VORMFACTOREN & KOSTENKENGETALLEN Assets

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "VORMFACTOREN & KOSTENKENGETALLEN Assets"

Transcriptie

1 ARCADIS VORMFACTOREN & KOSTENKENGETALLEN VORMFACTOREN & KOSTENKENGETALLEN Assets 2017

2 START INHOUD 2 VOORWOORD Wat kost een gebouw? En wat zijn de bijbehorende exploitatiekosten? Dat zijn regelmatig terugkerende vragen voor de financial engineers van Arcadis. Internationale kostenvergelijking 1e kwartaal 2017 (Indexering op basis van Britse gemiddelde = 100) NEW YORK HONG KONG GENEVA CENTRAL LONDON MACAU COPENHAGEN STOCKHOLM FRANKFURT PARIS VIENNA DOHA BRUSSELS AUCKLAND MELBOURNE SIGNAPORE MILAN TOKYO JEDDAH DUBAI AMSTERDAM SEOUL KIEV MADRID RIGA ANKARA ZAGREB BRUNEI LISBON WARSAW BELGRADE SAO PAULO ATHENS SOFIA SARAJEVO SHANGHAI PRAGUE BUCHAREST MANILA BANGKOK TAIPEI HO CHI MINH JAKARTA KUALA LUMPUR BANGALURU Source: Arcadis HIGHER RANKING 40 = MORE COSTLY TO CONSTRUCT 41 NON MOVER 42 LOWER RANKING 43 = MORE COSTLY TO CONSTRUCT De kosten vergelijking vertegenwoordigt kostenverschillen voor diverse gebouwtypen in binnenstedelijke locaties. De kosten hebben een prijspeil van 1e kwartaal Om verantwoorde keuzes te maken voor de huisvesting, is het van belang om inzicht te hebben in de kosten van het beheer en gebruik van een pand en van de kosten behorende bij nieuwbouw of renovatie. In deze publicatie geven wij u een handreiking voor het bepalen van de kosten van nieuwbouw of renovatie en de bijbehorende exploitatiekosten. Hiermee kunt u de kosten van uw gebouw over de volledige levensduur van uw gebouw bepalen en op basis daarvan weloverwogen beslissingen nemen. De data in deze publicatie is gebaseerd op projecten van de afgelopen jaren waarbij Arcadis betrokken is geweest. Deze zijn door ons geanalyseerd op zowel vorm als kosten, om een database van projectgegevens op te kunnen bouwen. Op basis van deze analyse is deze publicatie tot stand gekomen. De peildatum van de in deze publicatie opgenomen kosten is januari We hebben de opgenomen informatie laten valideren door het onafhankelijke kennisinstituut BDB. Zij heeft onze gegevens vergeleken met haar database en geconstateerd dat onze informatie binnen de bandbreedten van de data van BDB past. Wij zijn er van overtuigd dat we door het delen van kennis inzicht geven in kostenbeïnvloedende factoren. Heeft u vragen of opmerkingen, kunt u contact opnemen met Arcadis Costmanagement: of De adviseurs van Arcadis Costmanagement. De grafiek International Cost Comparison laat het kostenniveau van de internationale bouwkosten gebouwen zien in Het geeft aan hoe de Nederlandse bouwkosten in deze publicatie zich verhouden tot de bouwkosten in andere landen.

3 START INHOUD 3 INHOUD CORPORATE EN COMMERCIEEL VASTGOED INDUSTRIE EN BEDRIJFSGEBOUWEN GEZONDHEIDSZORG ONDERWIJS EN WETENSCHAP WONEN SPORT, CULTUUR EN LEISURE

4 START INHOUD 4 1 INLEIDING De informatie in deze publicatie gegevens van gebouwen in diverse marktsectoren. Deze gegevens zijn gebaseerd op projecten van de afgelopen jaren. 1. Inleiding LIFE CYCLE Deze publicatie omvat data van de volledige lifecycle van een gebouw ter ondersteuning van onderzoek en besluitvorming. Per objecttype geven we een aantal kostenbepalende factoren, vormfactoren en kostenkengetallen voor nieuwbouw of renovatie en kengetallen van de exploitatiekosten. Ook de sloopkosten en de kosten van eventueel benodigde asbestverwijdering zijn opgenomen. Hiermee is het mogelijk om de totale kosten over de volledige levensduur van een pand te kunnen bepalen en gedurende de ontwerpfase vroegtijdig hiermee rekening te kunnen houden. GEBRUIKSMOGELIJKHEDEN De data in deze publicatie heeft diverse toepassingsmogelijkheden: Het bepalen van een indicatief investerings- of exploitatiebudget Het toetsen van een (probabilistische) raming of begroting Het toetsen van de gebouwvorm Inzicht krijgen in de kostenbepalende factoren van een elementcluster Inzicht krijgen in de kostenbepalende factoren van een gebouwtype Inzicht krijgen in de bandbreedten van de kosten per elementcluster Benchmarking Ieder project is uniek met zijn eigen specifieke kenmerken. Bij gebruik van deze informatie is het van belang om deze projectspecifieke kenmerken mee te wegen. Deze kenmerken kunnen leiden tot afwijkingen van de waarden zoals weergegeven in deze publicatie. Van alle informatie geven we een bandbreedte weer: de laagste waarde, de top waarde (de meest waarschijnlijke waarde) en de uiterste waarde. De meeste projecten bevinden zich binnen deze bandbreedten. Desondanks zullen er projecten zijn die zich buiten deze bandbreedte bevinden. Ieder project is uniek met zijn eigen specifieke kenmerken die kunnen leiden tot afwijkingen van de waarden. U vindt een toelichting hoe u om kunt gaan met bandbreedten en spreidingen.

5 START INHOUD 5 Ook geven we een toelichting van de gehanteerde methodieken voor bouwkosten, investeringskosten en de exploitatiekosten, waarbij per kostenonderdeel wordt aangegeven wat de kostenbepalende factoren zijn. Tevens wordt bij de informatie per gebouwtype nog ingegaan op de specifieke functieafhankelijke kostenbepalende factoren. Kostenkengetallen zijn onder meer afhankelijk van andere elementen. Deze relaties zorgen er voor dat wanneer voor een bepaalde vormfactor wordt gekozen, dit invloed kan hebben op andere elementclusters. Voorbeeld: een ontwerp heeft een hoge factor voor de open gevel. Dit geeft een hogere warmtelast en vraagt dus meer koelvermogen. Dit zorgt voor hoge kosten voor elementcluster gevel, maar ook voor hogere kosten voor elementcluster W-installaties. De kostenkengetallen hebben verschillende eenheden. Het is alleen mogelijk om kosten met dezelfde eenheid op te tellen. Indien gewenst kunnen kostenkengetallen worden omgerekend naar de gewenste eenheid met behulp van de vormfactoren. Het prijspeil van de kostengegevens in deze publicatie is januari Om de kosteninformatie in deze publicatie naar een ander prijspeil te brengen is het mogelijk om deze te indexeren. BDB heeft een toelichting gemaakt hoe u de kostendata in deze publicatie naar een ander prijsniveau kunt brengen en daarnaast wat het effect is van marktinvloeden en hoe u hiermee om kunt gaan. Daarnaast geven we ook richtlijnen voor de meerkosten voor het duurzaam realiseren van een gebouw, wat de kosten zijn voor volledig of partieel sloopwerk en eventueel bijkomende asbestsanering. Ook de kosten voor het bouw- en woonrijp maken van een terrein komen aan bod. Daarnaast nog de volgende aandachtspunten: Aan de data in deze publicatie kunnen geen rechten worden ontleend. De waarden in de publicatie zijn gemiddelden en corresponderen niet met het ter illustratie opgenomen beeldmateriaal. Gezien de doelstelling van de kengetallen, zijn de kengetallen afgerond. Het kostenniveau is gebaseerd op de wet- en regelgeving geldend per januari 2017.

6 START INHOUD 6 2WERKEN MET BANDBREEDTEN Wat kost het? Dit is de meest gestelde vraag in het vakgebied van een bouwkostendeskundige. Het antwoord luidt over het algemeen: Dat ligt eraan en dan volgt er een bedrag en een opsomming van de factoren die er voor zorgen dat de kosten hoger of lager uit kunnen vallen. Gedurende de ontwerpfase wordt de raming herzien op basis van nieuwe informatie, wat leidt tot bijstellingen naar boven of naar beneden. De werkelijke prijs van een project blijkt pas bij de aanbesteding en dan nog zien we verschillen tussen inschrijvende partijen. 2. Werken met bandbreedten Een kostenraming is een benadering van de meest waarschijnlijke waarde voor de prijs van het project en deze wordt uitgedrukt in één getal. Ook risico s worden vaak uitgedrukt als één opslagpercentage over het ramingsbedrag, bijvoorbeeld gebaseerd op een top 3 van risico s. De onzekerheid en de kans op over- of onderschrijding wordt impliciet gelaten. Deze onzekerheid kan echter ook expliciet worden gemaakt middels een probabilistische raming. In een probabilistische raming geef je per variabele een globale kansverdeling aan (zie figuur 1). De top is de meest waarschijnlijke waarde, die je normaal gesproken in de raming zet. De linkeren rechterzijde geven de laagste en hoogste realistische waarde weer. Deze termen (laagste, top, uiterste) komen in deze publicatie telkens terug. Door deze benadering voor alle elementen toe te passen op de hoeveelheid en de prijs kan, met behulp van een statistisch rekenprogramma, een spreiding worden weergegeven voor het hele project (zie figuur 2). Uit deze berekening volgt meestal dat de meest waarschijnlijke waarde op basis van de spreidingen enigszins afwijkt van de optelling van alle topwaarden. De analyse van een probabilistische raming geeft weer wat de spreiding is van de kosten van een project. Tevens wordt duidelijk hoe groot de kans is op budget over- of onderschrijding. Deze benadering geeft tevens inzicht in de posten die het meest bijdragen aan de onzekerheid en dus de grootste risico s vormen. Naarmate de informatie toeneemt, neemt de gedetailleerdheid van de raming toe en neemt de spreiding af. Figuur-1: Driehoeksverdeling per element Figuur-2: Spreiding op projectniveau

7 START INHOUD 7 3 KOSTENONTWIKKELINGEN De bedragen in deze publicatie zijn gebaseerd op de kostprijs op het moment dat vraag en aanbod op de aanbestedingsmarkt in evenwicht zijn. De bouw- en aanbestedingsmarkt is continu in beweging en als gevolg daarvan ook de kosten. Door schaarste wordt de prijs opgestuwd en overschot aan bouwcapaciteit drukt de kosten. Ook vernieuwingen en productieoptimalisaties hebben invloed op het kostenniveau, maar deze effecten hebben verschillende oorzaken. Binnen de bouwkostenwereld maken we onderscheid tussen twee verschillende kostenniveaus: Structureel kostenniveau: het structurele kostenniveau geeft de ontwikkeling van de productiekosten weer bij een evenwicht in vraag en aanbod op de aanbestedingsmarkt. Conjunctureel kostenniveau: dit is het kostenniveau wat beïnvloed wordt door vraag en aanbod op de aanbestedingsmarkt. Het verschil tussen het structurele en conjuncturele kostenniveau geeft aan wat de marktwerking is. Voor het begroten van projecten en om de kosten van projecten op verschillende momenten met elkaar te kunnen vergelijken, is het aan te raden om budgettering, ramingen, begrotingen op structureel kostenniveau te maken. Hierdoor wordt het markteffect uitgesloten en is het bijvoorbeeld mogelijk om eenvoudig het verloop van de kosten tijdens de ontwerpfase van een project te monitoren. Eventueel benodigde indexering van het structurele kostenniveau is mogelijk met behulp van de BDB Maandcijfers. BRON: BDB ( OF 3. Kostenontwikkelingen (BDB) STRUCTURELE EN CONJUCTURELE KOSTENONTWIKKELING historie heden toekomst KOSTENONTWIKKELING Structurele kostenontwikkeling Conjucturele kostenontwikkeling TIJD Toelichting grafiek: In de grafiek is zichtbaar hoe het conjuncturele kostenniveau (rood) zich ten opzichte van het structurele kostenniveau (blauw) beweegt. Hierbij is het structurele kostenniveau als constante weergegeven.

8 START INHOUD 8 4MARKTONTWIKKELINGEN Het effect van het moment van aanbesteden en de contractvorm kan na het vaststellen van het structurele kostenniveau verrekend worden. Dit kan bijvoorbeeld door middel van de BDB Marktindicator. Dit is een percentage dat inzicht geeft in de verhouding tussen het structurele en conjuncturele kostenniveau. VERLEDEN - HEDEN Het kostenniveau van de in deze publicatie opgenomen bedragen is het structurele kostenniveau van januari Vanaf 2009 hebben we gezien dat de bouwproductie is sterk gedaald, met als gevolg dat vele bouwers, installateurs en toeleveranciers failliet zijn gegaan en het aantal bedrijven sterk is verminderd. Inmiddels zien we dat de vraag een aanbod op de bouwmarkt weer in evenwicht lijken te komen en dat het prijsniveau is gestabiliseerd. TOEKOMST Onderstaande grafiek geeft de ontwikkeling van BDB Trends weer. Dit is een voorspelling van de marktontwikkelingen op de aanbestedingsmarkt. De verwachting is dat de komende periode de vraag naar bouwproductie gaat toenemen. Als gevolg van het verminderde aantal bouwbedrijven is de capaciteit beperkter en zal de toenemende vraag resulteren in een hoger conjunctureel kostenniveau. 15,00% 12,50% 10,00% 7,50% 5,00% 4. Marktontwikkelingen (BDB) 2,50% 0,00% -2,50% -5,00% -7,50% -10,00% -12,50% -15,00% -17,50% Toelichting grafiek: In de grafiek van de BDB Marktindicator (doorgetrokken lijn) en BDB Trends (gestippeld) is zichtbaar wat het conjuncturele kostenniveau is (rood) ten opzichte van het structurele kostenniveau (blauw). Hierbij is het structurele kostenniveau als constante weergegeven. BRON: BDB ( )

9 5 VASTGOEDWAARDE IN RELATIE TOT LEVENSDUUR START INHOUD 9 Vastgoedwaardering staat al geruime tijd ter discussie en AFM en DNB scherpen hun voorwaarden aan. De vastgoedwaardering en de consistentie ervan, bepaalt de financieringsmogelijkheden. Het waarderen van vastgoed, het rekenkundig onderbouwen van de vastgoedwaarde, kan tot op heden gedaan worden aan de hand van verschillende waarderingsmethoden. De methoden hebben allen hun eigen uitgangspunten, eigenschappen en een bepaalde manier van benaderen. Momenteel wordt de comparatieve benadering het meeste toegepast om een vastgoedwaarde te bepalen. 5. Vastgoedwaarde in relatie tot levensduur Daarbij wordt er gebruik gemaakt van transactiegegevens van vergelijkbare objecten. Dit heeft als hoofdreden dat het uitvoeren van een waardering uit de comparatieve benadering het minste tijd in beslag neemt en er met relatief weinig informatie een waardering kan worden uitgevoerd. Voor een waardering zou het echter wenselijk zijn dat er rekening gehouden wordt met zowel de kosten als de inkomstenkant (DCF-methode). AWM Arcadis heeft met het Arcadis Waarde Moment (AWM ) een vastgoedwaarderingsmethode ontwikkeld voldoet aan de voorwaarden van AFM en DNB. De methode maakt gebruik van zowel de kosten- als opbrengstenkant van het vastgoedobject. De kostenkant is gebaseerd op basis van de fysieke kenmerken en de locatie van het object. Hiervoor worden onder andere bouw- en investeringskosten van vergelijkbare objecten gehanteerd. De bouw- en investeringskosten zoals in deze publicatie zijn opgenomen zijn hiervan een voorbeeld. Daarnaast worden de opbrengsten van het object bepaald. Hierbij wordt er een verwachte huuropbrengst aangehouden, en wordt rekening gehouden wordt met een rendementseis en de jaarlijkse en periodieke kosten voor verbruik en instandhouding, zoals weergegeven in onze exploitatiekosten. Door middel van een statistische methode worden de kosten- en inkomstenbenadering gecombineerd, wat resulteert in een gewogen gemiddelde van beide waarden met een bijbehorende bandbreedte. Hieruit is af te lezen wat de meest waarschijnlijk vastgoedwaarde is en tussen welke waarden deze zich bevindt. REALISTISCHE LEVENSDUUR Een belangrijk uitgangspunt van het AWM is dat er gerekend wordt met een realistische levensduur. Hierdoor kan er een betere afweging plaatsvinden of het loont om te kiezen voor nieuwbouw in plaats van verbouwen, renoveren of verduurzamen. Het AWM houdt rekening met de volledige levenscycluskosten van het vastgoedobject. VOORDELEN AWM Voor alle gebouwtypen en -functies. Helder overzicht van de waarde bepalende factoren. Maakt onderlinge verhouding van waarderingsmethoden inzichtelijk. Maakt (on)zekerheid transparant. Houdt rekening met verschillende risicoprofielen. Doorrekenen van toekomstige functiewijzigingen.

10 START INHOUD 10 6VERDUURZAMING Bij huisvestingsvraagstukken komt tegenwoordig altijd het onderwerp duurzaamheid aan bod. Wat zijn hierin de ambities? En wat zijn de mogelijkheden? PEOPLE PLANET PROFIT Wanneer we duurzaamheid vertalen naar onze gebouwde objecten, kunnen we stellen dat deze moeten voldoen aan de huidige eisen wat betreft functionaliteit en comfort (people), maar niet een dusdanig grote milieubelasting opleveren dat dit blijvende schade aan het milieu en klimaat veroorzaakt (planet), maar tegelijkertijd ook vanuit economisch oogpunt acceptabel is (profit). People Planet Profit Verhoogd comfort Lager water- en energieverbruik Lagere verbruikskosten Meer werkplezier Minder afval Hogere verhuurbaarheid Minder lichamelijke klachten Minder milieubelastende materialen Minder ziekteverzuim HOE KUN JE DUURZAAMHEID METEN? Voor het meetbaar maken van het te realiseren duurzaamheidsniveau bestaan er verschillende methodieken. De mogelijkheden zijn divers: je kunt deze methodieken gebruiken voor het verkrijgen van inzicht in de duurzaamheid van de panden voor de eigen organisatie, het is mogelijk om officiële certificaten te ontvangen om de duurzaamheid van het pand aan te tonen. De in Nederland meest gebruikte methodieken zijn GPR en BREEAM. KOSTENINDICATIE VERDUURZAMING NIEUWBOUW In onderstaande tabel staan de toeslagpercentages voor het verduurzamen van nieuwbouwobjecten ten opzichte van de top -waarden in de achterliggende informatie. Wanneer uw project afwijkt ten opzichte van de topwaarden, kunnen deze percentages anders zijn. 6. Verduurzaming BREEAM * (pass) ** (good) *** (very good) **** (excellent) ***** (outstanding) 0% - 5% 0% - 10% 0% - 20% 10% - 30% 20% - 50% GPR 7,0 7,5 8,0 8,5 9,0 0% - 5% 0% - 10% 0% - 15% 10% - 30% 20% - 40% Toeslagpercentage investeringskosten voor verduurzaming nieuwbouw. Deze percentages zijn afhankelijk van het project en of men zich vanaf de allereerste start van het project bewust met de verduurzaming bezig is. Hoe later in het proces wordt gestart met het implementeren van duurzaamheid, hoe meer kosten het met zich mee brengt. Vaak is ook de maximaal te behalen score lager, omdat enkele maatregelen niet meer in het project ingepast kunnen worden.

11 START INHOUD 11 7SLOOPKOSTEN Uitgangspunt voor elk sloopproject vormt de geldende wet- en regelgeving. Dit houdt in dat de werkorganisatie van het slopen er steeds op gericht is om zoveel mogelijk de vrijkomende bouw- en sloopmaterialen aan de bron te scheiden ter aanbieding voor recycling of hergebruik. KOSTENBEPALENDE FACTOREN Machinaal of handmatig sloopwerk Verwijderen van achtergebleven huisraad en inventaris Verwijderen van asbest, olietanks, verontreinigde grond of materialen Verwijderen van terreinafwerkingen en bestratingen Verwijderen van nutsaansluitingen Extra voorzieningen ter beperking van overlast voor omwonenden Eventuele bewaking ter voorkoming van braak en brandstichting Toeslagen voor algemene kosten, winst en risico Bij de kostengegevens in het hoofdstuk sloopwerk zijn de uitvoeringskosten meegerekend, omdat het slopen doorgaans in onderaanneming gebeurt. Bij sloopprojecten kunnen de percentages voor de indirecte kosten afwijken van de gangbare percentages die voor bouwprojecten gehanteerd worden. SLOOP Volledige sloop tot en met 1 m¹ onder maaiveld: Laagste /m2 BVO Top /m2 BVO Uiterste /m2 BVO Kleinschalige objecten 31,00 34,00 38,00 Grootschalig objecten (hoogbouw) 36,00 40,00 48,00 Sloop tot op casco incl. gevel en inbouwpakket 52,00 64,00 73,00 Sloop inbouwpakket 35,00 40,00 46,00 Sloopkosten per m² bvo btw 7. Sloopkosten

12 START INHOUD 12 8 ASBESTSANERING Bij een asbestinventarisatie wordt vastgelegd hoeveel en wat voor asbesthoudend materiaal aanwezig is. Bij sloop of verbouwing van een pand is dit een verplicht onderdeel van de omgevingsvergunning. Dan moet een asbestinventarisatie worden uitgevoerd conform de normen van de Stichting Certificatie Asbest. Bij een onroerendgoedtransactie of een risico-inventarisatie in een pand dat in gebruik is, is naast het vastleggen van de asbesthoudende materialen, het bepalen van de eventuele gezondheidsrisico s heel belangrijk. In die situaties is het zinvol ook aanvullend of gelijktijdig met de asbestinventarisatie, een risicobeoordeling uit te voeren conform de NEN In veel gevallen is het registreren, markeren en isoleren van de aanwezige asbesthoudende materialen dan voldoende en kan verwijdering plaatsvinden op een natuurlijk moment bijvoorbeeld tijdens een verbouwing. 8. Asbestsanering RISICOKLASSEN BIJ VERWIJDEREN ASBESTHOUDENDE MATERIALEN Per 1 januari 2017 is art van het Arbeidsomstandighedenbesluit gewijzigd. De grenswaarde voor amfibool asbest zijn verlaagd van naar 2000 vezels/m3. Hierdoor is de risicoklasse-indeling voor verwijdering gewijzigd van respectievelijk. 1, 2 en 3 naar: Risicoklasse 1: Verwachte emissie bij verwijdering = < 2000 vezels/m 3 Risicoklasse 2: > 2000 vezels/m 3 Risicoklasse 2a: > 2000 vezels/m 3 en amfibool asbest, uitgezonderd bij < 2,5 m 2 losliggend oppervlak; < 2% amfiboolhoudend of bij gebruik van mini-containment of glove-bag methode Van belang is dat de methode van eindcontrole verandert bij sanering onder risicoklasse 2A, om de grenswaarde van 2000 te kunnen toetsen: Er dient 4 uur i.p.v. 2 uur gemeten te worden Het analyseren van de luchtmonsters door elektronen microscopie Extra is dat er kleefmonsters dienen te worden genomen, die geanalyseerd worden middels elektronenmicroscopie KOSTENBEPALENDE FACTOREN Het aantal bronnen De risicoklasse Het aantal containments en instandhouding daarvan (benodigd voor sanering van risicoklasse 2 en 2a) Extra voorzieningen ter beperking van overlast voor omwonenden Toeslagen voor algemene kosten, winst en risico De mate van asbestsanering heeft invloed op de hoogte van de sloopkosten. Naar mate meer materiaal onder de condities van asbestsanering plaats vinden, des te minder materiaal er in normale sloopconditie te slopen over blijft. ASBESTSANERING Laagste /m2 BVO Top /m2 BVO Uiterste /m2 BVO Beperkte hoeveelheid asbest 9,00 11,00 13,00 Gemiddelde hoeveelheid asbest 15,00 26,00 36,00 Grote hoeveelheid asbest 24,00 39,00 56,00 Bouwkosten asbestsanering /m² BVO excl. BTW

13 START INHOUD 13 9 BOUW- EN WOONRIJP MAKEN Het onderscheid tussen bouw- en woonrijp maken komt voort uit de fasering van de werkzaamheden. Het bouwrijp maken gebeurt namelijk vóór de daadwerkelijke bouw van de objecten, terwijl het woonrijp maken tijdens en na de bouw geschiedt, maar meestal weer voorafgaand aan de in gebruik name. BOUWRIJP MAKEN Het bewerken van een stuk grond voordat er met bouwen kan worden begonnen, zoals bijvoorbeeld het opruimen van terreinen, de grotere grondwerken, de aanleg van drainage, rioleringssystemen, aanleg open water, kunstwerken, bouwwegen etc. De kostenkengetallen voor het bouwrijp maken worden uitgedrukt per m² bruto terreinoppervlak. WOONRIJP MAKEN De voorzieningen op het terrein die niet zijn verricht tijdens het maken van dit terrein. Voorbeelden zijn: het aanbrengen van definitieve verharding, het schoonmaken van het bouwterrein, de aanleg van groen en recreatieve voorzieningen, kabels & leidingen, straatmeubilair etc. De kostenkengetallen voor het woonrijp maken worden uitgedrukt per m² tarra terreinoppervlak. DEFINITIES Bruto terrein oppervlak: Het totale terreinoppervlak wordt bepaald door het netto terreinoppervlak en het tarra terreinoppervlak bij elkaar op te tellen. Dit vormt samen het plangebied. Netto terrein oppervlak: Het totaal van kavel bebouwd (footprint gebouw) en kavel onbebouwd vormen tezamen het totaal kaveloppervlak oftewel het netto terreinoppervlak. 9. Bouw- en woonrijp maken Tarra terrein oppervlak: Het onbebouwd terreinoppervlak waaronder de ontsluiting, de watergangen, de verhardingen en het groen vallen vormen samen het tarra terreinoppervlak.

14 START INHOUD 14 BOUWRIJP MAKEN Bruto terreinoppervlak (m²) Onderdeel eenheid laagste top uiterste Sloop- en opruimingswerkzaamheden /m² 2,20 2,60 3,00 Grondwerk /m² 3,70 4,40 5,00 Drainage /m² 0,60 0,80 0,90 Leidingwerk /m² 5,60 6,70 7,70 Verhardingen (tijdelijk) /m² 0,70 0,90 1,00 Damwanden en beschoeiing /m² 1,50 1,80 2,10 Diverse werkzaamheden /m² 0,90 1,00 1,20 Subtotaal /m² 15,40 18,00 20,70 Algemene Uitvoeringskosten % van subtotaal 13% 15% 18% Staartkosten % van subtotaal 23% 27% 31% Totaal bouwkosten per m² bruto terreinoppervlak excl. btw /m² 22,40 26,40 31,90 WOONRIJP MAKEN Tarra terreinoppervlak (m²) Onderdeel eenheid laagste top uiterste Leidingwerk /m² 2,70 3,10 3,40 Verhardingen (definitief) /m² 21,10 25,10 28,10 Markeringen en bebordingen /m² 3,00 3,40 3,80 Lichtmasten en brandkranen /m² 6,60 7,30 8,40 Groenvoorzieningen /m² 3,00 2,90 3,70 Diverse werkzaamheden /m² 1,70 2,20 2,50 Subtotaal Subtotaal 38,10 44,10 49,90 Algemene Uitvoeringskosten % van subtotaal 11% 13% 15% Staartkosten % van subtotaal 20% 27% 31% Totaal bouwkosten per m² tarra terreinoppervlak excl. btw /m² 50,80 61,70 72,90

15 START INHOUD 15 VORMFACTOREN EN KOSTENKENGETALLEN CORPORATE EN COMMERCIEEL VASTGOED INDUSTRIE EN BEDRIJFSGEBOUWEN GEZONDHEIDSZORG ONDERWIJS EN WETENSCHAP WONEN SPORT, CULTUUR EN LEISURE

16 INHOUD VORMFACTOREN EN KOSTENKENGETALLEN 16 CORPORATE EN COMMERCIEEL VASTGOED KANTOREN KOSTENBEPALENDE FACTOREN Kantoorconcept Het aantal werkplekken Het comfortniveau De stramien van flexibele indeelbaarheid De locatie UITGANGSPUNTEN Het hoogste renovatieniveau heeft een hoogwaardig kwaliteitsniveau en benadert nieuwbouwkwaliteit. VORMGEGEVENS Onderdeel eenheid laagste top uiterste Verdiepingshoogte BI / BVO (m¹) 3,3 3,8 4,4 Aantal bouwlagen BVO / BBO 1,0 10,2 23,5 Bebouwingspercentage BBO / BTO 0,91 0,97 1,00 Gevelfactor BGO / BVO 0,29 0,54 0,73 Gevelopeningen OG / BGO 0,14 0,45 1,00 Dakfactor BDO / BBO 1,00 1,03 1,05 Dakopeningen OD / BDO - 0,08 0,11 Omsloten oppervlak OO / BVO 0,41 0,94 2,71 Binnenwandfactor BBWO / BVO 0,32 0,69 1,00 Binnenwandopeningen OBW / BBWO 0,04 0,20 0,49 Terreinoppervlak kavel / BVO 0,05 0,55 1,00 Oppervlak per werkplek BVO / FI (m²) 16,9 22,0 24,1 INVESTERING nieuwbouw renovatie Bouwkosten eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Grondgebonden /m² BBO Ruwbouw /m² BVO Gevel /m² BGO Dak /m² BDO Inbouw /m² BVO Vaste inrichting /m² BVO W-installaties /m² BVO E-installaties /m² BVO T-installaties /m² BVO Terrein /m² kavel Subtotaal /m² BVO Algemene Uitvoeringskosten % van subtotaal 6% 9% 14% 5% 9% 14% Staartkosten % van subtotaal 7% 9% 11% 7% 12% 16% Totaal bouwkosten excl. btw /m² BVO Investeringsopslagen eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Bijkomende kosten % tov bouwkosten 12% 16% 21% 10% 14% 20% Exclusief grondkosten, inrichtingskosten, onvoorzien, belastingen en financiering. GEBRUIK EN BEHEER Huisvesting eenheid laagste top uiterste Voorzien in huisvesting Belastingen /m² BVO per jaar 3,25 7,05 12,15 Verzekeringen /m² BVO per jaar 0,10 2,65 11,70 Onderhoud (planmatig incl. vervanging) /m² BVO per jaar 16,10 21,00 34,90 Mutaties zie renovatiekosten Verbruik /m² BVO per jaar 8,35 15,40 23,65 Beheren /m² BVO per jaar 0,80 2,35 6,65 Rente Totaal huisvesting excl. BTW /m² BVO per jaar 33,95 48,45 63,05 Specificatie Onderhoudskosten eenheid laagste top uiterste Gevel /m² BGO 1,45 4,60 7,35 Dak /m² BDO 1,20 4,00 12,65 Inbouw /m² BVO 0,70 3,55 5,50 Vaste inrichting /m² BVO 2,05 4,30 6,75 W-installaties /m² BVO 0,50 1,55 3,65 E-installaties /m² BVO 0,10 1,00 1,95 T-installaties /m² BVO 0,90 1,10 1,55 Terrein /m² kavel 2,05 2,65 3,90 Totaal excl. BTW /m² BVO 16,10 21,00 34,90

17 INHOUD VORMFACTOREN EN KOSTENKENGETALLEN 17 CORPORATE EN COMMERCIEEL VASTGOED RETAIL KOSTENBEPALENDE FACTOREN Indeelbaarheid Afwerkingsniveau UITGANGSPUNTEN Retail wordt vaak gecombineerd met andere functies. Wanneer dit van toepassing is, kunnen de kosten van enkele componenten gereduceerd worden of door verdeling naar verschillende functies lager worden. VORMGEGEVENS Onderdeel eenheid laagste top uiterste Verdiepingshoogte BI / BVO (m¹) 4,1 4,4 4,7 Aantal bouwlagen BVO / BBO 1,0 1,0 1,0 Bebouwingspercentage BBO / BTO 0,25 0,46 0,66 Gevelfactor BGO / BVO 0,15 0,39 0,63 Gevelopeningen OG / BGO 0,63 0,84 1,00 Dakfactor BDO / BBO - 0,04 0,07 Dakopeningen OD / BDO Omsloten oppervlak OO / BVO 0,47 0,86 1,29 Binnenwandfactor BBWO / BVO 0,04 0,31 0,58 Binnenwandopeningen OBW / BBWO 0,32 0,47 1,00 Terreinoppervlak kavel / BVO INVESTERING nieuwbouw renovatie Bouwkosten eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Grondgebonden /m² BBO Ruwbouw /m² BVO Gevel /m² BGO Dak /m² BDO Inbouw /m² BVO Vaste inrichting /m² BVO W-installaties /m² BVO E-installaties /m² BVO T-installaties /m² BVO Terrein /m² kavel Subtotaal /m² BVO Algemene Uitvoeringskosten % van subtotaal 6% 9% 14% 5% 9% 14% Staartkosten % van subtotaal 7% 9% 11% 7% 12% 16% Totaal bouwkosten excl. btw /m² BVO Investeringsopslagen eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Bijkomende kosten % tov bouwkosten 12% 16% 21% 10% 14% 20% Exclusief grondkosten, inrichtingskosten, onvoorzien, belastingen en financiering. GEBRUIK EN BEHEER Huisvesting eenheid laagste top uiterste Voorzien in huisvesting Belastingen /m² BVO per jaar 1,55 3,35 5,80 Verzekeringen /m² BVO per jaar 0,10 1,35 5,90 Onderhoud (planmatig incl. vervanging) /m² BVO per jaar 3,90 5,00 8,25 Mutaties zie renovatiekosten Verbruik /m² BVO per jaar 4,10 7,45 11,40 Beheren /m² BVO per jaar 0,30 0,80 2,55 Rente Totaal huisvesting excl. BTW /m² BVO per jaar 12,55 17,95 22,35 Specificatie Onderhoudskosten eenheid laagste top uiterste Gevel /m² BGO 1,85 5,80 9,30 Dak /m² BDO 0,30 1,00 3,25 Inbouw /m² BVO 0,10 0,50 0,80 Vaste inrichting /m² BVO W-installaties /m² BVO 0,10 0,30 0,70 E-installaties /m² BVO 0,10 0,10 0,20 T-installaties /m² BVO Terrein /m² kavel 0,80 1,00 1,55 Totaal excl. BTW /m² BVO 3,90 5,00 8,25

18 INHOUD VORMFACTOREN EN KOSTENKENGETALLEN 18 CORPORATE EN COMMERCIEEL VASTGOED PARKEREN, ONDERGRONDS KOSTENBEPALENDE FACTOREN Het aantal bouwlagen Het aantal parkeerplekken per bouwlaag De aanlegdiepte De ventilatiemogelijkheden UITGANGSPUNTEN Ondergronds parkeren wordt vaak gecombineerd met andere functies. Wanneer dit van toepassing is, kunnen mogelijk de kosten van enkele elementclusters worden verdeeld over de functies. VORMGEGEVENS Onderdeel eenheid laagste top uiterste Verdiepingshoogte BI / BVO (m¹) 2,7 3,3 4,3 Aantal bouwlagen BVO / BBO 1,0 1,7 4,1 Bebouwingspercentage BBO / BTO 0,70 0,84 1,00 Gevelfactor BGO / BVO 0,40 0,65 1,18 Gevelopeningen OG / BGO 0,01 0,03 0,19 Dakfactor BDO / BBO 0,25 0,73 1,00 Dakopeningen OD / BDO 0,01 0,02 0,03 Omsloten oppervlak OO / BVO 0,77 1,72 3,00 Binnenwandfactor BBWO / BVO 0,04 0,22 0,59 Binnenwandopeningen OBW / BBWO 0,03 0,16 0,46 Terreinoppervlak kavel / BVO 0,50 0,71 5,25 Oppervlak per parkeerplaats BVO / FI (m²) 25,0 32,3 35,0 INVESTERING nieuwbouw renovatie Bouwkosten eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Grondgebonden /m² BBO Ruwbouw /m² BVO Gevel /m² BGO Dak /m² BDO Inbouw /m² BVO Vaste inrichting /m² BVO W-installaties /m² BVO E-installaties /m² BVO T-installaties /m² BVO Terrein /m² kavel Subtotaal /m² BVO Algemene Uitvoeringskosten % van subtotaal 7% 9% 12% 5% 7% 9% Staartkosten % van subtotaal 8% 11% 15% 8% 11% 15% Totaal bouwkosten excl. btw /m² BVO Investeringsopslagen eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Bijkomende kosten % tov bouwkosten 16% 19% 22% 14% 17% 21% Exclusief grondkosten, inrichtingskosten, onvoorzien, belastingen en financiering. GEBRUIK EN BEHEER Huisvesting eenheid laagste top uiterste Voorzien in huisvesting Belastingen /m² BVO per jaar 2,55 5,50 9,50 Verzekeringen /m² BVO per jaar 0,10 2,05 9,00 Onderhoud (planmatig incl. vervanging) /m² BVO per jaar 5,50 7,25 12,05 Mutaties zie renovatiekosten Verbruik /m² BVO per jaar 8,55 12,05 18,45 Beheren /m² BVO per jaar 0,40 1,35 3,90 Rente Totaal huisvesting excl. BTW /m² BVO per jaar 19,70 28,15 36,60 Specificatie Onderhoudskosten eenheid laagste top uiterste Gevel /m² BGO 0,30 1,00 1,65 Dak /m² BDO 0,50 1,65 5,20 Inbouw /m² BVO 0,10 0,20 0,30 Vaste inrichting /m² BVO - - 0,10 W-installaties /m² BVO 0,20 1,35 2,25 E-installaties /m² BVO 1,45 3,15 5,10 T-installaties /m² BVO 0,10 0,40 1,00 Terrein /m² kavel 1,85 2,35 3,45 Totaal excl. BTW /m² BVO 5,90 8,35 12,05

19 INHOUD VORMFACTOREN EN KOSTENKENGETALLEN 19 CORPORATE EN COMMERCIEEL VASTGOED PARKEREN, BOVENGRONDS KOSTENBEPALENDE FACTOREN Het aantal bouwlagen Het aantal parkeerplekken per bouwlaag De ventilatiewijze UITGANGSPUNTEN Bijgaande kostenkengetallen gelden voor zelfstandige bovengrondse parkeergarages. Dit betreffen geen garages die zijn gecombineerd met andere functies. VORMGEGEVENS Onderdeel eenheid laagste top uiterste Verdiepingshoogte BI / BVO (m¹) 2,8 3,0 3,2 Aantal bouwlagen BVO / BBO 2,0 3,5 5,0 Bebouwingspercentage BBO / BTO 0,82 0,87 0,96 Gevelfactor BGO / BVO 0,50 0,65 0,80 Gevelopeningen OG / BGO 0,30 0,70 0,85 Dakfactor BDO / BBO 1,00 1,00 1,00 Dakopeningen OD / BDO Omsloten oppervlak OO / BVO 1,15 1,25 1,50 Binnenwandfactor BBWO / BVO 0,04 0,06 0,10 Binnenwandopeningen OBW / BBWO 0,04 0,05 0,07 Terreinoppervlak kavel / BVO 0,20 0,33 0,50 Oppervlak per parkeerplaats BVO / FI (m²) 24,8 26,9 34,4 INVESTERING nieuwbouw renovatie Bouwkosten eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Grondgebonden /m² BBO Ruwbouw /m² BVO Gevel /m² BGO Dak /m² BDO Inbouw /m² BVO Vaste inrichting /m² BVO W-installaties /m² BVO E-installaties /m² BVO T-installaties /m² BVO Terrein /m² kavel Subtotaal /m² BVO Algemene Uitvoeringskosten % van subtotaal 7% 8% 9% 7% 8% 9% Staartkosten % van subtotaal 5% 6% 7% 5% 6% 7% Totaal bouwkosten excl. btw /m² BVO Investeringsopslagen eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Bijkomende kosten % tov bouwkosten 16% 19% 22% 14% 17% 21% Exclusief grondkosten, inrichtingskosten, onvoorzien, belastingen en financiering. GEBRUIK EN BEHEER Huisvesting eenheid laagste top uiterste Voorzien in huisvesting Belastingen /m² BVO per jaar 0,60 1,35 2,25 Verzekeringen /m² BVO per jaar 0,30 0,50 2,25 Onderhoud (planmatig incl. vervanging) /m² BVO per jaar 2,35 3,05 5,10 Mutaties zie renovatiekosten Verbruik /m² BVO per jaar 1,65 2,95 4,60 Beheren /m² BVO per jaar 0,10 0,40 1,10 Rente Totaal huisvesting excl. BTW /m² BVO per jaar 5,80 8,25 10,70 Specificatie Onderhoudskosten eenheid laagste top uiterste Gevel /m² BGO 0,60 2,95 4,60 Dak /m² BDO 0,30 0,90 2,95 Inbouw /m² BVO 0,10 0,10 0,20 Vaste inrichting /m² BVO - - 0,10 W-installaties /m² BVO 0,20 1,10 1,85 E-installaties /m² BVO 1,20 2,65 4,30 T-installaties /m² BVO 0,10 0,40 1,00 Terrein /m² kavel 0,50 0,70 1,00 Totaal excl. BTW /m² BVO 4,80 6,75 8,45

20 INHOUD VORMFACTOREN EN KOSTENKENGETALLEN 20 INDUSTRIE EN BEDRIJFSGEBOUWEN BEDRIJFSHAL (LOGISTIEK) KOSTENBEPALENDE FACTOREN De verhouding kantoor-bedrijfshal De vrije hoogte De overspanning De vloervlakheid Koelvermogen UITGANGSPUNTEN Deze kengetallen hebben betrekking op logistieke centra en hallen. VORMGEGEVENS Onderdeel eenheid laagste top uiterste Verdiepingshoogte BI / BVO (m¹) 4,4 6,2 8,4 Aantal bouwlagen BVO / BBO 1,1 1,3 2,0 Bebouwingspercentage BBO / BTO 0,17 0,31 0,41 Gevelfactor BGO / BVO 0,17 0,56 0,98 Gevelopeningen OG / BGO 0,11 0,38 0,85 Dakfactor BDO / BBO 1,00 1,04 1,34 Dakopeningen OD / BDO 0,00 0,06 0,12 Omsloten oppervlak OO / BVO 1,43 2,13 2,57 Binnenwandfactor BBWO / BVO 0,41 0,55 0,62 Binnenwandopeningen OBW / BBWO 0,09 0,11 0,13 Terreinoppervlak kavel / BVO 1,68 2,43 5,31 INVESTERING nieuwbouw renovatie Bouwkosten eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Grondgebonden /m² BBO Ruwbouw /m² BVO Gevel /m² BGO Dak /m² BDO Inbouw /m² BVO Vaste inrichting /m² BVO W-installaties /m² BVO E-installaties /m² BVO T-installaties /m² BVO Terrein /m² kavel Subtotaal /m² BVO Algemene Uitvoeringskosten % van subtotaal 5% 7% 8% 5% 6% 7% Staartkosten % van subtotaal 7% 8% 10% 7% 8% 10% Totaal bouwkosten excl. btw /m² BVO Investeringsopslagen eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Bijkomende kosten % tov bouwkosten 14% 16% 18% 12% 14% 17% Exclusief grondkosten, inrichtingskosten, onvoorzien, belastingen en financiering. GEBRUIK EN BEHEER Huisvesting eenheid laagste top uiterste Voorzien in huisvesting Belastingen /m² BVO per jaar 1,75 3,65 6,30 Verzekeringen /m² BVO per jaar 0,10 1,45 6,30 Onderhoud (planmatig incl. vervanging) /m² BVO per jaar 7,15 9,30 15,40 Mutaties zie renovatiekosten Verbruik /m² BVO per jaar 4,40 8,05 12,35 Beheren /m² BVO per jaar 0,40 1,10 3,25 Rente Totaal huisvesting excl. BTW /m² BVO per jaar 16,50 23,55 30,60 Specificatie Onderhoudskosten eenheid laagste top uiterste Gevel /m² BGO 0,60 1,95 3,05 Dak /m² BDO 1,20 4,00 12,65 Inbouw /m² BVO 0,30 1,55 2,35 Vaste inrichting /m² BVO 0,70 1,45 2,25 W-installaties /m² BVO 0,30 0,80 1,95 E-installaties /m² BVO 0,10 0,30 0,60 T-installaties /m² BVO 0,20 0,30 0,40 Terrein /m² kavel 0,80 1,00 1,55 Totaal excl. BTW /m² BVO 7,15 9,30 15,40

21 INHOUD VORMFACTOREN EN KOSTENKENGETALLEN 21 INDUSTRIE EN BEDRIJFSGEBOUWEN DATACENTRUM KOSTENBEPALENDE FACTOREN Beveiligingseisen Het benodigde koelvermogen Trillingsvrijheid De vloervlakheid VORMGEGEVENS Onderdeel eenheid laagste top uiterste Verdiepingshoogte BI / BVO (m¹) 8,5 10,8 11,3 Aantal bouwlagen BVO / BBO 1,8 2,0 2,1 Bebouwingspercentage BBO / BTO 0,20 3,24 4,76 Gevelfactor BGO / BVO 0,65 2,34 9,09 Gevelopeningen OG / BGO 0,01 0,09 0,11 Dakfactor BDO / BBO 1,00 1,01 1,01 Dakopeningen OD / BDO - - 0,01 Omsloten oppervlak OO / BVO 1,62 3,33 10,18 Binnenwandfactor BBWO / BVO 0,38 0,62 1,58 Binnenwandopeningen OBW / BBWO 0,06 0,07 0,13 Terreinoppervlak kavel / BVO 0,10 0,15 2,81 INVESTERING nieuwbouw renovatie Bouwkosten eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Grondgebonden /m² BBO Ruwbouw /m² BVO Gevel /m² BGO Dak /m² BDO Inbouw /m² BVO Vaste inrichting /m² BVO W-installaties /m² BVO E-installaties /m² BVO T-installaties /m² BVO Terrein /m² kavel Subtotaal /m² BVO Algemene Uitvoeringskosten % van subtotaal 3% 6% 7% Staartkosten % van subtotaal 10% 11% 13% Totaal bouwkosten excl. btw /m² BVO Investeringsopslagen eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Bijkomende kosten % tov bouwkosten 10% 14% 17% Exclusief grondkosten, inrichtingskosten, onvoorzien, belastingen en financiering. GEBRUIK EN BEHEER Huisvesting eenheid laagste top uiterste Voorzien in huisvesting Belastingen /m² BVO per jaar 9,50 20,40 35,20 Verzekeringen /m² BVO per jaar 0,30 7,65 33,85 Onderhoud (planmatig incl. vervanging) /m² BVO per jaar 133,80 174,80 289,60 Mutaties zie renovatiekosten Verbruik /m² BVO per jaar 24,15 44,55 68,45 Beheren /m² BVO per jaar 5,00 12,35 34,15 Rente Totaal huisvesting excl. BTW /m² BVO per jaar 181,55 259,40 337,20 Specificatie Onderhoudskosten eenheid laagste top uiterste Gevel /m² BGO 1,10 3,55 5,70 Dak /m² BDO 1,20 4,00 12,65 Inbouw /m² BVO 1,95 9,90 15,30 Vaste inrichting /m² BVO 0,70 1,45 2,25 W-installaties /m² BVO 2,85 8,55 20,60 E-installaties /m² BVO 0,40 3,75 7,15 T-installaties /m² BVO 1,00 1,20 1,65 Terrein /m² kavel 107,10 139,25 203,50 Totaal excl. BTW /m² BVO 133,80 174,40 289,60

22 INHOUD VORMFACTOREN EN KOSTENKENGETALLEN 22 GEZONDHEIDSZORG ALGEMEEN ZIEKENHUIS KOSTENBEPALENDE FACTOREN Het aantal operatiekamers Het aantal bedden per kamer Specialisaties VORMGEGEVENS Onderdeel eenheid laagste top uiterste Verdiepingshoogte BI / BVO (m¹) 3,8 4,0 4,1 Aantal bouwlagen BVO / BBO 3,4 4,4 5,0 Bebouwingspercentage BBO / BTO 0,35 0,41 0,68 Gevelfactor BGO / BVO 0,45 0,61 0,80 Gevelopeningen OG / BGO 0,09 0,30 0,41 Dakfactor BDO / BBO 1,00 1,07 1,14 Dakopeningen OD / BDO 0,01 0,03 0,04 Omsloten oppervlak OO / BVO 0,87 1,07 1,21 Binnenwandfactor BBWO / BVO 0,58 1,20 1,58 Binnenwandopeningen OBW / BBWO 0,13 0,15 0,19 Terreinoppervlak kavel / BVO 0,49 0,55 0,65 INVESTERING nieuwbouw renovatie Bouwkosten eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Grondgebonden /m² BBO Ruwbouw /m² BVO Gevel /m² BGO Dak /m² BDO Inbouw /m² BVO Vaste inrichting /m² BVO W-installaties /m² BVO E-installaties /m² BVO T-installaties /m² BVO Terrein /m² kavel Subtotaal /m² BVO Algemene Uitvoeringskosten % van subtotaal 9% 11% 12% 8% 10% 14% Staartkosten % van subtotaal 7% 8% 9% 7% 8% 9% Totaal bouwkosten excl. btw /m² BVO Investeringsopslagen eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Bijkomende kosten % tov bouwkosten 18% 24% 28% 18% 22% 27% Exclusief grondkosten, inrichtingskosten, onvoorzien, belastingen en financiering. GEBRUIK EN BEHEER Huisvesting eenheid laagste top uiterste Voorzien in huisvesting Belastingen /m² BVO per jaar 4,40 9,40 16,20 Verzekeringen /m² BVO per jaar 0,10 3,55 15,80 Onderhoud (planmatig incl. vervanging) /m² BVO per jaar 32,35 42,15 69,95 Mutaties zie renovatiekosten Verbruik /m² BVO per jaar 11,20 20,60 31,60 Beheren /m² BVO per jaar 1,45 3,75 10,70 Rente Totaal huisvesting excl. BTW /m² BVO per jaar 55,60 79,45 103,35 Specificatie Onderhoudskosten eenheid laagste top uiterste Gevel /m² BGO 1,65 5,10 8,15 Dak /m² BDO 1,00 3,35 10,70 Inbouw /m² BVO 1,75 8,65 13,35 Vaste inrichting /m² BVO 7,95 16,75 26,30 W-installaties /m² BVO 1,65 4,80 11,55 E-installaties /m² BVO 0,10 1,10 2,15 T-installaties /m² BVO 1,75 2,15 2,95 Terrein /m² kavel 3,90 5,00 7,35 Totaal excl. BTW /m² BVO 32,35 42,15 69,95

23 INHOUD VORMFACTOREN EN KOSTENKENGETALLEN 23 GEZONDHEIDSZORG GEZONDHEIDSCENTRUM KOSTENBEPALENDE FACTOREN De verhouding van de verschillende functies Het aantal functies VORMGEGEVENS Onderdeel eenheid laagste top uiterste Verdiepingshoogte BI / BVO (m¹) 3,1 3,7 4,2 Aantal bouwlagen BVO / BBO 1,0 2,2 5,3 Bebouwingspercentage BBO / BTO 0,18 0,37 0,72 Gevelfactor BGO / BVO 0,42 0,72 1,18 Gevelopeningen OG / BGO 0,23 0,32 0,51 Dakfactor BDO / BBO 1,00 1,04 1,21 Dakopeningen OD / BDO - 0,03 0,12 Omsloten oppervlak OO / BVO 0,91 1,78 2,47 Binnenwandfactor BBWO / BVO 0,75 1,00 1,40 Binnenwandopeningen OBW / BBWO 0,09 0,16 0,21 Terreinoppervlak kavel / BVO 0,57 1,24 3,56 INVESTERING nieuwbouw renovatie Bouwkosten eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Grondgebonden /m² BBO Ruwbouw /m² BVO Gevel /m² BGO Dak /m² BDO Inbouw /m² BVO Vaste inrichting /m² BVO W-installaties /m² BVO E-installaties /m² BVO T-installaties /m² BVO Terrein /m² kavel Subtotaal /m² BVO Algemene Uitvoeringskosten % van subtotaal 7% 9% 11% 7% 9% 11% Staartkosten % van subtotaal 6% 9% 11% 6% 9% 11% Totaal bouwkosten excl. btw /m² BVO Investeringsopslagen eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Bijkomende kosten % tov bouwkosten 15% 20% 23% 13% 18% 22% Exclusief grondkosten, inrichtingskosten, onvoorzien, belastingen en financiering. GEBRUIK EN BEHEER Huisvesting eenheid laagste top uiterste Voorzien in huisvesting Belastingen /m² BVO per jaar 3,35 7,25 12,45 Verzekeringen /m² BVO per jaar 0,10 2,75 12,15 Onderhoud (planmatig incl. vervanging) /m² BVO per jaar 17,65 22,95 38,15 Mutaties zie renovatiekosten Verbruik /m² BVO per jaar 8,55 15,70 24,15 Beheren /m² BVO per jaar 0,90 2,45 6,95 Rente Totaal huisvesting excl. BTW /m² BVO per jaar 35,10 50,10 65,10 Specificatie Onderhoudskosten eenheid laagste top uiterste Gevel /m² BGO 1,45 4,60 7,35 Dak /m² BDO 0,90 3,05 9,70 Inbouw /m² BVO 1,65 8,25 12,75 Vaste inrichting /m² BVO 2,05 4,20 6,55 W-installaties /m² BVO 0,50 1,65 3,90 E-installaties /m² BVO 0,10 0,60 1,10 T-installaties /m² BVO 1,00 1,20 1,65 Terrein /m² kavel 1,85 2,35 3,45 Totaal excl. BTW /m² BVO 17,65 22,95 38,15

24 INHOUD VORMFACTOREN EN KOSTENKENGETALLEN 24 ONDERWIJS EN WETENSCHAP BREDE SCHOLEN KOSTENBEPALENDE FACTOREN De verhouding van de verschillende functies Het aantal functies Aanwezigheid van sport- en speelzaal VORMGEGEVENS Onderdeel eenheid laagste top uiterste Verdiepingshoogte BI / BVO (m¹) 3,6 4,0 4,2 Aantal bouwlagen BVO / BBO 1,8 2,0 2,1 Bebouwingspercentage BBO / BTO 0,25 0,42 0,56 Gevelfactor BGO / BVO 0,45 0,70 0,82 Gevelopeningen OG / BGO 0,29 0,33 0,40 Dakfactor BDO / BBO 1,00 1,09 1,35 Dakopeningen OD / BDO - 0,02 0,04 Omsloten oppervlak OO / BVO 0,85 1,28 2,22 Binnenwandfactor BBWO / BVO 0,72 0,98 1,11 Binnenwandopeningen OBW / BBWO 0,12 0,20 0,30 Terreinoppervlak kavel / BVO 1,20 1,49 2,13 INVESTERING nieuwbouw renovatie Bouwkosten eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Grondgebonden /m² BBO Ruwbouw /m² BVO Gevel /m² BGO Dak /m² BDO Inbouw /m² BVO Vaste inrichting /m² BVO W-installaties /m² BVO E-installaties /m² BVO T-installaties /m² BVO Terrein /m² kavel Subtotaal /m² BVO Algemene Uitvoeringskosten % van subtotaal 6% 8% 10% 5% 11% 13% Staartkosten % van subtotaal 6% 7% 8% 7% 10% 12% Totaal bouwkosten excl. btw /m² BVO Investeringsopslagen eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Bijkomende kosten % tov bouwkosten 14% 17% 20% 12% 15% 19% Exclusief grondkosten, inrichtingskosten, onvoorzien, belastingen en financiering. GEBRUIK EN BEHEER Huisvesting eenheid laagste top uiterste Voorzien in huisvesting Belastingen /m² BVO per jaar 2,95 6,45 11,10 Verzekeringen /m² BVO per jaar 0,10 2,45 10,80 Onderhoud (planmatig incl. vervanging) /m² BVO per jaar 15,90 22,25 28,85 Mutaties zie renovatiekosten Verbruik /m² BVO per jaar 7,65 14,10 21,60 Beheren /m² BVO per jaar 0,80 2,25 5,80 Rente Totaal huisvesting excl. BTW /m² BVO per jaar 33,15 47,45 61,70 Specificatie Onderhoudskosten eenheid laagste top uiterste Gevel /m² BGO 3,75 4,60 5,40 Dak /m² BDO 2,25 2,65 3,05 Inbouw /m² BVO 2,05 7,85 13,95 Vaste inrichting /m² BVO 0,20 2,05 5,20 W-installaties /m² BVO 0,20 1,75 2,55 E-installaties /m² BVO 0,20 0,20 0,30 T-installaties /m² BVO 1,95 3,35 4,90 Terrein /m² kavel 1,95 2,55 3,75 Totaal excl. BTW /m² BVO 15,90 22,25 28,85

25 INHOUD VORMFACTOREN EN KOSTENKENGETALLEN 25 ONDERWIJS EN WETENSCHAP VOORTGEZET- EN BEROEPSONDERWIJS KOSTENBEPALENDE FACTOREN Het onderwijsconcept Aanwezigheid van speciale lokalen zoals bijvoorbeeld een technieklokaal UITGANGSPUNTEN De investeringskosten zijn een gymlokaal VORMGEGEVENS Onderdeel eenheid laagste top uiterste Verdiepingshoogte BI / BVO (m¹) 2,9 3,7 4,4 Aantal bouwlagen BVO / BBO 1,7 2,9 8,0 Bebouwingspercentage BBO / BTO 0,40 0,63 0,95 Gevelfactor BGO / BVO 0,32 0,52 0,82 Gevelopeningen OG / BGO 0,25 0,41 0,76 Dakfactor BDO / BBO 1,00 1,01 1,13 Dakopeningen OD / BDO - 0,05 0,20 Omsloten oppervlak OO / BVO 0,85 1,33 1,94 Binnenwandfactor BBWO / BVO 0,30 0,66 1,00 Binnenwandopeningen OBW / BBWO 0,06 0,22 0,85 Terreinoppervlak kavel / BVO 0,39 0,54 1,29 INVESTERING nieuwbouw renovatie Bouwkosten eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Grondgebonden /m² BBO Ruwbouw /m² BVO Gevel /m² BGO Dak /m² BDO Inbouw /m² BVO Vaste inrichting /m² BVO W-installaties /m² BVO E-installaties /m² BVO T-installaties /m² BVO Terrein /m² kavel Subtotaal /m² BVO Algemene Uitvoeringskosten % van subtotaal 6% 8% 10% 5% 11% 14% Staartkosten % van subtotaal 6% 8% 14% 7% 10% 18% Totaal bouwkosten excl. btw /m² BVO Investeringsopslagen eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Bijkomende kosten % tov bouwkosten 14% 17% 20% 12% 15% 19% Exclusief grondkosten, inrichtingskosten, onvoorzien, belastingen en financiering. GEBRUIK EN BEHEER Huisvesting eenheid laagste top uiterste Voorzien in huisvesting Belastingen /m² BVO per jaar 2,55 5,50 9,50 Verzekeringen /m² BVO per jaar 0,10 2,15 9,50 Onderhoud (planmatig incl. vervanging) /m² BVO per jaar 13,65 17,85 29,70 Mutaties zie renovatiekosten Verbruik /m² BVO per jaar 6,65 12,15 18,65 Beheren /m² BVO per jaar 0,70 1,85 5,40 Rente Totaal huisvesting excl. BTW /m² BVO per jaar 27,65 39,45 51,30 Specificatie Onderhoudskosten eenheid laagste top uiterste Gevel /m² BGO 1,45 4,60 7,35 Dak /m² BDO 0,70 2,45 7,75 Inbouw /m² BVO 1,35 6,45 9,90 Vaste inrichting /m² BVO 0,70 1,45 2,25 W-installaties /m² BVO 0,50 1,45 3,45 E-installaties /m² BVO 0,10 0,50 1,00 T-installaties /m² BVO 0,70 0,90 1,20 Terrein /m² kavel 3,05 4,00 5,80 Totaal excl. BTW /m² BVO 13,65 17,85 29,70

26 INHOUD VORMFACTOREN EN KOSTENKENGETALLEN 26 ONDERWIJS EN WETENSCHAP UNIVERSITEIT KOSTENBEPALENDE FACTOREN De aanwezigheid van speciale lokalen zoals bijvoorbeeld laboratoria VORMGEGEVENS Onderdeel eenheid laagste top uiterste Verdiepingshoogte BI / BVO (m¹) 3,9 4,5 4,6 Aantal bouwlagen BVO / BBO 2,5 2,8 3,2 Bebouwingspercentage BBO / BTO 0,26 0,29 0,33 Gevelfactor BGO / BVO 0,94 1,04 1,20 Gevelopeningen OG / BGO 0,18 0,28 0,41 Dakfactor BDO / BBO 1,00 1,06 1,15 Dakopeningen OD / BDO 0,07 0,08 0,09 Omsloten oppervlak OO / BVO 1,59 1,77 2,04 Binnenwandfactor BBWO / BVO 0,88 0,98 1,13 Binnenwandopeningen OBW / BBWO 0,13 0,14 0,16 Terreinoppervlak kavel / BVO 1,13 1,25 1,44 INVESTERING nieuwbouw renovatie Bouwkosten eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Grondgebonden /m² BBO Ruwbouw /m² BVO Gevel /m² BGO Dak /m² BDO Inbouw /m² BVO Vaste inrichting /m² BVO W-installaties /m² BVO E-installaties /m² BVO T-installaties /m² BVO Terrein /m² kavel Subtotaal /m² BVO Algemene Uitvoeringskosten % van subtotaal 9% 10% 12% 9% 10% 12% Staartkosten % van subtotaal 6% 8% 10% 6% 8% 10% Totaal bouwkosten excl. btw /m² BVO Investeringsopslagen eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Bijkomende kosten % tov bouwkosten 17% 22% 26% 16% 21% 25% Exclusief grondkosten, inrichtingskosten, onvoorzien, belastingen en financiering. GEBRUIK EN BEHEER Huisvesting eenheid laagste top uiterste Voorzien in huisvesting Belastingen /m² BVO per jaar 4,50 9,70 16,40 Verzekeringen /m² BVO per jaar 0,10 3,65 16,20 Onderhoud (planmatig incl. vervanging) /m² BVO per jaar 20,70 27,05 44,90 Mutaties zie renovatiekosten Verbruik /m² BVO per jaar 11,55 21,20 32,65 Beheren /m² BVO per jaar 1,10 3,05 8,85 Rente Totaal huisvesting excl. BTW /m² BVO per jaar 45,30 64,65 84,05 Specificatie Onderhoudskosten eenheid laagste top uiterste Gevel /m² BGO 1,35 4,20 6,75 Dak /m² BDO 0,90 3,05 9,70 Inbouw /m² BVO 2,55 12,65 19,50 Vaste inrichting /m² BVO 1,65 3,45 5,40 W-installaties /m² BVO 0,60 1,95 4,70 E-installaties /m² BVO 0,10 0,60 1,10 T-installaties /m² BVO 1,00 1,20 1,65 Terrein /m² kavel 1,20 1,65 2,35 Totaal excl. BTW /m² BVO 20,70 27,05 44,90

27 INHOUD VORMFACTOREN EN KOSTENKENGETALLEN 27 ONDERWIJS EN WETENSCHAP LABORATORIUM KOSTENBEPALENDE FACTOREN De laboratoriumklasse VORMGEGEVENS Onderdeel eenheid laagste top uiterste Verdiepingshoogte BI / BVO (m¹) 4,5 4,8 5,2 Aantal bouwlagen BVO / BBO 3,0 3,8 4,5 Bebouwingspercentage BBO / BTO 0,27 0,67 0,91 Gevelfactor BGO / BVO 0,59 0,80 1,38 Gevelopeningen OG / BGO 0,20 0,31 0,49 Dakfactor BDO / BBO 1,00 1,05 1,13 Dakopeningen OD / BDO 0,10 0,12 0,17 Omsloten oppervlak OO / BVO 1,05 1,13 1,26 Binnenwandfactor BBWO / BVO 0,50 0,87 1,00 Binnenwandopeningen OBW / BBWO 0,11 0,20 0,33 Terreinoppervlak kavel / BVO 0,26 0,39 0,91 INVESTERING nieuwbouw renovatie Bouwkosten eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Grondgebonden /m² BBO Ruwbouw /m² BVO Gevel /m² BGO Dak /m² BDO Inbouw /m² BVO Vaste inrichting /m² BVO W-installaties /m² BVO E-installaties /m² BVO T-installaties /m² BVO Terrein /m² kavel Subtotaal /m² BVO Algemene Uitvoeringskosten % van subtotaal 8% 10% 12% 9% 10% 14% Staartkosten % van subtotaal 7% 8% 10% 6% 9% 12% Totaal bouwkosten excl. btw /m² BVO Investeringsopslagen eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Bijkomende kosten % tov bouwkosten 17% 22% 26% 16% 21% 25% Exclusief grondkosten, inrichtingskosten, onvoorzien, belastingen en financiering. GEBRUIK EN BEHEER Huisvesting eenheid laagste top hoogste Voorzien in huisvesting Belastingen /m² BVO per jaar 3,90 8,25 14,40 Verzekeringen /m² BVO per jaar 0,10 3,15 13,95 Onderhoud (planmatig incl. vervanging) /m² BVO per jaar 18,65 22,45 31,70 Mutaties zie renovatiekosten Verbruik /m² BVO per jaar 12,65 22,35 35,90 Beheren /m² BVO per jaar 1,20 3,35 9,80 Rente Totaal huisvesting excl. BTW /m² BVO per jaar 42,45 60,60 81,80 Specificatie Onderhoudskosten eenheid laagste top uiterste Gevel /m² BGO 1,45 3,75 4,40 Dak /m² BDO 1,20 1,95 4,50 Inbouw /m² BVO 1,10 8,55 15,20 Vaste inrichting /m² BVO 5,30 4,10 4,30 W-installaties /m² BVO 0,80 3,45 6,65 E-installaties /m² BVO 0,10 0,90 1,55 T-installaties /m² BVO 1,35 1,55 1,65 Terrein /m² kavel 0,30 1,00 2,15 Totaal excl. BTW /m² BVO 18,65 22,45 31,70

28 INHOUD VORMFACTOREN EN KOSTENKENGETALLEN 28 WONEN EENGEZINSWONING, TUSSENWONING KOSTENBEPALENDE FACTOREN De beukmaat De woningdiepte Het aantal bouwlagen De dakvorm De huur- of koopklasse. VORMGEGEVENS Onderdeel eenheid laagste top uiterste Verdiepingshoogte BI / BVO (m¹) 2,4 2,8 3,7 Aantal bouwlagen BVO / BBO 1,0 2,6 3,9 Bebouwingspercentage BBO / BTO 0,30 0,47 1,00 Gevelfactor BGO / BVO 0,27 0,74 0,84 Gevelopeningen OG / BGO 0,15 0,34 0,92 Dakfactor BDO / BBO 1,00 1,40 2,21 Dakopeningen OD / BDO - 0,06 0,16 Omsloten oppervlak OO / BVO 1,19 1,72 2,43 Binnenwandfactor BBWO / BVO 0,55 0,94 1,89 Binnenwandopeningen OBW / BBWO 0,09 0,15 0,26 Terreinoppervlak kavel / BVO 0,48 0,87 1,14 Oppervlak per woning BVO / FI (m²) 109,0 156,0 192,0 INVESTERING nieuwbouw renovatie Bouwkosten eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Grondgebonden /m² BBO Ruwbouw /m² BVO Gevel /m² BGO Dak /m² BDO Inbouw /m² BVO Vaste inrichting /m² BVO W-installaties /m² BVO E-installaties /m² BVO T-installaties /m² BVO Terrein /m² kavel Subtotaal /m² BVO Algemene Uitvoeringskosten % van subtotaal 6% 9% 12% 5% 11% 14% Staartkosten % van subtotaal 8% 10% 16% 7% 10% 18% Totaal bouwkosten excl. btw /m² BVO Investeringsopslagen eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Bijkomende kosten % tov bouwkosten 12% 13% 15% 10% 11% 14% Exclusief grondkosten, inrichtingskosten, onvoorzien, belastingen en financiering. GEBRUIK EN BEHEER Huisvesting eenheid laagste top uiterste Voorzien in huisvesting Belastingen /m² BVO per jaar 1,85 3,90 6,75 Verzekeringen /m² BVO per jaar 0,10 1,45 6,30 Onderhoud (planmatig incl. vervanging) /m² BVO per jaar 6,55 8,45 14,10 Mutaties zie renovatiekosten Verbruik /m² BVO per jaar 7,95 14,60 22,45 Beheren /m² BVO per jaar 0,50 1,45 4,00 Rente Totaal huisvesting excl. BTW /m² BVO per jaar 20,80 29,80 38,75 Specificatie Onderhoudskosten eenheid laagste top uiterste Gevel /m² BGO 0,90 2,95 4,70 Dak /m² BDO 0,40 1,20 3,90 Inbouw /m² BVO 0,30 1,55 2,35 Vaste inrichting /m² BVO 0,50 1,00 1,65 W-installaties /m² BVO 0,20 0,60 1,45 E-installaties /m² BVO 0,10 0,10 0,20 T-installaties /m² BVO Terrein /m² kavel 2,05 2,65 3,90 Totaal excl. BTW /m² BVO 6,55 8,45 14,10

29 INHOUD VORMFACTOREN EN KOSTENKENGETALLEN 29 WONEN EENGEZINSWONING, TWEE ONDER EEN KAP KOSTENBEPALENDE FACTOREN De beukmaat De woningdiepte Het aantal bouwlagen De dakvorm VORMGEGEVENS Onderdeel eenheid laagste top uiterste Verdiepingshoogte BI / BVO (m¹) 2,5 2,8 3,3 Aantal bouwlagen BVO / BBO 1,7 2,4 3,0 Bebouwingspercentage BBO / BTO 0,24 0,40 0,55 Gevelfactor BGO / BVO 0,64 1,01 1,48 Gevelopeningen OG / BGO 0,18 0,30 0,49 Dakfactor BDO / BBO 1,00 1,10 1,36 Dakopeningen OD / BDO 0,03 0,07 0,10 Omsloten oppervlak OO / BVO 0,97 1,85 2,55 Binnenwandfactor BBWO / BVO 0,58 0,72 0,93 Binnenwandopeningen OBW / BBWO 0,11 0,16 0,22 Terreinoppervlak kavel / BVO 0,71 1,07 1,43 Oppervlak per woning BVO / FI (m²) 111,0 172,0 226,0 INVESTERING nieuwbouw renovatie Bouwkosten eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Grondgebonden /m² BBO Ruwbouw /m² BVO Gevel /m² BGO Dak /m² BDO Inbouw /m² BVO Vaste inrichting /m² BVO W-installaties /m² BVO E-installaties /m² BVO T-installaties /m² BVO Terrein /m² kavel Subtotaal /m² BVO Algemene Uitvoeringskosten % van subtotaal 7% 8% 9% 5% 11% 14% Staartkosten % van subtotaal 8% 10% 13% 7% 10% 18% Totaal bouwkosten excl. btw /m² BVO Investeringsopslagen eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Bijkomende kosten % tov bouwkosten 12% 13% 15% 10% 11% 14% Exclusief grondkosten, inrichtingskosten, onvoorzien, belastingen en financiering. GEBRUIK EN BEHEER Huisvesting eenheid laagste top uiterste Voorzien in huisvesting Belastingen /m² BVO per jaar 1,95 4,20 7,25 Verzekeringen /m² BVO per jaar 0,10 1,65 7,25 Onderhoud (planmatig incl. vervanging) /m² BVO per jaar 7,95 10,40 17,25 Mutaties zie renovatiekosten Verbruik /m² BVO per jaar 8,75 16,15 24,90 Beheren /m² BVO per jaar 0,60 1,65 4,50 Rente Totaal huisvesting excl. BTW /m² BVO per jaar 23,75 34,00 44,25 Specificatie Onderhoudskosten eenheid laagste top uiterste Gevel /m² BGO 0,90 2,95 4,70 Dak /m² BDO 0,40 1,20 3,90 Inbouw /m² BVO 0,30 1,45 2,25 Vaste inrichting /m² BVO 0,40 0,90 1,45 W-installaties /m² BVO 0,20 0,50 1,20 E-installaties /m² BVO 0,10 0,10 0,20 T-installaties /m² BVO Terrein /m² kavel 3,05 4,00 5,80 Totaal excl. BTW /m² BVO 7,95 10,40 17,25

30 INHOUD VORMFACTOREN EN KOSTENKENGETALLEN 30 WONEN MEERGEZINSWONING, PORTIEK KOSTENBEPALENDE FACTOREN De beukmaat De woningdiepte Het aantal woningen per bouwlaag De huur- of koopklasse. VORMGEGEVENS Onderdeel eenheid laagste top uiterste Verdiepingshoogte BI / BVO (m¹) 2,7 3,1 3,9 Aantal bouwlagen BVO / BBO 2,0 9,6 24,8 Bebouwingspercentage BBO / BTO 0,18 0,47 0,88 Gevelfactor BGO / BVO 0,42 0,64 1,15 Gevelopeningen OG / BGO 0,20 0,39 0,57 Dakfactor BDO / BBO 1,00 1,03 1,24 Dakopeningen OD / BDO - 0,09 0,31 Omsloten oppervlak OO / BVO 0,65 1,05 1,93 Binnenwandfactor BBWO / BVO 0,40 0,82 1,40 Binnenwandopeningen OBW / BBWO 0,13 0,23 0,31 Terreinoppervlak kavel / BVO 0,13 0,22 0,65 Oppervlak per appartement BVO / FI (m²) 78,0 141,0 211,0 INVESTERING nieuwbouw renovatie Bouwkosten eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Grondgebonden /m² BBO Ruwbouw /m² BVO Gevel /m² BGO Dak /m² BDO Inbouw /m² BVO Vaste inrichting /m² BVO W-installaties /m² BVO E-installaties /m² BVO T-installaties /m² BVO Terrein /m² kavel Subtotaal /m² BVO Algemene Uitvoeringskosten % van subtotaal 5% 11% 14% 5% 11% 14% Staartkosten % van subtotaal 7% 10% 18% 7% 10% 18% Totaal bouwkosten excl. btw /m² BVO Investeringsopslagen eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Bijkomende kosten % tov bouwkosten 12% 15% 17% 10% 13% 16% Exclusief grondkosten, inrichtingskosten, onvoorzien, belastingen en financiering. GEBRUIK EN BEHEER Huisvesting eenheid laagste top uiterste Voorzien in huisvesting Belastingen /m² BVO per jaar 2,45 5,30 9,20 Verzekeringen /m² BVO per jaar 0,10 2,05 9,00 Onderhoud (planmatig incl. vervanging) /m² BVO per jaar 11,75 15,30 25,40 Mutaties zie renovatiekosten Verbruik /m² BVO per jaar 6,30 11,75 18,05 Beheren /m² BVO per jaar 0,60 1,75 4,90 Rente Totaal huisvesting excl. BTW /m² BVO per jaar 25,30 36,10 46,90 Specificatie Onderhoudskosten eenheid laagste top uiterste Gevel /m² BGO 1,10 3,65 5,90 Dak /m² BDO 1,10 3,75 12,05 Inbouw /m² BVO 0,50 2,75 4,30 Vaste inrichting /m² BVO 1,00 2,15 3,35 W-installaties /m² BVO 0,20 0,70 1,75 E-installaties /m² BVO 0,10 0,20 0,40 T-installaties /m² BVO 1,75 2,15 2,95 Terrein /m² kavel 3,25 4,30 6,20 Totaal excl. BTW /m² BVO 11,75 15,30 25,40

31 INHOUD VORMFACTOREN EN KOSTENKENGETALLEN 31 WONEN MEERGEZINSWONING, GALERIJ KOSTENBEPALENDE FACTOREN De beukmaat De woningdiepte Het aantal woningen per bouwlaag De huur- of koopklasse VORMGEGEVENS Onderdeel eenheid laagste top uiterste Verdiepingshoogte BI / BVO (m¹) 2,7 2,9 3,1 Aantal bouwlagen BVO / BBO 2,3 4,5 8,7 Bebouwingspercentage BBO / BTO 0,37 0,61 0,71 Gevelfactor BGO / BVO 0,68 0,82 0,90 Gevelopeningen OG / BGO 0,26 0,32 0,44 Dakfactor BDO / BBO 1,01 1,21 1,52 Dakopeningen OD / BDO - 0,01 0,02 Omsloten oppervlak OO / BVO 1,11 1,39 1,76 Binnenwandfactor BBWO / BVO 0,80 1,12 1,52 Binnenwandopeningen OBW / BBWO 0,13 0,18 0,23 Terreinoppervlak kavel / BVO 0,35 0,37 0,56 Oppervlak per appartement BVO / FI (m²) 101,0 113,0 148,0 INVESTERING nieuwbouw renovatie Bouwkosten eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Grondgebonden /m² BBO Ruwbouw /m² BVO Gevel /m² BGO Dak /m² BDO Inbouw /m² BVO Vaste inrichting /m² BVO W-installaties /m² BVO E-installaties /m² BVO T-installaties /m² BVO Terrein /m² kavel Subtotaal /m² BVO Algemene Uitvoeringskosten % van subtotaal 9% 11% 13% 5% 11% 14% Staartkosten % van subtotaal 8% 10% 13% 7% 10% 18% Totaal bouwkosten excl. btw /m² BVO Investeringsopslagen eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Bijkomende kosten % tov bouwkosten 12% 15% 17% 10% 13% 16% Exclusief grondkosten, inrichtingskosten, onvoorzien, belastingen en financiering. GEBRUIK EN BEHEER Huisvesting eenheid laagste top uiterste Voorzien in huisvesting Belastingen /m² BVO per jaar 2,15 4,70 8,05 Verzekeringen /m² BVO per jaar 0,10 1,75 7,65 Onderhoud (planmatig incl. vervanging) /m² BVO per jaar 10,10 13,15 21,85 Mutaties zie renovatiekosten Verbruik /m² BVO per jaar 5,60 10,30 15,80 Beheren /m² BVO per jaar 0,50 1,55 4,30 Rente Totaal huisvesting excl. BTW /m² BVO per jaar 22,05 31,40 40,80 Specificatie Onderhoudskosten eenheid laagste top uiterste Gevel /m² BGO 1,00 3,15 5,10 Dak /m² BDO 0,60 2,15 6,85 Inbouw /m² BVO 0,40 2,05 3,15 Vaste inrichting /m² BVO 1,65 3,45 5,40 W-installaties /m² BVO 0,20 0,70 1,75 E-installaties /m² BVO 0,10 0,20 0,40 T-installaties /m² BVO 1,75 2,15 2,95 Terrein /m² kavel 1,20 1,65 2,35 Totaal excl. BTW /m² BVO 10,10 13,15 21,85

32 INHOUD VORMFACTOREN EN KOSTENKENGETALLEN 32 SPORT, CULTUUR EN LEISURE SPORTHAL KOSTENBEPALENDE FACTOREN De vrije hoogte NOC*NSF geclassificeerd Het aantal sportzalen De hoeveelheid sanitaire ruimten De aanwezigheid van overige ruimten zoals tribune, kantine, etcetera VORMGEGEVENS Onderdeel eenheid laagste top uiterste Verdiepingshoogte BI / BVO (m¹) 4,2 5,8 7,0 Aantal bouwlagen BVO / BBO 1,0 1,3 1,6 Bebouwingspercentage BBO / BTO 0,55 0,62 0,78 Gevelfactor BGO / BVO 0,44 0,68 0,91 Gevelopeningen OG / BGO 0,11 0,14 0,17 Dakfactor BDO / BBO 1,00 1,01 1,02 Dakopeningen OD / BDO - 0,07 0,14 Omsloten oppervlak OO / BVO 1,71 2,24 2,91 Binnenwandfactor BBWO / BVO 0,72 0,79 0,93 Binnenwandopeningen OBW / BBWO 0,08 0,12 0,17 Terreinoppervlak kavel / BVO 0,85 1,21 1,40 INVESTERING nieuwbouw renovatie Bouwkosten eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Grondgebonden /m² BBO Ruwbouw /m² BVO Gevel /m² BGO Dak /m² BDO Inbouw /m² BVO Vaste inrichting /m² BVO W-installaties /m² BVO E-installaties /m² BVO T-installaties /m² BVO Terrein /m² kavel Subtotaal /m² BVO Algemene Uitvoeringskosten % van subtotaal 7% 8% 10% 7% 8% 10% Staartkosten % van subtotaal 8% 10% 13% 8% 10% 13% Totaal bouwkosten excl. btw /m² BVO Investeringsopslagen eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Bijkomende kosten % tov bouwkosten 15% 17% 20% 13% 15% 19% Exclusief grondkosten, inrichtingskosten, onvoorzien, belastingen en financiering. GEBRUIK EN BEHEER Huisvesting eenheid laagste top uiterste Voorzien in huisvesting Belastingen /m² BVO per jaar 2,35 5,00 8,65 Verzekeringen /m² BVO per jaar 0,10 1,85 8,15 Onderhoud (planmatig incl. vervanging) /m² BVO per jaar 11,20 14,70 24,40 Mutaties zie renovatiekosten Verbruik /m² BVO per jaar 5,90 10,90 16,75 Beheren /m² BVO per jaar 0,60 1,65 4,60 Rente Totaal huisvesting excl. BTW /m² BVO per jaar 23,85 34,05 44,25 Specificatie Onderhoudskosten eenheid laagste top uiterste Gevel /m² BGO 0,80 2,75 4,40 Dak /m² BDO 0,60 2,15 6,85 Inbouw /m² BVO 0,90 4,60 7,05 Vaste inrichting /m² BVO 0,30 0,70 1,10 W-installaties /m² BVO 0,30 1,00 2,45 E-installaties /m² BVO 0,10 0,30 0,60 T-installaties /m² BVO 1,00 1,20 1,65 Terrein /m² kavel 2,55 3,35 4,90 Totaal excl. BTW /m² BVO 11,20 14,70 24,40

33 INHOUD VORMFACTOREN EN KOSTENKENGETALLEN 33 SPORT, CULTUUR EN LEISURE HOTEL KOSTENBEPALENDE FACTOREN Het kwaliteits- en afwerkingsniveau Het aantal kamers De aanwezigheid van voorzieningen Oppervlakte per kamer VORMGEGEVENS Onderdeel eenheid laagste top uiterste Verdiepingshoogte BI / BVO (m¹) 3,0 3,3 3,5 Aantal bouwlagen BVO / BBO 3,0 5,1 11,2 Bebouwingspercentage BBO / BTO 0,86 0,89 0,91 Gevelfactor BGO / BVO 0,58 0,60 0,61 Gevelopeningen OG / BGO 0,29 0,30 0,30 Dakfactor BDO / BBO 1,00 1,02 1,05 Dakopeningen OD / BDO 0,05 0,08 0,10 Omsloten oppervlak OO / BVO 0,32 0,93 1,27 Binnenwandfactor BBWO / BVO 1,00 1,19 1,50 Binnenwandopeningen OBW / BBWO 0,10 0,23 0,30 Terreinoppervlak kavel / BVO 0,25 0,38 0,60 Oppervlak per hotelkamer BVO / FI (m²) 58,0 63,0 81,0 INVESTERING nieuwbouw renovatie Bouwkosten eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Grondgebonden /m² BBO Ruwbouw /m² BVO Gevel /m² BGO Dak /m² BDO Inbouw /m² BVO Vaste inrichting /m² BVO W-installaties /m² BVO E-installaties /m² BVO T-installaties /m² BVO Terrein /m² kavel Subtotaal /m² BVO Algemene Uitvoeringskosten % van subtotaal 8% 8% 10% 8% 8% 10% Staartkosten % van subtotaal 9% 10% 11% 9% 10% 11% Totaal bouwkosten excl. btw /m² BVO Investeringsopslagen eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Bijkomende kosten % tov bouwkosten 16% 21% 23% 14% 19% 22% Exclusief grondkosten, inrichtingskosten, onvoorzien, belastingen en financiering. GEBRUIK EN BEHEER Huisvesting eenheid laagste top uiterste Voorzien in huisvesting Belastingen /m² BVO per jaar 4,20 9,00 15,50 Verzekeringen /m² BVO per jaar 0,10 3,35 14,90 Onderhoud (planmatig incl. vervanging) /m² BVO per jaar 28,65 37,35 62,00 Mutaties zie renovatiekosten Verbruik /m² BVO per jaar 10,60 19,60 30,10 Beheren /m² BVO per jaar 1,35 3,45 9,80 Rente Totaal huisvesting excl. BTW /m² BVO per jaar 50,90 72,75 92,70 Specificatie Onderhoudskosten eenheid laagste top uiterste Gevel /m² BGO 1,85 5,90 9,50 Dak /m² BDO 0,90 3,05 9,70 Inbouw /m² BVO 2,15 10,70 16,50 Vaste inrichting /m² BVO 5,00 10,50 16,50 W-installaties /m² BVO 0,90 2,85 6,85 E-installaties /m² BVO 0,10 0,60 1,10 T-installaties /m² BVO 5,30 6,45 8,75 Terrein /m² kavel 1,85 2,35 3,45 Totaal excl. BTW /m² BVO 28,65 37,35 62,00

34 INHOUD VORMFACTOREN EN KOSTENKENGETALLEN 34 SPORT, CULTUUR EN LEISURE THEATER KOSTENBEPALENDE FACTOREN Het aantal zitplaatsen De aanwezige voorzieningen theatertechniek De eisen met betrekking tot geluidsisolatie Aantal zalen VORMGEGEVENS Onderdeel eenheid laagste top uiterste Verdiepingshoogte BI / BVO (m¹) 4,6 6,2 8,3 Aantal bouwlagen BVO / BBO 1,3 1,9 2,2 Bebouwingspercentage BBO / BTO 0,51 0,56 0,62 Gevelfactor BGO / BVO 0,43 0,65 1,18 Gevelopeningen OG / BGO 0,25 0,45 0,73 Dakfactor BDO / BBO 1,00 1,04 1,16 Dakopeningen OD / BDO 0,05 0,11 0,28 Omsloten oppervlak OO / BVO 1,35 1,79 2,72 Binnenwandfactor BBWO / BVO 0,80 0,90 1,00 Binnenwandopeningen OBW / BBWO 0,17 0,20 0,22 Terreinoppervlak kavel / BVO 0,75 0,82 0,89 INVESTERING nieuwbouw renovatie Bouwkosten eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Grondgebonden /m² BBO Ruwbouw /m² BVO Gevel /m² BGO Dak /m² BDO Inbouw /m² BVO Vaste inrichting /m² BVO W-installaties /m² BVO E-installaties /m² BVO T-installaties /m² BVO Terrein /m² kavel Subtotaal /m² BVO Algemene Uitvoeringskosten % van subtotaal 6% 7% 11% 14% 17% 19% Staartkosten % van subtotaal 7% 8% 13% 16% 19% 21% Totaal bouwkosten excl. btw /m² BVO Investeringsopslagen eenheid laagste top uiterste laagste top uiterste Bijkomende kosten % tov bouwkosten 16% 21% 24% 14% 19% 23% Exclusief grondkosten, inrichtingskosten, onvoorzien, belastingen en financiering. GEBRUIK EN BEHEER Huisvesting eenheid laagste top uiterste Voorzien in huisvesting Belastingen /m² BVO per jaar 5,70 12,35 21,30 Verzekeringen /m² BVO per jaar 0,20 4,70 20,70 Onderhoud (planmatig incl. vervanging) /m² BVO per jaar 42,85 55,80 92,60 Mutaties zie renovatiekosten Verbruik /m² BVO per jaar 14,70 27,15 41,70 Beheren /m² BVO per jaar 1,95 5,00 14,10 Rente Totaal huisvesting excl. BTW /m² BVO per jaar 73,45 104,95 136,50 Specificatie Onderhoudskosten eenheid laagste top uiterste Gevel /m² BGO 2,45 7,95 12,75 Dak /m² BDO 1,00 3,35 10,70 Inbouw /m² BVO 3,05 15,40 23,75 Vaste inrichting /m² BVO 10,30 21,60 33,95 W-installaties /m² BVO 0,80 2,45 5,90 E-installaties /m² BVO 0,20 1,85 3,45 T-installaties /m² BVO 4,50 5,50 7,55 Terrein /m² kavel 1,55 2,05 2,95 Totaal excl. BTW /m² BVO 42,85 55,80 92,60

35 START INHOUD 35 BIJLAGEN 36 38

36 INHOUD BIJLAGEN 36 UITGANGSPUNTEN KOSTENKENGETALLEN Voor de data met betrekking tot de bouw- en investeringskosten maken we onderscheid tussen nieuwbouw en renovatie. Bij grootschalige uitbreiding van een pand kan ook gebruik kan worden gemaakt van de data voor nieuwbouw. Wanneer de uitbreiding beperkt is, kunt u de kengetallen voor nieuwbouw gebruiken, gecorrigeerd met een toeslag voor kleinschaligheid. Deze toeslag is afhankelijk van de grootte van de uitbreiding en de te treffen voorzieningen in het bestaande pand. COMBINATIE VAN FUNCTIES Niet iedere gebouwfunctie heeft dezelfde vormfactoren en kostenkengetallen. Specifieke gebouweigenschappen zorgen voor het onderscheid ten opzichte van andere gebouwfuncties. Daarom maken wij bij het analyseren onderscheid tussen de verschillende gebouwfuncties. Deze gebouwfuncties zijn gebaseerd op tabel 0 van de NL-SfB methode. De kostenkengetallen zijn opgesteld met het uitgangspunt dat de objecten zelf standig zijn en dat binnen een object slechts een functie is gehuisvest. Wanneer er functies gecombineerd worden en er gezamenlijke bouwdelen zijn, zullen sommige kosten (gedeeltelijk) vervallen of over meerder functies verdeeld moeten worden. De verdeling hiervan is afhankelijk van het aantal functies en de wijze van toerekening naar functies. Voorbeelden van onderdelen waarvan de kosten mogelijk (gedeeltelijk) verdeeld kunnen worden zijn grondgebonden voorzieningen en het dak. Over de demarcatie hiervan moeten per project afspraken worden gemaakt. NIEUWBOUW Bij nieuwbouw van een object is er een grote variatie mogelijk van uitgangspunten. Hieronder zijn de globale uitgangspunten voor de categorie laagste, top en uiterste weergegeven, om u een indruk te geven waar u aan kunt denken bij de spreiding van de kostenkengetallen. Laagste Top Uiterste Gebouwconcept met hoge repetitiefactor Standaard gebouwconcept Bijzonder gebouwconcept Geen bijzondere gebouwvorm in de en/of materiaalgebruik Laag kwaliteitsniveau afwerking en installatieniveau Globale uitgangspunten voor kostenniveaus nieuwbouw Enkele bijzonderheden in de gebouwvorm en/of materiaalgebruik Gemiddeld kwaliteitsniveau afwerking en installatieniveau Bijzondere gebouwvorm en/of materiaalgebruik Hoog kwaliteitsniveau afwerking en installatieniveau Uitgangspunten kostenkengetallen RENOVATIE De kengetallen zijn opgesteld op basis van het uitgangspunt dat de omvang van het gebouw gelijk blijft. Voor de elementclusters grondgebonden en ruwbouw houdt dit in dat de kostenkengetallen voor geen tot beperkte aanpassingen zijn opgenomen. Daarnaast is het uitgangspunt dat bij de situatie renovatie het volledige gebouw wordt gerenoveerd. De overige aanpassingen worden indicatief omschreven in onderstaande tabel, zodat u een indruk krijgt waaraan u kunt denken bij de kostenkengetallen voor de elementclusters.

37 INHOUD BIJLAGEN 37 FUNCTIEWIJZIGING Bij het wijzigen van functie is het van belang om de juiste kengetallen te hanteren. De kostenkengetallen voor slopen van de oude functie moeten worden gebruikt, terwijl de kengetallen van de renovatiekosten van de nieuwe functie van toepassing zijn. Laagste Top Uiterste Geen tot beperkte aanpassingen van Standaard gebouwconcept Bijzonder gebouwconcept indeling Geen tot beperkte aanpassingen in de gebouwschil Beperkte aanpassing afwerkingen Beperkte aanpassingen installaties. Basic kwaliteits- en comfortniveau Globale uitgangspunten voor kostenniveaus renovatie Gemiddelde aanpassingen in de gebouwschil Gemiddelde aanpassingen in afwerkingen. Enkele bijzonderheden in de afwerkingen en/of materiaalgebruik Gemiddelde aanpassingen installaties. Kwaliteits- en comfortniveau installatieniveau gemiddeld Ingrijpende aanpassingen in of volle dige vervanging van de gebouwschil Grote aanpassingen in afwerkingen. Bijzonderheden in de afwerkingen en/of materiaalgebruik Ingrijpende aanpassingen in de installaties. Hoog kwaliteitsniveau instal latie met een hoog comfortniveau RENOVATIE EN (GROOT)ONDERHOUD Gedurende de tijd vindt er onderhoud plaats aan een gebouw. Wanneer er reno vatie plannen zijn, is het raadzaam om gepland (groot) onderhoud te combineren met de renovatie. Door goed te plannen en renovatie en onderhoud te combineren, is het mogelijk om op deze wijze financieel voordeel te behalen. EIGENAAR GEBRUIKER In veel situaties is het zo dat de eigenaar niet de gebruiker is van een pand en worden de kosten voor de huisvesting verdeeld. Omdat deze verdeling in iedere situatie ander is, hebben we hier in deze publicatie geen rekening mee gehouden. De kosten zoals opgenomen in deze publicatie, bedragen de totale kosten, waarin zowel het gebruikers- als het eigenaarsdeel zijn opgenomen.

VORMFACTOREN & KOSTENKENGETALLEN Assets

VORMFACTOREN & KOSTENKENGETALLEN Assets ARCADIS VORMFACTOREN & KOSTENKENGETALLEN VORMFACTOREN & KOSTENKENGETALLEN Assets START INHOUD 2 VOORWOORD Wat kost een gebouw? En wat zijn de bijbehorende exploitatiekosten? Dat zijn regelmatig terugkerende

Nadere informatie

RAPPORT BOUWKOSTEN GEGEVENS PARAAF. illustratie

RAPPORT BOUWKOSTEN GEGEVENS PARAAF. illustratie RAPPORT BOUWKOSTEN illustratie GEGEVENS Project algemeen Projectnummer 13000B Opdrachtgever Olivier Bouwdeel Fase Algemene indirecte werkzaamheden Referentienummer 13000BZ050132011/0393/0393 Datum 17 mei

Nadere informatie

the vital few and the trivial many

the vital few and the trivial many Initiatieffase met Pareto the vital few and the trivial many De verwachting dat 50% van de inspanning 50% van de resultaten oplevert blijkt een veelgemaakte gedachtefout te zijn. In veel gevallen blijkt

Nadere informatie

Verdatarisering van bouwsector

Verdatarisering van bouwsector Verdatarisering van bouwsector Kostenmanagement & BIM 19 september 2013 2013 1 Imagine the result Gastspreker ir. T.A.L. (Ted) Peek ARCADIS, Financial Engineers T. 026-377 88 10 E. financialengineers@arcadis.nl

Nadere informatie

Kengetallen woningbouw 23 Vrijstaand 24 Geschakeld 36 Gestapeld 48 Verplaatsbaar 64 Uitbreiding 68 Bijgebouwen 76 Kelder onder woning 80

Kengetallen woningbouw 23 Vrijstaand 24 Geschakeld 36 Gestapeld 48 Verplaatsbaar 64 Uitbreiding 68 Bijgebouwen 76 Kelder onder woning 80 INHOUDSOPGAVE Woord vooraf 4 Omgaan met extreme marktfluctuaties 8 Column Ton de Groot 10 Opbouw KengetallenKompas 11 Toelichting op cijfers en condities 13 Investeringskosten 19 Kengetallen woningbouw

Nadere informatie

Locatie Rabobank/verfwinkel aan de Kloosterstraat te Grubbenvorst

Locatie Rabobank/verfwinkel aan de Kloosterstraat te Grubbenvorst Gemeente Horst aan de Maas Locatie Rabobank/verfwinkel aan de Kloosterstraat te Grubbenvorst Revisie grondwaardeberekening Metrum, 12 maart 212 Ronald van den IJssel 1/7 Vraagstelling In september 28 heeft

Nadere informatie

FINANCIELE HAALBAARHEID ZWEMBAD GEMEENTE ALBRANDSWAARD

FINANCIELE HAALBAARHEID ZWEMBAD GEMEENTE ALBRANDSWAARD FINANCIELE HAALBAARHEID ZWEMBAD GEMEENTE ALBRANDSWAARD Analyse Datum: 20 januari 2010 Avec Da Vinci BV Auteursrecht voorbehouden Kenmerk: 2009.008/BM/0.1-0.3 INHOUDSOPGAVE 1. INLEIDING.....3 2. OUD VERSUS

Nadere informatie

Praktijkkosten 2013. Praktijkkosten normpraktijk 11,4% 28,6% 60% Wat is uw huisvestingsbudget? Huisvesting

Praktijkkosten 2013. Praktijkkosten normpraktijk 11,4% 28,6% 60% Wat is uw huisvestingsbudget? Huisvesting Praktijkkosten normpraktijk Praktijkkosten 2013 wat is uw huisvestingsbudget? Wat is uw huisvestingsbudget? Huisvesting 20.678 per normpraktijk per jaar (incl. servicekosten) 11,4% 28,6% 60% Personeelskosten

Nadere informatie

FINANCIEELPLAN GROND & VASTGOED BOUWEN EN ONDERHOUDEN. werkplaatsen/kantoren/keuken/kantine. BDB index op peildatum:

FINANCIEELPLAN GROND & VASTGOED BOUWEN EN ONDERHOUDEN. werkplaatsen/kantoren/keuken/kantine. BDB index op peildatum: GROND & VASTGOED BOUWEN EN ONDERHOUDEN FINANCIEELPLAN PROJECT OMSCHRIJVING: Gebouw 3 Casco, Nachtegaallaan Eindhoven SOORT GEBOUW werkplaatsen/kantoren/keuken/kantine BOUW FASE: PEILDATUM: BDB index op

Nadere informatie

Huisvesting Michaëlschool (beoordeling bouwplan / herziening uitgangspunten)

Huisvesting Michaëlschool (beoordeling bouwplan / herziening uitgangspunten) Registratienr.: BP16.00151 Openbaar Onderwerp Huisvesting Michaëlschool (beoordeling bouwplan / herziening uitgangspunten) Samenvatting Op 13 juli 2015 heeft het bestuur van de Michaëlschool het bouwplan

Nadere informatie

Logistiek Park Moerdijk

Logistiek Park Moerdijk Logistiek Park Moerdijk Opname betreft raming sloopkosten woningen en bedrijven Definitief Opdrachtgever: Provincie Noord-Brabant, mede namens Gemeente Moerdijk en Het Rijk Postbus 90151 5200 MC 's-hertogenbosch

Nadere informatie

Deerns Kostenmanagement DEERNS BRENGT IDEEËN TOT LEVEN

Deerns Kostenmanagement DEERNS BRENGT IDEEËN TOT LEVEN DEERNS BRENGT IDEEËN TOT LEVEN Kostenbeheer in de installatietechniek: een vak apart Kostenbeheer is binnen de installatietechniek een vak apart. Fluctuerende marktprijzen, nieuwe bouwtrends en veranderende

Nadere informatie

Kengetallen Woningbouw 23 Vrijstaand 24 Geschakeld 36 Gestapeld 46 Verplaatsbaar 62 Uitbreiding 66 Bijgebouwen 74 Opties bij nieuwbouw 78

Kengetallen Woningbouw 23 Vrijstaand 24 Geschakeld 36 Gestapeld 46 Verplaatsbaar 62 Uitbreiding 66 Bijgebouwen 74 Opties bij nieuwbouw 78 INHOUDSOPGAVE Woord vooraf 4 Column Ton de Groot 8 Vierkante of kubieke meters? 9 Opbouw KengetallenKompas 11 Toelichting op cijfers en condities 13 Investeringskosten 19 Kengetallen Woningbouw 23 Vrijstaand

Nadere informatie

Toelichting Grondexploitatie 2013. Waalsprong. 16 april 2013

Toelichting Grondexploitatie 2013. Waalsprong. 16 april 2013 Toelichting Grondexploitatie 2013 Waalsprong 16 april 2013 Inhoud Uitgangspunten GREX 2013 Verschillenanalyse t.o.v. GREX 2012 Risicoanalyse 2 GRONDEXPLOITATIE 2013 3 Herijking grondprijzen Grondprijzen

Nadere informatie

Nota grondprijsbeleid gemeente Dirksland

Nota grondprijsbeleid gemeente Dirksland Nota grondprijsbeleid gemeente Dirksland Concept Opdrachtgever: Gemeente Dirksland NEXT Vastgoed BV Nico Harkes / Erik Lamfers Rotterdam, 31 augustus 2009 NEXT Vastgoed BV WTC Rotterdam, Beursplein 37

Nadere informatie

Financiele verkenning investeringskosten nieuwbouw Sportpark Weltevreden

Financiele verkenning investeringskosten nieuwbouw Sportpark Weltevreden Financiele verkenning investeringskosten nieuwbouw Sportpark Weltevreden Begeleidende rapportage Gemeente De Bilt mei 2011 Financiele verkenning investeringskosten nieuwbouw Sportpark Weltevreden Begeleidende

Nadere informatie

2. De opbrengstpotentie van het huidige schoolterrein aan het Ot en Sienpad

2. De opbrengstpotentie van het huidige schoolterrein aan het Ot en Sienpad Keuzenotitie scholencomplex Ot en Sienpad Huissen De Financiële aspecten. Naast de algemene notitie met de bijbehorende 6 bijlagen waarin de voor- en nadelen en de omgeving factoren en de financiële gevolgen

Nadere informatie

A.1 VERWERVINGSKOSTEN - A.2 INFRASTRUCTURELE VOORZIENINGEN - A.3 BOUWRIJP MAKEN -

A.1 VERWERVINGSKOSTEN - A.2 INFRASTRUCTURELE VOORZIENINGEN - A.3 BOUWRIJP MAKEN - Project : Verbouwing 3e verdieping Oostvleugel tbv afdeling Sportbedrijf Datum : 2442010 Gewijzigd : 1852010/ 1952010 Start bouw Bouwtijd Oplevering Oppervlakte (m2)) 240 Gebaseerd op NEN 2631 OVERZICHT

Nadere informatie

Raming investeringskosten Hazzo in Waalre - Variant 1d + : Sloop & nieuwbouw - optie B Gemeente Waalre - gemeentelijke huisvesting 130305/18/1/05/05

Raming investeringskosten Hazzo in Waalre - Variant 1d + : Sloop & nieuwbouw - optie B Gemeente Waalre - gemeentelijke huisvesting 130305/18/1/05/05 0.0 GRONDKOSTEN 0.1 Boekwaarde Hazzo (per 31-12-2013) 1 tot 420.000 420.000 0.2 Renteverlies grond tijdens de bouw 1 tot exclusief 0 Opnemen in exploitatie 0.3 Overdrachtsbelasting 1 PM 0 0 Hazzo is reeds

Nadere informatie

KENGETALLENKOMPAS BOUWKOSTEN. BouwkostenKompas.nl WONINGBOUW UTILITEITSBOUW CIVIELE WERKEN SLOOPWERKEN DUURZAAM BOUWEN BIJKOMENDE KOSTEN

KENGETALLENKOMPAS BOUWKOSTEN. BouwkostenKompas.nl WONINGBOUW UTILITEITSBOUW CIVIELE WERKEN SLOOPWERKEN DUURZAAM BOUWEN BIJKOMENDE KOSTEN KENGETALLENKOMPAS BOUWKOSTEN WONINGBOUW UTILITEITSBOUW CIVIELE WERKEN SLOOPWERKEN DUURZAAM BOUWEN BIJKOMENDE KOSTEN BouwkostenKompas.nl Inhoudsopgave Aanbesteden: de juiste aannemer, de juiste prijs 6

Nadere informatie

Daarnaast heeft de opdrachtgever op 16 juli 2015 een toelichting gegeven op de context en achtergronden van het plan.

Daarnaast heeft de opdrachtgever op 16 juli 2015 een toelichting gegeven op de context en achtergronden van het plan. Notitie Project Kenmerk Haren, Renovatie Maarten College 2015/HHE/dpo/ovl/150175-3007151124 Aan mevrouw H. de Boer Gemeente Haren Van de heren H. Hellinga en G. Heersink draaijer+partners Betreft beoordeling

Nadere informatie

201105781 - Thorbeckelaan, Den Haag Bouwkostenraming op basis van Quickscan

201105781 - Thorbeckelaan, Den Haag Bouwkostenraming op basis van Quickscan 201105781 - Thorbeckelaan, Den Haag Bouwkostenraming op basis van Quickscan adres Thorbeckelaan, Den Haag Sloopwerkzaamheden bruto vloeroppervlak BVO 14.302 m² bruto inhoud BIH - m³ aantal bouwlagen onder

Nadere informatie

Torteltuin. Berekening opbrengsten uit ontwikkeling woningbouw (11 mei 2007) Inhoud:

Torteltuin. Berekening opbrengsten uit ontwikkeling woningbouw (11 mei 2007) Inhoud: BIJLAGE I Torteltuin Berekening opbrengsten uit ontwikkeling woningbouw (11 mei 2007) Inhoud: Algemene uitgangspunten Model 1 (Vereniging De Dolderse Torteltuin) Model 2 (Volledig dure woningen) Model

Nadere informatie

'DE ZWAAN' vof. Inhoud. 01 Bouwmanagement. 02 Initiatieffase bij het kopen van een gebouw. 03 Initiatieffase bij bestaande bouw

'DE ZWAAN' vof. Inhoud. 01 Bouwmanagement. 02 Initiatieffase bij het kopen van een gebouw. 03 Initiatieffase bij bestaande bouw 0 T Inhoud 01 ouwmanagement 02 Initiatieffase bij het kopen van een gebouw. 03 Initiatieffase bij bestaande bouw 04 Initiatieffase bij nieuwbouw 05 Schetsfase bij verbouwing of nieuwbouw 06 Voorontwerp

Nadere informatie

Inhoud. Locatieonderzoek tijdelijke huisvesting

Inhoud. Locatieonderzoek tijdelijke huisvesting Locatieonderzoek Tijdelijke huisvesting Hollands Kroon Aanvulling Centraal vs. decentraal 0 januari 0 Inhoud De regiegroep van fusiegemeente Hollands Kroon heeft naar aanleiding van een locatie advies

Nadere informatie

tim.dejonge@winket.nl 1

tim.dejonge@winket.nl 1 NVBK 17 CEEC: Cost Planning of Sustainable Housing Projects Kostenbegeleiding duurzaam bouwen Doel bijeenkomst: Oprichting Doel werkgroep: Naar een open source methodiek voor kosteneffectieve duurzaamheid

Nadere informatie

3. bouwkosten 7000 m2 à 1500/m2 10.500.000. Totaal te investeren 22.917.000. Beschikbaar uit spaarpot Stadhuis 4.000.000, afboeken op de bouwkosten.

3. bouwkosten 7000 m2 à 1500/m2 10.500.000. Totaal te investeren 22.917.000. Beschikbaar uit spaarpot Stadhuis 4.000.000, afboeken op de bouwkosten. Bijlage 1. Berekening kosten stadhuis op basis van 7000 m2 / info 19 juli 2011. De berekening is een omrekening van de gegevens van de PvdA-studie naar de mogelijkheid van een stadhuis in het stationsgebied

Nadere informatie

FINANCIEELPLAN GROND & VASTGOED BOUWEN EN ONDERHOUDEN

FINANCIEELPLAN GROND & VASTGOED BOUWEN EN ONDERHOUDEN GROND & VASTGOED BOUWEN EN ONDERHOUDEN FINANCIEELPLAN PROJECT OMSCHRIJVING: Aanpassen Gebouw 3 NRE terrein, Nachtegaallaan te Eindhoven voor Eindhoven in beeld excl. Archelogie. SOORT GEBOUW bedrijfsgebouw

Nadere informatie

Building4life. Wilt u weten hoe? Building4life. Jan van Polanenkade 26B1 4811 KM Breda Postbus 1069 4801 BB Breda

Building4life. Wilt u weten hoe? Building4life. Jan van Polanenkade 26B1 4811 KM Breda Postbus 1069 4801 BB Breda Wilt u weten hoe? Ga stap voor stap door onze aanpak: - Kennismaking Building4life - De Building4life werkwijze - Uitgewerkte case Amarant Tilburg Building4life Jan van Polanenkade 26B1 4811 KM Breda Postbus

Nadere informatie

Variantenstudie stadhuis Den Helder VERTROUWELIJKE BIJLAGEN

Variantenstudie stadhuis Den Helder VERTROUWELIJKE BIJLAGEN Variantenstudie stadhuis Den Helder VERTROUWELIJKE BIJLAGEN Opdrachtgever Gemeente Den Helder Referentienummer 916099/20160404 VERTROUWELIJKE BIJLAGEN Samenstelling Peter Jan Bakker Dennis Coenraad 4 april

Nadere informatie

201113376 - Bronovolaan 5 Bouwkostenraming op basis van elementenraming

201113376 - Bronovolaan 5 Bouwkostenraming op basis van elementenraming bruto inhoud BIH m³ bebouwd oppervlak TBB 1.093 m² aantal bouwlagen onder peil 1 lagen aantal bouwlagen boven peil 4 lagen geveloppervlak dicht BGD 1.012 m² geveloppervlak open BGO 322 m² bruto dakoppervlak

Nadere informatie

Inventarisatie Amundsenhal te Valkenswaard Gemeente Valkenswaard

Inventarisatie Amundsenhal te Valkenswaard Gemeente Valkenswaard Synarchis B.V. Hakgriend 18 3371 KA Hardinxveld-Giessendam Tel: 0184-616544 Fax: 0184-616265 www.synarchis.nl Inventarisatie Amundsenhal te Valkenswaard Gemeente Valkenswaard Inhoudsopgave pagina: 1 Inleiding

Nadere informatie

Transferbevordering aanleggen parkeervoorziening P+R

Transferbevordering aanleggen parkeervoorziening P+R Factsheet nr. 12A Beschrijving van de variant Het uitgangspunt is de aanleg van een parkeerterrein voor onbetaald parkeren met 100 parkeerplaatsen en een grootte van 2.000 m 2. Het parkeerterrein komt

Nadere informatie

Investeringsraming. Zwembad De Dinge. te Uithuizen. Variant 4

Investeringsraming. Zwembad De Dinge. te Uithuizen. Variant 4 Investeringsraming Zwembad De Dinge te Uithuizen Variant 4 Documentnummer: CPM-2009-364/EH Versie: 2 Opgesteld door: ConVisie procesmanagement bv Postbus 7 3984 ZG Odijk Behandeld door: drs. D. Kramer

Nadere informatie

Intensiveringsvormen: kosten en mogelijkheden

Intensiveringsvormen: kosten en mogelijkheden Intensiveringsvormen: kosten en mogelijkheden Alle rechten voorbehouden. Overname uit dit rapport is alleen toegestaan met bronvermelding. Adviseurs Geeresteinselaan 57 Postbus 57 3930 EB Woudenberg Telefoon

Nadere informatie

Correctie richtlijn ter bepaling van de bouwkosten (ex.b.t.w.) overeenkomstig NEN 2631

Correctie richtlijn ter bepaling van de bouwkosten (ex.b.t.w.) overeenkomstig NEN 2631 Gemeente Texel Correctie richtlijn ter bepaling van de bouwkosten (ex.b.t.w.) overeenkomstig NEN 2631 De bouwkosten dienen als grondslag voor de legesheffing Vaststelling basislijst door B & W op 1-12-2009

Nadere informatie

RAADSVOORSTEL EN ONTWERPBESLUIT

RAADSVOORSTEL EN ONTWERPBESLUIT RAADSVOORSTEL EN ONTWERPBESLUIT Agendanummer 11-32 Registratienummer raad 616553 Behorend bij het B&W-advies met registratienummer Moet in elk geval behandeld zijn in de raadsvergadering van de gemeente

Nadere informatie

memo Grondwaardebepaling 2011

memo Grondwaardebepaling 2011 memo Grondwaardebepaling 2011 bestemd voor Gemeente Wijk bij Duurstede datum Amersfoort, 30 november 2011 afzender Martin Langerak, Herman Sol ons kenmerk Inleiding In deze memo wordt de grondwaardebepaling

Nadere informatie

Verordening huisvestingsvoorzieningen primair onderwijs Amsterdam

Verordening huisvestingsvoorzieningen primair onderwijs Amsterdam Bijlage IV Financiële normering De financiële normering valt uiteen in drie delen: deel A: vergoeding op basis van normbedragen; deel B: vergoeding op basis van feitelijke kosten; deel C: bepaling medegebruiktarief.

Nadere informatie

HAALBAARHEIDSONDERZOEK

HAALBAARHEIDSONDERZOEK 193 Hartogstraat 7a Slot vastgoedbeheer Zoetermeer HAALBAARHEIDSONDERZOEK Hartogstraat 7a Plaats 18 Den Haag 8 januari 2009 INLEIDING Op verzoek van Slot vastgoedbeheer heeft ons bureau een onderzoek verricht

Nadere informatie

AS2_object_code 1 van 5

AS2_object_code 1 van 5 AS2_object_code 1 van 5 INVESTERINGSKOSTEN 1 GRONDKOSTEN m² TO 1A verwerving m² TO 1A.01 aankoopsom terrein 1A.02 kosten beschrijf 1A.03 kosten tussenpersonen 1A.04 taxaties 1A.05 grondonderzoek bij verwerving

Nadere informatie

VOORBEELD Elementen voor een offerte verzoek Asbestinventarisatie inclusief risicobeoordeling nietsloopsituatie

VOORBEELD Elementen voor een offerte verzoek Asbestinventarisatie inclusief risicobeoordeling nietsloopsituatie VOORBEELD Elementen voor een offerte verzoek Asbestinventarisatie inclusief risicobeoordeling nietsloopsituatie Geachte heer/mevrouw, Hiermee nodig ik u uit mij geheel vrijblijvend een offerte uit te brengen

Nadere informatie

Investerings/ opbrengst raming

Investerings/ opbrengst raming Definitief Investerings/ opbrengst raming Projectnaam Stedelijke Windenergie Overstad Projectlocatie Deelgebied Overstad te Alkmaar Opdrachtgever Energiebeheer Gemeente Alkmaar Datum 28 April 2005 Projectgroep

Nadere informatie

HC 2014 Kamer BV dag 2

HC 2014 Kamer BV dag 2 HC 2014 Kamer BV dag 2 Huurrecht winkelruimte & ontwikkelprojecten Onderwerpen 2014 Dag I Verdieping DCF Financiering bedrijfsmatig vastgoed Dag II Huurprijsherziening winkelruimte Waardering ontwikkelingsprojecten

Nadere informatie

Uitwerking ontwerp Cichoreifabriek

Uitwerking ontwerp Cichoreifabriek BIJLAGE 2 Uitwerking ontwerp Cichoreifabriek Beschrijving van varianten De Cichoreifabriek bestaat constructief uit een vloer, verdieping en kapconstructie die een onlosmakelijke verbinding met elkaar

Nadere informatie

Ecokosten doorgerekend Nieuw bouwen of renoveren?

Ecokosten doorgerekend Nieuw bouwen of renoveren? Dr. ir. Tim de Jonge Tim de Jonge is directeur/eigenaar van bureau Winket voor de bouw, een adviesbureau voor bouwkosten en bestekken en is daarnaast werkzaam als docent bouw- en exploitatiekosten aan

Nadere informatie

Vergadering Deelraad. Voordracht 2011/INT/558

Vergadering Deelraad. Voordracht 2011/INT/558 Bezoekadres Pieter Calandlaan 1 1065 KH Amsterdam Postbus 2003 1000 CA Amsterdam Telefoon 14 020 Fax 020 253 6009 www.nieuwwest.amsterdam.nl Vergadering Deelraad Datum Reg.nr./DECOS nr. Onderwerp Besluit

Nadere informatie

Grondexploitatie, rekenen en tekenen

Grondexploitatie, rekenen en tekenen Grondexploitatie, rekenen en tekenen Inbo academie Marleen Sanders 17 september 2009 Onderwerpen Planproces en context van haalbaarheid Haalbaarheid gebiedsontwikkelingen Businesscase Grondexploitatie

Nadere informatie

ACTUALISATIE GRONDPRIJZEN EN GRONDQUOTES SOEST 2015

ACTUALISATIE GRONDPRIJZEN EN GRONDQUOTES SOEST 2015 ACTUALISATIE GRONDPRIJZEN EN GRONDQUOTES SOEST 2015 Gemeente Soest Afdeling Samenleving Grondzaken januari 2015 Pagina 1 van 5 Actualisatie van de grondprijzen en grondqoutes 1. Nota Grondprijsbeleid In

Nadere informatie

Bijlage 1. Uitgangspunten exploitatieopzet

Bijlage 1. Uitgangspunten exploitatieopzet Bijlage 1. Uitgangspunten exploitatieopzet 1.1 Algemeen De heeft een civieltechnische raming opgesteld voor het bedrijvenpark t Zevenhuis. Over de gehanteerde uitgangspunten is overleg geweest tussen de

Nadere informatie

Managementsamenvatting

Managementsamenvatting Managementsamenvatting Second opinion Renovatievariant Spuiforum Op 18 juli 2013 heeft de Haagse gemeenteraad ingestemd met de verstrekking van een investeringskrediet voor de realisatie van de gezamenlijke

Nadere informatie

Whitepaper. Valkuilen bij het kostenramen rijweg

Whitepaper. Valkuilen bij het kostenramen rijweg Whitepaper Valkuilen bij het kostenramen rijweg Whitepaper Valkuilen bij het kostenramen rijweg 2 Wie zijn wij? Kosteninformatie voor de Bouw & Infra-sector Wij zijn een uitgever gespecialiseerd op gebied

Nadere informatie

Bepaal je bestemming vóórdat je vertrekt! Kennisdag Grip op Kwaliteit, 10 november 2015

Bepaal je bestemming vóórdat je vertrekt! Kennisdag Grip op Kwaliteit, 10 november 2015 Bepaal je bestemming vóórdat je vertrekt! Kennisdag Grip op Kwaliteit, 10 november 2015 Introductie Bernd Karstenberg, LCC adviseur André van den Hoek, Projectmanager onderwijshuisvesting (o.a. voor Lucas

Nadere informatie

4.1 Ontwikkeling van de bouwmarkt

4.1 Ontwikkeling van de bouwmarkt 4.1 Ontwikkeling van de bouwmarkt 4.1.1 Conjunctuur Voor de bouwwereld relevante vakbladen/media zorgen voor een continue stroom aan informatie over de marktontwikkeling in de woning- en utiliteitsbouw.

Nadere informatie

Workshop: Vooraf scherp, achteraf geen gezeur

Workshop: Vooraf scherp, achteraf geen gezeur Workshop: Vooraf scherp, achteraf geen gezeur Jan de Leeuw, coördinator omgevingsvergunningen Gaston Dolmans, asbestcoördinator 24 november 2014 Samen grip op asbest Inhoud Introductie Kennismaken met

Nadere informatie

Politieke Markt Hengelo

Politieke Markt Hengelo Behandelvoorstel Politieke Markt Hengelo onderwerp Bestuurlijke opdracht Onderzoek alternatieven huisvesting zaaknummer 1019271 datum 24 juni 2014 voorzitter griffiemedewerker zaal Domein tijd / duur Lukas

Nadere informatie

Case study tbv BREEAM Credit MAN 9 tbv nieuwbouw kantoor en bedrijfshal GKB te Barendrecht

Case study tbv BREEAM Credit MAN 9 tbv nieuwbouw kantoor en bedrijfshal GKB te Barendrecht Case study tbv BREEAM Credit MAN 9 tbv nieuwbouw kantoor en bedrijfshal GKB te Barendrecht Beschrijving van het project: GKB Vastgoed BV realiseert aan de Augustapolder 13 te Barendrecht een nieuw kantoor

Nadere informatie

CONCLUSIE KOSTENVERGELIJK 8 VLOERSYSTEMEN

CONCLUSIE KOSTENVERGELIJK 8 VLOERSYSTEMEN 6903 Vergelijk vloersystemen t.o.v. Slimline 18 januari 2011 CONCLUSIE KOSTENVERGELIJK 8 VLOERSYSTEMEN Omschrijving eh Vloersystemen overspanning 8,1 m¹ overspanning 16,2 m¹ Code SLB-S/8100-F SLB-B/8100-F

Nadere informatie

De feiten over uw woning

De feiten over uw woning De feiten over uw woning De feiten over uw woning spindiagram van uw woning Kosten & baten 1 Verhuurbaarheid 0-1 Techniek Comfort Leefbaarheid Score per woonblok Eengezins gemiddeld ALGEMEEN PMC-83513

Nadere informatie

ACTUALISATIE GRONDPRIJZEN EN GRONDQUOTES SOEST 2013

ACTUALISATIE GRONDPRIJZEN EN GRONDQUOTES SOEST 2013 ACTUALISATIE GRONDPRIJZEN EN GRONDQUOTES SOEST 2013 Gemeente Soest Afdeling Samenleving Grondzaken juni 2013 Pagina 1 van 5 Actualisatie van de grondprijzen en grondqoutes 1. Nota Grondprijsbeleid In november

Nadere informatie

Woningbouw (projectmatig) vrije sector Methode: residuele grondwaarde in de vorm van een genormeerde grondquote over de v.o.n.-prijs.

Woningbouw (projectmatig) vrije sector Methode: residuele grondwaarde in de vorm van een genormeerde grondquote over de v.o.n.-prijs. Raadsvoorstel Inleiding In de kadernota Grondbeleid is aangekondigd dat er een overzicht met tarieven zal worden opgesteld die jaarlijks bij de begroting door de raad zal worden vastgesteld. Gezien de

Nadere informatie

De feiten over uw woning

De feiten over uw woning De feiten over uw woning De feiten over uw woning spindiagram van uw woning Kosten & baten 1 Verhuurbaarheid 0-1 Techniek Comfort Leefbaarheid Score per woonblok Eengezins gemiddeld ALGEMEEN PMC-83513

Nadere informatie

stichtingskosten raming

stichtingskosten raming stichtingskosten raming PROJECTNUMMER 1231 PROJECTOMSCHRIJVING onderzoek brede school in Marienhaven Warmond OPDRACHTGEVER Gemeente Teylingen en Marente ONDERWERP projectgegevens Opdrachtgever Gemeente

Nadere informatie

Kosten ramen binnen ProRail. I.A. Overwijk F.G.A. van den Berg

Kosten ramen binnen ProRail. I.A. Overwijk F.G.A. van den Berg Kosten ramen binnen ProRail I.A. Overwijk F.G.A. van den Berg Kosten ramen binnen ProRail Kosten ramen algemeen Ramen met kengetallen SSK Risico s Kostennota Praktijk Kostenramen algemeen ProRail raamt

Nadere informatie

PRAKTIJKDAG INTEGRAAL REKENEN BIJ PROJECT- EN GEBIEDSONTWIKKELING. Door: Bucaris Vastgoed- en planeconomie

PRAKTIJKDAG INTEGRAAL REKENEN BIJ PROJECT- EN GEBIEDSONTWIKKELING. Door: Bucaris Vastgoed- en planeconomie PRAKTIJKDAG INTEGRAAL REKENEN BIJ PROJECT- EN GEBIEDSONTWIKKELING Door: Bucaris Vastgoed- en planeconomie Inleiding Introductie: Bucaris Vastgoed- en planeconomie Financiële regie van ontwikkelingen (incl.

Nadere informatie

Raadsvoorstel Nummer: 245277

Raadsvoorstel Nummer: 245277 Raadsvoorstel Nummer: 245277 Datum: 31 maart 2015 Hoort bij collegeadvies nummer: 246415 Datum raadsvergadering: 21 mei 2015 Portefeuillehouder: A. Dragt Onderwerp Toekomst zwembad Octopus Voorgesteld

Nadere informatie

Steller :S. Wind Telefoonnummer ; 0229-252200 Afdeling : Middelen en Beheer - VG Email : s.wind@hoorn.nl Document retour: Nee

Steller :S. Wind Telefoonnummer ; 0229-252200 Afdeling : Middelen en Beheer - VG Email : s.wind@hoorn.nl Document retour: Nee 1 van 5 W- "W" OEMEENTE J ^ Q Q J *! ^ t Zaaknummer MOOISBS Behoort bii opleqqer: 1001958 nr. : Programmabegroting^g R u m e j k e Ordening en Volkshuisvesting Telefoonnummer ; 0229-252200 : Middelen en

Nadere informatie

Van de regen in de drup of van de drup in de regen?

Van de regen in de drup of van de drup in de regen? Verlaging grenswaarden van asbest per 1 juli 2014 en 1 januari 2015. Van de regen in de drup of van de drup in de regen? Inleiding Onlangs is door de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid een besluit

Nadere informatie

Wie zijn wij? Van 0-meting tot haalbare business case. Programma. De methode. Meten van duurzaamheid. Heldere kijk op duurzaamheid.

Wie zijn wij? Van 0-meting tot haalbare business case. Programma. De methode. Meten van duurzaamheid. Heldere kijk op duurzaamheid. Van 0-meting tot haalbare business case Meer informatie: www.w-e.nl www.gprsoftware.nl ir. Janny Stevens (stevens@w-e.nl) ir. Saskia van Hulten (hulten@w-e.nl) Wie zijn wij? W/E adviseurs www.w-e.nl Saskia

Nadere informatie

Voorstel Afweging vervangende levensduur verlengende renovatie of nieuwbouw Dongemond

Voorstel Afweging vervangende levensduur verlengende renovatie of nieuwbouw Dongemond Bijlagen Voorstel Afweging vervangende levensduur verlengende renovatie of nieuwbouw Dongemond Bijlage 1 Financiën 1 Renovatie éénmalig Investeringen en kosten (bedragen incl. BTW) Voorbereidingskosten

Nadere informatie

Bijlage IV Normbedragen voor vergoeding en indexering

Bijlage IV Normbedragen voor vergoeding en indexering Bijlage IV Normbedragen voor vergoeding en indexering Deel A Indexering De normbedragen in deel B worden jaarlijks aangepast in overeenstemming met de onderstaande systematiek van prijsbijstelling op basis

Nadere informatie

Herijking Masterplan, Fase II. concept 2 augustus 2011

Herijking Masterplan, Fase II. concept 2 augustus 2011 Herijking Masterplan, Fase II concept 2 augustus 2011 Inleiding Het masterplan Schieveste zoals het tot nu toe is uitgewerkt, is minder geschikt voor het huisvesten van kleinere volumes. Het starten van

Nadere informatie

Financiele verkenning primair onderwijs. Servicecentrum Scholenbouw. ISM: Fakton en Ro Groep

Financiele verkenning primair onderwijs. Servicecentrum Scholenbouw. ISM: Fakton en Ro Groep Financiele verkenning Nieuwbouw Primair onderwijs In samenwerking met: MFA project Testschool 1 Algemene gegevens Datum 25 1 2010 Model steller Renske Schoenmaker Opdrachtgever Jan Schraven Bedrijf Telefoon

Nadere informatie

O15.001250 O15.001250*

O15.001250 O15.001250* O15.001250 O15.001250* Nota grondprijzen 2015-2016 Inhoudsopgave 1. Nota grondprijzen... 3 1.1 Inleiding... 3 1.2 Openbaarheid... 3 1.3 Wie mag de grondprijzen vaststellen?... 3 1.4 Geldigheidsduur, prijspeil

Nadere informatie

De normbedragen in deel B worden jaarlijks aangepast in overeenstemming met de onderstaande systematiek van prijsbijstelling:

De normbedragen in deel B worden jaarlijks aangepast in overeenstemming met de onderstaande systematiek van prijsbijstelling: Bijlage IV Normbedragen voor vergoeding en indexering Deel A Indexering De normbedragen in deel B worden jaarlijks aangepast in overeenstemming met de onderstaande systematiek van prijsbijstelling: A.1

Nadere informatie

Maatschappelijk verantwoord slopen op turnkey basis. Verantwoord, veilig en vooral vriendelijk

Maatschappelijk verantwoord slopen op turnkey basis. Verantwoord, veilig en vooral vriendelijk Maatschappelijk verantwoord slopen op turnkey basis Verantwoord, veilig en vooral vriendelijk Slopen is tegenwoordig best complex. Dat komt omdat er steeds meer eisen worden gesteld aan bouwen en slopen.

Nadere informatie

ZO Brabant (Kempen) WMO-subregio: Rapportage Zorg op de kaart per WMO-subregio Inclusief scenario s. Datum 3 november 2014

ZO Brabant (Kempen) WMO-subregio: Rapportage Zorg op de kaart per WMO-subregio Inclusief scenario s. Datum 3 november 2014 WMO-subregio: ZO Brabant (Kempen) Rapportage Zorg op de kaart per WMO-subregio Inclusief scenario s 1/9 De effecten van langer thuis wonen in de V&V 1. De komende jaren (2014-2020) krijgen instellingen

Nadere informatie

Gooi- en Vechtstreek. WMO-subregio: Rapportage Zorg op de kaart per WMO-subregio Inclusief scenario s. Datum 3 november 2014

Gooi- en Vechtstreek. WMO-subregio: Rapportage Zorg op de kaart per WMO-subregio Inclusief scenario s. Datum 3 november 2014 WMO-subregio: Gooi- en Vechtstreek Rapportage Zorg op de kaart per WMO-subregio Inclusief scenario s 1/9 De effecten van langer thuis wonen in de V&V 1. De komende jaren (2014-2020) krijgen instellingen

Nadere informatie

Kostenbeheersing * M2011 1. F. A. van Duijn

Kostenbeheersing * M2011 1. F. A. van Duijn Kostenbeheersing M2011 1 Kostenbeheersing * F. A. van Duijn Samenvatting M2011 3 1. Inleiding M2011 3 2. Wat is kostenbeheersing? M2011 4 3. De opbouw van het budget M2011 4 4. De nauwkeurigheid van het

Nadere informatie

2. Financieel kader gemeenschappelijke regelingen in de regio van Hollands-Midden

2. Financieel kader gemeenschappelijke regelingen in de regio van Hollands-Midden 1. Inleiding Ten tijde van het schrijven van de kadernota 2016 wordt nog volop gewerkt aan de uitwerking van het proces Kracht#15. Voor het besluitvormingsproces dient de Kadernota 2016 in januari 2015

Nadere informatie

FINANCIERINGSCONSTRUCTIES

FINANCIERINGSCONSTRUCTIES FINANCIERINGSCONSTRUCTIES Programma van Eisen Duurzaam bouwen en energiezuinigheid nieuwbouw en renovatie scholen/onderwijshuisvesting Programma Energiebesparingscampagne gedrag bestaande scholen/onderwijshuisvesting

Nadere informatie

Dongecentrale te Geertruidenberg

Dongecentrale te Geertruidenberg Dongecentrale te Geertruidenberg Ramingen instandhouding & restauratie in opdracht van 1 e concept CAL201012231 Dongecentrale te Geertruidenberg Inhoudsopgave Inhoudsopgave 0. Totale bouwkosten casco 3

Nadere informatie

Methodiek voor het volgen van de kostenontwikkelingen in het openbaar vervoer. Update 2012

Methodiek voor het volgen van de kostenontwikkelingen in het openbaar vervoer. Update 2012 Methodiek het volgen van de kostenontwikkelingen in het openbaar vervoer Update Methodiek het volgen van de kostenontwikkelingen in het openbaar vervoer Update J.H.M. van Beijeren ir. M.R.J. Kindt ir.

Nadere informatie

Raadsvoorstel. Agendanummer: Datum raadsvergadering: Registratienummer: Onderwerp: Besluitvorming Huisvestingsfinanciën herontwikkeling raadhuis.

Raadsvoorstel. Agendanummer: Datum raadsvergadering: Registratienummer: Onderwerp: Besluitvorming Huisvestingsfinanciën herontwikkeling raadhuis. Raadsvoorstel Agendanummer: Datum raadsvergadering: Registratienummer: Onderwerp: Besluitvorming Huisvestingsfinanciën herontwikkeling raadhuis. Gevraagde Beslissing: Te besluiten om: De reserve raadhuis

Nadere informatie

Mogelijke onderwerpen voor het netwerk Vastgoedeconomen, fiscalisten en planeconomen

Mogelijke onderwerpen voor het netwerk Vastgoedeconomen, fiscalisten en planeconomen Mogelijke onderwerpen voor het netwerk Vastgoedeconomen, fiscalisten en planeconomen BBV en afschrijvingen Het BBV kent verschillende onderwerpen. Eén van de onderwerpen heeft betrekking op de waardering

Nadere informatie

Nr Onderwerp Steenhoek Bremlaan Naast De Del 2. 2.824 m2 Circa 10.000 m2 Circa 6.000 m2

Nr Onderwerp Steenhoek Bremlaan Naast De Del 2. 2.824 m2 Circa 10.000 m2 Circa 6.000 m2 1 Beschikbaar grondoppervlak in m2 2 Gewenst bruto oppervlakte incl. parkeren op eigen terrein 2.824 m2 Circa 10.000 m2 Circa 6.000 m2 Passend binnen bouwblok bestemmingsplan, met uitzondering van parkeren

Nadere informatie

Grondexploitatie Boswonen Emmelhage. behorend bij herziening bestemmingsplan 2015

Grondexploitatie Boswonen Emmelhage. behorend bij herziening bestemmingsplan 2015 Grondexploitatie Boswonen Emmelhage behorend bij herziening bestemmingsplan 2015 Maart 2015 1 Inhoudsopgave Grondexploitatie Boswonen Emmelhage... 1 1. Samenvatting... 3 2. Analyse Ruimtegebruik... 4 3.

Nadere informatie

Bijlage IV Financiële normering

Bijlage IV Financiële normering Bijlage IV Financiële normering DEEL A Vergoeding op basis van normbedragen In onderstaande normbedragen voor (vervangende) nieuwbouw en uitbreiding is tevens een vergoeding voor bouwvoorbereiding opgenomen.

Nadere informatie

Casestudy Valkenburgerstraat BREEAM-NL

Casestudy Valkenburgerstraat BREEAM-NL Management 9 Kennisoverdracht d.d. 12 augustus 2015 Case-study Valkenburgerstraat Omschrijving van het project Het programma bestaat uit een driesterren- en een viersterrenhotel. Het driesterrenhotel heeft

Nadere informatie

Huisvesting gemeente Boxtel

Huisvesting gemeente Boxtel Agenda 1) Inleiding 2) Aanleiding 3) Begrippen en demarcatie 4) Scenario s 5) Advies Agenda 1) Inleiding De Twee Snoeken Gemeentehuizen 2) Aanleiding 3) Begrippen en demarcatie 4) Scenario s 5) Advies

Nadere informatie

RAADSVOORSTEL 08R.00052 r*\

RAADSVOORSTEL 08R.00052 r*\ Gemeente Woerden RAADSVOORSTEL 08R.00052 r*\ gemeente WOERDEN Indiener: - college van burgemeester en wethouders Aandachtsveld portefeuillehouder: - wethouder Van der Woude Programma: Woerden Jong Onderwerp:

Nadere informatie

Grondexploitatie Bedrijventerrein Ens

Grondexploitatie Bedrijventerrein Ens Grondexploitatie Bedrijventerrein Ens 1 ... 1 Grondexploitatie Bedrijventerrein Ens... 1 1. Samenvatting... 3 2. Analyse Ruimtegebruik... 4 3. Bouwprogramma... 5 4. Investeringen... 6 5. Opbrengsten...

Nadere informatie

Nota Grondprijzen 2015

Nota Grondprijzen 2015 Postbus 1 3430 AA Bezoekadres Stadsplein 1 3431 LZ www.nieuwegein.nl Grondbedrijf en Vastgoedzaken Nota Grondprijzen 2015 Datum 5 januari 2015 Auteur Mark Slingerland Versie Vastgesteld door B&W op 13

Nadere informatie

Investeringskosten - recapitulatie

Investeringskosten - recapitulatie IK De Opstap 7 juni 07.xls 1 van 6; output datum: 07062007 Investeringskosten recapitulatie totaal per m2 BVO % van bk 0 Grondkosten 676.299 178 17,5% 10 Bouwkosten 3.865.010 1.014 100% 20 Bijkomende kosten

Nadere informatie

Vastgoed waarde op Graveland Zuid Spaanse Polder Schiedam. 23 mei 2012 Desirée Uitzetter

Vastgoed waarde op Graveland Zuid Spaanse Polder Schiedam. 23 mei 2012 Desirée Uitzetter Vastgoed waarde op Graveland Zuid Spaanse Polder Schiedam 23 mei 2012 Desirée Uitzetter Even voorstellen.. Stec groep: adviesbureau Gebieden Gebouwen Grond Geld bedrijventerreinen!! Wat zien we landelijk

Nadere informatie

201205709 - Korte Beestenmarkt 1-5 Bouwkostenraming op basis van elementenraming

201205709 - Korte Beestenmarkt 1-5 Bouwkostenraming op basis van elementenraming soort Niveau 3 Bouwkosten in elementen 2 BOUWKUNDIGE WERKEN 2.A CONSTRUCTIE ONDERBOUW 10 Sloopwerkzaamheden - 11 Bodemvoorzieningen 107,0 m² 16,12 1.725 13 Vloeren op grondslag 107,0 m² 115,94 12.405 16

Nadere informatie

Corporatie in Perspectief

Corporatie in Perspectief Analyse CFV 2010 Corporatie in Perspectief L0669 Roermond CFV 2010 Corporatie in Perspectief L0669 Inhoud 1 Algemeen 1.1 Algemene gegevens corporatie 4 1.2 Situering van het corporatiebezit: indicatie

Nadere informatie

QSM Benchmark Project ABC

QSM Benchmark Project ABC QSM Benchmark De intelligentie Voor u ligt de QSM benchmarkrapportage over. Deze rapportage geeft antwoord op de vraag of dit project marktconform is uitgevoerd in vergelijking met projecten in bedrijfsomgevingen

Nadere informatie

Deel A Indexering De normbedragen in deel B worden jaarlijks aangepast in overeenstemming met de onderstaande systematiek van prijsbijstelling:

Deel A Indexering De normbedragen in deel B worden jaarlijks aangepast in overeenstemming met de onderstaande systematiek van prijsbijstelling: Bijlage IV Normbedragen voor vergoeding en indexering Deel A Indexering De normbedragen in deel B worden jaarlijks aangepast in overeenstemming met de onderstaande systematiek van prijsbijstelling: A.1

Nadere informatie

Wie zijn wij. Duurzaam ophogen: miljoenen besparen! Platform 3BW. Programma. Platform Beter Bouwen Beter Wonen

Wie zijn wij. Duurzaam ophogen: miljoenen besparen! Platform 3BW. Programma. Platform Beter Bouwen Beter Wonen Wie zijn wij Platform Beter Bouwen Beter Wonen Duurzaam : miljoenen besparen! Tevens veel samenwerking met: TNO, Tauw, Fugro, SBR, gemeentes, enzovoort David Biron (Witteveen+Bos) Welmoed Visser (Grontmij)

Nadere informatie