Jeroen Zomer, beleidsadviseur landschap en cultuurhistorie DE LANDSCHAPSGESCHIEDENIS VAN NOORD-HOLLAND OVER LANDSCHAPSDYNAMIEK EN ENERGIELANDSCHAPPEN

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Jeroen Zomer, beleidsadviseur landschap en cultuurhistorie DE LANDSCHAPSGESCHIEDENIS VAN NOORD-HOLLAND OVER LANDSCHAPSDYNAMIEK EN ENERGIELANDSCHAPPEN"

Transcriptie

1 Jeroen Zomer, beleidsadviseur landschap en cultuurhistorie DE LANDSCHAPSGESCHIEDENIS VAN NOORD-HOLLAND OVER LANDSCHAPSDYNAMIEK EN ENERGIELANDSCHAPPEN

2 Paleogeografie van Nederland Zeespiegelstijging Tussen ca en v. Chr. verplaatst de kustlijn landinwaarts door de snelle zeespiegelstijging Vos, P.C.. et al. (2012) Atlas van Nederland in het Holoceen

3 Paleogeografie van Nederland Heden Nieuwe tijd Middeleeuwen Romeinse tijd IJzertijd Bronstijd Neolithicum 5500 BC Mesolithicum Vos, P.C.. et al. (2012) Atlas van Nederland in het Holoceen

4 Paleogeografie van Nederland Zeespiegelstijging Heden Nieuwe tijd Tussen ca v. chr. en het jaar 0 verplaatste de kust zeewaarts Middeleeuwen als gevolg van geringere zeespiegelstijging Romeinse en aanvoer tijd van sediment. IJzertijd Achter de strandwal en eventuele duinen Bronstijd ontstaat een veengebied. Sedimentaanbod rivieren 3850 BC Neolithicum 5500 BC Mesolithicum Vos, P.C.. et al. (2012) Atlas van Nederland in het Holoceen

5 Paleogeografie van Nederland Heden Nieuwe tijd Middeleeuwen Romeinse tijd IJzertijd Bronstijd 2750 BC 3850 BC Neolithicum 5500 BC Mesolithicum Vos, P.C.. et al. (2012) Atlas van Nederland in het Holoceen

6 Paleogeografie van Nederland Heden Nieuwe tijd Middeleeuwen Romeinse tijd IJzertijd 1500 BC Bronstijd 2750 BC 3850 BC Neolithicum 5500 BC Mesolithicum Vos, P.C.. et al. (2012) Atlas van Nederland in het Holoceen

7 Paleogeografie van Nederland Heden Nieuwe tijd Middeleeuwen 100 AD 1500 BC Romeinse tijd IJzertijd Bronstijd 2750 BC 3850 BC Neolithicum 5500 BC Mesolithicum Vos, P.C.. et al. (2012) Atlas van Nederland in het Holoceen

8 open waddenkust open estuariumkust Zeespiegelstijging gesloten strandwallenen duinenkust Sedimentaanbod rivieren

9 Paleogeografische deelgebieden van Noord-Holland Heden Nieuwe tijd Pleistocene Keileemeilanden Holoceen Holocene Veengebied Strandwallen en en Stuwwallen Jonge duinen 100 AD 1500 BC 2750 BC 3850 BC Middeleeuwen Romeinse tijd IJzertijd Bronstijd Neolithicum 5500 BC Mesolithicum Vos, P.C.. et al. (2012) Atlas van Nederland in het Holoceen

10 Cultuurlandschappen van Noord-Holland Keileem- en stuwwalontginningen Strandwalontginningen Veenontginningen Voormalige veenontginningen op zeeklei Aandijkingen Droogmakerijen Bebouwde kom

11 Keileemgebieden en Stuwwallen (kampen en enken) Keileemeilanden Texel en Wieringen Al bewoond in de prehistorie Afwijkende genese van andere waddeneilanden (bodem en geomorfologie) Eigen kleinschalig landschapstype, afwijkend ten opzichte van de omgeving

12 Keileemgebieden en Stuwwallen (kampen en enken) Stuwwal van t Gooi Al bewoning in de prehistorie (bovenop de stuwwal) Huidige esdorpenlandschap vergelijkbaar met stuwwallen elders in NL Sinds de Vroege Middeleeuwen: nederzettingen onderaan de flank akkers op de vruchtbare helling groenlanden in de Eemvallei heidevelden bovenop de stuwwal

13 Strandwallen en Jonge duinen (geesten) Strandwallen worden al vanaf de Late Steentijd bewoond Strandwallen in gebruik als akkerland (geest); percelering vaak dwars over de strandwal Groenlanden in de natte, lage en open strandvlakten Doorgaande wegen met boerderijlinten ten weerszijden; de binnen- en buitenweg Dorp (en kerk) op uiteinde van de geest (bijvoorbeeld Limmen) Strandwal van Limmen-Heiloo (1850)

14 Strandwallen en Jonge duinen (geesten) Jonge Duinen Strandwallen en oude duinen stuiven tussen ca en 1900 AD sterk op Overdekken de westelijke strandwallen (veel overstoven nederzettingen en cultuurland) Kust erodeert en verplaatst zich 1-2 km naar het oosten

15 Veenontginningen Tussen ca. 850 en 1300 na Chr. ontgonnen voor agrarische gebruik De vroegste veenontginningen dichtbij reeds bewoonde locaties (oud land) Ontginning via de natuurlijke waterlopen (veenstroompjes, riviertjes en getijdegeulen) die fungeren als basis Vanuit de rivier worden sloten gegraven om het veen te ontwateren Ontginning in fasen; steeds dieper het veen in Ontginningen omstreeks 800

16 Veenontginningen Verkavelingspatronen Het oorspronkelijke veenreliëf is vaak af te lezen uit de verkaveling Veenkoepels (hoogveen) hebben soms een waaiervormig, concentrisch slotenpatroon, soms een rechthoekig of veervorming slotenpatroon Veenvlakten (laagveen) hebben vrijwel altijd een evenwijdig lopend slotenpatroon, loodrecht op de ontginningsbasis Veerverkaveling polder Zeevang

17 Voet veenkoepel (ontginningsbasis) Helling veenkoepel Top veenkoepel Waaierverkaveling van voormalige hoogveenkoepel bij Nieuw-Loosdrecht

18 De oorspronkelijke middeleeuwse veenverkaveling van het hoogveengebied ten westen van de middeleeuwse stad weerspiegelt zich nog altijd in het stratenpatroon van de wijk Oud West in Amsterdam (centraal: de Kostverlorenvaart)

19 Ontwatering en bodemdaling Ontwatering van veen leidt tot inklinking aangezien 80 tot 90% van veen uit water bestaat Ontwatering van veen leidt tot oxidatie, oftewel omzetting in co2 Zeer snelle bodemdaling van enkele meters per eeuw Veel landverlies langs de kust

20 Veenontginningen: Oude zeekleigebied Als gevolg van oxidatie kwam in sommige gebieden de ondergrond weer boven te liggen; veenlandschap veranderde in een zand- of zeekleilandschap In West-Friesland kwam de oude zeeklei weer aan maaiveld te liggen Het voormalige veenpakket is nog af te lezen aan de: verkaveling namen met -woud of broek restvenen onder kerken en boerderijen

21 Agrarische transformatie Akkerbouw werd in pure veengebieden steeds moeilijker Boeren gingen in 14e en 15e eeuw van gemengd bedrijf (akkerbouw en veeteelt) steeds meer over op veeteelt Veengebieden veranderden daardoor in uitgestrekte graslandgebieden (veenweide) Uiteindelijk werden de veenontginningen ook deels afgegraven voor de productie van brandstof (turf) Eerst veenontginning daarna veenwinning

22 Polder Jisp (N-Holland): door het stelselmatig ophogen van percelen met slootbagger (toemaak) veranderde de verhouding land-water sterk

23 Veenwinning: natte vervening Delven van turf onder de waterspiegel; slagturven Baggerbeugel aan het begin van de 16e eeuw geïntroduceerd Oud Friese (petgaten en legakkers) vs Gieterse methode (veenmeren) Turfwinning bij Amstelveen (18e eeuw)

24 Petgaten, legakkers en plassen rond Loosdrecht anno 1900

25 Droogmakerijen Vanaf de zestiende eeuw werd begonnen met het droogmalen van veelal door menselijk ingrijpen ontstane meren Eerste molenbemaling: Achtermeer, 36 ha ( ) Eerste stoombemaling: Haarlemmermeer, ha ( )

26 Aandijkingen Grote delen van het verloren gegane veengebied in de Kop van Noord-Holland tussen de 16 e en 20 e eeuw opnieuw aangedijkt Zijpepolder (1597), Wieringerwaard (1610), Paulownapolder (1846), Groetpolder (1847) en Wieringermeerpolder (1930)

27 Energielandschappen uit het verleden Erfgoed in het heden

28 Landschapsdynamiek? Dynamisch landschap

29

Vragen over landschappen die we gaan behandelen

Vragen over landschappen die we gaan behandelen Landschappen Vragen over landschappen die we gaan behandelen Wat zijn landschappen? Waar komen ze voor? Hoe zien ze er uit? Welke informatie geven ze? Hoe zijn ze ontstaan? Wat is landschap? Dit? Kerk

Nadere informatie

FRIESE VEENWEIDEGEBIED HISTORIE EN VEENWEIDEVISIE

FRIESE VEENWEIDEGEBIED HISTORIE EN VEENWEIDEVISIE FRIESE VEENWEIDEGEBIED HISTORIE EN VEENWEIDEVISIE 30-3-2015 1 INTRODUCTIE Andrea Suilen Planvormer bij Wetterskip Fryslân o.a. betrokken bij; Uitvoeringsplan Veenweidevisie Waterbeheersingsprojecten veenweidegebied

Nadere informatie

Hoofdweg 39 te Slochteren (gemeente Slochteren) Een Archeologisch Bureauonderzoek

Hoofdweg 39 te Slochteren (gemeente Slochteren) Een Archeologisch Bureauonderzoek Hoofdweg 39 te Slochteren (gemeente Slochteren) Een Archeologisch Bureauonderzoek Administratieve gegevens provincie: gemeente: plaats: Groningen Slochteren Slochteren toponiem: Hoofdweg 39 bevoegd gezag:

Nadere informatie

Archeologisch onderzoek Natuurontwikkeling

Archeologisch onderzoek Natuurontwikkeling Archeologisch onderzoek Natuurontwikkeling Bovenkerkerpolder Bureauonderzoek GRONTMIJ ARCHEOLOGISCHE RAPPORTEN 734 Archeologisch onderzoek Natuurontwikkeling Bovenkerkerpolder Bureauonderzoek GRONTMIJ

Nadere informatie

De polders van Nederland een geologisch succesverhaal

De polders van Nederland een geologisch succesverhaal De polders van Nederland een geologisch succesverhaal Kim Cohen Universiteit Utrecht KNAG Onderwijsdag 2016 - Ronde B - Lezing B09 Bing maps Fysische Geografie UU Instructieboren te Montfoort al meer dan

Nadere informatie

KNAG-excursie Aardkundige monumenten in Noord-Holland

KNAG-excursie Aardkundige monumenten in Noord-Holland KNAG-excursie Aardkundige monumenten in Noord-Holland 15 september 2012 i.s.m. Provincie Noord-Holland o.l.v. Pim Beukenkamp (KNAG) Rob Adriaens (KNAG) Eric Khodabux (Provincie Noord-Holland) Deon Slagter

Nadere informatie

Cursus landschapsgeschiedenis. De dorpsgeschiedenis van Appelscha

Cursus landschapsgeschiedenis. De dorpsgeschiedenis van Appelscha Cursus landschapsgeschiedenis De dorpsgeschiedenis van Appelscha Inleiding Archeologie in relatie tot het landschap Middeleeuwse bewoning & dorpsgeschiedenis Appelscha op de kaart Op zoek naar landschapselementen

Nadere informatie

19 Deellandschap12 : Noordelijke laagveengebieden

19 Deellandschap12 : Noordelijke laagveengebieden 19 Deellandschap12 : Noordelijke laagveengebieden Veenpolder De Ontginning in Friesland. In de veenpolders is een veenlaag van ongeveer 1 meter afgegraven. Wegen en paden liggen nog op het oude niveau

Nadere informatie

-Rapporten. Een archeologisch bureau-onderzoek voor de locatie Zuiderwouderdorpsstraat 11A te Zuiderwoude, gemeente Waterland (NH)

-Rapporten. Een archeologisch bureau-onderzoek voor de locatie Zuiderwouderdorpsstraat 11A te Zuiderwoude, gemeente Waterland (NH) Een archeologisch bureau-onderzoek voor de locatie Zuiderwouderdorpsstraat 11A te Zuiderwoude, gemeente Waterland (NH) -Rapporten N. van Malssen ARC-Rapporten 2011-106 Groningen 2011 ISSN 1574-6887 Colofon

Nadere informatie

Hoeve Molenaar en zijn bewoners Johannes Molenaar met zijn familie in 1907

Hoeve Molenaar en zijn bewoners Johannes Molenaar met zijn familie in 1907 Hoeve Molenaar en zijn bewoners Johannes Molenaar met zijn familie in 1907 J.P. Molenaar 1 Inhoudsopgave Ontwikkeling van het Zuid-Hollandse landschap... 3 Ontginningen... 4 Turfwinning... 6 Droogmakerijen...

Nadere informatie

Buro de Brug Rapporten Quickscan Archeologie Kabeltracé Waarderpolder - Vijfhuizen B09-38

Buro de Brug Rapporten Quickscan Archeologie Kabeltracé Waarderpolder - Vijfhuizen B09-38 Buro de Brug Rapporten Quickscan Archeologie Kabeltracé Waarderpolder - Vijfhuizen B09-38 Administratieve gegevens 3 1. Inleiding 4 2. De uitgangspunten 4 3. Beschrijving van de historische situatie 4

Nadere informatie

In welk landschap horen windmolens thuis? Het verhaal onder en achter de landschappen in de gemeente Enschede Dick Schlüter

In welk landschap horen windmolens thuis? Het verhaal onder en achter de landschappen in de gemeente Enschede Dick Schlüter In welk landschap horen windmolens thuis? Het verhaal onder en achter de landschappen in de gemeente Enschede Dick Schlüter Van IJstijden naar ons huidige Holoceen; ongeveer 10.800 jaar geleden. Het klimaat

Nadere informatie

De archeologie van Weert-Nederweert van de prehistorie tot de Middeleeuwen

De archeologie van Weert-Nederweert van de prehistorie tot de Middeleeuwen De archeologie van Weert-Nederweert van de prehistorie tot de Middeleeuwen dr. H.A. Hiddink senior-archeoloog VUhbs, Amsterdam cursus Weerterlogie, 17-02-2016 Geologie - hooggelegen rug in Roerdalslenk

Nadere informatie

18 Landschap 6: Laagveengebied

18 Landschap 6: Laagveengebied 18 Landschap 6: Laagveengebied Het veenweidelandschap van Gerverscop (Utrecht). 18.1 Inleiding Dit landschapstype komt voor in de provincies Noord-Holland, Zuid-Holland, Utrecht, Friesland, Drenthe, Gelderland

Nadere informatie

2-2-2015. Houtbouw en funderingen in de Zaanstreek 1000-1900 P. Kleij, gemeentelijk archeoloog Zaanstad, Wormerland en Oostzaan.

2-2-2015. Houtbouw en funderingen in de Zaanstreek 1000-1900 P. Kleij, gemeentelijk archeoloog Zaanstad, Wormerland en Oostzaan. Houtbouw en funderingen in de Zaanstreek 1000-1900 P Kleij, gemeentelijk archeoloog Zaanstad, Wormerland en Oostzaan Opzet verhaal: 1 Ontginning van de Zaanstreek 2 Houtbouw 3 Funderingen 1 Ontginning

Nadere informatie

Wad een Workshop Onderzoekstochten 2015

Wad een Workshop Onderzoekstochten 2015 Wad een Workshop Onderzoekstochten 2015 Datum laag water Lauwersoog Naam Locatie/hulpmiddel Locatie(detail) Begeleiders 19-4-2015 18:06 Heffezand Wad/Schip Op het wad tussen Simonszand en de kust 2-5-2015

Nadere informatie

HET WESTELIJK VEENWEIDEGEBIED

HET WESTELIJK VEENWEIDEGEBIED HET WESTELIJK VEENWEIDEGEBIED Herman van den Bijtel Het Utrechtse Westelijk Veenweidegebied omvat het laaggelegen graslandgebied in het westen van de provincie Utrecht dat ruwweg begrensd wordt door de

Nadere informatie

Op welke ondergrond leven wij in Pijnacker Noord?

Op welke ondergrond leven wij in Pijnacker Noord? Op welke ondergrond leven wij in Pijnacker Noord? De ondergrond van Pijnacker-Noord heeft in de loop der tijden veel veranderingen ondergaan. Deze veranderingen worden hieronder beschreven (vgl. Figuur

Nadere informatie

2. ONTSTAANSGESCHIEDENIS

2. ONTSTAANSGESCHIEDENIS Beleidsnota Cultuurhistorie Gemeente Schagen 2. ONTSTAANSGESCHIEDENIS 2.1 Inleiding In onderstaande tekst wordt in hoofdlijnen de bewoningsgeschiedenis van Schagen uiteengezet. Het verhaal kan de suggestie

Nadere informatie

Toets_Hfdst4_NederlandEnHetWater

Toets_Hfdst4_NederlandEnHetWater Toets_Hfdst4_NederlandEnHetWater Vragen Samengesteld door: visign@hetnet.nl Datum: 31-1-2017 Tijd: 11:05 Samenstelling: Geowijzer Vraag: 17, 17, 18, 18, 18, 19, 19, 20, 20, 20, 21, 21, 22, 23, 24, 25,

Nadere informatie

Het Nederlandse landschap. Rianne van den Braak. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie. http://maken.wikiwijs.nl/72126

Het Nederlandse landschap. Rianne van den Braak. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie. http://maken.wikiwijs.nl/72126 Auteur Rianne van den Braak Laatst gewijzigd 01 March 2016 Licentie CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie Webadres http://maken.wikiwijs.nl/72126 Dit lesmateriaal is gemaakt met Wikiwijsleermiddelenplein.

Nadere informatie

ONTSTAAN VAN HET LANDSCHAP

ONTSTAAN VAN HET LANDSCHAP ONTSTAAN VAN HET LANDSCHAP ONTSTAAN VAN NEDERLAND, NOORD-HOLLAND EN KOEDIJK IN HET BIJZONDER De ouderdom van de aarde bedraagt zo n 4,6 miljard jaar en de ontwikkeling van de Aarde tot de huidige toestand

Nadere informatie

De Heuvelrug: verrassend veelzijdig, een aardkundig, ecologisch en cultureel juweel Een landschapsbiografie

De Heuvelrug: verrassend veelzijdig, een aardkundig, ecologisch en cultureel juweel Een landschapsbiografie De Heuvelrug: verrassend veelzijdig, een aardkundig, ecologisch en cultureel juweel Een landschapsbiografie Figuur 2: Stuwwallen in Nederland Figuur 1: verloop van de rivieren 1. Het Natuurlijk Landschap

Nadere informatie

Eindexamen aardrijkskunde havo II

Eindexamen aardrijkskunde havo II Eindexamen aardrijkskunde havo 999 - II Bevolkingsgeografie Voorbeelden van een juist antwoord zijn: vooral jongeren trokken van het platteland naar de steden in verband met werkgelegenheid toename van

Nadere informatie

Amsterdamseweg 407-409 te Amstelveen

Amsterdamseweg 407-409 te Amstelveen Amsterdamseweg 407-409 te Amstelveen een bureauonderzoek I.S.J. Beckers Colofon IVO B Rapport 1401 Amsterdamseweg 407-409 te Amstelveen een bureauonderzoek Auteur: I.S.J. Beckers Opdrachtgever: BK Civiel

Nadere informatie

Zand en klei 1. Van veen tot weiland 2. Blad 1. Heide Een lage plant met paarse bloemen.

Zand en klei 1. Van veen tot weiland 2. Blad 1. Heide Een lage plant met paarse bloemen. 5 Lastige woorden Blad Zand en klei Heide Een lage plant met paarse bloemen. Voedingsstoffen Voedsel dat planten nodig hebben om te groeien. Boomgaard Een stuk land met fruitbomen. Greppel Een kleine droge

Nadere informatie

5.: a. Wat was daarvan het gevolg? b. Beschrijf het ontstaan van het veen in deze periode?

5.: a. Wat was daarvan het gevolg? b. Beschrijf het ontstaan van het veen in deze periode? flr 5.: * Toets 3HV Hoofdstuk 5 Het Nederlandse Landschap paragraaf 1 Um 4 Vraag 1 TijdeÀs het Pleistoceen wisselden ijstijden en warme perioden elkaar af. De Saale ijstijd is eén belangrijke ijstijd voor

Nadere informatie

Oud cultuurland. Beplanting begeleidt wegen

Oud cultuurland. Beplanting begeleidt wegen Oud cultuurland Daar waar het IJssellandschap overgaat in het dekzandlandschap ligt op de lijn Hengelo-Keijenborg-Zelhem een groot essencomplex. Aan de randen van het complex komen eenmansessen; kampen

Nadere informatie

De geologische en bodemkundige ontwikkeling van het kustgebied Bol en Duin

De geologische en bodemkundige ontwikkeling van het kustgebied Bol en Duin De geologische en bodemkundige ontwikkeling van het kustgebied Bol en Duin In het deltagebied van Rijn en Maas, langs de Noordzee, heeft het mondingsgebied van de (Oude) Rijn bij Katwijk het Rijnestuarium

Nadere informatie

Een andere mogelijke betekenis is dat het zou gaan over een verheffing naast de Zenne

Een andere mogelijke betekenis is dat het zou gaan over een verheffing naast de Zenne Heffen: Verklaring naam Heffen: Eerste maal vermelding in 1088 Heffena = Heffe en A Wil zeggen bezinksel en water Mogelijke betekenis: modderbeek of moerasgebied Een andere mogelijke betekenis is dat het

Nadere informatie

Tastbare Tijd, Bilthoven

Tastbare Tijd, Bilthoven Tastbare Tijd, Bilthoven WERKBLAD Tijdlaag tot 1000 Op de grens van droog en nat a. Welke dorpen en kernen liggen er allemaal in deze gemeente? b. Aan welke gemeenten grenst de gemeente de Bilt? c. Wat

Nadere informatie

Lesbrief Aardkundige Monumenten

Lesbrief Aardkundige Monumenten milieu Lesbrief Aardkundige Monumenten aardkun milieu Lesbrief Aardkundige Monumenten Colofon Uitgave Provincie Noord-Holland Postbus 123 2000 MD Haarlem Tel.: 023 514 31 43 Fax: 023 514 40 40 www.noord-holland.nl

Nadere informatie

Provincie Noord-Brabant

Provincie Noord-Brabant Provincie Noord-Brabant Legenda Provinciegrens Gemeentegrenzen Monumentale bomen Overige bouwkunst Zichtrelaties (lijn) Zichtrelaties (vlak) Eendenkooi Molenbiotoop Schootsveld Historische geografie (lijn)

Nadere informatie

Aandachtsgebied 81: Westland

Aandachtsgebied 81: Westland Aandachtsgebied 81: Westland *Afgrenzing* De grens van dit onderzoeksgebied loopt via de Nieuwe Waterweg in het zuiden, de zee in het westen, via Ockenburg, Wateringen, Woudse polder, Klaas Engelbrechtspolder,

Nadere informatie

Quickscan Archeologie Waterkanten, Lisse

Quickscan Archeologie Waterkanten, Lisse Quickscan Archeologie Waterkanten, Lisse Gemeente Lisse In opdracht van : ABC Vastgoed Groep BV Auteur : drs. A.M.H.C. Koekkelkoren Redactie : dr. A.W.E. Wilbers Projectnummer : 30060811 Versie : 1.1 Noordwijk,

Nadere informatie

Texel Landschappelijke ontwikkelingen

Texel Landschappelijke ontwikkelingen Texel Landschappelijke ontwikkelingen Een LIA-presentatie LIA staat voor: Landschappen ontdekken In een Aantrekkelijke vorm. Lia is ook de geograaf die zich gespecialiseerd heeft in de veranderende Noord-Hollandse

Nadere informatie

Libau, 4 januari Plangebied kampeerterrein aan de Pageplas te Stadskanaal Een Archeologisch Bureauonderzoek

Libau, 4 januari Plangebied kampeerterrein aan de Pageplas te Stadskanaal Een Archeologisch Bureauonderzoek Plangebied kampeerterrein aan de Pageplas te Stadskanaal Een Archeologisch Bureauonderzoek Administratieve gegevens provincie: gemeenten: plaats: toponiem: bevoegd gezag: opdrachtgever: Groningen Stadskanaal

Nadere informatie

LANDSCHAPSANALYSE. 3: Landschapsvormen Hoog-Nederland. Sabine Geerlings Academie van Bouwkunst - 27 aprii. 27 september 2013 Academie van Bouwkunst

LANDSCHAPSANALYSE. 3: Landschapsvormen Hoog-Nederland. Sabine Geerlings Academie van Bouwkunst - 27 aprii. 27 september 2013 Academie van Bouwkunst LANDSCHAPSANALYSE 3: Landschapsvormen Hoog-Nederland 27 september 2013 Academie van Bouwkunst Sabine Geerlings Academie van Bouwkunst - 27 aprii Onderwerpen 1. Rivierenlandschap 2. Zandlandschap 3. Krijt-

Nadere informatie

Land uit water. Steven de Clercq

Land uit water. Steven de Clercq Land uit water Steven de Clercq Vechtsnoer, de koepelorganisatie van de erfgoedinstellingen in de Vechtstreek, heeft voor water gekozen als gemeenschappelijk thema voor 2015. Toepasselijk, niet alleen

Nadere informatie

De geschiedenis van de Polder van Biesland

De geschiedenis van de Polder van Biesland De geschiedenis van de Polder van Biesland Deze extra editie van de Nieuwsbrief van de Vereniging Noitdorpsche Historiën is gemaakt ter gelegenheid van de Bieslanddagen september 2008. Zij biedt een interessant

Nadere informatie

Bijlage 7: Archeologisch onderzoek

Bijlage 7: Archeologisch onderzoek Bijlage 7: Archeologisch onderzoek Windturbine aan het Coevorderkanaal (gemeente Coevorden) Een Archeologisch Bureauonderzoek r. Libau, 5 november 2012 - rapport 12-245 Administratieve gegevens provincie:

Nadere informatie

Westergo. Deelgebied/Culturele entiteit:

Westergo. Deelgebied/Culturele entiteit: Deelgebied/Culturele entiteit: Westergo 1. Geomorfologie Het IJsselmeer en de Waddenzee begrenzen het deelgebied Westergo in het westen en het noorden. Het dijkenstelsel van Middelzee en Marne en een aantal

Nadere informatie

Archeologisch bureauonderzoek Plangebied Vlasstraat te Utrecht gemeente Utrecht. ArcheoLogic rapport AL161

Archeologisch bureauonderzoek Plangebied Vlasstraat te Utrecht gemeente Utrecht. ArcheoLogic rapport AL161 Archeologisch bureauonderzoek Plangebied Vlasstraat te Utrecht gemeente Utrecht ArcheoLogic rapport AL161 ARCHEOLOGISCH BUREAUONDERZOEK PLANGEBIED VLASSTRAAT TE UTRECHT GEMEENTE UTRECHT i.o.v.: MBB Ontwikkeling

Nadere informatie

Veenlandschap Kortenhoef

Veenlandschap Kortenhoef Auteur St. Omgevingseducatie Laatst gewijzigd 10 February 2016 Licentie CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie Webadres http://maken.wikiwijs.nl/72112 Dit lesmateriaal is gemaakt met Wikiwijs Maken

Nadere informatie

Naar een Cultuurhistorische Ontwikkelvisie Zuidoost Friesland

Naar een Cultuurhistorische Ontwikkelvisie Zuidoost Friesland Naar een Cultuurhistorische Ontwikkelvisie Zuidoost Friesland 1. Inleiding, opmaat In het Gebiedskader Zuidoost Fryslân 2007-2013 heeft het gebied vier permanente speerpunten aangewezen. Een van de vier

Nadere informatie

NOORDWAL EN KORTE VEENKADE Gemeente Den Haag Bureauonderzoek archeologische waarden

NOORDWAL EN KORTE VEENKADE Gemeente Den Haag Bureauonderzoek archeologische waarden NOORDWAL EN KORTE VEENKADE Gemeente Den Haag Bureauonderzoek archeologische waarden Afdeling Archeologie Dienst Stadsbeheer Rapport 0931 Administratieve gegevens Projectcode: NVK09h Gemeente: Den Haag

Nadere informatie

Dynamische Delta. Bewoonbaar, leefbaar en veilig door natuurlijke processen.

Dynamische Delta. Bewoonbaar, leefbaar en veilig door natuurlijke processen. Dynamische Delta Bewoonbaar, leefbaar en veilig door natuurlijke processen. 1 Colofon Dynamische Delta - bewoonbaar, leefbaar en veilig door natuurlijke processen. Prijsvraag Nederland Deltaland Auteur:

Nadere informatie

Het gebied Begrenzing

Het gebied Begrenzing Cursus Reitdiep Het gebied Begrenzing -In het Oosten: de lijn Westerdijkshorn Wolddijk - Noorderhogebrug -In het Westen: de lijn Zuurdijk Lammerburen - Balmahuizen -In het Noorden: de lijn Onderwierum

Nadere informatie

N I E U W S B R I E F

N I E U W S B R I E F N I E U W S B R I E F - augustus 2017 - Redactioneel Deze keer vooral een nieuwsbrief over de drukke periode van september en oktober. U leest over uiteenlopende evenementen in en om ons archeologisch

Nadere informatie

Wad een Workshop Onderzoekstochten 2015

Wad een Workshop Onderzoekstochten 2015 Wad een Workshop Onderzoekstochten 2015 Datum Naam Locatie/hulpmiddel Locatie(detail) Begeleiders 19-4-2015 Heffezand Wad/Schip Op het wad tussen Simonszand en de kust 2-5-2015 Eiland Emo en Menko Kwelder

Nadere informatie

Plangebied Meerweg Helders Werf te Haren (gemeente Haren) Een Archeologisch Bureauonderzoek

Plangebied Meerweg Helders Werf te Haren (gemeente Haren) Een Archeologisch Bureauonderzoek Plangebied Meerweg Helders Werf te Haren (gemeente Haren) Een Archeologisch Bureauonderzoek Libau, 7 oktober 2013 rapport 13-214 Administratieve gegevens provincie: gemeente: plaats: toponiem: bevoegd

Nadere informatie

Post I. A: Oude duinen B: Zeekleilandschap. Bodemgebruik: A: Bos. B: Grasland

Post I. A: Oude duinen B: Zeekleilandschap. Bodemgebruik: A: Bos. B: Grasland Post I Opdracht I: Om welke twee landschappen gaat het? A: Oude duinen B: Zeekleilandschap Grondsoorten: Bodemgebruik: Inrichtingselementen: A: Oud duinzand A: Bos A: Kasteel, woningen B: Jonge zeeklei

Nadere informatie

Beeldanalyse Nieuwkoop

Beeldanalyse Nieuwkoop Droogmakerij Nieuwkoop Noorden Beeldanalyse Nieuwkoop Gemeente Nieuwkoop Woerdense Verlaat Lint De natte polder 1 Beeldanalyse Nieuwkoop 2 Voorwoord In het ruimtelijk beleid is de laatste jaren de aandacht

Nadere informatie

Eindexamen aardrijkskunde havo 2008-I

Eindexamen aardrijkskunde havo 2008-I Natuur en milieu Opgave 5 Wieringen en de Wieringermeer Gebruik de bronnen 9 en 10 en atlaskaarten 44A en 45A (53e druk: 49A en 49C) De Wieringermeer is een droogmakerij. 3p 20 Geef drie kenmerken van

Nadere informatie

Tracé wegomlegging N355 Noordhorn / Zuidhorn Een Archeologisch Bureauonderzoek

Tracé wegomlegging N355 Noordhorn / Zuidhorn Een Archeologisch Bureauonderzoek Tracé wegomlegging N355 Noordhorn / Zuidhorn Een Archeologisch Bureauonderzoek Planvoornemen In opdracht van de provincie Groningen, vertegenwoordigd door dhr. B. Koster, is een archeologisch bureauonderzoek

Nadere informatie

BK Ingenieurs bv pagina 2 van 10. Samenvatting

BK Ingenieurs bv pagina 2 van 10. Samenvatting BK Ingenieurs bv pagina 2 van 10 Samenvatting In opdracht van MNO Vervat heeft BK Ingenieurs bv (BK) een archeologisch bureauonderzoek uitgevoerd van de locatie Ampèrestraat te Hillegom. Het doel van het

Nadere informatie

Lijnden, na*e verveners werden droge verveners.

Lijnden, na*e verveners werden droge verveners. Lijnden, na*e verveners werden droge verveners. Maar werd het lelijke eendje ook die mooie zwaan? Joop Baars, vrijdag 9 november, Cruquius Museum Turf - Hoogveenturf Prima brandstof voor ovens, brouwerijen

Nadere informatie

Toelichting bij Beleidskaart Archeologie gemeente Wijdemeren

Toelichting bij Beleidskaart Archeologie gemeente Wijdemeren Toelichting bij Beleidskaart Archeologie gemeente Wijdemeren Pagina 2 Colofon Toelichting bij Beleidskaart Archeologie gemeente Wijdemeren Opdrachtgever: Gemeente Wijdemeren Titel: Toelichting bij Beleidskaart

Nadere informatie

Een Archeologisch Bureauonderzoek voor het bestemmingsplan De Grift 3 in Nieuwleusen (gemeente Dalfsen, Overijssel). Figuur 1.

Een Archeologisch Bureauonderzoek voor het bestemmingsplan De Grift 3 in Nieuwleusen (gemeente Dalfsen, Overijssel). Figuur 1. Een Archeologisch Bureauonderzoek voor het bestemmingsplan De Grift 3 in Nieuwleusen (gemeente Dalfsen, Overijssel). (Steekproef 2006-03/18, ISSN 1871-269X) Inleiding Voor De Lange, Bureau voor Stedebouw

Nadere informatie

De Weerribben aan het einde van de vroege Middeleeuwen (800-1000 AD)

De Weerribben aan het einde van de vroege Middeleeuwen (800-1000 AD) De Weerribben aan het einde van de vroege Middeleeuwen (800-1000 AD) Het natuurlijke landschap en zijn weerslag op de ontginning A.S. Reeskamp Afbeelding voorblad: de loop van voormalig veenstroom de Olde

Nadere informatie

Waterberging Kruisstraat bij Musselkanaal (gemeente Stadskanaal) Een Archeologisch Bureauonderzoek

Waterberging Kruisstraat bij Musselkanaal (gemeente Stadskanaal) Een Archeologisch Bureauonderzoek Waterberging Kruisstraat bij Musselkanaal (gemeente Stadskanaal) Een Archeologisch Bureauonderzoek Libau, 27 februari 2013 rapport 13-25 Administratieve gegevens provincie: gemeente: plaats: toponiem:

Nadere informatie

LEZEN. Terpentijd - 1500

LEZEN. Terpentijd - 1500 1 LEZEN Terpentijd - 1500 Friesland bestaat eigenlijk uit drie delen: de klei, het veen en het zand. De eerste boeren woonden op het zand (De Wouden en Gaasterland). Hun aardewerk in de vorm van trechters

Nadere informatie

Eesterweg 48 te Doezum, gemeente Grootegast. Een Archeologisch Bureauonderzoek

Eesterweg 48 te Doezum, gemeente Grootegast. Een Archeologisch Bureauonderzoek Eesterweg 48 te Doezum, gemeente Grootegast Een Archeologisch Bureauonderzoek Administratieve gegevens provincie: Groningen gemeente: Grootegast plaats: Doezum toponiem: Eesterweg 48 bevoegd gezag: gemeente

Nadere informatie

Cursus landschapsgeschiedenis. De ontstaans- en bewoningsgeschiedenis van Appelscha

Cursus landschapsgeschiedenis. De ontstaans- en bewoningsgeschiedenis van Appelscha Cursus landschapsgeschiedenis De ontstaans- en bewoningsgeschiedenis van Appelscha Programma van de cursus 02-04 09-04 16-04 23-04 Ontstaansgeschiedenis Dorpsgeschiedenis Veldnamen Natuur 11-04 25-04 Fietsexcursie

Nadere informatie

Bedrijfsverplaatsing Nieuwlandseweg (westzijde) Midwolda (gemeente Oldambt) Een Archeologisch Bureauonderzoek

Bedrijfsverplaatsing Nieuwlandseweg (westzijde) Midwolda (gemeente Oldambt) Een Archeologisch Bureauonderzoek Bedrijfsverplaatsing Nieuwlandseweg (westzijde) Midwolda (gemeente Oldambt) Een Archeologisch Bureauonderzoek Administratieve gegevens provincie: gemeente: plaats: toponiem: bevoegd gezag: opdrachtgever:

Nadere informatie

B i j l a g e 5 : A r c h e o l o g i s c h o n d e r z o e k

B i j l a g e 5 : A r c h e o l o g i s c h o n d e r z o e k B i j l a g e 5 : A r c h e o l o g i s c h o n d e r z o e k Stolperophaalbrug, Tankstation Gem. Zijpe (NH.) Een Inventariserend Archeologisch Veldonderzoek Steekproefrapport 2011-05/11 Stolperophaalbrug,

Nadere informatie

Op zoek naar het (verborgen) erfgoed van de Goudse Hout en omgeving. Een verhaal van kennis, kansen & keuzes. Sophie Visser

Op zoek naar het (verborgen) erfgoed van de Goudse Hout en omgeving. Een verhaal van kennis, kansen & keuzes. Sophie Visser Op zoek naar het (verborgen) erfgoed van de Goudse Hout en omgeving Een verhaal van kennis, kansen & keuzes Sophie Visser Donateursavond St. Vrienden Goudse Hout 8 november 2010 Programma I. Landschapsgeschiedenis

Nadere informatie

3. Hydrologie van Nederland

3. Hydrologie van Nederland 3. Hydrologie van Nederland 3.1. Geologie In Nederland liggen voornamelijk de geologische lagen van het Kwartair aan de oppervlakte. De oudere lagen uit het Tertiair liggen op grotere diepte; alleen in

Nadere informatie

Camping Akkerhoeve te Niebert, gemeente Marum. Een Archeologisch Bureauonderzoek

Camping Akkerhoeve te Niebert, gemeente Marum. Een Archeologisch Bureauonderzoek Camping Akkerhoeve te Niebert, gemeente Marum Een Archeologisch Bureauonderzoek Administratieve gegevens provincie: gemeente: plaats: toponiem: bevoegd gezag: opdrachtgever: Groningen Marum Niebert Camping

Nadere informatie

8 Landschappenroute fietsroute van 32 km

8 Landschappenroute fietsroute van 32 km 8 Landschappenroute fietsroute van 32 km Start: Slot Zuylen, Toernooiveld 1, Oud Zuylen Route via knooppunten: 27-49-29-99-92-93-48-47-45 Deze afwisselende route leidt u door het Noorderpark, het gebied

Nadere informatie

Archeologisch onderzoek Parallelweg N248

Archeologisch onderzoek Parallelweg N248 Archeologisch onderzoek Parallelweg N248 Inventariserend veldonderzoek, onderdeel van de gebiedtoets Parallelweg N248 GRONTMIJ ARCHEOLOGISCHE RAPPORTEN 74 Archeologisch onderzoek Parallelweg N248 Inventariserend

Nadere informatie

Plangebied Egypteneinde te Veendam, gemeente Veendam. Een Archeologisch Bureauonderzoek

Plangebied Egypteneinde te Veendam, gemeente Veendam. Een Archeologisch Bureauonderzoek Plangebied Egypteneinde te Veendam, gemeente Veendam Een Archeologisch Bureauonderzoek Administratieve gegevens provincie: gemeente: plaats: toponiem: bevoegd gezag: opdrachtgever: Groningen Veendam Veendam

Nadere informatie

Archeologie en cultuurhistorie Strijpsche Kampen

Archeologie en cultuurhistorie Strijpsche Kampen Archeologie en cultuurhistorie Strijpsche Kampen Bijlage 3 bij Nota van Uitgangspunten Strijpsche Kampen Definitief Gemeente Oirschot Grontmij Nederland bv Eindhoven, 11 mei 2007 Verantwoording Titel :

Nadere informatie

Verkavelingspatroon Regelmatige blokverkaveling (door houtwallen omgeven)

Verkavelingspatroon Regelmatige blokverkaveling (door houtwallen omgeven) 4.5 Landduinen Landschapskenmerken Reliëfvorm Mozaïek van hogere zandduinen meestal bebost en lager en vlakker gelegen vennen en schrale graslanden Water Lage grondwaterstanden Bodem Zandgronden Wegenpatroon

Nadere informatie

Projectnummer 18571109/39779, 39777, 39782, 39781 en 39780 drs. J. de Kramer. T. Nales Senior Prospector 02-04-2010

Projectnummer 18571109/39779, 39777, 39782, 39781 en 39780 drs. J. de Kramer. T. Nales Senior Prospector 02-04-2010 Archeologisch bureauonderzoek & Inventariserend Veldonderzoek, verkennende fase Bovenkerkerweg en Amsteldijk Zuid, Amstelveen, Gemeente Amstelveen B&G rapport 911 Colofon Projectnummer 18571109/39779,

Nadere informatie

SAMENVATTING GEOLOGIE / BODEM - BODEMKWALITEIT

SAMENVATTING GEOLOGIE / BODEM - BODEMKWALITEIT SAMENVATTING GEOLOGIE / BODEM - BODEMKWALITEIT Geologie Over het algemeen geldt dat de toplaag van 0,0 tot 0,5 m mv. zal bestaan uit opgebrachte zand/grond dat plaatselijk (licht) puinhoudend is. Ter plaatse

Nadere informatie

Beleidsnota Cultuurhistorie

Beleidsnota Cultuurhistorie Beleidsnota Cultuurhistorie Gemeente Schagen 2009 Beleidsnota Cultuurhistorie Schagen 2009 Colofon SCENH-rapport cultuurhistorie: 104 Opdrachtgever: Gemeente Schagen Titel: Beleidsnota Cultuurhistorie

Nadere informatie

Noord-Hollandse toplandschappen route km

Noord-Hollandse toplandschappen route km Noord-Hollandse toplandschappen route 235.88 1 0 m 0 Grachtengordel van Amsterdam De grachtengordel van Amsterdam is het gebied rond de kern van Amsterdam langs de drie Amsterdamse hoofdgrachten: de Herengracht,

Nadere informatie

Beleidsadviseur RAAP West- Nederland namens de gemeente Kaag en Braassem. Contactpersoon: dhr. B.P.H. Witteman Westeinde 1, 2371 AS Roelofarendsveen

Beleidsadviseur RAAP West- Nederland namens de gemeente Kaag en Braassem. Contactpersoon: dhr. B.P.H. Witteman Westeinde 1, 2371 AS Roelofarendsveen Archeologisch bureauonderzoek Nieuwe Wetering, vijf locaties Regenboogweg en omgeving, Gemeente Kaag en Braassem B&G rapport 1197 Colofon Projectnummer 26550111 Auteur drs. H.E. Bouter Redactie dr. A.W.E.

Nadere informatie

Geschiedenis van de duinen

Geschiedenis van de duinen Geschiedenis van de duinen Bijna de hele Nederlandse kust bestaat uit duinen. We weten hier niet beter, dan dat dat heel normaal is. Toch is dat niet zo. De kust van Frankrijk, Spanje en Portugal bijvoorbeeld

Nadere informatie

12. Verkaveling haaks op hoofdstructuur

12. Verkaveling haaks op hoofdstructuur Bijlagen Landschapstypen I Het bekengebied / de Zuidwesthoek II Gaasterland III Kleigebied / voormalige Middelzee IV Laagveen V Merengebied VI Noordelijke wouden 113 12. Verkaveling haaks op hoofdstructuur

Nadere informatie

Quickscan Archeologie Bedrijventerrein Zwanegat te Zevenbergen

Quickscan Archeologie Bedrijventerrein Zwanegat te Zevenbergen Archeologie Quickscan Archeologie Bedrijventerrein Zwanegat te Zevenbergen Gemeente Moerdijk Het plangebied op een kaart uit 1870 (bron: www.watwaswaar.nl) In opdracht van : AGEL adviseurs Auteur : drs.

Nadere informatie

Archeologische Quickscan

Archeologische Quickscan Document: Archeologische Quickscan versie 2 Plangebied: Polderpark, Oudesluis, gemeente Schagen Adviesnummer: 16185 Opsteller: drs. C.M. Soonius (senior archeoloog) & drs. S. Gerritsen (senior archeoloog)

Nadere informatie

Kruising van de van Heuven-Goedhartlaan met de Weg om de Noord/Kruisweg te Hoofddorp (gemeente Haarlemmermeer)

Kruising van de van Heuven-Goedhartlaan met de Weg om de Noord/Kruisweg te Hoofddorp (gemeente Haarlemmermeer) Kruising van de van Heuven-Goedhartlaan met de Weg om de Noord/Kruisweg te Hoofddorp (gemeente Haarlemmermeer) een bureauonderzoek I.S.J. Beckers Colofon IVO B Rapport 1404 Kruising van de Van Heuven-Goedhartlaan

Nadere informatie

15 Landschap 5: Zeekleigebied

15 Landschap 5: Zeekleigebied 15 Landschap 5: Zeekleigebied Stolpboerderij in de Wieringerwaard. 15.1 Inleiding Het zeekleigebied beslaat een aanzienlijk deel van Laag-Nederland. Het is in twee deellandschappen onder te verdelen: het

Nadere informatie

Heemschut Zuid-Holland 19 objecten in Boskoop.

Heemschut Zuid-Holland 19 objecten in Boskoop. Heemschut Zuid-Holland Aanleiding. De Provinciale Commissie van Heemschut in Zuid-Holland heeft een lijst met 19 objecten opgesteld die naar haar mening bescherming verdienen als Gemeentelijk Monument

Nadere informatie

De geomorfologie in het gebied wordt voor een belangrijk deel bepaald door de stuwwalvorming tijdens de Saale-ijstijd (afbeelding I.1).

De geomorfologie in het gebied wordt voor een belangrijk deel bepaald door de stuwwalvorming tijdens de Saale-ijstijd (afbeelding I.1). De geomorfologie in het gebied wordt voor een belangrijk deel bepaald door de stuwwalvorming tijdens de Saale-ijstijd (afbeelding I.1). Afbeelding I.1. Vorming stuwwal Nijmegen en stuwwal Reichswald Zandige

Nadere informatie

Iets over de geschiedenis van de turfwinning bij Appelscha

Iets over de geschiedenis van de turfwinning bij Appelscha Et bru 1 ne go old HET BRUINE GOUD Iets over de geschiedenis van de turfwinning bij Appelscha STICHTING STELLINGWARVER SCHRIEVERSRONTE info@stellingwarfs.nl www.stellingwarver-schrieversronte.nl De Riemsloot2.indd

Nadere informatie

Heerenveen, Bloemenbuurt Gem. Heerenveen (Frl.) Een Inventariserend Archeologisch Veldonderzoek. Steekproefrapport 2011-10/07

Heerenveen, Bloemenbuurt Gem. Heerenveen (Frl.) Een Inventariserend Archeologisch Veldonderzoek. Steekproefrapport 2011-10/07 Heerenveen, Bloemenbuurt Gem. Heerenveen (Frl.) Een Inventariserend Archeologisch Veldonderzoek Steekproefrapport 2011-10/07 Heerenveen, Bloemenbuurt Gem. Heerenveen (Frl.) Een Inventariserend Archeologisch

Nadere informatie

Beschrijving elementen en structuren Cultuurhistorische kaarten

Beschrijving elementen en structuren Cultuurhistorische kaarten Beschrijving elementen en structuren Cultuurhistorische kaarten Verordening Romte Fryslân 11 januari 2011 Informatie Cultuurhistorische kaarten Provinciale Verordening Romte I. Introductie Cultuurhistorische

Nadere informatie

Situatie. Ontstaansgeschiedenis

Situatie. Ontstaansgeschiedenis Situatie Ontstaansgeschiedenis Voor het ontstaan van het landschap van de gemeente Slochteren zoals we dat nu zien zijn de laatste fasen van het Pleistoceen en het Holoceen bepalend geweest. P l e i s

Nadere informatie

Beeldkwaliteitplan fietsverbinding Akersloot Castricum fase II. Gemeente Castricum

Beeldkwaliteitplan fietsverbinding Akersloot Castricum fase II. Gemeente Castricum Beeldkwaliteitplan fietsverbinding Akersloot Castricum fase II Gemeente Castricum Beeldkwaliteitplan fietsverbinding Akersloot Castricum fase II Gemeente Castricum datum: april 2010 projectnummer: 100146

Nadere informatie

Beleidsnota Cultuurhistorie Gemeente Langedijk 2009

Beleidsnota Cultuurhistorie Gemeente Langedijk 2009 Beleidsnota Cultuurhistorie Gemeente Langedijk 2009 Beleidsnota Cultuurhistorie Gemeente Langedijk 2009 Colofon Nota Cultuurhistorie Gemeente Langedijk (CENH-rapport 142) Opdrachtgever: Gemeente Langedijk

Nadere informatie

Het rivierklei-landschap

Het rivierklei-landschap Het rivierklei-landschap Kaart rivierlandschap in Het huidige rivierengebied omvat de stroomgebieden van de Maas en de Rijn. De Rijn vertakt vrijwel direct na binnenkomst in ons land bij Lobith in een

Nadere informatie

Hoe zien de valleigebieden van de toekomst er uit? Symposium Natuurpunt Oost-Brabant 18 februari 2017

Hoe zien de valleigebieden van de toekomst er uit? Symposium Natuurpunt Oost-Brabant 18 februari 2017 Hoe zien de valleigebieden van de toekomst er uit? Symposium Natuurpunt Oost-Brabant 18 februari 2017 Gert Verstraeten Afdeling Geografie en Toerisme, KU Leuven Krijgen we meer overstromingen? Wat met

Nadere informatie

Nominatie voor de meest kenmerkende bodems van Noordwest-Overijssel: Madeveengronden en Meerveengronden

Nominatie voor de meest kenmerkende bodems van Noordwest-Overijssel: Madeveengronden en Meerveengronden Nominatie voor de meest kenmerkende bodems van Noordwest-Overijssel: Madeveengronden en Meerveengronden Nominatie door: Gert Stoffelsen, Alterra Een van de profielen die voor mij een bijzondere dimensie

Nadere informatie

PRACHTLANDSCHAP NOORD-HOLLAND! Leidraad Landschap & Cultuurhistorie. Ensemble: West-Friesland West. Westfriese Omringdijk.

PRACHTLANDSCHAP NOORD-HOLLAND! Leidraad Landschap & Cultuurhistorie. Ensemble: West-Friesland West. Westfriese Omringdijk. PRACHTLANDSCHAP NOORD-HOLLAND! Leidraad Landschap & Cultuurhistorie Ensemble: West-Friesland West 07 Westfriese Omringdijk. Theo Baart West-Friesland West Provincie Noord-Holland CONTEXT De Westfriese

Nadere informatie

Libau, 10 augustus 2010. Tracé Aduard - Dorkwerd Een Archeologisch Bureauonderzoek

Libau, 10 augustus 2010. Tracé Aduard - Dorkwerd Een Archeologisch Bureauonderzoek Tracé Aduard - Dorkwerd Een Archeologisch Bureauonderzoek Administratieve gegevens provincie: gemeenten: plaats: toponiem: bevoegd gezag: opdrachtgever: Groningen Zuidhorn en Groningen Aduard en Dorkwerd

Nadere informatie

2.1.1 Ontstaan van het Vechtlandschap 1

2.1.1 Ontstaan van het Vechtlandschap 1 2.1.1 Ontstaan van het Vechtlandschap 1 2.1.1 Ontstaan van het Vechtlandschap 1 Het landschap van de Vechtstreek is jong, zeer jong voor geologische begrippen, amper 10.000 jaar oud. Na de laatste ijstijd

Nadere informatie

Natuur en cultuur: gaat dat samen? Natuur en cultuur: gaat dat samen? Natuur en cultuur: hoe gaat dat samen?

Natuur en cultuur: gaat dat samen? Natuur en cultuur: gaat dat samen? Natuur en cultuur: hoe gaat dat samen? Cultuur, mens en natuur in het veenweidelandschap van de Mieden in Noordoost-Friesland Natuur en cultuur: gaat dat samen? Theo Spek Natuur en cultuur: gaat dat samen? Natuur en cultuur: hoe gaat dat samen?

Nadere informatie