Irak na Saddam. Hoe de droom van democratie en welvaart in een nachtmerrie van voortdurend sektarisch geweld veranderde

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Irak na Saddam. Hoe de droom van democratie en welvaart in een nachtmerrie van voortdurend sektarisch geweld veranderde"

Transcriptie

1 De Toestand in de Wereld 5 Irak na Saddam Hoe de droom van democratie en welvaart in een nachtmerrie van voortdurend sektarisch geweld veranderde Bas Levinsohn 1 Doden in Irak afgelopen zaterdag, maand, jaar Saturday 26 October: 30 killed ॐ Baghdad: 12 by gunfire, IEDs. ॐ Shirqat: 4 by IED. ॐ Mosul: 4 by IED, gunfire. ॐ Balad: 2 pilgrims by gunfire. ॐ Dujail: 2 policemen by AED. ॐ Yathrib: 1 Sahwa member by AED. ॐ Abu Saida: 1 policeman by gunfire. ॐ Samarra: 3 by gunfire. ॐ Latifiya: 1 by IED. October casualties so far: 904 civilians killed. This year: over 7,000 killed. Bas Levinsohn 2 1

2 Overzicht Voorspel ॐ Waarom bezetten de VS Irak? ॐ Interne verdeeldheid binnen de regering Bush ॐ Etnische verdeling Irak Iran na Sadam ॐ 2002 ॐ ॐ ॐ ॐ Analyse Blitzkrieg Amerikaans burgerlijk bestuur Opstand en burgeroorlog Surge VS trekken zich terug maar de burgeroorlog laait weer op ॐ Waarom ging het mis? v Bas Levinsohn 3 Voorspel Ratio voor de bezetting van Irak Relatie tussen Al Qaida en Sadam (leugen) Gevaar van Weapons of Mass Destruction (leugen) Toevoer olie veiligstellen Brengen van welvaart d.m.v. kapitalisme en democratie (illusie) Een welvarende en democratisch Irak zal een golf van verandering in het Midden Oosten teweeg brengen (illusie) Aannamen: ॐ De oorlog kan worden betaald uit Iraakse olie-inkomsten ॐ De Irakezen zullen de Amerikanen zien als bevrijders ॐ De bezetting zal zeer kort (max. 3 maanden) duren Bas Levinsohn 4 2

3 Voorspel De Neo-Con agenda voor het Midden Oosten Regime change in Irak is de eerste stap om de regionale verhoudingen fundamenteel te veranderen: Consolideert de VS belangen in de regio Creëert voorwaarden voor een snelle oplossing van het Israëlisch-Arabisch conflict Dwingt tot veranderingen in de nabuurstaten en in de Golf Fase I: kort na bezetting Irak Fase II: korte termijn Fase III: middelange termijn Turkije Syrie Volksopstand in Syrie; vredesaccoord Iran Seculiere hervormers nemen macht over in Iran Israel Libanon PNA Vermindering Syrische macht Egypte PNA Politieke hervormingen Irak Iraq PA Verandering van leiding en vredesaccoord Saudi Arabie Geisoleerd, politiek geneutraliseerd en gedwongen tot hervormingen Bas Levinsohn 5 Voorspel Tegenstellingen binnen de Amerikaanse regering Wie Factie Doel Middel Wolfowitz Feith Democratische imperialisten Democratie in Midden Oosten Regime Change Nation Building Cheney Rumsfeld Assertieve nationalisten Economische en veiligheidsbelangen VS Regime Change Powell Armitage Gematigden Veiligheid VS Internationale actie Bas Levinsohn 6 3

4 Voorspel Etnische verdeling van Irak Bas Levinsohn 7 Fase I Blitzkrieg: 20/03/2003 tot 01/05/2003 Bezetting Irak snel, efficiënt, totaal: mission accomplished VS gaan Irak besturen: ॐ Garner: Jan- mei 2003 ॐ Bremer: Mei 2003 juni 2004 Bas Levinsohn 8 4

5 Fase II: Amerikaans burgerlijk bestuur ( ) Garner en Bremer Jay Garner (mrt mei 03) Paul Bremer ( mei 03 juni 04) Zo snel mogelijke herstart van Irak Grondige voorbereiding op democratie en vrije markt Bezig een Iraakse regering samen te stellen Wil Irakees leger en ambtenaren gebruiken Stadhouder a la Mc Arthur Eerst verkiezingen dan een Irakese regering Debaathificatie v Bas Levinsohn 9 Verloop van de bezetting Debaathificatie Bremer Geen functie bij de overheid indien ex-lid Baath partij Leger Politie Ambtenaren Als medestander ॐ Bewaken gebouwen ॐ Herstel rust en orde ॐ Herstel infrastructuur Als tegenstander ॐ In bezit wapens ॐ Aansluiting bij verzet Als medestander ॐ Herstel rust en orde ॐ Optreden ipv Amerikanen Als tegenstander ॐ In bezit wapens ॐ Aansluiting bij verzet Bas Levinsohn 10 Als medestander ॐ Gebruik expertise ॐ Ambtenaren moeten ministeries runnen Als tegenstander ॐ Aansluiting bij verzet v 5

6 Fase II: Amerikaans burgerlijk bestuur ( ) De VS en de veiligheid Politieke opbouw Opbouw fysieke infrastructuur Geen betrouwbare inheemse elite Wantrouwen tegen bedoelingen VS Invloed Iran Veiligheid Plunderingen, misdaad Aanslagen Opkomst milities Sociale opbouw Etnische verdeeldheid Stemmen volgens etnische lijnen Etnisch geweld Economische opbouw Bas Levinsohn 11 Fase II: Amerikaans burgerlijk bestuur ( ) Beleidsopties Na enkele maanden blijkt het niet goed te gaan ॐ Welke koers moeten de Amerikanen kiezen? De bestuurlijke dimensie ॐ Snelle overdracht van de macht of lange en grondige voorbereiding (grondwet + verkiezingen) ॐ Invloed op samenstelling van Iraakse regering of overlaten aan Irakezen zelf? De militaire dimensie ॐ Langdurig verblijf of snelle terugtrekking ॐ Actief gewapende opstand bestrijden of wachten tot Irakezen daartoe in staat zijn Bas Levinsohn 12 6

7 Fase III: Opstand en burgeroorlog ( ) Op weg naar de oorlog van allen tegen allen Gebrek aan veiligheid ॐ Plunderaars worden criminele benden worden sektarische milities Failed state ॐ Overheid kan basisvoorzieningen niet leveren ॐ Sektarische groepen nemen overheidsinstanties over (leger/politie/ministeries) en gebruiken die ten eigen bate Bas Levinsohn 13 Fase III: Opstand en burgeroorlog ( ) De Burgeroorlog breidt zich steeds verder uit 2004 ॐ Aanval VS troepen op Fallujah ॐ Abu Ghraib wordt bekend ॐ Allawi interim premier 2005 ॐ Parlementsverkiezingen 2006 Geboycot door Soennieten Nieuwe premier ॐ Aanslagen op sjiitische moskeeën + wraakacties ॐ VS vervangen de zittende premier door Maliki ॐ Baker report Bas Levinsohn 14 7

8 Fase III: Opstand en burgeroorlog ( ) 2006 aantal burgerdoden neemt toe Bas Levinsohn 15 Fase III: Opstand en burgeroorlog ( ) Hoe verder? Amerikaanse aanval op Falujah (wordt niet doorgezet) Hele steden in handen van Soenitisch verzet Geen ingrijpen Amerikanen slaan terug Amerikanen machteloos Hoe verder? Terughoudend -heid Amerikaanse troepen Plunderingen Begin gecoördineerd verzet Amerikanen arresteren burgers (Abu Ghraib) Onveiligheid neemt toe Overdracht gevechtstaken aan Irakezen Verzet neemt nog meer toe: oorlog van allen tegen allen Bas Levinsohn 16 8

9 Fase III: Opstand en burgeroorlog ( ) Bakerrapport (dec 2006) en Bush s reactie Minister Buitenlandse zaken Bush sr Reactie Bush Versnelde terugtrekking VS troepen Rapport Baker/ Hamilton Versnelde overdracht taken aan Irakese leger Tijdelijke uitbreiding troepen (Surge) Analyse: (assesment) Onderneming mislukt Burgeroorlog in Irak Politie is onbetrouwbaar Overleg met Syrie en Iran Verhoogde confrontatie met Iran Druk op Israel ivm vrede Palestijnen Bas Levinsohn 17 Fase III: Surge Nieuwe strategie Rumsfeld Shock and Awe Light footprint Search and Destroy Clear, Hold, Build Korte aanwezigheid Irakezen doen het zelf Uitschakeling Soennitische en Sjiitische milities Brengen van veiligheid voor de bevolking Plunderingen/ Wetteloosheid Milities worden sterker Chaos Afname geweld Veiligheid situatie verbetert Bas Levinsohn 18 9

10 Fase III: Surge Resultaten van de surge Uitbreiding aantal VS troepen Militaire en financiële hulp van de VS aan Soennitische stamhoofden Voltooiing etnic cleansing in Bagdad Integratie in leger Irak? El Sadr houdt zich koest Richten zich tegen extremisten en worden bondgenoot van de regering Verbetering veiligheidssituatie Geen politieke overeenstemming onder Irakezen Bas Levinsohn 19 Fase IV: VS verlaten Irak Maliki grijpt de macht 2009 Maliki sluit overeenkomst met VS ॐ In 2011 verlaten laatste VS troepen Irak 2010 verkiezingen. Allawi (Iraquia partij) wint met 2 zetels de verkiezingen. Maliki weigert nederlaag te erkennen 2011 na 9 maanden nieuwe coalitieregering met als Maliki als premier 2012 Maliki laat Soennieten oppakken wegens vermeend terrorisme 2013 Soennieten feitelijk uitgesloten van het politieke proces ॐ Demonstraties en aanslagen ॐ Opnieuw burgeroorlog? Bas Levinsohn 20 10

11 Analyse Wegvallen geweldsmonopolie overheid leidt tot Plunderingen Gangs Milities Milities vormen zich langs etnische scheidslijnen ॐ Bieden bescherming tegen andere etnische milities In 2007 (patroon doorbroken: centraal gezag wordt sterker. Milities verslagen. Echter centrale apparaat komt in handen van één etnische partij: de sjiiet Maliki Opnieuw etnische strijd Bas Levinsohn 21 11

De Iraanse revolutie (1979) en zijn gevolgen

De Iraanse revolutie (1979) en zijn gevolgen Geschiedenis van de laatste 50 jaar De Iraanse revolutie (1979) en zijn gevolgen Bas Levinsohn 1 Inleiding Overzicht colleges Titel college Thema college Tijdsperiode 1 De Cubaanse rakketencrisis Beslissingen

Nadere informatie

Oorlog in Syrië en de internationale context

Oorlog in Syrië en de internationale context Oorlog in Syrië en de internationale context Binnenlandse en internationale (geopolitieke) factoren - Historisch: koloniale en postkoloniale politiek - Autoritair regime - Socio-economische en milieufactoren

Nadere informatie

Hoop op democratie in het Midden Oosten

Hoop op democratie in het Midden Oosten De Toestand in de Wereld 3 Hoop op democratie in het Midden Oosten Egypte: De kater na de Arabische lente Bas Levinsohn 1 Inleiding Vraagstelling Wat wordt bedoeld met de Arabische lente? Wat is de betekenis

Nadere informatie

De zesdaagse oorlog (1967)

De zesdaagse oorlog (1967) Geschiedenis van de laatste 50 jaar De zesdaagse oorlog (1967) Bas Levinsohn 1 Inleiding op de cursus Hand-outs Het college wordt ondersteund door het projecteren van PowerPoint sheets Van deze sheets

Nadere informatie

De politieke veranderingen van de sjiieten voor en na de Baathpartij

De politieke veranderingen van de sjiieten voor en na de Baathpartij De politieke veranderingen van de sjiieten voor en na de Baathpartij De Sjiieten van Irak Irak is een land dat bestaat uit verschillende etnische en religieuze groeperingen. De Sjiieten vormen 60%, de

Nadere informatie

Oorlog in Syrië en de internationale context

Oorlog in Syrië en de internationale context Oorlog in Syrië en de internationale context Binnenlandse en internationale (geopolitieke) factoren Historisch: koloniale en postkoloniale politiek Autoritair regime Socio-economische en milieufactoren

Nadere informatie

TRANSATLANTIC TRENDS 2004 NETHERLANDS

TRANSATLANTIC TRENDS 2004 NETHERLANDS TRANSATLANTIC TRENDS 2004 NETHERLANDS Q1. Denkt u dat het voor de toekomst van Nederland het beste is als wij actief deelnemen in de wereldpolitiek of moeten wij ons niet in de wereldpolitiek mengen? 1

Nadere informatie

De dood van Joegoslavië ( )

De dood van Joegoslavië ( ) Geschiedenis van de laatste 50 jaar De dood van Joegoslavië (1990-1995) Bas Levinsohn 1 Inleiding Overzicht colleges Titel college Thema college Tijdsperiode 1 De Cubaanse rakketencrisis Beslissingen tijdens

Nadere informatie

HET GROTE SYRIË COLLEGE. Paul Aarts Afdeling Politicologie Universiteit van Amsterdam

HET GROTE SYRIË COLLEGE. Paul Aarts Afdeling Politicologie Universiteit van Amsterdam HET GROTE SYRIË COLLEGE Paul Aarts Afdeling Politicologie Universiteit van Amsterdam Het begin... Arabische Lente... Mohamed Bouazizi (Sidi Bouzid, 17 dec. 2010) Hasan Ali Akleh (al-hasakah, 26 jan.

Nadere informatie

Waarom Islamitische Staat niet zomaar zal opgeven

Waarom Islamitische Staat niet zomaar zal opgeven Waarom Islamitische Staat niet zomaar zal opgeven http://www.elsevier.nl/buitenland/achtergrond/2015/5/waarom-islamitische-staat-niet-zal-opgeven-1768403w/ door Remco Andersen 28 mei 2015 Opnieuw verrast

Nadere informatie

Twee jaar na de start van de Arabische revoluties. Uitdagingen voor België en Vlaanderen

Twee jaar na de start van de Arabische revoluties. Uitdagingen voor België en Vlaanderen Twee jaar na de start van de Arabische revoluties Uitdagingen voor België en Vlaanderen Inhoud I. Arabische revoluties: twee jaar later II. Complete impasse in Syrië III. Activiteiten Broederlijk Delen-Pax

Nadere informatie

TRANSATLANTIC TRENDS - NETHERLANDS

TRANSATLANTIC TRENDS - NETHERLANDS TRANSATLANTIC TRENDS - NETHERLANDS VRAAG 10 Denkt u dat het voor de toekomst van Nederland het beste is als wij actief deelnemen in de wereldpolitiek of moeten wij ons niet in de werelpolitiek mengen?

Nadere informatie

TERRORISME EN ANDERE BEDREIGINGEN VOOR DE NATIONALE VEILIGHEID ALS GEVOLG VAN MILITAIR INGRIJPEN IN IRAK

TERRORISME EN ANDERE BEDREIGINGEN VOOR DE NATIONALE VEILIGHEID ALS GEVOLG VAN MILITAIR INGRIJPEN IN IRAK TERRORISME EN ANDERE BEDREIGINGEN VOOR DE NATIONALE VEILIGHEID ALS GEVOLG VAN MILITAIR INGRIJPEN IN IRAK Een analyse ten behoeve van de briefing door HA IVO in de Ministerraad d.d. 7 februari 2003 1. Inleiding

Nadere informatie

16 november 2015. Onderzoek: Veiligheidsgevoel na aanslagen Parijs

16 november 2015. Onderzoek: Veiligheidsgevoel na aanslagen Parijs 16 november 2015 Onderzoek: Veiligheidsgevoel na aanslagen Parijs Over het EenVandaag Opiniepanel Het EenVandaag Opiniepanel bestaat uit ruim 50.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten op basis van

Nadere informatie

Na het uiteenvallen van het Warschaupact en van de Sovjet Unie

Na het uiteenvallen van het Warschaupact en van de Sovjet Unie De geschiedenis van de laatste 40 jaar Na het uiteenvallen van het Warschaupact en van de Sovjet Unie Deel A: ॐ Het uiteenvallen van het Oostblok Deel B: ॐ Rusland na Gorbatsjov Bas Levinsohn 1 Inleiding

Nadere informatie

De Politieke Implicaties Bij De Wederopbouw Van Irak. Drs. R. Hoff 10 mei 2005

De Politieke Implicaties Bij De Wederopbouw Van Irak. Drs. R. Hoff 10 mei 2005 De Politieke Implicaties Bij De Wederopbouw Van Irak. Drs. R. Hoff 10 mei 2005 Twee jaar terug heb ik al de eer gehad hier een lezing te houden. Toen was de oorlog in Irak net begonnen. Toen was de vraag

Nadere informatie

INVINCO BENELUX. Chaos in Irak maakt de oliemarkt bloednerveus

INVINCO BENELUX. Chaos in Irak maakt de oliemarkt bloednerveus Chaos in Irak maakt de oliemarkt bloednerveus 2 Amper een week geleden viel de stad Mosul in handen van ISIS strijders. ISIS is een geradicaliseerde afsplitsing van Al Qaida. Sindsdien is het allemaal

Nadere informatie

Nieuwe Golfoorlog in de maak?

Nieuwe Golfoorlog in de maak? Taak actualiteit Nieuwe Golfoorlog in de maak? De Eerste Golfoorlog was een oorlog tussen Irak en Iran van 1980-1988 en is genoemd naar het zeegebied van de Perzische Golf, omdat zich daar een belangrijk

Nadere informatie

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag Bezuidenhoutseweg 67 2594 AC Den Haag Postbus 20061 Nederland www.minbuza.nl Contactpersoon Sara Offermans T 070 348 5464

Nadere informatie

Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Datum 5 december 2002

Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Datum 5 december 2002 Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Datum Ons kenmark Aan Via Van : de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties : de Secretaris-generaal : het Hoofd van de Algemene Inlichtingen-

Nadere informatie

Koos van Dam: 'Rusland is het enige land dat gewoon met Syrië communiceert'

Koos van Dam: 'Rusland is het enige land dat gewoon met Syrië communiceert' DOSSIER 4 UUR NIEUWSBREAK Koos van Dam: 'Rusland is het enige land dat gewoon met Syrië communiceert' Door: Irene de Zwaan 05/09/13, 16:07 YOUTUBE. Koos van Dam tijdens een optreden in Pauw&Witteman. NIEUWSBREAK

Nadere informatie

Puzzel: Wat is een staatsgreep?

Puzzel: Wat is een staatsgreep? Puzzel: Wat is een staatsgreep? Korte omschrijving werkvorm In de zomer van 2016 is er een mislukte poging tot een staatsgreep gedaan in Turkije. Maar wat is een staatsgreep eigenlijk? De leerlingen bekijken

Nadere informatie

De Koerden en de herdefiniëring van democratie

De Koerden en de herdefiniëring van democratie 1 De Koerden en de herdefiniëring van democratie Is een ander Midden-Oosten mogelijk? Dr. Joost Jongerden, hoogleraar rurale sociologie in Wageningen; Etty Hillesum Centrum, Deventer, vredesweek 2015,

Nadere informatie

Stemgedrag Tweede Kamer 2006. Allen PVV VVD CDA CU PvdA SP GrLnks. Heel hoog 9% 12% 8% 13% 0% 10% 7% 2%

Stemgedrag Tweede Kamer 2006. Allen PVV VVD CDA CU PvdA SP GrLnks. Heel hoog 9% 12% 8% 13% 0% 10% 7% 2% Inauguratie Obama Obama is vandaag geinaugureerd. Wat is het oordeel over Obama in Nederland en de verwachtingen voor de toekomst? Vandaag wordt Obama ingehuldigd. Hoe zijn uw verwachtingen voor zijn presidentschap?

Nadere informatie

Irakese vluchtelingen en ontheemden: Uit het oog, uit het hart? Stichting Vluchteling Den Haag, 2011

Irakese vluchtelingen en ontheemden: Uit het oog, uit het hart? Stichting Vluchteling Den Haag, 2011 Irakese vluchtelingen en ontheemden: Uit het oog, uit het hart? Stichting Vluchteling Den Haag, 2011 1 Inhoud Inhoudsopgave 3 Voorwoord 5 Inleiding 7 Wie is de Irakese vluchteling? 7 Welke toekomst voor

Nadere informatie

2017Z14099 Situatie Koerdische regio

2017Z14099 Situatie Koerdische regio 017Z1099 Situatie Koerdische regio nr. Lijst van vragen en antwoorden Vastgesteld (wordt door griffie ingevuld als antwoorden er zijn) De vaste commissie voor Buitenlandse Zaken heeft een aantal vragen

Nadere informatie

Aan: de Minister-President de Minister van Defensie de Minister van Buitenlandse Zaken. Van: Coördinator Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten

Aan: de Minister-President de Minister van Defensie de Minister van Buitenlandse Zaken. Van: Coördinator Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten Aan: de Minister-President de Minister van Defensie de Minister van Buitenlandse Zaken Van: Coördinator Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten Betreft: Toestand Midden-Oosten Afgesloten 17.00 uur op 19 oktober

Nadere informatie

De ineenstorting van het communisme

De ineenstorting van het communisme De geschiedenis van de laatste 40 jaar De ineenstorting van het communisme Deel A: ॐ Terugblik college 1/ inleiding college 2 ॐ De voorgeschiedenis Discussie: de koude oorlog 1944-1975 ॐ Factoren die hebben

Nadere informatie

Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Datum 5 december : de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties

Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Datum 5 december : de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Datum Ons kenmel'tl: 1927344101 Aan Via Van : de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties : de Secretaris-generaal : het Hoofd van

Nadere informatie

PDF hosted at the Radboud Repository of the Radboud University Nijmegen

PDF hosted at the Radboud Repository of the Radboud University Nijmegen PDF hosted at the Radboud Repository of the Radboud University Nijmegen The following full text is a publisher's version. For additional information about this publication click this link. http://hdl.handle.net/2066/41489

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2007 2008 29 521 Nederlandse deelname aan vredesmissies 23 432 De situatie in het Midden-Oosten Nr. 75 BRIEF VAN DE MINISTERS VAN BUITENLANDSE ZAKEN EN VAN

Nadere informatie

Delta Lloyd Asset Management. Themapaper Myanmar. 10 juli 2012

Delta Lloyd Asset Management. Themapaper Myanmar. 10 juli 2012 Delta Lloyd Asset Management Themapaper Myanmar 10 juli 2012 Myanmar in ontwikkeling Onstuimige geschiedenis Myanmar, voorheen Birma, is een van oorsprong boeddhistische staat, ingeklemd tussen China,

Nadere informatie

GEBIEDEN. 5 havo 3 Indonesië 8-12

GEBIEDEN. 5 havo 3 Indonesië 8-12 GEBIEDEN 5 havo 3 Indonesië 8-12 Ontbossing: economie en ecologie botsen Vanuit welke dimensies kun je naar ontbossing kijken? Economische dimensie Ecologische dimensie hoezo? Bijdrage aan handelsbalans

Nadere informatie

ALTERNATIEVEN 4. OBSTAKELS OP WEG NAAR VREDE 5. HOUDING VAN VS EN EUROPA 6. CONCLUSIE

ALTERNATIEVEN 4. OBSTAKELS OP WEG NAAR VREDE 5. HOUDING VAN VS EN EUROPA 6. CONCLUSIE OPZET LEZING: 1.KORT HISTORISCH OVERZICHT 2. URGENTIE VAN HET VRAAGSTUK 3. TWEE-STATENOPLOSSING EN ALTERNATIEVEN 4. OBSTAKELS OP WEG NAAR VREDE 5. HOUDING VAN VS EN EUROPA 6. CONCLUSIE 1. MANDAATGEBIED

Nadere informatie

LESBRIEF. Laat uw leerlingen 10 minuten lezen in 7Days. Uw leerlingen mogen zelf weten welke artikelen ze deze 10 minuten lezen.

LESBRIEF. Laat uw leerlingen 10 minuten lezen in 7Days. Uw leerlingen mogen zelf weten welke artikelen ze deze 10 minuten lezen. Artikelen: Alle artikelen - 7Days week Vrijdag 25 september 2015 Inhoud: De leerlingen weten wat de begrippen sleutelwoorden, kernzinnen en samenvatting betekenen. De leerlingen kunnen de sleutelwoorden

Nadere informatie

CHRISTELIJKE PRESENTIE IN EGYPTE IS EEN MUST @ Huub Lems

CHRISTELIJKE PRESENTIE IN EGYPTE IS EEN MUST @ Huub Lems CHRISTELIJKE PRESENTIE IN EGYPTE IS EEN MUST @ Huub Lems De onrust en het geweld in Egypte heeft veel christenen in Egypte er toe gedwongen het land te ontvluchten om elders een nieuw bestaan op te bouwen.

Nadere informatie

Bovendien stel ik vast dat democratie onder een buitenlandse bezetting geen betekenis heeft.

Bovendien stel ik vast dat democratie onder een buitenlandse bezetting geen betekenis heeft. Bovendien stel ik vast dat democratie onder een buitenlandse bezetting geen betekenis heeft. Gie Goris, Mondiaal Magazine (MO), 20 februari 2010 Malalai Joya: 'In de ware wereld leven de Afghaanse vrouwen

Nadere informatie

Internationale bemoeienissen verzieken de situatie in Irak en Syrië. Ludo De Brabander & Soetkin Van Muylem

Internationale bemoeienissen verzieken de situatie in Irak en Syrië. Ludo De Brabander & Soetkin Van Muylem Internationale bemoeienissen verzieken de situatie in Irak en Syrië Ludo De Brabander & Soetkin Van Muylem De situatie in Irak en Syrië wordt met de dag complexer. Dat er maar geen einde aan het geweld

Nadere informatie

Interventie Syrië. Faculteit der Rechtsgeleerdheid Afdeling Internationaal en Europees recht

Interventie Syrië. Faculteit der Rechtsgeleerdheid Afdeling Internationaal en Europees recht Faculteit der Rechtsgeleerdheid Afdeling Internationaal en Europees recht Oudemanhuispoort 4-6 1012 CN Amsterdam Postbus 1030 1000 BA Amsterdam T 020 5252833 Interventie Syrië Datum 29 augustus 2013 Opgemaakt

Nadere informatie

3 september 2014. Onderzoek: Internationale spanningen en conflicten

3 september 2014. Onderzoek: Internationale spanningen en conflicten 3 september 2014 Onderzoek: Internationale spanningen en conflicten Over het EenVandaag Opiniepanel Het EenVandaag Opiniepanel bestaat uit ruim 30.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten op basis van

Nadere informatie

09/2015. Dit bundeltje is van. Actua. De vluchtelingencrisis. Dit bundeltje is van /70 = /10. Leen Van Damme. Pagina 1

09/2015. Dit bundeltje is van. Actua. De vluchtelingencrisis. Dit bundeltje is van /70 = /10. Leen Van Damme. Pagina 1 09/2015 Dit bundeltje is van Actua De vluchtelingencrisis Dit bundeltje is van /70 = /10 Leen Van Damme Pagina 1 Bekijk de onderstaande reportage en los de volgende vragen op. http://www.ketnet.be/kijken/karrewiet/3-september-2015

Nadere informatie

Instructie: Landenspel light

Instructie: Landenspel light Instructie: Landenspel light Korte omschrijving werkvorm In dit onderdeel vormen groepjes leerlingen de regeringen van verschillende landen. Ieder groepje moet uiteindelijk twee werkbladen (dus twee landen)

Nadere informatie

De Surge-optie 11 januari 2007

De Surge-optie 11 januari 2007 1 De Surge-optie 11 januari 2007 Vannacht heeft president George W. Bush een nieuwe oorlogsstrategie voor Irak voorgesteld. Bekend als de naam Surge -optie, 1 kondigde hij aan de huidige impasse in Irak

Nadere informatie

Amerika en Irak: de strijd der rapporten

Amerika en Irak: de strijd der rapporten Amerika en Irak: de strijd der rapporten Giles Scott-Smith Op 3 december 2006 publiceert de New York Times een uitgelekt memo dat een maand eerder door toenmalig minister van Defensie Donald Rumsfeld naar

Nadere informatie

Olie crisis? 24 juni 2014

Olie crisis? 24 juni 2014 24 juni 2014 Olie crisis? De prijs van olie heeft invloed op financiële markten. Een stijgende olieprijs verhoogt de inflatie en heeft een remmend effect op de economische groei. In de jaren 2006-2011

Nadere informatie

Iedereen kan iets doen voor vredee

Iedereen kan iets doen voor vredee Iedereen kan iets doen voor vredee Van kleine tot grote activiteiten Alle beetjes durf tellen samen uiteindelijk op tot vrede3 PAXE Vrede wie durft= PAX staat voor vrede. Samen met mensen in conflictgebieden

Nadere informatie

Conflict Midden Oosten 12 augustus 2005

Conflict Midden Oosten 12 augustus 2005 Conflict Midden Oosten 12 augustus 2005 Met enige regelmaat worden er vragen gesteld over de toestand in het Midden Oosten. Een aantal vragen zijn kort voor de ontruiming van de Joodse kolonisten uit Gaza

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2012 2013 32 623 Actuele situatie in Noord-Afrika en het Midden-Oosten Nr. 101 VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEG Vastgesteld 22 juli 2013 Binnen de vaste

Nadere informatie

De echte reden voor de destabilisering van Syrië door ISIS.

De echte reden voor de destabilisering van Syrië door ISIS. De echte reden voor de destabilisering van Syrië door ISIS. De meesten onder ons zullen zich nog de tekenboeken herinneren waar, als je de genummerde puntjes met elkaar door een lijntje verbond, er gaandeweg

Nadere informatie

Syrië Conferentie MWS : Brussel 9 Maart 2013

Syrië Conferentie MWS : Brussel 9 Maart 2013 Syrië Conferentie MWS : Brussel 9 Maart 2013 Moderator : Paul Vanden Bavière : Hoofdredacteur Uitpers sinds 1999 Historicus en journalist Voormalig buitenlandredacteur van de krant de Standaard Inleiding

Nadere informatie

Het mysterie: Moord op Lumumba

Het mysterie: Moord op Lumumba Het mysterie: Moord op Lumumba Lumumba was de eerste premier van onafhankelijk Congo in 1960. Twee weken na zijn aantreden werden Lumumba en zijn regering afgezet tijdens een staatsgreep en werd Lumumba

Nadere informatie

uitreiking van de herinneringsmedaille Vredesoperaties. Berckmoes-Duindam, Tweede Kamer.

uitreiking van de herinneringsmedaille Vredesoperaties. Berckmoes-Duindam, Tweede Kamer. Toespraak van de Commandant der Strijdkrachten, generaal T.A. Middendorp, tijdens de uitreiking Herinneringsmedaille Vredesoperaties op 12 oktober 2012 te Apeldoorn. Let op. Alleen gesproken woord geldt!

Nadere informatie

Fiche geschiedenis van het Israëlisch-Palestijns conflict

Fiche geschiedenis van het Israëlisch-Palestijns conflict BIJLAGEN LES 1 2 LES 1: BIJLAGEN BIJLAGE 1 Fiche geschiedenis van het Israëlisch-Palestijns conflict Om tot een goed begrip van de geschiedenis van het Israëlisch-Palestijns conflict te komen, is het belangrijk

Nadere informatie

De Islamitische Staat

De Islamitische Staat De Islamitische Staat De Islamitische Staat Kalifaat van de Waanzin Marcel Kramer Schrijver: Marcel Kramer Coverontwerp: Marcel Kramer ISBN: Marcel Kramer Het enige dat het Kwaad nodig heeft om te kunnen

Nadere informatie

VRAAG & ANTWOORD OVER HET CONFLICT TUSSEN ISRAËL

VRAAG & ANTWOORD OVER HET CONFLICT TUSSEN ISRAËL VRAAG & ANTWOORD OVER HET CONFLICT TUSSEN ISRAËL EN DE PALESTIJNSE GEBIEDEN 1. Waarom zijn Broederlijk Delen en Pax Christi Vlaanderen actief rond het Israëlisch-Palestijns conflict en nemen jullie het

Nadere informatie

Tijd van regenten en vorsten 1600 1700. 6.2 Wie heeft de macht? Deel 2. Wie hadden in de Republiek, in Frankrijk en in Engeland de politieke macht?

Tijd van regenten en vorsten 1600 1700. 6.2 Wie heeft de macht? Deel 2. Wie hadden in de Republiek, in Frankrijk en in Engeland de politieke macht? Onderzoeksvraag: Wie hadden in de Republiek, in Frankrijk en in Engeland de politieke macht? Kenmerkende aspect: Het streven van vorsten naar absolute macht. De bijzondere plaats in staatskundig opzicht

Nadere informatie

Het is met veel emotie dat ik u welkom heet in de Belgische Senaat.

Het is met veel emotie dat ik u welkom heet in de Belgische Senaat. 1 Toespraak van de heer Armand De Decker, Voorzitter van de Senaat, naar aanleiding van het bezoek van de heer Mahmoud Abbas, President van de Palestijnse Autoriteit 23 februari 2010 Excellenties, Beste

Nadere informatie

Kamervragen sinds september 2012 over christenvervolging buiten Nederland

Kamervragen sinds september 2012 over christenvervolging buiten Nederland Kamervragen sinds september 2012 over christenvervolging buiten Nederland Kamervragen waarbij het CDA niet betrokken was: 1. Vragen van het lid De Roon (PVV) aan de minister van Buitenlandse Zaken over

Nadere informatie

Resultaten en conclusies Israël onderzoek (uitgebreid)

Resultaten en conclusies Israël onderzoek (uitgebreid) Resultaten en conclusies Israël onderzoek (uitgebreid) Hieronder volgen de resultaten van het Israël onderzoek wat de EO in de afgelopen weken heeft laten uitvoeren. Veel stellingen zijn in een 5- puntsschaal

Nadere informatie

SO 1. Tijdvak II AVONDMAVO 2013-2014. Historisch Overzicht

SO 1. Tijdvak II AVONDMAVO 2013-2014. Historisch Overzicht SO 1 Tijdvak II AVONDMAVO 2013-2014 Historisch Overzicht 1. Welke doelstelling had Wilhelm II bij zijn aantreden als Keizer van Duitsland? 2. Welk land behoorde niet tot de Centralen tijdens de Eerste

Nadere informatie

Egyptische socialist: De grootste vijand blijft de staat

Egyptische socialist: De grootste vijand blijft de staat Egyptische socialist: De grootste vijand blijft de staat een interview met Mostafa Ali De Egyptische generaal Abdul-Fattah el-sisi gebruikt de bloedige onderdrukking van de Moslimbroederschap om zijn greep

Nadere informatie

Reportage Stilte voor de storm in Bagdad

Reportage Stilte voor de storm in Bagdad 12-8-2014 Stilte voor de storm in Bagdad - Vrij Nederland Reportage Stilte voor de storm in Bagdad Door Minka Nijhuis 14 juli 2014 Leestijd: 12 minuten Nu soennitische extremisten oprukken en sjiitische

Nadere informatie

PULO / MULO staatsexamen lesmateriaal Vak: Geschiedenis Les 6

PULO / MULO staatsexamen lesmateriaal Vak: Geschiedenis Les 6 PULO / MULO staatsexamen lesmateriaal Vak: Geschiedenis Les 6 Thema: DEKOLONISATIE Het dekolonisatieproces heeft in de ex-kolonies veranderingen teweeg gebracht op politiek, sociaal en economisch gebied.

Nadere informatie

De Vietnam-oorlog. De Vietnam-oorlog. De Vietnam-oorlog. De Vietnam-oorlog. Twee grote processen

De Vietnam-oorlog. De Vietnam-oorlog. De Vietnam-oorlog. De Vietnam-oorlog. Twee grote processen Koude Oorlog Amerikaanse buitenlandse politiek communisme rivaliteiten tussen de Sovjet-Unie en China nationalistische bewegingen dekolonisatie Twee grote processen Koude oorlog Nationalisme en dekolonisatie

Nadere informatie

Het Syrische Drama. De oorlog in Syrië in Irak. Marcel Kramer

Het Syrische Drama. De oorlog in Syrië in Irak. Marcel Kramer Het Syrische Drama Het Syrische Drama De oorlog in Syrië in Irak Marcel Kramer Schrijver: Marcel Kramer Coverontwerp: Marcel Kramer ISBN: Marcel Kramer Voorwoord Het gebroken hart van het Midden- Oosten

Nadere informatie

Grondwet van de Tweede Republiek der Nederlanden Neerlandiæ

Grondwet van de Tweede Republiek der Nederlanden Neerlandiæ Grondwet van de Tweede Republiek der Nederlanden Neerlandiæ De Republiek der Nederlanden, verenigd in een micronatie sinds de uitroeping van de Unie van Utrecht 2007, beseffend dat een grondige hervorming

Nadere informatie

DE DEMOCRATIE-INDEX GROEP 1: 1815-1848. 3. Hebben alle partijen min of meer gelijke kansen in de campagneperiode?

DE DEMOCRATIE-INDEX GROEP 1: 1815-1848. 3. Hebben alle partijen min of meer gelijke kansen in de campagneperiode? DE DEMOCRATIE-INDEX GROEP 1: 1815-1848 ACHTERGRONDINFORMATIE PERIODE 1815-1848 DE EERSTE JAREN VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN Tussen 1795 en 1813 was Nederland overheerst geweest door de Fransen. In

Nadere informatie

HUSEYIN UCAR 4B 18-3-2014. Mr. Muilder Maatschappij

HUSEYIN UCAR 4B 18-3-2014. Mr. Muilder Maatschappij HUSEYIN UCAR 4B 18-3-2014 Mr. Muilder Maatschappij Voorwoord Omschrijving: Een dictatuur is dat een iemand de absolute macht heeft en dat er in dat land geen democratie heerst. Motivatie: Ik heb voor dit

Nadere informatie

Tijdlijn van de recente geschiedenis van Soedan

Tijdlijn van de recente geschiedenis van Soedan Tijdlijn van de recente geschiedenis van Soedan De belangrijkste gebeurtenissen in chronologische volgorde: Het begin van het noord-zuid conflict 1899-1955 Soedan wordt geregeerd door Groot-Brittannië

Nadere informatie

SO 2 Tijdvak I AVONDMAVO 2012-2013. Staat en Natie. Dit SO bestaat uit 37 vragen. 29 openvragen en 8 meerkeuze vragen.

SO 2 Tijdvak I AVONDMAVO 2012-2013. Staat en Natie. Dit SO bestaat uit 37 vragen. 29 openvragen en 8 meerkeuze vragen. SO 2 Tijdvak I AVONDMAVO 2012-2013 Staat en Natie Dit SO bestaat uit 37 vragen. 29 openvragen en 8 meerkeuze vragen. In de 17 e en de 18 e eeuw ontstond er in Europa een politieke en filosofische stroming,

Nadere informatie

Militairen naar Afghanistan en de Nederlandse politieke crisis

Militairen naar Afghanistan en de Nederlandse politieke crisis Militairen naar Afghanistan en de Nederlandse politieke crisis Vrijdag gaat de regering weer praten over de uitzending van militairen naar Afghanistan. De beslissing is op scherp gesteld door de uitspraken

Nadere informatie

The world community has failed the Syrian. people 1. Burgerbescherming in Syrië. Katern: Opinie

The world community has failed the Syrian. people 1. Burgerbescherming in Syrië. Katern: Opinie 4 The world community has failed the Syrian Burgerbescherming in Syrië Jan Jaap van Oosterzee en Suzanne Leurs people 1 Een regering die niet in staat of niet bereid is haar eigen bevolking te beschermen

Nadere informatie

In het licht van het feit dat Saddam Hoessein een soennitische moslim is, is duidelijk dat het merendeel van de bevolking er andere denkbeelden op na

In het licht van het feit dat Saddam Hoessein een soennitische moslim is, is duidelijk dat het merendeel van de bevolking er andere denkbeelden op na Irak en Samarra In dit paper wordt aandacht besteed aan de recente gebeurtenissen in Samarra, waarbij de beroemde Gouden Moskee, een heiligdom voor Shi iten, zwaar beschadigd wordt. Inleidend wordt een

Nadere informatie

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten Generaal Plein CR Den Haag

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten Generaal Plein CR Den Haag Postbus 20701 2500 ES Den Haag Telefoon (070) 318 81 88 Fax (070) 318 78 88 Aan De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag Afschrift aan De Voorzitter van de Eerste

Nadere informatie

Situatie in Irak. Militaire en politieke ontwikkelingen

Situatie in Irak. Militaire en politieke ontwikkelingen Situatie in Irak Militaire en politieke ontwikkelingen Aanval op Irak Op 20 maart 2003 begon een coalitie onder leiding van de Verenigde Staten en met deelname van onder andere het Verenigd Koninkrijk

Nadere informatie

De Saoedi s deugen niet, integendeel.

De Saoedi s deugen niet, integendeel. De Saoedi s deugen niet, integendeel. De Saoedi s hebben getracht Poetin om te kopen en bedreigden hem inzake Syrië. Saoedi-Arabië heeft heimelijk geprobeerd om Rusland een niet af te slagen overeenkomst

Nadere informatie

Datum 12 juni 2013 Betreft Beantwoording vragen van het lid Omtzigt over het artikel 'Timmermans goede bedoelingen brengen Syrië dichter bij de hel'

Datum 12 juni 2013 Betreft Beantwoording vragen van het lid Omtzigt over het artikel 'Timmermans goede bedoelingen brengen Syrië dichter bij de hel' Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag Bezuidenhoutseweg 67 2594 AC Den Haag Postbus 20061 Nederland www.rijksoverheid.nl Contactpersoon Arnt Kennis T 0703487186

Nadere informatie

Wetenschappelijke verhandeling

Wetenschappelijke verhandeling UNIVERSITEIT GENT FACULTEIT POLITIEKE EN SOCIALE WETENSCHAPPEN Post-conflict nation-building in Irak: Etnische en sektarische invloeden in de heropbouw van het veiligheidsapparaat Wetenschappelijke verhandeling

Nadere informatie

EUROPEES PARLEMENT. Zittingsdocument B6-0273/2007 ONTWERPRESOLUTIE. naar aanleiding van de verklaringen van de Europese Raad en de Commissie

EUROPEES PARLEMENT. Zittingsdocument B6-0273/2007 ONTWERPRESOLUTIE. naar aanleiding van de verklaringen van de Europese Raad en de Commissie EUROPEES PARLEMENT 2004 Zittingsdocument 2009 4.7.2007 B6-0273/2007 ONTWERPRESOLUTIE naar aanleiding van de verklaringen van de Europese Raad en de Commissie ingediend overeenkomstig artikel 103, lid 2

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2013 2014 21 501-02 Raad Algemene Zaken en Raad Buitenlandse Zaken Nr. 1330 BRIEF VAN DE MINISTER VAN BUITENLANDSE ZAKEN Aan de Voorzitter van de Tweede

Nadere informatie

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag Bezuidenhoutseweg 67 2594 AC Den Haag Postbus 20061 Nederland www.rijksoverheid.nl Datum 24 september 2014 Betreft Artikel

Nadere informatie

In deze les werk je in groepen van drie of vier personen. Vul hier de namen van de groepsleden in:

In deze les werk je in groepen van drie of vier personen. Vul hier de namen van de groepsleden in: Congo De Democratische Republiek Congo is nu vaak in het nieuws. Er is een verschrikkelijke burgeroorlog aan de gang. Verschillende groepen in het land vechten met elkaar. De Europese Unie wil misschien

Nadere informatie

1. Inleiding. 2. Volkenrechtelijke mandaten voor gebruik geweld

1. Inleiding. 2. Volkenrechtelijke mandaten voor gebruik geweld 1. Inleiding Deze brief geeft uitvoering aan de toezegging van de Minister van Buitenlandse Zaken tijdens het Algemeen Overleg van 29 augustus 2013 over de ontwikkelingen in Syrië om alternatieve volkenrechtelijk

Nadere informatie

Raad van de Europese Unie Luxemburg, 20 oktober 2014 (OR. en)

Raad van de Europese Unie Luxemburg, 20 oktober 2014 (OR. en) Raad van de Europese Unie Luxemburg, 20 oktober 2014 (OR. en) 14463/14 PESC 1074 COMEM 185 COMAG 89 COHAFA 102 COTER 72 SY 9 IRAQ 2 RESULTAAT BESPREKINGEN van: de Raad d.d.: 20 oktober 2014 nr. vorig doc.:

Nadere informatie

Op de vlucht. 1) Waarom vlucht men eigenlijk? Er zijn vele redenen; politieke vervolging, marteling, oorlog of burgeroorlog zijn enkele voorbeelden!

Op de vlucht. 1) Waarom vlucht men eigenlijk? Er zijn vele redenen; politieke vervolging, marteling, oorlog of burgeroorlog zijn enkele voorbeelden! Op de vlucht 1) Waarom vlucht men eigenlijk? Er zijn vele redenen; politieke vervolging, marteling, oorlog of burgeroorlog zijn enkele voorbeelden! 2) Waar komen de vluchtelingen vandaan? Syrië Sinds in

Nadere informatie

ESSAYElk. mens een veilig bestaan Vredesweek september. t/m

ESSAYElk. mens een veilig bestaan Vredesweek september. t/m ESSAYElk mens een veilig bestaan Vredesweek 2011 17 25 september t/m Elk mens een veilig bestaan D e legendes rondom Koning Arthur en de ridders van de ronde tafel behoren tot de wereldliteratuur. De verhalen

Nadere informatie

PDF hosted at the Radboud Repository of the Radboud University Nijmegen

PDF hosted at the Radboud Repository of the Radboud University Nijmegen PDF hosted at the Radboud Repository of the Radboud University Nijmegen The following full text is a publisher's version. For additional information about this publication click this link. http://hdl.handle.net/2066/47000

Nadere informatie

Indonesian Times blz. 4 toch niet vrij? en spotprent

Indonesian Times blz. 4 toch niet vrij? en spotprent Indonesian Times 28-12-1949 blz.2 eindelijk onafhankelijk!! blz. 5 het dagelijks leven en advertentie Blz. 3 onafhankelijkstrijd? blz.6 eerlijke strijd? blz. 4 toch niet vrij? en spotprent blz.7 column

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2000 2001 23 432 De situatie in het Midden-Oosten Nr. 37 BRIEF VAN DE MINISTER VAN BUITENLANDSE ZAKEN Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Nadere informatie

Syrië. Een verleden, en een toekomst? Disclaimer: alle afbeeldingen zijn enkel gebruikt voor educatieve doeleinden en worden niet verder verspreid.

Syrië. Een verleden, en een toekomst? Disclaimer: alle afbeeldingen zijn enkel gebruikt voor educatieve doeleinden en worden niet verder verspreid. Syrië. Een verleden, en een toekomst? Disclaimer: alle afbeeldingen zijn enkel gebruikt voor educatieve doeleinden en worden niet verder verspreid. diversiteit verleden complex religie geografie conflict

Nadere informatie

Mensenrechtenfonds 2008 (voorlopige lijst - stand november 2008)

Mensenrechtenfonds 2008 (voorlopige lijst - stand november 2008) Land Onderwerp Kasramingen in euro's Algerije 1 project m.b.t. bevordering mensenrechteneducatie 26.776 Angola 9 projecten 845.709 3 projecten m.b.t bevorderen democratisering 2 projecten m.b.t economische

Nadere informatie

Na Raqqa. Opkomst en ondergang van Islamitische Staat. Marianne van Leeuwen

Na Raqqa. Opkomst en ondergang van Islamitische Staat. Marianne van Leeuwen Ap: 2017nr6 25 Na Raqqa Marianne van Leeuwen Dit artikel is geschreven naar aanleiding van recente ontwikkelingen in en rond Syrië: het einde van het kalifaat, de verzwakking van de oppositie tegen het

Nadere informatie

UITWERKING OEFENVRAGEN NEDERLAND EN INDONESIE VIER EEUWEN CONTACT EN BEINVLOEDING GESCHIEDENIS

UITWERKING OEFENVRAGEN NEDERLAND EN INDONESIE VIER EEUWEN CONTACT EN BEINVLOEDING GESCHIEDENIS UITWERKING OEFENVRAGEN NEDERLAND EN INDONESIE VIER EEUWEN CONTACT EN BEINVLOEDING VAK: NIVEAU: GESCHIEDENIS MAVO De uitgever heeft ernaar gestreefd de auteursrechten te regelen volgens de wettelijke bepalingen.

Nadere informatie

Bijdrage Jan Gruiters aan Politieke Ledenraad PvdA 14 november 2015

Bijdrage Jan Gruiters aan Politieke Ledenraad PvdA 14 november 2015 Bijdrage Jan Gruiters aan Politieke Ledenraad PvdA 14 november 2015 Het is moeilijk om onze aandacht, zo kort na het ontwaken van Parijs uit een vreselijke nachtmerrie, te verplaatsen naar de bittere realiteit

Nadere informatie

Vals geld in omloop in Limburg: Controleer uw biljetten Blz 3 Sanering sterk vervuilde zones Ford Genk zal 11,4 miljoen euro kosten.

Vals geld in omloop in Limburg: Controleer uw biljetten Blz 3 Sanering sterk vervuilde zones Ford Genk zal 11,4 miljoen euro kosten. De Ingush krant FBI heeft Volkswagendirecteur opgepakt na milieuschandaal. Blz 2 Obama geeft voor het laatste keer een speech. Blz 2 (van krant) Vals geld in omloop in Limburg: Controleer uw biljetten

Nadere informatie

Koloniën worden onafhankelijk

Koloniën worden onafhankelijk Koloniën worden onafhankelijk 10.2 Onderzoeksvragen : Wat waren de oorzaken en gevolgen van de dekolonisatie na 1945? Kenmerkende aspecten : De dekolonisatie die een eind maakte aan de westerse hegemonie

Nadere informatie

Koude Oorlog-2 vmbo12. CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie. https://maken.wikiwijs.nl/62180

Koude Oorlog-2 vmbo12. CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie. https://maken.wikiwijs.nl/62180 Auteur VO-content Laatst gewijzigd Licentie Webadres 19 juni 2017 CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie https://maken.wikiwijs.nl/62180 Dit lesmateriaal is gemaakt met Wikiwijs van Kennisnet.

Nadere informatie

is tot alles in staat

is tot alles in staat is tot alles in staat Hans Jaap Melissen IS Tot alles in staat de opmars van een terreurbeweging Uitgeverij Carrera, Amsterdam 2015 Voor mijn ouders. Hans Jaap Melissen, 2015 Uitgeverij Carrera, Amsterdam

Nadere informatie

De Partij van God. Hezbollah en het conflict in Syrië. Katern: Analyse. Gerben Stormbroek

De Partij van God. Hezbollah en het conflict in Syrië. Katern: Analyse. Gerben Stormbroek Katern: Analyse De Partij van God Hezbollah en het conflict in Syrië Gerben Stormbroek Wij zullen de overwinning brengen. 1 Dat waren de woorden van sjeik Hassan Nasrallah, de leider van Hezbollah, op

Nadere informatie

NEDERLAND IN DE 16e EEUW

NEDERLAND IN DE 16e EEUW NEDERLAND IN DE 16e EEUW In de 16e eeuw vielen de Nederlanden onder de Spaanse overheersing. Er bestonden grote verschillen tussen de gewesten (= provincies), bv: - dialect - zelfstandigheid van de gewesten

Nadere informatie