Museum Smedekinck heeft een aantal mogelijkheden om scholen te ondersteunen bij hun lesprogramma zowel op school als in het museum

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Museum Smedekinck heeft een aantal mogelijkheden om scholen te ondersteunen bij hun lesprogramma zowel op school als in het museum"

Transcriptie

1 Museum Smedekinck heeft een aantal mogelijkheden om scholen te ondersteunen bij hun lesprogramma zowel op school als in het museum Het kan gaan om ondersteuning bij een projectweek, een eenmalige les op school of een bezoek aan het museum Smedekinck waarbij in overleg met de school diverse onderwerpen aan de orde kunnen komen. Projectweek Ken uw dorp aan de hand van het verhaal De 10 Zelhemse scholen hebben al eens aan de projectweek Ken uw dorp aan de hand van het verhaal meegedaan. Dit programma bleek zeer leerzaam en een groot succes. In zijn geheel of in onderdelen bieden wij dit programma opnieuw aan. Voor alle scholen van de voormalige gemeente Zelhem gezamenlijk, maar deelnamen als aparte school is ook mogelijk. Het project gaat over de periode rond 800 na Christus. De tijd dat Ludger hier het christendom bracht. De eerste kerk in Zelhem ontstaat en Salehem wordt voor het eerst genoemd. Rondom Zelhem zijn diverse nederzettingen uit die tijd opgegraven. De nederzetting op de Vinkenkamp wordt daarbij uitgelicht. Hoe woonde men? Hoe leefde men? Dat weten we onder andere door de archeologie Wat is dat? Wat voor handelingen zijn nodig voordat je kan opgraven? Het betreft een programma voor de onderbouw de groepen 1 t/m 4 op school. Voor de groepen 5 en 6 en de groepen 7 en 8 op school en in het museum. Groep 4 kan zo nodig ook samen gaan met 5 en 6. Voor de onderbouw is er het verhaal van de bewoners van de Vinkenkamp in de tijd rond 800 na Chr. De familie die daar woonde bestond uit vader Sandor en moeder Roda en de kinderen - 1 -

2 Elmar en Mira. De kinderen vertellen in een voorleesboek hoe men daar leefde en wat hen daar overkomen is, Voor op school worden in een docentenhandleiding een groot aantal suggesties aangedragen voor lesprogramma s en in de leskist zitten voorwerpen ter ondersteuning van de lessen. Voor de middenbouw gaat het er ook om hoe de familie bestaande uit vader Sandor, moeder Roda en de kinderen Elmar en Mira leefde. Het verhaal wordt verteld aan de hand van een maquette van de boerderij in het museum. In het museum kunnen een aantal activiteiten gedaan worden zoals bijvoorbeeld een kleipotje en een miniatuur vlechtwandje maken. Daarnaast kunnen de kinderen leren spinnen met een spintol en weven met een klein weefgetouw. We komen aan deze kennis door opgravingen/archeologie. De kinderen kunnen verkleed door het museum lopen. Voor op school is er een leskist met voorwerpen en een docentenhandleiding met ook een aantal suggesties voor lesprogramma s. Voor de bovenbouw gaat het vooral om het verhaal van Ludger en zijn tijd en de geschiedkundige inpassing. Er kan bijvoorbeeld een bezoek gebracht worden aan de Lambertikerk waar bij een opgraving de fundering gevonden is van de eerste kerk. Ze gaan vervolgens naar het museum waarbij bij de maquette van de Vinkenkamp en het Ludgerkerkje de geschiedenis verteld wordt en over wat archeologie is en betekent voor onze geschiedenis. Een aantal handelingen die aan opgravingen vooraf gaan, kunnen geoefend worden: - boringen, wat zijn dat en waarom? - wat is een coördinaat en wat een GPS? - opdracht om een coördinaat op te zoeken - als een opgravingsterrein uitgezet moet worden, dan zijn voor het inmeten van de sporen hoeken van 90 graden nodig - maak hoeken van 90 graden met een prisma en/of met de getallen 3,4 en 5 - over lange afstand moet een rechte lijn gemaakt worden doormiddel van het zichten van jalons die tevens met een jalonrichter waterpas moeten staan - met de waterpaskijker afstand en hoogteverschillen vaststellen Voor op school is er een kist met voorwerpen en een docentenhandleiding met een aantal suggesties voor lesprogramma s. Het totale project kan tussen de 3 en 5 dagen duren. De duur van het museumbezoek is ongeveer 2 uur voor de groepen 5 en 6 en evt. ook

3 Voor de groepen 7 en 8 is er eerst het bezoek aan de kerk van ongeveer 1 uur en daarna 2 uur in het museum. In het museum worden de kinderen in 5 groepjes verdeeld, waarbij ze ieder kwartier naar een ander onderwerp gaan. De kosten zijn 1 euro per kind bij de activiteiten in het museum waarbij de kinderen ook ranja te drinken krijgen. Om meer inzicht te krijgen in de mogelijkheden van dit project op school kunnen, op verzoek, vooraf de leskist en of docentenhandleidingen ingezien worden. De leskist met de docentenhandleiding krijgt de school pas een week voor de projectweek. Bij meerdere scholen zullen de scholen met minimaal 1 week tussenruimte ingepast moeten worden. Aanpassingen zijn altijd mogelijk. Aanbod museum van eenmalige lessen ter ondersteuning van het onderwijsprogramma Voor de groepen 7 en 8 en voor klas 1 van het vervolgonderwijs op school Archeologie Op school kan een les verzorgd worden als aanvulling op de geschiedenisles, waarbij aan de hand van vondsten en informatie over opgravingen in Bronckhorst verteld wordt wat archeologie is en betekent voor onze geschiedenis. Zoals over de bewoners in de verschillende perioden zoals de rendierjagers, eerste boeren, bronstijd/ijzertijd (urnenvelden), Romeinse tijd, Middeleeuwen, etc. Daarnaast is ervoor een afzonderlijke les op school een leskist met een DVD over alle facetten van de archeologie(20 minuten): - er zitten vondsten in waarbij aan de hand van een oefenblad gedetermineerd wordt - er zitten geplastificeerde platen in van archeologische en geschiedkundige perioden - er zitten ideeën in voor aanvullende lesprogramma s, zoals het maken van een archeologisch tijdschrift en tekeningen, etc. Voor de groepen 7 en 8 en voor klas 1 van het vervolgonderwijs in het museum Archeologie In het museum is een lesprogramma mogelijk waarbij het programma in overleg samengesteld wordt en waarbij onderdelen gebruikt worden van de projectweek. Het voordeel is dat er een archeologie verzameling, een maquette, een voorbeeld vlechtwand van boerderij uit rond 800 en het Ludgerkerkje is

4 De groep wordt verdeeld in groepje van 5 of 6 leerlingen, die steeds een wisselend activiteit te doen krijgen. Deze les duurt ongeveer 3 uur. Vooraf wordt er voor op school een DVD in leen beschikbaar gesteld. Hierin wordt er een overzicht gegeven van alle facetten van de archeologie (20 minuten). Voor de groepen 7 en 8 en voor klas 1 van het vervolgonderwijs in museum Optimaal is 10/15 leerlingen per keer De midwinterhoorn De geschiedenis, traditie en hoe te maken. In een DVD is het hele proces te zien. Voor de groepen 5 t/m 8 en voor klas 1 van het vervolgonderwijs in museum Optimaal is 10/15 leerlingen per keer. Aantal leerlingen, duur les en vorm in overleg. Tweede Wereldoorlog in Zelhem Wat is bekend over de Tweede Wereldoorlog in Zelhem? Voor de bommenwerper uit Zelhem zijn afzonderlijke lessen. onderdeel. Optimaal is 10/12 leerlingen per keer. Kruidentuin Kruiden herkennen en wat je daarmee kunt doen. Er wordt geoefend met kruiden bijvoorbeeld kruidenazijn maken. In de periode half mei t/m half september. onderdeel Optimaal is 10/12 leerlingen per keer. Alles over bijen In de bijenschuur bij het museum. De leerlingen staan vlak naast de bijen zonder dat ze gestoken worden. De imker laat leerlingen wat handelingen doen. En er bestaat de mogelijkheid een kaarsje te maken van bijenwas. onderdeel Optimaal is 10/12 leerlingen per keer. Van vlas tot linnen en spinnen en weven De bewerkingen van vlas tot linnen en spinnen en weven

5 De leerlingen gaan zelf oefenen. Andere thema s Verder kunnen in overleg verschillende thema s nader uitgewerkt worden bijvoorbeeld over wonen: Hoe woon ik, hoe woon jij en hoe woonde men vroeger? Aanbod les in circuitvorm Omdat het in en om het museum beter is met kleine groepjes per onderdeel te werken wordt voorgesteld meerdere onderwerpen te kiezen en deze in circuit vorm te doen. Bijvoorbeeld met groepen van 10/12 leerlingen met de onderwerpen bijen, kruidentuin en spinnen en weven 3x ½ uur + ½ uur pauze met drinken. Het is ook mogelijk om een les in circuitvorm in overleg samen te stellen. met andere elementen uit het museum bijvoorbeeld keus uit de uitgebeelde oude beroepen in de schuur, hoe vroeger de was werd gedaan om maar een paar zaken te noemen. Verdere info die van belang is Overleg met mensen uit het museum Smedekinck over wat op uw school ingepast zou kunnen worden. Alle onderdelen kunnen ook op school gedaan worden, maar bijen en kruidentuin is in het museum toch mooier De kosten voor deze lesondersteuning zijn 1 euro per kind voor zowel op school als in het museum. Voor nadere informatie, overleg en/of aanmelding voor project of eenmalige ondersteunende les kunt u bellen naar het algemene nummer van Museum Smedekinck: tel. : Is het museum gesloten en krijgt u de telefoonbeantwoorder dan kunt u inspreken. U wordt dan terug gebeld. Maakt u gebruik van dan is het volgende adres handig om te gebruiken: Intern wordt er voor gezorgd dat de coördinator van de werkgroep educatie zo snel mogelijk contact met u opneemt

1-Kennismaking met archeologie

1-Kennismaking met archeologie UITLEG VOOR DE LEERKRACHT Deze opdracht is de start van de lessenserie. Met deze opdracht introduceert u bij de leerlingen het onderwerp op een leuke manier. U kunt het onderwerp op verschillende manieren

Nadere informatie

De Vlaardingencultuur. leven in de steentijd

De Vlaardingencultuur. leven in de steentijd De Vlaardingencultuur leven in de steentijd INHOUDSOPGAVE INLEIDING... 3 LES 1... 4 LES 2... 5 LES 3... 7 OPDRACHTEN... 8-12 2 Inleiding Voor u ligt de docentenhandleiding van het lespakket over de Vlaardingencultuur.

Nadere informatie

Erfgoed- en cultuureducatie 2015 2016 Stadsmuseum Zoetermeer

Erfgoed- en cultuureducatie 2015 2016 Stadsmuseum Zoetermeer Erfgoed- en cultuureducatie 2015 2016 Stadsmuseum Zoetermeer WIE ERGENS NAAR TOE WIL, MOET WETEN (ONTDEKKEN) WAAR HIJ VANDAAN KOMT Erfgoededucatie is omgevingsonderwijs: het leren in, van omgeving tot

Nadere informatie

Ontdek het verborgen verleden van Schokland

Ontdek het verborgen verleden van Schokland Ontdek het verborgen verleden van Schokland Methodelink bij het lespakket Archeoroute Schokland De culturen en landschappen op Schokland vormen een veelzijdig onderwerp voor uw les in de groepen 6, 7 en

Nadere informatie

Algemene Docentenhandleiding bij de lesmaterialen over de archeologie van Vlaardingen

Algemene Docentenhandleiding bij de lesmaterialen over de archeologie van Vlaardingen Algemene Docentenhandleiding bij de lesmaterialen over de archeologie van Vlaardingen Inhoudsopgave INLEIDING... 3 1 DE LESPAKKETTEN IN HET KORT... 3 2 DE OPBOUW VAN DE LESSEN... 4 3 ACHTEGRONDINFORMATIE

Nadere informatie

Docentenhandleiding Educatieprogramma

Docentenhandleiding Educatieprogramma Docentenhandleiding Educatieprogramma Met blingbling het verleden in' horende bij de tentoonstelling Het oudste goud van de wereld. Schatten uit Varna. Primair Onderwijs groep 6 t/m 8 Inhoud Het Dordrechts

Nadere informatie

Doe-het-zelfpakket: geschiedenis

Doe-het-zelfpakket: geschiedenis Zelfstandig bezoek groep 3-4 Kunnen de leerlingen de overeenkomsten en verschillen ontdekken met het heden? Wat is er zo bijzonder dat het voor altijd in het museum moet worden bewaard? En wat vinden de

Nadere informatie

Museumles Tureluurtje. Docentenhandleiding

Museumles Tureluurtje. Docentenhandleiding Museumles Tureluurtje Docentenhandleiding September 2014 Inhoud De museumles in het kort... 3 Voorbereiding in de klas... 3 In het museum... 3 Afsluiting in de klas... 3 De museumles uitgewerkt... 4 Introductieles

Nadere informatie

Docentenhandleiding Rijksmuseum Groep 7-8

Docentenhandleiding Rijksmuseum Groep 7-8 Docentenhandleiding Rijksmuseum Groep 7-8 1 Inhoud Voorbereidende les Afsluitende les Aanvullend materiaal bij deze lessen staat op de website: Introductiefilmpje PowerPoint presentatie Werkbladen 2 Voorbereidende

Nadere informatie

Vondsten uit de grond LES1

Vondsten uit de grond LES1 Vondsten uit de grond Docentenhandreiking Vondsten uit de grond 1800 1850 1900 1950 2000 Samenvatting Hoe werkt een archeoloog? In deze les maken de leerlingen kennis met het vak archeologie en leren ze

Nadere informatie

HANDLEIDING. bij de Leerlijn Erfgoededucatie Raalte voor het basisonderwijs. Op zoek naar tastbare sporen van het erfgoed in Raalte

HANDLEIDING. bij de Leerlijn Erfgoededucatie Raalte voor het basisonderwijs. Op zoek naar tastbare sporen van het erfgoed in Raalte HANDLEIDING bij de Leerlijn Erfgoededucatie Raalte voor het basisonderwijs Op zoek naar tastbare sporen van het erfgoed in Raalte INHOUD Algemeen Erfgoed van Raalte Didactiek Leerdoelen onderbouw Leerdoelen

Nadere informatie

Omgevingsonderwijs in Ermelo

Omgevingsonderwijs in Ermelo Omgevingsonderwijs in Ermelo Docentenhandleiding Vakgroep Geschiedenis Juli 2012 Inleiding Voor u ligt een lessenserie en docentenhandleiding die gaan over omgevingsonderwijs in Ermelo. Deze serie is gemaakt

Nadere informatie

Rijk Romeins Leven. Museum Park Matilo Cultuurlijn Tijd Groep 5. Handleiding voorbereidende les

Rijk Romeins Leven. Museum Park Matilo Cultuurlijn Tijd Groep 5. Handleiding voorbereidende les Les Rijk Romeins Leven Museum Park Matilo Cultuurlijn Tijd Groep 5 Handleiding voorbereidende les Rijk Romeins Leven INHOUD Inleiding Kader Begrippen Leerdoelen Aansluiting kerndoelen De lessen INLEIDING

Nadere informatie

Doelgroep: groep 5 t/m 8 (vraag 9 is vooral geschikt voor groep 7/8. Groep 5/6 kan deze vraag overslaan)

Doelgroep: groep 5 t/m 8 (vraag 9 is vooral geschikt voor groep 7/8. Groep 5/6 kan deze vraag overslaan) UITLEG VOOR DE LEERKRACHT In deze lessenserie hebben leerlingen van alles geleerd over archeologie en het leven van vroeger. Met deze quiz kunnen ze hun kennis testen. Opmerking: De leerlingen hebben tot

Nadere informatie

Jaarprogramma 2007 van museum Smedekinck en Oud- heidkundige Vereniging Salehem in Zelhem.

Jaarprogramma 2007 van museum Smedekinck en Oud- heidkundige Vereniging Salehem in Zelhem. Jaarprogramma 2007 van museum Smedekinck en Oudheidkundige Vereniging Salehem in Zelhem. De activiteiten zullen plaatsvinden in Museum Smedekinck aan de Pluimersdijk 5 te Zelhem, tenzij anders vermeld.

Nadere informatie

HET MOTTE MYSTERIE LESMAP LOCATIE CONTACT. Bezoek aan de archeologische site Hoge Wal in Ertvelde. Voor leerlingen van het 5de en 6de leerjaar.

HET MOTTE MYSTERIE LESMAP LOCATIE CONTACT. Bezoek aan de archeologische site Hoge Wal in Ertvelde. Voor leerlingen van het 5de en 6de leerjaar. LESMAP HET MOTTE MYSTERIE Bezoek aan de archeologische site Hoge Wal in Ertvelde. Voor leerlingen van het 5de en 6de leerjaar. D e leerlingen van je klas bezoeken de archeologische site Hoge Wal op een

Nadere informatie

Jij als onderzoeker Docentenhandleiding Groep 4 t/m 8

Jij als onderzoeker Docentenhandleiding Groep 4 t/m 8 Docentenhandleiding Groep 4 t/m 8 1 Utrecht, 2016 Beste docent, Wat leuk dat u met uw groep binnenkort naar Museum Catharijneconvent komt om deel te nemen aan het programma. In deze docentenhandleiding

Nadere informatie

VOORBEREIDING DOCENTENHANDLEIDING INFORMATIE

VOORBEREIDING DOCENTENHANDLEIDING INFORMATIE VOORBEREIDING DOCENTENHANDLEIDING INFORMATIE 1 Utrecht, 2013 Beste docent, Wij hopen u en uw groep binnenkort te mogen verwelkomen in het Centraal Museum, waar u met de groep deelneemt aan het programma

Nadere informatie

EDUCATIE BASISONDERWIJS

EDUCATIE BASISONDERWIJS EDUCATIE BASISONDERWIJS Schooljaar 2014-2015 Castellum Hoge Woerd en Historische Vereniging VDMH U staat op het punt om het activiteitenaanbod voor het schooljaar 2014-2015 te bekijken van de afdeling

Nadere informatie

Docentenhandleiding. Het leven in een kasteel. Voor leerkrachten van groep 1 t/m 8 van het basisonderwijs

Docentenhandleiding. Het leven in een kasteel. Voor leerkrachten van groep 1 t/m 8 van het basisonderwijs Docentenhandleiding Het leven in een kasteel Het leven in een kasteel Voor leerkrachten van groep 1 t/m 8 van het basisonderwijs Voorwoord este leerkracht, Een kasteel is meestal heel oud en er heeft zich

Nadere informatie

Aardkundig Veldonderzoek ten behoeve van natuurbeheer met vrijwilligers

Aardkundig Veldonderzoek ten behoeve van natuurbeheer met vrijwilligers Aardkundig Veldonderzoek ten behoeve van natuurbeheer met vrijwilligers 29 oktober 2015, Noordlaarderbos (Natuurmonumenten) en omgeving Anja Verbers, Landschapsbeheer Groningen i.s.m. Natuurmonumenten

Nadere informatie

Docentenhandleiding Cultuurmenules. Haags Historisch Museum. Help de grote Den Haag Man Groennie Gele

Docentenhandleiding Cultuurmenules. Haags Historisch Museum. Help de grote Den Haag Man Groennie Gele Docentenhandleiding Cultuurmenules Haags Historisch Museum Help de grote Den Haag Man Groennie Gele 1 Beste Leerkracht, Binnenkort bezoekt u met uw leerlingen van groep 3 het Haags Historisch Museum. De

Nadere informatie

Kastelen Steden en staten Groep 7 Handleiding voor de leerkracht Informatie voor de geschiedenislessen

Kastelen Steden en staten Groep 7 Handleiding voor de leerkracht Informatie voor de geschiedenislessen Kastelen Steden en staten Groep 7 Handleiding voor de leerkracht Deze handleiding en de opdrachten zijn bedoeld als aanvulling op de geschiedenislessen over de steden en staten. De lesonderdelen beschreven

Nadere informatie

LES 2: HET BODEMARCHIEF 13 - INFORMATIE BIJ LES 2 14 - BIJ LES 2; TEKENINGEN VAN PERIODES 15 - BIJ LES 2: STRIP OVER BODEMLAGEN 20

LES 2: HET BODEMARCHIEF 13 - INFORMATIE BIJ LES 2 14 - BIJ LES 2; TEKENINGEN VAN PERIODES 15 - BIJ LES 2: STRIP OVER BODEMLAGEN 20 INHOUDSOPGAVE VOORWOORD 3 INLEIDING 4 - WAT IS HET 4 - LEERDOELEN 4 - KERNDOELEN 4 - DIDACTISCHE INSTEEK 4 - LESSTOFVERRIJKEND EN SAMENHANG 5 - PLAATS IN LEERLIJN 5 - OPZET EN TIJDSINVESTERING 5 - LESMATERIAAL

Nadere informatie

DE RODE DRAAD VAN TWENTE

DE RODE DRAAD VAN TWENTE groep ERFGOEDEDUCATIE Het zinvol beleven van het erfgoed is een centraal begrip in de didactiek voor erfgoededucatie. Het werken met het erfgoed wordt gestuurd door het stellen van betekenisvolle vragen.

Nadere informatie

historischcentrumoverijssel

historischcentrumoverijssel Met de klas... Educatief aanbod voor primair, voortgezet en beroepsonderwijs Eikenstraat 20 8021 WX Zwolle T 038 426 63 00 twitter: @HCOverijssel educatie@.nl volg ons! Met de klas... Educatie bij het

Nadere informatie

DOCENT. Thema: verhalen HIER STOND EEN KASTEEL! groep 3 en 4. Stadshagen

DOCENT. Thema: verhalen HIER STOND EEN KASTEEL! groep 3 en 4. Stadshagen Het thema verhalen staat voor groep 3 en 4 in het teken van de Middeleeuwen. De leerlingen ontdekken dat er vroeger een echt kasteel op de plek stond, waar nu hun woonwijk ligt. De eerste stappen tot historisch

Nadere informatie

Docentenhandleiding. Nijvere Neeltje groep 3-4

Docentenhandleiding. Nijvere Neeltje groep 3-4 Docentenhandleiding Nijvere Neeltje groep 3-4 1 Inhoud 1. Over deze lesbrief p. 2 2. Over het Zaans Museum p. 3 3. Praktische informatie p. 4 3.1 Verloop van het programma p. 4 3.2 Bereikbaarheid p. 4

Nadere informatie

Aanwijzing: Lees de verhalen op de borden boven de kist goed; er staan aanwijzingen op. Kijk goed in de kist. Valt je daar iets bijzonders op?

Aanwijzing: Lees de verhalen op de borden boven de kist goed; er staan aanwijzingen op. Kijk goed in de kist. Valt je daar iets bijzonders op? Ondergronds Opdrachten groepen 5, 6 en 7 In Ondergronds gaan kinderen aan de slag als een echte archeoloog. Ondergronds is een reconstructie van een archeologische opgraving. De leerlingen werken met echte

Nadere informatie

Drents Museum. Wat als de stoel van meneer Rietveld kon praten? Groep 3 Thema-overzicht

Drents Museum. Wat als de stoel van meneer Rietveld kon praten? Groep 3 Thema-overzicht Drents Museum Wat als de stoel van meneer Rietveld kon praten? Groep 3 Thema-overzicht Thema-overzicht Drents Museum Groep 3 Essentie van het thema Beeldcultuur kan omschreven worden als een maatschappelijke

Nadere informatie

Verantwoording van de reconstructie van de ijzertijd nederzetting aan het riviertje de Tongelreep te Eindhoven.

Verantwoording van de reconstructie van de ijzertijd nederzetting aan het riviertje de Tongelreep te Eindhoven. Verantwoording van de reconstructie van de ijzertijd nederzetting aan het riviertje de Tongelreep te Eindhoven. Anneke Boonstra. De Stichting Prehistorisch Huis Eindhoven (opgericht in december 1982) zocht

Nadere informatie

Aardewerken pot Vraag: hoe weet de onderzoeker hoe oud het voorwerp is?... Munten Vraag: hoe weet de onderzoeker hoe oud het voorwerp is?...

Aardewerken pot Vraag: hoe weet de onderzoeker hoe oud het voorwerp is?... Munten Vraag: hoe weet de onderzoeker hoe oud het voorwerp is?... WERKBLAD 1 HET WERK VAN DE ARCHEOLOOG Kruis aan welk materiaal jij met je groepje onderzoekt. Bekijk de film en zoek het antwoord op de vraag. Aardewerken pot Vraag: hoe weet de onderzoeker hoe oud het

Nadere informatie

Educatief aanbod basisonderwijs. Schooljaar 2013-2014. Castellum Hoge Woerd en Historische Vereniging VDMH

Educatief aanbod basisonderwijs. Schooljaar 2013-2014. Castellum Hoge Woerd en Historische Vereniging VDMH Educatief aanbod basisonderwijs Schooljaar 2013-2014 Castellum Hoge Woerd en Historische Vereniging VDMH U staat op het punt om het activiteitenaanbod van de afdeling Erfgoed van de gemeente Utrecht en

Nadere informatie

1 Hoe gaan we om met archeologie in de gemeente Oss? U heeft een omgevingsvergunning aangevraagd.voordat we een vergunning kunnen verlenen,

1 Hoe gaan we om met archeologie in de gemeente Oss? U heeft een omgevingsvergunning aangevraagd.voordat we een vergunning kunnen verlenen, Sinds 2010 heeft de gemeente Oss een archeologiebeleid. Vanaf 1 januari 2013 geldt dit voor het gehele grondgebied van de nieuwe gemeente Oss, inclusief Lith dus. Deze brochure is voor iedereen bedoeld

Nadere informatie

De kracht van vrijwilligers Bijdragen aan educatie en publieksbereik. Bijdragen aan educatie en publieksbereik

De kracht van vrijwilligers Bijdragen aan educatie en publieksbereik. Bijdragen aan educatie en publieksbereik Bijdragen aan educatie en publieksbereik Vrijwilligers als ambassadeurs van de archeologie Wie met veel bevlogenheid met archeologie bezig is, kan daar ook enthousiast over vertellen. Door inzet van vrijwilligers

Nadere informatie

Onlangs heeft u met uw klas een bezoek gebracht aan het Kinderboekenmuseum. Wij hopen dat u dit heeft ervaren als een leuk en leerzaam bezoek.

Onlangs heeft u met uw klas een bezoek gebracht aan het Kinderboekenmuseum. Wij hopen dat u dit heeft ervaren als een leuk en leerzaam bezoek. Beste docent, Onlangs heeft u met uw klas een bezoek gebracht aan het Kinderboekenmuseum. Wij hopen dat u dit heeft ervaren als een leuk en leerzaam bezoek. De leerlingen hebben in het museum onder andere

Nadere informatie

Onder onze voeten Schoolbezoek Min40Celsius. Lesbrief

Onder onze voeten Schoolbezoek Min40Celsius. Lesbrief Onder onze voeten Schoolbezoek Min40Celsius Lesbrief Lesbrief Onder onze voeten U gaat met uw klas een bezoek brengen aan Min40Celsius, aan de hand van deze lesbrief kunt het bezoek (kort) voorbereiden.

Nadere informatie

Sprekende Portretten

Sprekende Portretten Docentenhandleiding Sprekende Portretten Sprekende Portretten Jacob Cuyp, Michiel Pompe van Slingelandt, 1649 Primair Onderwijs Groep 4 t/m 8 Inhoud Het Dordrechts Museum...p. 3 Algemene doelstelling programma..

Nadere informatie

Lesbrief. Orgelkids Doe-orgel

Lesbrief. Orgelkids Doe-orgel Lesbrief Orgelkids Doe-orgel Korte omschrijving: Het Doeorgel van Orgelkids is een leskist met een ambachtelijk gebouwd pijporgel. In de leskist zitten de onderdelen waarmee kinderen zelf een orgel in

Nadere informatie

Informatieboerderij Zorgvrij

Informatieboerderij Zorgvrij Informatieboerderij Zorgvrij Programma 2013-2014 Middenin Spaarnwoude vind je boerderij Zorgvrij. De naam zegt het al; hier kan klein en groot zorgeloos genieten van het boerenleven. Koeien aaien, lachen

Nadere informatie

Terpen- en wierdenland. Een verhaal in ontwikkeling. Ulrum

Terpen- en wierdenland. Een verhaal in ontwikkeling. Ulrum Terpen- en wierdenland Een verhaal in ontwikkeling Ulrum Europees Landbouwfonds voor plattelandsontwikkeling: Europa investeert in zijn platteland Met steun van de provincies Groningen en Fryslân en de

Nadere informatie

Inleiding. Monumenten, symbolen en iconen Kindermonumentendag in Midden-Delfland Symbolen in deze tijd

Inleiding. Monumenten, symbolen en iconen Kindermonumentendag in Midden-Delfland Symbolen in deze tijd Monumenten, symbolen en iconen Kindermonumentendag in Midden-Delfland 2016 Lesbrief voor de groepen 7 van de basisscholen in Midden-Delfland Deze les is de voorbereiding voor de Kindermonumentendag op

Nadere informatie

verslag van archeologisch onderzoek vanaf de jaren zeventig in de wijk padbroek werkgroep archeologie cuijk museum ceuclum

verslag van archeologisch onderzoek vanaf de jaren zeventig in de wijk padbroek werkgroep archeologie cuijk museum ceuclum OUDE BEWONING IN PADBROEK verslag van archeologisch onderzoek vanaf de jaren zeventig in de wijk padbroek werkgroep archeologie cuijk museum ceuclum Oude bewoning in Padbroek Tijdens de bouw en inrichting

Nadere informatie

Primair Onderwijs Groep 5 t/m 8. Romeinen in Brabant. docentenhandleiding

Primair Onderwijs Groep 5 t/m 8. Romeinen in Brabant. docentenhandleiding Primair Onderwijs Groep 5 t/m 8 Romeinen in Brabant docentenhandleiding Inhoud Welkom 3 Kijken, doen en tonen 4 Museumles: Romeinen in Brabant 5 Voorbereiding in de klas 6 In het museum 9 Verwerking in

Nadere informatie

HIERIN VINDT U DE OPBOUW VAN HET PROGRAMMA EN DE GANG VAN ZAKEN IN DE PRAKTIJK

HIERIN VINDT U DE OPBOUW VAN HET PROGRAMMA EN DE GANG VAN ZAKEN IN DE PRAKTIJK COMPLETE DOCENTENINFORMATIE: HIERIN VINDT U DE OPBOUW VAN HET PROGRAMMA EN DE GANG VAN ZAKEN IN DE PRAKTIJK DE TIJDSWINKEL VOOR GROEP 3-4 HET LEVEN VAN MENSEN IN VERSCHILLENDE TIJDSPERIODEN AAN DE HAND

Nadere informatie

What s up Zuiderzeeland? maatschappijleer/geschiedenis praktische opdracht

What s up Zuiderzeeland? maatschappijleer/geschiedenis praktische opdracht What s up Zuiderzeeland? Maatschappijleer/ geschiedenis praktische opdracht, 4hv Naam: Klas: Geschiedenis Chronologie In dit onderdeel ga je zelf met je groepje op onderzoek. Je hebt geleerd dat de geschiedenis

Nadere informatie

MOERASBOS IN STADSHAGEN. Thema: natuur

MOERASBOS IN STADSHAGEN. Thema: natuur DOCENT In het thema Natuur ontdekken de leerlingen van groep 7 en 8 dat er rond de jaartelling een bijzonder bos op de plek stond waar zij nu wonen. Dit moerasbos is in 2000 opgegraven door archeologen.

Nadere informatie

Nieuwsbrief Lekkanaal/3 e kolk Beatrixsluis Juni 2016

Nieuwsbrief Lekkanaal/3 e kolk Beatrixsluis Juni 2016 Nieuwsbrief Lekkanaal/3 e kolk Beatrixsluis Juni 2016 In deze nieuwsbrief vindt u meer informatie over de voorbereidingen en de uiteindelijke aanleg van de 3 e kolk Beatrixsluis en de verbreding van het

Nadere informatie

Losse Entjes. Jaargang 24 no. 9 20 mei 2016

Losse Entjes. Jaargang 24 no. 9 20 mei 2016 Losse Entjes Jaargang 24 no. 9 20 mei 2016 Agenda 23 mei GMR vergadering 1 juli Losse Entjes 2 juni Schoolfotograaf 5 juli Rapportgesprekken 10 juni Losse Entjes 8 juli Rapporten mee 11 juni Oud Papier

Nadere informatie

De presentatie rond de trap

De presentatie rond de trap Kijktocht OER! Plus 6000 jaar geleden woonden er al mensen in dit gebied. Het is de prehistorie; de tijd van de jagers en boeren. De mensen noemen we Swifterbantmensen. Deze kijktocht helpt je ontdekken

Nadere informatie

Reizen in de tijd Leren van de plek waar je opgroeit. Leeswijzer bij www.reizenindetijd.nl KUNSTHUIS

Reizen in de tijd Leren van de plek waar je opgroeit. Leeswijzer bij www.reizenindetijd.nl KUNSTHUIS Leeswijzer bij www.reizenindetijd.nl Reizen in de tijd Leren van de plek waar je opgroeit Reizen in de Tijd is een doorlopende leerlijn cultuuronderwijs. De activiteiten gaan over de leerlingen en de plek

Nadere informatie

Wonenen Werken rondde Zuiderzee

Wonenen Werken rondde Zuiderzee Wonenen Werken rondde Zuiderzee Omgevingsonderwijs voor aardrijkskunde, geschiedenis en economie in het Zuiderzeemuseum voor de basisvorming en leerjaar 3 + 4 VMBO Docentenhandleiding 1 Wonen en Werken

Nadere informatie

naam WERKBLAD in de buurt van de school Bekijk de buurt waar de school staat. Probeer de vragen te beantwoorden.

naam WERKBLAD in de buurt van de school Bekijk de buurt waar de school staat. Probeer de vragen te beantwoorden. WERKBLAD in de buurt van de school Bekijk de buurt waar de school staat. Probeer de vragen te beantwoorden. Ga het vragen. Zoek in boeken en op internet. Schrijf de antwoorden op. Zoek er plaatjes bij.

Nadere informatie

Open huis (BMS week) 2-6 maart BMS week alle kinderen vrij (ivm jenaplanconferentie) Afsluiting markt Goede Doelen, van 14.00-15.

Open huis (BMS week) 2-6 maart BMS week alle kinderen vrij (ivm jenaplanconferentie) Afsluiting markt Goede Doelen, van 14.00-15. Agenda: Woensdag 4 maart Ouder café Open huis (BMS week) 2-6 maart BMS week Woensdag 11 maart alle kinderen vrij (ivm jenaplanconferentie) Woensdag 18 maart Open dag van 9-12 en van 14-17uur Donderdag

Nadere informatie

Nieuwsbrief 28-08-2015. Beste ouders,

Nieuwsbrief 28-08-2015. Beste ouders, Beste ouders, Wat leuk was het deze week. Erica heeft een echt aquarium meegenomen en er staat een vissenkom, verder hebben we nog een glazen bak met rupsen in de klas. Een aantal jongens (oa roel, riekelt

Nadere informatie

Mentor Datum Groep Aantal lln

Mentor Datum Groep Aantal lln Lesvoorbereidingsformulier Fontys Hogeschool Kind en Educatie, Pabo Eindhoven Bron: Didactisch model van Gelder Student(e) Klas Stageschool Plaats Dilia Couwenberg P14EhvADT t Startblok Eindhoven Mentor

Nadere informatie

Activiteitenschema Archeologie

Activiteitenschema Archeologie Activiteitenschema Archeologie Soort activiteit: Spullen opgraven uit de zandbak. Tijdsindeling: 5 Minuten de plaatjes in de zandbak verstoppen. 5 Minuten vertellen over hoe de mensen vroeger wat zochten

Nadere informatie

Archeologie Bouwen en verbouwen. www.sudwestfryslan.nl

Archeologie Bouwen en verbouwen. www.sudwestfryslan.nl Archeologie Bouwen en verbouwen www.sudwestfryslan.nl Archeologie Heeft u bouwplannen of moet u voor andere werkzaamheden graven in de grond? Dan bent u soms verplicht om vooraf archeologisch onderzoek

Nadere informatie

Kinderen en jongeren over erfgoed en archeologie

Kinderen en jongeren over erfgoed en archeologie Kinderen en jongeren over erfgoed en archeologie Presentatie op het congres Cultuur in Beeld Paul Sikkema Rotterdam 7 december 2016 Even voorstellen Over het onderzoek Toelichting Er is geen

Nadere informatie

What s up Zuiderzeeland? maatschappijleer/geschiedenis praktische opdracht

What s up Zuiderzeeland? maatschappijleer/geschiedenis praktische opdracht What s up Zuiderzeeland? Maatschappijleer/ geschiedenis praktische opdracht, 2hv Naam: Klas: Geschiedenis CHRONOLOGIE In dit onderdeel ga je zelf met je groepje op onderzoek. Je hebt geleerd dat de geschiedenis

Nadere informatie

Bijlage Powerpoint Presentatie Wonen in een schilderij voor de leerkracht

Bijlage Powerpoint Presentatie Wonen in een schilderij voor de leerkracht Bijlage Powerpoint Presentatie Wonen in een schilderij voor de leerkracht Jullie gaan binnenkort naar het Fries Museum voor de tentoonstelling over de kunstenaar Sir Lawrence Alma-Tadema. Ter voorbereiding

Nadere informatie

Lesbrief: Beroepenmagazine Thema: Mens & Dienstverlenen aan het werk

Lesbrief: Beroepenmagazine Thema: Mens & Dienstverlenen aan het werk Lesbrief: Beroepenmagazine Thema: Mens & Dienstverlenen aan het werk Copyright Stichting Vakcollege Groep 2015. Alle rechten voorbehouden. Inleiding In de lesbrieven van het thema Aan het werk hebben jullie

Nadere informatie

Taalleermechanisme het kind praat uitgebreid en op eigen initiatief: hij gebruikt zo creatief en actief mogelijk zijn kennis van de taal

Taalleermechanisme het kind praat uitgebreid en op eigen initiatief: hij gebruikt zo creatief en actief mogelijk zijn kennis van de taal Gesprekken Wat is gespreksvaardigheid? Het subdomein gesprekken heeft betrekking op alle mondelinge taalactiviteit waarbij sprake is van interactie (van informele gesprekjes en kringgesprekken tot overleg,

Nadere informatie

Je zit goed op het Marecollege! De Brugklas

Je zit goed op het Marecollege! De Brugklas Je zit goed op het Marecollege! De Brugklas Inhoud Inleiding 3 Onze school 4 KLEINE SCHOOL 3 Ik ging van het Mareland naar het Marecollege 4 Ik stroomde door vanuit een REGULIERE basisschool 5 De periodelessen

Nadere informatie

Het Amsterdam Museum gaat over Amsterdam. In het museum hangen schilderijen.

Het Amsterdam Museum gaat over Amsterdam. In het museum hangen schilderijen. 2 INTRODUCTIE Het programma is gemaakt door het. Het gaat over Amsterdam. In het museum hangen schilderijen. Een schilderij is gemaakt door een schilder. In het museum zijn ook voorwerpen te zien. Het

Nadere informatie

De archeologie van Weert-Nederweert van de prehistorie tot de Middeleeuwen

De archeologie van Weert-Nederweert van de prehistorie tot de Middeleeuwen De archeologie van Weert-Nederweert van de prehistorie tot de Middeleeuwen dr. H.A. Hiddink senior-archeoloog VUhbs, Amsterdam cursus Weerterlogie, 17-02-2016 Geologie - hooggelegen rug in Roerdalslenk

Nadere informatie

Gebruiksvriendelijkheid: Gebruiksaanwijzing:

Gebruiksvriendelijkheid: Gebruiksaanwijzing: Gebruiksvriendelijkheid: Elon Education is een tool waarmee online woordjes geleerd kunnen worden voor de vreemde talen. Ook is het mogelijk om met Elon Education de tafels te oefenen, werkwoorden enz.

Nadere informatie

4-Een vondst beschrijven

4-Een vondst beschrijven UITLEG VOOR DE LEERKRACHT Wanneer een archeoloog een vondst opgraaft, vindt hij/zij vaak alleen nog maar scherven terug. Daarom kan de archeoloog niet zomaar weten wat de vondst precies voorstelt en waarvoor

Nadere informatie

Docentenhandleiding Buitenspel

Docentenhandleiding Buitenspel Docentenhandleiding Buitenspel Museumles bij de tentoonstelling De heksen van Bruegel (19 september 2015 t/m 31 januari 2016) Museum Catharijneconvent Utrecht Museum Catharijneconvent, 2015 Inleiding U

Nadere informatie

Lesbrieven voor de basisschool Groep 6 t/m 8. Behorend bij de tentoonstelling. Anton Heyboer DE HAARLEMSE JAREN

Lesbrieven voor de basisschool Groep 6 t/m 8. Behorend bij de tentoonstelling. Anton Heyboer DE HAARLEMSE JAREN Lesbrieven voor de basisschool Groep 6 t/m 8 Behorend bij de tentoonstelling Anton Heyboer DE HAARLEMSE JAREN 23 november 2012-19 mei 2013 Inhoudsopgave 1. Tijdelijke tentoonstelling Anton Heyboer De Haarlemse

Nadere informatie

Spelideeën Zondagsschool

Spelideeën Zondagsschool Spelideeën Zondagsschool Inleiding In dit praktische boekje vindt u allerlei spelideeën om uit te voeren tijdens het zondagsschooluur. Ze zijn allemaal in de praktijk beproefd en gecategoriseerd per type

Nadere informatie

Datum: 11-09-2015 Nieuwsbrief: Nummer 2 Schooljaar: 2015-2016

Datum: 11-09-2015 Nieuwsbrief: Nummer 2 Schooljaar: 2015-2016 Datum: 11-09-2015 Nieuwsbrief: Nummer 2 Schooljaar: 2015-2016 Ouders en verzorgers Vreemdelingen, vluchtelingen, ze vormen tegenwoordig een bekend beeld op zowel het nieuws als in onze dagelijkse praktijk.

Nadere informatie

Beeldverslag van een Haagse wijk

Beeldverslag van een Haagse wijk Beeldverslag van een Haagse wijk In deze opdracht maken de leerlingen een beeldverslag van een Haagse wijk of een deel daaruit over de situatie in de periode van rond en tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Nadere informatie

en uilen Groep 5-6 & 7-8

en uilen Groep 5-6 & 7-8 MUIZEN en uilen ------------------------------------------ Groep 5-6 & 7-8 WELKOM He! Wat leuk dat jullie met de klas een bezoek komen brengen aan ons museum. Wij zijn een Natuurhistorisch Museum, het

Nadere informatie

ONTDEK HET ZELF HANDLEIDING VOOR DE LEERKRACHT VOOR DE HELE SCHOOL

ONTDEK HET ZELF HANDLEIDING VOOR DE LEERKRACHT VOOR DE HELE SCHOOL ONTDEK HET ZELF HANDLEIDING VOOR DE LEERKRACHT VOOR DE HELE SCHOOL IN DEZE HANDLEIDING VIND JE ALLE INFORMATIE OVER HET MAKEN VAN HET ONTDEK HET ZELF POP-UP MUSEUM TIJDENS DE KINDERBOEKENWEEK. DE OPDRACHTEN,

Nadere informatie

SOCIAAL DEMOCRATISCH BURGERSCHAP

SOCIAAL DEMOCRATISCH BURGERSCHAP SOCIAAL DEMOCRATISCH BURGERSCHAP Actief burgerschap is te leren, laat de kinderen doen! Samen met DOENJA heeft Basisschool De Achtbaan een methode ontwikkeld waarbij kinderen uit alle klassen betrokken

Nadere informatie

Nieuwsbrief. De Zijlwijkschool. Agenda. Erfgoed Leiden: groep 7. Koningssportdag. blz 1

Nieuwsbrief. De Zijlwijkschool. Agenda. Erfgoed Leiden: groep 7. Koningssportdag. blz 1 Nieuwsbrief De Zijlwijkschool Schaduwpad 1, 2371VX Leiden www.zijlwijk.pcsleiden.nl Nieuwsbrief nummer 15, 2014-2015 15 Denkt u er aan om geld mee te geven voor onze adoptiekinderen van Happy and Joy?

Nadere informatie

Brochure met de educatieve mogelijkheden van MEC Roosendaal

Brochure met de educatieve mogelijkheden van MEC Roosendaal Brochure met de educatieve mogelijkheden van MEC Roosendaal MEC Roosendaal Coördinatoren: Maggy van den Aker en Michèle Knippenberg info@mecroosendaal.nl 1/14 INLEIDING Natuur en milieu educatie (NME)

Nadere informatie

OPGRAVING BEST-AARLE AFGEROND

OPGRAVING BEST-AARLE AFGEROND OPGRAVING BEST-AARLE AFGEROND In het najaar van 2011 en de lente van 2012 deed een team archeologen van Archeologisch Onderzoek Leiden (Archol bv) en Diachron UvA bv opgravingen in Aarle in de gemeente

Nadere informatie

De Veluwe Opdrachten en Overzichten voor begeleiders

De Veluwe Opdrachten en Overzichten voor begeleiders De Opdrachten en Overzichten voor begeleiders Inhoud van de map ALGEMEEN Over Woordvoerders van de natuur Over de opdrachten en voorbereiding Praktisch: 2 vormen van begeleiden Overzicht opdrachten per

Nadere informatie

Werken met instructieblokken

Werken met instructieblokken Werken met instructieblokken Inleiding Op De Appelgaard is bewust gekozen voor het onderwijsmodel werken met instructieblokken. Dit model past bij onze onderwijsvisie, zoals beschreven in het schoolplan

Nadere informatie

Onderbouw. Ontdektocht Jonge dieren op Zorgvrij. Speurtocht Op handen en voeten. Op schoolreisje naar Zorgvrij

Onderbouw. Ontdektocht Jonge dieren op Zorgvrij. Speurtocht Op handen en voeten. Op schoolreisje naar Zorgvrij Onderbouw Ontdektocht Jonge dieren op Zorgvrij Onderwerp In deze tijd zijn er op Zorgvrij veel jonge dieren. De kinderen kunnen met de begeleiders (zelf voor de begeleiding zorgen a.u.b!) gebruik maken

Nadere informatie

Opwindende ontdekkingen in oud-oosterhout! Wo uter is

Opwindende ontdekkingen in oud-oosterhout! Wo uter is rcheobode Opwindende ontdekkingen in oud-oosterhout! Wo uter is archeoloog. Hij hoort bij de groep archeologen die nu aan het opgraven is in Oosterhout in het gebied Vrachelen. Daar wordt over een jaar

Nadere informatie

Het konijnenpad van Lars en Lineke. docentenhandleiding

Het konijnenpad van Lars en Lineke. docentenhandleiding Het konijnenpad van Lars en Lineke docentenhandleiding Inhoudsopgave Omschrijving het konijnenpad van Lars en Lineke blz. 2 Lessuggesties bij het konijnenpad van Lars en Lineke blz. 4 Handleiding voor

Nadere informatie

Heb je nog vragen? Schoolleiding. Contactpersonen: Anita Gietermans Telefoonnummer: (075)

Heb je nog vragen? Schoolleiding. Contactpersonen: Anita Gietermans Telefoonnummer: (075) Heb je nog vragen? Contactpersonen: Anita Gietermans Telefoonnummer: (075) 640 91 30 Schoolleiding. Henk Lüken: vestigingsdirecteur Anita Gietermans: afdelingsleider leerjaar 1 en ISK Jan Willem van der

Nadere informatie

Docentenhandleiding Educatieprogramma

Docentenhandleiding Educatieprogramma Docentenhandleiding Educatieprogramma Hoe, wat & waar Primair Onderwijs groep 3 t/m 6 Inhoud Het Dordrechts Museum..p.3 Algemene doelstelling programma...p.3 Aansluiting bij kerndoelen. p.3,4 Programma:Hoe,

Nadere informatie

EEN VOL. voor de ARCHEOLOOG

EEN VOL. voor de ARCHEOLOOG EEN R E F F O K VOL LEIDRAAD voor de ARCHEOLOOG N E V R E SCH INHOUDSOPGAVE Pagina 1... Inleiding Pagina 3... De leskoffer Pagina 7... Leerlingen op bezoek Achterin... Blad met 4 vondstkaarten Inleiding...

Nadere informatie

STOOM, MACHINES EN ARBEIDERS

STOOM, MACHINES EN ARBEIDERS ERFGOEDEDUCATIE Het zinvol beleven van het erfgoed is een centraal begrip in de didactiek voor erfgoededucatie. Het werken met het erfgoed wordt gestuurd door het stellen van betekenisvolle vragen. De

Nadere informatie

HET ERASMUS HAVO/VWO TECHNASIUM. Het Erasmus. Wanted! Nieuwsgierige types

HET ERASMUS HAVO/VWO TECHNASIUM. Het Erasmus. Wanted! Nieuwsgierige types HET ERASMUS HAVO/VWO TECHNASIUM Het Erasmus Wanted! Nieuwsgierige types HET ERASMUS HAVO/VWO Wie kiest voor het Technasium van Het Erasmus, kiest voor Vijf uur per week het vak Onderzoek en Ontwerpen (O&O)

Nadere informatie

Sprekende Portretten

Sprekende Portretten Docentenhandleiding Educatieprogramma Sprekende Portretten Wouter van Riessen, zelfportret met luchtbel, aankoop 2000 Voortgezet Onderwijs Alle niveaus 1 Inhoud Het Dordrechts Museum.... p. 3 Algemene

Nadere informatie

Allemachtig Grachtig!

Allemachtig Grachtig! Allemachtig Grachtig! creëer je eigen Pepper s ghost illusie Lesmateriaal PO Museum Het Grachtenhuis Lesmateriaal PO Allemachtig Grachtig! creëer je eigen Pepper s ghost illusie Lesmateriaal ter voorbereiding

Nadere informatie

Designing Digital Dimensions

Designing Digital Dimensions Mindscape3D is gespecialiseerd in interactieve 3D visualisaties en multimedia oplossingen voor creatieve sectoren zoals architectuur, interieur- en tuinontwerp, promotionele games en infotainment, de educatieve

Nadere informatie

CORBULO. School voor primair onderwijs. Weekinfo: 1 mei 2015

CORBULO. School voor primair onderwijs. Weekinfo: 1 mei 2015 CORBULO School voor primair onderwijs Weekinfo: 1 mei 2015 Oproep hulp bij praktisch verkeersexamen De kinderen van groep 7 doen ook dit jaar weer hun praktisch verkeersexamen. Hierbij wordt altijd een

Nadere informatie

een zee Rendierjagers De rendierjagers leefden in de prehistorie in ons land. Dat is de tijd voordat de van tijd een zee van tijd

een zee Rendierjagers De rendierjagers leefden in de prehistorie in ons land. Dat is de tijd voordat de van tijd een zee van tijd Werkblad Ω Een tijd geleden... Ω Les : Rendierjagers Rendierjagers De rendierjagers leefden in de prehistorie in ons land. Dat is de tijd voordat de mensen konden schrijven. Ze woonden niet op een vaste

Nadere informatie

Hunebedden hv123. CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie.

Hunebedden hv123. CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie. Auteur VO-content Laatst gewijzigd 15 December 2016 Licentie CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie Webadres http://maken.wikiwijs.nl/62213 Dit lesmateriaal is gemaakt met Wikiwijs Maken

Nadere informatie

Welkom op de Pionier

Welkom op de Pionier Welkom op de Pionier Wat lees je allemaal in dit boekje? 1. Wat is de Pionier voor een school? 2. Op school zijn verschillende klassen. 3. Zo gaat het op de Pionier. 4. Hoe ziet een schooldag er op onze

Nadere informatie

Gemeentearchief Roosendaal. educatief aanbod

Gemeentearchief Roosendaal. educatief aanbod Gemeentearchief Roosendaal educatief aanbod Folder educatief aanbod gemeentearchief 2011-2012 Inleiding Erfgoed staat volop in de belangstelling. Als gemeentearchief doen wij er alles aan om de historie

Nadere informatie

Talent. voor de Toekomst! Informatie Saenredam College

Talent. voor de Toekomst! Informatie Saenredam College Talent voor de Toekomst! Informatie Saenredam College 201 4 5 /201 Inhoudsopgave Dit hebben we speciaal voor jou geschreven 2 Openbare school Open avond VMBO bij het Saenredam College 3 Onderbouw Nieuwe

Nadere informatie

De Boer op! Bodemdiertjes

De Boer op! Bodemdiertjes Bodemdiertjes De Boer op! Middenbouw Op ontdekking in de natuur en opdrachtjes uitvoeren in de klas of in de buurt van de school. Je kunt direct aan de slag met het materiaal uit deze leskisten. De leskist,

Nadere informatie

Schokland Werelderfgoed Kijktocht voortgezet onderwijs

Schokland Werelderfgoed Kijktocht voortgezet onderwijs Schokland Werelderfgoed Kijktocht voortgezet onderwijs Opdracht 1 Bij de tekst Schokland Werelderfgoed op de grond. 1a. Deze luchtfoto is gemaakt rond 1930. Toen was Schokland nog echt een eiland. Waarom

Nadere informatie