Stichting Pensioenfonds Vopak

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Stichting Pensioenfonds Vopak"

Transcriptie

1

2 Stichting Pensioenfonds Vopak Stichting Pensioenfonds Vopak Westerlaan 10, 3016 CK Rotterdam Postbus 863, 3000 AW Rotterdam Telefoon: Telefax: Internet: Ingeschreven in het Handelsregister van de Kamer van Koophandel Rotterdam onder nummer Jaarverslag 2012

3 2

4 Inhoud Pagina Doelstelling 5 Meerjarenoverzicht 7 Bestuursverslag 1. Inleiding 9 2. Resultaat Herstelplan Dekkingsgraad Financiële positie Technische voorzieningen Pensioenuitvoerings- en administratiekosten Verkort actuarieel verslag Overige ontwikkelingen Principes voor goed pensioenfondsbestuur Risicobeheer Communicatie Verzekerdenbestand 29 Terugblik financiële markten in 2012 Macro-economische en financiële marktontwikkelingen in Ontwikkeling financiële markten in de loop van Risicobeheer Vereist eigen vermogen (worteltoets) 37 Risicoanalyse 41 Verslag verantwoordingsorgaan en reactie bestuur Verslag van het Verantwoordingsorgaan van Vopak Pensioenfonds over het kalenderjaar Reactie van het bestuur op het verslag van het verantwoordingsorgaan 45 Jaarverslag

5 Pagina Verslag visitatiecommissie en reactie bestuur Reactie van het bestuur op het verslag van de visitatiecommissie 49 Jaarrekening Balans per 31 december 52 Staat van baten en lasten 54 Kasstroomoverzicht 56 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling 58 Toelichting op de balans per 31 december 62 Toelichting op de staat van baten en lasten 71 Overige gegevens Gebeurtenissen na balansdatum 77 Financiering 77 Resultaatbestemming 77 Actuariële verklaring 78 Controleverklaring van de onafhankelijke accountant 80 Bijlagen Bestuur en organisatie 81 Organisatie 84 Pensioenreglement 85 Uitvoeringsovereenkomst 87 Wegingen en benchmarks 88 Aangesloten ondernemingen 89 Verklarende woordenlijst 90 4

6 Doelstelling Stichting Pensioenfonds Vopak heeft als doelstelling het verlenen of doen verlenen van pensioen- en/of andere uitkeringen aan deelnemers, gewezen deelnemers en pensioengerechtigden, op basis van de overeengekomen pensioenreglementen. De hierbij gehanteerde toekomstvisie is gebaseerd op de volgende beschouwingen: Het pensioenfonds voert de pensioenregeling uit van Vopak. Hierbij worden de belangen van alle betrokken partijen evenwichtig behartigd in lijn met wet- en regelgeving, statuten en reglementen. Uitgangspunt hierbij is een kwalitatief hoogwaardige en efficiënte uitvoering, waarbij vertegenwoordigers van werkgever, werknemers en pensioengerechtigden in gezamenlijkheid het pensioenfonds besturen. Het pensioenfonds streeft er naar de historisch goede relatie met Vopak te continueren en hecht er grote waarde aan haar positieve en betrouwbare imago richting alle belanghebbenden te waarborgen. Het pensioenfonds speelt in op de actualiteit en streeft naar een duurzaam financieel gezonde positie met een optimaal lange termijn perspectief in goede en slechte tijden. Ingevolge artikel 18 van de statuten wordt hierbij verslag uitgebracht over het boekjaar Voor het bestuur is het jaarverslag een belangrijk middel om te communiceren met alle bij het pensioenfonds betrokken partijen en verantwoording af te leggen over het gevoerde beleid. In verband met de hoge kosten die verbonden zijn aan een gedrukt jaarverslag, heeft het bestuur besloten vanaf het boekjaar 2012 geen gedrukte versie meer uit te brengen, maar middels de website van het pensioenfonds (http://pensioenfonds.vopak.com) het jaarverslag digitaal ter beschikking te stellen. Op verzoek stuurt het pensioenfonds u graag een uitdraai van het jaarverslag. Wij nodigen u van harte uit om op het jaarverslag te reageren, per , brief of op een andere manier. Per kunt u dat doen door een mail te sturen aan Jaarverslag

7 6

8 Meerjarenoverzicht Aantallen Deelnemers Gewezen deelnemers Pensioengerechtigden Financiële gegevens (bedragen in duizenden euro) Bijdragen: Pensioenregelingen Aanvullende storting Beschikbare premieregelingen Inkoopsommen Pensioenuitkeringen (inclusief afkopen) Toeslag ingegane pensioenen (per 1 januari) 1,50% 0,00% 0,00% 0,00% 1,48% Technische voorziening pensioenverplichtingen Herverzekeringsdeel technische voorzieningen Voorziening pensioenverplichtingen voor risico deelnemers (Gemiddeld) gehanteerde rekenrente 2,3% 2,7% 3,4% 3,8% 3,6% Dekkingsgraad 112,2% 1) 105,7% 1) 106,3% 1) 105,7% 1) 96,8% 1) Vanaf boekjaar 2009 is de dekkingsgraad gebaseerd op de technische voorziening pensioenverplichtingen vermeerderd met herverzekeringsdeel technische voorzieningen. Jaarverslag

9 Premiedekkingsgraad 112,2% 119,7% 113,6% 115,4% 117,8% Algemene reserve Toeslagreserve Beleggingen voor risico pensioenfonds Totaal rendement 15,8% 5,0% 10,0% 10,7% -14,0% Beleggingen voor risico deelnemers

10 Bestuursverslag 1. Inleiding In 2012 is het bestuur vijfmaal in vergadering bijeen geweest. In deze vergaderingen is in het kader van de financiële positie van het pensioenfonds onder andere aandacht besteed aan het herstelplan, de technische voorzieningen, de beleggingen en de toeslagen op de pensioenen. In dit bestuursverslag wordt aandacht besteed aan deze onderwerpen. De opleving van risicovolle beleggingscategorieën en het ruime monetaire beleid zorgden in 2012 zowel op vastrentende als zakelijke waarden voor goede rendementen. In totaal werd een rendement gerealiseerd van 15,8%. De afname van de marktrente die ten grondslag lag aan het rendement op vastrentende waarden werkte echter ook door in de technische voorziening voor risico pensioenfonds. De toename van de dekkingsgraad kwam mede daardoor op 6,5% uit. De afname van de technische voorziening voor risico pensioenfonds als gevolg van de aanpassing van de rentecurve door De Nederlandsche Bank in september 2012 werd grotendeels teniet gedaan door een toename van de technische voorziening voor risico pensioenfonds als gevolg van de overgang naar nieuwe prognosetafels en de bijstelling van de ervaringssterfte. De rendementen op de beleggingsportefeuille en rentebewegingen op de technische voorziening voor risico pensioenfonds bepalen voor een belangrijk deel de ontwikkeling van de toeslagreserve. Dit is de financieringsbron voor de toeslagverlening. Eind 2012 was de toeslagreserve 44,6 miljoen negatief na resultaatverdeling. Een aanbod van Vopak om in afwijking van de uitvoeringsovereenkomst de toeslagreserve ten laste van de algemene reserve op nihil te brengen werd dan ook in dank aanvaard. De kans op toekomstige toeslagverlening verbetert hiermee substantieel. Een toelichting op de marktontwikkelingen van de beleggingen in 2012 wordt in een apart deel van het jaarverslag behandeld evenals de (beheersing van) risico s binnen het pensioenfonds. 2. Resultaat 2012 In 2012 namen de beleggingen voor risico pensioenfonds toe met 119,6 miljoen van 712,7 miljoen tot 832,3 miljoen. Het rendement op deze beleggingen vertoonde afgezien van een korte terugval medio 2012 over het gehele jaar een stijgende lijn. De cumulatieve rendementen bleven voor alle beleggingscategorieën boven de nullijn. De dekkingsgraad nam gedurende het jaar toe met 6,5%-punt van 105,7% tot 112,2%. Uit de staat van baten en lasten blijkt een positief resultaat van 51,4 miljoen (in ,5 miljoen). Jaarverslag

11 Een uitsplitsing naar de belangrijkste onderdelen van dit resultaat is hieronder opgenomen: Beleggingsopbrengsten 110,8 31,0 Ontvangen bijdragen voor risico pensioenfonds 23,5 23,3 Ontvangen bijdragen voor risico deelnemers 9,2 9,6 Additionele storting 0,0 50,0 Mutatie technische voorziening voor risico pensioenfonds -52,8-76,1 Uitkeringen -36,1-34,7 Overigen -3,2-2,6 Resultaat 51,4 0,5 3. Herstelplan Het korte termijn herstelplan kon medio 2012 worden afgemeld bij De Nederlandsche Bank. De algemene reserve vermeerderd met de toeslagreserve lag op dat moment drie kwartaaleinden boven het minimaal vereist eigen vermogen. De Nederlandsche Bank heeft de afmelding van het korte termijn herstelplan bevestigd. Het lange termijn herstelplan, dat gericht is op het herstel van het vereist eigen vermogen, blijft van toepassing. De maatregelen die uit hoofde van het lange termijn herstelplan zijn ingezet voor herstel van het vereist eigen vermogen zijn gebaseerd op de afspraken tussen het pensioenfonds en Vopak zoals opgenomen in de uitvoeringsovereenkomst die vanaf 1 januari 2006 van toepassing is. De in de afgelopen jaren genomen maatregelen uit hoofde van deze uitvoeringsovereenkomst betreffen: het niet verlenen van toeslagen aan (gewezen) deelnemers en pensioengerechtigden; het verrichten van een additionele storting van 10 miljoen ten gunste van de toeslagreserve per 1 januari 2009; de vaststelling van de door Vopak verschuldigde premie op 30% van de salarissom; het bijstellen van het strategisch beleggingsbeleid. In aanvulling op deze maatregelen heeft Vopak in 2011 geheel onverplicht een additionele storting verricht van 50 miljoen. Van deze additionele storting was 40 miljoen bestemd voor de verhoging van de algemene reserve en 10 miljoen voor het verlenen van een toeslag op de opgebouwde pensioenen van (gewezen) deelnemers en pensioengerechtigden per 1 januari 2012 van 1,5%. Mede op basis van vorenstaande maatregelen heeft het pensioenfonds tot op heden geen verlaging van de opgebouwde pensioenen hoeven door te voeren. Dit betekent niet dat het bestuur zeker weet dat er in de toekomst als de marktomstandigheden zouden verslechteren nooit een verlaging hoeft te worden doorgevoerd. 10

12 4. Dekkingsgraad In 2012 ontwikkelde de dekkingsgraad zich als volgt: Ontwikkeling dekkingsgraad 125,0% 120,0% 115,0% 110,0% 105,0% 100,0% Dekkingsgraad Minimaal vereiste dekkingsgraad Vereiste dekkingsgraad Uit vorenstaande grafiek blijkt dat afgezien van een lichte terugval medio 2012 de ontwikkeling van de dekkingsgraad over vrijwel het gehele jaar een stijgende lijn heeft vertoond. Naast de marktontwikkelingen is de dekkingsgraad in 2012 beïnvloed door een aantal specifieke gebeurtenissen zoals de maatregelen in het Septemberpakket van de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW), de overgang naar nieuwe overlevingstafels en de implementatie van fondsspecifieke ervaringssterfte. Hierover wordt u verder in dit verslag geïnformeerd. De dekkingsgraad per 31 december 2012 bedraagt 112,2%. Dit is hoger dan de (minimaal) vereiste dekkingsgraad. Per 31 december 2012 is er dus geen sprake van een dekkings- of reservetekort. De globale gevoeligheid van de dekkingsgraad voor de ontwikkeling van de marktrente en het rendement op de zakelijke waarden geeft het volgende beeld: Rendement zakelijk -25% -20% -15% -10% -5% 0% 5% 10% 15% 20% 25% 1,0% 111% 113% 115% 117% 118% 120% 122% 124% 126% 128% 130% Wijziging rente 0,5% 0,0% -0,5% 107% 104% 102% 109% 106% 103% 111% 107% 105% 113% 109% 106% 114% 111% 108% 116% 112% 109% 118% 114% 110% 119% 115% 112% 121% 117% 113% 123% 119% 115% 125% 120% 116% -1,0% 99% 101% 102% 103% 105% 106% 108% 109% 110% 112% 113% In het oranje gebied ligt de dekkingsgraad onder het minimaal vereiste niveau van 104,3% (dekkingstekort) en in het gele vlak onder het vereiste niveau van 112,0% (reservetekort). In het groene vlak zijn de buffers op basis van de huidige wet- en regelgeving op orde. Jaarverslag

13 Op basis van een sterk vereenvoudigd ALM model wordt in onderstaande grafiek een prognose van de verwachte dekkingsgraad getoond. Uitgangspunten in dit model vormen onder andere het strategisch beleggingsbeleid 2013, de rendementsverwachtingen voor de komende vijf jaar, een rentetermijnstructuur die zich ontwikkelt op basis van de verwachte ontwikkeling van de swaprente en ongewijzigde premiebijdragen. Verwachte ontwikkeling dekkingsgraad 180% 160% 140% 120% 100% 80% e percentiel mediaan 5e percentiel Met nadruk wordt erop gewezen dat onder de lijn met het 5e percentiel zich nog 5% van de uitkomsten bevindt die leiden tot een lagere prognose van de verwachte dekkingsgraad. 12

14 5. Financiële positie De financiële positie van het pensioenfonds wordt enerzijds bepaald door de pensioenovereenkomst tussen Vopak en zijn werknemers, vastgelegd in het pensioenreglement, en anderzijds door het gevoerde beleid ten aanzien van de financiering, de beleggingen voor risico pensioenfonds en het verlenen van toeslagen. Pensioenovereenkomst Financiële positie Financieringsbeleid Beleggingsbeleid Toeslagbeleid Financieringsbeleid Uitvoeringsovereenkomst Het financieringsbeleid is vastgelegd in de tussen het pensioenfonds en Vopak gesloten uitvoeringsovereenkomst. De hoofdlijnen van de uitvoeringsovereenkomst zijn op pagina 87 en 88 opgenomen. De uitvoeringsovereenkomst is vanaf 1 januari 2006 van toepassing en wordt vanaf 2009 jaarlijks automatisch verlengd tenzij door het pensioenfonds of Vopak de overeenkomst met inachtneming van een opzegtermijn van zes maanden wordt beëindigd. In 2010 is onderzocht of de uitvoeringsovereenkomst kon worden bijgesteld ten aanzien van het in een eerder stadium kunnen verlagen van de verschuldigde premie en verlenen van toeslagen. De verhoging van het risicoprofiel die samen zou gaan met een dergelijke bijstelling werd in 2011 echter mede gegeven de toen geldende marktomstandigheden door zowel het pensioenfonds als Vopak als ongewenst beschouwd. Een bijstelling van de uitvoeringsovereenkomst is op basis van het vorenstaande aangehouden. In afwijking van de uitvoeringsovereenkomst heeft Vopak per 31 december 2012 aan het bestuur de mogelijkheid geboden om de toeslagreserve ten laste van de algemene reserve op nihil te brengen. Het bestuur heeft dit aanbod in de vergadering van 14 februari 2013 aanvaard en opdracht gegeven tot verwerking in dit jaarverslag. Aanvullende en Wijziging uitvoeringsovereenkomst In 2011 zijn de afspraken ten aanzien van 40 miljoen van de additionele storting vastgelegd in een Aanvullende uitvoeringsovereenkomst. De afspraken komen overeen met de afspraken bij de additionele storting van Vopak in 2006 (waaronder het terugvloeien van de additionele storting middels premiereductie bij een dekkingsgraad boven de 140%). Tegelijkertijd werden in een Wijziging uitvoeringsovereenkomst een aantal aanpassingen van de bestaande uitvoeringsovereenkomst geadresseerd, voortvloeiende uit wet- en regelgeving. Jaarverslag

15 Beleggingen voor risico pensioenfonds Beleggingsbeleid Het beleggingsbeleid is gericht op het op lange termijn zo zeker mogelijk stellen van de nominale pensioenen alsmede het streven om op de opgebouwde pensioenen van (gewezen) deelnemers en pensioengerechtigden jaarlijks een toeslag te verlenen. Om dit te bereiken is het van belang dat de beleggingsresultaten van het pensioenfonds op lange termijn, met aanvaardbare risico s, zo hoog mogelijk zijn. De lange termijn vermogensverdeling die hieraan ten grondslag ligt, wordt uitgewerkt in een ALM studie. Rekening houdend met marktomstandigheden en ontwikkelingen binnen het pensioenfonds wordt deze lange termijn vermogensverdeling jaarlijks vertaald naar een beleggingsbeleidsplan. In november 2011 is door het bestuur, na advies van de beleggingscommissie en fiduciair vermogensbeheerder, het strategisch beleggingsbeleid voor 2012 vastgesteld. De volgende wijzigingen werden in de beleggingen voor risico pensioenfonds aangebracht ten opzichte van het strategisch beleggingsbeleid 2011: aandelen ontwikkelde landen verlagen van 22% naar 20%; langlopende staatsobligaties verlagen van 25% naar 24%; obligaties opkomende landen verhogen van 5% naar 6,5%; hoogrentende obligaties verhogen van 0% naar 2%. Het totale risicoprofiel wijzigde licht als gevolg van de implementatie van het nieuwe strategisch beleggingsbeleid. In het eerste kwartaal van 2012 werd de belegging in hoogrentende obligaties gerealiseerd. Tevens werd de vermogensbeheerder voor de belegging in obligaties opkomende landen (lokale valuta) gewijzigd. In het tweede kwartaal van 2012 werden de richtlijnen ten aanzien van de kwaliteit van tegenpartijen voor derivaten bijgesteld. De bijstelling richtte zich op het niveau van de credit rating van deze tegenpartijen bij het aangaan van derivaten. Met één van de tegenpartijen die op basis van de oude richtlijn niet langer voldeed aan de minimale credit rating werden extra zekerheden overeengekomen. In het laatste kwartaal van 2012 werd besloten de renteafdekking ongewijzigd voort te zetten op basis van 60% van de marktrente. Reden voor de discussie op dit punt vormde de aanpassing van de rentecurve in september 2012 die bij de vaststelling van de technische voorziening voor risico pensioenfonds wordt gebruikt. Voorts werd in het vierde kwartaal afscheid genomen van de vermogensbeheerder voor de belegging in Amerikaanse aandelen. De belegging in Amerikaanse aandelen werd hierna passief ingevuld. In november 2012 is door het bestuur, na advies van de beleggingscommissie en de fiduciair vermogensbeheerder, het strategisch beleggingsbeleid 2013 vastgesteld. Ten opzichte van het strategisch beleggingsbeleid 2012 is er slechts sprake van marginale wijzigingen in de beleggingen voor risico pensioenfonds: langlopende staatsobligaties van 24% naar 25%; onderhandse leningen van 0,5% naar nihil (volledige aflossing in 2013); onroerend goed van 3,0% naar 2,5% (in lijn met actuele belegging in onroerend goed). 14

16 Per 31 december 2012 was de verdeling van de vastrentende waarden als volgt: Vermogen belegd in vastrentende waarden inclusief lopende intrest en rekening-courant (71,1%) 24,2% Staatsobligaties langlopend Bedrijfsobligaties 2,0% 1,6% 6,4% Renteafdekking Obligaties opkomende landen Hoogrentende obligaties Overig 3,8% 33,3% De verdeling van de zakelijke waarden per 31 december 2012 was als volgt: Vermogen belegd in zakelijke waarden (28,9%) 4,2% 2,3% 7,0% Europa Noord Amerika Azië - Pacific 0,4% Onroerend goed Opkomende landen 5,8% Overig 9,4% Jaarverslag

17 Rendementen 2012 Over 2012 behaalde het pensioenfonds een totaal rendement van 15,8%. Bij de bepaling van het totaal rendement wordt rekening gehouden met de verdeling van de portefeuille over vastrentende waarden (obligaties) en zakelijke waarden (aandelen). Het rendement van de obligatieportefeuille bedroeg 12,9% terwijl het rendement op de benchmark 13,2% was. Op de aandelenportefeuille werd een rendement van 20,6% gerealiseerd tegen 17,0% voor de benchmark. In 2012 en twee voorgaande jaren werden de volgende rendementen behaald: rendement benchmark rendement benchmark rendement benchmark Totaal rendement 15,8% 5,0% 10,0% Aandelen 20,6% 17,0% -6,8% -7,5% 21,2% 19,8% Vastrentend 12,9% 13,2% 6,7% 6,6% 6,3% 6,0% Onroerend goed 1,6% 1,6% 3,8% Rente- en valuta afdekking 1,5% 2,5% 0,2% De benchmarks zijn door het bestuur, na overleg met de beleggingscommissie en de fiduciair vermogensbeheerder, voor de verschillende beleggingscategorieën vastgesteld op basis van een (mix van) relevante marktindices. Een overzicht van de wegingen naar de verschillende beleggingscategorieën en de bijbehorende benchmarks is op pagina 88 opgenomen. De marktontwikkelingen in 2012 met betrekking tot de beleggingen voor risico pensioenfonds treft u in dit jaarverslag aan vanaf pagina 31. Kosten voor vermogensbeheer De in de jaarrekening verantwoorde kosten voor vermogensbeheer betreffen het fiduciair beheer, het portefeuillebeheer en de custodian. De kosten van het portefeuillebeheer hebben betrekking op alle beleggingen voor risico pensioenfonds per 31 december Het pensioenfonds heeft geen performance gerelateerde afspraken ten aanzien van de kosten voor vermogensbeheer. Genormaliseerd naar jaarbedragen liggen de totale kosten voor vermogensbeheer in 2012 op 0,40% (2011: 0,38%) van het gemiddeld belegd vermogen. Voor het overgrote deel van de beleggingen worden de kosten rechtstreeks in rekening gebracht bij het pensioenfonds. Voor zover mogelijk zijn de kosten van beleggingen die via het rendement in rekening worden gebracht in de staat van baten en lasten transparant gemaakt. In het percentage zijn voorts de pensioen- en uitvoeringskosten begrepen voor zover toe te rekenen aan de kosten voor vermogensbeheer. In 2012 is voor het eerst een raming gemaakt van de transactiekosten die binnen het vermogensbeheer worden gemaakt. Deze kosten liggen voor 2012 naar raming op 0,19% van het gemiddeld belegd vermogen. Transactiekosten zijn kosten die aan de beurs of broker moeten worden betaald om een beleggingstransactie tot stand te brengen. Het verkrijgen van inzicht in deze kosten is niet eenvoudig omdat de transactiekosten wereldwijd worden verwerkt in de transactieprijzen. Omdat de transactiekosten deel uitmaken van de transactieprijzen worden deze verwerkt in het netto rendement op de beleggingen. 16

18 Om een indicatie te geven van de transactiekosten die in de transactieprijzen zijn begrepen, zijn voor de discretionaire beleggingen de werkelijk betaalde broker- en commissiekosten beschouwd (aandelen) of is een schatting gemaakt op basis van de gemiddelde spread (langlopende staatsobligaties, bedrijfsobligaties en rentederivaten). Deze benadering is ook gevolgd voor de fondsbeleggingen bij de fiduciair vermogensbeheerder. Voor de overige fondsbeleggingen kon op basis van de beschikbare informatie slechts deels een schatting van de transactiekosten worden gemaakt. De nadere toelichting ten aanzien van de kosten voor vermogensbeheer vloeit voort uit de aanbeveling van de Pensioenfederatie die in november 2011 is uitgebracht en in maart 2012 nader is ingevuld. Een (historische) vergelijking van kostenpercentages (ook bij andere pensioenfondsen) is daardoor niet goed mogelijk. Hierbij moet overigens ook in ogenschouw worden genomen dat de kosten sterk afhankelijk zijn van de invulling van de beleggingsportefeuille en de gekozen uitvoeringstructuur. Het buiten beschouwing laten van deze relatie en het ontbreken van een koppeling met de behaalde rendementen maakt een onderlinge vergelijking van kostenpercentages minder zinvol. Verantwoord beleggen Het pensioenfonds volgt ten aanzien van verantwoord beleggen de principes van de fiduciair vermogensbeheerder, welke zijn gebaseerd op de Principles for Responsible Investment van de Verenigde Naties en een aantal (inter)nationaal geaccepteerde verdragen en codes. De principes worden ingevuld op basis van de volgende uitgangspunten: 1. begrijpen van het beleid van ondernemingen op het punt van sociale, milieutechnische en ethische vraagstukken; 2. aanmoedigen van ondernemingen om te komen tot een verantwoorde bedrijfsvoering en deze op gepaste wijze uit te dragen; 3. beoordelen op welke wijze het beleid van ondernemingen op het punt van sociale, milieutechnische en ethische vraagstukken naast andere factoren de waardering van de lange termijn verwachtingen voor deze ondernemingen kunnen beïnvloeden; 4. aanbrengen van beperkingen in de portefeuille op het gebied van verantwoord beleggen in overleg met het pensioenfonds; 5. beschermen van de economische belangen van het pensioenfonds. In 2013 zal de totale portefeuille worden geëvalueerd op het punt van verantwoord beleggen. Hierin zal mede aandacht worden geschonken aan het Besluit marktmisbruik van de Wet op het financieel toezicht dat op 1 januari 2013 van kracht is geworden en waarin wordt aangedrongen op het treffen van doeltreffende maatregelen om te voorkomen dat wordt belegd in clustermunitie. Beleggingen in Vopak Het pensioenfonds belegt niet direct in onderliggende titels van Vopak. Het is echter mogelijk dat via beleggingsfondsen wel sprake is van een belegging in Vopak. Het pensioenfonds heeft geen invloed op de aandelenselectie binnen deze fondsbeleggingen. Toeslagen op pensioenen Toeslagbeleid De jaarlijkse (aanvullende) toeslagen dragen een voorwaardelijk karakter: er is geen recht op (aanvullende) toeslagen en het is niet zeker of en in hoeverre in de toekomst een (aanvullende) toeslag wordt verleend. De hoofdlijnen van het toeslagbeleid zijn op pagina 87 opgenomen. Ten behoeve van de toeslagen is een toeslagreserve gevormd. Deze toeslagreserve is eind 2012 ten laste van de algemene reserve op nihil gebracht. Voor de hoogte van de toeslagen wordt door het bestuur de ontwikkeling van het, door het Centraal Bureau voor de Statistiek gepubliceerde, afgeleide consumenten-prijsindexcijfer over de periode oktober-oktober beschouwd. Indien daartoe gerede aanleiding bestaat kan hiervan worden afgeweken. Voor de aanvullende toeslagen voor deelnemers wordt uitgegaan van het verschil tussen de algemene salarisontwikkeling bij Vopak en de ontwikkeling van het hiervoor vermelde prijsindexcijfer. De verschuldigde premie wordt vastgesteld inclusief de kosten voor de verwachte aanvullende toeslagen. Jaarverslag

19 Toeslagverlening De toeslag op de opgebouwde pensioenen van (gewezen) deelnemers en pensioengerechtigden per 1 januari 2012 is vastgesteld op 2,33%. Hiervan kon uit de additionele storting van Vopak 1,50% daadwerkelijk worden verleend. De resterende toeslag (0,82%) is aangemerkt als inhaaltoeslag. De toeslag per 1 januari 2013 is vastgesteld op 1,98%. Gelet op de financiële positie van het pensioenfonds is deze toeslag niet verleend. Wel is de toeslag van 1,98% aangemerkt als inhaaltoeslag. Zodra de financiële situatie dit toelaat kunnen de inhaaltoeslagen, onder voorwaarden, alsnog worden verleend. De aanvullende toeslag is per 1 januari 2012 vastgesteld op 0,66%. Omdat de kosten voor het verlenen van de verwachte aanvullende toeslag zijn inbegrepen in de verschuldigde premie is de aanvullende toeslag per 1 januari 2012 verleend. Dit geldt ook voor de aanvullende toeslag per 1 januari 2013 van 0,73%. In onderstaand overzicht zijn de (niet) verleende (aanvullende) toeslagen over de afgelopen jaren opgenomen. Toeslag (uit toeslagreserve) voor deelnemers, gewezen deelnemers en pensioengerechtigden Aanvullende toeslag (uit premie) voor deelnemers niet niet verleend verleend verleend verleend 1 januari ,53% 1,36% 1 januari ,40% 2,29% 1 januari ,38% 0,65% 1 januari ,50% 0,82% 0,66% 1 januari ,98% 0,73% Alle niet verleende (aanvullende) toeslagen zijn aangemerkt als inhaaltoeslagen. De cumulatieve (aanvullende) inhaaltoeslagen per 1 januari 2013 bedragen voor deelnemers 8,72% en voor gewezen deelnemers en pensioengerechtigden 7,30%. Het verlenen van inhaaltoeslagen geschiedt in principe op basis van senioriteit van niet verleende (aanvullende) toeslagen en kent geen terugwerkende kracht. De niet verleende (aanvullende) toeslagen worden bij de vaststelling van inhaaltoeslagen gedurende maximaal tien boekjaren in ogenschouw genomen. 6. Technische voorzieningen Technische voorziening voor risico pensioenfonds De technische voorzieningen bestaan uit de technische voorziening voor risico pensioenfonds en de voorziening pensioenverplichtingen voor risico deelnemers. De technische voorziening voor risico pensioenfonds bestaat uit de technische voorziening pensioenverplichtingen en het herverzekeringsdeel technische voorzieningen. Sterftegrondslagen In 2012 is de technische voorziening voor risico pensioenfonds omgerekend op basis van de door het Actuarieel Genootschap (AG) gepubliceerde prognosetafel met startjaar Hierbij is voorts rekening gehouden met het verschil in overlevingskansen tussen de werkende en totale bevolking door toepassing van fondsspecifieke ervaringssterfte. Deze fondsspecifieke ervaringssterfte 18

20 werd in 2012 vastgesteld op basis van het door de adviserend actuaris ontwikkelde standaard model waarover afstemming met De Nederlandsche Bank heeft plaatsgevonden. Als gevolg van de omrekening naar de meest recente prognosetafel werd 1,0% aan de technische voorziening voor risico pensioenfonds toegevoegd. Voorts leidde de implementatie van fondsspecifieke ervaringssterfte tot een verhoging van de technische voorziening voor risico pensioenfonds van 0,5%. Deze toenames betekenden een vergelijkbare afname van de dekkingsgraad. Rentecurve In september 2012 werd door het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid een pakket aan maatregelen gepresenteerd in het kader van de overgang naar een nieuw financieel toetsingskader. Onderdeel van dit pakket vormde de aanpassing van de rentecurve die bij de vaststelling van de technische voorziening voor risico pensioenfonds wordt gebruikt. Deze rentecurve volgt tot een looptijd van 20 jaar de marktrente en wordt voor langere looptijden geëxtrapoleerd naar een rentevoet van uiteindelijk 4,2% (ultimate forward rate). Als gevolg van de invoering van de rentecurve op basis van de ultimate forward rate steeg de dekkingsgraad met 1,8%. Voorziening pensioenverplichtingen voor risico deelnemers De voorziening pensioenverplichtingen voor risico deelnemers is de som van de individueel geregistreerde beleggingsrekeningen van het pensioenfonds waarop, als onderdeel van de pensioenregeling, door het pensioenfonds en/of de deelnemer via de salarisadministratie premies zijn gestort. Met deze premies wordt een saldo opgebouwd waarmee op de pensioendatum een (aanvullend) pensioen kan worden aangekocht. Standaard beleggingsstaffel De wijze waarop de individuele beleggingsrekening wordt belegd is naar keuze van de individuele deelnemer. Ter ondersteuning van de deelnemers is door het pensioenfonds op basis van een extern onderzoek een leeftijdsafhankelijke beleggingsstaffel ontwikkeld. De optimale leeftijdsafhankelijke mix van obligaties en aandelen in de beleggingsstaffel leidt gegeven de gehanteerde veronderstellingen tot een zo hoog mogelijk verwacht pensioen bij een zo laag mogelijk risico. De standaard beleggingsstaffel is als volgt: t/m 45 jaar van 46 tot 55 jaar van 55 tot 60 jaar vanaf 60 jaar Langlopende obligaties 0% 0% lineair oplopend tot 60% 60% Europese staatsobligaties 0% lineair oplopend tot 48% lineair aflopend tot 20% 20% Wereldwijde aandelen 50% lineair aflopend tot 10% 10% Europese midcap aandelen 50% lineair aflopend tot 10% 10% In de communicatie aan de (gewezen) deelnemers, waaronder mede begrepen een uitgebreide brochure individueel pensioenbeleggen, wordt gewezen op het feit dat de beleggingsstaffel geen garanties biedt en dat de risico s en rendementen op de beleggingsrekeningen voor rekening (blijven) komen van de individuele (gewezen) deelnemer. De (gewezen) deelnemers die de beleggingsstaffel van het pensioenfonds niet willen volgen, hebben de mogelijkheid om in andere beleggingsfondsen te beleggen. Het pensioenfonds biedt hiervoor beleggingsfondsen bij verschillende vermogensbeheerders in verschillende categorieën en regio s waarmee het individuele beleggingsprofiel kan worden ingevuld. De procedures ten aanzien Jaarverslag

Stichting Pensioenfonds Vopak

Stichting Pensioenfonds Vopak JAARVERSLAG 2013 Stichting Pensioenfonds Vopak Stichting Pensioenfonds Vopak Westerlaan 10, 3016 CK Rotterdam Postbus 863, 3000 AW Rotterdam Telefoon: +31 10 4002650 Telefax: +31 10 4002363 E-mail: pensioenbureau@vopak.com

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Vopak

Stichting Pensioenfonds Vopak JAARVERSLAG 2014 Stichting Pensioenfonds Vopak Stichting Pensioenfonds Vopak Westerlaan 10, 3016 CK Rotterdam Postbus 863, 3000 AW Rotterdam Telefoon: +31 10 4002650 Telefax: +31 10 4002363 E-mail: pensioenbureau@vopak.com

Nadere informatie

2013 verkort in beeld. Ontwikkelingen. Pensioenen Beleggingen Organogram

2013 verkort in beeld. Ontwikkelingen. Pensioenen Beleggingen Organogram 02 verkort in beeld 03 Ontwikkelingen 05 08 10 Pensioenen Beleggingen Organogram Aantal deelnemers dat pensioen opbouwt Aantal personen dat een ouderdomspensioen ontvangt Aantal deelnemers met slapende

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds SABIC Innovative Plastics. Verkort Jaarverslag 2009

Stichting Pensioenfonds SABIC Innovative Plastics. Verkort Jaarverslag 2009 Stichting Pensioenfonds SABIC Innovative Plastics Verkort Jaarverslag 2009 Inleiding 2009 is voor de Stichting Pensioenfonds SABIC Innovative Plastics (hierna Pensioenfonds SABIC-IP) weer een bijzonder

Nadere informatie

Een overzicht van de kerncijfers vindt u op van het volledige jaarverslag.

Een overzicht van de kerncijfers vindt u op <pagina 8 en 9> van het volledige jaarverslag. 12 vragen over het jaarverslag 2013 De hoofdpunten uit het jaarverslag van Stichting Pensioenfonds voor Verloskundigen (SPV) behandelen we aan de hand van 12 vragen en antwoorden. Een volledig exemplaar

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst Pensioenfonds KPN Pensioengerechtigden. Oktober 2013

Informatiebijeenkomst Pensioenfonds KPN Pensioengerechtigden. Oktober 2013 Informatiebijeenkomst Pensioenfonds KPN Pensioengerechtigden Oktober 2013 1 Pensioenstelsel Individueel Pensioen fonds Overheid Lijfrente Pensioen AOW B E L A S T I N G 2 Programma bestuur en taken bestuur

Nadere informatie

Verslag bijeenkomst SVG 9 maart 2016

Verslag bijeenkomst SVG 9 maart 2016 Verslag bijeenkomst SVG 9 maart 2016 Op woensdagmiddag 9 maart, aansluitend aan de jaarbijeenkomst van de Vereniging Gepensioneerden Getronics (VGG), organiseerde Stichting Voorzieningsfonds Getronics

Nadere informatie

Terugblik 2011 in cijfers

Terugblik 2011 in cijfers Terugblik 2011 in cijfers U vindt hier een samenvatting van het jaarverslag 2011. Het volledige jaarverslag kunt u downloaden via www.pensioenfondsricohnederland.nl. Financiële situatie Door de kredietcrisis

Nadere informatie

Buitengewone vergadering van deelnemers 22 november 2010

Buitengewone vergadering van deelnemers 22 november 2010 Buitengewone vergadering van deelnemers 22 november 2010 Agenda 1. Opening, mededelingen en ingekomen stukken 2. Pensioenregeling uitgevoerd door BNPF 3. Vergelijking andere pensioenfondsen 4. Herstelplan

Nadere informatie

Kort jaarverslag Stichting Pensioenfonds nv Linde Gas Benelux

Kort jaarverslag Stichting Pensioenfonds nv Linde Gas Benelux Kort jaarverslag Stichting Pensioenfonds nv Linde Gas Benelux Beleggingen Het totaal rendement over het afgelopen boekjaar 2010 is uitgekomen op 15,6%. Als we naar de onderverdeling kijken zien we het

Nadere informatie

Persbericht. Kwartaalbericht: vierde kwartaal 2011

Persbericht. Kwartaalbericht: vierde kwartaal 2011 Persbericht Kwartaalbericht: vierde kwartaal 2011 Hoofdpunten: Dekkingsgraad van 94% is te laag: aanvullende maatregelen nodig Beschikbaar vermogen stijgt met ruim 11 miljard Door gedaalde rente nemen

Nadere informatie

Persbericht. ABP verlaagt pensioen in 2013 met 0,5% Ondanks goed rendement stijgt dekkingsgraad in 2012 onvoldoende

Persbericht. ABP verlaagt pensioen in 2013 met 0,5% Ondanks goed rendement stijgt dekkingsgraad in 2012 onvoldoende Persbericht ABP verlaagt pensioen in 2013 met 0,5% Ondanks goed rendement stijgt dekkingsgraad in 2012 onvoldoende Hoofdpunten: Verlaging pensioen met 0,5% per 1 april 2013 definitief Mogelijk aanvullende

Nadere informatie

2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG

2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 1 Toelichting op het jaarverslag In het Jaarverslag 2013 legt het pensioenfonds uitgebreid verantwoording af over de ontwikkelingen, besluiten en gebeurtenissen

Nadere informatie

Stichting Voorzieningsfonds Getronics 5 februari 2014. Stand van zaken SVG. 1 van 20

Stichting Voorzieningsfonds Getronics 5 februari 2014. Stand van zaken SVG. 1 van 20 Stichting Voorzieningsfonds Getronics 5 februari 2014 Stand van zaken SVG 1 van 20 Programma Pensioenfonds SVG Wat speelt er rond de pensioenen? Financiële positie SVG Kortingsmaatregel Vooruitblik 2014-2015

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Ballast Nedam. Financieel crisisplan 2015

Stichting Pensioenfonds Ballast Nedam. Financieel crisisplan 2015 Stichting Pensioenfonds Ballast Nedam Financieel crisisplan 2015 1 Inhoudsopgave 1.1 Inleiding en onderdelen financieel crisisplan... 3 1.1.1 Inleiding... 3 1.1.2 Relatie financieel crisisplan met de doelstelling

Nadere informatie

In werking : 1 juli 2015 Vastgesteld door het bestuur : 26 juni 2015

In werking : 1 juli 2015 Vastgesteld door het bestuur : 26 juni 2015 In werking : 1 juli 2015 Vastgesteld door het bestuur : 26 juni 2015 Inhoud Inleiding 3 1. Beschrijving crisissituatie 3 2. Beleidsdekkingsgraad waarbij het fonds er zonder korten niet meer uit kan komen

Nadere informatie

2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG

2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG 2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG 1 Toelichting op het jaarverslag In het Jaarverslag 2012 legt het pensioenfonds uitgebreid verantwoording af over de ontwikkelingen, besluiten en gebeurtenissen

Nadere informatie

Ontwikkelingen in 2012

Ontwikkelingen in 2012 1 Jaarbericht 2012 Ontwikkelingen in 2012 2012 was, in alle opzichten, weer een bewogen jaar. We kregen onder meer te maken met hectische ontwikkelingen op de financiële markten, met veranderingen in de

Nadere informatie

SPNG. veranderingen. was voor. een jaar van grote. Verkort jaarverslag 2013 >

SPNG. veranderingen. was voor. een jaar van grote. Verkort jaarverslag 2013 > 2013 was voor SPNG een jaar van grote veranderingen. Verkort jaarverslag 2013 > 2013 was voor SPNG een jaar van grote veranderingen. Eind 2012 liep het herverzekeringscontract met Nationale-Nederlanden

Nadere informatie

Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief

Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief Nummer 14 > Jaargang 10 > November 2012 inhoud > Financiële positie: dekkingsgraad blijft laag [p.1] Bestuur / Verantwoordingsorgaan [p.2] Uniform Pensioen

Nadere informatie

Bijlagen. Stichting Pensioenfonds Unisys Nederland. Versie 1 januari 2013 PENSIOENREGLEMENT UNISYS PENSIOENKAPITAALPLAN

Bijlagen. Stichting Pensioenfonds Unisys Nederland. Versie 1 januari 2013 PENSIOENREGLEMENT UNISYS PENSIOENKAPITAALPLAN Stichting Pensioenfonds Unisys Nederland Bijlagen PENSIOENREGLEMENT UNISYS PENSIOENKAPITAALPLAN PENSIOENREGLEMENT UNISYS COMBI PENSIOEN UNISYS PENSIOENREGLEMENT, 12 E NOTA VAN WIJZIGING Versie 1 januari

Nadere informatie

Het jaarverslag 2012 in vogelvlucht

Het jaarverslag 2012 in vogelvlucht Het jaarverslag 2012 in vogelvlucht De hoofdpunten uit het jaarverslag van Stichting Pensioenfonds voor Verloskundigen (SPV) behandelen we aan de hand van 10 vragen en antwoorden. Een volledig exemplaar

Nadere informatie

Dekkingsgraad 121,8% per 30 september 2012, toename van 9,3%-punt ten opzichte van 30 juni 2012.

Dekkingsgraad 121,8% per 30 september 2012, toename van 9,3%-punt ten opzichte van 30 juni 2012. Kwartaalbericht 2012 Samenvatting 121,8% per 30 september 2012, toename van 9,3%-punt ten opzichte van 30 juni 2012. Meer informatie over de dekkingsgraad vindt u op de website. Beleggingsrendement 4,2%

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Xerox

Stichting Pensioenfonds Xerox Financieel crisisplan Stichting Pensioenfonds Xerox 1 juli 2015 Artikel 1 ~ Inleiding Het bestuur heeft besloten om een financieel crisisplan op te stellen. Dit is een beschrijving van maatregelen die

Nadere informatie

Verkort jaarverslag 2013

Verkort jaarverslag 2013 Verkort jaarverslag 2013 Wat waren in 2013 de belangrijkste feiten en gebeurtenissen voor GE Pensioen? U leest het in deze verkorte versie van het jaarverslag 2013. Naast deze bondige versie treft u ook

Nadere informatie

Volgens de beleidsregel van De Nederlandsche Bank (DNB) is een financieel crisisplan als volgt te definiëren:

Volgens de beleidsregel van De Nederlandsche Bank (DNB) is een financieel crisisplan als volgt te definiëren: Vastgesteld door het bestuur op 16 mei 2012 1 Inhoud 1. Inleiding... 3 2. Beschrijving crisissituatie... 3 3. Dekkingsgraad waarbij het fonds er zonder korten niet meer uit kan komen... 4 4. Maatregelen

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland

Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Papendorpseweg 100 3528 BJ Utrecht Ingeschreven in het Handelsregister van de Kamer van Koophandel onder nummer 41184467

Nadere informatie

NOTULEN DEELNEMERSVERGADERING VAN DE STICHTING JAN HUYSMAN WZ. FONDS 25 september 2012 Datum : 25 september 2012 Steller : D.W. Slok-Uittenbogaard

NOTULEN DEELNEMERSVERGADERING VAN DE STICHTING JAN HUYSMAN WZ. FONDS 25 september 2012 Datum : 25 september 2012 Steller : D.W. Slok-Uittenbogaard Datum : 25 september 2012 Steller : D.W. Slok-Uittenbogaard Voorzitter: R.J.P. Siebesma AGENDA: 1. Opening 2. Notulen deelnemersvergadering d.d. 20 september 2011 3. Samenstelling bestuur en verantwoordingsorgaan

Nadere informatie

Marktwaardedekkingsgraad per 31 maart 2014: 128,6%, een toename van 3,3%-punt ten opzichte van 31 december 2013.

Marktwaardedekkingsgraad per 31 maart 2014: 128,6%, een toename van 3,3%-punt ten opzichte van 31 december 2013. Kwartaalbericht 2014 Samenvatting Marktwaardedekkingsgraad per 31 maart 2014: 128,6%, een toename van 3,3%-punt ten opzichte van 31 december 2013. Meer informatie vindt u op de website. Beleggingsrendement

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Jaarbericht 2014 AUGUSTUS 2015 In dit Jaarbericht over 2014 legt Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland op hoofdlijnen verantwoording af voor het

Nadere informatie

PENSIOENREGLEMENT UNISYS PENSIOENKAPITAALPLAN PENSIOENREGLEMENT UNISYS COMBI PENSIOEN UNISYS PENSIOENREGLEMENT, 12E NOTA VAN WIJZIGING

PENSIOENREGLEMENT UNISYS PENSIOENKAPITAALPLAN PENSIOENREGLEMENT UNISYS COMBI PENSIOEN UNISYS PENSIOENREGLEMENT, 12E NOTA VAN WIJZIGING Stichting Pensioenfonds Unisys Nederland Bijlagen PENSIOENREGLEMENT UNISYS PENSIOENKAPITAALPLAN PENSIOENREGLEMENT UNISYS COMBI PENSIOEN UNISYS PENSIOENREGLEMENT, 12E NOTA VAN WIJZIGING Versie 1 januari

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Jaarbericht 2015 AUGUSTUS 2016 In dit Jaarbericht over 2015 legt Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland op hoofdlijnen verantwoording af voor het

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland

Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Papendorpseweg 100 3528 BJ Utrecht Ingeschreven in het Handelsregister van de Kamer van Koophandel onder nummer 41184467

Nadere informatie

Pensioenfonds Robeco. Populair Jaarverslag 2014

Pensioenfonds Robeco. Populair Jaarverslag 2014 Pensioenfonds Robeco Populair Jaarverslag 2014 2014 was een bewogen jaar voor Pensioenfonds Robeco door de sterk dalende rente en de veranderende wet- en regelgeving. In het jaarverslag blikken wij als

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst Pensioenen: actueler dan ooit. Oktober 2013

Informatiebijeenkomst Pensioenen: actueler dan ooit. Oktober 2013 Informatiebijeenkomst Pensioenen: actueler dan ooit Oktober 2013 1 Pensioenstelsel Individueel Pensioen fonds Overheid Lijfrente Pensioen AOW B E L A S T I N G 2 Programma bestuur en taken bestuur de pensioenregeling

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Deutsche Bank Nederland. Extra nieuwsbrief 2014 nummer 6

Stichting Pensioenfonds Deutsche Bank Nederland. Extra nieuwsbrief 2014 nummer 6 Stichting Pensioenfonds Deutsche Bank Nederland Extra nieuwsbrief 2014 nummer 6 In deze nieuwsbrief Voorwoord Toeslagverlening 1.1.2015 Inhaaltoeslagverlening Pensioenpremie 2015 De informatie in dit document

Nadere informatie

Financieel crisisplan. van de

Financieel crisisplan. van de Financieel crisisplan van de (vastgesteld in bestuursvergadering van 23 juni 2015) Inleiding Als onderdeel van de beschrijving van de hoofdlijnen van het interne beheersingssysteem en de financiële sturingsmiddelen,

Nadere informatie

Extra informatie pensioenverlaging

Extra informatie pensioenverlaging Extra informatie pensioenverlaging Wat is de invloed van de verlaging op mijn netto pensioen? Als u nog niet met pensioen bent, kunnen we u nu niet zeggen hoe uw netto pensioen

Nadere informatie

Pensioenen... Herstelplan 2016

Pensioenen... Herstelplan 2016 Pensioenen.............................................. Herstelplan 2016 23 maart 2016 HERSTELPLAN Stichting Pensioenfonds Vopak (hierna: het pensioenfonds) verkeert op 1 januari 2016 in een situatie

Nadere informatie

Herstelplan 2015 Compartiment SPDHV

Herstelplan 2015 Compartiment SPDHV Herstelplan 2015 Compartiment SPDHV Versie 1.0 17 juni 2015 Auteur: Corné van Bokhoven Status: vastgesteld door bestuur Inleiding Nadat Stichting Pensioenfonds DHV in 2008 in dekkingstekort kwam heeft

Nadere informatie

WAT SPEELT ER ROND UW PENSIOEN BIJ SPUN?

WAT SPEELT ER ROND UW PENSIOEN BIJ SPUN? WAT SPEELT ER ROND UW PENSIOEN BIJ SPUN? Bijeenkomst voor pensioengerechtigden Dick Vis, voorzitter Stichting Pensioenfonds Urenco Nederland 20 september 2016 Agenda 1. Samenvatting jaarverslag 2015 2.

Nadere informatie

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE. Datum Betreft Financiële positie pensioenfondsen

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE. Datum Betreft Financiële positie pensioenfondsen > Retouradres Postbus 90801 2509 LV Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Parnassusplein 5 T 070 333

Nadere informatie

Reservetekort weggewerkt, pensioenen verhoogd

Reservetekort weggewerkt, pensioenen verhoogd Verkort jaarverslag 2013 In dit verkorte jaarverslag 2013 zetten we de hoofdpunten uit het volledige jaarverslag van Metro Pensioenfonds voor u op een rij: we blikken terug op het pensioenjaar 2013 en

Nadere informatie

Kwartaalbericht. 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015. Samenvatting cijfers per 31 december 2014

Kwartaalbericht. 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015. Samenvatting cijfers per 31 december 2014 Kwartaalbericht 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015 Samenvatting cijfers per 31 december 2014 Dekkingsgraad: 111,5% Beleidsdekkingsgraad: 112,6% Belegd vermogen: 19,6 miljard Rendement 2014: 27,6%

Nadere informatie

FINANCIEEL CRISISPLAN STICHTING PENSIOENFONDS HUNTSMAN ROZENBURG. Bijlage bij de actuariële en bedrijfstechnische nota

FINANCIEEL CRISISPLAN STICHTING PENSIOENFONDS HUNTSMAN ROZENBURG. Bijlage bij de actuariële en bedrijfstechnische nota FINANCIEEL CRISISPLAN STICHTING PENSIOENFONDS HUNTSMAN ROZENBURG Bijlage bij de actuariële en bedrijfstechnische nota Versie 19 april 2012 Inleiding Het bestuur van Stichting Pensioenfonds Huntsman Rozenburg

Nadere informatie

Belanghebbendenvergadering. 24 september 2015

Belanghebbendenvergadering. 24 september 2015 Belanghebbendenvergadering 24 september 2015 Agenda 1. Opening 2. Actuele ontwikkelingen Ballast Nedam N.V. 3. Jaarverslag 2014 4. Nieuwe pensioenregelgeving en herstelplan 5. Toekomst pensioenfonds 6.

Nadere informatie

Financieel crisisplan. Voorwoord. Inleiding. 1. Beschrijving financiële crisissituatie

Financieel crisisplan. Voorwoord. Inleiding. 1. Beschrijving financiële crisissituatie Financieel crisisplan November 2016 Voorwoord Voor de periode 1 januari 2014 tot en met 31 december 2018 zijn met de werkgever afspraken gemaakt over een bijstortingsgarantie (en een terugstortingsverplichting

Nadere informatie

Kwartaalbericht Algemeen Pensioenfonds KLM. Derde kwartaal juli 2013 t/m 30 september 2013

Kwartaalbericht Algemeen Pensioenfonds KLM. Derde kwartaal juli 2013 t/m 30 september 2013 Kwartaalbericht Algemeen Pensioenfonds KLM Derde kwartaal 2013-1 juli 2013 t/m 30 september 2013 Nominale dekkingsgraad is gestegen van 113,3% naar 120,3% Beleggingsrendement is 1,8% Het belegd vermogen

Nadere informatie

POPULAIR JAARVERSLAG 2013

POPULAIR JAARVERSLAG 2013 POPULAIR JAARVERSLAG 2013 2 Het herstel van onze financiële positie blijft absolute topprioriteit. Twee gezichten Het jaar 2013, maar ook 2014 dat nog grotendeels voor ons ligt, kent twee gezichten. Enerzijds

Nadere informatie

Stichting Voorzieningsfonds Getronics 11 februari 2015. Stand van zaken SVG. 1 van 19

Stichting Voorzieningsfonds Getronics 11 februari 2015. Stand van zaken SVG. 1 van 19 Stichting Voorzieningsfonds Getronics 11 februari 2015 Stand van zaken SVG 1 van 19 Programma Pensioenfonds SVG Financiële positie SVG Terugblik 2014 Vooruitblik 2015 Vragen 2 van 19 Pensioenfonds SVG

Nadere informatie

Verkort jaarverslag 2012

Verkort jaarverslag 2012 1 Verkort jaarverslag 2012 Het jaarverslag 2012 voor u samengevat Stichting Pensioenfonds van de Grolsche Bierbrouwerij houdt u graag op de hoogte. Daarom bieden wij u deze samenvatting van ons jaarverslag

Nadere informatie

stichting pensioenfonds wonen

stichting pensioenfonds wonen stichting pensioenfonds wonen Verkort Jaarverslag 2007 Kerncijfers Aantallen per 31-12 2007 2006 Werkgevers 4.331 4.161 Deelnemers 33.009 31.705 Gewezen deelnemers 70.948 62.860 Gepensioneerden 8.468 7.735

Nadere informatie

De pensioenleeftijd zal omhoog gaan

De pensioenleeftijd zal omhoog gaan Jaarbericht 2011 Ruim 1.600 mensen ontvangen op dit moment een pensioenuitkering via ons pensioenfonds. Nog eens ruim 2.300 (oud) DuPont-medewerkers zullen in de toekomst een pensioenuitkering ontvangen.

Nadere informatie

2014 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG

2014 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 2014 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 1 samenvatting van het jaarverslag In het Jaarverslag 2014 legt het pensioenfonds uitgebreid verantwoording af over de ontwikkelingen, besluiten en gebeurtenissen

Nadere informatie

Verkort jaarverslag Woord van de voorzitter

Verkort jaarverslag Woord van de voorzitter Verkort jaarverslag 2015 Verkort jaarverslag 2015 In deze verkorte versie van het jaarverslag leest u op hoofdlijnen hoe het jaar 2015 voor het pensioenfonds is verlopen. U kunt het volledige jaarverslag

Nadere informatie

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Vierde kwartaal oktober 2013 t/m 31 december Samenvatting: stijgende aandelen

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Vierde kwartaal oktober 2013 t/m 31 december Samenvatting: stijgende aandelen Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Vierde kwartaal 2013-1 oktober 2013 t/m 31 december 2013 Samenvatting: stijgende aandelen Nominale dekkingsgraad gestegen van 120,6% naar 123,0% Reële

Nadere informatie

27 september Deelnemersvergadering

27 september Deelnemersvergadering 27 september 2007 Deelnemersvergadering Kernpunten 2006 Goed jaar, dekkingsgraad van 117,1% naar 122,7% Geen herstelplan meer nodig in 2007 Indexatie in 2006 verleend over 2005 van: - 0,63% voor de actieve

Nadere informatie

Kwartaalbericht Algemeen Pensioenfonds KLM. Tweede kwartaal april 2012 t/m 30 juni Samenvatting: Lage rente drukt dekkingsgraad

Kwartaalbericht Algemeen Pensioenfonds KLM. Tweede kwartaal april 2012 t/m 30 juni Samenvatting: Lage rente drukt dekkingsgraad Kwartaalbericht Algemeen Pensioenfonds KLM Tweede kwartaal 2012-1 april 2012 t/m 30 juni 2012 Samenvatting: Lage rente drukt dekkingsgraad Nominale dekkingsgraad is gedaald van 110,0% naar 105,1% Beleggingsrendement

Nadere informatie

10. Het Financieel Crisisplan

10. Het Financieel Crisisplan 10. Het Financieel Crisisplan Een financieel crisisplan is een beschrijving van maatregelen die het bestuur van het pensioenfonds op korte termijn effectief zou kunnen inzetten, indien de beleidsdekkingsgraad

Nadere informatie

BESTUURSVERSLAG VAN LANSCHOT PENSIOENFONDS 2013: VOORTBOUWEN OP DE INGESLAGEN WEG

BESTUURSVERSLAG VAN LANSCHOT PENSIOENFONDS 2013: VOORTBOUWEN OP DE INGESLAGEN WEG Voorlopig jaarverslag 2013 Pensioenfonds F. van Lanschot BESTUURSVERSLAG VAN LANSCHOT PENSIOENFONDS 2013: VOORTBOUWEN OP DE INGESLAGEN WEG Het jaar 2013 stond voor het Bestuur in het teken van het voortbouwen

Nadere informatie

De Nederlandsche Bank NV T.a.v. de heer S. Keereweer AA Postbus 98 1000 AB AMSTERDAM

De Nederlandsche Bank NV T.a.v. de heer S. Keereweer AA Postbus 98 1000 AB AMSTERDAM De Nederlandsche Bank NV T.a.v. de heer S. Keereweer AA Postbus 98 1000 AB AMSTERDAM Wormerveer, 12 december 2011 Betreft: Herstelplan Stichting Pensioenfonds De Fracties Geachte heer Keereweer, De dekkingsgraad

Nadere informatie

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Tweede kwartaal april 2012 t/m ultimo juni Samenvatting:

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Tweede kwartaal april 2012 t/m ultimo juni Samenvatting: Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Tweede kwartaal 2012-1 april 2012 t/m ultimo juni 2012 Samenvatting: Nominale dekkingsgraad gedaald van 107,6% naar 101,9% Beleggingsrendement is 1,6%

Nadere informatie

Deutsche Bank Nederland Stichting Pensioenfonds Deutsche Bank Nederland

Deutsche Bank Nederland Stichting Pensioenfonds Deutsche Bank Nederland In deze nieuwsbrief Voorwoord Wat betekenen de nieuwe pensioenmaatregelen voor u? De informatie in dit document is eigendom van en mag noch in haar geheel noch gedeeltelijk van. Page 2 of 5 Voorwoord In

Nadere informatie

Beleidsregel financieel crisisplan pensioenfondsen

Beleidsregel financieel crisisplan pensioenfondsen CONSULTATIEVERSIE Beleidsregel financieel crisisplan pensioenfondsen Beleidsregel van De Nederlandsche Bank van. 2011, nr. Tb/2011/.., inzake het opstellen van een financieel crisisplan in het kader van

Nadere informatie

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Eerste kwartaal 2014-1 januari 2014 t/m 31 maart 2014. Samenvatting: stijgende aandelen

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Eerste kwartaal 2014-1 januari 2014 t/m 31 maart 2014. Samenvatting: stijgende aandelen Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Eerste kwartaal 2014-1 januari 2014 t/m 31 maart 2014 Samenvatting: stijgende aandelen Nominale dekkingsgraad gestegen van 123,0% naar 123,6% Reële dekkingsgraad

Nadere informatie

Profielschets voor lid verantwoordingsorgaan Stichting Pensioenfonds DuPont Nederland

Profielschets voor lid verantwoordingsorgaan Stichting Pensioenfonds DuPont Nederland 1 Profielschets voor lid verantwoordingsorgaan Stichting Pensioenfonds DuPont Nederland Inhoudsopgave 1. Profielschets lid verantwoordingsorgaan Stichting Pensioenfonds DuPont Nederland 2 1.1. Het pensioenfonds...

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst

Informatiebijeenkomst Stichting Pensioenfonds DHV Informatiebijeenkomst 24 september 2013 2013 Royal HaskoningDHV, All rights reserved Alleen voor intern gebruik Agenda Opening Jaarverslag 2012 Paul Canisius Actuele ontwikkelingen

Nadere informatie

Supplement bij uitvoeringsovereenkomst d.d. 31 december 2012 hoofdlijnenakkoord tussen IBM Nederland B.V. en Stichting Pensioenfonds IBM Nederland

Supplement bij uitvoeringsovereenkomst d.d. 31 december 2012 hoofdlijnenakkoord tussen IBM Nederland B.V. en Stichting Pensioenfonds IBM Nederland De ondergetekenden: IBM Nederland B.V., statutair gevestigd te Amsterdam, hierna te noemen IBM, ten deze rechtsgeldig vertegenwoordigd door haar Country General Manager, de heer H.J. van Dorenmalen; en

Nadere informatie

Datum Briefnummer Behandeld door Doorkiesnummer 15-2-2012 20120215 N.W. Dijkhuizen 630

Datum Briefnummer Behandeld door Doorkiesnummer 15-2-2012 20120215 N.W. Dijkhuizen 630 Pensioenfonds Productschappen Bezoekadres Laan van Zuid Hoorn 165 2289 DD Rijswijk Postadres Postbus 3042 2280 GA Rijswijk Telefoon 070 4138630 Fax 070 4138650 E-mail info@pbodnl Website wwwpbodnl KvK

Nadere informatie

Het jaarverslag 2014 samengevat

Het jaarverslag 2014 samengevat Het jaarverslag 2014 samengevat Uw pensioenfonds blikt terug én vooruit Deelnemers 1.711 In 2014 verdiende het fonds 55,1 miljoen dankzij beleggen. Dat bedrag staat voor een rendement van 20,1%. Het fonds

Nadere informatie

In deze nieuwsbrief geven wij u informatie over de financiële situatie en andere belangrijke ontwikkelingen binnen het fonds.

In deze nieuwsbrief geven wij u informatie over de financiële situatie en andere belangrijke ontwikkelingen binnen het fonds. Van het SPAN bestuur In deze nieuwsbrief geven wij u informatie over de financiële situatie en andere belangrijke ontwikkelingen binnen het fonds. Voor alle duidelijkheid: deze nieuwsbrief informeert u

Nadere informatie

KWARTAALVERSLAG. Philips Pensioenfonds. 1. In het kort. 2. Financiële positie Philips Pensioenfonds 1/6 VIERDE KWARTAAL 2016

KWARTAALVERSLAG. Philips Pensioenfonds. 1. In het kort. 2. Financiële positie Philips Pensioenfonds 1/6 VIERDE KWARTAAL 2016 KWARTAALVERSLAG VIERDE KWARTAAL 2016 1. In het kort De beleidsdekkingsgraad per 31 december 2016 bedroeg 108,0% Het rendement van 1 oktober tot en met 31 december 2016 bedroeg -2,8% Het rendement van 1

Nadere informatie

Update pensioenen INVISTA (Nederland) BV per 12 november 2013

Update pensioenen INVISTA (Nederland) BV per 12 november 2013 Update pensioenen INVISTA (Nederland) BV per 12 november 2013 Kerkrade, 12 november 2013 Pensioen INVISTA (Nederland) BV Uitvoering door December 2008 in onderdekking. Maart 2009 korte termijnherstelplan

Nadere informatie

Voorlichtingsbijeenkomsten pensioen

Voorlichtingsbijeenkomsten pensioen Voorlichtingsbijeenkomsten pensioen Amsterdam, Doetinchem, Leiden, Zwijndrecht Maart 2014 Agenda 1. Overzicht SPEO 2. Stand van zaken/kortingsmaatregelen 3. Pensioenregeling 2014 4. Vooruitblik 2015 2

Nadere informatie

KWARTAALVERSLAG. Philips Pensioenfonds. 1. In het kort. 2. Financiële positie Philips Pensioenfonds 1/5 DERDE KWARTAAL 2015

KWARTAALVERSLAG. Philips Pensioenfonds. 1. In het kort. 2. Financiële positie Philips Pensioenfonds 1/5 DERDE KWARTAAL 2015 KWARTAALVERSLAG DERDE KWARTAAL 2015 1. In het kort De beleidsdekkingsgraad per 30 september 2015 bedroeg 112,6% Het rendement van 1 juli tot en met 30 september 2015 bedroeg -1,6% Het pensioenvermogen

Nadere informatie

Toelichting bij de ministeriële regeling toeslagenmatrix.

Toelichting bij de ministeriële regeling toeslagenmatrix. Toelichting bij de ministeriële regeling toeslagenmatrix. Algemene toelichting Artikel 86 van de Pensioenwet schrijft voor dat er bij voorwaardelijke toeslagverlening een consistent geheel dient te zijn

Nadere informatie

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Tweede kwartaal 2015-1 april 2015 t/m 30 juni 2015. Samenvatting:

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Tweede kwartaal 2015-1 april 2015 t/m 30 juni 2015. Samenvatting: Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Tweede kwartaal 2015-1 april 2015 t/m 30 juni 2015 Samenvatting: De maandelijkse nominale dekkingsgraad is fors gestegen van 105,7% naar 115,4%. Dit komt

Nadere informatie

Verklaring beleggingsresultaten en verlaging pensioenen

Verklaring beleggingsresultaten en verlaging pensioenen Verklaring beleggingsresultaten en verlaging pensioenen Het bestuur van Stichting Pensioenfonds Randstad heeft medio februari 2014 moeten besluiten tot het doorvoeren van een pijnlijke maatregel. Om de

Nadere informatie

Extra nieuwsbrief. De positie van het pensioenfonds. Mei 2012. Waarom een extra nieuwsbrief?

Extra nieuwsbrief. De positie van het pensioenfonds. Mei 2012. Waarom een extra nieuwsbrief? Mei 2012 Extra nieuwsbrief Waarom een extra nieuwsbrief? De positie van pensioenfondsen krijgt voortdurend veel aandacht in de media. De berichten over pensioenen zijn vaak complex en de laatste tijd nogal

Nadere informatie

AMF een goed geregeld pensioen. Bulletin Algemeen Mijnwerkersfonds 2005

AMF een goed geregeld pensioen. Bulletin Algemeen Mijnwerkersfonds 2005 AMF een goed geregeld pensioen Bulletin Algemeen Mijnwerkersfonds 2005 Het bestuur van het Algemeen Mijnwerkersfonds (AMF) wil haar rechthebbenden van goede en belangrijke informatie voorzien. Leest u

Nadere informatie

De dekkingsgraad van het Pensioenfonds is bijna elke maand anders. Dat komt vooral door de rentestand en onze beleggingsopbrengsten.

De dekkingsgraad van het Pensioenfonds is bijna elke maand anders. Dat komt vooral door de rentestand en onze beleggingsopbrengsten. Nieuwsbrief Ballast Nedam Pensioenfonds September 2013 Tijd voor een nieuwsbrief van uw Pensioenfonds. Er gebeurt veel in de Nederlandse pensioenwereld; dat kan u bijna niet zijn ontgaan. In onze vorige

Nadere informatie

Aanpassing pensioenregeling een must. Presentatie: Marcel Brussee / voorzitter SPH Kees Lekkerkerker / directeur HRM

Aanpassing pensioenregeling een must. Presentatie: Marcel Brussee / voorzitter SPH Kees Lekkerkerker / directeur HRM Aanpassing pensioenregeling een must Presentatie: Marcel Brussee / voorzitter SPH Kees Lekkerkerker / directeur HRM 1 Aanpassing pensioenregeling een must Inhoud Marcel Brussee: Achtergrond wijzigingen

Nadere informatie

Verkort jaarverslag 2014. In de verkorte versie van het jaarverslag leest u op hoofdlijnen hoe het jaar 2014 voor het pensioenfonds is verlopen.

Verkort jaarverslag 2014. In de verkorte versie van het jaarverslag leest u op hoofdlijnen hoe het jaar 2014 voor het pensioenfonds is verlopen. Verkort jaarverslag 2014 In de verkorte versie van het jaarverslag leest u op hoofdlijnen hoe het jaar 2014 voor het pensioenfonds is verlopen. U kunt het volledige jaarverslag downloaden op www.bpfmedewerkersnotariaat.nl.

Nadere informatie

Dit plan geeft de te hanteren kritische ondergrenzen, de te nemen maatregelen en de te volgen besluitvormingsprocessen en communicatietrajecten aan.

Dit plan geeft de te hanteren kritische ondergrenzen, de te nemen maatregelen en de te volgen besluitvormingsprocessen en communicatietrajecten aan. Crisisplan 1. Inleiding Het doel van dit financieel crisisplan is dat het bestuur vooraf beschrijft welke maatregelen het bestuur van het pensioenfonds op korte termijn effectief zou kunnen inzetten, indien

Nadere informatie

Pensioen in beweging. Lenteakkoord 2012, Hoofdlijnennota herziening FTK en Septemberpakket

Pensioen in beweging. Lenteakkoord 2012, Hoofdlijnennota herziening FTK en Septemberpakket Pensioen in beweging Lenteakkoord 2012, Hoofdlijnennota herziening FTK en Septemberpakket Deelnemersvergadering Stichting Pensioenfonds Ballast Nedam door Peter Janssen 27 september 2012 2012 Towers Watson.

Nadere informatie

1.1 Datum in herstel (dd.mm.jj) 31.12.14 1.2 Gekozen hersteltermijn (in jaren) 10

1.1 Datum in herstel (dd.mm.jj) 31.12.14 1.2 Gekozen hersteltermijn (in jaren) 10 Staat/formulier K0 blad 2 Datum in herstel (ddmmjj) 2 2 Gekozen hersteltermijn (in jaren) 0 Onderbouwing gekozen hersteltermijn Er is voor een termijn van 0 jaar gekozen omdat een relatief lange termijn

Nadere informatie

KWARTAALVERSLAG. Philips Pensioenfonds. 1. In het kort. 2. Financiële positie Philips Pensioenfonds 1/5 EERSTE KWARTAAL 2016

KWARTAALVERSLAG. Philips Pensioenfonds. 1. In het kort. 2. Financiële positie Philips Pensioenfonds 1/5 EERSTE KWARTAAL 2016 KWARTAALVERSLAG EERSTE KWARTAAL 2016 1. In het kort De beleidsdekkingsgraad per 31 maart 2016 bedroeg 109,6% Het rendement van 1 januari tot en met 31 maart 2016 bedroeg 5, Het pensioenvermogen per 31

Nadere informatie

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Vierde kwartaal oktober 2016 t/m 31 december Samenvatting:

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Vierde kwartaal oktober 2016 t/m 31 december Samenvatting: Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Vierde kwartaal 2016-1 oktober 2016 t/m 31 december 2016 Samenvatting: De maandelijkse nominale dekkingsgraad is gestegen van 98,8% naar 105,7%; De beleidsdekkingsgraad

Nadere informatie

2e kwartaal 2016 Den Haag, juli 2016

2e kwartaal 2016 Den Haag, juli 2016 Kwartaalbericht 2e kwartaal 2016 Den Haag, juli 2016 Samenvatting cijfers per 30 juni 2016 Dekkingsgraad (UFR): 99,0% Beleidsdekkingsgraad: 99,6% Belegd vermogen: 23,3 miljard Rendement 1 e halfjaar 2016:

Nadere informatie

pensioenkrant augustus 2015

pensioenkrant augustus 2015 pensioenkrant augustus 2015 pensioenkrant augustus 2015 5 WOORD VAN DE VOORZITTER 6 DEKKINGSGRAAD 7 INDEXATIE RENDEMENT OP DE BELEGGINGEN 8 KERNCIJFERS KOSTEN UITVOERING EN VERMOGENSBEHEER 9 COMMUNICATIE

Nadere informatie

Najaarsbijeenkomst Vereniging Senioren ING Regio Rotterdam/Zeeland

Najaarsbijeenkomst Vereniging Senioren ING Regio Rotterdam/Zeeland Najaarsbijeenkomst Vereniging Senioren ING Regio Rotterdam/Zeeland Peter de Bruijne Voorzitter Bestuur Pensioenfonds ING 31 oktober 2013 QR code website Pensioenfonds ING Agenda Financiële situatie Klanttevredenheid

Nadere informatie

Deelnemersbijeenkomst

Deelnemersbijeenkomst Deelnemersbijeenkomst Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland 13 oktober 2010 Deelnemersbijeenkomst Agenda 18.30 Opening Bert 18.35 Hoe staat het fonds er voor René Financieel Beleggingsbeleid Rendement

Nadere informatie

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Eerste kwartaal 2015-1 januari 2015 t/m 31 maart 2015

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Eerste kwartaal 2015-1 januari 2015 t/m 31 maart 2015 Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Eerste kwartaal 2015-1 januari 2015 t/m 31 maart 2015 Samenvatting: dalende euro en dalende rente door monetair beleid De beleidsdekkingsgraad is gedaald

Nadere informatie

Jaarinformatie Stichting Pensioenfonds C1000 over het verslagjaar 2012. (opgesteld op basis van het jaarbericht 2012)

Jaarinformatie Stichting Pensioenfonds C1000 over het verslagjaar 2012. (opgesteld op basis van het jaarbericht 2012) Jaarinformatie Stichting Pensioenfonds C1000 over het verslagjaar 2012 (opgesteld op basis van het jaarbericht 2012) 1 1 Inhoud Algemeen 5 De bestuursleden van Pensioenfonds C1000 6 Uw pensioen van Pensioenfonds

Nadere informatie

PROFIELSCHETS. Philips Pensioenfonds NIET UITVOEREND BESTUURDER 1/5. Stichting Philips Pensioenfonds

PROFIELSCHETS. Philips Pensioenfonds NIET UITVOEREND BESTUURDER 1/5. Stichting Philips Pensioenfonds PROFIELSCHETS NIET UITVOEREND BESTUURDER Stichting Stichting behoort tot de grootste ondernemingspensioenfondsen van Nederland met een belegd vermogen van bijna 18 miljard euro. Het pensioenfonds voert

Nadere informatie

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE > Retouradres Postbus 90801 2509 LV Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat 4

Nadere informatie

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het tweede kwartaal gestegen van 15.941 miljoen naar 16.893 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013).

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het tweede kwartaal gestegen van 15.941 miljoen naar 16.893 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013). Kwartaalbericht 2014 Samenvatting Marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2014 129,5%, een toename van 0,9%-punt ten opzichte van 31 maart 2014. Over de eerste zes maanden steeg de marktwaardedekkingsgraad

Nadere informatie

Deelnemersvergadering 30 september 2010

Deelnemersvergadering 30 september 2010 Deelnemersvergadering 30 september 2010 Agenda 1. Opening, mededelingen en ingekomen stukken 2. Notulen van de vergadering van 17 september 2009 3. Jaarverslag 2009 goedkeuring en decharge 4. Stijgende

Nadere informatie