dat al hetgeen wordt gekozen op grond van het afvullegaat bij haar overlijden dient toe te komen aan de kinderen C. en D. B kan dus op grond van het legaat dus maximaal ,00 kiezen, zodat de nalatenschap verder na betaling van schulden op 0 uitkomt. Als ze dat doet en het vermogen is tien jaar later bij haar overlijden intact, dan betalen de kinderen hetzelfde als bij een "normaal tweetrapstestament" aan de fiscus: ,00. Immers: de gehele helft werd verkregen uit de nalatenschap van de eerststervende. De langstlevende kan het nu ook anders doen: ze kan ook zeggen op het moment van het

13 eerste overlijden dat zij de kinderen hun vrijstelling als niet opeisbare vordering geeft (zij doet dit door haar afvullegaat te gebruiken). De kinderen hebben ieder recht op ,00 voor wat de vrijstelling betreft, dus zou de nalatenschap dan moeten zijn (ieder erft immers 1/3 e gedeelte): ,00. Zij eigent dan toe op grond van het afvullegaat: De langstlevende verkrijgt ,00 op grond van het legaat en ,00 op grond van de nalatenschap als erfgenaam (geheel vrijgesteld). De kinderen verkrijgen ieder ,00. Er wordt dan geen belasting betaald op het moment van het eerste overlijden. Daarop wordt een rente gezet van 6%. Tien jaar later overlijdt de langstlevende. Het vermogen is nog geheel aanwezig. Een gedeelte dient toe te komen aan de kinderen op grond van de tweetrap, te weten een gedeelte van het totaal van de aanwezige nalatenschap a ,00, namelijk In de nalatenschap zit daarenboven een schuld aan de kinderen van ,00 per kind + rente is ,00 x twee kinderen is ,00. De kinderen verkrijgen uit de nalatenschap van vader: ,00 op grond van het afvullegaat met tweetrap en op grond van het gedeelte van moeder: , , ,00 = ,00. Belasting gedeelte vader per kind: ,00 (ze hebben de vrijstelling immers al gehad) = 9.819,00. Belasting x twee kinderen is: ,00. Belasting gedeelte moeder per kind ,00 / twee = , ,00 is ,00 x 10% is ,00 x twee kinderen ,00. Totale belasting: veertigduizend achthonderdzestig euro ( ,00) hetgeen dus lager is dan bij een normale tweetrap. Conclusies, mede ook aan de hand van de infokaart testamenten Bovenstaande berekeningen zijn er natuurlijk op toegespitst om ook zoveel mogelijk te besparen bij het eerste overlijden. Ook in de " infokaart testamenten" werd uiteen gezet dat, ingeval het mogelijk is en liquiditeiten het toelaten, het verstandig kan zijn om toch een wat groter erfdeel toe te laten komen aan de kinderen met een mooie rente ingeval het ernaar uitziet dat de langstlevende nog een lange periode zal leven. Hoe groter een dergelijk erfdeel, hoe groter de schulden aan de kinderen worden naar gelang de langstlevende leeft. Echter: de meeste mensen bezitten woningen en hebben daar een mooie overwaarde op en weinig liquiditeiten, zodat naar oplossingen voor de meeste besparing bij het eerste overlijden gezocht wordt. Net als bij de "infokaart testamenten" kan niet gezegd worden in hoeverre de nalatenschap nog volledig intact is bij het overlijden van de langstlevende en hoe lang de langstlevende nog leeft, maar het combineren van een testament met " normale" erfdelen al dan niet met een "automatische verdeling" naar de langstlevende kan (naast flexibele rentekeuzen) heel mooi worden aangevuld met een afvullegaat of opvullegaat in combinatie met een tweetrapsmaking op dat afvullegaat. Het lijkt een leuk instrument om toch flexibel te kunnen afvullen en om vervolgens de fiscale voordelen van een tweetrap toe te kunnen passen, aangezien dan een gedeelte uit de nalatenschap van de eerststervende en een gedeelte uit de nalatenschap van de langstlevende

14 afkomstig is. 1 U dient dan uiteraard bij het overlijden van een partner nog wel enige keuzen te maken ten aanzien van hoeveel u afgevuld zou willen zien, maar enige snelle rekensommen bieden al gauw het gewenste resultaat. Het is van belang dit dan in uw testament te regelen en Notariskantoor Oudewater is u daarbij graag van dienst. U houdt alle keuzemogelijkheden open en hoeft pas te kiezen voor het wel of niet gebruiken van een dergelijke legaat en zo ja: in welke mate als een van u beiden er dan op enig moment niet meer is. Een beter oplossing of alternatief dan hierboven beschreven ben ik in de praktijk nog niet tegengekomen. Mr A.J.W. Kuiper, notaris 1 Alhoewel de bovenstaande berekeningen en de juridische constructies met zorg zijn samengesteld en doorgerekend, kunnen hieraan geen rechten worden ontleend aangezien bij dergelijke "constructies" niet zeker is hoe de fiscus daarop reageert.

15 AWBZ Versie oktober 2013 Informatie over de AWBZ en wat u daar notarieel aan kunt doen Nieuwe regels van de AWBZ Sinds dit jaar zijn de kosten voor zorg vanuit de Algemene Wet Bijzondere Zorgkosten (AWBZ) fors toegenomen. Als notariskantoor krijgen wij daar veel vragen over. Inleiding Er dient bij opname in een verzorgingshuis dan een eigen bijdrage betaald te worden. De hoogte daarvan hangt af van het inkomen, het vermogen, de leeftijd en de gezinssituatie. Er kan sprake zijn van zorg zonder verblijf en zorg met verblijf. De hoge (hoogste) eigen bijdrage bedraagt thans tweeduizend eenhonderdnegenentachtig euro en twintig cent ( 2.189,20) per maand. Kort gezegd wordt deze eigen bijdrage berekend aan de hand van het bijdrageplichtig inkomen (inkomen minus belastingen). Daar wordt acht procent (8%) van de grondslag sparen en beleggen in Box 3 meegeteld. Daar geldt een vrijstelling voor van eenentwintigduizend eenhonderdnegenendertig euro ( ,00) per persoon (en bent u gehuwd dan wordt dit bedrag tweemaal genomen en in sommige gevallen kan de vrijstelling nog iets hoger worden). Het peiljaar voor één en ander ligt twee jaren voor het zorgjaar. In sommige gevallen, bij grote veranderingen, kan verzocht worden om een "peiljaarverandering". Zijn er mogelijkheden tot besparing? Als u minder vermogen heeft en dan dus met name minder vermogen in Box 3, betekent dat ook: minder eigen bijdrage. Er zijn in feite twee gangbare mogelijkheden om dit te realiseren. Er zijn overigens ook nog wel andere mogelijkheden om vermogen te laten verhuizen van Box 3 naar een andere Box. Mocht u daarin geïnteresseerd zijn, neemt u dan vooral contact op. De meest voorkomende notariële "oplossingen" voor dit probleem zijn de navolgende oplossingen: Schenken U kunt schenken. Wat u heeft weggeschonken is immers niet meer van u en wordt dan ook niet meer meegeteld voor de AWBZ. Als uw vermogen in onroerende zaken is geïnvesteerd of in effecten of wanneer u zelf nog de beschikking wilt houden over het geschonken vermogen, dan kunt u "schenken op papier"of schenken onder schuldigerkenning (zie ook de infokaart "schenken op papier van Notariskantoor Oudewater", waar dieper op deze problematiek wordt ingegaan"). Met de schenking-schuldigerkenning wordt het Box 3 vermogen minder, maar houdt u wel zelf de beschikking over uw vermogen. U dient 6% rente te betalen aan de kinderen.

16 Zou u dat nou niet doen, dan heeft de schenking-schuldigerkenning wel effect voor de AWBZ-bijdrage, maar niet voor de eventueel later verschuldigde erfbelasting. Overigens is het wel van belang dat de kinderen het dan wel ook kunnen opeisen. Het is dan ook verstandig dat in de notariële akte van schenking op te nemen. Opeisbare erfdelen Ingeval een van de beide echtelieden zal overlijden, zal het zo kunnen zijn dat er op grond van een wettelijke verdeling of andere verdelingsvorm zo is dat er niet opeisbare erfdelen zijn ten gunste van de kinderen. Het is aan te raden om in het testament op te nemen dat deze erfdelen opeisbaar worden bij opname in een verpleeghuis of verzorgingshuis. Pas dan worden deze "gedefiscaliseerde" erfdelen opeisbaar en dus komen deze in mindering bij de berekening van de eigen bijdrage. Is uw echtgenoot of echtgenote jaren geleden overleden? Dan is het erg van belang om vast te stellen wat de erfdelen van de kinderen dan exact zullen zijn, zodat ook duidelijk is wat zij kunnen opeisen bij het overlijden van een van de echtgenoten. Zo mogelijk kan een vaststellingsovereenkomst worden getekend. Wij adviseren om deze vaststelling van die erfdelen (alsnog) in alle gevallen te doen bij notariële akte, zodat er dwingend bewijs ontstaat ter zake van die vorderingen en daarover later nimmer een discussie zal kunnen ontstaan. Daar dienen dan de langstlevende en de kinderen aan mee te werken. Laat uw testament nakijken op dergelijke bepalingen, is ons advies. Wij zijn u bij dit nakijken en bij advisering omtrent dit lastige onderwerp graag van dienst. Notaris mr A.J.W. Kuiper

17 INFOKAART KLEINKINDLEGAAT EN COMPENSATIELEGAAT Kleinkindlegaten Een leuk middel om erfbelasting te besparen sinds 1 januari 2010 is om kleinkinderen tevens een maximaal van erfbelasting vrijgesteld bedrag te legateren. Grootouders kunnen per één januari ,00 aan kleinkinderen vermaken in hun testament. In 2013 is de vrijstelling ,00 na toepassing van inflatiecorrectie. Dit kan bij het overlijden van de eerste van de echtgenoten, maar ook bij het overlijden van de tweede. Bij het eerste overlijden kan dan bepaald worden dat dat bedrag pas kan worden opgeëist als de langstlevende komt te overlijden. Dan kan ook een rentebijschrijving gerealiseerd worden. Maar wat nu als er twee kinderen zijn en alleen een van de twee kinderen heeft één kind? Dan verkrijgt dat kleinkind zijn legaat, mede ten laste van het kind dat zelf geen kinderen heeft. Compensatielegaat Daarom bieden wij de mogelijkheid om in uw testament een " compensatielegaat" daarvoor op te nemen, zodat het kind dat geen kinderen heeft toch zijn of haar erfdeel verkrijgt als er geen kleinkind zou zijn geweest. (Overigens kan ook worden bepaald dat het deel dat de kleinkinderen krijgen af wordt getrokken van de verkrijging van een kind, hetgeen in feite op hetzelfde neerkomt). Een cijferbeeld zonder rekening te houden met erfbelasting Stel er zijn 2 kinderen, A en B.. A heeft 1 kind (X) en B. heeft geen eigen kinderen. De vader van A en B. overlijdt. Er is 100 te verdelen. Er is een kleinkindlegaat, waardoor er 20 naar X gaat. Er blijft 80 over dat verdeeld moet worden tussen A en B. Ieder zou 40 krijgen. Was er echter geen X dan verkreeg ieder 50. Nu wordt er een extra bedrag aan B op grond van het compensatielegaat gelegateerd ter grootte van 20 (hetzelfde bedrag dat X kreeg vrij van rechten en kosten). Er blijft nu 60 over. A en B. verkrijgen ieder 30 op grond van de benoeming tot erfgenaam. A. heeft in totaal 30 gekregen. B heeft in totaal gekregen is 50. X heeft 20 gekregen. De staak van A (dus A en X samen) verkrijgt in totaal 50. B verkrijgt ook 50. Het compensatielegaat komt, zo gezegd, geheel ten laste van A. Notaris mr A.J.W. Kuiper

18 SCHENKEN OP PAPIER Versie september 2013 (cijfers 2013) Informatie over "schenken op papier" Inleiding Naast het maken van een goed en wellicht flexibel maar vooral ook fiscaal gunstig testament, kan het van belang zijn om bij leven al te schenken op papier aan kinderen, teneinde toch vermogen over te kunnen hevelen naar een volgende generatie 2. Schenken Elke schenking kan tegenwoordig zonder notariële akte, behoudens een schenking die werking heeft "bij dode". Dan dient daarvoor een notariële akte te worden opgemaakt. Vrijstellingen Een kind mag jaarlijks (behoudens inflatiecorrectie) 5.141,00 van ouders (cijfers 2013) ontvangen uit hoofde van schenking alvorens wordt toegekomen aan schenkbelasting (10% tot ,00 en daarboven zelfs 20%). Overigens kan er ook een grotere vrijstelling van toepassing zijn. Als een kind tussen de 18 en 40 (tot 1 januari 2013 was dat 35 jaar) is mag het jaarlijks te schenken bedrag eenmalig worden verhoogd tot ongeveer ,00. Ingeval een kind dan ook nog een woning aankoopt dan kan die ,00 zelfs worden verhoogd met ,00 naar ,00 als dat kind een eigen woning wenst aan te kopen, of die gelden geschonken krijgt voor onderhoud of verbetering van die woning, dan wel voor een dure studie. Voor de vrijstelling tot voor de woning of is het verstandig om een notariële akte op te stellen. De constructie Er wordt geschonken op papier om vermogen te verminderen. De ouders schenken en de kinderen aanvaarden, aangezien een schenking een wederzijdse rechtshandeling is. Voordeel: juridisch neemt het vermogen van de ouders bij leven al af, terwijl er feitelijk niets gebeurd! Dit vindt veelal plaats als mensen bijvoorbeeld overwaarde op de woning hebben. Zijn er contanten, dan zou een dergelijke constructie wellicht niet gevolgd behoeven te worden (dan kun je immers gewoon overboekingen doen aan kinderen), tenzij ouders de 2 Ook is een veel gebruikte constructie om dit te bewerkstelligen: het overdragen van een woning bij leven geweest, maar daarvan zegt nu de fiscus dat dit fictief bij overlijden dient te worden belast, zodat het niet aan te raden is deze constructie te gebruiken.

19 contanten niet willen missen. Voorbeeld Stel A en B zijn in gemeenschap van goederen gehuwd en hebben een eigen woning en weinig of geen contanten. Zij hebben twee kinderen, C en D. Hun huis is waard: ,00. Er is geen hypotheek meer. A en B Schenken aan ieder van hun kinderen een bedrag van vijfduizend euro ( 5.141,--). Zij lenen dit bedrag nu terug (het wordt schuldig gebleven) van de kinderen (dit heet dus ook wel: een schenking op papier). Feitelijk houden zij het onder zich totdat de langstlevende van hen samen komt te overlijden. Zij mogen overigens altijd overgaan tot uitkering. Vermogensrechtelijk gebeurt het navolgende: het vermogen van A en B neemt af met ,00. De kinderen krijgen er in box 3 vermogen bij, namelijk ieder 5.141,00. Komt A nu te overlijden dan is de waarde van de gemeenschap van goederen niet ,00 (en dus de nalatenschap de helft ofwel ,00) maar ,00 (en dus zal er per saldo minder erfbelasting verschuldigd zijn 3.) U kunt zich voorstellen dat, als dit jaarlijks geschiedt, dat dan de nalatenschap steeds minder groot wordt. Voorwaarde en nadelen Een voorwaarde om dit te kunnen laten werken is wel dat de ouders aan de kinderen 6% rente dienen te betalen in verband met het "teruglenen". Voorheen was dat een zakelijke rente, maar sinds 2010 dient dat 6% te zijn. Deze rente dient ook daadwerkelijk jaarlijks betaald te worden. Naarmate er meer geschonken is worden ook de rentebedragen steeds groter. Er moet dus wel vermogen of inkomen zijn om deze rente te kunnen betalen. Als nadeel kan genoemd worden dat de kinderen 1,2 % vermogensrendementsheffing dienen te betalen over het vermogen dat zij nog niet hebben ontvangen (omdat het juridisch al wel van deze kinderen is) (tenzij het totale vermogen van het kind als bedoeld in de Wet IB onder de vrijstelling blijft). Aan de andere kant: de kinderen krijgen 6% van de ouders over dit vermogen, dus dat zou geen probleem behoeven te zijn om dat te kunnen betalen. Een hoge rente wordt overigens veelal ook al gezien of een mooi middel om belastingvrij contanten over te hevelen aan kinderen. Conclusie Concluderend kan gezegd worden dat dit een mooi middel is voor estate-planningstechnische doeleinden, dus om vermogen over te hevelen aan kinderen en dus om per saldo minder aan erfbelasting te betalen. 3 Voor meer informatie over de werking van vrijstellingen en dergelijke verwijs ik graag naar onze "infokaart testamenten".

20 De jaarlijkse vrijstelling wordt steeds goed benut en de kinderen betalen later minder erfbelasting. Tenzij anders is bepaald, komt de eventueel verschuldigde schenkbelasting voor rekening van de begiftigde. (toegevoegd pm nav vraag van cliënt) Mr A.J.W. Kuiper, notaris

21 INFOKAART LEVENSTESTAMENT Versie februari 2015 Informatie over het vastleggen van beschikkingen in een "levenstestament" Iets regelen voor het geval u iets niet meer kunt Al geruime tijd leeft de wens bij veel mensen om iets vast te kunnen leggen voor het geval zij wilsonbekwaam of handelingsonbekwaam geraken, door een (tijdelijke of langdurige) geestelijke of lichamelijke oorzaak. In het notariaat zijn al vele jaren modellen ontwikkeld, om aan deze wens tegemoet te komen. Zo werd een "algemene volmacht" of een "euthanasieverklaring" al veelal gemaakt bij notariële akte. Levenstestament In de praktijk bestaat er al enige tijd een wat uitgebreidere mogelijkheid om al deze specifieke, veelal op maat gesneden, wensen vast te leggen in een zogenaamd "levenstestament". Dit "levenstestament" houdt, zoals het woord al zegt, veelal in een reeks van beschikkingen die juist al werking hebben bij leven (terwijl een "normaal" testament pas werking krijgt op het moment van overlijden). Deze beschikkingen uiten zich met name weer in een aantal volmachten die worden verleend. Ingang en activatie Aan de ingang van de volmacht in een levenstestament kan een beperking of voorwaarde worden verbonden. Er kan bijvoorbeeld worden opgenomen dat van de volmacht eerst gebruik kan worden gemaakt ingeval u als volmachtgever zelf door een geestelijke oorzaak niet meer in staat zou zijn om die rechtshandelingen te verrichten. Deze volmacht kunt u ook direct in laten gaan na het ondertekenen, maar dat kan ongewenste consequenties hebben (denkt u bijvoorbeeld aan tegenstrijdige belangen tussen u als volmachtgever met de volmachtnemer, of aan mogelijk misbruik van de volmacht). Overigens ben ik wel van mening dat dat tussen echtelieden die bijvoorbeeld in gemeenschap van goederen zijn gehuwd niet zo spannend zou moeten zijn als zij de volmacht aan elkaar hebben verleend. Als u door een geestelijke oorzaak niet meer in staat zou zijn om zelf te handelen zou u kunnen hebben opgenomen in het levenstestament dat een arts eerst dient te verklaren dat de volmacht pas ingaat als deze arts vindt dat u het niet meer kunt. Maar in de praktijk blijkt dat nog wel eens lastig. De arts die dat dient te verklaren is veelal ook niet uw huisarts of een arts die u goed kent. Het zal een onafhankelijke arts zijn die een en ander moet toetsen. En het komt wel voor dat artsen met een dergelijke verklaring terughoudend zijn, hetgeen ook begrijpelijk is. Het kan bijvoorbeeld zo zijn dat familie al lang gezien heeft dat vader of moeder, oom of tante niet meer is zoals deze eerder was en dat het eigenlijk niet meer gaat, maar dat hij of zij zich heel goed kan volhouden bij een arts dat er niets aan de hand is.

22 Om dan toch verder te kunnen en gebruik te kunnen maken van de volmacht in het levenstestament adviseren wij om op te nemen dat de volmacht in het levenstestament kan worden geactiveerd op het moment dat de gevolmachtigden samen met de notaris vinden dat het niet meer gaat met de volmachtgever en van mening zijn dat de regie door de volmachtnemers overgenomen dient te worden. De notaris maakt dan een activatieverklaring op, waarin staat dat de volmacht in het levenstestament een aanvang heeft genomen door activatie daarvan, welke mogelijkheid tot activatie dan uiteraard wel opgenomen dient te zijn in het levenstestament. Zo kan de notaris uiteindelijk ook weer besluiten tot deactivatie. Tijdsduur De volmacht kan voor onbepaalde tijd gelden maar ook voor bepaalde tijd. Inhoud Hieronder zet ik graag de mogelijkheden ten aanzien van de inhoud uiteen, die in een dergelijk levenstestament kunnen worden opgenomen: Beschikkingen levenstestament 1. Volmacht Veelal worden eerst, net als bij de klassiekere "algemene volmacht", volmachten verleend aan een gevolmachtigde om allerlei rechtshandelingen te verrichten zoals hierboven ook al uiteengezet. Dit kan op allerlei vlakken zijn. Het kan uitgebreid, beperkt of heel algemeen. Veelal betreft het alle mogelijke en denkbare rechtshandelingen die voorstelbaar zijn. Ingeval u een onderneming heeft, kan ook hiertoe volmacht worden gegeven om bepaalde zaken te regelen. Daarbij kan een beperking worden aangebracht in het bedrag waartoe de gevolmachtigde kan optreden of een beperking in de tijd dat hij die handelingen mag verrichten. Verder kan er daarbij een voorwaarde aan worden gekoppeld, bijvoorbeeld de genoemde artsenverklaring. Heeft u meerdere kinderen of gevolmachtigden die u wilt aanwijzen? Dan adviseren wij hen allen gezamenlijk te benoemen tot gevolmachtigden. Mocht de volmacht dan pas later ingaan (zoals bijvoorbeeld bij een dergelijke activatieverklaring als hierboven omschreven) dan kunnen alle volmachtnemers gezamenlijk meedenken en stemmen over wie welke taken gaat uitvoeren (en dat wordt dan overigens ook opgenomen in de activatieverklaring als deze wordt afgegeven). Erg democratisch en het voorkomt scheve gezichten. 2. Internet Het internet wordt steeds complexer. Bij veel instanties en op veel sites worden wachtwoorden aangemaakt. Het is handig dat een gevolmachtigde hierover zou kunnen beschikken zodat hij of zij ook bijvoorbeeld kan beheren en dergelijke ingeval dat nodig mocht blijken te zijn. U kunt deze gegevens in uw levenstestament opnemen. 3. Medisch optreden Allereerst is het mogelijk dat u een behandelverbod opneemt in uw levenstestament ingeval er zich een situatie voordoet, dat u dat niet zelf meer kunt verklaren.

INFOKAART TESTAMENTEN Versie november 2010

INFOKAART TESTAMENTEN Versie november 2010 INFOKAART TESTAMENTEN Versie november 2010 Informatie over langstlevende testamenten en het " tweetrapstestament " Hieronder heb ik enige voorbeelden en uitwerkingen van diverse testamentvormen weergegeven,

Nadere informatie

TWEETRAP EN/OF AFVULLEGAAT Versie april 2011

TWEETRAP EN/OF AFVULLEGAAT Versie april 2011 TWEETRAP EN/OF AFVULLEGAAT Versie april 2011 Informatie over langstlevende testamenten en het " tweetrapstestament " In aanvulling op de "Infokaart Testamenten" van notariskantoor Montfoort wordt in dit

Nadere informatie

Presentatie ZijActief

Presentatie ZijActief Presentatie ZijActief Op: 18 januari 2012 Door: mr A.J.W. (Arjan) Kuiper, notaris te Montfoort Even voorstellen? Mr A.J.W. (Arjan) Kuiper, notaris Opvolger van notaris mr H.J.Th.G. Tomlow Even voorstellen?

Nadere informatie

Variant 1 t/m 3: Wettelijke verdeling gelijke erfdelen

Variant 1 t/m 3: Wettelijke verdeling gelijke erfdelen Geachte heer X, U hebt aangegeven momenteel geen testament te hebben. Het antwoord op de vraag of u wel een testament nodig hebt, is van veel factoren afhankelijk. Een belangrijke factor is de hoogte van

Nadere informatie

Zeker van uw zaak en zorg voor uw gezin

Zeker van uw zaak en zorg voor uw gezin Zeker van uw zaak en zorg voor uw gezin Thema-avond Op naar een (on)zekere toekomst OVSB, 9 november 2015 mr. Heleen C. Vaarten Notaris te Eindhoven Om te beginnen: enkele misverstanden 1. Door het nieuwe

Nadere informatie

03-05-2016. Onbezorgd ouder worden. Ouder worden en zorg. Deel I Ouder worden en zorg. Wat is het probleem? Eigen bijdrage zorgkosten. Wanneer?

03-05-2016. Onbezorgd ouder worden. Ouder worden en zorg. Deel I Ouder worden en zorg. Wat is het probleem? Eigen bijdrage zorgkosten. Wanneer? Onbezorgd ouder worden Deel I Ouder worden en zorg Ouder worden en zorg Wat is het probleem? Eigen bijdrage zorgkosten Wanneer? U woont in een zorginstelling; U heeft een volledig pakket thuis of modulair

Nadere informatie

VOORBEELD. Voorbeeld: Als de nalatenschap 100 bedraagt en er naast de langstlevende partner drie kinderen zijn, erft

VOORBEELD. Voorbeeld: Als de nalatenschap 100 bedraagt en er naast de langstlevende partner drie kinderen zijn, erft Geachte heer Test, U hebt aangegeven momenteel geen testament te hebben. Het antwoord op de vraag of u wel een testament nodig hebt, is van veel factoren afhankelijk. Een belangrijke factor is de hoogte

Nadere informatie

EVEN VOORSTELLEN. Hans van der Tuin

EVEN VOORSTELLEN. Hans van der Tuin EVEN VOORSTELLEN Hans van der Tuin Streekweg 86 te Hoogkarspel Vanaf 1 januari 2013 hogere zorgbijdrage Vanaf 1 januari 2013 betalen veel mensen die in een AWBZ/Wlz-instelling zijn opgenomen meer zorgbijdrage.

Nadere informatie

De heer P. Groothuizen. Datum: 02 januari 2015 Samengesteld door: Anneke Janssen

De heer P. Groothuizen. Datum: 02 januari 2015 Samengesteld door: Anneke Janssen De heer P. Groothuizen Datum: 02 januari 2015 Samengesteld door: Anneke Janssen Geachte heer P. Groothuizen, U hebt aangegeven momenteel geen testament te hebben. Het antwoord op de vraag of u wel een

Nadere informatie

Erven, Schenken levenstestament. Lezing Maurice Dassen 2017

Erven, Schenken levenstestament. Lezing Maurice Dassen 2017 Erven, Schenken levenstestament Lezing Maurice Dassen 2017 2 Erfrecht (wettelijke regeling) Indien geen testament -> wet Wettelijke erfopvolging: - echtgenoot en (klein)kinderen - ouders, broers/zussen

Nadere informatie

Wet schenk- en erfbelasting

Wet schenk- en erfbelasting Successiewet 2010 Wet schenk- en erfbelasting Successiewet 2010 De nieuwe Successiewet is op 1 januari 2010 ingegaan en heeft gevolgen voor bijna iedereen! Wijziging tariefstructuur/ vrijstellingen Vereenvoudiging

Nadere informatie

partners en kinderen kleinkinderen overig 0,00-121.296,00 10% 18% 30% 121.296,00 en meer 20% 36% 40%

partners en kinderen kleinkinderen overig 0,00-121.296,00 10% 18% 30% 121.296,00 en meer 20% 36% 40% SCHENKINGEN AAN KINDEREN, BESPARING ERFBELASTING Men kan schenken aan kinderen omdat men het leuk vindt daadwerkelijk iets aan de kinderen te geven. Het is ook mogelijk om te schenken aan kinderen zonder

Nadere informatie

Radartestament. En andere interessante fiscale en juridische varia

Radartestament. En andere interessante fiscale en juridische varia Radartestament En andere interessante fiscale en juridische varia Nut en noodzaak van een testament 70% van de Nederlanders heeft geen testament (Zelfs) bij 60+ rs heeft meer dan 50% geen testament 30%

Nadere informatie

- 1 - Eigen bijdrage AWBZ

- 1 - Eigen bijdrage AWBZ - 1 - Eigen bijdrage AWBZ Met ingang van 1 januari 2013 is voor personen met een eigen vermogen de eigen bijdrage voor de AWBZ-zorg verhoogd. Dit wordt de vermogensinkomensbijtelling genoemd. Deze bijtelling

Nadere informatie

Estate planning. Inventarisatie van civiel- en fiscaalrechtelijke gevolgen bij overgang van vermogen. Hulpmiddel Schijf van vijf. Géén schenkbelasting

Estate planning. Inventarisatie van civiel- en fiscaalrechtelijke gevolgen bij overgang van vermogen. Hulpmiddel Schijf van vijf. Géén schenkbelasting Estate planning Stichting RB studiekring Utrecht, 11 november 2014 Mr. C.G.C. Engelbertink, Van Ewijk Estate Planning te Bussum Definitie van estate planning Inventarisatie van civiel- en fiscaalrechtelijke

Nadere informatie

2 Soorten testamenten

2 Soorten testamenten 1 2 Soorten testamenten gewoon testament; bij overlijden levenstestament; regelt de zaken bij leven 2 Gewoon testament regeling na overlijden: wie zijn erfgenaam benoeming executeur onder bewindstelling

Nadere informatie

De tweetrapsmaking in het nieuws!

De tweetrapsmaking in het nieuws! notaris mr. W.J. Boelens Oude Delft 62 2611 CD Delft Postbus 2882 2601 CW Delft tel. 015-213 70 50 fax 015-213 70 55 notaris@boelens.net www.boelens.net De tweetrapsmaking in het nieuws! Extra nieuwsbrief

Nadere informatie

Belastingadviesbureau Groenemans WELKOM. Henk Groenemans CB RB Msc. Register Belastingadviseur

Belastingadviesbureau Groenemans WELKOM. Henk Groenemans CB RB Msc. Register Belastingadviseur Belastingadviesbureau Groenemans WELKOM Henk Groenemans CB RB Msc. Register Belastingadviseur Koren 16 a 0492-841336 5731 LC Mierlo u 06-24243155 Nederland fiscad@onsmail.nl Vliegert Mierlo, 15 november

Nadere informatie

Erfrecht. Mr. Caroline de Maat Fikkers notarissen BAS Bergen op Zoom 27 januari 2015

Erfrecht. Mr. Caroline de Maat Fikkers notarissen BAS Bergen op Zoom 27 januari 2015 Erfrecht Mr. Caroline de Maat Fikkers notarissen BAS Bergen op Zoom 27 januari 2015 Fikkers notarissen Lange Parkstraat 1 Bergen op Zoom Tel. 0164 242 650 c.de.maat@fikkersnotarissen.nl Erfrecht Bij versterf

Nadere informatie

24-10-2013 LEZING RABOBANK KRIMPENERWAARD 14 & 17 OKTOBER 2013 AWBZ, SCHENKEN, LEVENSTESTAMENT EN ERFRECHT

24-10-2013 LEZING RABOBANK KRIMPENERWAARD 14 & 17 OKTOBER 2013 AWBZ, SCHENKEN, LEVENSTESTAMENT EN ERFRECHT LEZING RABOBANK KRIMPENERWAARD 14 & 17 OKTOBER 2013 AWBZ, SCHENKEN, LEVENSTESTAMENT EN ERFRECHT 1 DE HOOGTE VAN DE EIGEN BIJDRAGE AWBZ HANGT ONDERMEER AF VAN HET (GEZAMENLIJKE) INKOMEN EN (DE HOOGTE VAN)

Nadere informatie

info &boon tips & boon

info &boon tips & boon tips & boon Vermogen schenken of erven Nieuwe regels 2010 De Successiewet is per 1 januari 2010 drastisch gewijzigd. De termen successie- en schenkingsrecht zijn vervangen door erf- en schenkbelasting.

Nadere informatie

Nalaten en erven Erfrecht. Wet sinds 2003

Nalaten en erven Erfrecht. Wet sinds 2003 1 Nalaten en erven Erfrecht Wet sinds 2003 2 Onderscheid in: Echtgenoten Anderen 3 Wat zegt de wet? Voor echtgenoten Voor de anderen 4 Wat zegt de wet voor echtgenoten? WETTELIJKE VERDELING: Alles gaat

Nadere informatie

Nieuwe schenk- en erfbelasting in 2010

Nieuwe schenk- en erfbelasting in 2010 Nieuwe schenk- en erfbelasting in 2010 Nieuwe schenk- en erfbelasting De nieuwe Successiewet (deze wet regelt de schenk- en erfbelasting) is op 1 januari 2010 ingegaan en heeft gevolgen voor bijna iedereen!

Nadere informatie

EINDEJAARSTIPS 2015 1/5

EINDEJAARSTIPS 2015 1/5 EINDEJAARSTIPS 2015 Particulieren...2 Vermogenstoets voor zorgtoeslag en kindgebonden budget... 2 Verlaag uw box 3 grondslag... 2 Hypotheekrente vooruit betalen... 2 Let op lagere hypotheekrente in hoogste

Nadere informatie

Testamenten en erfgenamen met een verstandelijke beperking

Testamenten en erfgenamen met een verstandelijke beperking Testamenten en erfgenamen met een verstandelijke beperking Mr R.J.W.J. Meyer Notaris & Estateplanner te Naarden RijksBredius Notarissen te Naarden en Bussum. Naarden 2013 Vader Johan gehuwd in de wettelijke

Nadere informatie

LEZING RABOBANK KRIMPENERWAARD 18 & 21 NOVEMBER 2013 AWBZ, SCHENKEN, LEVENSTESTAMENT EN ERFRECHT

LEZING RABOBANK KRIMPENERWAARD 18 & 21 NOVEMBER 2013 AWBZ, SCHENKEN, LEVENSTESTAMENT EN ERFRECHT LEZING RABOBANK KRIMPENERWAARD 18 & 21 NOVEMBER 2013 AWBZ, SCHENKEN, LEVENSTESTAMENT EN ERFRECHT DE HOOGTE VAN DE EIGEN BIJDRAGE AWBZ HANGT ONDERMEER AF VAN HET (GEZAMENLIJKE) INKOMEN EN (DE HOOGTE VAN)

Nadere informatie

'Hoe staat uw nalatenschap ervoor?' Erfbelasting Testament Schenking 23-11-2015

'Hoe staat uw nalatenschap ervoor?' Erfbelasting Testament Schenking 23-11-2015 'Hoe staat uw nalatenschap ervoor?' Erfbelasting Testament Schenking 1 Erfbelasting 2 Erfbelasting Erfenis: Zuiver aanvaarden (Lusten en lasten) Beneficiair aanvaarden (alleen de lusten) Verwerpen (niets)

Nadere informatie

Tweetraps- en levenstestament

Tweetraps- en levenstestament Tweetraps- en levenstestament fiscaal, juridisch en praktisch S.J.C. (Bas) Schipper notaris en estate-planner J.M.M. (Anja) Putman kandidaat-notaris en estate-planner SBOG, 26 april 2012 1 Wat gaan we

Nadere informatie

Den Haag, 9 oktober 2015. Welkom bij de workshop

Den Haag, 9 oktober 2015. Welkom bij de workshop Den Haag, 9 oktober 2015 Welkom bij de workshop Programma en even voorstellen 1. Financieel Fit 2. Voorgestelde wijziging Box 3 Prinsjesdag 2015 3. Overdracht bij overlijden 4. Overdracht door schenken

Nadere informatie

Wat nu met de (gewijzigde) erfbelasting?

Wat nu met de (gewijzigde) erfbelasting? Men sprak dan van drempelvrijstellingen. Zo kwam de vrijstelling van kinderen onder de oude wet helemaal te vervallen als er per kind meer werd verkregen dan 27.309,-. Het totaal verkregen bedrag werd

Nadere informatie

Mr H.M.L. Simons, notaris Notariskantoor Kunderlinde Voerendaal

Mr H.M.L. Simons, notaris Notariskantoor Kunderlinde Voerendaal Erfrecht Mr H.M.L. Simons, notaris Notariskantoor Kunderlinde Voerendaal Erfrecht Algemeen Wettelijke verdeling Legitieme portie Samenwoners 2-Trapsmaking Zuivere aanvaarding, beneficiaire aanvaarding,

Nadere informatie

Thema 'wijzigingen erfrecht en testament' Lezing door mr. J.G. Hoekstra en mevrouw mr. P Hoekstra-Geurten, notarissen te Heerlen, gegeven op

Thema 'wijzigingen erfrecht en testament' Lezing door mr. J.G. Hoekstra en mevrouw mr. P Hoekstra-Geurten, notarissen te Heerlen, gegeven op Thema 'wijzigingen erfrecht en testament' Lezing door mr. J.G. Hoekstra en mevrouw mr. P Hoekstra-Geurten, notarissen te Heerlen, gegeven op AANVAARDING ERFENIS zuiver aanvaarden privé aansprakelijk voor

Nadere informatie

VISSER VAN DEN BROEK NETWERK NOTARISSEN. Schootense Loop 2 Helmond

VISSER VAN DEN BROEK NETWERK NOTARISSEN. Schootense Loop 2 Helmond VISSER VAN DEN BROEK NETWERK NOTARISSEN Schootense Loop 2 Helmond 0492-522431 VISSER VAN DEN BROEK MIRANDA VAN DEN BROEK VISSER VAN DEN BROEK LEVENSTESTAMENT volmacht Waarvoor is een levenstestament? Stel

Nadere informatie

ERVEN EN SCHENKEN. Onderlinge Fonds voor zieken U.A. Onderwerpen. Stukje historie. Mr Tj.Smid Netwerk Notarissen

ERVEN EN SCHENKEN. Onderlinge Fonds voor zieken U.A. Onderwerpen. Stukje historie. Mr Tj.Smid Netwerk Notarissen ERVEN EN SCHENKEN Onderlinge Fonds voor zieken U.A. Woensdag 9 april 2014 Mr Tj.Smid Netwerk Notarissen notaris in de gemeente Zuidhorn Mr. Tj.Smid Netwerk Notarissen / 1 Netwerk Notarissen / 2 Onderwerpen

Nadere informatie

OPA/OMA-CLAUSULE BESPARING ERFBELASTING DOOR IK-OPA/OMA. (vanaf 2010) opa/oma-testament

OPA/OMA-CLAUSULE BESPARING ERFBELASTING DOOR IK-OPA/OMA. (vanaf 2010) opa/oma-testament BESPARING ERFBELASTING DOOR IK-OPA/OMA OPA/OMA-CLAUSULE (vanaf 2010) In navolgende is een toelichting van ik-opa/oma-testamenten opgenomen, hetgeen met name relevant is voor mensen met kleinkinderen en

Nadere informatie

Alles rondom pensioen. Gertjan Portman Senior financieel planner

Alles rondom pensioen. Gertjan Portman Senior financieel planner Alles rondom pensioen Gertjan Portman Senior financieel planner Wat ga ik behandelen Alles wat rond uw pensionering actueel wordt maar geen pensioen is (Ik heb echter maar een half uurtje) Wat doe ik,

Nadere informatie

Inleiding Het andere testament De te behandelen onderwerpen

Inleiding Het andere testament De te behandelen onderwerpen i j n M t Inleiding Het andere testament De te behandelen onderwerpen Hoofdlijnen Wettelijke verdeling Fiscale gevolgen Hoofdlijnen Tweetrapsmaking Fiscale gevolgen Pauze Schenkingen Het levenstestament

Nadere informatie

Erfrecht Erfrecht: Wie erft bij uw overlijden? Hoeveel erfbelasting moet over de erfenis worden betaald? Hoe kan het vermogen fiscaal gunstig

Erfrecht Erfrecht: Wie erft bij uw overlijden? Hoeveel erfbelasting moet over de erfenis worden betaald? Hoe kan het vermogen fiscaal gunstig Erfrecht Erfrecht: Wie erft bij uw overlijden? Hoeveel erfbelasting moet over de erfenis worden betaald? Hoe kan het vermogen fiscaal gunstig overgaan op de erfgenamen? Wie erft op grond van de wet? De

Nadere informatie

VAN AWBZ NAAR WMO EN WLZ. Gebr. V. Doornelaan 86, Horst Tel: 077-3978222 Email: info@delaatgulikers.nl

VAN AWBZ NAAR WMO EN WLZ. Gebr. V. Doornelaan 86, Horst Tel: 077-3978222 Email: info@delaatgulikers.nl VAN AWBZ NAAR WMO EN WLZ Gebr. V. Doornelaan 86, Horst Tel: 077-3978222 Email: info@delaatgulikers.nl onderwerpen Algemene informatie AWBZ (is basis voor WLZ en WMO) De vermogensinkomensbijtelling en het

Nadere informatie

SCHENKEN AAN KINDEREN

SCHENKEN AAN KINDEREN Bernard Leurinkstraat 107 Postbus 12, 7580 AA LOSSER Telefoon : 053 53 83 777 e-mail: info@poppinghaus.nl SCHENKEN AAN KINDEREN Voordat een ouder aan een kind iets schenkt, moet worden nagegaan of dit

Nadere informatie

Slim Schenken en nalaten

Slim Schenken en nalaten Slim Schenken en nalaten U wilt geld schenken aan bijvoorbeeld uw kind, kleinkind, een willekeurig persoon of een goed doel. Op die manier kunt u hen financieel ondersteunen. Afhankelijk van aan wie u

Nadere informatie

Fiscaal voordeling vermogen nalaten

Fiscaal voordeling vermogen nalaten Kennisdocument Estate planning Fiscaal voordeling vermogen nalaten U denkt er misschien liever niet aan, maar er komt ooit een moment dat u er niet meer zult zijn. Het is goed om daar nu al bij stil te

Nadere informatie

Estate planning Fiscaal voordelig vermogen nalaten

Estate planning Fiscaal voordelig vermogen nalaten Estate planning Fiscaal voordelig vermogen nalaten U betaalt pas als het bedrag van de erfenis of schenking hoger is dan de vrijstelling Estate planning Fiscaal voordelig vermogen nalaten U denkt er misschien

Nadere informatie

Hoofdstuk 1 - Het huwelijksvermogensrecht

Hoofdstuk 1 - Het huwelijksvermogensrecht Inhoudsopgave Hoofdstuk 1 - Het huwelijksvermogensrecht Wat is het belang van het huwelijksvermogensrecht?... 5 Gemeenschap van goederen... 5 Verdeling... 5 Wat behoort tot het gemeen schappelijk vermogen?...

Nadere informatie

Anida de Fretes-van Liere

Anida de Fretes-van Liere Anida de Fretes-van Liere Werkzaam als notaris binnen De Zeeuwse Alliantie twee vestigingen vier notarissen drie kandidaat-notarissen en juristen 9 klerken 28 overige medewerkers Aangesloten bij landelijk

Nadere informatie

Erven en schenken. in 2012. www.smitmoormann.nl

Erven en schenken. in 2012. www.smitmoormann.nl Erven en schenken in 2012 www.smitmoormann.nl Als u een schenking doet of ontvangt, krijgt u met belastingen te maken. Ook als u aan iemand bij uw overlijden iets wilt nalaten of u ontvangt een erfenis,

Nadere informatie

Erven en schenken. in

Erven en schenken. in Erven en schenken in 2010 www.netwerknotarissen.nl Als je een schenking doet of ontvangt, krijg je met belastingen te maken. Ook als je aan iemand bij je overlijden iets wilt nalaten of je ontvangt een

Nadere informatie

Financiële Planning. Nabestaandenpensioen in de SPMS regeling Erfrecht Successiewet, schenk- en erfbelasting Eigen bijdrage AWBZ

Financiële Planning. Nabestaandenpensioen in de SPMS regeling Erfrecht Successiewet, schenk- en erfbelasting Eigen bijdrage AWBZ Financiële Planning Nabestaandenpensioen in de SPMS regeling Erfrecht Successiewet, schenk- en erfbelasting Eigen bijdrage AWBZ Alisen Düzgün, financieel planner bestuursbureau SPMS advies@spms.nl 030-6937680

Nadere informatie

Welkom bij de workshop Vermogensplanning, waar moet u op letten. Drs Bram van Eijndthoven Hoofd fiscaal bureau ING Bank

Welkom bij de workshop Vermogensplanning, waar moet u op letten. Drs Bram van Eijndthoven Hoofd fiscaal bureau ING Bank Welkom bij de workshop Vermogensplanning, waar moet u op letten Drs Bram van Eijndthoven Hoofd fiscaal bureau ING Bank Programma, en even voorstellen 1. Financieel Fit 2. Overdracht bij overlijden 3. Overdracht

Nadere informatie

Geachte heer Testman,

Geachte heer Testman, Geachte heer Testman, In het voor u liggende overzicht treft u berekeningen aan van de meest voorkomende testamentvormen, waarbij uitgangspunt is dat de langstlevende partner over het gehele vermogen kan

Nadere informatie

mr. S.H. Hoogeveen Kandidaat-notaris

mr. S.H. Hoogeveen Kandidaat-notaris mr. S.H. Hoogeveen Kandidaat-notaris Uw vermogen in 2015, voorbereid op de toekomst Het beheren van uw vermogen Belastingen Eigen bijdrages De volgende generatie Het beheren van uw vermogen Wie mag uw

Nadere informatie

Aanvaarden Het accepteren van een erfdeel, inclusief de schulden. Hierdoor wordt iemand erfgenaam.

Aanvaarden Het accepteren van een erfdeel, inclusief de schulden. Hierdoor wordt iemand erfgenaam. Erfrecht Woordenboek Op onze website heb je een hoop moeilijke woorden en vaktermen gezien. We hebben steeds geprobeerd die goed uit te leggen. Waarschijnlijk lees je de komende tijd documenten die bol

Nadere informatie

Informatiefolder: Erfenis, schenken en woningwaarde

Informatiefolder: Erfenis, schenken en woningwaarde Informatiefolder: Erfenis, schenken en woningwaarde Bij leven kunt u al bepalen of het gunstig is uw vermogen te (ver)delen met anderen of uw erven te laten wachten totdat het zo ver is, m.a.w. tot na

Nadere informatie

! Er is geen notariële schenkingsakte vereist.! Ook schenkingen voor de aflossing van restschulden die zijn ontstaan vóór 29 oktober 2012

! Er is geen notariële schenkingsakte vereist.! Ook schenkingen voor de aflossing van restschulden die zijn ontstaan vóór 29 oktober 2012 Erf- en schenkbelasting - eindejaarstips Tijdelijk ruimere vrijstelling schenking voor eigen woning Vanaf 1 oktober 2013 tot 1 januari 2015 geldt een verruimde schenkingsvrijstelling van 100.000 als het

Nadere informatie

NIBE-SVV, 2015 OEFENEXAMEN SCHENK- EN ERFWIJZER

NIBE-SVV, 2015 OEFENEXAMEN SCHENK- EN ERFWIJZER NIBE-SVV, 2015 OEFENEXAMEN SCHENK- EN ERFWIJZER 1. Voor welke schenking is een notariële akte verplicht? A. Voor de schenking van een effectenportefeuille. B. Voor de schuldigerkenning uit vrijgevigheid

Nadere informatie

2014 -- Successiewet -- Deel 1

2014 -- Successiewet -- Deel 1 Successiewet les 1 programma Eén wet, twee belastingen Woonplaats Successierecht Wettelijk erfrecht en wettelijke verdeling Testamenten Wetsficties 1 Eén wet, twee belastingen De Successiewet bestaat uit:

Nadere informatie

Welkom bij de Personal Banking bijeenkomst Inzicht in uw Vermogensoverdracht

Welkom bij de Personal Banking bijeenkomst Inzicht in uw Vermogensoverdracht Welkom bij de Personal Banking bijeenkomst Inzicht in uw Vermogensoverdracht 0 Programma, en even voorstellen. Overdracht vermogen bij overlijden door Rob van den Eijnden, E&L Notarissen Overdracht vermogen

Nadere informatie

Hypotheek en levensverzekering

Hypotheek en levensverzekering Hypotheek en levensverzekering Wanneer u voor de financiering van een huis een hypothecaire lening afsluit, verlangt de financier vaak dat tevens een levensverzekering op uw leven wordt afgesloten. Als

Nadere informatie

GOEDE REDENEN OM EEN TESTAMENT TE MAKEN

GOEDE REDENEN OM EEN TESTAMENT TE MAKEN GOEDE REDENEN OM EEN TESTAMENT TE MAKEN Tekst Dorine van Kesteren Wie erft er van u? Wat gebeurt er met uw spullen of huisdieren? Wie zorgt er voor de kinderen als u er niet meer bent? De wet regelt veel

Nadere informatie

Alles rondom pensioen. Gertjan Portman Senior financieel planner

Alles rondom pensioen. Gertjan Portman Senior financieel planner Alles rondom pensioen Gertjan Portman Senior financieel planner Wat ga ik behandelen Alles wat rond uw pensionering actueel wordt maar geen pensioen is (Ik heb echter maar een half uurtje) Wat doe ik,

Nadere informatie

2. In onderdeel II wordt na onderdeel A een onderdeel ingevoegd, luidende:

2. In onderdeel II wordt na onderdeel A een onderdeel ingevoegd, luidende: 31 930 Wijziging van de Successiewet 1956 en enige andere belastingwetten (vereenvoudiging bedrijfsopvolgingsregeling en herziening tariefstructuur in de Successiewet 1956, alsmede introductie van een

Nadere informatie

HYPOTHEEK, LEVENSVERZEKERING EN PARTNERVERKLARING HYPOTHEEK EN LEVENSVERZEKERING

HYPOTHEEK, LEVENSVERZEKERING EN PARTNERVERKLARING HYPOTHEEK EN LEVENSVERZEKERING HYPOTHEEK, LEVENSVERZEKERING EN PARTNERVERKLARING HYPOTHEEK EN LEVENSVERZEKERING Wanneer u voor de financiering van een huis een hypothecaire lening afsluit, verlangt uw financier vaak dat tevens een levensverzekering

Nadere informatie

ESTATE PLANNING. Meester in advies. Huwelijkse voorwaarden. Schenken. Testament

ESTATE PLANNING. Meester in advies. Huwelijkse voorwaarden. Schenken. Testament ESTATE PLANNING Schenken Huwelijkse voorwaarden Testament Wat is estate planning? Estate planning is het nemen van maatregelen gericht op de besparing van schenk- en erfbelasting bij de overgang of overdracht

Nadere informatie

SCHENKEN AAN KINDEREN

SCHENKEN AAN KINDEREN Hengelosestraat 571 Postbus 126 7500 AC Enschede Tel : 053 484 00 84 SCHENKEN AAN KINDEREN Voordat een ouder aan een kind iets schenkt, moet worden nagegaan of dit zinvol is (kind studeert, kind komt via

Nadere informatie

Fiscale eindejaarstips Erfbelasting Bespaar erfbelasting én inkomstenbelasting door bij leven te schenken

Fiscale eindejaarstips Erfbelasting Bespaar erfbelasting én inkomstenbelasting door bij leven te schenken Fiscale eindejaarstips Erfbelasting Bespaar erfbelasting én inkomstenbelasting door bij leven te schenken Door tijdens leven (periodiek) te schenken aan de erfgenamen kan een aanzienlijke besparing van

Nadere informatie

Testamenten lezen. Inleiding en onderwerpen. Tot stand komen van een testament 03-09-15. en andere notariële zaken

Testamenten lezen. Inleiding en onderwerpen. Tot stand komen van een testament 03-09-15. en andere notariële zaken Testamenten lezen en andere notariële zaken Janien Zomer Carina Hudepohl Inleiding en onderwerpen Het opmaken van een testament Wettelijk erfrecht Verschillende soorten testamenten De executeur Erven De

Nadere informatie

Optimaal vermogen overdragen aan uw kinderen

Optimaal vermogen overdragen aan uw kinderen Optimaal vermogen overdragen aan uw kinderen Den Haag, 7 oktober 2016 Drs. A.M. (Bram) van Eijndthoven Hoofd Fiscaal Bureau ING Bank Eten, drinken en vrolijk zijn 2031 Aftrek Hypotheek Levensstijl Netto

Nadere informatie

Mr H.M.L. Simons, notaris Notariskantoor Kunderlinde Voerendaal

Mr H.M.L. Simons, notaris Notariskantoor Kunderlinde Voerendaal Het Erfrecht Mr H.M.L. Simons, notaris Notariskantoor Kunderlinde Voerendaal Algemeen Zuivere aanvaarding, beneficiaire aanvaarding, verwerping Wettelijke verdeling Legitieme portie Samenwoners 2-Trapsmaking

Nadere informatie

OUDERS EN KINDEREN: HET ERFRECHT

OUDERS EN KINDEREN: HET ERFRECHT OUDERS EN KINDEREN: HET ERFRECHT Sinds 1 januari 2003 is de wetgeving met betrekking tot het erfrecht gewijzigd. Het grootste deel van de wijzigingen in het erfrecht heeft betrekking op gehuwden (of geregistreerde

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2009 2010 31 930 Wijziging van de Successiewet 1956 en enige andere belastingwetten (vereenvoudiging bedrijfsopvolgingsregeling en herziening tariefstructuur

Nadere informatie

Schenkings- en successierecht

Schenkings- en successierecht Page 1 of 5 Netwerk Notarissen Centrale Organisatie Lt. Gen. Van Heutszlaan 8 3743 JN Baarn T: (035) 577 27 07 F: (035) 695 28 95 E: info@nnco.nl Schenkings- en successierecht Inhoudsopgave: Schenkingsrecht

Nadere informatie

Eindejaarstips voor erf- en schenkbelasting

Eindejaarstips voor erf- en schenkbelasting Eindejaarstips voor erf- en schenkbelasting Schaap & Van Dijk wil u met het jaareinde in zicht graag attenderen op de vele mogelijkheden om nog dit jaar de belastingdruk in de zaak én in privé te verminderen.

Nadere informatie

EVEN VOORSTELLEN. Rachel Hayhoe. Jos Hofstee. Netwerk Notarissen / 1

EVEN VOORSTELLEN. Rachel Hayhoe. Jos Hofstee. Netwerk Notarissen / 1 EVEN VOORSTELLEN Rachel Hayhoe Jos Hofstee Netwerk Notarissen / 1 Monnickendam Purmerend Amsterdam Hoorn Netwerk Notarissen / 2 Netwerk Notarissen / 3 Hogere zorgbijdrage vanaf 1.1.2013 Vanaf 1 januari

Nadere informatie

Enkele belangrijke Wijzigingen in de Successiewet per 1 januari 2010

Enkele belangrijke Wijzigingen in de Successiewet per 1 januari 2010 Enkele belangrijke Wijzigingen in de Successiewet per 1 januari 2010 Op 1 januari 2010 is de Successiewet 1956 gewijzigd. Er is veel gewijzigd. Hieronder zijn enkele wijzigingen vermeld welke ook voor

Nadere informatie

VERERVING VAN AANDELEN IN EEN B.V. MET BELEGGINGSVERMOGEN

VERERVING VAN AANDELEN IN EEN B.V. MET BELEGGINGSVERMOGEN VERERVING VAN AANDELEN IN EEN B.V. MET BELEGGINGSVERMOGEN Vanaf 2010 kan overlijden met vererving van aandelen in een eigen B.V. met beleggingsvermogen (waaronder verhuurd onroerend goed) tot een onverwachte

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst van

Informatiebijeenkomst van Welkom Informatiebijeenkomst van Fiscale- en administratieve dienstverlening: - verzorging financiële administraties - samenstellen jaarrekeningen - verzorging loonadministraties - verzorging aangifte

Nadere informatie

RB EINDEJAARSTIPS & AANDACHTSPUNTEN 2014 / 2015

RB EINDEJAARSTIPS & AANDACHTSPUNTEN 2014 / 2015 RB EINDEJAARSTIPS & AANDACHTSPUNTEN 2014 / 2015 Erf- en schenkbelasting Erf- en schenkbelasting Bespaar erfbelasting én inkomstenbelasting door bij leven te schenken Door tijdens leven (periodiek) te schenken

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst Rabobank Flevoland 16 december. Successiewet 2010. I.s.m. notariskantoor van Der Weele

Informatiebijeenkomst Rabobank Flevoland 16 december. Successiewet 2010. I.s.m. notariskantoor van Der Weele Informatiebijeenkomst Rabobank Flevoland 16 december Successiewet 2010 I.s.m. notariskantoor van Der Weele 0611083 1 mr. Jeroen van der Weele - Notaris 16 december 2009 Successiewet per 1 januari 2010

Nadere informatie

Hoe kunt u voordelig vermogen overdragen aan uw kinderen? Schenken en Erven.

Hoe kunt u voordelig vermogen overdragen aan uw kinderen? Schenken en Erven. Hoe kunt u voordelig vermogen overdragen aan uw kinderen? Schenken en Erven. Wet Schenk- en erfbelasting 3 juni 2010 Wijziging Successiewet 1 januari 2010 - Erfbelasting schenkbelasting - Tariefverlaging/vereenvoudiging

Nadere informatie

HET SAMENLEVINGSCONTRACT EN DE TESTAMENTEN DAARBIJ (UITGAVE 2012) HET SAMENLEVINGSCONTRACT. Partnerpensioen

HET SAMENLEVINGSCONTRACT EN DE TESTAMENTEN DAARBIJ (UITGAVE 2012) HET SAMENLEVINGSCONTRACT. Partnerpensioen HET SAMENLEVINGSCONTRACT EN DE TESTAMENTEN DAARBIJ (UITGAVE 2012) Tegenwoordig wonen veel mensen ongehuwd samen, maar vergeleken met het huwelijk is voor mensen die ongehuwd (gaan) samenwonen weinig bij

Nadere informatie

1.1. Lijst van gebruikte begrippen en afkortingen. Successiewet Successiewet 1956. Burgerlijk Wetboek

1.1. Lijst van gebruikte begrippen en afkortingen. Successiewet Successiewet 1956. Burgerlijk Wetboek Schenk- en erfbelasting. Overdrachtsbelasting. Verwerping van een nalatenschap. Ongelukkige redactie testament. Vergeten testament. Informele wil Belastingdienst/ Directie Vaktechniek Belastingen. Besluit

Nadere informatie

Waarom een testament?

Waarom een testament? notaris Oude Delft 62 2611 CD Delft Postbus 2882 2601 CW Delft tel. 015-213 70 50 fax 015-213 70 55 notaris@boelens.net Waarom een testament? REDENEN VOOR HET OPSTELLEN VAN EEN (NIEUW) TESTAMENT - Benoemen

Nadere informatie

RB EINDEJAARSTIPS EN AANDACHTSPUNTEN 2012. www.abincontrol.nl. Erven en schenken

RB EINDEJAARSTIPS EN AANDACHTSPUNTEN 2012. www.abincontrol.nl. Erven en schenken Erven en schenken Voordelen van schenken Uw erfgenamen kunnen een aanzienlijke besparing van schenk- en erfbelasting behalen als u tijdens uw leven (periodiek) aan hen schenkt. Voor de schenkbelasting

Nadere informatie

Seminar. Fiscaal vriendelijk erven en schenken

Seminar. Fiscaal vriendelijk erven en schenken Seminar Fiscaal vriendelijk erven en schenken Estate planning Fiscale en juridische begeleiding overgang en instandhouding (familie)vermogen Vermogen zo goedkoop mogelijk naar volgende generatie Wensen

Nadere informatie

Mijn. erfenis. regelen. www.netwerknotarissen.nl

Mijn. erfenis. regelen. www.netwerknotarissen.nl Mijn erfenis regelen www.netwerknotarissen.nl Wat kunt u regelen voor uw overlijden? Wat gebeurt er met uw spullen en huisdieren als u er niet meer bent? Wie krijgt uw (huur)woning? Zo zijn er veel vragen

Nadere informatie

AWBZ Feiten en ficties

AWBZ Feiten en ficties AWBZ Feiten en ficties Mr B. Zwaveling Notaris te Krimpen aan den Ijssel Lint Notarissen 27 maart 2014 Deze sheets zijn uitsluitend bedoeld ter ondersteuning van de presentatie op 27 maart 2014 en zijn

Nadere informatie

De gezinswoning voor 99,6 % legateren aan de langstlevende?

De gezinswoning voor 99,6 % legateren aan de langstlevende? De gezinswoning voor 99,6 % legateren aan de langstlevende? De laatste tijd komen steeds vaker testamenten voor waarbij de ene echtgenoot aan de andere 99,6 % van de gezinswoning in volle eigendom legateert

Nadere informatie

Wettelijke verdeling, ouderlijke boedelverdeling en rente(afspraken)

Wettelijke verdeling, ouderlijke boedelverdeling en rente(afspraken) Mr. Caroline J.M. Martens 1 Wettelijke verdeling, ouderlijke boedelverdeling en rente(afspraken) De verkrijging krachtens de renteafspraak is een verkrijging op grond van een fictiebepaling In deze bijdrage

Nadere informatie

Vermogen Fiscaal Vriendelijk Overdragen. Interactief deelnemen aan deze workshop en win een..?

Vermogen Fiscaal Vriendelijk Overdragen. Interactief deelnemen aan deze workshop en win een..? Vermogen Fiscaal Vriendelijk Overdragen Interactief deelnemen aan deze workshop en win een..? Programma en even voorstellen 1. Financieel Fit en wijziging Box 3 2. Overdracht bij overlijden 3. Overdracht

Nadere informatie

1 Inleiding De Tweede Kamer is op 3 november 2009 akkoord gegaan met het wijzigen van de Successiewet.

1 Inleiding De Tweede Kamer is op 3 november 2009 akkoord gegaan met het wijzigen van de Successiewet. Memorandum nieuwe schenk- en erfbelasting / aanpassing Successiewet 1 Inleiding De Tweede Kamer is op 3 november 2009 akkoord gegaan met het wijzigen van de Successiewet. Als de Eerste Kamer in december

Nadere informatie

Schenken, lenen. en nog 5 andere manieren om uw kind te helpen

Schenken, lenen. en nog 5 andere manieren om uw kind te helpen Schenken, lenen en nog 5 andere manieren om uw kind te helpen Bent u op zoek naar een manier om uw kind financieel te steunen? Bijvoorbeeld om die dure studie te betalen, die mooie woning te kunnen financieren

Nadere informatie

Is er leven na de dood?

Is er leven na de dood? Is er leven na de dood? DE DOOD IS EEN DEEL VAN HET LEVEN. MAAR WAT GEBEURT ER MET MIJN BEZIT ALS IK NU PLOTS ZOU OVERLIJDEN? WAT HEB IK EN AAN WIE WIL IK WAT GEVEN? OF LAAT IK ALLES AAN DE STAAT? IS ER

Nadere informatie

In enkele artikelen van mijn hand is ingegaan op het Franse erfrecht. Naast het civiele recht, speelt echter ook het fiscale recht: de erfbelasting.

In enkele artikelen van mijn hand is ingegaan op het Franse erfrecht. Naast het civiele recht, speelt echter ook het fiscale recht: de erfbelasting. Henriette van Zelm van Eldik Office de Maître Paul-Etienne DUPONT, Notaire 81-83 Avenue Ledru Rollin 75012 PARIS Tel : + 33(0)1.71.19.45.28 Fax: + 33(0)1.43.43.17.56 henriette.vanzelm.75243@paris.notaires.fr

Nadere informatie

Goed geven! Dirk Vercoutter van testament.be 20/09/14

Goed geven! Dirk Vercoutter van testament.be 20/09/14 Goed geven! Dirk Vercoutter van testament.be 20/09/14 Testamenten en legaten Een gebaar voor het leven 1 IS ER LEVEN NA DE DOOD? DE DOOD IS EEN DEEL VAN HET LEVEN. MAAR WAT GEBEURT ER MET MIJN BEZIT ALS

Nadere informatie

Schenken door (Neder)Belgen bij de Nederlandse notaris

Schenken door (Neder)Belgen bij de Nederlandse notaris Schenken door (Neder)Belgen bij de Nederlandse notaris Eerst tien jaar weg uit Nederland... Voor Nederbelgen heeft schenken over het algemeen pas zin als men meer dan tien jaar weg is uit Nederland. De

Nadere informatie

Lennard (L.) Kamps, Cees (C.) Doppenberg, Jeroen (J.F.M.) Schoot en Jos (J.J.A.M.) Niesink (v.l.n.r. op de foto) zijn de notarissen van het

Lennard (L.) Kamps, Cees (C.) Doppenberg, Jeroen (J.F.M.) Schoot en Jos (J.J.A.M.) Niesink (v.l.n.r. op de foto) zijn de notarissen van het WELKOM Bijeenkomst AWBZ Lennard (L.) Kamps, Cees (C.) Doppenberg, Jeroen (J.F.M.) Schoot en Jos (J.J.A.M.) Niesink (v.l.n.r. op de foto) zijn de notarissen van het Doetinchemse notariaat Aantal medewerkers?

Nadere informatie

Laat uw nabestaanden. niet in twijfel achter

Laat uw nabestaanden. niet in twijfel achter Laat uw nabestaanden niet in twijfel achter Wat moet ik hebben geregeld voor de toekomst Volmacht/handelingsonbekwaamheid Goed testament Schenkingsplan Mijn zaken eens op papier zetten Welke gevaren kan

Nadere informatie

ERFENIS, TESTAMENT EN SLIM SCHENKEN

ERFENIS, TESTAMENT EN SLIM SCHENKEN PAGINA 1 VAN 6 Erfgenamen. Wie uw nalatenschap erft is via de wet bepaalt. Mocht u andere wensen hebben dan kunt u dit vastleggen in een testament. Op deze manier bepaalt uzelf wie uw erfgenamen zijn.

Nadere informatie

Schenken en nalaten aan goede doelen

Schenken en nalaten aan goede doelen Schenken en nalaten aan goede doelen Om hun doelstelling te bereiken zijn de meeste goede doelen voor een groot deel afhankelijk van de financiële steun van particulieren. Naast de bekende manieren om

Nadere informatie

OFFERTE TESTAMENT(EN)

OFFERTE TESTAMENT(EN) OFFERTE TESTAMENT(EN) Een goed testament is maatwerk. We helpen u graag met onze ruime ervaring. We kunnen zorgen dat uw partner volledige vrijheid van handelen heeft (of juist niet) en invloed heeft op

Nadere informatie