documentnr.: INT/M/16/27126 zaaknr.: Z/M/16/35471 Raadsinformatiebrief

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "documentnr.: INT/M/16/27126 zaaknr.: Z/M/16/35471 Raadsinformatiebrief"

Transcriptie

1 *Z018D1DF9A5* documentnr.: INT/M/16/27126 zaaknr.: Z/M/16/35471 Raadsinformatiebrief Onderwerp : Raadsinformatiebrief vernieuwingen BBV Aard : Actieve informatie Portefeuillehouder : H.P.W.M. van Daal Datum college : 20 september 2016 Openbaar : Ja Afdeling : Bedrijfsvoering Contactpersoon : René de Bonte Telefoon : In te vullen door de griffie Nummer brief : Datum verzending : 22 september 2016 Nummer weekbericht : Aanleiding Ruim 10 jaar geleden is het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) ingevoerd. Er zijn na deze invoering diverse ontwikkelingen geweest die vragen om vernieuwing van het BBV. Hiertoe heeft de commissie BBV een aantal wijzigingsvoorstellen voorbereid. De wijzigingen hebben betrekking op een breed spectrum van onderwerpen met als rode draad het versterken van de horizontale sturing en verantwoording door de raad. De ingangsdatum van deze vernieuwing is 1 juli 2016, wat betekent dat de wijzigingen gelden met ingang van de begroting In deze Raadsinformatiebrief willen wij u informeren over de ontwikkelingen rond de BBV. Deze brief is een technische toelichting op de doorgevoerde wijzigingen. De cijfermatige verwerking en de effecten daarvan zijn zichtbaar in de Programmabegroting Inhoud Wat is het BBV? Artikel 186 van de Gemeentewet bepaalt dat de begroting, de begrotingswijzigingen, de meerjarenraming, het jaarverslag en de jaarrekening van gemeenten voldoen aan bij of krachtens algemene maatregel van bestuur te geven regels. Vanaf begrotingsjaar 2004 geldt hiervoor het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV). Wat is de vernieuwing van het BBV? In 2014 heeft een door de VNG ingestelde adviescommissie, bestaande uit vertegenwoordigers van de VNG, het ministerie van BZK en vertegenwoordigers van gemeenten en provincies een rapport uitgebracht over de vernieuwing van het BBV. De adviezen hebben betrekking op een breed spectrum van onderwerpen met als rode draden: het versterken van de horizontale sturing en verantwoording door de raad (betere toegankelijkheid van de informatie) RIB Vernieuwingen BBV 1

2 betere vergelijkbaarheid tussen gemeenten onderling (om beter te kunnen benchmarken is op een aantal punten meer afkadering nodig en minder ruimte voor verschillende interpretaties) De wijzigingen uit het vastgestelde wijzigingsbesluit zijn van toepassing op de voorbereidingen van het begrotingsjaar Op het van toepassing zijn van wijzigingen uit het onderhavige besluit op het begrotingsjaar 2017 gelden enkele uitzonderingen: Omdat gemeenschappelijke regelingen (zoals de werkorganisatie CGM) eerder hun begroting moeten opstellen zullen de wijzigingen van dit besluit voor het eerst doorwerken in de begrotingsvoorbereiding voor het jaar Voor de wijze waarop de vennootschapsbelasting (Vpb-plicht) in de begroting (en jaarrekening) moet worden verwerkt geldt dat gemeenten vanaf 1 januari 2016 belastingplichtig zijn indien zij een fiscale onderneming drijven. Dat betekent dat zij daarmee in de (lopende) begroting van 2016 hier al rekening mee moeten houden. De balanscategorie 'niet in exploitatie genomen gronden' (NIEGG)wordt al met ingang van begrotingsjaar 2016 afgeschaft. Aanpak Vorig jaar is bij het opstellen van de begroting 2016 in het kader van de evaluatie P&C en vooruitlopend op de definitieve besluiten rondom de BBV reeds een aantal wijzigingen doorgevoerd zoals de financiële kengetallen, zijn voorbereidingen getroffen in verband met de invoering van de vennootschapsbelastingsplicht en is bij de Kadernota 2017 het rente effect ten aanzien van notitie grondexploitatie verwerkt. Dat waren elementen van de wijziging BBV welke op dat moment al dusdanig concreet waren dat deze meegenomen konden worden. Een aantal onderwerpen is financieel van aard. Hiervoor zijn nieuwe berekeningsmethodieken voorgeschreven, die onderdeel uitmaken van de begroting De niet financiële onderwerpen betreffen vooral nieuwe tabellen of overzichten, die de raad meer sturingsinformatie moeten geven (indicatoren) of inzicht moeten verschaffen in de financiële positie van de gemeente (geprognosticeerde balans). Beschrijving van de belangrijkste wijzigingen In onderstaand schema aangegeven hoe de wijzigingen doorwerken in de begrotings- en verantwoordingsstukken. Wijziging in de structuur van de financiële begroting Wijziging met mogelijk budgettaire effecten Wijziging in de inhoud van de programma's Wijziging in de inhoud van de paragrafen 1. Taakvelden 2. Overhead 2. Overhead 2. Overhead 3. Rente 3. Rente 4. Grondexploitatie 4. Grondexploitatie 5. Maatsch.nut 5. Maatsch.nut 6. Beleidsindicatoren 7. Verbonden partijen 7. Verbonden partijen 8. EMU / Balans 9. Vbp 2

3 1. Taakvelden De programma indeling van de begroting (niveau raad) blijft een voor iedere gemeente vrij te kiezen indeling van de begroting, maar daarnaast moet verplicht een overzicht van baten en lasten bestaande uit 49 voorgeschreven taakvelden in de begroting worden opgenomen. Voorbeelden van deze taakvelden zijn sportaccommodaties, wijkteams en onderwijshuisvesting. Ook is sprake van een afzonderlijk taakveld voor de kosten van overhead, dit moet in de programmabegroting worden opgenomen en toegelicht. Het overzicht van baten en lasten per taakveld wordt een nieuw onderdeel in de begroting; Indeling van de begroting in economische categorieën moet worden geactualiseerd om te kunnen voldoen aan het nieuwe format voor begrotingsaanlevering aan het CBS. De huidige indeling naar 5 programma s en 23 beleidsproducten blijft intact en dit blijft het verantwoordingsniveau van het college en het autorisatieniveau van de raad. In een bijlage in de begroting komt een overzicht van de nieuwe voorgeschreven taakvelden. 2. Overhead In de Programmabegroting moet een apart overzicht van de kosten van de overhead worden opgenomen. In de programma s worden dan alleen de kosten opgenomen die betrekking hebben op het primaire proces. Hier zijn wel uitzonderingen op bijvoorbeeld het toerekenen van overhead aan grondexploitaties of grote investeringsprojecten. Dit blijft toegestaan, omdat anders door deze wijziging tekorten in de begroting kunnen ontstaan. Onderstaande tabel laat het verschil tussen de oude en de nieuwe systematiek zien. Dit zijn fictieve bedragen. Oude BBV Nieuwe BBV Lasten programma 1 incl. overhead 100 Lasten programma 1 excl. overhead 90 Lasten programma 2 incl. overhead 300 Lasten programma 2 excl. overhead 270 Lasten programma 3 incl. overhead 500 Lasten programma 3 excl. overhead 450 Lasten programma 4 incl. overhead 200 Lasten programma 4 excl. overhead 180 Lasten programma 5 incl. overhead 300 Lasten programma 5 excl. overhead 270 Overhead 140 Financiering en algemene dekkingsmiddelen 90 Financiering en algemene dekkingsmiddelen 90 Bedrag voor onvoorzien 10 Bedrag voor onvoorzien 10 Totaal lasten begroting Totaal lasten begroting Om de raad op eenvoudige wijze meer inzicht te geven in de totale kosten van de overhead voor de gehele organisatie en ook meer zeggenschap over die kosten te geven. Onder het huidige BBV is zoveel mogelijk sprake van integrale kostprijzen, maar het BBV kent daarbij geen voorschriften voor kostentoerekening van apparaats- en personeelskosten. Hierdoor ontstaan er in het land regelmatig discussies over de tariefberekening voor producten 3

4 waarvan de kostprijs maximaal kostendekkend mag zijn. Met de wijziging wordt beoogd het aandeel overhead in de diverse tarieven transparant te maken. De wijziging heeft betrekking op alle programma s en is doorgevoerd in de begroting Door de wijziging van de toerekening van de overhead, worden de programma totalen lager (de overhead komt immers op een centrale plaats); daar waar de overhead wordt verantwoord, wordt dat programmatotaal hoger. Gelet op de gewijzigde programmatotalen kan de saldovergelijking van de programma s met voorgaande begrotingen lastiger zijn. Externe tarieven Het centraal begroten van de kosten van overhead betekent ook dat het niet langer mogelijk is om uit de producten alle tarieven (bijvoorbeeld voor rioolheffing) te bepalen. De overhead blijft wel een kostencomponent in de berekening van deze externe tarieven. Om deze reden moet in de paragraaf lokale heffingen van de begroting 2017 worden aangegeven hoe de tarieven worden berekend en welke beleidskeuzes bij die berekening zijn gemaakt. De overhead moet daarbij op een consistente wijze worden toegerekend. Financiële effecten Indien de overheadkosten in zijn geheel niet meer worden verdeeld leidt dat tot een extra kostendruk op de exploitatie. Door de nieuwe systematiek komt het deel van de overhead dat nu wordt toegerekend aan grondexploitaties of investeringen immers direct ten laste van de exploitatie. Dit raakt ook de gesloten exploitaties van riolering en afvalstoffenheffing. 3. Rente Het is niet toegestaan om per taakveld of investering te differentiëren in het toe te rekenen rentepercentage. Het rentepercentage moet aansluiten op de werkelijk te betalen rente (afronding maximaal 0,5%). Hieraan is ook de rente die bij grondexploitaties of riolering in rekening wordt gebracht onderworpen. Implementatie van de nieuwe rente methode is ook met ingang van de Begroting 2018 mogelijk, Op dit moment wordt door heel veel gemeenten verschillend omgegaan met de toerekening van rente. Doelstelling is het bevorderen van een eenduidige handelwijze met betrekking tot rente door gemeenten (harmonisering), stimuleren dat gemeenten de (verwachte) werkelijke rentelasten opnemen in de begroting en de jaarstukken en het eenduidig inzichtelijk maken van de wijze waarop de gemeenten met rente zijn omgegaan (transparantie). Herrekenen van de omslagrentes Mill en Sint Hubert en het doorrekenen van de financiële effecten De benodigde omvang van de reserves dekking kapitaallasten zal wijzigen. Gelet op de complexiteit (bevestigd door het feit dat de commissie BBV in juli 2016 nog met een aanvullende notitie is gekomen) wordt de nieuwe rentemethode geïmplementeerd in de begroting Grondexploitaties 4

5 Door de forse afboekingen van gemeenten op grondposities in de afgelopen jaren, de aanbevelingen uit het rapport Vernieuwing BBV over transparantie en vergelijkbaarheid en de aankomende Omgevingswet wordt de vernieuwing doorgevoerd. Hieronder volgt een overzicht van de belangrijkste wijzigingen. De wijzigingen gelden vanaf 1 januari 2016 en zullen op onderdelen ook een financieel effect geven. Hiermee is in de Kadernota rekening gehouden. De maximale duur van grondexploitaties wordt in principe gesteld op 10 jaar. Indien de inschatting is dat looptijd langer wordt, is daarvoor een expliciet raadsbesluit nodig. Voor de kostentoerekening aan grondexploitaties wordt aangesloten op de kostensoortenlijst van het Besluit ruimtelijke ordening (Bro). Deze verplichting leidt op een aantal punten tot een beperking in de mogelijkheden tot kostentoerekening aan grondexploitaties. De rente die wordt toegerekend aan grondexploitaties moet worden gebaseerd op de werkelijk te betalen rente over het vreemd vermogen. Doorgaans is dit het gewogen gemiddelde rentepercentage van de leningenportefeuille van de gemeente, naar verhouding van het vreemd vermogen ten opzichte van het totaal vermogen. De disconteringsvoet die moet worden gebruikt in de berekening van de contante waarde ten behoeve van het treffen van een verliesvoorziening voor negatieve grondexploitaties wordt voor alle gemeenten gelijk gesteld aan 2%. De categorie Niet in exploitatie genomen gronden (NIEGG) wordt afgeschaft in het BBV. De netto contante waarden van de grondexploitaties kunnen verbeteren doordat lagere rente- en overheadkosten worden toegerekend. Mogelijk heeft dit effect op de gevormde voorzieningen. Toekomstige resultaten uit grondexploitaties zullen hoger uitvallen, welke t.z.t. ten gunste van de reserve grondbedrijf komen. Hiertegenover staat een exploitatietekort doordat het rentesurplus (deels) wegvalt en de overheadkosten niet meer (geheel) "verlegd" kunnen worden naar de grondexploitaties. 5. Investeringen met maatschappelijk nut Investeringen met maatschappelijk nut (wegen, groen, openbare verlichting e.d.) moeten met ingang van 2017 verplicht worden geactiveerd. Voor investeringen met economisch nut (gebouwen, voertuigen e.d.) gold deze verplichting tot activeren al in het huidige BBV. Op dit moment is het zowel toegestaan om investeringen in bijvoorbeeld wegen te activeren en af te schrijven óf in één keer ten laste van het exploitatiesaldo van de begroting te brengen. Dit leidt tot grote verschillen bij het vergelijken van de balansen van verschillende gemeenten. Harmonisering is een sleutelwoord in deze vernieuwing van het BBV. Op basis van de beheerplannen worden op dit moment in principe alle investeringen met maatschappelijk nut al geactiveerd, daarvoor verandert niets. 5

6 6. Beleidsindicatoren Vanaf het begrotingsjaar 2017 lichten gemeenten de effecten van beleid toe door een aantal verplichte beleidsindicatoren op te nemen in de begroting en de jaarrekening. De indicatoren moeten worden opgenomen in de beleidsbegroting bij de programma s. De nadruk ligt daarbij op outcome indicatoren, waarmee raadsleden kunnen sturen op maatschappelijke effecten. Gemeenten kunnen er zelf voor kiezen om daar eigen indicatoren aan toe te voegen. Op dit moment zijn indicatoren niet verplicht en de invulling van de W-vragen ( Wat willen we bereiken? en Wat gaan we daarvoor doen? ) is volledig vrij te bepalen. Voor het inzicht in de begroting en voor de vergelijkbaarheid van beleidsprestaties tussen gemeenten zijn indicatoren echter zeer geschikt. De meeste van de beleidsindicatoren zijn te vinden op Een aantal van deze indicatoren dient echter uit de eigen gegevens of de eigen begroting overgenomen te worden. De indicatoren opnemen en toelichten bij de diverse programma s. Meerjarige doelstellingen (niet verplicht) aan laten sluiten bij de speerpunten. 7. Verbonden partijen Wat houdt de vernieuwing in en waarom wordt de vernieuwing doorgevoerd? In de ogen van de adviescommissie is het van belang dat de informatie over verbonden partijen die gemeenten in de begroting en verantwoording opnemen aansluit op de informatie over hun eigen posities, activiteiten en risico s. Vanwege de leesbaarheid wordt de paragraaf gesplitst in drie categorieën: Gemeenschappelijke Regelingen, Stichtingen en verenigingen, Coöperatie en vennootschappen. Voorstel begroting 2017 De beleidsvoornemens, risico s en ontwikkelingen uit de huidige paragraaf verbonden partijen overzetten naar de programmateksten. De paragraaf verbonden partijen indelen naar rechtspersoonlijkheid (conform de nieuwe rubricering) en sterk inkorten met een verwijzing naar de desbetreffende programma s. 8. EMU-saldo en geprognosticeerde balans Met het oog op een betere raming en beheersing van het EMU-saldo wordt in het nieuwe BBV een geprognosticeerde balans voorgeschreven. Ook wordt voorgeschreven om het meerjarig EMU-saldo op te nemen in een begrotingsparagraaf. Met het opnemen van een geprognosticeerde balans krijgt de raad meer inzicht in de ontwikkeling van onder meer investeringen, het aanwenden van reserves en voorzieningen, en in de financieringsbehoefte. 6

7 De geprognosticeerde balans brengt in de begroting een aantal onderdelen in samenhang bij elkaar, namelijk het meerjarig investeringsplan, de grondexploitatieberekeningen, het overzicht van reserves en voorzieningen en de ontwikkeling van de leningenportefeuille. De balans moet aansluiten op de balans in de jaarrekening, maar hoeft niet dezelfde mate van detail te hebben. 9. Vennootschapsbelasting Vanaf 1 januari 2016 zijn gemeenten, provincies en waterschappen belastingplichtig voor de vennootschapsbelasting (Vpb). De VpB-heffing moet worden bepaald op basis van de fiscale grondslag. De fiscale winstbepaling komt niet altijd overeen met de uitgangspunten van het BBV en zal daarom extracomptabel plaatsvinden. Het achterliggende doel van deze vernieuwing is, mede onder druk van de Europese Commissie, het scheppen van een gelijk speelveld tussen overheidsondernemingen en private ondernemingen. Een inventarisatie van de VPB plichtige activiteiten heeft voor alle 3 gemeenten plaatsgevonden. Het beeld is dat de financiële impact beperkt is, de verwachte belastingdruk is nul. In 2016 worden de aanpassingen gereed gemaakt voor het doen van de eerste aangifte Vennootschapsbelasting in Procedurele informatie De vernieuwingen BBV zijn verwerkt in de Programmabegroting , behalve de wijzigingen met betrekking tot de rente. Bijlagen Hoogachtend, Ir. C.C. Boode secretaris Ing. A.A.M.J. Walraven burgemeester 7

Inloopavond. 10 oktober 2016

Inloopavond. 10 oktober 2016 Inloopavond 10 oktober 2016 Agenda Technische behandeling Programmabegroting 2017 Vernieuwingen BBV Programmabegroting Niet beantwoorde vragen worden schriftelijk afgedaan Aanleiding 10 jaar BBV Doel versterking

Nadere informatie

Naam en telefoon. Coen van den Hout (9300) Afdeling. Portefeuillehouder

Naam en telefoon. Coen van den Hout (9300) Afdeling. Portefeuillehouder Onderwerp Invoering nieuwe voorschriften Besluit Begroting & Verantwoording (BBV). Datum 25 mei 2016 Naam en telefoon Coen van den Hout (9300) Afdeling F&C Portefeuillehouder Frank den Brok Waarover wil

Nadere informatie

Programmabegroting Versie:

Programmabegroting Versie: Programmabegroting 2017 Versie: 5.0.0.0.0.0 2.2 Wijzigingen regelgeving BBV Wijzigingen in Besluit begroting en verantwoording (BBV) verwerkt in Programmabegroting 2017-2020. Samenvatting Het Besluit begroting

Nadere informatie

De wijziging van de BBV betreft een wettelijke verplichting, maar in het verlengde hiervan kunnen er toch beperkte keuzes aan de orde komen.

De wijziging van de BBV betreft een wettelijke verplichting, maar in het verlengde hiervan kunnen er toch beperkte keuzes aan de orde komen. Vernieuwing Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) Inleiding In 2014 heeft een door de VNG ingestelde adviescommissie, bestaande uit vertegenwoordigers van de VNG, het ministerie van Binnenlandse Zaken

Nadere informatie

1. Inleiding en richtlijnen

1. Inleiding en richtlijnen NOTITIE RENTE 2017 1. Inleiding en richtlijnen 1.1 Inleiding Bij de wijzigingen van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) en de invoering van de Vennootschapsbelasting (VPB) voor de lagere overheden

Nadere informatie

Gemeente Delft VERZONDEN - 7 JAN Geachte leden van de raad,

Gemeente Delft VERZONDEN - 7 JAN Geachte leden van de raad, Gemeentebrede Bedrijfsvoeringsondersteuning Programmering Geld Gemeente Delft De Torenhove Martinus Nijhoffiaan 2 2624 ES Delft IBAN NL21 BNGH 0285 0017 87 t.n.v. gemeente Delft Retouradres : Programmering

Nadere informatie

Vernieuwing Besluit Begroting en Verantwoording (BBV)

Vernieuwing Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) Vernieuwing Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) Inleiding 2004: Invoering BBV. Nadruk op transparantie begroting en versterken van de positie van raad, vanwege dualisering Raad: kaderstellend (allocatie

Nadere informatie

Vernieuwing Besluit Begroten en Verantwoorden, implicaties voor concerncontrol

Vernieuwing Besluit Begroten en Verantwoorden, implicaties voor concerncontrol Vernieuwing Besluit Begroten en Verantwoorden, implicaties voor concerncontrol Hier komt tekst Frank Halsema Hier CFO komt / Concerncontroller ook tekst 22 maart 2016 Aanleiding vernieuwing BBV (1) 2004:

Nadere informatie

Welke ontwikkelingen komen op ons af? Bijeenkomst spelregels vanuit financieel perspectief, 22 juni 2016 Wouter van den Wildenberg Erik Vlaming

Welke ontwikkelingen komen op ons af? Bijeenkomst spelregels vanuit financieel perspectief, 22 juni 2016 Wouter van den Wildenberg Erik Vlaming Welke ontwikkelingen komen op ons af? Bijeenkomst spelregels vanuit financieel perspectief, 22 juni 2016 Wouter van den Wildenberg Erik Vlaming Inhoud BBV Historie Actuele ontwikkelingen Vennootschapsbelasting

Nadere informatie

Wijzigingen Besluit begroting en verantwoording. Papendrecht 24 oktober 2016 Wouter Kalkman JaapJan Visser

Wijzigingen Besluit begroting en verantwoording. Papendrecht 24 oktober 2016 Wouter Kalkman JaapJan Visser Wijzigingen Besluit begroting en verantwoording Papendrecht 24 oktober 2016 Wouter Kalkman JaapJan Visser Vernieuwing Besluit Begroting en Verantwoording 1 Vernieuwing Besluit Begroting en Verantwoording

Nadere informatie

Bespreeknota wijziging Besluit Begroting en Verantwoording

Bespreeknota wijziging Besluit Begroting en Verantwoording Bespreeknota wijziging Besluit Begroting en Verantwoording Inleiding Met ingang van de begroting 2017 gaat er het nodige veranderen in het Besluit Begroting en Verantwoording en daarmee in onze begroting.

Nadere informatie

Provincie Zuid-Holland Beleidsnota kostprijsberekening en rentetoerekening 2017

Provincie Zuid-Holland Beleidsnota kostprijsberekening en rentetoerekening 2017 Provincie Zuid-Holland Beleidsnota kostprijsberekening en rentetoerekening 2017 1 1. Inleiding en achtergrond De Financiële verordening van de provincie Zuid-Holland schrijft voor dat Provinciale Staten

Nadere informatie

ECFE/U Lbr. 16/070

ECFE/U Lbr. 16/070 Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad informatiecentrum tel. (070) 373 8393 betreft Modelverordening ex artikel 212 Gemeentewet uw kenmerk ons kenmerk ECFE/U201601248 Lbr. 16/070 bijlage(n)

Nadere informatie

ER KOMT VEEL OP GEMEENTEN AF VERNIEUWINGEN BBV AGENDA AANLEIDING VERNIEUWINGEN. JE presenteert. Aanleiding. Tijdspanne vernieuwingen

ER KOMT VEEL OP GEMEENTEN AF VERNIEUWINGEN BBV AGENDA AANLEIDING VERNIEUWINGEN. JE presenteert. Aanleiding. Tijdspanne vernieuwingen ER KOMT VEEL OP GEMEENTEN AF BBV JE presenteert 1 AGENDA Aanleiding Tijdspanne vernieuwingen De vernieuwingen Resterende vernieuwingen 2 AANLEIDING Rapport Adviescommissie Depla: Kaderstellende en controlerende

Nadere informatie

BEGROTING 2017 PRESENTATIE

BEGROTING 2017 PRESENTATIE BEGROTING 2017 PRESENTATIE 1 Wijzigingen BBV 2016 Wijzigingen & Implementatie Hoofdlijnen (1) Taakvelden (2) Beleidsindicatoren (3) Verbonden partijen (4) Overhead (5) Investeringen (6) EMU saldo (7) Vpb

Nadere informatie

$çmxffin LUTD. Prgvrncï HorrAND. 1. Uniforme taakvelden: betrouwbare informatie voor interne sturing en externe vergelijkbaarheid

$çmxffin LUTD. Prgvrncï HorrAND. 1. Uniforme taakvelden: betrouwbare informatie voor interne sturing en externe vergelijkbaarheid Lid Gedeputeerde Staten R.A.M. van der Sande Prgvrncï HorrAND LUTD $çmxffin Contact 070-441 70 13 ram.vander.sande@pzh.nl Postadres Provinciehuis Postbus 90602 2509 LP Den Haag T 070-441 66 11 www.zuid-holland.nl

Nadere informatie

Vernieuwing Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) Concerncontrol: John Simons & Johan Heger

Vernieuwing Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) Concerncontrol: John Simons & Johan Heger Vernieuwing Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) Concerncontrol: John Simons & Johan Heger 1 Inleiding 2004: Invoering BBV. Nadruk op transparantie begroting en versterken van de positie van raad.

Nadere informatie

Onderwerp Bestuursrapportage 2016 en Begroting 2017

Onderwerp Bestuursrapportage 2016 en Begroting 2017 Onderwerp Bestuursrapportage 2016 en Begroting 2017 Portefeuillehouder Zoetendal Datum collegebesluit 4 oktober 2016 Opsteller A. de Boer Registratie GF16.20071 Agendapunt 3/4 Voorstel 1. Vaststellen van

Nadere informatie

Sytzo van der Schaaf /Wim Bakker Sietze van de Berg /Hans Smit Rein Hogendorf Allen Lid commissie BBV FAMO - flitsbijeenkomsten 12, 16 en 25 november

Sytzo van der Schaaf /Wim Bakker Sietze van de Berg /Hans Smit Rein Hogendorf Allen Lid commissie BBV FAMO - flitsbijeenkomsten 12, 16 en 25 november Sytzo van der Schaaf /Wim Bakker Sietze van de Berg /Hans Smit Rein Hogendorf Allen Lid commissie BBV FAMO - flitsbijeenkomsten 12, 16 en 25 november 2015 1 Vernieuwing BBV: planning en stand van zaken

Nadere informatie

Besluitenlijst d.d. d.d. d.d. [ ]Akkoordstukken -- [X]Openbaar 05-07-2016 [ ]Besloten --

Besluitenlijst d.d. d.d. d.d. [ ]Akkoordstukken -- [X]Openbaar 05-07-2016 [ ]Besloten -- Nota voor burgemeester en wethouders Onderwerp Nieuwe regelgeving BBV 1- Notagegevens Notanummer 2016-001128 Datum 23-06-2016 Programma: Portefeuillehouder Weth. Grijsen Team AB 2- Bestuursorgaan [X]B

Nadere informatie

Commissie BBV NOTITIE RENTE 2017

Commissie BBV NOTITIE RENTE 2017 Commissie BBV NOTITIE RENTE 2017 Juli 2016 1. Inleiding en richtlijnen 1.1 Inleiding Bij de wijzigingen van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) en de invoering van de Vennootschapsbelasting (VPB)

Nadere informatie

Wijzigingsbesluit herziening BBV. De vernieuwing van het BBV met betrekking tot gemeentelijke grondexploitaties nader toegelicht

Wijzigingsbesluit herziening BBV. De vernieuwing van het BBV met betrekking tot gemeentelijke grondexploitaties nader toegelicht De vernieuwing van het BBV met betrekking tot gemeentelijke grondexploitaties nader toegelicht Indeling presentatie De theorie De Drontense praktijk Vragen? 10 november 2016 Jenneke Schuurkamp-Spijkerboer

Nadere informatie

Aan de raad AGENDAPUNT NR. 7. Doetinchem, 22 mei 2013. Bijstellen begroting rentekosten met ingang van begrotingsjaar 2014

Aan de raad AGENDAPUNT NR. 7. Doetinchem, 22 mei 2013. Bijstellen begroting rentekosten met ingang van begrotingsjaar 2014 Aan de raad AGENDAPUNT NR. 7 Bijstellen begroting rentekosten met ingang van begrotingsjaar 2014 Voorstel: 1. Met ingang van de programmabegroting 2014-2017 een bijstelling doorvoeren van de wijze van

Nadere informatie

01 = ^ o d e l Financiële verordening 2016 GESCAND OP 2 6 SEP. Ge'meente Wormerland. Tjoelker, Nicolien. VNG Ledenbrief

01 = ^ o d e l Financiële verordening 2016 GESCAND OP 2 6 SEP. Ge'meente Wormerland. Tjoelker, Nicolien. VNG Ledenbrief GESCAND OP 2 6 SEP. Tjoelker, Nicolien Van: Verzonden: Aan: Onderwerp: Ge'meente Wormerland VNG namens VNG vrijdag 23 september 2016 14:36 Postbus Lbr.

Nadere informatie

Notitie Grondexploitaties 2016 Commissie BBV

Notitie Grondexploitaties 2016 Commissie BBV 1 Notitie Grondexploitaties 2016 Commissie BBV In de volgorde zoals deze ook in gehanteerd in de notitie staan hieronder de stellige uitspreken en aanbevelingen. Omdat sommige aanbevelingen samenhangen

Nadere informatie

In hoofdstuk 12 van deze nota zijn de financiële kaders opgenomen voor de grondexploitaties.

In hoofdstuk 12 van deze nota zijn de financiële kaders opgenomen voor de grondexploitaties. Collegevoorstel onder verantwoordelijkheid van Onderwerp Programma : wethouder mw. W.J.F. van der Rijt-van der Kruis : financiële kaders grondexploitaties : Wonen Voorstelnummer : 16.30 Info bij afdelingshoofd

Nadere informatie

*Z00DC82ADBB* documentnr.: INT/M/15/15913 zaaknr.: Z/M/15/19062

*Z00DC82ADBB* documentnr.: INT/M/15/15913 zaaknr.: Z/M/15/19062 *Z00DC82ADBB* documentnr.: INT/M/15/15913 zaaknr.: Z/M/15/19062 Raadsvoorstel Onderwerp : Vaststelling jaarstukken 2014 gemeente Mill en Sint Hubert Datum college : 26 mei 2015 Portefeuillehouder : H.P.W.M.

Nadere informatie

*Z008A2460B3* documentnr.: INT/M/14/10034 zaaknr.: Z/M/14/08261

*Z008A2460B3* documentnr.: INT/M/14/10034 zaaknr.: Z/M/14/08261 *Z008A2460B3* documentnr.: INT/M/14/10034 zaaknr.: Z/M/14/08261 Raadsvoorstel Onderwerp : Wet Markt en Overheid Datum college : 19 augustus 2014 Portefeuillehouder : H.P.W.M. van Daal Afdeling : Control

Nadere informatie

Toelichting actualisatie Financiële verordening. Met ingang van 2017

Toelichting actualisatie Financiële verordening. Met ingang van 2017 Toelichting actualisatie Financiële verordening Met ingang van 2017 september 2016 Colofon uitgave Financiën Gemeente Utrecht 030-286 00 00 info@utrecht.nl in opdracht van BCS Financiën Gemeente Utrecht

Nadere informatie

Gedeputeerde Staten. 1. de Gemeentewet; 2. de Algemene wet bestuursrecht; Gemeenteraad van Nissewaard Postbus 25 3200 AA SPIJKENISSE

Gedeputeerde Staten. 1. de Gemeentewet; 2. de Algemene wet bestuursrecht; Gemeenteraad van Nissewaard Postbus 25 3200 AA SPIJKENISSE Gedeputeerde Staten Directie Leefomgeving en Bestuur Afdeling Bestuur Contact J. van Kranenburg T 070-441 80 85 j.van.kranenburg@pzh.nl Postadres Provinciehuis Postbus 90602 2509 LP Den Haag T 070-441

Nadere informatie

Nota Reserves en Voorzieningen

Nota Reserves en Voorzieningen Nota Reserves en Voorzieningen 1 2 Inhoud 1 Visie en wettelijke kaders 5 1.1 1.2 Visie Wettelijke kaders 2 Reserves 7 2.1 Soorten reserves 8 2.1.1 Algemene reserves 2.2 2.3 2.4 3 Voorzieningen 11 3.1 3.2

Nadere informatie

Willem Wijntjes (voorzitter commissie BBV) Melchior Kerklaan (secretaris commissie BBV) Henk Satter (lid commissie BBV) Elma van der Mortel (lid

Willem Wijntjes (voorzitter commissie BBV) Melchior Kerklaan (secretaris commissie BBV) Henk Satter (lid commissie BBV) Elma van der Mortel (lid Willem Wijntjes (voorzitter commissie BBV) Melchior Kerklaan (secretaris commissie BBV) Henk Satter (lid commissie BBV) Elma van der Mortel (lid adviescommissie BBV) Regiodagen gemeentefinanciën 2014 Eerste

Nadere informatie

Nieuwe voorschriften kostenonderbouwing

Nieuwe voorschriften kostenonderbouwing Nieuwe voorschriften kostenonderbouwing 1. Achtergrond en inhoud gewijzigde begrotingsregels 2. Nut en noodzaak transparantie 3. Bespreking model Begrotingsregels BBV: Besluit begroting en verantwoording

Nadere informatie

Adviesnota aan gemeenteraad

Adviesnota aan gemeenteraad Onderwerp Wijziging regels begroting en verantwoording en algemene kosten grondbedrijf Datum 17 oktober 2016 Naam steller Margo van der Meer Kenmerk 280286 Teammanager Mariska Versleijen Team Ruimtelijke

Nadere informatie

Geachte voorzitter, BSD/ RIS Aan de voorzitter van de Rekeningencommissie. Bestuursdienst. 31 augustus 2016

Geachte voorzitter, BSD/ RIS Aan de voorzitter van de Rekeningencommissie. Bestuursdienst. 31 augustus 2016 Typ teksttyp teksttyp tekst T. de Bruijn Wethouder van Financien,Verkeer, Vervoer en Milieu 001 Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag Aan de voorzitter van de Rekeningencommissie RIS294926 Contactpersoon

Nadere informatie

Richtlijnen van de commissie BBV

Richtlijnen van de commissie BBV Richtlijnen van de commissie BBV Stellige uitspraken gelden met ingang van begrotingsjaar T+1, het jaar nadat de uitspraak is gepubliceerd. 1. Notitie Software, mei 2007 1.1 Software (als afzonderlijk

Nadere informatie

inzicht in overhead 1

inzicht in overhead 1 inzicht in overhead 1 huidige situatie bij toerekening indirecte kosten onoverzichtelijk BBV geen voorschriften kostentoerekening, wel par. bedrijfsvoering en lokale heffingen nadelen regelmatige discussie

Nadere informatie

Notitie Rentebeleid 2007

Notitie Rentebeleid 2007 Notitie Rentebeleid 2007 Inhoudsopgave Inleiding 3 De positie van de nota rentebeleid 3 De werking van het marktconform percentage 3 Totaalfinanciering versus project- of objectfinanciering 4 Rentetoerekening

Nadere informatie

Begrotingscirculaire gemeenschappelijke regelingen

Begrotingscirculaire gemeenschappelijke regelingen Begrotingscirculaire 2018-2021 gemeenschappelijke regelingen Maart 2017 2 Inhoudsopgave Inleiding Blz. 5 1 Vormen van toezicht 7 1.1 Repressief toezicht 7 1.2 Preventief toezicht 7 2 Toetsingsaspecten

Nadere informatie

DE PARAGRAAF LOKALE HEFFINGEN: KRIJGT DE GEMEENTERAAD AL HET VEREISTE INZICHT?

DE PARAGRAAF LOKALE HEFFINGEN: KRIJGT DE GEMEENTERAAD AL HET VEREISTE INZICHT? DE PARAGRAAF LOKALE HEFFINGEN: KRIJGT DE GEMEENTERAAD AL HET VEREISTE INZICHT? DE WIJZIGING VAN HET BBV, EEN JAAR LATER DE WIJZIGING VAN HET BBV: MEER EISEN AAN DE PARAGRAAF LOKALE HEFFINGEN PARAGRAAF

Nadere informatie

Financiële begroting 2016

Financiële begroting 2016 Financiële begroting 2016 113 114 Voor een overzicht van de baten en lasten per programma wordt verwezen naar het overzicht opgenomen onder Begroting van Baten en Lasten in het begin van deze begroting.

Nadere informatie

Financiële kadernota Samen kom je verder! Gemeente Leiderdorp

Financiële kadernota Samen kom je verder! Gemeente Leiderdorp Financiële kadernota 2017-2020 Samen kom je verder! Gemeente Leiderdorp Algemene Dekkingsmiddelen Algemene dekkingsmiddelen Nr. Onderwerp i/s 2017 2018 2019 2020 401 Minder opbrengst precario S 40.000

Nadere informatie

OVERHEAD TE BELANGRIJK OM OVER HET HOOFD TE ZIEN

OVERHEAD TE BELANGRIJK OM OVER HET HOOFD TE ZIEN OVERHEAD TE BELANGRIJK OM OVER HET HOOFD TE ZIEN VERNIEUWING BBV -AANLEDING Na 10 jaar BBV: begroting en jaarstukken nog teveel voor financieel specialisten Wens versterking rol gemeenteraad kaderstelling

Nadere informatie

Wijzigingen in Besluit Begroting en Verantwoording (BBV)

Wijzigingen in Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) Wijzigingen in Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) Notitie rente 2017/2018 In notities over specifieke onderwerpen doet de commissie BBV stellige uitspraken die de gemeente verplicht moet opvolgen

Nadere informatie

NOTA RENTEBELEID GEMEENTE BERGEN OP ZOOM

NOTA RENTEBELEID GEMEENTE BERGEN OP ZOOM l lllllll llll lllll llll llllll 111111111111111111111111111111111 815-023068 NOTA RENTEBELEID 2015 GEMEENTE BERGEN OP ZOOM Bergen op Zoom, oktober 2015 1. INLEIDING.""""""""""""""""""""""""""""""""""

Nadere informatie

Financiële verordening gemeente Achtkarspelen

Financiële verordening gemeente Achtkarspelen Financiële verordening gemeente Achtkarspelen De raad van de gemeente Achtkarspelen; gezien het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van @; gelet op artikel 212 van de gemeentewet en

Nadere informatie

Naam en telefoon Portefeuillehouder

Naam en telefoon Portefeuillehouder Onderwerp Gevolgen invoeren wet Vennootschapsbelasting (Vpb) Datum Afdeling 6 juni 2016 GF&C Naam en telefoon Portefeuillehouder Esther Erens / Mieke Lammers Frank den Brok Waarover wil je informeren?

Nadere informatie

Aan de gemeenteraad Gemeente Steenwijkerland Vendelweg 1 8331 XE Steenwijk Steenwijk, 24-11-2015 Nummer voorstel: 2015/84

Aan de gemeenteraad Gemeente Steenwijkerland Vendelweg 1 8331 XE Steenwijk Steenwijk, 24-11-2015 Nummer voorstel: 2015/84 Voorstel aan de raad Aan de gemeenteraad Gemeente Steenwijkerland Vendelweg 1 8331 XE Steenwijk Steenwijk, 24-11-2015 Nummer voorstel: 2015/84 Voor raadsvergadering d.d.: 08-12-2015 Agendapunt: Onderwerp:

Nadere informatie

Workshop Grondexploitatie / Faciliterend grondbeleid. Commissie BBV: Sytzo v.d. Schaaf Reinier v.d. Pol

Workshop Grondexploitatie / Faciliterend grondbeleid. Commissie BBV: Sytzo v.d. Schaaf Reinier v.d. Pol Workshop Grondexploitatie / Faciliterend grondbeleid Commissie BBV: Sytzo v.d. Schaaf Reinier v.d. Pol Agenda Stand van zaken Grondexploitatie en NIEGG Faciliterend grondbeleid Rente en disconteringsvoet

Nadere informatie

A. Dragt Gevolgen wijziging BBV grondexploitaties en vennootschapsbelastingplicht grondbedrijf

A. Dragt Gevolgen wijziging BBV grondexploitaties en vennootschapsbelastingplicht grondbedrijf Raadsvoorstel Registratiekenmerk: 274321 Datum raadsvergadering: 27 oktober 2016 Portefeuillehouder: Onderwerp: A. Dragt Gevolgen wijziging BBV s en vennootschapsbelastingplicht grondbedrijf Voorstel Het

Nadere informatie

Hoogachtend, namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amstelveen,

Hoogachtend, namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amstelveen, Wethouder Herbert Raat Uw contact www.amstelveen.nl Postbus 4, 1180 BA Amstelveen Aan de leden van de raad Vermeld bij reactie ons kenmerk en datum van deze brief Disclaimer: deze brief is ongetekend op

Nadere informatie

Eemsmond en nota activabeleid gemeente Eemsmond

Eemsmond en nota activabeleid gemeente Eemsmond Nummer : 11-12.2011 Onderwerp : Wijziging artikel 10, lid 2 van de Financiële verordening gemeente Eemsmond en nota activabeleid gemeente Eemsmond Korte inhoud : Actualisatie nota activabeleid gemeente

Nadere informatie

Gemeente Breda ~Q~ ~,,~ Registratienr: [ 40523] Raadsvoorstel

Gemeente Breda ~Q~ ~,,~ Registratienr: [ 40523] Raadsvoorstel ~,,~ Raadsvoorstel Agendapuntnummer: Registratienr: [ 40523] Onderwerp Instemmen met het doonoeren van een stelselwijziging voor de verantwoording- en dekkingswijze van investeringen met maatschappelijk

Nadere informatie

BEGROTINGSCIRCULAIRE GEMEENSCHAPPELIJKE REGELINGEN

BEGROTINGSCIRCULAIRE GEMEENSCHAPPELIJKE REGELINGEN Inhoud BEGROTINGSCIRCULAIRE GEMEENSCHAPPELIJKE REGELINGEN Inleiding...2 1. Proces Financieel toezicht in aanloop naar uw begroting 2018...3 2. Wij bepalen de vorm van toezicht...4 We houden repressief

Nadere informatie

Financiële Verordening Utrechtse Heuvelrug 2017

Financiële Verordening Utrechtse Heuvelrug 2017 Behoort bij raadsvoorstel 2017-376 De raad van de gemeente Utrechtse Heuvelrug; Gelet op artikel 212 van de Gemeentewet, BESLUIT Over te gaan tot vaststelling van de volgende verordening: Hoofdstuk 1 Artikel

Nadere informatie

College van Gedeputeerde Staten Statenvoorstel. Ontwerp-besluit pag. 4. Toelichting: pag. 5

College van Gedeputeerde Staten Statenvoorstel. Ontwerp-besluit pag. 4. Toelichting: pag. 5 2017MME151 College van Gedeputeerde Staten Statenvoorstel DATUM 26 september 2017 NUMMER PS AFDELING Managementondersteuning COMMISSIE Alle STELLER Alex van der Weij DOORKIESNUMMER 3992 DOCUMENTUMNUMMER

Nadere informatie

Jaarrekening 2013. Gemeente Bunnik. Bunnik, 5 juni 2014 Open Huis gemeenteraad

Jaarrekening 2013. Gemeente Bunnik. Bunnik, 5 juni 2014 Open Huis gemeenteraad Jaarrekening 2013 Gemeente Bunnik Bunnik, 5 juni 2014 Open Huis gemeenteraad Agenda Controle van de jaarrekening De voorschriften voor de jaarrekening Jaarrekeningcontrole 2013 Controle van de jaarrekening

Nadere informatie

Notitie software Mei 2007

Notitie software Mei 2007 Notitie software Mei 2007 2 1 Inleiding 1.1 Algemeen De taak van de commissie Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (hierna: BBV) is om een eenduidige toepassing van het BBV te bevorderen.

Nadere informatie

Financiële verordening 2017

Financiële verordening 2017 B16-028568 Financiële verordening 2017 De raad van de gemeente Bergen op Zoom; gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van 18 december 2016; gelet op artikel 212 van de Gemeentewet;

Nadere informatie

ADVIES STUKKEN GEMEENSCHAPPELIJKE REGELINGEN JAARSTUKKEN 2010 GGD

ADVIES STUKKEN GEMEENSCHAPPELIJKE REGELINGEN JAARSTUKKEN 2010 GGD ADVIES STUKKEN GEMEENSCHAPPELIJKE REGELINGEN JAARSTUKKEN 2010 GGD Algemeen: Uit bijgevoegde checklist blijkt dat de jaarrekening 2010 GGD, op een detail na, voldoet aan het BBV. Het saldo van baten en

Nadere informatie

Onderwerp : Stand van zaken Projecten en Grondexploitaties 1 juli 2016

Onderwerp : Stand van zaken Projecten en Grondexploitaties 1 juli 2016 Gewijzigd voorstel aan : Gemeenteraad 31 oktober 2016 Door tussenkomst van : Raadscommissie 10 oktober 2016 Nummer : 40 Onderwerp : Stand van zaken Projecten en Grondexploitaties 1 juli 2016 Bijlage(n)

Nadere informatie

*Z00AE3DC52B* documentnr.: INT/M/14/12612 zaaknr.: Z/M/14/15293

*Z00AE3DC52B* documentnr.: INT/M/14/12612 zaaknr.: Z/M/14/15293 *Z00AE3DC52B* documentnr.: INT/M/14/12612 zaaknr.: Z/M/14/15293 Raadsinformatiebrief Onderwerp : Stand van zaken inkoop jeugdhulp 2015 Aard : Actieve informatie Portefeuillehouder : H.P.W.M. van Daal Datum

Nadere informatie

Kanttekeningen bij de Begroting 2015. Paragraaf 4 Financiering

Kanttekeningen bij de Begroting 2015. Paragraaf 4 Financiering Kanttekeningen bij de Begroting 2015 Paragraaf 4 Financiering Inhoud 1 Inleiding... 3 2 Financieringsbehoefte = Schuldgroei... 4 3 Oorzaak van Schuldgroei : Investeringen en Exploitatietekort... 5 4 Hoe

Nadere informatie

Financiële verordening gemeente Beesel Hoofdstuk 1. Algemene bepalingen. Hoofdstuk 2. Begroting en verantwoording

Financiële verordening gemeente Beesel Hoofdstuk 1. Algemene bepalingen. Hoofdstuk 2. Begroting en verantwoording Financiële verordening gemeente Beesel 2017 De raad van de gemeente Beesel gelet op artikel 212 van de Gemeentewet; besluit vast te stellen de Financiële verordening gemeente Beesel 2017 Hoofdstuk 1. Algemene

Nadere informatie

BLAD GEMEENSCHAPPELIJKE REGELING

BLAD GEMEENSCHAPPELIJKE REGELING BLAD GEMEENSCHAPPELIJKE REGELING Officiële uitgave van de gemeenschappelijke regeling Metropoolregio Eindhoven Nr. 626 6 november 2017 Financiële Verordening 2018 1. Algemene bepalingen Artikel 1. Begripsbepaling

Nadere informatie

Adviezen Vernieuwing BBV

Adviezen Vernieuwing BBV Adviezen Vernieuwing BBV Tussenstand werkgroepen Sabine Galjé (BZK): vicevoorzitter stuurgroep Melchior Kerklaan (VNG): (co)secretaris stuurgroep Rapport gepubliceerd in mei 2014 Aangeboden aan VNG Bestuur

Nadere informatie

NOTITIE OVERHEAD April 2016

NOTITIE OVERHEAD April 2016 NOTITIE OVERHEAD April 2016 INHOUDSOPGAVE Inhoud Hoofdstuk 1 Inleiding... 3 Hoofdstuk 2 Definitie... 4 Hoofdstuk 3 Kostendekking... 7 Hoofdstuk 4 Programmaplan... 8 Hoofdstuk 5 Paragraaf Bedrijfsvoering...

Nadere informatie

Nummer : Onderwerp : Actualisatie exploitatie opzetten 2017

Nummer : Onderwerp : Actualisatie exploitatie opzetten 2017 Nummer : 11-05.2017 Onderwerp : Actualisatie exploitatie opzetten 2017 Korte inhoud : Jaarlijks worden de exploitatieopzetten ( Almersma, LTSlocatie en Scherphorn-Noord ) geactualiseerd en ter besluitvorming

Nadere informatie

Raadsstuk. Onderwerp: Actualisatie financiële verordening Haarlem BBV nr: 2015/98823

Raadsstuk. Onderwerp: Actualisatie financiële verordening Haarlem BBV nr: 2015/98823 Raadsstuk Onderwerp: Actualisatie financiële verordening Haarlem BBV nr: 2015/98823 1. Inleiding De gemeenteraad stelt kaders vast o.a. in de vorm van gemeentelijke verordeningen. De financiële beheersverordening

Nadere informatie

NOTITIE OVERHEAD Juli 2016

NOTITIE OVERHEAD Juli 2016 NOTITIE OVERHEAD Juli 2016 INHOUDSOPGAVE Inhoud Hoofdstuk 1 Inleiding... 3 Hoofdstuk 2 Definitie... 4 Hoofdstuk 3 Kostendekking... 7 Hoofdstuk 4 Programmaplan... 8 Hoofdstuk 5 Paragraaf Bedrijfsvoering...

Nadere informatie

14it Verschillenmatrix financiële verordening 2015 versus financiële verordening 2008

14it Verschillenmatrix financiële verordening 2015 versus financiële verordening 2008 14it.02602 Verschillenmatrix financiële verordening 2015 versus financiële verordening 2008 Artikel 1 Begripsbepaling In deze verordening wordt verstaan onder: a. afdeling: iedere organisatorische eenheid

Nadere informatie

B ' Provincie Noord-Brabont. De raad van de gemeente Bergen op Zoom Postbus AA BERGEN OP ZOOM. Begroting Geachte raadsleden,

B ' Provincie Noord-Brabont. De raad van de gemeente Bergen op Zoom Postbus AA BERGEN OP ZOOM. Begroting Geachte raadsleden, ' Provincie Noord-Brabont B17-007508 Brabantiaan 1 Postbus 90151 5200 MC 's-hertogenbosch De raad van de gemeente Bergen op Zoom Postbus 35 4600 AA BERGEN OP ZOOM Telefoon 1073) 681 28 12 Fax (073) 614

Nadere informatie

BBV ACTUALITEITEN 2013. Willem Wijntjes / voorzitter commissie Melchior Kerklaan/ secretaris commissie

BBV ACTUALITEITEN 2013. Willem Wijntjes / voorzitter commissie Melchior Kerklaan/ secretaris commissie BBV ACTUALITEITEN 2013 Willem Wijntjes / voorzitter commissie Melchior Kerklaan/ secretaris commissie ACTUALITEITEN BBV Commissie BBV Gepubliceerd in 2013 Wijzigingen in BBV BBV onder de loep Uw mening

Nadere informatie

Kadernota rentebeleid en rentetoerekening 2013 gemeente Heerhugowaard

Kadernota rentebeleid en rentetoerekening 2013 gemeente Heerhugowaard Kadernota rentebeleid en rentetoerekening 2013 gemeente Heerhugowaard 1. Inleiding Het begrip rente speelt een belangrijke rol in het gemeentelijk huishoudboekje en kent binnen de gemeentefinanciën een

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. STTSCOURNT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 20619 17 juli 2015 Regeling van de Minister van innenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties van 9 juli 2015, nr. 2015-0000387198,

Nadere informatie

Notitie Rentebeleid. 2. Rente: werkelijke en administratieve rente

Notitie Rentebeleid. 2. Rente: werkelijke en administratieve rente Notitie Rentebeleid 1. Inleiding Het rentebeleid van de gemeente Leusden moet worden aangepast. In deze notitie noemen wij de ontwikkelingen die aanleiding geven voor de aanpassing, en stellen wij hernieuwde

Nadere informatie

IBML Financieel technische vragen begroting 2017

IBML Financieel technische vragen begroting 2017 IBML Financieel technische vragen begroting 2017 Pag. 3 Herprioritering van groot onderhoud levert op korte termijn niet voldoende investeringsruimte op. Vraag 1: Welk bedrag is wel op korte termijn beschikbaar?

Nadere informatie

Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden

Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden Jaargang 2016 101 Besluit van 5 maart 2016, houdende wijziging van het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten in verband met de invoering

Nadere informatie

Actualiteiten BBV. vbbv. Verbonden partijen Erfpacht Ontwikkelingen Vpb

Actualiteiten BBV. vbbv. Verbonden partijen Erfpacht Ontwikkelingen Vpb vbbv Actualiteiten BBV Aandachtspunten jaarrekening 2016 Vraagstukken gemeenten (grondexploitatie, rente, overhead) Stellingen Verbonden partijen Erfpacht Ontwikkelingen Vpb Actualiteiten BBV vbbv Jaarrekening

Nadere informatie

Provincie Noord-Holland

Provincie Noord-Holland Provincie Noord-Holland POSTBUS 3007 2001 DA HAARLEM Aan de raden van de Noord-Hollandse gemeenten. Gedeputeerde Staten Uw contactpersoon mw. W.J.C. de Wit-Scholten AD/KAB/IBT Telefoonnummer 023 514 4618

Nadere informatie

Bijlagen -Bijlage 1 -Jaarstukken 2013 -Verslag van bevindingen

Bijlagen -Bijlage 1 -Jaarstukken 2013 -Verslag van bevindingen Raadsvoorstel Agendapunt: Onderwerp Vaststelling jaarstukken 2013 Datum voorstel 29 april 2014 Datum raadsvergadering 10 juni 2014 Bijlagen -Bijlage 1 -Jaarstukken 2013 -Verslag van bevindingen Ter inzage

Nadere informatie

1\0!logglokolpi ZUID. Pmvincie HOLLAND. Gedeputeerde Staten Afdeling Bestuur Bureau Bestuurlijke zaken en Toezicht GD

1\0!logglokolpi ZUID. Pmvincie HOLLAND. Gedeputeerde Staten Afdeling Bestuur Bureau Bestuurlijke zaken en Toezicht GD Pmvincie HOLLAND 1\0!logglokolpi GD1 23.03.2016 0321 Het dagelijks bestuur van de in Zuid-Holland bestaande gemeenschappelijke regelingen Gedeputeerde Staten Afdeling Bestuur Bureau Bestuurlijke zaken

Nadere informatie

Advies: Akkoord te gaan met bijgevoegde raadsinformatiebrief

Advies: Akkoord te gaan met bijgevoegde raadsinformatiebrief VOORSTEL AAN BURGEMEESTER EN WETHOUDERS & RAADSINFORMATIEBRIEF Van: M. van Zeldert Tel nr: 8378 Nummer: 16A.00633 Datum: 30 juni 2016 Team: Financiën Tekenstukken: Ja Bijlagen: Afschrift aan: V. Griessler,

Nadere informatie

documentnr.: INT/C/16/24902 zaaknr.: Z/C/16/27528 Raadsvoorstel

documentnr.: INT/C/16/24902 zaaknr.: Z/C/16/27528 Raadsvoorstel *Z01633AB306* documentnr.: INT/C/16/24902 zaaknr.: Z/C/16/27528 Raadsvoorstel Onderwerp : Jaarrekening 2015 en begroting 2017 ODBN Datum college : 21 juni 2016 Portefeuillehouder : G.M.P. Stoffels Afdeling

Nadere informatie

Hoofdstuk 1. Algemene bepalingen

Hoofdstuk 1. Algemene bepalingen De raad van de gemeente Simpelveld; gelet op artikel 212 van de Gemeentewet; besluit vast te stellen de Financiële verordening gemeente Simpelveld 2015 Hoofdstuk 1. Algemene bepalingen Artikel 1 Begripsbepalingen

Nadere informatie

v o o r d r a c h t 29 maart 2016 Corr.nr , FC Nummer 22/2016 Zaaknr

v o o r d r a c h t 29 maart 2016 Corr.nr , FC Nummer 22/2016 Zaaknr v o o r d r a c h t 29 maart 2016 Corr.nr. 2016-18.212, FC Nummer 22/2016 Zaaknr. 625011 Voordracht van Gedeputeerde Staten aan Provinciale Staten van Groningen over wijziging programma-indeling begroting

Nadere informatie

Het digitale Gemeenteblad Officiële uitgave van gemeente De Wolden

Het digitale Gemeenteblad Officiële uitgave van gemeente De Wolden Het digitale Gemeenteblad Officiële uitgave van gemeente De Wolden Nummer 2, 9 maart 2017 Nr. IV / 7 De raad van de gemeente De Wolden; Gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 13 maart

Nadere informatie

Ministerie van Binnen andse Zaken en Koninkrijksrelaties

Ministerie van Binnen andse Zaken en Koninkrijksrelaties R. Anderson Contactpersoon Uw kenmerk Postbus 20120 8900 HM Leeuwarden 2016-0000754155 Kenmerk www.facebook.com/minbzk Provincie Fryslâ www.rijksoverheid.ni Provinciale Staten www.twitter.com/minbzk programmabegroting.

Nadere informatie

De colleges van Burgemeester en Wethouders van alle gemeenten In de provincie Limburg

De colleges van Burgemeester en Wethouders van alle gemeenten In de provincie Limburg De colleges van Burgemeester en Wethouders van alle gemeenten In de provincie Limburg Cluster FIN Behandeld J.G.G.M. Janssen Ons kenmerk Telefoon +31 43 389 72 38 Uw kenmerk Maastricht 21 maart 2017 Bijlage(n)

Nadere informatie

Aan de Gemeenteraad. Raad. Onderwerp : Beschikbaar stellen krediet en wijze van financiering IBA-project. 5 maart 2009. Status.

Aan de Gemeenteraad. Raad. Onderwerp : Beschikbaar stellen krediet en wijze van financiering IBA-project. 5 maart 2009. Status. Aan de Gemeenteraad Raad Status : : 5 maart 2009 Besluitvormend Onderwerp : Beschikbaar stellen krediet en wijze van financiering IBA-project Punt no. : 12 Korte toelichting Op de agenda voor uw vergadering

Nadere informatie

Werkbestand nieuwe financiële verordening GO

Werkbestand nieuwe financiële verordening GO Werkbestand nieuwe financiële verordening GO Legenda: Zwarte tekst van het concept is ongewijzigd t.o.v. de huidige Geel gearceerde tekst is een wijziging t.o.v. de oude of is niet meer overgenomen. Huidige

Nadere informatie

Nota Reserves en Voorzieningen 2014 Gemeente Zundert

Nota Reserves en Voorzieningen 2014 Gemeente Zundert Nota Reserves en Voorzieningen 2014 Gemeente Zundert Intern document 2014/10084 behorende bij B&W nota 2014/10024 Colofon Uitgave Mei 2014 Gemeente Zundert Markt 1 4881 CN Zundert Postbus 10.001 4880 CA

Nadere informatie

Hoofdstuk 1 Algemene bepalingen

Hoofdstuk 1 Algemene bepalingen Verordening financieel beleid en beheer 2015 gemeente Heemstede De raad van de gemeente Heemstede; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 28 juli 2015; gezien het advies van de commissie

Nadere informatie

Datum raadsvergadering 19 december 2016

Datum raadsvergadering 19 december 2016 Raadsvoorstel Datum vaststelling voorstel door het college 15 november 2016 Datum raadsvergadering 19 december 2016 Nummer raadsvoorstel 2016-359 Bijbehorend veld van de programmabegroting Ruimte, cultuurhistorie,

Nadere informatie

Paginanummer opnemen! Ja, de jaarstukken 2015 zijn op 14 april 2016 door de gemeenten ontvangen.

Paginanummer opnemen! Ja, de jaarstukken 2015 zijn op 14 april 2016 door de gemeenten ontvangen. JAARREKENING 2015 Tijdigheid Is de jaarrekening op tijd (voor 15 april) ontvangen? Accountantsverklaringen Is de verklaring aanwezig (ja /nee) en welke soort verklaring? Weerstandsvermogen Hoogte algemene

Nadere informatie

22 april 2015 OPENBAAR LICHAAM CREMATORIA TWENTE

22 april 2015 OPENBAAR LICHAAM CREMATORIA TWENTE 22 april 2015 OPENBAAR LICHAAM CREMATORIA TWENTE ONTWERPBEGROTING 2016 Inhoudsopgave Bladz. 1. Aanbieding begroting 2016 1 2. Beleidsbegroting 2016 3 2.1 Programma 2.2 Paragrafen 3. Financiële begroting

Nadere informatie

Wij Willem-Alexander, bij de gratie Gods, Koning der Nederlanden, Prins van Oranje-Nassau, enz. enz. enz.

Wij Willem-Alexander, bij de gratie Gods, Koning der Nederlanden, Prins van Oranje-Nassau, enz. enz. enz. Besluit van houdende wijziging van het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten in verband met de invoering van een aantal wijzigingen die bijdragen aan de interne sturing door provinciale

Nadere informatie

Nota reserves en voorzieningen Gemeente Oost Gelre 2010

Nota reserves en voorzieningen Gemeente Oost Gelre 2010 Nota reserves en voorzieningen Gemeente Oost Gelre 2010 Inhoudsopgave 1. Inleiding 2 Inleiding 2 2. Overzicht van reserves en voorzieningen resultaatsbestemming 2009 3 3. Besluit Begroting en Verantwoording

Nadere informatie

Grip op de begroting. Het financiële roer in handen. Bijdrage Melchior Kerklaan/VNG Gemeentefinanciën

Grip op de begroting. Het financiële roer in handen. Bijdrage Melchior Kerklaan/VNG Gemeentefinanciën Grip op de begroting Het financiële roer in handen Bijdrage Melchior Kerklaan/VNG Gemeentefinanciën Enquête 2014 1164 Deelnemers 742 Raadsleden Hoe staat mijn gemeente er financieel voor? Reserves en toch

Nadere informatie

Nota reserves en voorzieningen BghU 2018

Nota reserves en voorzieningen BghU 2018 Nota reserves en voorzieningen BghU 2018 1 1. Inleiding Artikel 11 van de verordening financieel beheer BghU 2018 bevat de volgende bepalingen 1. De directie legt minimaal eens per vijf jaar (een herijking

Nadere informatie