Nikola Tesla : biografie, leven en werk

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Nikola Tesla : biografie, leven en werk"

Transcriptie

1 Nikola Tesla : biografie, leven en werk 1. Zijn kindertijd en studies Nikola Tesla werd geboren de nacht van 9-10 juli 1856 in Smiljan, een dorpje in de provincie Lika in het voormalige Kroatië. Tesla s vader Milutin was een afstammeling van een oude familie van priesters en officieren en hij was de geestelijke van het dorp. Hij was een excellente prediker en bezat een ongelofelijk geheugen. Tesla s moeder kon lezen noch schrijven, doch ze kon wel naast haar moedertaal drie verschillende vreemde talen begrijpen. Dat kwam omdat ze ook een ongelofelijk goed geheugen had en zo kon ze bundels gedichten citeren in 4 talen, haar moedertaal, Duits, Frans en Italiaans. Bovendien vertelde Tesla later dat zijn moeder een bijzondere gave had om allerhande gereedschappen en hulpmiddelen zelf te maken. Ze waren in totaal met 5 kinderen, 2 zonen en 3 dochters. Zijn oudere broer Dane was 7 jaar ouder dan Nikola en was bijzonder getalenteerd en was de oogappel van zijn ouders. Echter stierf Dane op 12 jarige leeftijd na een tragisch ongeval met een paard. De dood van zijn broer heeft heel wat sporen nagelaten bij de jonge Nikola, vooral ook dat de verwachtingen die zijn ouders koesterden tegenover zijn broer nu naar hem gericht waren. Hij moest bewijzen dat hij even slim en intelligent was als zijn broer. Geboortehuis van Tesla in Smiljan foto uit 1933 de kerk is verwoest in de 2 de wereldoorlog In 1862 verhuisde de familie naar Gospic een nabijgelegen stadje waar Nikola zijn lagere school verder zette nadat hij reeds 1 jaar had gevolgd in Smiljan. In 1866 startte hij de lagere secundaire school, maar steeds meer werd hij geplaagd door lichtflitsen en beelden die door zijn hoofd spookten. Zo ging het steeds over onderwerpen en dingen die hij eerder had gezien. Wanneer een woord werd uitgesproken over een object, dan verscheen het object uiterst gedetailleerd in zijn geest, zodat hij zichzelf soms afvroeg of het werkelijk aanwezig was. Toen hij als

2 zeventien jarige zich begon bezig te houden met uitvindingen kwam deze eigenschap goed van pas. Hij had geen modellen, tekeningen of experimenten nodig. Alles speelde zich vooraf af in zijn geest en hij maakte wijzigingen en verbeteringen en liet het product van zijn uitvinding werken in zijn geest. Het was voor hem hetzelfde of hij zijn turbine liet draaien in zijn geest of op de werkbank van zijn labo, het resultaat bleef hetzelfde. Alles werkte achteraf zoals hij het vooraf had gezien. In al zijn jaren van gigantische research en constructie was er op die regel geen uitzondering. Na een ernstige ziekte die hem bijna het leven kostte volgde hij de hogere secundaire school in Karlovac, een stad wat verder gelegen. Hij werkte de 4 jarige cyclus af in 3 jaar. Gestimuleerd door de experimenten van een leraar fysica, die hem duizenden lichtflitsen en beelden bezorgde, besloot hij zijn leven te wijden aan het bestuderen van de elektriciteit. Zijn ouders hadden echter andere plannen met hem. Vanuit zijn kindertijd zou hij voorbestemd zijn om net zoals zijn vader als geestelijke door het leven te gaan. Die vooruitzichten hingen als een donkere wolk boven zijn hoofd. Zou hij zijn vader niet gehoorzamen? Zou hij de diepste wens van zijn moeder niet respecteren of zou hij zijn lot aanvaarden? Hoe dan ook hij keerde terug naar Gospic waar op dat moment een cholera epidemie heerste. Hij werd snel geïnfecteerd en verbleef 9 maanden lang in zijn ziekbed tot op een zeker moment zijn vader hem beloofde dat hij ingenieursstudies mocht aanvatten indien hij geneesde. Met behulp van kruiden hem gebracht door een oude vrouw werd hij vlug beter en de toekomst van zijn studies deed hem sneller dan normaal herstellen. Foto van Nikola Tesla op ongeveer 20 jarige leeftijd.

3 Hij begon zijn ingenieurstudies aan de technische hogeschool van Graz in 1877 en toen had hij al beslist zijn leven te wijden aan de natuurwetenschappen en zijn afgeleiden. Niets of niemand kon hem van deze gedachte weerhouden. Het was professor Poeschl die hem voor het eerst introduceerde in de studie van de elektrische machines. In het tweede jaar van zijn studie in Graz kwam er vanuit Parijs een Gramme dynamo die door professor Poeschl werd gedemonstreerd en gebruikt als motor. De borstels van de motor gaven voortdurend vonken en problemen en Tesla verklaarde aan de professor dat het mogelijk moest zijn een motor te ontwerpen zonder deze nadelen. Zijn professor zei dat het onmogelijk was en dat het hem nooit zou lukken. Onderdrukt door de autoriteit van de professor bleef hij zelf toch overtuigd dat zoiets wel mogelijk was. Zijn periode in Graz verliep intens met veel ideeën maar met weinig resultaat, zodat hij bijna zelf tot de conclusie kwam dat sommige zaken niet kunnen worden opgelost of verbeterd. Tesla ontving in zijn eerste jaar in Graz financiële support van een Oostenrijkse militaire organisatie. Die organisatie werd nogal snel ontbonden en Tesla zat zonder financiële steun. Indien hij niet aan het nodige geld kon komen, dan zou hij zijn studies moeten stopzetten. Toch bleef hij ondertussen alle lezingen volgen en zat hij constant in de bibliotheek van de universiteit. Omwille van zijn financiële problemen veranderde hij drastisch zijn leefgewoonten. Hij begon aan biljard en kaartspelen en zijn levensstijl veranderde volledig, zodat zijn ouders zich terecht zorgen begonnen te maken. Omdat hij er niet in slaagde werk te vinden keerde Tesla terug naar huis. In 1879 aan het sterfbed van zijn vader beloofde hij zijn studies verder te zetten aan de universiteit van Praag. Aangezien hij in Graz geen Grieks had gestudeerd werd hij in Praag geweigerd, maar toch bleef hij 1 jaar in Praag om de laatste ontwikkelingen op het gebied van elektriciteit te bestuderen door zelfstudie. In januari 1881 reisde Tesla naar Budapest op vraag van een vriend van de familie, Ferenc Puskas. In dat jaar zou daar een telefooncentrale gebouwd worden en Puskas zou het project moeten leiden. Tesla werd aanvaard als een slecht betaalde tekenaar, want hij had geen verdere keuze sinds de dood van zijn vader.

4 Nikola Tesla : biografie, leven en werk 2. Zijn eerste realisaties Omwille van zijn inzet en zijn briljante geest kreeg hij snel de positie van chef ingenieur. Hij werkte aan de plannen en berekeningen van een nieuwe telefooncentrale en in veel opzichten kon hij verbeteringen aanbrengen. Zijn grootste verwezenlijking was de uitvinding van een geluidsversterker, wat mag gezien worden als de voorloper van de luidspreker. Gedurende zijn hele periode in Budapest kon hij het idee om een wisselstroom motor uit te vinden niet van zich afzetten. Terwijl hij in het park aan het wandelen was samen met een vriend Szigety kreeg hij opeens terug zijn lichtflitsen en zag hij een wisselstroom motor draaien op een principe die hij toen met een stok in het zand tekende. Hetzelfde principe was de grondslag van zijn patenten die hij later in Mei 1888 zou nemen op de uitvinding van de wisselstroom motor die vandaag nog steeds in ontelbare apparaten is gebruikt. In de herfst van 1882 verliet Tesla zijn job in Budapest en vertrok naar Parijs in de hoop daar zijn wisselstroom systeem te kunnen ontwikkelen. Tesla werd aanbevolen bij de Continental Edison Company, een bedrijf die gelijkstroom dynamo s en licht installaties bouwde volgens de patenten van Edison. Tesla s werkingsgebied was het onderdrukken van stoorvelden in de bestaande elektriciteitscentrales van Frankrijk en Duitsland. Hij vond in Parijs geen financiering voor zijn wisselstroom systeem en hij besloot naar America te gaan. Tesla kwam aan in New York op 6 juni De volgende dag had hij reeds een afspraak met Thomas Alva Edison, die toen 37 jaar was. Hij was het hoofd van Edison Machine Works, de Edison Electric Light Company, een heel groot laboratorium en diverse vertakkingen naar andere bedrijven. Tesla beschreef zijn eerste indruk als volgt. De ontmoeting met Edison was een gebeurtenis in mijn leven om te onthouden. Ik was verbaasd dat deze bijzondere man zonder wetenschappelijke opleiding reeds zoveel had bereikt. Tesla werkte regelmatig van kort voor de middag tot 5u de volgende morgen. Hij ontwikkelde 24 verschillende standaard modellen van dynamo s die hij uitrustte met automatische regulatoren. Edison had hem US $ beloofd indien hij daarin zou slagen. Al gauw bleek dat een leugen te zijn en dat was zeer pijnlijk voor Tesla en hij nam ontslag bij Edison. Door zijn succesvol werk bij Edison had hij reeds een goede reputatie opgebouwd bij de experten in deze materie. Met een paar medewerkers van de Edison company vond hij uiteindelijk investeerders die hem de raad gaven een firma op te richten. In maart 1885 werd de Tesla Electric Light Company and Manufacturing Company opgericht. Hier dacht hij direct de wisselstroom motor te kunnen ontwikkelen, maar zijn investeerders wensten eerst de booglamp, die waren niet geïnteresseerd in zijn wisselstroom idee. Na de ontwikkeling van de booglamp werd Tesla uit de firma geweerd en kwam hij op straat terecht. Door de economische crisis kon hij geen werk vinden als ingenieur en verdiende hij zijn brood als dagloner. In April 1887 was het eindelijk zover en Tesla kon over een startkapitaal beschikken van US $ om zijn firma the Tesla Electric Company op te richten. De bedoeling was nu zijn droom te verwezenlijken om een wisselstroom motor en generator te ontwikkelen gesteund op zijn eerdere uitvinding van het roterend magnetisch veld. Na een half jaar had hij reeds 3 volledige systemen ontwikkeld, voor één fase, twee fasen en driefasen wisselstroom, inclusief de bijbehorende generators, motors, transformatoren en automatische regelaars. Hij vroeg de patenten aan op 10 oktober, 30 november en 23 december 1887.

5 Eén van de eerste modellen van de inductiemotor van Tesla De publicatie van de patenten gebeurde op 1 mei 1888 en zijn eerste lezing gaf hij op 16 mei 1888 waar hij de aandacht trok van de zakenman en uitvinder George Westinghouse, die meteen het belang van de multifase wisselstroom kon inschatten. In july 1889 maakte Westinghouse met Tesla een overeenkomst, om de patenten van Tesla tot dan verworven in zijn bezit te krijgen. Tesla kreeg daarvoor een bedrag van US $ te verdelen met zijn aandeelhouders en een licentievergoeding van 2,5 US $ per paardekracht elektriciteit die toen tussen de 6 US $ en 8 US $ lag. Deze licentievergoeding zal Westinghouse later in grote financiële problemen brengen en Tesla gaf om Westinghouse te helpen zijn rechten op om deze licentievergoeding nog verder te ontvangen. Daardoor zou hij verschillende miljoenen dollars ontlopen. George Westinghouse Diagramma van zijn patent van de motor in 1888

Welk Bijbelboek gaat over dit hoofdstuk? Waarheen trok Abraham en zijn gevolg?

Welk Bijbelboek gaat over dit hoofdstuk? Waarheen trok Abraham en zijn gevolg? Abraham in Gerar. Welk Bijbelboek gaat over dit hoofdstuk? Genesis 20 Waarheen trok Abraham en zijn gevolg? Genesis 20:1 1 Abraham trok vandaar naar het Zuiderland en woonde tussen Kades en Sur, en hij

Nadere informatie

Thema : Licht Onderwerp : Het licht bij de oermens!

Thema : Licht Onderwerp : Het licht bij de oermens! 1 Thema : Licht Onderwerp : Het licht bij de oermens! Het licht bij de oermens! Onze allereerste voorouders waren voor de ontdekking van het vuur aangewezen op de zon. De zon gaf hun immers warmte en licht.

Nadere informatie

IK OVERLEEFDE AUSCHWITZ

IK OVERLEEFDE AUSCHWITZ Ferenc Göndör IK OVERLEEFDE AUSCHWITZ Uitgeverij Eenvoudig Communiceren 3 Mijn vader Lang geleden kwam een jonge, joodse man naar het land Hongarije. Mohr Goldklang was zijn naam. Dat was mijn opa. Mohr

Nadere informatie

Gelijkstroomnetten: wanneer wel en wanneer niet? Experts

Gelijkstroomnetten: wanneer wel en wanneer niet? Experts Gelijkstroomnetten: wanneer wel en wanneer niet? Presentatrice: Minke Goes, TU/e Experts Voorstander: Tegenstander: Henry Lootens Peter Coppes Wie ben ik? Master: Sustainable Energy Technology, TU/e Specialization:

Nadere informatie

Op hun knieën blijven ze wachten op het antwoord van Maria. Maar het beeld zegt niets terug.

Op hun knieën blijven ze wachten op het antwoord van Maria. Maar het beeld zegt niets terug. 1950 Het huilende beeld De zon schijnt met hete stralen op het kleine dorpje. Niets beweegt in de hitte van de middag. De geiten en koeien slapen in de schaduw. De blaadjes hangen stil aan de bomen. Geen

Nadere informatie

100 jaar geleden. t Is Oorlog! Een lesmap voor het vierde, vijfde en zesde leerjaar, door juffrouw Anita en de papa van Anna.

100 jaar geleden. t Is Oorlog! Een lesmap voor het vierde, vijfde en zesde leerjaar, door juffrouw Anita en de papa van Anna. 100 jaar geleden t Is Oorlog! Een lesmap voor het vierde, vijfde en zesde leerjaar, door juffrouw Anita en de papa van Anna. t Is oorlog! Binderveld, Kozen, Nieuwerkerken en Wijer 100 jaar geleden is een

Nadere informatie

De wonder- baarlijke Merlijn

De wonder- baarlijke Merlijn De wonder- baarlijke Merlijn k weet niet hoe het bij jullie was, maar ik sprak al heel snel mijn eerste woordjes. Ik was niet veel meer dan een zuigeling toen ik al kon praten! Misschien was toen mijn

Nadere informatie

Beste vrienden en sympathisanten van ons project Hope For The Children in Cambodja,

Beste vrienden en sympathisanten van ons project Hope For The Children in Cambodja, Beste vrienden en sympathisanten van ons project Hope For The Children in Cambodja, We vonden dat het tijd werd dat we jullie, sponsors van ons project, op de hoogte houden van wat er allemaal gebeurt

Nadere informatie

Hitler op weg naar de macht Wie was Adolf Hitler?

Hitler op weg naar de macht Wie was Adolf Hitler? Hitler op weg naar de macht Wie was Adolf Hitler? Iedereen heeft wel eens van Adolf Hitler gehoord. Hij was de leider van Duitsland. Bij zijn naam denk je meteen aan de Tweede Wereldoorlog. Een verschrikkelijke

Nadere informatie

Het Onderzoek. Laura Koopman Groep 7 woensdag 5 maart 2014 HET ONDERZOEK

Het Onderzoek. Laura Koopman Groep 7 woensdag 5 maart 2014 HET ONDERZOEK Het Onderzoek Laura Koopman Groep 7 woensdag 5 maart 2014 HET ONDERZOEK Inhoud In deze hoofdstukken is mijn werkstuk verdeeld: 1.Christiaan Huygens blz: 4 2.Antonie van Leeuwenhoek blz: 6 3.De beschrijving

Nadere informatie

Rembrandt van Rijn. Hoofdstuk 1 : Rembrandt zijn eerste jaren.

Rembrandt van Rijn. Hoofdstuk 1 : Rembrandt zijn eerste jaren. Rembrandt van Rijn Hoofdstuk 1 : Rembrandt zijn eerste jaren. Rembrandt is op 15 juli 1606 in Leiden geboren. Rembrandt zijn vader was eigenaar van een molen. Die molen was niet bewoonbaar. Hun huis stond

Nadere informatie

Het paaltje van Oosterlittens Er stond weer een pot met bonen! Elke avond kreeg de schoenmaker van Oosterlittens bonen te eten. Maar de schoenmaker

Het paaltje van Oosterlittens Er stond weer een pot met bonen! Elke avond kreeg de schoenmaker van Oosterlittens bonen te eten. Maar de schoenmaker Het paaltje van Oosterlittens Er stond weer een pot met bonen! Elke avond kreeg de schoenmaker van Oosterlittens bonen te eten. Maar de schoenmaker klaagde nooit. Hij was te arm om vlees te kopen. Elke

Nadere informatie

Naam: Mariska v/d Boomen. Klas: TG2C. Datum: 25 Juni. Docent: Van Rijt. Schrijfverslag.

Naam: Mariska v/d Boomen. Klas: TG2C. Datum: 25 Juni. Docent: Van Rijt. Schrijfverslag. Naam: Mariska v/d Boomen. Klas: TG2C. Datum: 25 Juni. Docent: Van Rijt. Schrijfverslag. Onze vragen: 1. Wanneer bent u met uw schrijfcarrière begonnen? 8 jaar geleden ben ik begonnen met het schrijven.

Nadere informatie

Hij had dezelfde soort helm op als in het beeld vooraf...2 Mijn vader was verbaasd dat ik alles wist...3 Ik zat recht overeind in mijn bed te

Hij had dezelfde soort helm op als in het beeld vooraf...2 Mijn vader was verbaasd dat ik alles wist...3 Ik zat recht overeind in mijn bed te Hij had dezelfde soort helm op als in het beeld vooraf...2 Mijn vader was verbaasd dat ik alles wist...3 Ik zat recht overeind in mijn bed te kijken...4 De mensenmenigte opende zich in het midden...5 Toen

Nadere informatie

GODS BELOFTE AAN ABRAHAM

GODS BELOFTE AAN ABRAHAM Bijbel voor Kinderen presenteert GODS BELOFTE AAN ABRAHAM Geschreven door: E. Duncan Hughes Illustraties door: Byron Unger en Lazarus Aangepast door: M. Maillot en Tammy S. Vertaald door: Arnold Krul Geproduceerd

Nadere informatie

Mijn dochter; boulimia en borderline

Mijn dochter; boulimia en borderline Mijn dochter; boulimia en borderline Mijn dochter; boulimia en borderline E.M. van der Linden Schrijver: E.M. van der Linden Coverontwerp: via Brave New Books ISBN: 9789402130331 E.M. van der Linden Dit

Nadere informatie

De kerker met de vijf sloten. Crista Hendriks

De kerker met de vijf sloten. Crista Hendriks De kerker met de vijf sloten Crista Hendriks Schrijver: Crista Hendriks Coverontwerp: Pluis Tekst & Ontwerp ISBN: 9789402126112 Crista Hendriks 2014-2 - Voor Oscar... zonder jou zou dit verhaal er nooit

Nadere informatie

Vzw KALASI REALISATIES 2014

Vzw KALASI REALISATIES 2014 Vzw KALASI REALISATIES 2014 ALGEMEEN 2014 was het derde jaar van het Driejarenplan. Aangezien we reeds vooruit waren op het schema en enkele projecten reeds in 2013 waren aangevat en voleindigd, werd 2014

Nadere informatie

Lucas 24: Geloof jij het?!

Lucas 24: Geloof jij het?! Lucas 24:13-35 - Geloof jij het?! Voor preeklezers: ik hoor graag als mijn preek ergens gelezen wordt. Neem dan even contact met mij op: hmveurink@gmail.com. Dan stuur ik ook de bijbehorende powerpoint

Nadere informatie

germaans volk), een sterke Franse groepering. Ze verkochten haar aan de Engelsen die haar beschuldigden van ketterij (het niet-geloven van de kerk).

germaans volk), een sterke Franse groepering. Ze verkochten haar aan de Engelsen die haar beschuldigden van ketterij (het niet-geloven van de kerk). Jeanne d'arc Aan het begin van de 15de eeuw slaagden de Fransen er eindelijk in om de Engelsen uit hun land te verdrijven. De strijd begon met een vrouw die later een nationale heldin werd, van de meest

Nadere informatie

Verhaal: Jozef en Maria

Verhaal: Jozef en Maria Verhaal: Jozef en Maria Er was eens een vrouw, Maria. Maria was een heel gewone jonge vrouw, net zo gewoon als jij en ik. Toch had God haar uitgekozen om iets heel belangrijks te doen. Iets wat de hele

Nadere informatie

Alleen een plastic tasje

Alleen een plastic tasje Alleen een plastic tasje Gaat u zitten, fijn dat u er bent. Wilt u thee? Met suiker? Zal ik beginnen bij het begin? Ik woon hier sinds 1970. Toen ik hier aankwam, had ik alleen een klein plastic tasje

Nadere informatie

GROEPSOPDRACHT: Bespreek met elkaar welke relatieverbanden in de Bijbel genoemd worden:

GROEPSOPDRACHT: Bespreek met elkaar welke relatieverbanden in de Bijbel genoemd worden: Relaties halen het beste in je naar boven Les 1 GROEPSOPDRACHT: Bespreek met elkaar welke relatieverbanden in de Bijbel genoemd worden: Lees met elkaar de volgende hoofdstukken en laat iemand opschrijven

Nadere informatie

2 Petrus 1. Begin van de brief

2 Petrus 1. Begin van de brief 2 Petrus 1 Begin van de brief Petrus groet alle christenen 1 Dit is een brief van Simon Petrus, een dienaar en apostel van Jezus Christus. Aan alle mensen die zijn gaan geloven. Jullie geloof is net zo

Nadere informatie

LES 6. Nu zie je Hem wel, nu zie je Hem niet.

LES 6. Nu zie je Hem wel, nu zie je Hem niet. LES Nu zie je Hem wel, Sabbat Doe Lees Lukas 4. 40 nu zie je Hem niet. Heb je weleens een moment gehad dat je het gevoel had dat God heel dicht bij je was? Misschien door een liedje, een bijbelvers, een

Nadere informatie

PROVINCIAAL TECHNISCH INSTITUUT

PROVINCIAAL TECHNISCH INSTITUUT PROVINCIAAL TECHNISCH INSTITUUT Roze 131 9900 EEKLO 3egraad 6IWc Jakob Keerman n 4 Stageverslag SCHOOLJAAR 2014-2015 1 Inleiding Ik liep stage bij Cretel in Eeklo. Het bedrijfsterrein is gelegen in de

Nadere informatie

HET VERHAAL VAN CHANOEKA

HET VERHAAL VAN CHANOEKA HET VERHAAL VAN CHANOEKA Op de 25e dag van de joodse maand Kislew begint Chanoeka, een feest dat acht dagen duurt. Met Chanoeka denken we terug aan een belangrijke gebeurtenis uit de geschiedenis van het

Nadere informatie

mirjam prinsen Door de ogen van mijn moeder Oorlogsherinneringen van een Rotterdams meisje

mirjam prinsen Door de ogen van mijn moeder Oorlogsherinneringen van een Rotterdams meisje mirjam prinsen Door de ogen van Oorlogsherinneringen van een Rotterdams meisje mijn moeder Kom vanavond met verhalen hoe de oorlog is verdwenen en herhaal ze honderd malen, alle malen zal ik wenen Uit

Nadere informatie

Naam: VAN WILLIBRORD tot Statenbijbel

Naam: VAN WILLIBRORD tot Statenbijbel Naam: VAN WILLIBRORD tot Statenbijbel Willibrord Willibrord werd geboren als zoon van pas bekeerde ouders en werd als zevenjarige jongen door zijn vader Wilgis toevertrouwd aan het klooster van Ripon nabij

Nadere informatie

Tomaten in de puree. dag 1. Hallo,

Tomaten in de puree. dag 1. Hallo, Tomaten in de puree dag 1 Mijn naam is Valérie en ik woon in Togo, één van de kleinste landen in Afrika. Veel mensen in mijn land zijn arm. Vroeger teelden mijn mama en papa katoen. Maar toen zij het katoen

Nadere informatie

Op weg met Jezus. eerste communieproject. Hoofdstuk 3 Op weg met Jezus. H. Theobaldusparochie, Overloon

Op weg met Jezus. eerste communieproject. Hoofdstuk 3 Op weg met Jezus. H. Theobaldusparochie, Overloon Op weg met Jezus eerste communieproject H. Theobaldusparochie, Overloon Hoofdstuk 3 Op weg met Jezus Eerste communieproject "Op weg met Jezus" hoofdstuk 3 blz. 1 Hieronder zie je een lammetje dat op zoek

Nadere informatie

Mag ik jou een vraag stellen?

Mag ik jou een vraag stellen? Mag ik jou een vraag stellen? Mag ik jou, die dit leest, een zeer belangrijke vraag stellen? Stel dat je vandaag zou sterven, doordat er iets verschrikkelijks gebeurt, bijvoorbeeld een auto ongeluk of

Nadere informatie

JEZUS IS MIJN SUPERHELD

JEZUS IS MIJN SUPERHELD JEZUS IS MIJN SUPERHELD NAAM Studielessen voor 8-12 jarigen Lessen zijn geschreven door Beryl Voorhoeve, Ilja Witte en Judith Maarsen Mei 2007Levend Evangelie Gemeente Gebruikte Bijbelvertaling HET BOEK

Nadere informatie

Naam: DE BEELDENSTORM Ketters Luther en Calvijn

Naam: DE BEELDENSTORM Ketters Luther en Calvijn Naam: DE BEELDENSTORM Ketters Luther en Calvijn Filips II In 1566, meer dan vierhonderd jaar geleden, zijn veel mensen boos. Er is onrust in de Nederlanden. Er zijn spanningen over het geloof, veel mensen

Nadere informatie

D Artagnan gaat naar Parijs

D Artagnan gaat naar Parijs D Artagnan gaat naar Parijs Artagnan reed op zijn oude paard, een uitgeputte knol met een trieste blik. Ook al was zijn paard op zijn minst vreemd te noemen en ook al waren de kleren die hij droeg verbleekt,

Nadere informatie

Partnerkeuze bij allochtone jongeren

Partnerkeuze bij allochtone jongeren Partnerkeuze bij allochtone jongeren Inleiding In april 2005 lanceerde de Koning Boudewijnstichting een projectoproep tot voorstellen om de thematiek huwelijk en migratie te onderzoeken. Het projectvoorstel

Nadere informatie

Boek1. Les 1. Dit is het verhaal van Maria. Dit is het verhaal van de engel. Dit is het verhaal van Jezus.

Boek1. Les 1. Dit is het verhaal van Maria. Dit is het verhaal van de engel. Dit is het verhaal van Jezus. Boek1. Les 1. Dit is het verhaal van Maria. Dit is het verhaal van de engel. Dit is het verhaal van Jezus. De engel zei: God zal jou een kind geven. God zal jou Zijn Kind geven. God zal jou Jezus geven.

Nadere informatie

Written by Danielle Oudshoorn Wednesday, 25 November :39 - Last Updated Wednesday, 25 November :54

Written by Danielle Oudshoorn Wednesday, 25 November :39 - Last Updated Wednesday, 25 November :54 Sinds 2010 ben ik o.a. betrokken bij de gebedsgroep van het gezondheidsprogramma Chiyembekezo. De gebedsgroep bestaat uit 8 leden die ook werken als vrijwilligers bij het gezondheidsprogramma en uit 4

Nadere informatie

Wat mevrouw verteld zal ik in schuin gedrukte tekst zetten. Ik zal letterlijk weergeven wat mevrouw verteld. Mevrouw is van Turkse afkomst.

Wat mevrouw verteld zal ik in schuin gedrukte tekst zetten. Ik zal letterlijk weergeven wat mevrouw verteld. Mevrouw is van Turkse afkomst. Interview op zaterdag 16 mei, om 12.00 uur. Betreft een alleenstaande mevrouw met vier kinderen. Een zoontje van 5 jaar, een dochter van 7 jaar, een dochter van 9 jaar en een dochter van 12 jaar. Allen

Nadere informatie

Sissi Elisabeth. Van Carolina Gijbels1Ac nr 7

Sissi Elisabeth. Van Carolina Gijbels1Ac nr 7 Sissi Elisabeth Van Carolina Gijbels1Ac nr 7 Inhoud - wie is Sissi - Jeugd Elisabeth van Beieren -Ontmoeting en huwelijk met Frans Jozef -Aartshertoging Sophie -Depressies en anorexia -Dood van Rudolf

Nadere informatie

De Evolutietheorie. Gemaakt door : Thomas Pereira Datum : 26-3-2010 School : Het Baken Klas : 7a

De Evolutietheorie. Gemaakt door : Thomas Pereira Datum : 26-3-2010 School : Het Baken Klas : 7a De Evolutietheorie Gemaakt door : Thomas Pereira Datum : 26-3-2010 School : Het Baken Klas : 7a 1 Inhoudsopgave 2. Inleiding... 3 3. Wat is Evolutie en wie is Darwin?... 4 3.1 Wat is Evolutie?... 4 3.2

Nadere informatie

Neem nu even tijd om de Heilige Geest te vragen je te helpen bij deze studie en inzicht te geven in zowel het Woord als in je eigen leven.

Neem nu even tijd om de Heilige Geest te vragen je te helpen bij deze studie en inzicht te geven in zowel het Woord als in je eigen leven. Doel B: Relatie met Jezus de Koning : studenten ontwikkelen zich, vanuit een persoonlijke overtuiging, als leerling, vertrouweling en toegewijde volgeling van Jezus op elk terrein van hun leven. Doel van

Nadere informatie

Naam: JODENVERVOLGING Kristallnacht en Februaristaking

Naam: JODENVERVOLGING Kristallnacht en Februaristaking Naam: JODENVERVOLGING Kristallnacht en Februaristaking Jodenvervolging in Duitsland De reden dat de joden vervolgd en vermoord werden tijdens de Tweede Wereldoorlog was, dat de joden rijk en succesvol

Nadere informatie

Het is de familieblues. Je kent dat gevoel vast wel. Je zit aan je familie vast. Voor altijd ben je verbonden met je ouders, je broers, je zussen.

Het is de familieblues. Je kent dat gevoel vast wel. Je zit aan je familie vast. Voor altijd ben je verbonden met je ouders, je broers, je zussen. De familieblues Tot mijn 15e noemde ik mijn ouders papa en mama. Daarna niet meer. Toen noemde ik mijn vader meester. Zo noemde hij zich ook als hij lesgaf. Hij was leraar Engels op een middelbare school.

Nadere informatie

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen,

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen, Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen, Jezus was moe. Hij had het helemaal gehad. Het begon er allemaal mee toen sommige van de schiftgeleerden zagen hoe wij, zijn leerlingen, een stuk brood

Nadere informatie

Jezus blijft altijd bij ons

Jezus blijft altijd bij ons Eerste Communieproject 46 Jezus blijft altijd bij ons Jezus staat op uit het graf Jezus is dood. In les 7 heb je gezien dat Jezus wordt vermoord. De vrienden van Jezus zijn bedroefd. Ze leggen Hem in een

Nadere informatie

PASPOORTEN BOVENBOUWERS.NL

PASPOORTEN BOVENBOUWERS.NL PASPOORTEN M.C. Escher 17 juni 1898 27 maart 1972 Leeuwarden Tekeningen die niet klopten. Maurits Cornelius Escher werd geboren in in 1898 in een Friese familie. Hij was de jongste thuis en zijn familie

Nadere informatie

't gummybeertje le journal D' Hoge School redactie: Stina en Catho 29-05-09 jaargang 3 nr. 22 http://zevensprong.org frankieweyns@hotmail.

't gummybeertje le journal D' Hoge School redactie: Stina en Catho 29-05-09 jaargang 3 nr. 22 http://zevensprong.org frankieweyns@hotmail. 't gummybeertje le journal D' Hoge School redactie: en 29-05-09 jaargang 3 nr. 22 http:zevensprong.org frankieweyns@hotmail.com!" # % ' () * " ' )+, # - + #, # %, #. + ' ) + 00. + 1, Saai Ik ben verjaard

Nadere informatie

Johannes 3: 1-17 Preek: Zien is overleven Bijzonderheid: Zondag van de drieëenheid

Johannes 3: 1-17 Preek: Zien is overleven Bijzonderheid: Zondag van de drieëenheid Johannes 3: 1-17 Preek: Zien is overleven Bijzonderheid: Zondag van de drieëenheid Liturgie: Gezang 255: 1,2 Begroeting Gezang 255: 4 Geloofsbelijdenis van Nicea Psalm 62: 1,5 Gebed Lezen: Johannes 2:

Nadere informatie

Bijlage VMBO-KB. geschiedenis en staatsinrichting CSE KB. tijdvak 2. Bronnenboekje. KB-0125-a-12-2-b

Bijlage VMBO-KB. geschiedenis en staatsinrichting CSE KB. tijdvak 2. Bronnenboekje. KB-0125-a-12-2-b Bijlage VMBO-KB 2012 tijdvak 2 geschiedenis en staatsinrichting CSE KB Bronnenboekje KB-0125-a-12-2-b Staatsinrichting van Nederland bron 1 Een beschrijving van een politieke stroming (rond 1870): Zij

Nadere informatie

Goedenavond. Ik ben vereerd om hier te mogen zijn.

Goedenavond. Ik ben vereerd om hier te mogen zijn. Goedenavond. Ik ben vereerd om hier te mogen zijn. Enkele van de beste koeienfokkers in de wereld hebben hier gesproken over de jaren Ik ben niet van plan om te praten over koeien vanavond, ik ga praten

Nadere informatie

De naam Uilenspiegel zou hier betekenen Je kunt mijn kont afvegen. Of Ik heb overal schijt aan.

De naam Uilenspiegel zou hier betekenen Je kunt mijn kont afvegen. Of Ik heb overal schijt aan. Over dit boek Er bestaan veel verschillende boeken over Tijl Uilenspiegel. Het bekendste boek is uit 1867, van Charles de Coster. De Vlaamse Tijl Uilenspiegel strijdt in dit boek voor de vrijheid tijdens

Nadere informatie

Welke opdracht gaf Jakob aan zijn zonen vanwege de hongersnood?

Welke opdracht gaf Jakob aan zijn zonen vanwege de hongersnood? Jozefs broers bij de onderkoning. Welke opdracht gaf Jakob aan zijn zonen vanwege de hongersnood? Genesis 42:1-2 1 Toen Jakob zag dat er koren in Egypte was, zei Jakob tegen zijn zonen: Waarom kijken jullie

Nadere informatie

Rapport. Datum: 12 juli 2007 Rapportnummer: 2007/149

Rapport. Datum: 12 juli 2007 Rapportnummer: 2007/149 Rapport Datum: 12 juli 2007 Rapportnummer: 2007/149 2 Klacht Verzoeker klaagt erover dat de Stichting Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen (het CBR) hem onheus heeft bejegend toen hij begin mei 2006

Nadere informatie

Filips. Over Filips. Info. Bekenden van Filips. Filips. Tijdlijn Info Foto s Eten & Drinken. wsw. Filips 1540. Filips 1549.

Filips. Over Filips. Info. Bekenden van Filips. Filips. Tijdlijn Info Foto s Eten & Drinken. wsw. Filips 1540. Filips 1549. Over is de oudste zoon van de machtige keizer Karel V. Karel is geboren in Gent en is regelmatig in de Nederlanden. is geboren in Spanje en groeit daar op. Zijn vader ziet hij maar weinig, die is altijd

Nadere informatie

10. Gebarentaal [1/3]

10. Gebarentaal [1/3] 10. Gebarentaal [1/3] 1 Gebarentalen Stel, je kunt niets horen. Je bent doof. Hoe praat je dan met andere mensen? Je kunt liplezen, maar dat is moeilijk en je mist dan toch nog veel van het gesprek. Bovendien

Nadere informatie

ISABEL EN BAS VAN RHIENEN (6)

ISABEL EN BAS VAN RHIENEN (6) Als tweeling ben je nooit alleen. Maar je bent ook altijd de helft van iets. Vijf broers en zussen vertellen hoe ze samen zichzelf zijn. Tekst Nanneke van Drunen Foto s Edith Verhoeven ISABEL EN BAS VAN

Nadere informatie

In 2016 In dit jaar van de oorlog, ik zit in Motala, de kleine stad die niet TV wordt uitgezonden geluid van de salon, zou ik Znntha helemaal leeg,

In 2016 In dit jaar van de oorlog, ik zit in Motala, de kleine stad die niet TV wordt uitgezonden geluid van de salon, zou ik Znntha helemaal leeg, Dat is de vraag We zijn nu in 2016 De Chinezen noemde het jaar de namen van dieren, het Jaar van de Draak, Jaar van de Rat, Jaar van de Os, in python, in het paard... En riep de Syriërs laatste vijf Oawamanm

Nadere informatie

Gijsje zonder staart geschreven door Henk de Vos (in iets gewijzigde vorm) Er was eens een klein lief konijntje, dat Gijs heette. Althans, zo noemden

Gijsje zonder staart geschreven door Henk de Vos (in iets gewijzigde vorm) Er was eens een klein lief konijntje, dat Gijs heette. Althans, zo noemden Gijsje zonder staart geschreven door Henk de Vos (in iets gewijzigde vorm) Er was eens een klein lief konijntje, dat Gijs heette. Althans, zo noemden zijn ouders hem, maar alle andere konijntjes noemden

Nadere informatie

LES 4. Handelingen 12:1-19; Van Jeruzalem tot Rome: Verlost uit de gevangenis blz.109-116

LES 4. Handelingen 12:1-19; Van Jeruzalem tot Rome: Verlost uit de gevangenis blz.109-116 LES 4 Handelingen 12:1-19; Van Jeruzalem tot Rome: Verlost uit de gevangenis blz.109-116 De boodschap God hoort en verhoort onze gebeden voor elkaar. Leertekst: Terwijl Petrus onder zware bewaking zat

Nadere informatie

Tik-tak Tik-tak tik-tak. Ik tik de tijd op mijn gemak. Ik haast me niet zoals je ziet. Tik-tak tik-tak, ik denk dat ik een slaapje pak.

Tik-tak Tik-tak tik-tak. Ik tik de tijd op mijn gemak. Ik haast me niet zoals je ziet. Tik-tak tik-tak, ik denk dat ik een slaapje pak. Tik-tak - Lees het gedicht tik-tak voor. Doe dit in het strakke ritme van een langzaam tikkende klok: Tik - tak - tik - tak Ik tik - de tijd - op mijn - gemak. Enzovoort. - Laat de kinderen vrij op het

Nadere informatie

Marie-Sophie Germain

Marie-Sophie Germain Marie-Sophie Germain (1 april 1776-27 juni 1831) Marie-Sophie Germain is geboren te Parijs op 1 april 1776. Ze is geboren in een tijd van revolutie. In haar geboortejaar begon de Amerikaanse revolutie

Nadere informatie

EEN PRINS WORDT EEN HERDER

EEN PRINS WORDT EEN HERDER Bijbel voor Kinderen presenteert EEN PRINS WORDT EEN HERDER Geschreven door: Edward Hughes Illustraties door: M. Maillot en Lazarus Aangepast door: E. Frischbutter en Sarah S. Vertaald door: Erna van Barneveld

Nadere informatie

Groetjes Lisa. Groetjes Vicky

Groetjes Lisa. Groetjes Vicky Vandaag moesten we leraren tegen 8 spelen. Dat waren een heleboel opdrachten en die moesten binnen 2 uur uitvoeren. Maar het is ons gelukt en dat vond ik het leukste van de dag. Ik ben benieuwd wat we

Nadere informatie

JEZUS DE GEWELDIGE LERAAR

JEZUS DE GEWELDIGE LERAAR JEZUS DE GEWELDIGE LERAAR Bijbel voor Kinderen presenteert Geschreven door: Edward Hughes Illustraties door: Byron Unger en Lazarus Aangepast door: E. Frischbutter en Sarah S. Vertaald door: Arnold Krul

Nadere informatie

Wat stelt de Bijbel heel duidelijk. wat betreft het huwelijk?

Wat stelt de Bijbel heel duidelijk. wat betreft het huwelijk? Wat stelt de Bijbel heel duidelijk De vele kinderen van Jakob. wat betreft het huwelijk? Genesis 2:22-24 22 En de HEERE God bouwde de rib die Hij uit Adam genomen had, tot een vrouw en Hij bracht haar

Nadere informatie

Ze mogen haar zo niet laten afzien

Ze mogen haar zo niet laten afzien Ze mogen haar zo niet laten afzien AFSCHEIDSBRIEF VERKLAART WAAROM 74 JARIGE MET DEMENTERENDE VROUW UIT LEVEN STAPT Baert Marc Geen dag langer kon hij aanzien hoe de 75 jarige vrouw met wie hij zovele

Nadere informatie

En dan Nog.. Even Dit

En dan Nog.. Even Dit En dan Nog.. Even Dit Enschede, 18 december 2013 Alle locaties Hoofdlocatie St. Jan Haaksbergerstraat 255 Tel: 053 431 43 01 st.jan@skoe.nl Locatie Veldkamp Joh. Ter Horststraat 30 7513 ZH Enschede Tel:

Nadere informatie

Deviezenproblemen rondom de Tweede Wereldoorlog deel 1

Deviezenproblemen rondom de Tweede Wereldoorlog deel 1 Deviezenproblemen rondom de Tweede Wereldoorlog deel 1 Algemeen Het leek mij nuttig om vóór de beschrijving van de deviezenproblemen eerst duidelijk te maken wat onder deviezen verstaan moet worden, zulks

Nadere informatie

't gummybeertje le journal D' Hoge School redactie: Tom & Senne 24-10-08 jaargang 3 nr. 7 http://zevensprong.org frankieweyns@hotmail.

't gummybeertje le journal D' Hoge School redactie: Tom & Senne 24-10-08 jaargang 3 nr. 7 http://zevensprong.org frankieweyns@hotmail. 't gummybeertje le journal D' Hoge School redactie: Tom & Senne 24-10-08 jaargang 3 nr. 7 http://zevensprong.org frankieweyns@hotmail.com Het aapje en de sleutels Er was eens een man en die had de sleutels

Nadere informatie

DE RIJKE MAN, DE ARME MAN

DE RIJKE MAN, DE ARME MAN Bijbel voor Kinderen presenteert DE RIJKE MAN, DE ARME MAN Geschreven door: Edward Hughes Illustraties door: M. Maillot en Lazarus Aangepast door: M. Maillot en Sarah S. Vertaald door: Arnold Krul Geproduceerd

Nadere informatie

De rattenvanger van Hamelen

De rattenvanger van Hamelen De rattenvanger van Hamelen Alice Becht-Dentz bron. H.J.W. Becht, Amsterdam 1921 Zie voor verantwoording: http://www.dbnl.org/tekst/bech004ratt01_01/colofon.php 2011 dbnl 1 De rattenvanger van Hamelen

Nadere informatie

JANA BAESKENS VERONICA. Dagboek van een moordenaar

JANA BAESKENS VERONICA. Dagboek van een moordenaar JANA BAESKENS VERONICA Dagboek van een moordenaar Proloog Ik ben Veronica. Dat is precies de zin waarmee ik mijn dagboek moet beginnen. Een eenvoudige zin waar niemand veel van verwacht. Een onschuldige

Nadere informatie

DE GEBOORTE VAN JEZUS

DE GEBOORTE VAN JEZUS Bijbel voor Kinderen presenteert DE GEBOORTE VAN JEZUS Geschreven door: Edward Hughes Illustraties door: M. Maillot Aangepast door: E. Frischbutter en Sarah S. Vertaald door: Arnold Krul Geproduceerd door:

Nadere informatie

Geschiedenis kwartet Tijd van jagers en boeren

Geschiedenis kwartet Tijd van jagers en boeren Geschiedenis kwartet jagers en boeren jagers en boeren jagers en boeren Reusachtige stenen die door mensen op elkaar gelegd zijn. Zo maakten ze een begraafplaats. * Hunebedden * Drenthe * Trechterbekers

Nadere informatie

Is Jezus de Enige Weg? Is het christendom de enig ware religie?

Is Jezus de Enige Weg? Is het christendom de enig ware religie? Is Jezus de Enige Weg? Is het christendom de enig ware religie? Johannes 14:6 Jezus zeide tot hem: Ik ben de weg en de waarheid en het leven; niemand komt tot de Vader dan door Mij. Genesis 20:1-12 1 Abraham

Nadere informatie

Kerk- School- en Gezinsdienst op zondag 29 maart 2015 in de Martinikerk

Kerk- School- en Gezinsdienst op zondag 29 maart 2015 in de Martinikerk Kerk- School- en Gezinsdienst op zondag 29 maart 2015 in de Martinikerk Voorganger: Ds. M.N. Ariesen-Holwerda Organist: Kees Nottrot Pianist: Peter Wagenaar Afkondigingen Zingen van een psalm 122: 1 en

Nadere informatie

GOD TEST ABRAHAM S LIEFDE

GOD TEST ABRAHAM S LIEFDE Bijbel voor Kinderen presenteert GOD TEST ABRAHAM S LIEFDE Geschreven door: Edward Hughes Illustraties door: Byron Unger en Lazarus Aangepast door: M. Maillot en Tammy S. Vertaald door: Arnold Krul Geproduceerd

Nadere informatie

Vooruit, blik terug!

Vooruit, blik terug! Vooruit, blik terug! Liturgie voor de kerk/schooldienst op dankdagmorgen 4 november 2015 met de kinderen van de hervormde basisscholen in de Oude Kerk van Barneveld. Voorganger: ds. L.P. Blom Ouderling

Nadere informatie

DE VLUCHT & andere spannende verhalen

DE VLUCHT & andere spannende verhalen DE VLUCHT & andere spannende verhalen 2 Bianca Kruger DE VLUCHT & andere spannende verhalen Enschede 2015 3 Hoewel aan de totstandkoming van deze uitgave de uiterste zorg is besteed, aanvaarden auteur

Nadere informatie

Johannes 6,1-15 - We danken God, want Jezus zorgt voor ons

Johannes 6,1-15 - We danken God, want Jezus zorgt voor ons Johannes 6,1-15 - We danken God, want Jezus zorgt voor ons Dankdag voor gewas en arbeid Liturgie Voorzang LB 448,1.3.4 Stil gebed Votum Groet Zingen: Gez 146,1.2 Gebed Lezen: Johannes 6,1-15 Zingen: Ps

Nadere informatie

Boek 1 De jongen in de gestreepte pyjama

Boek 1 De jongen in de gestreepte pyjama Boek 1 De jongen in de gestreepte pyjama Zakelijke gegevens: 1. Titel van het boek: De jongen in de gestreepte pyjama. 2. Het boek heeft geen ondertitel. 3. De auteur van het boek is John Boyne 4. Het

Nadere informatie

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen,

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen, Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen, Afgelopen maandag hebben we met de deelnemers van de kring Eigentijds Bijbellezen Paasverhalen gelezen. Vier verhalen van de opstanding, verteld door

Nadere informatie

Toen ik kind was, hebben we in veel verschillende huizen gewoond. Ik heb ze eens geteld en het waren er veertien.

Toen ik kind was, hebben we in veel verschillende huizen gewoond. Ik heb ze eens geteld en het waren er veertien. Toen ik kind was, hebben we in veel verschillende huizen gewoond. Ik heb ze eens geteld en het waren er veertien. Ik herinner me een bolletje ijs dat op de grond viel omdat ik het hoorntje niet rechtop

Nadere informatie

inhoud 1. Een leven in beeld 2. Vincents jeugd 3. Aan het werk 4. Brieven 5. Boeren 6. Naar Parijs 7. Naar het zuiden 8. De ruziemaker 9.

inhoud 1. Een leven in beeld 2. Vincents jeugd 3. Aan het werk 4. Brieven 5. Boeren 6. Naar Parijs 7. Naar het zuiden 8. De ruziemaker 9. Vincent van Gogh inhoud 1. Een leven in beeld 3 2. Vincents jeugd 4 3. Aan het werk 5 4. Brieven 6 5. Boeren 7 6. Naar Parijs 9 7. Naar het zuiden 10 8. De ruziemaker 11 9. Ziek 12 10. Het einde 13 11.

Nadere informatie

Handreiking bij 40 DAGEN GEBED voor groep 4-8 van de basisschool

Handreiking bij 40 DAGEN GEBED voor groep 4-8 van de basisschool Handreiking bij 40 DAGEN GEBED voor groep 4-8 van de basisschool NAAM September 2009 In september en oktober 2009 was de Levend evangelie Gemeente bezig met het onderwerp 40 DAGEN GEBED. Om gemeente breed

Nadere informatie

Liturgie voor de vierde zondag van Advent en bevestigingsdienst

Liturgie voor de vierde zondag van Advent en bevestigingsdienst Liturgie voor de vierde zondag van Advent en bevestigingsdienst 18-12-2016 Voorganger: Organist: Locatie: Bevestiging van: Thema: ds. Nita van der Horst - Kattenberg Marco 't Hart Dorpskerk te Oostvoorne

Nadere informatie

foto s sina willmann haar mannetje

foto s sina willmann haar mannetje foto s sina willmann Sina Willmann staat haar mannetje De wereld van quadraces staat bij het brede publiek voornamelijk bekend als een echte mannenwereld. Er zijn echter ook dames die hun mannetje weten

Nadere informatie

Eindexamen geschiedenis havo 2009 - I

Eindexamen geschiedenis havo 2009 - I Ten oorlog! Europese oorlogen 1789-1919. Oorlog als maatschappelijk fenomeen In de Coalitieoorlogen voerde de Franse regering de dienstplicht in. 2p 1 Leg uit dat zij hiermee de betrokkenheid van Franse

Nadere informatie

Gent 14a. St Lievenspoortstr

Gent 14a. St Lievenspoortstr St Lievenspoortstr Gent 14a In 1708 kon Lodewijk de XIV het maar niet laten. Eerst de stad goed bombarderen en dan zich een gewelddadige toegang verschaffen om de stad in te nemen langs de St Lievenspoort.

Nadere informatie

SO 1. Tijdvak II AVONDMAVO 2013-2014. Historisch Overzicht

SO 1. Tijdvak II AVONDMAVO 2013-2014. Historisch Overzicht SO 1 Tijdvak II AVONDMAVO 2013-2014 Historisch Overzicht 1. Welke doelstelling had Wilhelm II bij zijn aantreden als Keizer van Duitsland? 2. Welk land behoorde niet tot de Centralen tijdens de Eerste

Nadere informatie

Hulp voor uitvinders. Bescherm uw ideeën Patentgeschiedenis Vooraf de aanvraag Is het een creatieve uitvinding? Verkrijgen van een patent

Hulp voor uitvinders. Bescherm uw ideeën Patentgeschiedenis Vooraf de aanvraag Is het een creatieve uitvinding? Verkrijgen van een patent Hulp voor uitvinders Pag. 1 Pag. 2 Pag. 3 Pag. 4 Pag. 5 Bescherm uw ideeën Patentgeschiedenis Vooraf de aanvraag Is het een creatieve uitvinding? Verkrijgen van een patent Bescherm uw ideeën Wanneer u

Nadere informatie

Mijn mond zat vol aarde

Mijn mond zat vol aarde Mijn mond zat vol aarde Serie: Verhalen kind in oorlog Tekst: Meike Jongejan Onderzoek: Mariska de Boer en Hans Groeneweg Redactie: Jan van Zijverden Vormgeving: Richard Bos 2015, Fries Verzetsmuseum,

Nadere informatie

Kinderliedboekje Inhoudsopgave

Kinderliedboekje Inhoudsopgave Kinderliedboekje Inhoudsopgave Jezus is de goede herder...2 Hoor de vogels zingen weer...2 Dank U voor deze nieuwe morgen...3 Jezus is geboren...4 Zit je deur nog op slot...4 Dank U voor uw liefde Heer...4

Nadere informatie

narratieve zorg Elder empowering the elderly

narratieve zorg Elder empowering the elderly narratieve zorg Elder empowering the elderly huisbezoek 1: KENNISMAKING - 2 - KENNISMAKING - huisbezoek 1- a kennismaking huisbezoek 1: KENNISMAKING a vertrouwelijkheid individueel in teamverband naar

Nadere informatie

De meeuwen van de Afsluitdijk

De meeuwen van de Afsluitdijk De meeuwen van de Afsluitdijk Eerste druk, oktober 2011 2011 Ellen D. IJzendoorn Kleuringbewerking cover: Kasper Smoolenaars ISBN: 978-90-484-9016-5 NUR: 277 Uitgever: Literoza, Zoetermeer www.literoza.nl

Nadere informatie

Ruth 1. Ruth en Noömi

Ruth 1. Ruth en Noömi Ruth 1 Ruth en Noömi Elimelech en zijn familie 1 Toen de rechters het land bestuurden, was er eens hongersnood in Juda. Daarom besloot een man uit Betlehem naar het land Moab te gaan. Zijn vrouw en zijn

Nadere informatie

Schrijver Trent Stewart

Schrijver Trent Stewart Schrijver Trent Stewart Door : Thomas Pereira School : het Baken Klas : 7A Datum : 2010-02-15 Pagina: 1 Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 2 1. Inleiding... 3 2. Biografie... 4 3. Boeken die geschreven staan....

Nadere informatie

Austin Tractoren. Tractoren buiten Noord-Works. KR Austin Dec Pagina 1

Austin Tractoren. Tractoren buiten Noord-Works. KR Austin Dec Pagina 1 Austin Tractoren Tractoren buiten Noord-Works KR Austin Dec. 2012 Pagina 1 Herbert Austin was een lid van een overheids commissie, ingesteld om te kijken naar het produceren van een Britse trekker, op

Nadere informatie

Schrijver: KAT Coverontwerp: MTH ISBN: 9 789402 123678

Schrijver: KAT Coverontwerp: MTH ISBN: 9 789402 123678 <Katelyne> Schrijver: KAT Coverontwerp: MTH ISBN: 9 789402 123678 Inleiding Timo is een ander mens geworden door zijn grote vriend Tommy. Toch was het niet altijd zo geweest, Timo had Tommy gekregen voor

Nadere informatie