Voorstel tot wijziging van Nederlandse pensioenrichtlijn RJ 271: een eerste stap

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Voorstel tot wijziging van Nederlandse pensioenrichtlijn RJ 271: een eerste stap"

Transcriptie

1 Voorstel tot wijziging van Nederlandse pensioenrichtlijn RJ 271: een eerste stap Lilian van Duijnhoven, Pensions Actuarial and Insurance Services Over verslaggeving over pensioenen lijkt het laatste woord nog lang niet gezegd te zijn. Niet verrassend voor degenen die met deze regels te maken hebben, want de impact hiervan in een land met significante pensioenvoorzieningen is niet gering. Voor- en tegenstanders van de huidige verslaggevingregels zijn het met elkaar eens dat verduidelijking en aanpassing van de regels gewenst is. Zowel nationaal als internationaal worden de uitgangspunten die tot nu toe gehanteerd worden voor de verslaggeving over pensioenen dan ook ter discussie gesteld. Ook, of misschien juist, in Nederland wordt de dialoog over pensioenverslaggeving niet geschuwd. 1. Inleiding In de eerste maanden van 2007 is in opdracht van de RJ door prof. dr. H.P.A.J. Langendijk, hoogleraar Externe verslaggeving verbonden aan de Universiteit van Amsterdam en Nyenrode Business Universiteit, een enquête uitgevoerd naar de praktijkervaringen met RJ 271. Deze enquête is uitgevoerd naar aanleiding van signalen uit het maatschappelijk verkeer en de vraag vanuit het ministerie van Sociale Zaken omtrent ervaringen met de toepassing van RJ 271. De enquête is uitgevoerd onder een beperkte groep van verschaffers, gebruikers en controleurs van jaarrekeningen van ondernemingen. Uit de analyse van de enquêteresultaten bleek dat de meerderheid van de respondenten vond dat RJ 271 moet worden aangepast, met als belangrijkste reden de onduidelijkheid over het onderscheid tussen de toegezegde-bijdrageregeling en de toegezegdpensioenregeling. Tevens werd aangegeven dat men onvoldoende aansluiting vond tussen RJ 271 en de in Nederland veel voorkomende pensioenvormen. Naar aanleiding van de resultaten van deze enquête en de daaruit blijkende wens tot aanpassing van RJ 271, heeft de RJ besloten deze Richtlijn op de aangedragen punten te verduidelijken en aan te passen. De belangrijkste wijzigingsvoorstellen zijn: verduidelijking van het onderscheid tussen toegezegdebijdrageregelingen en regelingen, inclusief een verduidelijking van de bepalingen voor de collectief defined contribution regeling (CDC) en de verzekerde regeling; verduidelijking van het begrip middelloonregeling en aanpassing van de berekeningsmethodiek van de pensioenverplichting voor deze regelingen; Samenvatting De Raad voor de Jaarverslaggeving (RJ) heeft in een tussenstap op weg naar een eventuele toekomstige andere verslaggevingstandaard over pensioen inmiddels een voorstel tot wijziging van RJ 271 gepubliceerd. In deze bijdrage wordt nader ingegaan op RJ-Uiting waarin de tekstvoorstellen tot wijziging van hoofdstuk 3 (pensioenen en dergelijke) van RJ 271 zijn opgenomen. vereenvoudiging van de berekening van pensioenverplichtingen voor middelgrote ondernemingen. Bij de publicatie van RJ-Uiting heeft de RJ aangegeven dat tevens besloten is verder onderzoek te doen naar aanvaardbare berekeningmethoden voor pensioenverplichtingen, naast de nu voorgeschreven Projected Unit Credit -methode (de PUC-methode). 2. Verduidelijking toegezegde-bijdrageregeling en regeling De concepttekstvoorstellen voor aanpassing van RJ 271 hebben voor het onderscheid tussen toegezegdebijdrageregelingen en regelingen voornamelijk het doel de bestaande definities te verduidelijken. De definitie van een toegezegdebijdrageregeling, zoals opgenomen in RJ , is als gevolg hiervan op een aantal punten aangepast, om aan te geven dat beperkte risico s er niet per definitie toe leiden dat een regeling als regeling moet worden aangemerkt. Ook wordt in de aangepaste definitie verduidelijkt dat onder risico s zowel negatieve als positieve risico s worden verstaan. In het kader is de voorgestelde tekst van RJ opgenomen. De voorgestelde aan passingen in deze definitie zijn vetgedrukt weergegeven. 17

2 Definitie toegezegde-bijdrageregeling Dit is een pensioenregeling waarbij door de alleen overeengekomen bijdragen worden betaald aan het fonds, en er geen verplichting voor de bestaat tot het betalen van aanvullende bijdragen als er sprake is van een tekort bij het fonds. Hierbij geldt dat het positieve en negatieve risico uit hoofde van actuariële resultaten, inclusief het beleggingsrisico, niet of slechts in beperkte mate bij de ligt (zie alinea 306 voor nadere uitleg). Naast de aanpassing van de definitie is aansluiting gezocht met de verschillende vormen van pensioen overeenkomsten zoals de Pensioenwet deze onder scheidt. De Pensioenwet kent drie hoofdvormen van pensioenovereenkomsten: uitkerings-, kapitaal- en premieovereenkomsten. Deze drie vormen sluiten echter niet direct aan op de begrippen toegezegde-bijdrageregeling en regeling in de Richtlijn. Aan de hand van verschillende kenmerken en risico s die bij deze pensioenvormen horen, wordt een eerste indicatie voor de classificatie van een pensioenregeling als toegezegdebijdrageregeling of regeling verkregen. In de tekstvoorstellen is aangegeven dat de uitkeringsovereenkomst en de kapitaalovereenkomst veelal zullen kwalificeren als regelingen en de premieovereenkomst en de collectief defined contribution -regeling (de CDC-regeling wordt in de Pensioenwet niet onderscheiden als apart soort pensioenovereenkomst) veelal als toegezegdebijdrageregelingen (zie figuur 1). De uiteindelijke classificatie van een pensioenregeling dient echter niet alleen op basis van deze eerste indicatie plaats te vinden, maar op basis van de materiële inhoud van de pensioenovereenkomst, het pensioenreglement, de uitvoeringsovereenkomst en de communicatie daaromtrent met de deelnemers aan de pensioenregeling. Figuur 1 Indicatieve classificatietabel Type pensioenovereenkomst Kenmerken Risico bij Classificatie 1. Uitkerings - overeenkomst Vastgestelde pensioenuitkering eindloon middelloon 2. Kapitaalovereenkomst Vastgesteld kapitaal beleggingsrisico opbouwfase langlevenrisico na ingang 3. Premieovereenkomst Vastgestelde premie zuivere premieregeling aanspraak op kapitaal a. beleggingsrisico b. langlevenrisico aanspraak op uitkering toegezegde-bijdrage 4. CDC Voorwaardelijk vastgestelde pensioen uitkering o.b.v. vastgestelde premie (middelloon) toegezegde-bijdrage 18

3 Uitzonderingen op de indicatieve classificatietabel in figuur 1 zijn bijvoorbeeld bedrijfstakpensioenregelingen en de zogenoemde verzekerde regelingen. De bestaande bepalingen omtrent de verwerking van bedrijfstakpensioenregelingen blijven ongewijzigd van kracht. De bepalingen voor verzekerde regelingen zijn nader verduidelijkt (zie hoofdstuk 4). 3. Collectief defined contribution -regelingen (CDC-regelingen) De CDC-regeling heeft in de Nederlandse praktijk een belangrijke plaats ingenomen. In RJ-Uiting zijn daarom specifieke bepalingen voor deze categorie opgenomen, ook al is deze regeling niet specifiek benoemd in de Pensioenwet. In eerste instantie geldt dat, evenals voor alle andere pensioenregelingen, de aard van de regeling moet worden vastgesteld op basis van de materiële inhoud van de pensioenovereenkomst, het pensioenreglement, de uitvoeringsovereenkomst en de communicatie daaromtrent met de deelnemers aan de pensioenregeling. In het algemeen geldt dat een CDC-regeling geclassificeerd kan worden als een toegezegde-bijdrageregeling. Echter, de praktijk heeft geleerd dat er een grote variëteit aan regelingen bestaat die onder de noemer CDC geschaard worden. Omdat er geen definitie of algemene consensus bestaat over de inhoud van een CDC-regeling, is in de voorgestelde aanpassingen van RJ 271 aangegeven dat er ook omstandigheden zijn waarin een CDC-regeling niet aangemerkt kan worden als een toegezegdebijdrageregeling. Er wordt een niet-limitatieve opsomming van dergelijke situaties gegeven. Zo is er geen sprake van een toegezegde-bijdrageregeling indien: een vooraf overeengekomen premiemethodiek ontbreekt of er in de overeengekomen premiemethodiek elementen zijn opgenomen die betrekking hebben op pensioenaanspraken over dienstjaren die al verstreken zijn. Dit laatste is bijvoorbeeld het geval indien in de overeengekomen methodiek een opslag is opgenomen voor herstel van de dekkingsgraad van een pensioenfonds. Of wanneer de kosten voor indexatie van pensioenaanspraken die al in het verleden opgebouwd zijn, hierin zijn opgenomen; de vooraf overeengekomen premie geen onderdeel uitmaakt van de pensioenovereenkomst en het pensioenreglement; eventuele overschotten in het pensioenfonds ten gunste kunnen komen van de. Hierbij moet naast expliciete premiekortingen en restituties ook gedacht worden aan aanwending voor pensioenverbeteringen (anders dan reglementair overeengekomen toeslagen/ verbeteringen) zonder dat de hiervoor hoeft te betalen; eventuele tekorten in een pensioenfonds door de worden aangevuld; er sprake is van onvoorwaardelijke indexatie/ toeslagverlening van/op pensioenaanspraken; of: de voorwaardelijkheid van de regeling niet voldoende is gecommuniceerd aan de s. 4. Verzekerde regelingen Voor verzekerde regelingen, dit zijn regelingen die zijn ondergebracht bij een levensverzekeringmaatschappij, geldt in de huidige RJ 271 dat deze worden aangemerkt als toegezegde-bijdrageregelingen tenzij de een actuarieel risico, inclusief beleggingsrisico, loopt (RJ ). In lijn met de aanpassing van de definitie van een toegezegde-bijdrageregeling is in RJ (nu RJ ) een aanpassing gemaakt om weer te geven dat een beperkt actuarieel risico geen belemmering hoeft te zijn voor verwerking van de regeling als toegezegdebijdrageregeling. In het kader is de voorgestelde tekst van RJ opgenomen: Voorgestelde tekst van RJ Indien een voor de financiering van pensioentoezeggingen premie(s) betaalt aan een levensverzekeringsmaatschappij dient de regeling in beginsel te worden aangemerkt als een toegezegdebijdrageregeling, tenzij de met betrekking tot de op de balansdatum opgebouwde pensioenaanspraken een meer dan beperkt actuarieel risico, inclusief beleggingsrisico, loopt. Hiervan kan sprake zijn indien de op grond van de regeling of een bestendig gevolgde gedragslijn een verplichting heeft tot: het uitbetalen van de uitkeringen zodra deze opeisbaar zijn; of het voldoen van aanvullende bedragen. Van dat laatste is bijvoorbeeld sprake bij een eindloonregeling. Als een dergelijke verplichting op de is blijven rusten, dient de desbetreffende regeling te worden geclassificeerd als een toegezegdpensioenregeling en als zodanig te worden verwerkt in de jaarrekening. Ter verduidelijking is een aantal voorbeelden van actuariële risico s gegeven die van betekenis kunnen zijn bij een dergelijke beoordeling. Hierbij worden onder andere het risico bij individuele uitgaande waardeoverdrachten, de betaling van kostenopslagen voor reeds in verstreken dienstjaren opgebouwde pensioenaanspraken en het beschik baar komen van winstdeling aan de genoemd. 19

4 Voor individuele uitgaande waardeoverdrachten is tevens aangegeven dat eenmalige betalingen aan de verzekeraar niet automatisch leiden tot een meer dan beperkt risico als deze voortvloeien uit wijzigingen in de wet- en regelgeving. Dit is echter alleen het geval als het reguliere risico van bijbetalingen dan wel restituties bij een individuele uitgaande waardeoverdracht reeds is overgedragen aan de verzekeraar. Voorbeeld verzekerde regelingen Werknemer W treedt uit dienst bij onderneming A en in dienst bij ondeneming B. Hij heeft een wettelijk recht op het overdragen van zijn opgebouwde pensioenaanspraken van de verzekeraar van onderneming A naar de verzekeraar van ondeneming B. De wettelijke overdrachtswaarde is gebaseerd op de marktrente en een in een ministeriële regeling vastgelegde overlevingstafel. Het verschil tussen de wettelijke overdrachtswaarde en de afkoopwaarde die de verzekeraar van onderneming A ter beschikking stelt, wordt in rekening gebracht bij (dan wel gerestitueerd aan) onderneming A. In veel gevallen leidt dit tot een meer dan beperkt risico als gevolg van de mogelijke fluctuaties in de marktrente waarop de wettelijke overdrachtswaarde gebaseerd is. Als echter de verzekeraar en onderneming A zijn overeengekomen dat de verzekeraar de wettelijke overdrachtswaarde op basis van de huidige regelgeving als afkoopwaarde hanteert, is er geen sprake meer van risico voor onderneming A. Maar wat als de ministeriële regeling wordt aangepast en de voorgeschreven overlevingstafel wijzigt? Onderneming A kiest ervoor een eenmalige betaling aan haar verzekeraar te doen in ruil waarvoor de verzekeraar voor toekomstige waardeoverdrachten de afkoopwaarde weer gelijk stelt aan de wettelijke overdrachtswaarde inclusief de gewijzigde overlevingstafel. Een dergelijke eenmalige storting wordt niet gezien als een meer dan beperkt risicio. Ook een eenmalige storting in geval van een collectieve waardeoverdracht, bijvoorbeeld bij verkoop van een bedrijfsonderdeel, hoeft niet automatisch te leiden tot classificatie van de regeling als een toegezegdpensioenregeling zolang een dergelijke storting ter discretie van de is en niet voortvloeit uit contractuele afspraken. 5. De waardering van middelloonregeling In de huidige RJ 271 is het gebruik van de zogenoemde Projected Unit Credit -methode (PUC-methode) voor het bepalen van de pensioenverplichting voorgeschreven. Deze methode brengt met zich mee dat rekening gehouden moet worden met toekomstige salarisontwikkelingen. Bij de theoretische juistheid en praktische toepasbaarheid van deze methode in geval van middelloonregelingen worden regelmatig vraagtekens gezet. In deze discussie speelt onder andere de feitelijke verplichting van de een belangrijke rol. Een eerste stap in aanpassing van RJ 271 op dit punt is het definiëren van het begrip middelloonregeling. Momenteel is noch in de Pensioenwet, noch in de Richtlijn een dergelijke definitie opgenomen. In het kader is de voorgestelde tekst van RJ opgenomen: Middelloonregeling Een middelloonregeling is een pensioenregeling (in termen van de Pensioenwet een uitkeringsovereenkomst) waarbij de onvoorwaardelijke pensioenopbouw in enig jaar alleen afhankelijk is van het in dat jaar geldende pensioengevend salaris en niet gerelateerd is aan toekomstige salarisstijgingen. Tot de onvoorwaardelijke pensioenopbouw in enig jaar wordt niet de indexatie gerekend van pensioen aanspraken die al opgebouwd zijn. De (voorwaardelijke of onvoorwaardelijke) wijze van indexatie van reeds opgebouwde pensioenaanspraken speelt geen rol in de definitie van een middelloonregeling. Omdat de pensioenopbouw in middelloonregelingen in enig jaar volgens de definitie niet gerelateerd is aan toekomstige salarisstijgingen, is in de tekstvoorstellen een alternatieve waarderingsmethode voor de bepaling van de pensioenverplichting opgenomen. Indien de tekstvoorstellen ongewijzigd worden vastgesteld, wordt voor middelloonregeling toegestaan de PUC-methode toe te passen zonder dat rekening gehouden wordt met toekomstige salarisstijgingen. Dit betekent een verlaging van de pensioenverplichting. Deze alternatieve waarderingsmethode betreft alleen toekomstige salarisstijgingen en heeft geen gevolgen voor de wijze waarop indexatiebepalingen in de waarderingen worden meegenomen. De RJ heeft wel aangegeven verder onderzoek te doen naar de aanvaardbaarheid van alternatieve berekeningsgrondslagen voor pensioen verplichtingen (zoals vastgelegd in het Besluit Financieel Toetsingskader pensioenfondsen), naast de PUC-methode. In dit kader wordt ook de waardering van indexatieverplichtingen in ogenschouw genomen. Naar verwachting worden de resultaten van dit onderzoek in het najaar gepresenteerd. 6. Vereenvoudiging pensioenwaardering middelgrote ondernemingen Voor middelgrote rechtspersonen geldt dat zij RJ 271 dienen toe te passen. Echter, om economische redenen 20

5 is het toegestaan om bij regelingen de daarvoor benodigde berekeningen slechts eenmaal in de vier jaar exact uit te voeren (RJ a). Op de tussenliggende balansdata kan worden volstaan met een redelijke benadering. De tegemoetkoming is niet van toepassing indien: de desbetreffende pensioenregeling is ondergebracht bij een ondernemingspensioenfonds; er belangrijke wijzigingen zijn in de veronderstellingen die worden gehanteerd bij de berekening van de pensioenverplichting en de lasten, zodanig dat de tussentijdse benadering niet meer tot een aanvaardbare schatting leidt. In de praktijk heeft bovenstaande vereenvoudiging voor middelgrote ondernemingen vaak niet tot het beoogde resultaat geleid, omdat door wijziging van de actuariële uitgangspunten (waaronder de disconteringsvoet die gebaseerd is op de marktrente) meestal vaker dan eens in de vier jaren een actuariële berekening moest worden gemaakt. Om tot de gewenste vereenvoudiging voor middelgrote ondernemingen te komen, is in de tekstvoorstellen opgenomen dat deze ondernemingen kunnen volstaan met een pensioenwaardering eens per drie jaar. De pensioenlast die uit deze berekening volgt, kan vervolgens in drie achtereenvolgende jaren als pensioenlast opgenomen worden. Er hoeft dus geen nieuwe berekening plaats te vinden indien de actuariële uitgangspunten wijzigen. De op te nemen pensioenvoorziening in de tussenliggende jaren is dan gelijk aan de voorziening volgend uit de berekening, vermeerderd met het verschil tussen de pensioenlast en de betaalde pensioenpremies. Het verschil tussen de aldus vastgestelde voorziening en de voorziening die volgt uit een actuariële berekening (na drie jaren) wordt verwerkt als actuarieel resultaat (Corridormethode of snellere verwerking via het resultaat). Voorbeeld vereenvoudiging pensioenwaardering middelgrote ondernemingen Per 1 januari 2008 wordt door een middelgrote onderneming een RJ 271-waardering uitgevoerd. Uit deze waardering volgt een pensioenvoorziening van 1000 en een pensioenlast van 100. De onderneming betaalt jaarlijks 120 aan zijn pensioenfonds/ verzekeraar. Voor de jaren 2008 tot en met 2010 zien de pensioenverplichtingen er als volgt uit: Voorwaarden voor het kunnen toepassen van deze vereenvoudiging zijn: Er zijn geen significante wijzigingen in het deelnemersbestand. Er hebben zich geen bijzondere gebeurtenissen, zoals wijziging van de pensioenregeling of een reorganisatie, voorgedaan. De onderneming maakt gebruik van de Corridormethode voor het verwerken van actuariële resultaten. Pensioenvoorziening begin jaar (1000) (980) (960) Pensioen last (100) (100) (100) Betaalde premie Pensioenvoorziening einde jaar (980) (960) (940) Eind 2010 vindt een nieuwe pensioenwaardering plaats. 7. Tot slot In de Uiting is geen ingangsdatum de gewijzigde Richtlijn opgenomen. Echter, de beslissing van de RJ om de Uiting uit te brengen voordat de resultaten van het aangekondigde verder onderzoek naar alternatieve waarderingsgrondslagen voor pensioenverplichtingen bekend zijn, wekt de verwachting dat de veranderingen van toepassing zijn op boekjaren die op of na 1 januari 2009 beginnen. Naar verwachting zal een eerdere toepassing aanbevolen dan wel toegestaan worden. Door de RJ dient nog beoordeeld te worden of nieuwe dan wel aanvullende overgangsbepalingen in RJ 271 worden opgenomen. Indien dit niet gebeurt, lijkt een wijziging van pensioenverslaggeving op grond van bovenstaande paragrafen verwerkt te moeten worden als een stelselwijziging. De volledige tekst van RJ-Uiting is beschikbaar via 21

RJ-Uiting 2008-3 Aanpassingen RJ 271.3 Personeelsbeloningen - Pensioenen

RJ-Uiting 2008-3 Aanpassingen RJ 271.3 Personeelsbeloningen - Pensioenen RJ-Uiting 2008-3 Aanpassingen RJ 271.3 Personeelsbeloningen - Pensioenen Inleiding In deze RJ-Uiting zijn tekstvoorstellen opgenomen voor wijzigingen van hoofdstuk 271.3 Personeelsbeloningen - pensioenen.

Nadere informatie

de pensioengerechtigde leeftijd of bij eerder overlijden, zoals aanspraken op ouderdomsen nabestaandenpensioen en pré-pensioen.

de pensioengerechtigde leeftijd of bij eerder overlijden, zoals aanspraken op ouderdomsen nabestaandenpensioen en pré-pensioen. de pensioengerechtigde leeftijd of bij eerder overlijden, zoals aanspraken op ouderdomsen nabestaandenpensioen en pré-pensioen. De hierna opgenomen bepalingen worden niet alleen toegepast op formeel overeengekomen

Nadere informatie

RJ-Uiting 2014-4 Pensioenvoorziening directeuren-grootaandeelhouder

RJ-Uiting 2014-4 Pensioenvoorziening directeuren-grootaandeelhouder RJ-Uiting 2014-4 Pensioenvoorziening directeuren-grootaandeelhouder Algemeen RJ-Uiting 2014-4 bevat aanpassingen inzake de verwerking van de pensioenvoorziening van directeuren-grootaandeelhouder in Richtlijn

Nadere informatie

!""#!$%&' ""#'() * +!+! $*!+ *

!#!$%&' #'() * +!+! $*!+ * !""#!$%&' ""#'() * +!+! $*!+ * $$$+ +!$, * * -. &* + $!+ + '* * * $+ * +!""/' &+ * + $ +! 0!+ + '+ $ + * + $$ + +.!$$1 $$* $ *!+ * + $$ + $!+ $ $+ $ %(* & ""!2! $$* & * * * * &' ""#'* $ &' $*!""#! * 3&4'5

Nadere informatie

Aan de voorzitter van de Raad voor de Jaarverslaggeving (RJ), de heer H. de Munnik RA Postbus AD Amsterdam (RJ271.3) Geachte heer De Munnik,

Aan de voorzitter van de Raad voor de Jaarverslaggeving (RJ), de heer H. de Munnik RA Postbus AD Amsterdam (RJ271.3) Geachte heer De Munnik, RJ-Comm. 1076 Aan de voorzitter van de Raad voor de Jaarverslaggeving (RJ), de heer H. de Munnik RA Postbus 7984 1008 AD Amsterdam Kenmerk : 08088/FP/GR/hdh 15 september 2008 Onderwerp : Reactie pensioenkoepels

Nadere informatie

RJ-Uiting 2013-9: Aangepaste Handreiking voor de toepassing van IAS 19R in de Nederlandse pensioensituatie

RJ-Uiting 2013-9: Aangepaste Handreiking voor de toepassing van IAS 19R in de Nederlandse pensioensituatie RJ-Uiting 2013-9: Aangepaste Handreiking voor de toepassing van IAS 19R in de Nederlandse pensioensituatie Naar aanleiding van verdere discussie in de praktijk over de waardering van pensioenverplichtingen

Nadere informatie

1. Classificatie als toegezegde bijdrageregeling

1. Classificatie als toegezegde bijdrageregeling RJ-Comm. 1079 Raad voor de Jaarverslaggeving Postbus 7984 1008 AD Amsterdam Datum: 15 september 2008 Ons kenmerk: SV080367 Betreft: Commentaar op RJ-Uiting 2008-3 Behandeld door: mr. Tom Dimmendaal en

Nadere informatie

RJ-Uiting 2014-1: Pensioenvoorziening directeuren-grootaandeelhouder

RJ-Uiting 2014-1: Pensioenvoorziening directeuren-grootaandeelhouder RJ-Uiting 2014-1: Pensioenvoorziening directeuren-grootaandeelhouder Belangrijkste wijziging Tot nu is door de Raad voor de Jaarverslaggeving (RJ) toegestaan om de verplichting voor pensioenregelingen

Nadere informatie

RJ-Uiting 2012-1: Handreiking voor de toepassing van IAS 19R in de Nederlandse pensioensituatie

RJ-Uiting 2012-1: Handreiking voor de toepassing van IAS 19R in de Nederlandse pensioensituatie RJ-Uiting 2012-1: Handreiking voor de toepassing van IAS 19R in de Nederlandse pensioensituatie In juni 2011 heeft de IASB de gewijzigde IAS 19 Employee Benefits (IAS 19R) uitgebracht. IAS 19R kent verschillende

Nadere informatie

RJ-Uiting 2009-6: 'Richtlijn 271.3 Personeelsbeloningen - Pensioenen'

RJ-Uiting 2009-6: 'Richtlijn 271.3 Personeelsbeloningen - Pensioenen' RJ-Uiting 2009-6: 'Richtlijn 271.3 Personeelsbeloningen - Pensioenen' Inleiding Op basis van de op 2 februari jl. gepubliceerde ontwerp-richtlijn in RJ-Uiting 2009-2 is in deze RJ-Uiting de definitieve

Nadere informatie

RJ-Uiting : ontwerp-richtlijnen Pensioenvoorziening en oudedagsverplichting directeuren-grootaandeelhouder

RJ-Uiting : ontwerp-richtlijnen Pensioenvoorziening en oudedagsverplichting directeuren-grootaandeelhouder RJ-Uiting 2016-15: ontwerp-richtlijnen Pensioenvoorziening en oudedagsverplichting directeuren-grootaandeelhouder Inleiding Op 17 november 2016 is het voorstel van de Wet uitfasering pensioen in eigen

Nadere informatie

RJ-Uiting : 'ontwerp-richtlijn Personeelsbeloningen - Pensioenen'

RJ-Uiting : 'ontwerp-richtlijn Personeelsbeloningen - Pensioenen' RJ-Uiting 2009-2: 'ontwerp-richtlijn 271.3 Personeelsbeloningen - Pensioenen' Inleiding In deze RJ-Uiting is een geheel vernieuwde ontwerp-richtlijn Personeelsbeloningen Pensioenen opgenomen. Aanleiding

Nadere informatie

RJ-Uiting : ontwerp-richtlijn Pensioenvoorziening en oudedagsverplichting directeuren-grootaandeelhouder

RJ-Uiting : ontwerp-richtlijn Pensioenvoorziening en oudedagsverplichting directeuren-grootaandeelhouder RJ-Uiting 2017-3: ontwerp-richtlijn Pensioenvoorziening en oudedagsverplichting directeuren-grootaandeelhouder Inleiding Op 27 maart 2017 is de gewijzigde Wet uitfasering pensioen in eigen beheer en overige

Nadere informatie

RJ-Uiting : Richtlijn Pensioenvoorziening en oudedags- verplichting directeuren-grootaandeelhouder

RJ-Uiting : Richtlijn Pensioenvoorziening en oudedags- verplichting directeuren-grootaandeelhouder RJ-Uiting 2017-8: Richtlijn Pensioenvoorziening en oudedags- verplichting directeuren-grootaandeelhouder Algemeen Met RJ-Uiting 2017-3 ontwerp-richtlijn Pensioenvoorziening en oudedagsverplichting directeuren-grootaandeelhouder

Nadere informatie

BIJLAGE. Raad voor de Jaarverslaggeving T.a.v. de voorzitter, de heer H. de Munnik RA Postbus 7984 1008 AD AMSTERDAM. 14 maart 2007 PN/AVs

BIJLAGE. Raad voor de Jaarverslaggeving T.a.v. de voorzitter, de heer H. de Munnik RA Postbus 7984 1008 AD AMSTERDAM. 14 maart 2007 PN/AVs RJ-Comm. 1034 Raad voor de Jaarverslaggeving T.a.v. de voorzitter, de heer H. de Munnik RA Postbus 7984 1008 AD AMSTERDAM Datum BIJLAGE Onze 14 maart 2007 PN/AVs Betreft: pensioenlast uit hoofde van richtlijn

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Allianz Nederland. Waardeoverdracht in dienst

Stichting Pensioenfonds Allianz Nederland. Waardeoverdracht in dienst Stichting Pensioenfonds Allianz Nederland Waardeoverdracht in dienst Inleiding... 3 1. Wat is waardeoverdracht?... 4 1.1. Recht op waardeoverdracht... 4 1.2. Snelheid is geboden... 4 1.3. Redenen van een

Nadere informatie

Aandachtspunten bij de controle van pensioen. Samenwerking tussen controleteam en specialist.

Aandachtspunten bij de controle van pensioen. Samenwerking tussen controleteam en specialist. Aandachtspunten bij de controle van pensioen. Samenwerking tussen controleteam en specialist. Momenteel is pensioen volop in het nieuws. Door het huidige economische klimaat staan verschillende pensioenfondsen

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Buizerdlaan. Waardeoverdracht uit dienst

Stichting Pensioenfonds Buizerdlaan. Waardeoverdracht uit dienst Stichting Pensioenfonds Buizerdlaan Waardeoverdracht uit dienst Inleiding... 3 1. Veranderen van baan en uw pensioen... 4 1.1. U treedt uit dienst... 4 1.2 Vervallen dekking partnerpensioen... 4 1.3 Recht

Nadere informatie

Waardeoverdracht. bij indiensttreding. Wat is waardeoverdracht? Is waardeoverdracht. verstandig? Goed om te weten. Een nieuwe baan.

Waardeoverdracht. bij indiensttreding. Wat is waardeoverdracht? Is waardeoverdracht. verstandig? Goed om te weten. Een nieuwe baan. Waardeoverdracht bij indiensttreding Meer weten? www.kpnpensioen.nl Wat is waardeoverdracht? 4 Zoek en vind 11 Een nieuwe baan 3 Is waardeoverdracht verstandig? Goed om te weten 6 Zo vraagt u aan 10 9

Nadere informatie

Reglement Versleepregeling

Reglement Versleepregeling HEINEKEN NEDERLANDS BEHEER B.V. HEINEKEN GROUP B.V HEINEKEN INTERNATIONAL B.V. (Versie 2014 definitief- d.d. 07 januari 2014) INHOUD Artikelen Bladzijde 1. Begripsbepalingen 3 2. Werkingssfeer van de regeling

Nadere informatie

De Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,

De Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, Regeling van de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid van, tot wijziging van de Regeling Pensioenwet en Wet verplichte beroepspensioenregeling in verband met de invulling van het begrip consistentie

Nadere informatie

Bijlage I bij besluit CPP M inzake beschikbarepremieregelingen

Bijlage I bij besluit CPP M inzake beschikbarepremieregelingen Bijlage I bij besluit CPP2007-552M inzake beschikbare-premieregelingen 1 Bijlage I bij besluit CPP2007-552M inzake beschikbarepremieregelingen Aanwijzing als bedoeld in onderdeel 2.3 Staffels met uitgangspunten,

Nadere informatie

1. Definities Kostendekkende premie Premie die noodzakelijk is om jaarlijks ouderdomspensioenaanspraken in te kopen.

1. Definities Kostendekkende premie Premie die noodzakelijk is om jaarlijks ouderdomspensioenaanspraken in te kopen. Premiebeleid 1. Definities Kostendekkende Premie die noodzakelijk is om jaarlijks ouderdomspensioenaanspraken in te kopen. Gedempte Premie gebaseerd op gemiddelde rente curves, waardoor de invloed van

Nadere informatie

Bijlage I bij instemmingsverzoek BoMa Ondernemingsraad. Elementen van de per 1 januari 2015 voorgestelde pensioenregeling

Bijlage I bij instemmingsverzoek BoMa Ondernemingsraad. Elementen van de per 1 januari 2015 voorgestelde pensioenregeling Bijlage I bij instemmingsverzoek BoMa Ondernemingsraad Elementen van de per 1 januari 2015 voorgestelde pensioenregeling In bijlage I bij het instemmingsverzoek zijn de elementen van de met ingang van

Nadere informatie

RJ-Uiting 2007-2: Richtlijn Personeelsbeloningen - beloningen tijdens het dienstverband

RJ-Uiting 2007-2: Richtlijn Personeelsbeloningen - beloningen tijdens het dienstverband RJ-Uiting 2007-2: Richtlijn Personeelsbeloningen - beloningen tijdens het dienstverband Ten geleide De Raad voor de Jaarverslaggeving (RJ) heeft een aantal wijzigingen in hoofdstuk 271 Personeelsbeloningen

Nadere informatie

1. Definities Zuivere Kostendekkende premie Premie die noodzakelijk is om jaarlijks ouderdomspensioenaanspraken in te kopen.

1. Definities Zuivere Kostendekkende premie Premie die noodzakelijk is om jaarlijks ouderdomspensioenaanspraken in te kopen. Premiebeleid 1. Definities Zuivere Kostendekkende premie Premie die noodzakelijk is om jaarlijks ouderdomspensioenaanspraken in te kopen. Gedempte premie Premie gebaseerd op gemiddelde rente curves, waardoor

Nadere informatie

Ballast Nedam Pensioenfonds. Informatiebijeenkomst Premievrijen en gepensioneerden. Theo Bruijninckx 1 november 2004

Ballast Nedam Pensioenfonds. Informatiebijeenkomst Premievrijen en gepensioneerden. Theo Bruijninckx 1 november 2004 Ballast Nedam Pensioenfonds Informatiebijeenkomst Premievrijen en gepensioneerden Theo Bruijninckx 1 november 2004 Onderwerpen Agendapunt 1: Jaarverslag 2003 Overzicht 2003 Herstelplan 2002 Agendapunt

Nadere informatie

Basiscursus collectief Pensioen. Wat je moet weten over een belangrijke arbeidsvoorwaarde

Basiscursus collectief Pensioen. Wat je moet weten over een belangrijke arbeidsvoorwaarde Basiscursus collectief Pensioen Wat je moet weten over een belangrijke arbeidsvoorwaarde 1 Onderwerpen Pensioen in Nederland Pensioen = loon Hoe wordt pensioen vastgesteld? Wat bepaalt de waarde van een

Nadere informatie

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE > Retouradres Postbus 90801 2509 LV Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat 4

Nadere informatie

ADDENDUM BIJ DE PENSIOENOVEREENKOMST

ADDENDUM BIJ DE PENSIOENOVEREENKOMST ADDENDUM BIJ DE PENSIOENOVEREENKOMST In aanvulling op de eerder tussen de werkgever en diens werknemers gesloten pensioenovereenkomst maken met ingang van 1 januari 2008 de hierna vermelde bepalingen deel

Nadere informatie

Pensioenafspraken 'Overleggroep Pensioenen Rabobank' (bijlage bij onderhandelingsresultaat d.d. 12 april 2013)

Pensioenafspraken 'Overleggroep Pensioenen Rabobank' (bijlage bij onderhandelingsresultaat d.d. 12 april 2013) Rabobank Pensioenafspraken 'Overleggroep Pensioenen Rabobank' (bijlage bij onderhandelingsresultaat d.d. 12 april 2013) CAO-partijen hebben overeenstemming bereikt over de invoering van een nieuwe, toekomstbestendige

Nadere informatie

Ik heb een nieuwe baan. Wat doe ik nu met mijn pensioen? Marlous Abee, eerste verkoopster i.o. Etos, alleenstaand.

Ik heb een nieuwe baan. Wat doe ik nu met mijn pensioen? Marlous Abee, eerste verkoopster i.o. Etos, alleenstaand. Ik heb een nieuwe baan. Wat doe ik nu met mijn pensioen? Marlous Abee, eerste verkoopster i.o. Etos, alleenstaand Waardeoverdracht 1 Inhoud pagina - Waardeoverdracht: wel doen of niet doen? 3 - De financiële

Nadere informatie

Risicoverdeling en ambitieniveau in bestaande pensioencontracten

Risicoverdeling en ambitieniveau in bestaande pensioencontracten Risicoverdeling en ambitieniveau in bestaande pensioencontracten artikel Inleiding Reeds geruime tijd wordt een maatschappelijke discussie gevoerd over de toekomst van het Nederlandse pensioenstelsel.

Nadere informatie

Bijlage 1 bij de pensioenovereenkomst

Bijlage 1 bij de pensioenovereenkomst Bijlage 1 bij de pensioenovereenkomst van Janssen Biologics B.V. Janssen Cilag B.V. Johnson & Johnson Medical B.V. Johnson & Johnson Consumer B.V. Mentor Medical Systems B.V. Crucell Holland B.V. Versie

Nadere informatie

Van gegarandeerd pensioen naar een pensioenspaarpot

Van gegarandeerd pensioen naar een pensioenspaarpot Van gegarandeerd pensioen naar een pensioenspaarpot Ons pensioenstelsel is van oudsher een stelsel dat voor werknemers zekerheden biedt. Met zekerheden wordt hier verstaan: de werknemer weet al ruim voor

Nadere informatie

Waardeoverdracht. bij indiensttreding. Wat is waardeoverdracht? Is waardeoverdracht. verstandig? Goed om te weten. Een nieuwe baan.

Waardeoverdracht. bij indiensttreding. Wat is waardeoverdracht? Is waardeoverdracht. verstandig? Goed om te weten. Een nieuwe baan. Waardeoverdracht bij indiensttreding Meer weten? www.kpnpensioen.nl Wat is waardeoverdracht? 4 Zoek en vind 11 Een nieuwe baan 3 Is waardeoverdracht verstandig? Goed om te weten 6 Zo vraagt u aan 10 9

Nadere informatie

Advies van de adviescommissie pensioenrecht Nederlandse orde van advocaten

Advies van de adviescommissie pensioenrecht Nederlandse orde van advocaten MEMORANDUM Advies van de adviescommissie pensioenrecht Nederlandse orde van advocaten Aan: Mevr. J. Klijnsma, Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid Sociaal-economische Raad Stichting van

Nadere informatie

Kemira Rotterdam B.V.

Kemira Rotterdam B.V. Kemira Rotterdam B.V. Collectieve arbeidsovereenkomst over pensioenen 2014-2018 Pagina 1 van 9 COLLECTIEVE ARBEIDSOVEREENKOMST OVER PENSIOENEN Ondergetekenden: Kemira Rotterdam B.V. te Botlek-Rotterdam

Nadere informatie

Allen die deze zullen zien of horen lezen, saluut! doen te weten:

Allen die deze zullen zien of horen lezen, saluut! doen te weten: Voorontwerp van wet tot wijziging van de Pensioenwet en de Wet verplichte deelneming in een bedrijfstakpensioenfonds 2000 in verband met invoering van de reële ambitieovereenkomst en aanpassing van het

Nadere informatie

Bijlagen. Stichting Pensioenfonds Unisys Nederland. Versie 1 januari 2013 PENSIOENREGLEMENT UNISYS PENSIOENKAPITAALPLAN

Bijlagen. Stichting Pensioenfonds Unisys Nederland. Versie 1 januari 2013 PENSIOENREGLEMENT UNISYS PENSIOENKAPITAALPLAN Stichting Pensioenfonds Unisys Nederland Bijlagen PENSIOENREGLEMENT UNISYS PENSIOENKAPITAALPLAN PENSIOENREGLEMENT UNISYS COMBI PENSIOEN UNISYS PENSIOENREGLEMENT, 12 E NOTA VAN WIJZIGING Versie 1 januari

Nadere informatie

Notitie Indexatiedepots en toekomstbestendig indexeren in het nieuwe FTK

Notitie Indexatiedepots en toekomstbestendig indexeren in het nieuwe FTK Notitie Indexatiedepots en toekomstbestendig indexeren in het nieuwe FTK Utrecht, 22 juni 2015 Koninklijk Actuarieel Genootschap Postbus 2433 3500 GK UTRECHT 1. Inleiding Onder het oude FTK-regime kon

Nadere informatie

Verkorte balans Ultimo 2012 Ultimo 2011

Verkorte balans Ultimo 2012 Ultimo 2011 Stichting Sluyterman van Loo VERKORTE JAARREKENING 2012 Verkorte balans Ultimo 2012 Ultimo 2011 Materiele vaste activa Gebouwen en terreinen 12.422.001 12.623.001 Vlottende activa Vorderingen 547.455 394.428

Nadere informatie

PENSIOENREGLEMENT UNISYS PENSIOENKAPITAALPLAN PENSIOENREGLEMENT UNISYS COMBI PENSIOEN UNISYS PENSIOENREGLEMENT, 12E NOTA VAN WIJZIGING

PENSIOENREGLEMENT UNISYS PENSIOENKAPITAALPLAN PENSIOENREGLEMENT UNISYS COMBI PENSIOEN UNISYS PENSIOENREGLEMENT, 12E NOTA VAN WIJZIGING Stichting Pensioenfonds Unisys Nederland Bijlagen PENSIOENREGLEMENT UNISYS PENSIOENKAPITAALPLAN PENSIOENREGLEMENT UNISYS COMBI PENSIOEN UNISYS PENSIOENREGLEMENT, 12E NOTA VAN WIJZIGING Versie 1 januari

Nadere informatie

Bijlage 3 Het Financieel Crisisplan

Bijlage 3 Het Financieel Crisisplan Bijlage 3 Het Financieel Crisisplan Dit financieel crisisplan is geschreven in het kader van artikel 145 van de Pensioenwet. Het crisisplan maakt deel uit van de beschrijving van de beheerste en integere

Nadere informatie

Lage wettelijke rekenrente bij waardeoverdracht

Lage wettelijke rekenrente bij waardeoverdracht Door Wim van Kouteren, senior compliance officer Lage wettelijke rekenrente bij waardeoverdracht Bij wisseling van werkgever heeft de werknemer een wettelijk recht op waardeoverdracht. Voor 2011 is de

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Deutsche Bank Nederland. Extra nieuwsbrief 2014 nummer 6

Stichting Pensioenfonds Deutsche Bank Nederland. Extra nieuwsbrief 2014 nummer 6 Stichting Pensioenfonds Deutsche Bank Nederland Extra nieuwsbrief 2014 nummer 6 In deze nieuwsbrief Voorwoord Toeslagverlening 1.1.2015 Inhaaltoeslagverlening Pensioenpremie 2015 De informatie in dit document

Nadere informatie

Ballast Nedam Pensioenfonds. Deelnemersvergadering. Theo Bruijninckx 22 september 2004

Ballast Nedam Pensioenfonds. Deelnemersvergadering. Theo Bruijninckx 22 september 2004 Ballast Nedam Pensioenfonds Deelnemersvergadering Theo Bruijninckx 22 september 2004 Onderwerpen Agendapunt 4: Jaarverslag 2003 Overzicht 2003 Herstelplan 2002 Agendapunt 6: Wijziging bijsparen Agendapunt

Nadere informatie

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Wat u moet weten over uw pensioen Op het Uniform Pensioenoverzicht staan de bedragen die u ontvangt bij pensionering

Nadere informatie

Kostentransparantie. Kostentransparantie. Bindend besluit December 2015. Vertrouwelijk 1 Alleen voor intern gebruik

Kostentransparantie. Kostentransparantie. Bindend besluit December 2015. Vertrouwelijk 1 Alleen voor intern gebruik Kostentransparantie Bindend besluit December 015 Vertrouwelijk 1 Alleen voor intern gebruik Richtlijn 1: wanneer het kostenoverzicht opstellen Vanaf 1 juli 01 moet er een online kostenoverzicht zijn voor

Nadere informatie

Voorstel van wet houdende invoering van de Pensioenwet (Invoerings- en aanpassingswet Pensioenwet)

Voorstel van wet houdende invoering van de Pensioenwet (Invoerings- en aanpassingswet Pensioenwet) Voorstel van wet houdende invoering van de Pensioenwet (Invoerings- en aanpassingswet Pensioenwet) Allen die deze zullen zien of horen lezen, saluut! doen te weten: Alzo Wij in overweging genomen hebben,

Nadere informatie

Reglement arbeidsongeschiktheidspensioen Stichting Voorzieningsfonds Getronics

Reglement arbeidsongeschiktheidspensioen Stichting Voorzieningsfonds Getronics Reglement arbeidsongeschiktheidspensioen Stichting Voorzieningsfonds Getronics Inhoud REGLEMENT ARBEIDSONGESCHIKTHEIDSPENSIOEN STICHTING VOORZIENINGSFONDS GETRONICS Begripsomschrijvingen... 3 Artikel 1

Nadere informatie

RESULTATEN ENQUÊTE CONSULTATIE NIEUW FTK ACTUARIEEL. Vraag 1

RESULTATEN ENQUÊTE CONSULTATIE NIEUW FTK ACTUARIEEL. Vraag 1 RESULTATEN ENQUÊTE CONSULTATIE NIEUW FTK ACTUARIEEL Vraag 1 Onder het huidige FTK krijgen pensioenfondsen te maken met de zogenaamde beleggings -spagaat: aan de ene kant kan er weinig risico worden genomen

Nadere informatie

Startbrief. 1. Algemeen. Waardeoverdracht. Informatie die u geeft. Wanneer bent u deelnemer in de Basisregeling?

Startbrief. 1. Algemeen. Waardeoverdracht. Informatie die u geeft. Wanneer bent u deelnemer in de Basisregeling? Startbrief Deze startbrief bestaat uit 3 delen: Algemeen, Basisregeling en Plusregeling. 1. Algemeen Uw werkgever: Tentoo Collective Freelance & Flex B.V. Uw pensioenuitvoerder: ABN AMRO Pensioenen Soort

Nadere informatie

<WERKGEVER> Contractnr. <REG>/001

<WERKGEVER> Contractnr. <REG>/001 BETEREXCEDENT Uitvoeringsovereenkomst Contractnr. /001 Versiedatum: 1-1-2016 Pagina 2 van 11 Overeenkomst BeterExcedent /001 (uitvoeringsovereenkomst in de zin van artikel 25 van

Nadere informatie

Het uitgangspunt bij de totstandkoming van de nieuwe pensioenregeling was: te komen tot een nieuwe, betaalbare en duurzame pensioenregeling voor AZL.

Het uitgangspunt bij de totstandkoming van de nieuwe pensioenregeling was: te komen tot een nieuwe, betaalbare en duurzame pensioenregeling voor AZL. AZL NV Pensioenregeling met ingang van 2013 Het uitgangspunt bij de totstandkoming van de nieuwe pensioenregeling was: te komen tot een nieuwe, betaalbare en duurzame pensioenregeling voor AZL. We kunnen

Nadere informatie

Deze dispensatieprocedure is van toepassing in de volgende drie gevallen.

Deze dispensatieprocedure is van toepassing in de volgende drie gevallen. DISPENSATIEPROCEDURE PER 1 JANUARI 2015 VOOR DE STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS TRUEBLUE Mogelijkheden voor dispensatie De Stichting Bedrijfstakpensioenfonds TrueBlue (hierna verder te noemen TrueBlue)

Nadere informatie

Grondslagen StiPP verklaring financiële en actuariële gelijkwaardigheid 2016

Grondslagen StiPP verklaring financiële en actuariële gelijkwaardigheid 2016 Grondslagen StiPP verklaring financiële en actuariële gelijkwaardigheid 2016 Inleiding Als, conform artikel 2 of artikel 6 van het Vrijstellings- en boetebesluit Wet Bpf 2000, vrijstelling kan worden verkregen,

Nadere informatie

Veelgestelde vragen en antwoorden

Veelgestelde vragen en antwoorden Veelgestelde vragen en antwoorden Algemeen 1. Wat is een UPO? UPO staat voor Uniform Pensioenoverzicht. Het UPO geeft u inzicht in uw huidige en toekomstige financiºle situatie (en de situatie voor uw

Nadere informatie

Toelichting bij de ministeriële regeling toeslagenmatrix.

Toelichting bij de ministeriële regeling toeslagenmatrix. Toelichting bij de ministeriële regeling toeslagenmatrix. Algemene toelichting Artikel 86 van de Pensioenwet schrijft voor dat er bij voorwaardelijke toeslagverlening een consistent geheel dient te zijn

Nadere informatie

Tentamen Pensioenactuariaat 1, 18-1-2007

Tentamen Pensioenactuariaat 1, 18-1-2007 Tentamen Pensioenactuariaat 1, 18-1-2007 Op dit tentamen kun je 100 punten halen : 25 pt Opgave A, óf je eindcijfer van de opdrachten tijdens het collegeblok. Het maimum van de twee scores is geldig, dus

Nadere informatie

Bijlage bij opgave 3 tentamen juni 2014. Jaarrekening 2012 Sligro Food Group NV

Bijlage bij opgave 3 tentamen juni 2014. Jaarrekening 2012 Sligro Food Group NV Bijlage bij opgave 3 tentamen juni 2014 Jaarrekening 2012 Sligro Food Group NV 1 2 3 4 Uit de grondslagen van de geconsolideerde jaarrekening: a. Algemeen Sligro Food Group N.V. is gevestigd te Veghel,

Nadere informatie

Nieuwe pensioenregeling vanaf 1 januari 2015. Jan Raaijmakers Aad van der Tak Michel Stok Voorzitter Manager Pensioenfonds Extern actuarieel adviseur

Nieuwe pensioenregeling vanaf 1 januari 2015. Jan Raaijmakers Aad van der Tak Michel Stok Voorzitter Manager Pensioenfonds Extern actuarieel adviseur Nieuwe pensioenregeling vanaf 1 januari 2015 Jan Raaijmakers Aad van der Tak Michel Stok Voorzitter Manager Pensioenfonds Extern actuarieel adviseur Agenda 1. Rol klankbordgroep 2. Waarom een nieuwe pensioenregeling?

Nadere informatie

Stichting Bedrijfstakpensioenfonds Voor de Drankindustrie Uitvoeringsovereenkomst Aanvullende pensioenregeling

Stichting Bedrijfstakpensioenfonds Voor de Drankindustrie Uitvoeringsovereenkomst Aanvullende pensioenregeling Stichting Bedrijfstakpensioenfonds Voor de Drankindustrie Uitvoeringsovereenkomst Aanvullende pensioenregeling Uitvoeringsovereenkomst excedent middelloonregeling per 1 januari 2015 1 Inhoudsopgave Hoofdstuk

Nadere informatie

Pensioen. Waardeoverdracht bij indiensttreding

Pensioen. Waardeoverdracht bij indiensttreding Uw Pensioen Waardeoverdracht bij indiensttreding De in deze brochure verstrekte informatie is van algemene aard, uitsluitend indicatief en aan wijzigingen onderhevig. De vermelde gegevens zijn uitsluitend

Nadere informatie

Een nieuw pensioencontract: wat verandert er voor u en voor uw werknemers?

Een nieuw pensioencontract: wat verandert er voor u en voor uw werknemers? Een nieuw pensioencontract: wat verandert er voor u en voor uw werknemers? Nieuwe contractperiode U ontvangt voor de nieuwe contractperiode van de pensioenregeling voor uw werknemers een voorstel voor

Nadere informatie

Collectieve arbeidsovereenkomst inzake pensioenen NYSE Euronext

Collectieve arbeidsovereenkomst inzake pensioenen NYSE Euronext Collectieve arbeidsovereenkomst inzake pensioenen NYSE Euronext PARTIJEN: a) Euronext Amsterdam N.V., statutair gevestigd te Amsterdam, rechtsgeldig vertegenwoordigd door Cees Vermaas, bestuursvoorzitter,

Nadere informatie

Aan de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, de heer mr. J.P.H. Donner, Postbus 90801 2509 LV DEN HAAG. AC/3327A Pens.

Aan de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, de heer mr. J.P.H. Donner, Postbus 90801 2509 LV DEN HAAG. AC/3327A Pens. Aan de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, de heer mr. J.P.H. Donner, Postbus 90801 2509 LV DEN HAAG AC/3327A Pens./2337A SPW/27A Den Haag : 8 januari 2009 Ons kenmerk : S.A.09.00199/K Uw Kenmerk

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. STAATSCOURANT Nr. Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. 20523 29 december 2009 Loonheffingen. Pensioenen; beschikbare-premieregelingen en premie- en kapitaalovereenkomsten 21

Nadere informatie

Besluit Pensioenen; beschikbare-premieregelingen en premie- en kapitaalovereenk... pagina 1 van 15

Besluit Pensioenen; beschikbare-premieregelingen en premie- en kapitaalovereenk... pagina 1 van 15 Besluit Pensioenen; beschikbare-premieregelingen en premie- en kapitaalovereenk... pagina 1 van 15 Loonheffingen. Pensioenen; beschikbare-premieregelingen en premie- en kapitaalovereenkomsten Belastingdienst/Centrum

Nadere informatie

2.2. Premieovereenkomsten. Loonheffingen. Pensioenen; beschikbare-premieregelingen en premie- en kapitaalovereenkomsten

2.2. Premieovereenkomsten. Loonheffingen. Pensioenen; beschikbare-premieregelingen en premie- en kapitaalovereenkomsten Loonheffingen. Pensioenen; beschikbare-premieregelingen en premie- en kapitaalovereenkomsten Belastingdienst/Centrum voor proces- en productontwikkeling, Sector brieven & beleidsbesluiten Beleidsbesluit

Nadere informatie

De gevolgen voor medewerkers

De gevolgen voor medewerkers De gevolgen voor medewerkers De belangrijkste kenmerken van het onderhandelingsresultaat voor medewerkers zijn: Eén nieuwe pensioenregeling 2015 per 1 januari 2015 voor alle medewerkers voor het salaris

Nadere informatie

Percentage van de pensioengrondslag (opbouw gericht op 2,25% per dienstjaar bij middelloonstelsel) OP en uitgesteld opgebouwd PP

Percentage van de pensioengrondslag (opbouw gericht op 2,25% per dienstjaar bij middelloonstelsel) OP en uitgesteld opgebouwd PP Bijlage I bij besluit CPP2009-1487M inzake beschikbare-premieregelingen Aanwijzing als bedoeld in onderdeel 3.3 Staffels met uitgangspunten, toelichting, voorwaarden en bijzonderheden 1. Staffels Tabel

Nadere informatie

Nummer 2, oktober 2014. Update Waardering voorziening pensioenregeling DGA in eigen beheer

Nummer 2, oktober 2014. Update Waardering voorziening pensioenregeling DGA in eigen beheer Nummer 2, oktober 2014 Update Waardering voorziening pensioenregeling DGA in eigen beheer Waardering voorziening pensioenregeling DGA in eigen beheer Vanaf boekjaar 2014 mag in de jaarrekening de voorziening

Nadere informatie

Enquête premie & indexatie

Enquête premie & indexatie Enquête premie & indexatie Op verzoek van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid en het Centraal Planbureau houdt de Nederlandsche Bank een enquête naar de ontwikkeling van pensioenpremie

Nadere informatie

Buitengewone vergadering van deelnemers 22 november 2010

Buitengewone vergadering van deelnemers 22 november 2010 Buitengewone vergadering van deelnemers 22 november 2010 Agenda 1. Opening, mededelingen en ingekomen stukken 2. Pensioenregeling uitgevoerd door BNPF 3. Vergelijking andere pensioenfondsen 4. Herstelplan

Nadere informatie

Verschillen in pensioentoezicht tussen landen vragen om een integrale vergelijking

Verschillen in pensioentoezicht tussen landen vragen om een integrale vergelijking Verschillen in pensioentoezicht tussen landen vragen om een integrale vergelijking Binnen de Europese Unie gaan landen verschillend om met de manier waarop zekerheid over het beoogde pensioen wordt geboden.

Nadere informatie

Waardeoverdracht. bij indiensttreding

Waardeoverdracht. bij indiensttreding Waardeoverdracht bij indiensttreding 1 2 Inhoud 1. Een nieuwe baan! 4 2. Wat is waardeoverdracht? 5 3. Wat kunt u overdragen? 7 4. Waardeoverdracht: wel of niet doen? 8 6. Zo vraagt u waardeoverdracht

Nadere informatie

Grondslagen StiPP verklaring financiële en actuariële gelijkwaardigheid 2017

Grondslagen StiPP verklaring financiële en actuariële gelijkwaardigheid 2017 Grondslagen StiPP verklaring financiële en actuariële gelijkwaardigheid 2017 Inleiding Als, conform artikel 2 of artikel 6 van het Vrijstellings- en boetebesluit Wet Bpf 2000, vrijstelling kan worden verkregen,

Nadere informatie

Collectieve Arbeidsovereenkomst over pensioenen. Tronox Pigments (Holland) B.V. Rotterdam-Botlek

Collectieve Arbeidsovereenkomst over pensioenen. Tronox Pigments (Holland) B.V. Rotterdam-Botlek Collectieve Arbeidsovereenkomst over pensioenen Voor de werknemers in dienst van Tronox Pigments (Holland) B.V. te Rotterdam-Botlek Looptijd 1 januari 2015 t/m 31 december 2019 Tronox Pigments (Holland)

Nadere informatie

Aandachtspuntenlijst reglementen rechtstreekse regeling

Aandachtspuntenlijst reglementen rechtstreekse regeling Aandachtspuntenlijst reglementen rechtstreekse regeling Dit reglement betreft een: (versie augustus 2012) A. Verplichte PW artikelen

Nadere informatie

Door Wim van Kouteren, senior compliance officer

Door Wim van Kouteren, senior compliance officer Door Wim van Kouteren, senior compliance officer CCollectieve waardeoverdracht is mogelijk als: de werkgever een nieuwe pensioenuitvoerder kiest de werkgever wordt overgenomen door een activa/ passiva

Nadere informatie

Stichting ING CDC Pensioenfonds. Tabellenboek 2017 (concept)

Stichting ING CDC Pensioenfonds. Tabellenboek 2017 (concept) Stichting ING CDC Pensioenfonds Tabellenboek 2017 (concept) Inhoudsopgave Algemeen... 3 Geldigheid... 3 Uitgangspunten... 4 Pensioenvervroeging... 5 Uitruil tussen partnerpensioen en ouderdomspensioen...

Nadere informatie

Pensioen: Uw eerste stap naar betaald advies. Akkermans & Partners Pensioen Consultants Limburg. E.H.A.M. Lacroix MPLA/FFP

Pensioen: Uw eerste stap naar betaald advies. Akkermans & Partners Pensioen Consultants Limburg. E.H.A.M. Lacroix MPLA/FFP Pensioen: Uw eerste stap naar betaald advies Akkermans & Partners Pensioen Consultants Limburg E.H.A.M. Lacroix MPLA/FFP Organogram Offermans Joosten Holding Akkermans & Partners Offermans Joosten Assuradeuren

Nadere informatie

Stichting NN CDC Pensioenfonds. Tabellenboek 2017 (concept)

Stichting NN CDC Pensioenfonds. Tabellenboek 2017 (concept) Stichting NN CDC Pensioenfonds Tabellenboek 2017 (concept) Inhoudsopgave Algemeen... 3 Geldigheid... 3 Uitgangspunten... 4 Pensioenvervroeging... 5 Uitruil tussen partnerpensioen en ouderdomspensioen...

Nadere informatie

De beschikbare premieregeling: de feiten op een rij

De beschikbare premieregeling: de feiten op een rij De beschikbare premieregeling: de feiten op een rij 3 De beschikbare premieregeling In Nederland bestaan grofweg twee categorieën pensioenregelingen: beschikbare premieregelingen enerzijds en middelloon-

Nadere informatie

Overzicht vragen gesteld tijdens inloopsessies met betrekking tot de nieuwe pensioenregeling

Overzicht vragen gesteld tijdens inloopsessies met betrekking tot de nieuwe pensioenregeling Overzicht vragen gesteld tijdens inloopsessies met betrekking tot de nieuwe pensioenregeling 1. Waarom wordt het nieuwe pensioenreglement pas later uitgereikt? Antwoord: De pensioenregeling is gebaseerd

Nadere informatie

Regeling rekenregels waardeoverdracht

Regeling rekenregels waardeoverdracht SZW Regeling rekenregels waardeoverdracht Regeling van de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid van 8 maart 2005, Directie Arbeidsverhoudingen, nr. AVPB/05/16911, tot vaststelling van rekenregels

Nadere informatie

Algemene Ledenvergadering Vereniging (VeLP) 17 februari 2011

Algemene Ledenvergadering Vereniging (VeLP) 17 februari 2011 Algemene Ledenvergadering Vereniging (VeLP) 17 februari 2011 Agenda Welkom Notulen vergadering 2 november Performance SPLB Het pensioengebouw en juridisch advies Financiën Communicatie en LinkedIn groep

Nadere informatie

DNB en AFM zijn op grond van de Europese pensioenrichtlijn (2003/31/EG) verplicht om te dit overzicht te publiceren.

DNB en AFM zijn op grond van de Europese pensioenrichtlijn (2003/31/EG) verplicht om te dit overzicht te publiceren. Overzicht van het toepasselijke sociaal en arbeidsrecht, de informatievoorschriften en beleggingsrestricties die van toepassing zijn op Nederlandse pensioenregelingen die worden uitgevoerd door een pensioeninstelling

Nadere informatie

Dit besluit is per 1 januari 2015 vervangen door het besluit van 23 september 2014, nr. BLKB2014/1702M) Het vervallen besluit is hierna opgenomen.

Dit besluit is per 1 januari 2015 vervangen door het besluit van 23 september 2014, nr. BLKB2014/1702M) Het vervallen besluit is hierna opgenomen. Dit besluit is per 1 januari 2015 vervangen door het besluit van 23 september 2014, nr. BLKB2014/1702M) Het vervallen besluit is hierna opgenomen. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der

Nadere informatie

Waarde- overdracht Uitgave april 2015

Waarde- overdracht Uitgave april 2015 Waardeoverdracht Uitgave april 2015 Disclaimer De in deze brochure verstrekte informatie van Stichting Pensioenfonds DSM Nederland, gevestigd te Heerlen (het pensioenfonds ) is van algemene aard, uitsluitend

Nadere informatie

Pensioenregeling Stichting pensioenfonds Groothandel Vegro

Pensioenregeling Stichting pensioenfonds Groothandel Vegro Pensioenregeling Stichting pensioenfonds Groothandel Vegro december 2006 Paulien Siegman Redenen voor een nieuwe Pensioenwet Reden wijziging: veroudering en onoverzichtelijkheid PSW Nieuwe Pensioenwet

Nadere informatie

VEELGESTELDE VRAGEN. Algemeen

VEELGESTELDE VRAGEN. Algemeen Algemeen 1 Wat is een UPO? UPO staat voor Uniform Pensioenoverzicht. Het UPO geeft u inzicht in uw huidige en toekomstige financiële situatie (en de situatie voor uw eventuele nabestaanden) bij pensionering,

Nadere informatie

een goedkeuring voor pensioenregelingen met een toezegging van partner en wezenpensioen voor werknemers geboren voor 1950;

een goedkeuring voor pensioenregelingen met een toezegging van partner en wezenpensioen voor werknemers geboren voor 1950; Belastingdienst/Directie Vaktechniek Belastingen Besluit van 23 juni 2014, nr. BLKB2014/0351M De Staatssecretaris van Financiën heeft het volgende besloten Dit besluit is een herziening van het besluit

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2015 2016 34 344 Wijziging van de Pensioenwet, de Wet verplichte beroepspensioenregeling en de Wet op de loonbelasting 1964 in verband met invoering van

Nadere informatie

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE > Retouradres Postbus 90801 2509 LV Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Parnassusplein 5 T 070 333

Nadere informatie

UITVOERINGSOVEREENKOMST MET REXEL NEDERLAND B.V.

UITVOERINGSOVEREENKOMST MET REXEL NEDERLAND B.V. UITVOERINGSOVEREENKOMST MET REXEL NEDERLAND B.V. STICHTING PENSIOENFONDS SAGITTARIUS 1 De ondergetekenden: Stichting Pensioenfonds Sagittarius, gevestigd te Bussum aan de Brediusweg 57A, hierna te noemen

Nadere informatie

BLAUWDRUK VOOR EEN TRANSPARANT, UITVOERBAAR EN TOEKOMSTBESTENDIG PENSIOENSTELSEL; POSITION PAPER AEGON NEDERLAND

BLAUWDRUK VOOR EEN TRANSPARANT, UITVOERBAAR EN TOEKOMSTBESTENDIG PENSIOENSTELSEL; POSITION PAPER AEGON NEDERLAND BLAUWDRUK VOOR EEN TRANSPARANT, UITVOERBAAR EN TOEKOMSTBESTENDIG PENSIOENSTELSEL; POSITION PAPER AEGON NEDERLAND I. Inleiding Al geruime tijd discussiëren we in Nederland over de toekomst van ons pensioenstelsel.

Nadere informatie

Handleiding. Pensioenberekeningen 2014 voor abonnees van Kluwer Pensioen Online. Versie 1.0

Handleiding. Pensioenberekeningen 2014 voor abonnees van Kluwer Pensioen Online. Versie 1.0 Handleiding Pensioenberekeningen 2014 voor abonnees van Kluwer Pensioen Online Versie 1.0 Inhoudsopgave Voorwoord 3 Uitgangspunten voorbeeld 4 Aanpassingsvariant 1 Handhaven eindloonregeling en pensioenleeftijd

Nadere informatie

Tabellenboek. geldig van 1 januari 2015 tot en met 31 december Duidelijk over dadelijk

Tabellenboek. geldig van 1 januari 2015 tot en met 31 december Duidelijk over dadelijk geldig van 1 januari 2015 tot en met 31 december 2015 Inhoudsopgave Algemeen... 3 Geldigheid... 4 Uitgangspunten... 5 Pensioenvervroeging... 6 Uitruil tussen partnerpensioen en ouderdomspensioen... 7 Variëren

Nadere informatie