Inhoud Inleiding Gedragsproblemen Psychosociale vaardigheden Emotionele vaardigheden Leervaardigheden De rol van het gezin Literatuur

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Inhoud Inleiding Gedragsproblemen Psychosociale vaardigheden Emotionele vaardigheden Leervaardigheden De rol van het gezin Literatuur"

Transcriptie

1 Inhoud 1 Inleiding Gedragsproblemen Psychosociale vaardigheden Emotionele vaardigheden Leervaardigheden De rol van het gezin Literatuur Gedragsproblemen Inleiding Wanneer is er sprake van een gedragsprobleem? In kaart brengen van probleemgedragingen Sociaal-emotionele problemen nader bekeken Aandachtstekort met hyperactiviteit (ADHD) Sociale gedragsproblematiek (ODD/CD) Angstig en stemmingsverstoord gedrag Autistisch gedrag Screening van gedragsproblemen De omvang van sociaal-emotionele gedragsproblemen in Nederland Het aantal jeugdigen met sociaal-emotionele gedragsproblemen De samenhang tussen gedragsproblemen en leeftijd, sekse en schooltype De samenhang tussen ADHD, ODD/CD, angstig en stemmingsverstoord gedrag, en autisme Oorzaken van sociaal-emotionele gedragsproblemen Biologische factoren als oorzaak van sociaal-emotionele gedragsproblemen Omgevingsfactoren als oorzaak van sociaal-emotionele gedragsproblemen Positieve opvoedingsfactoren Behandeling van gedragsproblemen Algemene aspecten van de behandeling van gedragsproblemen Behandeling van gedragsproblemen per probleemgroep Gedragsproblemen in vogelvlucht Literatuur Psychosociale vaardigheden Inleiding Wat zijn psychosociale vaardigheden? Om welke vaardigheden gaat het bij psychosociale vaardigheden? Interpersoonlijke vaardigheden Intrapersoonlijke vaardigheden De tekorten aan psychosociale vaardigheid in Nederland Het aantal jeugdigen met psychosociale vaardigheidsproblemen De samenhang tussen psychosociale vaardigheden en sekse, leeftijd en schooltype De ontwikkeling van psychosociale vaardigheden De ontwikkeling van psychosociale vaardigheden in het gezin De ontwikkeling van psychosociale vaardigheden op school

2 Inhoud VII De ontwikkeling van psychosociale vaardigheden in de vrije tijd De ontwikkeling van psychosociale vaardigheden en sociale media Gevolgen van tekorten aan psychosociale vaardigheden Gebrek aan relationele vaardigheden Gebrek aan affectieve vaardigheden Gebrek aan zelfsturing Gebrek aan zelfbewustzijn Algeheel gebrek aan psychosociale vaardigheden Oorzaken van tekorten aan psychosociale vaardigheden Biologische factoren als oorzaak van een gebrek aan psychosociale vaardigheden Omgevingsfactoren als oorzaak van een gebrek aan psychosociale vaardigheden Risicogroepen voor het ontwikkelen van tekorten aan psychosociale vaardigheden Jeugdigen met aandachtstekort met hyperactiviteit (ADHD) Jeugdigen met oppositioneel-opstandig, agressief en antisociaal gedrag (ODD/CD) Jeugdigen met angstig en stemmingsverstoord gedrag Jeugdigen met autisme Overzicht van de tekorten in psychosociale vaardigheden per risicogroep Tekorten aan psychosociale vaardigheden voorkomen De rol van het gezin bij het voorkomen van tekorten aan psychosociale vaardigheden De rol van school bij het voorkomen van tekorten aan psychosociale vaardigheden De rol van vrijetijdsbesteding bij het voorkomen van tekorten aan psychosociale vaardigheden Interventies bij tekorten aan psychosociale vaardigheden Principes achter het bevorderen van psychosociale vaardigheden Effecten van psychosociale-vaardigheidstrainingen Algemene kenmerken van psychosociale-vaardigheidstrainingen Trainingsprogramma s ter stimulering van psychosociale vaardigheden Training van specifieke psychosociale vaardigheden Training van relationele vaardigheden Training van affectieve vaardigheden Training van zelfsturing Training van zelfbewustzijn Psychosociale vaardigheden in vogelvlucht Literatuur Emotionele vaardigheden Inleiding Wat zijn emotionele vaardigheden? Om welke vaardigheden gaat het bij emotionele vaardigheden? De tekorten aan emotionele vaardigheden in Nederland Aantal jeugdigen met een gebrek aan emotionele vaardigheden De samenhang tussen emotionele vaardigheden en leeftijd, sekse en schooltype De ontwikkeling van emotionele vaardigheden De ontwikkeling van emoties tijdens de kindertijd Gevolgen van tekorten aan emotionele vaardigheden De samenhang tussen emotionele vaardigheden en persoonlijkheidskenmerken De samenhang tussen emotionele vaardigheden en relaties....81

3 VIII Inhoud De samenhang tussen emotionele vaardigheden en school- en leerprestaties De samenhang tussen emotionele vaardigheden en geïnternaliseerde gedragsproblemen De samenhang tussen emotionele vaardigheden en geëxternaliseerde gedragsproblemen Risicogroepen voor het ontwikkelen van tekorten aan emotionele vaardigheden Jeugdigen met Aandachtstekort met hyperactiviteit (ADHD) en de ontwikkeling van emotionele vaardigheden Jeugdigen met oppositioneel-opstandig, agressief en antisociaal gedrag (ODD/CD) en de ontwikkeling van emotionele vaardigheden Jeugdigen met angstig en stemmingsverstoord gedrag en de ontwikkeling van emotionele vaardigheden Jeugdigen met autisme en de ontwikkeling van emotionele vaardigheden Overzicht van tekorten in emotionele vaardigheden per risicogroep Begrippen die verwant zijn aan emotionele vaardigheden Denkstijl Theory of Mind (ToM) Sociale intelligentie Tekorten aan emotionele vaardigheden voorkomen De rol van het gezin bij het voorkomen van tekorten aan emotionele vaardigheden De rol van school bij het voorkomen van tekorten aan emotionele vaardigheden Interventies bij tekorten aan emotionele vaardigheden Principes achter de programma s ter bevordering van emotionele vaardigheden Trainingsprogramma s ter stimulering van emotionele vaardigheden Training van de afzonderlijke emotionele vaardigheden Training in het onderkennen van emoties Training in het reguleren van emoties Training in het toepassen van emoties Emotionele vaardigheden in vogelvlucht Literatuur Leervaardigheden Inleiding Wat zijn leervaardigheden? Om welke vaardigheden gaat het bij leervaardigheden? Motivatie Taakgerichtheid Concentratie Planmatig werken Werktempo Volharding De tekorten aan leervaardigheden in Nederland Het aantal jeugdigen met een gebrek aan leervaardigheden De samenhang tussen leervaardigheden en leeftijd, sekse en schooltype De ontwikkeling van leervaardigheden Samenhang tussen tekorten aan leervaardigheden en het ontstaan van problemen

4 Inhoud IX 5.7 Oorzaken van tekorten aan leervaardigheden De rol van biologische factoren bij tekorten aan leervaardigheden De rol van sociale factoren bij tekorten aan leervaardigheden Risicogroepen voor het ontwikkelen van tekorten aan leervaardigheden Aandachtstekort met hyperactiviteit (ADHD) en de ontwikkeling van leervaardigheden Oppositioneel-opstandig, agressief en antisociaal gedrag (ODD/DC) en de ontwikkeling van leervaardigheden Angstig en stemmingsverstoord gedrag en de ontwikkeling van leervaardigheden Autisme en de ontwikkeling van leervaardigheden Overzicht van tekorten in leervaardigheden per risicogroep Tekorten aan leervaardigheden voorkomen De rol van school bij het voorkomen van tekorten in leervaardigheden De rol van het gezin bij het voorkomen van tekorten in leervaardigheden Interventies voor het vergroten van de leervaardigheden Leervaardigheden in vogelvlucht Literatuur Gezinskenmerken Inleiding Gezinskenmerken en gedragsproblemen De vijf basiskenmerken van het gezin Responsiviteit Communicatie Organisatie Partnerrelatie Sociaal netwerk De omvang van gezinsproblemen in Nederland Gevolgen van positieve en negatieve gezinskenmerken Omgaan met risicogroepen De opvoeding van kinderen met attention-deficit hyperactivity disorder (ADHD) De opvoeding van kinderen met oppositioneel-opstandig, agressief en antisociaal gedrag De opvoeding van kinderen met angstig en stemmingsverstoord gedrag De opvoeding van kinderen met autisme Gezinsinterventies Stromingen binnen gezinsinterventies Gangbare programma s Overige programma s Gezinsinterventies per risicogroep Gezinsinterventies voor jeugdigen met ADHD Gezinsinterventies voor jeugdigen met oppositioneel-opstandig, agressief en antisociaal gedrag Gezinsinterventies voor jeugdigen met angstig en stemmingsverstoord gedrag Gezinsinterventies voor jeugdigen met autisme

5 X Inhoud 6.9 Gezinsinterventies per gezinskenmerken Gezinsinterventies voor communicatie Gezinsinterventies voor responsiviteit Gezinsinterventies voor de organisatie Gezinsinterventies voor het sociale netwerk Gezinsinterventies voor de partnerrelatie Gezinsinterventies in vogelvlucht Literatuur Bijlagen Register

6

Omgaan met verschillen, passend onderwijzen!

Omgaan met verschillen, passend onderwijzen! Omgaan met verschillen, passend onderwijzen! Gedrag in de klas Labelen ASS en ADHD, waar denk je aan? Geef me de Vijf (Colette de Bruin) De methode heeft als uitgangspunt dat mensen met een autistische

Nadere informatie

03/07/15' ADHD, ODD, CD? Wat moet ik weten en wat kan ik ermee? Programma. Begripsbepaling: Agressie. Begripsbepaling: ODD, CD en ADHD

03/07/15' ADHD, ODD, CD? Wat moet ik weten en wat kan ik ermee? Programma. Begripsbepaling: Agressie. Begripsbepaling: ODD, CD en ADHD ADHD, ODD, CD? Wat moet ik weten en wat kan ik ermee? Woensdag 29 oktober P. Deschamps Begripsbepaling: ODD, CD en ADHD Begripsbepaling: Agressie Disruptive Behavior Disorders (DBD), Disruptieve Gedragsstoornissen

Nadere informatie

Onderzoek naar het cluster 4 onderwijs: kinderen en hulpverlening. Drs. R. Stoutjesdijk & Prof. Dr. E.M. Scholte M.m.v. drs. H.

Onderzoek naar het cluster 4 onderwijs: kinderen en hulpverlening. Drs. R. Stoutjesdijk & Prof. Dr. E.M. Scholte M.m.v. drs. H. Onderzoek naar het cluster 4 onderwijs: kinderen en hulpverlening Drs. R. Stoutjesdijk & Prof. Dr. E.M. Scholte M.m.v. drs. H. Leloux-Opmeer Voorwoord Inhoudsopgave Een tijd geleden hebben Stichting Horizon

Nadere informatie

Gedragsexpert. Doelgroep

Gedragsexpert. Doelgroep Gedragsexpert De Post-HBO opleiding Gedragsexpert heeft tot doel leraren, intern begeleiders en zorgcoördinatoren zo goed mogelijk toe te rusten met kennis, inzichten en vaardigheden op het gebied van

Nadere informatie

Factsheet Pilotstudie Tools4School April 2014

Factsheet Pilotstudie Tools4School April 2014 Factsheet Pilotstudie Tools4School April 214 Tools4School is een gedragsinterventie voor jongeren die vanwege hun gedrag dreigen uit te vallen in het VO en VSO 1. De interventie is gebaseerd op de effectieve

Nadere informatie

Gedragsexpert. Doelgroep

Gedragsexpert. Doelgroep Gedragsexpert De Post-HBO opleiding Gedragsexpert heeft tot doel leraren, intern begeleiders en zorgcoördinatoren zo goed mogelijk toe te rusten met kennis, inzichten en vaardigheden op het gebied van

Nadere informatie

The influence of parental and offspring ASD and ADHD symptoms on family functioning. Daphne J. Vinke- van Steijn

The influence of parental and offspring ASD and ADHD symptoms on family functioning. Daphne J. Vinke- van Steijn The influence of parental and offspring ASD and ADHD symptoms on family functioning Autisme Spectrum Stoornissen (autisme) 1. Sociale interactie 2. Communicatie 3. Starheid en stereotypieën Attention Deficit

Nadere informatie

Inhoud. Voorwoord 1 1 DEEL I INVLOEDEN 13

Inhoud. Voorwoord 1 1 DEEL I INVLOEDEN 13 Inhoud Voorwoord 1 1 DEEL I INVLOEDEN 13 1 Het sociale ontwikkelingstraject 1 5 1 Inleiding 1 5 2 Sociale vaardigheden 1 6 3 Aspecten van sociale competentie 1 7 4 Het ik en de ander 1 8 5 Een verwant

Nadere informatie

Voor wie zijn de kind-jongere trainingen bedoeld?

Voor wie zijn de kind-jongere trainingen bedoeld? Voor wie zijn de kind-jongere trainingen bedoeld? - Normaal begaafde kinderen van 4 tot 13 jaar, woonachtig in de regio Gelderland-Zuid, die in hun gedrag signalen afgeven die mogelijk duiden op een problematische

Nadere informatie

AD(H)D bespreken. BEN/LO/ADHD/14/0003a April 2014

AD(H)D bespreken. BEN/LO/ADHD/14/0003a April 2014 AD(H)D bespreken N.B.: de inhoud van dit programma is slechts van adviserende aard en dient niet als vervanging voor professioneel en/of medisch advies. Als u verdere consultatie wenst, of wanneer u zich

Nadere informatie

Signaleringslijst Erger Voorkomen - Toelichting

Signaleringslijst Erger Voorkomen - Toelichting Signaleringslijst Erger Voorkomen - Toelichting Met deze lijst worden achtergronden van jeugdigen in kaart gebracht. Met behulp van deze achtergronden kan worden vastgesteld of jeugdigeen een risico lopen

Nadere informatie

Omdat uit eerdere studies is gebleken dat de prevalentie, ontwikkeling en manifestatie van gedragsproblemen samenhangt met persoonskenmerken zoals

Omdat uit eerdere studies is gebleken dat de prevalentie, ontwikkeling en manifestatie van gedragsproblemen samenhangt met persoonskenmerken zoals Gedragsproblemen komen veel voor onder kinderen en adolescenten. Als deze problemen ernstig zijn en zich herhaaldelijk voordoen, kunnen ze een negatieve invloed hebben op het dagelijks functioneren van

Nadere informatie

ADHD. Aandachtstekortstoornis met hyperactiviteit. Hoe wordt de diagnose bij kinderen gesteld? ADHD poli

ADHD. Aandachtstekortstoornis met hyperactiviteit. Hoe wordt de diagnose bij kinderen gesteld? ADHD poli 00 ADHD Aandachtstekortstoornis met hyperactiviteit Hoe wordt de diagnose bij kinderen gesteld? ADHD poli U bent met uw kind verwezen naar de ADHD poli. De ADHD poli is een samenwerkingsverband tussen

Nadere informatie

Leerlijn Omgaan met ongewenst gedrag. Workshop 3: Gedragsstoornissen & aanpakken volgens oa Gordonmethode

Leerlijn Omgaan met ongewenst gedrag. Workshop 3: Gedragsstoornissen & aanpakken volgens oa Gordonmethode Leerlijn Omgaan met ongewenst gedrag Workshop 3: Gedragsstoornissen & aanpakken volgens o.a. Gordonmethode 28 januari 2015 13.30 16.00 uur Berber Klein Liesbeth van Well Leerlijn Omgaan met ongewenst gedrag

Nadere informatie

ADHD. Behandelingsstrategieën DSM IV. Diagnostiek. Vragenlijst voor gedragsproblemen bij kinderen (VvGK) ( Attention deficit hyperactivity disorder )

ADHD. Behandelingsstrategieën DSM IV. Diagnostiek. Vragenlijst voor gedragsproblemen bij kinderen (VvGK) ( Attention deficit hyperactivity disorder ) ADHD ( Attention deficit hyperactivity disorder ) Behandelingsstrategieën Evelien Dirks Een ontwikkelingsstoornis Problemen met de concentratieperiode Problemen met de impulsbeheersing Problemen met de

Nadere informatie

Psychiatrie: ADHD. Dit thema gaat over ADHD als voorbeeld van een concentratie of aandachtsstoornis.

Psychiatrie: ADHD. Dit thema gaat over ADHD als voorbeeld van een concentratie of aandachtsstoornis. DC 13 Psychiatrie: ADHD 1 Inleiding Dit thema gaat over ADHD als voorbeeld van een concentratie of aandachtsstoornis. Beroepscontext: als onderwijsassistent kun je ingezet worden in het werken met leerlingen

Nadere informatie

TRAINING NIVEAU 4: STANDAARD TRIPLE P Tieners

TRAINING NIVEAU 4: STANDAARD TRIPLE P Tieners TRAINING NIVEAU 4: STANDAARD TRIPLE P Tieners Algemene beschrijving De training Triple P Niveau 4 Standaard Tieners biedt deelnemers een goede basis voor het uitvoeren van intensieve individuele Triple

Nadere informatie

Inhoud. Voorwoord 1 0

Inhoud. Voorwoord 1 0 Inhoud Voorwoord 1 0 1 Autisme in de dagelijkse praktijk 1 3 Inleiding 1 3 Op weg naar een diagnose 1 4 Vroegtijdige onderkenning 1 6 Hulpverlenende instanties 1 8 Na de diagnose 1 9 Behandeling 2 0 Samenvatting

Nadere informatie

2.2 Wanneer is er sprake van een gedragsprobleem? In kaart brengen van probleemgedragingen 10

2.2 Wanneer is er sprake van een gedragsprobleem? In kaart brengen van probleemgedragingen 10 7 2 Gedragsproblemen Samenvatting Het is van groot belang dat kinderen en jongeren voldoende psychosociale, emotionele en leervaardigheden ontwikkelen. Wanneer de ontwikkeling daarvan achterwege blijft,

Nadere informatie

TRAINING NIVEAU 4: STANDAARD TRIPLE P Tieners

TRAINING NIVEAU 4: STANDAARD TRIPLE P Tieners TRAINING NIVEAU 4: STANDAARD TRIPLE P Tieners Algemene beschrijving De training Triple P Niveau 4 Standaard Tieners biedt deelnemers een goede basis voor het uitvoeren van intensieve individuele Triple

Nadere informatie

Op weg naar effectiviteitonderzoek in het cluster 4 onderwijs

Op weg naar effectiviteitonderzoek in het cluster 4 onderwijs Op weg naar effectiviteitonderzoek in het cluster 4 onderwijs Een verkenning van de doelgroep en de werkwijze Drs. R. Stoutjesdijk & Prof. Dr. E.M. Scholte M.m.v. Drs. H. Leloux-Opmeer Inhoudsopgave Introductie

Nadere informatie

Thema-avond : Omgaan met lastig gedrag

Thema-avond : Omgaan met lastig gedrag Thema-avond : Omgaan met lastig gedrag Anja Witteman Beweegimpuls adviseur, trainer & coach en ontwikkelaar van sport en beweegprojecten 2 Programma thema-avond: Even voorstellen/programma bespreken Inleiding

Nadere informatie

BEPERKING ONDERWIJSPARTICIPATIE

BEPERKING ONDERWIJSPARTICIPATIE BEPERKING ONDERWIJSPARTICIPATIE GOOD PRACTICES De onderbouwing van de beperking van de onderwijsparticipatie blijkt uit het VO Aanmeldformulier Amsterdam 2009-2010, niet ouder dan een half jaar, plus diagnostische

Nadere informatie

ANTISOCIAAL GEDRAG: BELOOP EN CONSEQUENTIES VAN PEUTERTIJD TOT LATE ADOLESCENTIE

ANTISOCIAAL GEDRAG: BELOOP EN CONSEQUENTIES VAN PEUTERTIJD TOT LATE ADOLESCENTIE NEDERLANDSE SAMENVATTING (SUMMARY IN DUTCH) ANTISOCIAAL GEDRAG: BELOOP EN CONSEQUENTIES VAN PEUTERTIJD TOT LATE ADOLESCENTIE Antisociaal gedrag bij kinderen en jongeren vormt een ernstig individueel en

Nadere informatie

1 Het sociale ontwikkelingstraject

1 Het sociale ontwikkelingstraject 1 Het sociale ontwikkelingstraject Tijdens de schoolleeftijd valt de nadruk sterk op de cognitieve ontwikkeling. De sociale ontwikkeling is in die periode echter minstens zo belangrijk. Goed leren lezen,

Nadere informatie

De sociale ontwikkeling van het schoolkind

De sociale ontwikkeling van het schoolkind De sociale ontwikkeling van het schoolkind De sociale ontwikkeling van het schoolkind J.D. van der Ploeg Houten 2011 2011 Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media Alle rechten voorbehouden.

Nadere informatie

EQ - emotionele intelligentie in kaart

EQ - emotionele intelligentie in kaart EQ - emotionele intelligentie in kaart 24-3-2014 BASISPROFIEL Laan van Vlaanderen 323 1066 WB Amsterdam INTRODUCTIE Het EQ rapport brengt iemands emotionele intelligentie in kaart. Dit is het vermogen

Nadere informatie

De relatie tussen emotieregulatie en externaliserend probleemgedrag bij kinderen met ADHD en de invloed van leeftijd en sekse.

De relatie tussen emotieregulatie en externaliserend probleemgedrag bij kinderen met ADHD en de invloed van leeftijd en sekse. Faculteit der Sociale Wetenschappen Departement Pedagogische Wetenschappen Afdeling Orthopedagogiek De relatie tussen emotieregulatie en externaliserend probleemgedrag bij kinderen met ADHD en de invloed

Nadere informatie

Gedragsproblemen- en gedragsstoornissen bladzijde 1

Gedragsproblemen- en gedragsstoornissen bladzijde 1 Op de voetbalvereniging Reader voor voetbaltrainers met betrekking tot gedragsproblemen- en gedragsstoornissen in en rond het voetbalveld. Janieck Spithoff, 2014 Gedragsproblemen- en gedragsstoornissen

Nadere informatie

Tijdig ingrijpen: werkzame ingrediënten voor interventies

Tijdig ingrijpen: werkzame ingrediënten voor interventies Infosheet Tijdig ingrijpen: werkzame ingrediënten voor interventies Tijdig ingrijpen betekent voorkomen dat een de fout ingaat. Wie wil dat niet? Dat is dan ook precies wat deze infosheet beoogt: inzicht

Nadere informatie

Inhoud VII. 2 Integrale hulpverlening door gezinspolikliniek en gezinspsychiatrie... 7 2.1 Gezinspolikliniek... 8 2.2 Het vak gezinspsychiatrie...

Inhoud VII. 2 Integrale hulpverlening door gezinspolikliniek en gezinspsychiatrie... 7 2.1 Gezinspolikliniek... 8 2.2 Het vak gezinspsychiatrie... VII 1 KOPP/KVO-kinderen............................................................ 1 1.1 Indrukwekkende cijfers over KOPP/KVO-kinderen in Nederland..................... 2 1.2 Waarom KOPP/KVO-kinderen

Nadere informatie

7-4-2014. WAT kenmerkt een multiculturele samenleving? Mensen van autochtone en allochtone afkomst

7-4-2014. WAT kenmerkt een multiculturele samenleving? Mensen van autochtone en allochtone afkomst Welke essentiële maatschappelijke verandering is er t.a.v. generatie 45 >> NU? 1 2 WAT kenmerkt een multiculturele samenleving? Mensen van autochtone en allochtone afkomst Van 16,3 miljoen inwoners van

Nadere informatie

ORTHOPEDAGOGIEK & RECHTEN VAN HET KIND

ORTHOPEDAGOGIEK & RECHTEN VAN HET KIND ORTHOPEDAGOGIEK & RECHTEN VAN HET KIND http://www.gezondheidsweb.eu/adhd/de-verschillende-types-adhd-hoe-herkennen http://drlawrencetucker.com/what-are-the-next-steps-after-my-child-is-diagnosed-with-autism/

Nadere informatie

Inhoud. Woord vooraf 11

Inhoud. Woord vooraf 11 Inhoud Woord vooraf 11 1 Typeringen van generaties 13 1.1 Wat is een generatie? 13 1.2 Wat is het realiteitsgehalte? 14 1.3 Veteranengeneratie (70-plussers) 15 1.4 Babyboomers (50 tot 70 jaar) 16 1.5 X-generatie

Nadere informatie

Behandelgids ADHD bij volwassenen, cliëntenwerkboek

Behandelgids ADHD bij volwassenen, cliëntenwerkboek Behandelgids ADHD bij volwassenen, cliëntenwerkboek een programma voor cognitieve gedragstherapie Steven A. Safren, Susan Sprich, Carol A. Perlman, Michael W. Otto UITGEVERIJ NIEUWEZIJDS Oorspronkelijke

Nadere informatie

Lastige Gevallen OMGAAN MET PSYCHISCHE STOORNISSEN IN HET JEUGDWERK

Lastige Gevallen OMGAAN MET PSYCHISCHE STOORNISSEN IN HET JEUGDWERK Lastige Gevallen OMGAAN MET PSYCHISCHE STOORNISSEN IN HET JEUGDWERK Programma Theorie over psychische stoornissen Effect op het geloofsleven Omgaan met tieners met psychische stoornissen Tijd voor aktie

Nadere informatie

4.3. Aanbod voor (ouders van) basisschoolkinderen

4.3. Aanbod voor (ouders van) basisschoolkinderen Alle ouders met kinderen tot 4 jaar die in ons werkgebied wonen. Pedagoog. 4.3. Aanbod voor (ouders van) basisschoolkinderen Dit aanbod is gericht op kinderen die naar de basisschool gaan en hun ouders.

Nadere informatie

Instrumenten voor het vaststellen van SE-problematiek die voorkomen op de lijst van toetsinstrumenten voor het schooljaar 2014/2015

Instrumenten voor het vaststellen van SE-problematiek die voorkomen op de lijst van toetsinstrumenten voor het schooljaar 2014/2015 Instrumenten voor het vaststellen van SE-problematiek die voorkomen op de lijst van toetsinstrumenten voor het schooljaar 2014/2015 een specificatie van score-onderdelen en grenswaarden, respectievelijk

Nadere informatie

Autismespectrumstoornis. SPV REGIOBIJEENKOMST MIDDEN NEDERLAND Mandy Bekkers

Autismespectrumstoornis. SPV REGIOBIJEENKOMST MIDDEN NEDERLAND Mandy Bekkers Autismespectrumstoornis SPV REGIOBIJEENKOMST MIDDEN NEDERLAND 19-10-2016 Mandy Bekkers (mandybekkers@hotmail.com) Waarschuwing vooraf! 2 Geschiedenis Autos (Grieks: zelf) 1937-1940: Term autisme 1943 &

Nadere informatie

Ontwikkelingspsychologie en psychopathologie. Dr. Martine F. Delfos PICOWO

Ontwikkelingspsychologie en psychopathologie. Dr. Martine F. Delfos PICOWO Ontwikkelingspsychologie en psychopathologie Dr. Martine F. Delfos PICOWO Informatie voor de cursus op de vrijdagen 18 december 2009; 8 en 22 januari; 12 en 26 februari en 12 maart 2010 1 1 Algemene informatie

Nadere informatie

zorgt voor aandacht dagbesteding & begeleiding diagnostiek & behandeling training & advies wonen & werken

zorgt voor aandacht dagbesteding & begeleiding diagnostiek & behandeling training & advies wonen & werken zorgt voor aandacht dagbesteding & begeleiding diagnostiek & behandeling training & advies wonen & werken melion zorgt De wereld wordt steeds complexer en dit maakt het voor sommige mensen lastig om zelfstandig

Nadere informatie

zorgt voor aandacht dagbesteding & begeleiding diagnostiek & behandeling training & advies wonen & werken zorgt voor aandacht

zorgt voor aandacht dagbesteding & begeleiding diagnostiek & behandeling training & advies wonen & werken zorgt voor aandacht Stichting Melion Leukerweg 3 6095 NX Baexem Telefoon: 0475 451701 E-mail: info@melion.nl Internet: www.melion.nl zorgt voor aandacht dagbesteding & begeleiding diagnostiek & behandeling training & advies

Nadere informatie

STOP 4-7 Samen sterker Terug Op Pad

STOP 4-7 Samen sterker Terug Op Pad STOP 4-7 Samen sterker Terug Op Pad Een trainingsprogramma voor jonge kinderen (tussen de 4 en 7 jaar) met (ernstige) gedragsproblemen. En hun ouder(s) En hun leerkracht Informatie voor professionals:

Nadere informatie

Overleg van tevoren altijd met de ouders over de aanpak voor het kind en tips voor de omgang.

Overleg van tevoren altijd met de ouders over de aanpak voor het kind en tips voor de omgang. Overleg van tevoren altijd met de ouders over de aanpak voor het kind en tips voor de omgang. Aandacht stoornissen ADD Attention Deficit Disorder (letterlijk: aandacht tekort stoornis) - Een vorm van ADHD

Nadere informatie

Inhoud Wat is stress? Inleiding Een korte terugblik Definitie van stress Reacties op stress Het verschil tussen stress en trauma Coping Inleiding

Inhoud Wat is stress? Inleiding Een korte terugblik Definitie van stress Reacties op stress Het verschil tussen stress en trauma Coping Inleiding VII Inhoud 1 Wat is stress?........................................................................ 1 1.1 Inleiding.............................................................................. 2 1.2 Een

Nadere informatie

Samenvatting. (Summary in Dutch)

Samenvatting. (Summary in Dutch) (Summary in Dutch) 142 In dit proefschrift is de rol van de gezinscontext bij probleemgedrag in de adolescentie onderzocht. We hebben hierbij expliciet gefocust op het samenspel met andere factoren uit

Nadere informatie

Ondersteuningsprofielen

Ondersteuningsprofielen Ondersteuningsprofielen Bijlage bij inkoopdocumenten segment B en C In het kader van de inkoop specialistische jeugdhulp 2017 Jeugdregio s Amsterdam-Amstelland en Zaanstreek-Waterland Versie Publicatie

Nadere informatie

Cognitieve gedragstherapie bij autisme

Cognitieve gedragstherapie bij autisme Cognitieve gedragstherapie bij autisme Caroline Schuurman, gz-psycholoog Centrum Autisme Rivierduinen Nieuwe ontwikkelingen in de behandeling van autisme bij volwassenen Utrecht, 14 juni 2011 CGT bij autisme

Nadere informatie

De Kleine Gids Mensen met een licht verstandelijke beperking 2011

De Kleine Gids Mensen met een licht verstandelijke beperking 2011 De Kleine Gids Mensen met een licht verstandelijke beperking 2011 Tekst: drs. Y. de Beer Grafische vormgeving: De Ploeg Communicatie Omslagontwerp: Reclamestudio Arthur van der Veer Advertentie acquisitie:

Nadere informatie

TRAINING NIVEAU 4: STANDAARD (0 12)

TRAINING NIVEAU 4: STANDAARD (0 12) TRAINING NIVEAU 4: STANDAARD (0 12) Algemene beschrijving De training Niveau 4 Standaard Triple P biedt deelnemers een goede basis voor het uitvoeren van intensieve individuele Triple P gezinsinterventies

Nadere informatie

Psychosociale vaardigheden bij kinderen en jeugdigen

Psychosociale vaardigheden bij kinderen en jeugdigen Psychosociale vaardigheden bij kinderen en jeugdigen Verschillen en overeenkomsten tussen kinderen en jeugdigen met een oppositional- defiant disorder of conduct disorder (ODD/CD) en/of met een autisme

Nadere informatie

Interventies voor jji en jeugdzorgplus. Leonieke Boendermaker

Interventies voor jji en jeugdzorgplus. Leonieke Boendermaker Interventies voor jji en jeugdzorgplus Leonieke Boendermaker 20 mei 2009 Evident? 1. Problemen doelgroep 2. Interventies die leiden tot vermindering problemen 3. Noodzaak goede implementatie 2 Om wat voor

Nadere informatie

Standaard paradigma. Nog veel stoutere bewering: Daarom niet: Autisme Centraal 1

Standaard paradigma. Nog veel stoutere bewering: Daarom niet: Autisme Centraal 1 Autisme: een sociale stoornis? Standaard paradigma Autisme is primair een stoornis in het sociaal contact Peter Vermeulen Autisme Centraal Primair in de behandeling is SOVA training Volgens bestaande,

Nadere informatie

LITERATUURLIJST. 31 BIJLAGE... 35

LITERATUURLIJST. 31 BIJLAGE... 35 INHOUDSOPGAVE 1. DOEL EN ACHTERGROND VAN DE STUDIE. 1 1.1 Probleemstelling en belang van de studie 3 1.2 Centrale onderzoeksvraag 3 2. WETENSCHAPPELIJKE ORIËNTATIE 4 2.1 Inleiding.. 4 2.2 Begripsbepaling..

Nadere informatie

Onderwijs-zorgarrangementen St. Mattheusschool

Onderwijs-zorgarrangementen St. Mattheusschool Onderwijs-zorgarrangementen St. Mattheusschool casus E. (23-5-1997, TIQ 61) heeft een oppositioneel opstandige gedragsstoornis. Zijn geringe verbaliteit vormt een grote belemmering van zijn onderwijsparticipatie

Nadere informatie

Kinderen met ADHD. Inhoudsopgave. Wat is de oorzaak van ADHD? Wat zijn de verschijnselen van ADHD?

Kinderen met ADHD. Inhoudsopgave. Wat is de oorzaak van ADHD? Wat zijn de verschijnselen van ADHD? Kinderen met ADHD Inhoudsopgave Klik op het onderwerp om verder te lezen. Wat is de oorzaak van ADHD? 1 Wat zijn de verschijnselen van ADHD? 1 Hoe wordt de diagnose ADHD gesteld? 2 Behandeling van ADHD

Nadere informatie

TRAINING NIVEAU 4: STANDAARD STEPPING STONES 0 12 jaar

TRAINING NIVEAU 4: STANDAARD STEPPING STONES 0 12 jaar TRAINING NIVEAU 4: STANDAARD STEPPING STONES 0 12 jaar Algemene beschrijving De training Triple P Niveau 4 Standaard Stepping Stones 0 12 jaar biedt deelnemers een goede basis voor het uitvoeren van intensieve

Nadere informatie

SOVA /AR op Maat Presentatie

SOVA /AR op Maat Presentatie SOVA /AR op Maat Presentatie Doelgroep Sociale Vaardigheden op Maat Jongens en meisjes in de leeftijd van 15-21 jaar Jongeren met probleemgedrag dat o.a. voortkomt uit onvermogen tot zelfstandig en adequaat

Nadere informatie

Visie: Indien de veiligheid van de jeugdige in het geding is, worden verantwoordelijkheden (tijdelijk) overgenomen.

Visie: Indien de veiligheid van de jeugdige in het geding is, worden verantwoordelijkheden (tijdelijk) overgenomen. Werkgebied Regio Midden en Zuid Kennemerland met de gemeenten: Velsen Beverwijk Heemskerk Uitgeest Haarlem Heemstede Bloemendaal / Bennebroek Haarlemmerliede Zandvoort Locaties Missie: OCK het Spalier

Nadere informatie

30 Welke typen zorgleerling komen in uw klas(sen) het meest voor? Meerdere antwoorden mogelijk, maximaal drie.

30 Welke typen zorgleerling komen in uw klas(sen) het meest voor? Meerdere antwoorden mogelijk, maximaal drie. 30 Welke typen zorgleerling komen in uw klas(sen) het meest voor? Meerdere antwoorden mogelijk, maximaal drie. Meerkeuze Vraag / variabele Welke typen zorgleerling komen in uw klas(sen) het meest voor?

Nadere informatie

Vorming AUTISMESPECTRUM- STOORNIS

Vorming AUTISMESPECTRUM- STOORNIS Vorming AUTISMESPECTRUM- STOORNIS Bart Lenaerts Jorinde Dewaelheyns 6 december 2010 Wat mag je verwachten? Wat is autisme? Het stellen van de diagnose Wie? Hoe? Triade van stoornissen Autisme = anders

Nadere informatie

PROFIEL SOCIAAL EMOTIONELE ONTWIKKELING PERSOONLIJKE RAPPORTAGE VAN

PROFIEL SOCIAAL EMOTIONELE ONTWIKKELING PERSOONLIJKE RAPPORTAGE VAN PROFIEL SOCIAAL EMOTIONELE ONTWIKKELING PERSOONLIJKE RAPPORTAGE VAN naam Gegevens deelnemer Algemeen Leerling naam Leeftijd 14 Geslacht Schooltype man VWO Klas/jaar 2 School/instelling: Vestigingsplaats

Nadere informatie

Integrale aanpak van notoire ordeverstoorders

Integrale aanpak van notoire ordeverstoorders Integrale aanpak van notoire ordeverstoorders Tom van Ham- Bureau Beke Marloes Stokkel- Ministerie Veiligheid en Justitie Nicolien Cevat- Het CCV 12 juni 2014 Notoire ordeverstoorders Kenmerken en achtergronden

Nadere informatie

TRAINING NIVEAU 4: STANDAARD TRIPLE P 0 12 jaar

TRAINING NIVEAU 4: STANDAARD TRIPLE P 0 12 jaar TRAINING NIVEAU 4: STANDAARD TRIPLE P 0 12 jaar Algemene beschrijving De training Triple P Niveau 4 Standaard 0 12 jaar biedt deelnemers een goede basis voor het uitvoeren van intensieve individuele Triple

Nadere informatie

ADHD Waarom het ene kind wel functioneert in het regulier onderwijs en het andere kind niet.

ADHD Waarom het ene kind wel functioneert in het regulier onderwijs en het andere kind niet. ADHD Waarom het ene kind wel functioneert in het regulier onderwijs en het andere kind niet. Naam: Rianne Rijkers E-mailadressen: rianne.rijkers@hotmail.com en r.m.rijkers@umail.leidenuniv.nl Studentnummer:

Nadere informatie

Executieve functies en emotieregulatie. Annelies Spek Klinisch psycholoog/senior onderzoeker Centrum autisme volwassenen, GGZ Eindhoven

Executieve functies en emotieregulatie. Annelies Spek Klinisch psycholoog/senior onderzoeker Centrum autisme volwassenen, GGZ Eindhoven Executieve functies en emotieregulatie Annelies Spek Klinisch psycholoog/senior onderzoeker Centrum autisme volwassenen, GGZ Eindhoven Inhoud 1. Executieve functies en emotieregulatie 2. Rol van opvoeding

Nadere informatie

Handycard Zorgmonitor 1 SDQ en KIDSCREEN-27

Handycard Zorgmonitor 1 SDQ en KIDSCREEN-27 Handycard Zorgmonitor 1 SDQ en KIDSCREEN-27 SDQ (Strenghts and Difficulties Questionnaire) Meet de psychosociale aanpassing van de jeugdige. De SDQ wordt ingevuld door jeugdigen zelf (11-17 jaar) en ouders

Nadere informatie

Voor wie zijn de kind-jongere trainingen bedoeld? Hulpaanbod

Voor wie zijn de kind-jongere trainingen bedoeld? Hulpaanbod Voor wie zijn de kind-jongere trainingen bedoeld? - Normaal begaafde kinderen van 4 tot 13 jaar, woonachtig in de regio Gelderland-Zuid, die in hun gedrag signalen afgeven die mogelijk duiden op een problematische

Nadere informatie

Herkennen gevolgen en signalen voor jeugdigen

Herkennen gevolgen en signalen voor jeugdigen Herkennen gevolgen en signalen voor jeugdigen u Eventuele psychische en/of verslavingsproblemen bij de ouders kunnen van invloed zijn op de opvoeding, ontwikkeling en (toekomstige) psychische gezondheid

Nadere informatie

ADHD poli voor kinderen

ADHD poli voor kinderen ADHD poli voor kinderen Afdeling kindergeneeskunde Locatie Veldhoven Inleiding Omdat uw kind (mogelijk) ADHD heeft, is hij of zij doorverwezen naar de ADHD poli voor kinderen van Máxima Medisch Centrum

Nadere informatie

De Groeifabriek. Denken met een groeimindset!

De Groeifabriek. Denken met een groeimindset! De Groeifabriek Denken met een groeimindset! Dr. Petra Helmond & Fenneke Verberg, MSc: Pluryn Research & Development & Universiteit van Amsterdam Prof. Dr. Geertjan Overbeek: Universiteit van Amsterdam

Nadere informatie

Deniz Ince, Tom van Yperen, Marja Valkestijn. Top tien positieve ontwikkeling jeugd. Samenvatting

Deniz Ince, Tom van Yperen, Marja Valkestijn. Top tien positieve ontwikkeling jeugd. Samenvatting Deniz Ince, Tom van Yperen, Marja Valkestijn Top tien positieve ontwikkeling jeugd Samenvatting Inleiding Sinds de jaren 80 heeft de aandacht van praktijkwerkers en beleidsmakers zich verlegd. Naast aandacht

Nadere informatie

Gedrag en emotie bij kinderen met cerebrale parese. Tinka Bröring-Starre Kinder(neuro)psycholoog VUmc

Gedrag en emotie bij kinderen met cerebrale parese. Tinka Bröring-Starre Kinder(neuro)psycholoog VUmc Gedrag en emotie bij kinderen met cerebrale parese Tinka Bröring-Starre Kinder(neuro)psycholoog VUmc Aanleiding en samenwerking Doel Bewustwording & inzicht in emotionele en gedragsproblemen bij kinderen

Nadere informatie

Sportdeelname van jongeren met gedragsproblemen

Sportdeelname van jongeren met gedragsproblemen Sportdeelname van jongeren met gedragsproblemen ONDERZOEK DREMPELS BETEKENIS VOORWAARDEN Remo Mombarg en Jan Willem Bruining (RUG/HIS) Koen Breedveld en Wouter Nootebos (Mulier Instituut) Saskia van Doorsselaer

Nadere informatie

Emotionele Intelligentie

Emotionele Intelligentie Emotionele Intelligentie ubeon Academy Programma Emotionele intelligentie (EQ) staat voor het vermogen om eigen en andermans gevoelens te herkennen en er op effectieve wijze mee om te gaan. 70 % van communicatie

Nadere informatie

Criminele meisjes: Specifieke zorg en aandacht of niet?

Criminele meisjes: Specifieke zorg en aandacht of niet? Stijging criminaliteit meisjes Criminele meisjes: Specifieke zorg en aandacht of niet? Anne-Marie Slotboom Vrije Universiteit Amsterdam 1 BRISBANE 2010 - Steeds meer jonge meisjes tussen tien en veertien

Nadere informatie

Kortdurende hulpverleningstrajecten Maasland

Kortdurende hulpverleningstrajecten Maasland Kortdurende hulpverleningstrajecten Maasland 1. Individuele sociale vaardigheidstraining 2. Sociale vaardigheidstraining groep 12-/12+ 3. Gezinsbegeleiding (6+) 4. Gezinsbegeleiding (0-6 jaar) 5. Individuele

Nadere informatie

Agressie & geweld bij LVB: op weg naar een effectieve interventie binnen de kliniek

Agressie & geweld bij LVB: op weg naar een effectieve interventie binnen de kliniek Agressie & geweld bij LVB: op weg naar een effectieve interventie binnen de kliniek Robert Didden r.didden@pwo.ru.nl Trajectum Agressie en geweld DOELGROEP LVB Op het snijvlak justitie, VG en GGZ: J. (28

Nadere informatie

Emotionele intelligentie: een mediërende factor in de relatie tussen angst en psychosociale vaardigheden bij kinderen en jeugdigen

Emotionele intelligentie: een mediërende factor in de relatie tussen angst en psychosociale vaardigheden bij kinderen en jeugdigen Emotionele intelligentie: een mediërende factor in de relatie tussen angst en psychosociale vaardigheden bij kinderen en jeugdigen Naam: Studentnummer: Docent: Yvette Ham 1029835 Prof. Dr. E.M. Scholte

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/22989 holds various files of this Leiden University dissertation

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/22989 holds various files of this Leiden University dissertation Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/22989 holds various files of this Leiden University dissertation Author: Pouw, Lucinda Title: Emotion regulation in children with Autism Spectrum Disorder

Nadere informatie

Richtlijn ADHD (2015)

Richtlijn ADHD (2015) Richtlijn ADHD (2015) Stap 1: Voorfase Wat is signaleren? Signaleren is het proces waarbij ouders/verzorgers en leerkrachten, vaak in samenspraak met de huisarts of praktijkondersteuner geestelijke gezondheidszorg

Nadere informatie

De mate waarin jeugdigen met ADHD en/of autisme over psychosociale vaardigheden beschikken.

De mate waarin jeugdigen met ADHD en/of autisme over psychosociale vaardigheden beschikken. De mate waarin jeugdigen met ADHD en/of autisme over psychosociale vaardigheden beschikken. R. Quak 1161660 Universiteit Leiden Scriptiebegeleider: Prof. Dr. E. M. Scholte Tweede beoordelaar: Dr. K. B.

Nadere informatie

Inhoud. 1 Oriëntatie op de psychologie 15

Inhoud. 1 Oriëntatie op de psychologie 15 Inhoud 1 Oriëntatie op de psychologie 15 1.1 Inleiding 15 1.2 Wetenschap 16 1.3 Psychologie 19 1.3.1 Object van de psychologie 20 1.3.2 Object en theorie 23 1.4 Relatie tussen de psychologie en andere

Nadere informatie

Psychosociale vaardigheden en ontwikkelingsstoornissen

Psychosociale vaardigheden en ontwikkelingsstoornissen Psychosociale vaardigheden en ontwikkelingsstoornissen Autisme, comorbiditeit en psychosociale vaardigheden Masterscriptie Naam student : Kiruna Gerritsen van der Hoop Studentnummer : 0950394 Differentiatie

Nadere informatie

Leerlingbespreking m.b.v. de Klimaatschaal en de SIGA. Woensdag 11 december 2013. Ad Donkers en Danielle Langenhuijsen. Klimaatschaal SIGA.

Leerlingbespreking m.b.v. de Klimaatschaal en de SIGA. Woensdag 11 december 2013. Ad Donkers en Danielle Langenhuijsen. Klimaatschaal SIGA. Klimaatschaal SIGA Leerlingbespreking m.b.v. de Klimaatschaal en de SIGA door Ad Donkers en Danielle Langenhuijsen Woensdag 11 december 2013 Programma Inleidende video: Theoretische achtergronden van de

Nadere informatie

Overzicht van vijftien jaar jeugdzorgonderzoek

Overzicht van vijftien jaar jeugdzorgonderzoek foto: Herbert Wiggerman Programmeringsstudie jeugdzorg Overzicht van vijftien jaar jeugdzorgonderzoek Door Paula Speetjens 30 Bijna honderd jeugdzorginterventies zijn tussen 1991 en zomer 2006 in Nederland

Nadere informatie

B e h a n d e l i n g j e u g d

B e h a n d e l i n g j e u g d Behandeling jeugd B e h a n d e l i n g j e u g d m e t e e n l i c h t e v e r s t a n d e l i j k e b e p e r k i n g Arnold (13 jaar) heeft een intelligentiequotiënt van 65 en ADHD. Vanaf zijn twaalfde

Nadere informatie

Psychosociale vaardigheden van kinderen met ADHD en/of ASS

Psychosociale vaardigheden van kinderen met ADHD en/of ASS Psychosociale vaardigheden van kinderen met ADHD en/of ASS Gegevens student Naam Carmen de Ruijter Universitaire e-mail c.de.ruijter@umail.leidenuniv.nl Afstudeerrichting Orthopedagogiek, ontwikkelingsstoornissen

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting

Nederlandse samenvatting Nederlandse samenvatting Uit crosscultureel onderzoek is bekend dat de cultuur waarin men opgroeit van jongs af aan invloed heeft op emotie-ervaringen en emotie-uitingen. Veel minder bekend is in welke

Nadere informatie

Proudy. Praktijk voor psychomotorishe kindertherapie

Proudy. Praktijk voor psychomotorishe kindertherapie Proudy Praktijk voor psychomotorishe kindertherapie Wat is psychomotorische kindertherapie? Pmkt is een vorm van kindertherapie bedoeld voor kinderen die vast lopen in hun ontwikkeling en dat in hun gedrag

Nadere informatie

methode doel doelgroep Begeleiding Rapportage van de commissie voor het Min. (OCW) PRIMA (Proef- Implementatie Antipestbeleid) preventief

methode doel doelgroep Begeleiding Rapportage van de commissie voor het Min. (OCW) PRIMA (Proef- Implementatie Antipestbeleid) preventief methode doel doelgroep Begeleiding Rapportage van de commissie voor het Min. (OCW) PRIMA (Proef- Implementatie Antipestbeleid) preventief KiVaantipestprogramma preventief met curatief onderdeel Taakspel

Nadere informatie

Contact maken, Wat is dat?

Contact maken, Wat is dat? Contact maken, Wat is dat? 2 december 2015, Deventer Derek Strijbos d.strijbos@dimence.nl Contact maken, Wat is dat? 1. Contact en autisme 2. Het conceptuele probleem 3. Een filosofisch voorstel 4. Hoe

Nadere informatie

Mindfulness voor kinderen en ouders

Mindfulness voor kinderen en ouders Mindfulness voor kinderen en ouders Anne Formsma, MSc. UvA minds/uva minds You Inhoud Wat is Mindfulness? Waarom Mindfulness voor kinderen en ouders? De training Oefeningen Video Oefening Wat is Mindfulness?

Nadere informatie

De Groeifabriek! 3-11-2015. Korte online interventie om jongeren te leren dat ze de potentie hebben om te veranderen!

De Groeifabriek! 3-11-2015. Korte online interventie om jongeren te leren dat ze de potentie hebben om te veranderen! De Groeifabriek! Het ontwikkelen van een groeimindset Dr. Petra Helmond, UvA & Pluryn Fenneke Verberg, MSc, Pluryn Doel De Groeifabriek! Korte online interventie om jongeren te leren dat ze de potentie

Nadere informatie

Masterscriptie Clinical Child and Adolescent Studies Juni 2014. v.g.m.straver@umail.leidenuniv.nl s1020633. scholte@fsw.leidenuniv.

Masterscriptie Clinical Child and Adolescent Studies Juni 2014. v.g.m.straver@umail.leidenuniv.nl s1020633. scholte@fsw.leidenuniv. Algemene angst bij kinderen met en zonder een autisme spectrum stoornis of ADHD en hun intrapersoonlijke vaardigheden en emotionele intelligentieniveau. Masterscriptie Clinical Child and Adolescent Studies

Nadere informatie

Professionalisering Pedagogisch- en didactisch handelen voor assistenten, leraarondersteuners en overig onderwijsondersteunend personeel

Professionalisering Pedagogisch- en didactisch handelen voor assistenten, leraarondersteuners en overig onderwijsondersteunend personeel FACTSHEET Cursus Bijlagen Professionaliseringsplan KOLOM Professionalisering Pedagogisch- en didactisch handelen voor assistenten, leraarondersteuners en overig onderwijsondersteunend personeel Algemeen

Nadere informatie

Kinderen met dyslexie vertonen opvallende en blijvende moeilijkheden met lezen en spelling en dit vooral op vlak van:

Kinderen met dyslexie vertonen opvallende en blijvende moeilijkheden met lezen en spelling en dit vooral op vlak van: Dyslexie Kinderen met dyslexie vertonen opvallende en blijvende moeilijkheden met lezen en spelling en dit vooral op vlak van: Aandacht en concentratie. ze zijn vergeetachtig en lijken of zijn verstrooid,

Nadere informatie

24 uurshulp. Met Cardea kun je verder!

24 uurshulp. Met Cardea kun je verder! 24 uurshulp Met Cardea kun je verder! Met Cardea kun je verder! 24 UURSHULP De meeste kinderen en jongeren wonen thuis bij hun ouders totdat ze op zichzelf gaan wonen. Toch kunnen er omstandigheden zijn,

Nadere informatie