Regeling SAH, SVK-bijlage 1

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Regeling SAH, SVK-bijlage 1"

Transcriptie

1 INHOUD: Inleiding Programma van eisen opleiding arbeidshygiënisten Programma van eisen opleiding veiligheidskundigen INLEIDING De door Hobéon SKO gehanteerde certificeringnorm ISO (certificatie van persoonlijke vakbekwaamheid) heeft in zich dat onder andere de beroepsopleiding deel uitmaakt van het certificeringtraject van de veiligheidskundige/arbeidshygiënist, en dat aan de opleiding toetsbare eisen moeten worden gesteld. Voor toelating van de opleiding als deel van het certificeringproces geldt onder anderen het aantoonbaar maken dat niveau, omvang en inhoud van de opleiding minimaal voldoen aan de hieronder gestelde criteria. Tevens moeten de opleidingen voldoen aan de in het reglement Toelating van Opleidingen gestelde eisen. PROGRAMMA VAN EISEN OPLEIDING ARBEIDSHYGIENISTEN 1 Criteria ten aanzien van leerdoelen voor de opleidingen Indien men aan de eisen van het arbeidshygiënisch onderwijsprogramma heeft voldaan, moet men over de volgende basisvaardigheden als arbeidshygiënist kunnen beschikken: Het zelfstandig herkennen van blootstelling aan belastende factoren in de werksituatie, met name chemische, fysische, biologische en fysieke/ergonomische factoren en het opstellen van een meetstrategie voor het karakteriseren van de blootstelling aan die belastende factoren; Het zelfstandig evalueren van de gezondheidsrisico's ten gevolge van blootstelling aan genoemde belastende factoren;het zelfstandig evalueren van productieprocessen, machines en werkmethoden op het ontstaan en de verspreiding van belastende factoren en daaraan verbonden gezondheidsrisico's; Het adviseren over gezondheidsrisico's die kunnen ontstaan bij nieuw te introduceren of te ontwerpen productieprocessen, machines en werkmethoden; Het adviseren over beheersmaatregelen, bij het ontwerpen van beheersmaatregelen en bij of invoeringsprogramma's alsmede het evalueren van de effectiviteit van beheersmaatregelen, alleen in samenwerking met andere specialisten; Het adviseren over noodzakelijke activiteiten, zowel uitvoerend als beleidsmatig, in het kader van wettelijke regelingen op het gebied van de arbeidsomstandigheden; Het informeren, adviseren en trainen van personen op alle niveaus in de organisatie over onderwerpen met betrekking tot de arbeidshygiëne. Nummer: REG SAH, SVK Revisie: 1.0 Pagina 1 van 12

2 Het kunnen samenwerken met andere disciplines en problematiek binnen die disciplines kunnen signaleren naar de betreffende deskundigen. 2 Criteria ten aanzien van niveau en omvang van de opleidingen Een arbeidshygiënische opleiding moet genoten zijn aan een van de HTOinstellingen waarvan het diploma recht geeft op het dragen van de titel ingenieur (ing.) of aan een universitaire instelling met een opleiding in een technische, agrarische of natuurwetenschappelijke richting. In het onderwijsprogramma van 4 jaar dient de opleiding c.q. afstudeervariant arbeidshygiëne minimaal 1,5 jaar (82 studiepunten = stp) te omvatten. In het geval van een deeltijdstudie of zogenaamde kopstudie arbeidshygiëne, na een succesvol afgeronde vooropleiding, dient een onderwijsprogramma van minimaal 30 studiepunten te zijn gevolgd. Het arbeidshygiënische onderwijsprogramma is een combinatie van basiskennis, primaire kennisgebieden en ondersteunende vakken. Een onderwijsprogramma bestaat uit een cursorisch deel, een stage en een afstudeeronderzoek. In onderstaande tabel staat aangegeven welke omvang het studieprogramma arbeidshygiëne dient te hebben. Dit totale studieprogramma kan bij meerdere opleidingsinstituten zijn gevolgd met dien verstande dat het een en ander heeft geresulteerd in een diploma van een afgeronde opleiding arbeidshygiëne (voltijd of deeltijd). Tabel: overzicht eisen onderwijsprogramma Basiskennis - Wiskunde en statistiek - Scheikunde - Natuurkunde - Informatica - Humane biologie Primaire kennisgebieden - Basiskennis arbeidshygiëne - Fysische belastingsfactoren - Chemische belastingsfactoren - Biologische belastingsfactoren - Fysieke belastingsfactoren & ergonomie Voltijdopleidingen Tenminste 4 onderdelen Totaal minimaal 25 spt Minimaal 3 stp. per onderdeel Alle onderdelen Totaal minimaal 30 spt. Minimaal 1 spt. per kennisgebied Deeltijdopleiding/ Kopstudie Voldaan in vooropleiding, omvang gelijk aan eisen voltijdopleidingen Alle onderdelen Totaal minimaal 15 spt. Minimaal 1 stp. per kennisgebied Nummer: REG SAH, SVK Revisie: 1.0 Pagina 2 van 12

3 - Humane Toxicologie - Gezondheidsleer (beroepsziekten) - Epidemiologie & biostatistiek - Meetmethoden & meetstrategieën - Beheersmaatregelen - Wetgeving Arbo en milieu Regeling SAH, SVK-bijlage 1 Ondersteunende kennisgebieden & practica - I - Organisatieleer & Arbeid- en Organisatiekunde - Veiligheidskunde Ondersteunende kennisgebieden & practica - II - Procestechnologie - Werktuigkunde & bouwkunde - Zorgsystemen - Klimaattechnologie - Voorlichtingskunde - Bedrijfskunde Afstudeeronderzoek Alle onderdelen Totaal minimaal 5 spt. Minimaal 1 spt. per kennisgebied Geen minimum aantal onderdelen Totaal minimaal 4 spt. Totaal minimaal 18 spt. Beide onderdelen Totaal minimaal 3 spt. Minimaal 1 spt. per kennisgebied Geen minimum aantal onderdelen Totaal minimaal 2 spt. Totaal minimaal 10 spt. 3 Definities kennisgebieden 3.1 Primaire kennisgebieden Basiskennis arbeidshygiëne Kennis van mens-milieu relaties zowel op als buiten de werkvloer; Kennis van de klassieke stadia van probleemvaststelling en -oplossing waarbij de elementen 'herkennen', 'evalueren' en 'beheersen' een belangrijke rol spelen in de diverse stadia. Fysische belastingsfactoren Dit primaire kennisgebied moet de volgende factoren omvatten: geluid, trillingen, klimatologische factoren (warmte, koude), ioniserende straling, niet-ioniserende Nummer: REG SAH, SVK Revisie: 1.0 Pagina 3 van 12

4 straling en verlichting. Voor elk van de factoren moet men tot de volgende vaardigheden in staat zijn: Kwalificeren, kwantificeren en evalueren van de blootstelling van werknemers, door het bepalen van de blootstelling en conclusies te trekken uit de verzamelde gegevens; Vaststellen van het gezondheidsrisico van de blootstelling, mede op basis van normen en grenswaarden; Adviseren over maatregelen om de blootstelling te beheersen volgens de arbeidshygiënische strategie, eventueel in samenwerking met specialisten. Chemische belastingsfactoren Aandacht voor inhalatoire blootstelling (gassen, dampen en stof) en huidblootstelling met inbegrip van het concept van totale blootstelling. Voor elk van de factoren moet men tot de volgende vaardigheden in staat zijn: Kwalificeren, kwantificeren en evalueren van de blootstelling van werknemers, door het bepalen van de blootstelling en conclusies te trekken uit de verzamelde gegevens; Het begrijpen van de grondslagen van biologische monitoring, Vaststellen van het gezondheidsrisico van de blootstelling, mede op basis van normen en grenswaarden; Evalueren van het werkproces en methodes op hun vermogen om potentieel schadelijke luchtvervuilende stoffen te genereren, met het oog op de mogelijkheid om deze stoffen te reduceren tot acceptabele niveaus. Adviseren over maatregelen om de blootstelling te beheersen volgens de arbeidshygiënische strategie, eventueel in samenwerking met specialisten. Biologische belastingfactoren Aandacht voor biologische belastingsfactoren: organisch stof en micro-organismen. Voor elk van de factoren moet men tot de volgende vaardigheden in staat zijn: Kwalificeren, kwantificeren en evalueren van de blootstelling van werknemers, door het bepalen van de blootstelling en conclusies te trekken uit de verzamelde gegevens; Kennis van merkers van biologische blootstelling; Vaststellen van het gezondheidsrisico van de blootstelling, mede op basis van normen en grenswaarden; Kennis van het verschil tussen pathogene en niet pathogene organismen in de werkomgeving. Adviseren over maatregelen om de blootstelling te beheersen volgens de arbeidshygiënische strategie, eventueel in samenwerking met specialisten. Nummer: REG SAH, SVK Revisie: 1.0 Pagina 4 van 12

5 Fysieke belastingsfactoren en ergonomie Kennis van het optimaliseren van de mens-werk relatie en de arbeidsomstandigheden door aanpassing van de werkplek, machines en gereedschap aan de werknemer. Kennis van antropometrische kentallen; Kennis van meetmethodes om fysieke belasting te kwantificeren, normen en grenswaarden. Humane toxicologie Evaluatie en interpretatie van toxicologische informatie afkomstig van wetenschappelijke publicaties; Kennis van basale toxicologische methoden en technieken; Kennis van de algemene principes over hoe toxische substanties worden geabsorbeerd, gemetaboliseerd en geëlimineerd in het menselijk lichaam; Kennis van de algemene principes van de effecten die toxische stoffen hebben op mensen (dosiseffect relaties). Gezondheidsleer (beroepsziekten) Basale kennis van de volksgezondheid en de interactie met arbeidsomstandigheden, kennis van preventieve gezondheidsbeschermende maatregelen en kennis van volksgezondheid stimulatie programma's. Epidemiologie en biostatistiek Kennis van epidemiologische technieken en principes, het opzetten, evalueren en interpreteren van epidemiologische studies. Kennis van begrippen zoals confounding, effect modificatie, epidemiologische kentallen zoals incidentje en prevalentie ratio's en associatie maten als Odds Ratio's, Risk Ratio's en Prevalence rate ratio's. Meetmethoden en meetstrategieën Algemene vaardigheden, betreffende (statistische) evaluatie van blootstellinggegevens (acuut/chronische blootstelling), ongewone werkschema's, blootstellingroute, gecombineerde blootstellingen en informatiebronnen; Komen tot een valide risicoschatting op basis van representatieve meetresultaten door: o Kennis van normen en grenswaarden; o Kennis en toepassing van meetmethoden; o Opzetten van meetstrategieën (locatie, selecteren werknemers, duur van de meting, aantal metingen, frequentie van de metingen en selectie en gebruik van de juiste meetmethoden); o Toepassen van de meest geschikte (statistische) evaluatie van de (meet)gegevens. Nummer: REG SAH, SVK Revisie: 1.0 Pagina 5 van 12

6 Beheersmaatregelen Kennis van het vaststellen van de noodzaak van beheersmaatregelen; In staat zijn om te adviseren over beheersmaatregelen en bij het ontwerp ervan, rekening houdend met verschillende randvoorwaarden en mogelijke alternatieven in hun socio-economische context. Wetgeving Arbo en milieu Kennis van het wettelijke raamwerk van arbeidshygiëne en veiligheid; Inzicht in de wettelijke verantwoordelijkheden van werkgevers en werknemers; Kennis van de beroepsmatige wettelijke aansprakelijkheid. 3.2 Ondersteunende kennisgebieden en practica Organisatieleer Inzicht in het mensbeeld en opvattingen over organisaties, organisatievormen, bouwstenen van de organisatie en organisatorische regelingen; Kennis van informatievoorziening, besluitvorming, marketing en management strategieën. Kennis van adviseren van verschillende groepen, effectiviteit van diverse methoden, mondeling en schriftelijk rapporteren. Managen (ondersteunen, sturen, faciliteren) van het adviestraject. Arbeids- en organisatiekunde Basale kennis van de invloed van psychologische en sociologische factoren op de gezondheid en welbehagen op het werk; Een duidelijk beeld hebben van de invloed van sociale omstandigheden en houdingen ten aanzien van de arbeidshygiëne; Kennis van het raakvlak tussen arbeids- & organisatiekunde en arbeidshygiëne en inzicht in de specifieke deskundigheid van de A&Odeskundige. Veiligheidskunde Kennis van de algemene principes van ongevallen theorieën en analyses; Basale kennis van de veiligheid van systemen; Inzicht in het optreden en voorkomen van beroepsgerelateerde ongelukken; Kennis van chemische en fysische gevaren ( brand en explosie, elektrische en mechanische gevaren); Nummer: REG SAH, SVK Revisie: 1.0 Pagina 6 van 12

7 Kennis van het raakvlak tussen veiligheid en arbeidshygiënische problematiek en inzicht in de specifieke deskundigheid van de veiligheidskundige. Procestechnologie Kennis van basisprocessen, zoals ze worden toegepast in de verschillende industrieën: Keuzes van procesroutes en -apparatuur, modellering en simulatie; Globale kennis van optimalisatie en economische evaluatie. Werktuigkunde en bouwkunde Enige vaardigheden in de werking en opzet van technische constructies; Kennis van de randvoorwaarden voor het ontwerp van bouwfysisch verantwoorde gebouwsystemen (comfortcomposities, buitenklimaat en binnenklimaat); In staat zijn om technische tekeningen, zoals blow schema's, constructie layouts en ontwerpschema's te begrijpen. Zorgsystemen Kennis van zorgsystemen, in het bijzonder Arbo- en milieuzorgsystemen; Kennis hebben van het opzetten en implementeren van een zorgsysteem; Inzicht hebben in de interactie tussen wettelijke eisen en ondernemingsbeleid. Klimaattechnologie Kennis van installaties ten behoeve van verdergaande klimaatbeheersing: verwarmingssystemen, koelsystemen en ventilatiesystemen; Kennis van de ergonomische aspecten van binnenklimaat en verlichting, meetmethoden, effecten op de mens en beoordelingsnormen. Voorlichtingskunde Kennis van de belangrijkste concepten in de moderne voorlichtingskunde in het bijzonder de gezondheidsvoorlichting en gezondheidsbevordering; Een goed inzicht in de factoren die de effectiviteit van voorlichting bepalen; Een goed overzicht van de verschillende varianten van voorlichting, met hun kenmerken; Een duidelijk beeld van een werkwijze, op grond waarvan de voorlichten systematisch tot zijn doel kan komen; Kennis van een aantal theorieën voor gedragsverandering. Nummer: REG SAH, SVK Revisie: 1.0 Pagina 7 van 12

8 Bedrijfskunde Kennis van het functioneren van organisaties en bestuurlijke problemen in organisaties en management; Inzicht in de bedrijfseconomie: financiering en kosten. 3.3 Stageperiode Geen verplichting in het kader van dit programma van eisen. 3.4 Afstudeeronderzoek Een afstudeervak bevat in sterke mate een aspect van zelfwerkzaamheid van de cursist door het overwegend zelfstandig bewerken van een arbeidshygiënisch onderwerp (individueel of groepsverband). Het afstudeervak moet duidelijk binnen een of meerdere aandachtsgebieden van de primaire kennisgebieden vallen. De begeleiding dient in handen te zijn van een arbeidshygiënische opleiding. Nummer: REG SAH, SVK Revisie: 1.0 Pagina 8 van 12

9 PROGRAMMA VAN EISEN VEILIGHEIDSKUNDIGE OPLEIDINGEN 1 Criteria ten aanzien van niveau en omvang van de opleidingen De opleidingen kunnen gegeven worden op post-h.t.o. - dan wel postacademisch niveau (hierna te noemen niveau 1) of op post-m.t.o.-niveau (hierna te noemen niveau 2). De opleiding op niveau 1 heeft een minimale omvang van 250 uren cursorisch onderricht en een praktijkgedeelte van tenminste 200 uur. De opleiding op niveau 2 heeft een minimale omvang van 100 uren cursorisch onderricht en een praktijkgedeelte van tenminste 80 uur. Het cursorisch onderricht alsmede het praktijkgedeelte dienen hierbij betrekking te hebben op de in 2 genoemde leerdoelen. De aandachtsgebieden binnen de opleidingen Wat betreft opleidingen op niveau 1 geldt dat veiligheidskundigen met een opleiding op dit niveau, als deskundige bij uitstek op veiligheidsgebied, met name in staat dienen te zijn tot het herkennen, schatten en typeren van nieuwe en/of meer complexe risico s en het adviseren over de beheersing daarvan. Dit vereist binnen de opleiding een accent op de diverse herkennings- en analysemethoden en vaardigheid in de toepassing ervan. Wat betreft opleidingen op niveau 2 geldt dat veiligheidskundigen met een opleiding op dit niveau met name in staat dienen te zijn tot het toepassen van standaard herkenningsmethoden en van risicobeheersingmethoden. Daartoe dient in de opleiding het accent te liggen op deze beide terreinen. Het cursorisch deel van de opleidingen De tijd die beschikbaar is voor cursorisch onderricht dient zodanig over de binnen de opleiding te behandelen onderwerpen te worden verdeeld dat een evenwichtig opgebouwde opleiding wordt verkregen, mede gelet op de hier bovengenoemde accenten. Voorts dient binnen de opleidingen te worden zorggedragen voor een redelijke onderlinge verhouding tussen verschillende didactische werkvormen, met dien verstande, dat ongeveer 20% van het cursorisch onderricht dient te bestaan uit practica, opdrachten en werkgroepen, die de gelegenheid tot interactie bieden, zodat de cursist vertrouwd wordt gemaakt met de voor de praktische functieuitoefening belangrijke aspecten. Het praktijkgedeelte van de opleidingen In de opleiding dienen theorie en praktijk (kennis, vaardigheden en houding) in overeenstemming te zijn met de gestelde leerdoelen zoals die gelden voor de opleiding. Het realiseren van gestelde leerdoelen dienen aantoonbaar en toetsbaar te zijn via het leerplan, cursusinhouden en examenonderdelen. De opleiding dient te worden afgesloten met een begeleid eindproject waarin de kandidaat aantoont het geleerde in de opleiding te kunnen toepassen bij de aanpak van een Nummer: REG SAH, SVK Revisie: 1.0 Pagina 9 van 12

10 veiligheidskundig probleem, welke een studiebelastingduur kent van minimaal 200 uur. 2 Criteria ten aanzien van leerdoelen voor de opleidingen Binnen de opleidingen dienen de hierna genoemde leerdoelen (`eindtermen` ) te worden gerealiseerd: 2.1 Algemene leerdoelen Het kunnen functioneren als professionele zakelijke dienstverlener. Zakelijk: het opereren op basis van afspraken met betrokken partijen. Dienstverlener: bij het functioneren staat het beantwoorden van een vraag of het oplossen van een probleem van opdrachtgever/klant centraal. Beschikken over relevante kennis en vaardigheden op het terrein van veiligheid- en gezondheidsrisico s zowel voor werknemers als de omgeving. Beschikken over relevante kennis en vaardigheden op het terrein van wet- en regelgeving. Kunnen beoordelen van en adviseren over het ontwikkelen, implementeren, beheren en bewaken van zorgsystemen. 2.2 Specifieke leerdoelen Kennis. analyse en oordeelsvorming Risicobeheersing en -Preventie op organisatorisch terrein Het in staat zijn tot mondeling en/of schriftelijk adviseren, voorstellen doen en grondslagen aanreiken aan werkgever en werknemers (vertegenwoordiging) voor het nemen van beslissingen om het organisatorische systeem en het gedrag daarin op gevaaraspecten te veranderen. Risicoherkenning bij het organisatorische systeem Het in staat zijn tot het toepassen van organisatorische kennis en gedragskennis ten behoeve van het analyseren van de organisatie en het gedrag hierin op gevaaraspecten. Hierbij inbegrepen het toepassen van genoemde kennis bij het samenwerken en de coördinatie met andere (arbo)disciplines. Risicobeheersing en -Preventie op technisch terrein Het in staat zijn tot mondeling en/of schriftelijk adviseren, voorstellen doen en grondslagen aanreiken aan werkgever on werknemers (vertegenwoordiging) voor het nemen van beslissingen om mens-machine-systemen op gevaaraspecten te veranderen. Risicoherkenning bij mens-machine-systemen Het in staat zijn tot het toepassen van technische kennis en van methoden en technieken ten behoeve van het analyseren van mens-machine-systemen op Nummer: REG SAH, SVK Revisie: 1.0 Pagina 10 van 12

11 gevaaraspecten Praktische, instrumentele vaardigheden Bewaken van de uitvoering van het veiligheidsbeleid Het in staat zijn tot het erop toezien dat - op alle niveaus van de organisatie-, de arbeids- en bedrijfsveiligheid bewaakt wordt en dat de uitvoering van het veiligheidsbeleid wordt gecontroleerd. Informatiebeheer Het in staat zijn tot systematisch beheer en administratie van in- en externe informatie zodat optimale toegankelijkheid voor alle belanghebbenden in arbeidsen bedrijfsveiligheid wordt verkregen. Bijhouden vak Het in staat zijn tot het bijhouden van de eigen vakkennis, tot het uitwisselen van kennis en het zodoende tot meningsvorming komen alsmede tot het bijdragen aan de ontwikkeling van het vakgebied. Wetskennis Het in staat zijn de vigerende wetten en regelgeving, het Arbo-gebied betreffend te interpreteren en te implementeren in de beleidsuitvoering van de organisatie Vaardigheden in verband met het beïnvloeden Het geaccepteerd krijgen van veiligheid als doelstelling in het ondernemingsbeleid Het kunnen overtuigen van de werkgever van de noodzaak en het nut van een beleidsvisie en van investeringen op veiligheidsgebied en het - eventueel op verzoek - kunnen aandragen van deze visie ter verwerking in het Arbobeleids- (jaar)plan. Samenwerken en coördineren Het in staat zijn tot het houden van Veiligheidsoverleg en tot het samenwerken met alle relevante partijen binnen en buiten de organisatie en hierbij een coördinerende en organiserende rol kunnen spelen. In het bijzonder in staat zijn met de andere functioneel aanwezige arbo-deskundigen te kunnen samenwerken. Professionele kwaliteiten Het kunnen functioneren met behoud van een zelfstandig oordeel en een onafhankelijke opstelling, alsmede het vorm geven aan de juiste taakuitoefening door de organisatie en het kunnen omgaan met belangentegenstellingen. Voorlichting en vorming Net in staat zijn tot het meewerken aan (adviezen en ondersteuning ten behoeve van) voorlichting en vorming van alle personeel, inclusief het (lijn)management. 3 Examinering De examinering dient te geschieden door middel van een schriftelijke of mondelinge toetsing en vaardigheidsproeven en door middel van een mondelinge verdediging van onder meer een nota over een concreet (bedrijfs)probleem, Nummer: REG SAH, SVK Revisie: 1.0 Pagina 11 van 12

12 inclusief advisering hierover (een en ander bijvoorbeeld op basis van een stage, een literatuuronderzoek of een bedrijfsdoorlichting), met daarnaast een toetsing van de bijgebrachte, theoretische kennis en vaardigheden. De uitvoering van de examinering dient te geschieden volgens de regels als gesteld in de voor de opleiding geldende examen- en scriptiereglementen. Het diploma wordt door het instituut uitgereikt indien is gebleken dat het examen met voldoende resultaat is afgelegd en de opdrachten naar het oordeel van de examencommissie met voldoende resultaat zijn uitgevoerd. Op het diploma wordt het niveau van de opleiding aangegeven. Nummer: REG SAH, SVK Revisie: 1.0 Pagina 12 van 12

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds Gelet op artikel 7 van het Eindexamenbesluit v.w.o.- h.a.v.o.- m.a.v.o.- v.b.o.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds Gelet op artikel 7 van het Eindexamenbesluit v.w.o.- h.a.v.o.- m.a.v.o.- v.b.o. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 11101 6 juni 2012 Regeling van de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap van 28 april 2012, nr. VO/389632, houdende

Nadere informatie

Examenprogramma natuurkunde havo

Examenprogramma natuurkunde havo Bijlage 1 Examenprogramma natuurkunde havo Het eindexamen Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolexamen. Het examenprogramma bestaat uit de volgende domeinen: Domein A Vaardigheden

Nadere informatie

Examenprogramma scheikunde havo

Examenprogramma scheikunde havo Examenprogramma scheikunde havo Het eindexamen Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolexamen. Het examenprogramma bestaat uit de volgende domeinen: Domein A Vaardigheden Domein B Kennis

Nadere informatie

DR-QHSE-x. Deelreglement QHSE-manager

DR-QHSE-x. Deelreglement QHSE-manager DR-QHSE-x Deelreglement QHSE-manager Uitgave: augustus 2014 DR-QHSE-X 2 1 Algemeen Naam : Reed Business Opleidingen Adres : H.A. Lorentzstraat la, Zwijndrecht Aard : mondeling onderwijs Naast dit reglement

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 11109 6 juni 2012 Regeling van de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap van 28 april 2012, nr. VO/403948, houdende

Nadere informatie

DR-ARB-A2973. Deelreglement Arbo-coördinator

DR-ARB-A2973. Deelreglement Arbo-coördinator DR-ARB-A2973 Deelreglement Arbo-coördinator Uitgave: september 2006 DR-ARB-X 2 1 Algemeen Naam : Elsevier Opleidingen Adres : H.A. Lorentzstraat la, Zwijndrecht Aard : mondeling onderwijs Naast dit reglement

Nadere informatie

Functieprofiel: Arbo- en Milieucoördinator Functiecode: 0705

Functieprofiel: Arbo- en Milieucoördinator Functiecode: 0705 Functieprofiel: Arbo- en Milieucoördinator Functiecode: 0705 Doel Initiëren, coördineren, stimuleren en bewaken van Arbo- en Milieuwerkzaamheden binnen een, binnen de bevoegdheid van de leidinggevende,

Nadere informatie

Examenprogramma scheikunde vwo

Examenprogramma scheikunde vwo Examenprogramma scheikunde vwo Het eindexamen Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolexamen. Het examenprogramma bestaat uit de volgende domeinen: Domein A Vaardigheden Domein B Stoffen

Nadere informatie

Claim! Amerikaanse toestanden

Claim! Amerikaanse toestanden Claim! Amerikaanse toestanden Perspectief van de arbeidshygiënist Deventer, 25 april 2012 Rob Snippe, gecertificeerd arbeidshygiënist Arbeidshygiëne Arbeidshygiëne is de toegepaste wetenschap, welke zich

Nadere informatie

Competentie niveaus HHS TIS opleiding Werktuigbouwkunde

Competentie niveaus HHS TIS opleiding Werktuigbouwkunde Competentie niveaus HHS TIS opleiding Werktuigbouwkunde 1. BoE domeincompetentie Analyseren (minimaal niveau eind major W: 3) (toelichting: deze omschrijving komt uit de Bachelor of Engineering (BoE))

Nadere informatie

Examenprogramma natuurkunde vwo

Examenprogramma natuurkunde vwo Examenprogramma natuurkunde vwo Ingangsdatum: schooljaar 2013-2014 (klas 4) Eerste examenjaar: 2016 Het eindexamen Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolexamen. Het examenprogramma

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 11699 8 juni 2012 Rectificatie Examenprogramma natuurkunde vwo van 28 april 2012, kenmerk VO2012/389632 In de regeling

Nadere informatie

Biologie inhouden (PO-havo/vwo): Evolutie

Biologie inhouden (PO-havo/vwo): Evolutie Biologie inhouden (PO-havo/vwo): Evolutie kerndoelen primair onderwijs kerndoelen onderbouw havo bovenbouw exameneenheden vwo bovenbouw exameneenheden 34: De leerlingen leren zorg te dragen voor de lichamelijke

Nadere informatie

PTA scheikunde Belgisch park cohort 14 15-16

PTA scheikunde Belgisch park cohort 14 15-16 Het examenprogramma scheikunde is vernieuwd. In 2013 is in 4 HAVO met dat nieuwe examenprogramma scheikunde gestart. De methode Chemie Overal 4 e editie is geschreven voor dit nieuwe examenprogramma. Toegestaan

Nadere informatie

Opleiding / programma: Communicatie- en Informatiewetenschappen/ Communicatie en Organisatie

Opleiding / programma: Communicatie- en Informatiewetenschappen/ Communicatie en Organisatie Opleidingsspecifieke deel OER, 2016-2017 Opleiding / programma: Communicatie- en Informatiewetenschappen/ Communicatie en Organisatie Artikel Tekst 2.1 Toelatingseisen opleiding 1. Voor toelating tot de

Nadere informatie

Functieprofiel Beleidsadviseur Functieprofiel titel Functiecode 00

Functieprofiel Beleidsadviseur Functieprofiel titel Functiecode 00 1 Functieprofiel Beleidsadviseur Functieprofiel titel Functiecode 00 Doel Ontwikkelen, implementeren en evalueren van beleid en adviseren op één of meerdere aandachtsgebieden/beleidsterreinen ten behoeve

Nadere informatie

Medewerker administratieve processen en systemen

Medewerker administratieve processen en systemen processen en systemen Doel Voorbereiden, analyseren, ontwerpen, ontwikkelen, beheren en evalueren van procedures en inrichting van het administratieve proces en interne controles, rekening houdend met

Nadere informatie

Aansluiting op het actuele curriculum (2014)

Aansluiting op het actuele curriculum (2014) Aansluiting op het actuele curriculum (2014) De verschillende modules van GLOBE lenen zich uitstekend om de leerlingen de verschillende eindtermen en kerndoelen aan te leren zoals die zijn opgesteld door

Nadere informatie

EINDTERMEN DEELKWALIFICATIE BEDRIJFSBEHEER CARROSSERIEBRANCHE. 1. De kandidaat kan de doelstellingen en de fasen van een marktonderzoek noemen.

EINDTERMEN DEELKWALIFICATIE BEDRIJFSBEHEER CARROSSERIEBRANCHE. 1. De kandidaat kan de doelstellingen en de fasen van een marktonderzoek noemen. Versie 2002 EINDTEMEN DEELKWALIFICATIE BEDIJFSBEHEE CAOSSEIEBANCHE Marketing en Verkoop 1. De kandidaat kan de doelstellingen en de fasen van een marktonderzoek noemen. 2. De kandidaat kan aan de hand

Nadere informatie

Natuurwetenschappelijke, wiskundige en technische vaardigheden (bètaprofielniveau)

Natuurwetenschappelijke, wiskundige en technische vaardigheden (bètaprofielniveau) BIJLAGE 1 Examenprogramma NLT havo Het eindexamen Het eindexamen bestaat uit het schoolexamen. Het examenprogramma bestaat uit de volgende domeinen: Domein A Vaardigheden Domein B Exacte wetenschappen

Nadere informatie

Deelreglement Leergang Senior Arbo-adviseur (DR-LSA-X) Leergang Senior KAM-adviseur (DR-LSK-X) Leergang Senior Preventieadviseur (DR-LSP-X)

Deelreglement Leergang Senior Arbo-adviseur (DR-LSA-X) Leergang Senior KAM-adviseur (DR-LSK-X) Leergang Senior Preventieadviseur (DR-LSP-X) DR-LSAKP-X Deelreglement Leergang Senior Arbo-adviseur (DR-LSA-X) Leergang Senior KAM-adviseur (DR-LSK-X) Leergang Senior Preventieadviseur (DR-LSP-X) Uitgave: december 2012 DR-LSAKP-X 2 1 Algemeen Naam

Nadere informatie

Examenprogramma natuur, leven en technologie vwo vanaf schooljaar 2014-2015

Examenprogramma natuur, leven en technologie vwo vanaf schooljaar 2014-2015 Examenprogramma NLT vwo Het eindexamen Het eindexamen bestaat uit het schoolexamen. Het examenprogramma bestaat uit de volgende domeinen: Domein A Vaardigheden Domein B Exacte wetenschappen en technologie

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Gelet op artikel 7 van het Eindexamenbesluit v.w.o.- h.a.v.o.- m.a.v.o.- v.b.o.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Gelet op artikel 7 van het Eindexamenbesluit v.w.o.- h.a.v.o.- m.a.v.o.- v.b.o. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 9161 26 mei 2011 Regeling van de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap van 27 april 2011, nr. VO/289008, houdende

Nadere informatie

2. Selectie van studenten geschiedt op basis van een oordeel over de volgende kerncompetenties van belangstellenden:

2. Selectie van studenten geschiedt op basis van een oordeel over de volgende kerncompetenties van belangstellenden: Opleidingsspecifieke deel OER, 2017-2018 Opleiding / programma: Theologie en Religiewetenschappen Programma: Religie en Samenleving Artikel Tekst 2.1 Toelatingseisen opleiding 1. Voor toelating tot de

Nadere informatie

Het kader van het Welzijn op het Werk Toelichting bij de wet van 4 augustus 1996

Het kader van het Welzijn op het Werk Toelichting bij de wet van 4 augustus 1996 Het kader van het Welzijn op het Werk Toelichting bij de wet van 4 augustus 1996 Welzijnsdag 12 november 2012 1 Inhoudsopgave Korte schets wetgeving De risicoanalyse Preventiemaatregelen Rolverdeling in

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Gelet op artikel 7 van het Eindexamenbesluit v.w.o.- h.a.v.o.- m.a.v.o.- v.b.o.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Gelet op artikel 7 van het Eindexamenbesluit v.w.o.- h.a.v.o.- m.a.v.o.- v.b.o. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 11101 6 juni 2012 Regeling van de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap van 28 april 2012, nr. VO/389632, houdende

Nadere informatie

1 wat de ergonomie betreft, de multidisciplinaire basisvorming aangevuld met de specialisatiemodule

1 wat de ergonomie betreft, de multidisciplinaire basisvorming aangevuld met de specialisatiemodule Koninklijk besluit van 5 december 2003 betreffende de deskundigheden van de preventieadviseurs van de externe diensten voor preventie en bescherming op het werk (B.S. 22.12.2003) Gewijzigd bij: (1) koninklijk

Nadere informatie

Arbo- en Milieudeskundige

Arbo- en Milieudeskundige Arbo- en Milieudeskundige Doel Ontwikkelen van beleid, adviseren, ondersteunen en begeleiden van management, medewerkers en studenten, alsmede bijdragen aan de handhaving van wet- en regelgeving, binnen

Nadere informatie

Relatie eindtermen en toetstermen deelkwalificatie Bedrijfsbeheer Carrosseriebranche Niveau 4 CREBO-nummer: 55011

Relatie eindtermen en toetstermen deelkwalificatie Bedrijfsbeheer Carrosseriebranche Niveau 4 CREBO-nummer: 55011 elatie eindtermen en toetstermen deelkwalificatie Bedrijfsbeheer Carrosseriebranche Niveau 4 CEBO-nummer: 55011 Eindterm Markering en Verkoop 1 De kandidaat kan de doelstellingen en de fasen van een marktonderzoek

Nadere informatie

Toetsing Risico-Inventarisatie en Evaluatie (RIE) BS De Klimop

Toetsing Risico-Inventarisatie en Evaluatie (RIE) BS De Klimop Toetsing Risico-Inventarisatie en Evaluatie (RIE) BS De Klimop Locatie Rembrandtstraat Ad (A.A.M.) van Zundert Consultant veiligheidskunde Paraaf: ad.van.zundert@arboned.nl 06-46015528 Email sales support:

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 11109 6 juni 2012 Regeling van de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap van 28 april 2012, nr. VO/403948, houdende

Nadere informatie

Beroepsziekten, wat kan je er mee als veiligheidskundige? Drs.ing. Jolanda Willems MBA Drs. Rik Menting bedrijfsarts PreventPartner

Beroepsziekten, wat kan je er mee als veiligheidskundige? Drs.ing. Jolanda Willems MBA Drs. Rik Menting bedrijfsarts PreventPartner Beroepsziekten, wat kan je er mee als veiligheidskundige? Drs.ing. Jolanda Willems MBA Drs. Rik Menting bedrijfsarts PreventPartner Voorstellen (1) Gecertificeerd arbeidshygiënist/toxicoloog, ook opgeleid

Nadere informatie

Voorbeeld. versie 2; 26 juni 2017 pagina 1 van 5. Registratienummer 0000H0. Naam opleidingsinstituut CBR

Voorbeeld. versie 2; 26 juni 2017 pagina 1 van 5. Registratienummer 0000H0. Naam opleidingsinstituut CBR Registratienummer 0000H0 Naam opleidingsinstituut CBR Versienummer en datum Opleidingsplan Cursuscode, cursusnaam en type training U05-2 VCA Eendaags, regulier en in dagdelen (opgeknipt) Doel Het doel

Nadere informatie

Basiskennis en Basisvaardigheden II (245)

Basiskennis en Basisvaardigheden II (245) ASISKENNIS EN ASISVAARDIGHEDEN II 245 asiskennis en asisvaardigheden II (245) SCHEIKUNDE 245.01 De kandidaat kan de belangrijkste scheikundige en natuurkundige verschijnselen onderscheiden. 245.02 De kan

Nadere informatie

Biologie inhouden (PO-havo/vwo): Instandhouding

Biologie inhouden (PO-havo/vwo): Instandhouding Biologie inhouden (PO-havo/vwo): Instandhouding kerndoelen primair onderwijs kerndoelen onderbouw havo bovenbouw exameneenheden vwo bovenbouw exameneenheden 34: De leerlingen leren zorg te dragen voor

Nadere informatie

Onderwijs- en examenregeling van de bacheloropleiding

Onderwijs- en examenregeling van de bacheloropleiding Faculteit der Exacte Wetenschappen Onderwijs- en examenregeling van de bacheloropleiding Bedrijfswiskunde en Informatica Deel B Preambule In dit document wordt een A en een B gedeelte onderscheiden. In

Nadere informatie

Functieprofiel: Adviseur Functiecode: 0303

Functieprofiel: Adviseur Functiecode: 0303 Functieprofiel: Adviseur Functiecode: 0303 Doel (Mede)zorgdragen voor de vormgeving en door het geven van adviezen bijdragen aan de uitvoering van het beleid binnen de Hogeschool Utrecht kaders en de ter

Nadere informatie

ARBO anders bezien. Wetgeving in uitvoering. R. Berends, Kapitein AH Stoff PRM Staf CLAS

ARBO anders bezien. Wetgeving in uitvoering. R. Berends, Kapitein AH Stoff PRM Staf CLAS ARBO anders bezien Wetgeving in uitvoering. R. Berends, Kapitein AH Stoff PRM Staf CLAS Wie ben ik? Richard Berends (1962) Werkzaam bij de Koninklijke landmacht (1981) Hygiëne en preventieve gezondheidszorg

Nadere informatie

Onderwijs- en Examenregeling 2010/2011

Onderwijs- en Examenregeling 2010/2011 Onderwijs- en Examenregeling 2010/2011 Masteropleidingen Leraar Voorbereidend Hoger Onderwijs in Biologie Leraar Voorbereidend Hoger Onderwijs in Natuurkunde Leraar Voorbereidend Hoger Onderwijs in Scheikunde

Nadere informatie

FEDERALE OVERHEIDSDIENST WERKGELEGENHEID, ARBEID EN SOCIAAL OVERLEG

FEDERALE OVERHEIDSDIENST WERKGELEGENHEID, ARBEID EN SOCIAAL OVERLEG FEDERALE OVERHEIDSDIENST WERKGELEGENHEID, ARBEID EN SOCIAAL OVERLEG 5 DECEMBER 2003. - Koninklijk besluit betreffende de deskundigheden van de preventieadviseurs van de externe diensten voor preventie

Nadere informatie

Voor het programma van de opleiding gelden geen aanvullende toelatingsvoorwaarden.

Voor het programma van de opleiding gelden geen aanvullende toelatingsvoorwaarden. Opleidingsspecifiek deel Art.2.1 toelatingseisen opleiding Toelaatbaar tot de opleiding is de bezitter van een Nederlands of een buitenlands diploma van hoger onderwijs die aantoont te beschikken over

Nadere informatie

Persoonlijke Risico Inventarisatie & Maatwerk Aanpak (PRIMA basislijst)

Persoonlijke Risico Inventarisatie & Maatwerk Aanpak (PRIMA basislijst) Persoonlijke Inventarisatie & Maatwerk Aanpak (PRIMA basislijst) Waar komt 1 Psychosociale arbeidsbelasting 1.1 Discriminatie 1.2 Agressie en geweld; 1.3 Seksuele intimidatie; 1.4 Pesten; 1.5 Werkdruk;

Nadere informatie

Examenprogramma bedrijfseconomie en ondernemerschap vwo

Examenprogramma bedrijfseconomie en ondernemerschap vwo Examenprogramma bedrijfseconomie en ondernemerschap vwo 27 MEI 2014 CONCEPT - VOORLOPIG Het eindexamen Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolexamen. Het examenprogramma bestaat uit

Nadere informatie

: Afstudeerproject BSc KI : Bachelor Kunstmatige Intelligentie Studiejaar, Semester, Periode : semester 2, periode 5 en 6

: Afstudeerproject BSc KI : Bachelor Kunstmatige Intelligentie Studiejaar, Semester, Periode : semester 2, periode 5 en 6 Studiewijzer BACHELOR OPLEIDING KUNSTMATIGE INTELLIGENTIE Vak : Afstudeerproject BSc KI Opleiding : Bachelor Kunstmatige Intelligentie Studiejaar, Semester, Periode : 2015-2016 semester 2, periode 5 en

Nadere informatie

Examenprogramma bedrijfseconomie en ondernemerschap havo

Examenprogramma bedrijfseconomie en ondernemerschap havo Examenprogramma bedrijfseconomie en ondernemerschap havo 27 MEI 2014 CONCEPT - VOORLOPIG Het eindexamen Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolexamen. Het examenprogramma bestaat uit

Nadere informatie

PAGO. 13 April 2017 Edo Houwing, Toin van Haeren, Rik Menting, Jolanda Willems PreventPartner

PAGO. 13 April 2017 Edo Houwing, Toin van Haeren, Rik Menting, Jolanda Willems PreventPartner PAGO 13 April 2017 Edo Houwing, Toin van Haeren, Rik Menting, Jolanda Willems PreventPartner Opzet PAGO / PMO Preventief Medisch Onderzoek Bewaken en bevorderen van gezondheid & inzetbaarheid. Doelstelling

Nadere informatie

Welzijnsbeleid - Risicoanalyse

Welzijnsbeleid - Risicoanalyse Welzijnsbeleid - Risicoanalyse Infodocument Welzijnsbeleid - Risicoanalyse 1 Wettelijke aspecten Elke werkgever moet zorgdragen voor het uitschakelen van gevaarlijke arbeidsomstandigheden. Hij dient de

Nadere informatie

Functieprofiel: Instructeur Functiecode: 0105

Functieprofiel: Instructeur Functiecode: 0105 Functieprofiel: Instructeur Functiecode: 0105 Doel Verzorgen van praktijkinstructie en practica ten behoeve van het onderwijs aan studenten en/of stagiaires, gericht op de ontwikkeling van kennis en vaardigheden

Nadere informatie

Toetsingsrapportage RI&E

Toetsingsrapportage RI&E Oranjestraat 38 3291 BS Strijen Tel. 078-3030230 www.questadvies.nl info@questadvies.nl Toetsingsrapportage RI&E 1. VERANTWOORDING Betreft RI&E van bedrijf : Technisch Buro Nigo B.V. Koperweg 4 8251 KA

Nadere informatie

In aanvulling op bovenstaande voorwaarden gelden de volgende aanvullende toelatingsvoorwaarden per track:

In aanvulling op bovenstaande voorwaarden gelden de volgende aanvullende toelatingsvoorwaarden per track: Opleidingsspecifieke deel OER, 2017-2018 De opleiding Kunst- en cultuurwetenschappen Arts and Culture bestaat uit de programma s: Gender Studies (see English EER) Arts & Society (voorheen Kunstbeleid en

Nadere informatie

Management & Organisatie

Management & Organisatie Management & Organisatie Algemeen De opleiding Bedrijfskunde MER (deeltijd) wordt verzorgd door het Instituut voor Bedrijfskunde, Hanzehogeschool Groningen. Steeds meer krijgen organisaties te maken met

Nadere informatie

Examenprogramma natuur, leven en technologie havo

Examenprogramma natuur, leven en technologie havo Examenprogramma natuur, leven en technologie havo Het eindexamen (februari 2007) Het eindexamen bestaat uit het schoolexamen. Het examenprogramma bestaat uit de volgende domeinen: Domein A Vaardigheden

Nadere informatie

Opleidingsspecifieke deel OER, Opleiding / programma: Communicatie- en Informatiewetenschappen/ Communicatie en Organisatie

Opleidingsspecifieke deel OER, Opleiding / programma: Communicatie- en Informatiewetenschappen/ Communicatie en Organisatie Opleidingsspecifieke deel OER, 2015-2016 Opleiding / programma: Communicatie- en Informatiewetenschappen/ Communicatie en Organisatie Artikel Tekst 2.1 Toelatingseisen opleiding (Zie 2.3) 2.3 Toelating

Nadere informatie

FUNCTIEFAMILIE 1.2 Klantenadviserend (externe klanten)

FUNCTIEFAMILIE 1.2 Klantenadviserend (externe klanten) Doel van de functiefamilie Vanuit een specialisatie professioneel advies of begeleiding geven aan externe klanten deze klanten oplossingen aan te reiken of maximaal te ondersteunen in het vinden van een

Nadere informatie

Men komt in aanmerking voor toelating tot het programma Kunstgeschiedenis indien men aantoont te beschikken over de volgende competenties:

Men komt in aanmerking voor toelating tot het programma Kunstgeschiedenis indien men aantoont te beschikken over de volgende competenties: Opleidingsspecifieke deel OER, 2016-2017 De opleiding Kunst- en cultuurwetenschappen Arts and Culture bestaat uit de programma s: Kunstgeschiedenis Gender Studies (see English EER) Arts & Society (voorheen

Nadere informatie

Faculteit der Wiskunde en Natuurwetenschappen van de Universiteit Leiden &

Faculteit der Wiskunde en Natuurwetenschappen van de Universiteit Leiden & Faculteit der Wiskunde en Natuurwetenschappen van de Universiteit Leiden & Faculteit Technische Natuurwetenschappen van de Technische Universiteit Delft Uitvoeringsregeling/Bijlage behorend bij de Onderwijs-

Nadere informatie

Regeling SAH, SVK-bijlage 3. Onderhoud vakbekwaamheid voor gecertificeerde arbeidshygiënisten en veiligheidskundigen

Regeling SAH, SVK-bijlage 3. Onderhoud vakbekwaamheid voor gecertificeerde arbeidshygiënisten en veiligheidskundigen Onderhoud vakbekwaamheid voor gecertificeerde arbeidshygiënisten en veiligheidskundigen Inleiding In deze bijlage wordt de werkwijze van het systeem voor onderhoud van de vakbekwaamheid van gecertificeerde

Nadere informatie

Medewerker onderwijsontwikkeling

Medewerker onderwijsontwikkeling Medewerker onderwijsontwikkeling Doel Ontwikkelen van en adviseren over het onderwijsbeleid en ondersteunen bij de implementatie en toepassing ervan, uitgaande van de geformuleerde strategie van de instelling/faculteit

Nadere informatie

Coordinatie--MB Lijst-van-opleidingstitels--APOTHEKER--EU-lidsaten

Coordinatie--MB Lijst-van-opleidingstitels--APOTHEKER--EU-lidsaten 31 JANUARI 2008. - Ministerieel besluit tot vaststelling van de lijst van opleidingstitels van apotheker afgeleverd door de lidstaten van de Europese Unie BS 25/05/2008 gdp 1 / 9 Artikel 1. Onder voorbehoud

Nadere informatie

Examenprogramma biologie havo

Examenprogramma biologie havo Bijlage 3 Examenprogramma biologie havo Het eindexamen Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolexamen. Het examenprogramma bestaat uit de volgende domeinen: Domein A Vaardigheden Domein

Nadere informatie

Functievergelijking. Liesbeth BV. Chef Monteur Gas en verwarming Vergelijking met functie Monteur Gas en Verwarming Printdatum 31-01-2014

Functievergelijking. Liesbeth BV. Chef Monteur Gas en verwarming Vergelijking met functie Monteur Gas en Verwarming Printdatum 31-01-2014 Liesbeth BV Bedrijf Liesbeth BV Functie Chef Monteur Gas en verwarming Vergelijking met functie Monteur Gas en Verwarming Printdatum 31-01-2014 Functievergelijking Taken Kennis en vaardigheden Diploma's

Nadere informatie

De ri&e en het plan van aanpak

De ri&e en het plan van aanpak De ri&e en het plan van aanpak Door: Jaap Bijl (Bijl Opleiding en Advies) 0. Inhoud 1. Samenvatting 2. Wettelijke grondslag 3. Wat is een ri&e en pva? 4. Waarom een ri&e? 5. Waar leidt een ri&e toe? 6.

Nadere informatie

Het niveau van Medisch-Microbiologisch Onderzoeker wordt bereikt door een combinatie van een cursorisch gedeelte èn een

Het niveau van Medisch-Microbiologisch Onderzoeker wordt bereikt door een combinatie van een cursorisch gedeelte èn een Reglement voor de opleiding tot Medisch-Microbiologisch Onderzoeker (MMO) binnen het kader van het Algemeen Reglement van de Stichting voor opleiding tot Medisch-Biologisch Wetenschappelijk Onderzoeker

Nadere informatie

Workshop: Training preventiemedewerker. Door: Mark Smakman Arbeids- & Organisatieadviseur/Veiligheidskundige

Workshop: Training preventiemedewerker. Door: Mark Smakman Arbeids- & Organisatieadviseur/Veiligheidskundige Workshop: Training preventiemedewerker Door: Mark Smakman Arbeids- & Organisatieadviseur/Veiligheidskundige Programma Introductie; Kennismaking; Arbo-wet; Partijen in de Arbo-wet; Arbobeleidscyclus; De

Nadere informatie

Examenprogramma natuur, leven en technologie vwo

Examenprogramma natuur, leven en technologie vwo Examenprogramma natuur, leven en technologie vwo Het eindexamen Het eindexamen bestaat uit het schoolexamen. Het examenprogramma bestaat uit de volgende domeinen: Domein A Vaardigheden Domein B Fundament

Nadere informatie

Examenprogramma biologie vwo

Examenprogramma biologie vwo Bijlage 4 Examenprogramma biologie vwo Het eindexamen Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolexamen. Het examenprogramma bestaat uit de volgende domeinen: Domein A Vaardigheden Domein

Nadere informatie

Checklist arbodienstverlening op maat Voor ondernemingsraad en personeelsvertegenwoordiging

Checklist arbodienstverlening op maat Voor ondernemingsraad en personeelsvertegenwoordiging Checklist arbodienstverlening op maat Voor ondernemingsraad en personeelsvertegenwoordiging Uitleg over wijzigingen in de Arbowet Checklist maatwerkregeling Colofon Uitgave: Stichting FNV Pers Eindredactie

Nadere informatie

Onderwijs- en examenregeling

Onderwijs- en examenregeling Onderwijs- en examenregeling geldig vanaf 1 september 2017 Opleidingsspecifiek deel: Bacheloropleiding: Russische studies Deze onderwijs- en examenregeling is gebaseerd op de Wet op het hoger onderwijs

Nadere informatie

Onderzoek naar blootstelling aan endotoxinen in de agrarische sectoren van teelt, be- en verwerking en handel

Onderzoek naar blootstelling aan endotoxinen in de agrarische sectoren van teelt, be- en verwerking en handel Onderzoek naar blootstelling aan endotoxinen in de agrarische sectoren van teelt, be- en verwerking en handel drs. Suzanne Spaan ir. Inge Wouters dr. ir. Dick Heederik Institute for Risk Assessment Sciences

Nadere informatie

Cyril Litjens & Mohamed Mekkaoui MediWerk bv. MediWerk bv

Cyril Litjens & Mohamed Mekkaoui MediWerk bv. MediWerk bv Cyril Litjens & Mohamed Mekkaoui Wie zijn wij Onze dienstverlening Verzuim aanpak Gezondheidsmanagement: Keuringen & PMO s Safety & Consultancy Bedrijf in oprichting(16 april operationeel) Onze professionals:

Nadere informatie

Universiteit van Amsterdam FACULTEIT DER NATUURWETENSCHAPPEN, WISKUNDE EN INFORMATICA

Universiteit van Amsterdam FACULTEIT DER NATUURWETENSCHAPPEN, WISKUNDE EN INFORMATICA Universiteit van Amsterdam FACULTEIT DER NATUURWETENSCHAPPEN, WISKUNDE EN INFORMATICA ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING Voor de Bacheloropleidingen Bio-exact Natuurkunde en Sterrenkunde, Scheikunde, Wiskunde

Nadere informatie

Competentie-invullingsmatrix

Competentie-invullingsmatrix Competentie-invullingsmatrix masterprf Master of Science in de wiskunde Academiejaar 2016-2017 Legende: W=didactische werkvormen E=evaluatievormen Competentie in één of meerdere wetenschappen Wetenschappelijke

Nadere informatie

Samenvatting, conclusies en aanbevelingen

Samenvatting, conclusies en aanbevelingen Samenvatting, conclusies en aanbevelingen Blootstelling aan elektromagnetische velden die afkomstig zijn van apparatuur voor mobiele telecommunicatie is in toenemende mate een bron van zorg in de maatschappij.

Nadere informatie

Regeling MVK-bijlage 2

Regeling MVK-bijlage 2 Onderhoud vakbekwaamheid voor gecertificeerde middelbaar veiligheidskundigen Inleiding In deze bijlage wordt de werkwijze van het systeem voor onderhoud van de vakbekwaamheid van gecertificeerde middelbaar-

Nadere informatie

S A M E N V A T T I N G

S A M E N V A T T I N G 5 6 Samenvatting Het advies Veilig omgaan met nanodeeltjes op de werkvloer is het antwoord van de commissie Arbeidsomstandigheden van de SER op de adviesaanvraag van de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid

Nadere informatie

Profielschets Raad van Commissarissen

Profielschets Raad van Commissarissen Profielschets Raad van Commissarissen Vastgesteld door de Raad van Commissarissen op 18 maart 2009 en laatstelijk gewijzigd in 2014. 1. Doel profielschets 1.1 Het doel van deze profielschets is om uitgangspunten

Nadere informatie

Bedrijfsmaatschappelijk werker

Bedrijfsmaatschappelijk werker Bedrijfsmaatschappelijk werker Doel Verlenen van hulp aan werknemers met (dreigende) (psycho)sociale moeilijkheden, alsmede adviseren van leidinggevenden over (psycho)sociale vraagstukken, binnen het sociaal

Nadere informatie

Het vervoeren van verontreinigde bodem. We doen het veilig of..?

Het vervoeren van verontreinigde bodem. We doen het veilig of..? Het vervoeren van verontreinigde bodem. We doen het veilig of..? Auteur: Ad Wilbers Plaats: Geldrop Datum: 30 december 2006 NVVK Jubileumcongres 25-26 april 2007 - Sessie H Wilbers 1 van 5 Inleiding Er

Nadere informatie

Technisch bureau van Eeden Arbeidsomstandighedenbesluit secties geluid en trillingen

Technisch bureau van Eeden Arbeidsomstandighedenbesluit secties geluid en trillingen Afdeling 3. Lawaai 1. Algemeen Artikel 6.6. Definities In deze afdeling wordt verstaan onder: a. piekgeluidsdruk (Ppiek): maximumwaarde van de «C»-frequentiegewogen momentane lawaaidruk; b. dagelijkse

Nadere informatie

FUNCTIEFAMILIE 2.3 Organisatie-ondersteunend

FUNCTIEFAMILIE 2.3 Organisatie-ondersteunend Doel van de functiefamilie Interne klanten bijstaan via ontwikkeling en uitbouwen van specifieke dienstverlening die verband houdt met één of meer functionele domeinen ertoe bij te dragen dat de organisatie

Nadere informatie

Eindtermen vervolgopleiding intensive care verpleegkundige

Eindtermen vervolgopleiding intensive care verpleegkundige Eindtermen vervolgopleiding intensive care verpleegkundige De beschrijving van de eindtermen voor de vervolgopleiding tot intensive care verpleegkundige is ontleend aan het deskundigheidsgebied intensive

Nadere informatie

Opleidingsspecifiek deel bij de OER Bacheloropleiding Natuurwetenschap en Innovatiemanagement Undergraduate School Geosciences

Opleidingsspecifiek deel bij de OER Bacheloropleiding Natuurwetenschap en Innovatiemanagement Undergraduate School Geosciences Opleidingsspecifiek deel bij de OER 2016-2017 Bacheloropleiding Natuurwetenschap en Innovatiemanagement Undergraduate School Geosciences art. 2.1 Toelating 1. Naast de in de wet genoemde diploma s die

Nadere informatie

FACULTEIT DER NATUURWETENSCHAPPEN, WISKUNDE EN INFORMATICA. ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING Masterschool Life and Earth Sciences studiejaar 2008-2009

FACULTEIT DER NATUURWETENSCHAPPEN, WISKUNDE EN INFORMATICA. ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING Masterschool Life and Earth Sciences studiejaar 2008-2009 UNIVERSITEIT VAN AMSTERDAM FACULTEIT DER NATUURWETENSCHAPPEN, WISKUNDE EN INFORMATICA ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING Masterschool Life and Earth Sciences studiejaar 2008-2009 DE MASTEROPLEIDING BIOMEDICAL

Nadere informatie

Juridische kennis en professionele vaardigheden

Juridische kennis en professionele vaardigheden Eindtermen Bachelor Rechtsgeleerdheid master rechtsgeleerdheid De bachelor heeft kennis van en inzicht in het geldende recht alsmede recht met elkaar verbonden zijn. De bachelor is in staat om vanuit het

Nadere informatie

Helger Siegert. Agenda

Helger Siegert. Agenda Stand van Zaken Arbeidsomstandigheden www.molens.nl en www.molen.pagina.nl Helger Siegert 1 Agenda Introductie Uitgangspunten Veranderingen in de wet Discussie 2 1 Arbeidsomstandigheden Wat is aandacht

Nadere informatie

Uitvoeringsregeling/Bijlage behorend bij de Onderwijs- en Examenregeling van de Bacheloropleiding Molecular Science & Technology 2010-2011

Uitvoeringsregeling/Bijlage behorend bij de Onderwijs- en Examenregeling van de Bacheloropleiding Molecular Science & Technology 2010-2011 Faculteit der Wiskunde en Natuurwetenschappen van de Universiteit Leiden & Faculteit Technische Natuurwetenschappen van de Technische Universiteit Delft Uitvoeringsregeling/Bijlage behorend bij de Onderwijs-

Nadere informatie

FUNCTIEFAMILIE 4.2 Beleidsthemabeheerder

FUNCTIEFAMILIE 4.2 Beleidsthemabeheerder Doel van de functiefamilie Het beleidsthema vanuit theoretische en praktische deskundigheid implementeren en uitbouwen teneinde toepassingen omtrent het thema te initiëren, te stimuleren en te bewaken

Nadere informatie

TRAININGSWIJZER MODULE 1:

TRAININGSWIJZER MODULE 1: TRAININGSWIJZER MODULE 1: Bosbedrijfskunde & Marketing binnen de Houtsector Aan : Suriname Business Forum (SBF) Dhr. R. Kalka Datum : 31 augustus 2012 Versie : 1.0 Inhoudsopgave 1 TRAININGSWIJZER MODULE:

Nadere informatie

Randvoorwaarden en doelvoorschriften bij alternatieve verwijderingsmethoden

Randvoorwaarden en doelvoorschriften bij alternatieve verwijderingsmethoden Reliable Independent Reviews Betrouwbare Onafhankelijke Beoordelingen www.rirnl.eu Randvoorwaarden en doelvoorschriften bij alternatieve verwijderingsmethoden Auteur: ing. Gerwin Lensink B.Sc. RVK Inhoud

Nadere informatie

Het diploma van de opleiding kan behaald worden tot en met 31 december 2015.

Het diploma van de opleiding kan behaald worden tot en met 31 december 2015. Opleidingsspecifieke deel OER, 2015-2016 Opleiding / programma: MSc Logopediewetenschap Artikel Tekst 2.1 Toelatingseisen opleiding Niet van toepassing NB: Sinds 1 september 2013 is instroom in de masteropleiding

Nadere informatie

Opleiding Chemische Presentatie titel Technologie

Opleiding Chemische Presentatie titel Technologie Opleiding Chemische Presentatie Technologie titel Rotterdam, 00 januari 2007 Rotterdam, 08 sep 2011 Wat (toekomstige) ingenieurs en management moeten weten van Energie efficiency ALLES!!!!! Chemische Technologie

Nadere informatie

Nota. Generieke leerresultaten van FIIW. 1 Genese van het document

Nota. Generieke leerresultaten van FIIW. 1 Genese van het document GROEP WETENSCHAP & TECHNOLOGIE FACULTEIT INDUSTRIËLE INGENIEURSWETENSCHAPPEN W. DE CROYLAAN 6 BUS 2000 3001 HEVERLEE, BELGIË HEVERLEE 30 juli 2013 Nota Generieke leerresultaten van FIIW 1 Genese van het

Nadere informatie

Examenprogramma scheikunde havo

Examenprogramma scheikunde havo Examenprogramma scheikunde havo Het eindexamen Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolexamen. Het examenprogramma bestaat uit de volgende domeinen: Domein A1 Vaardigheden Domein A2

Nadere informatie

Reglement van Toelating

Reglement van Toelating Reglement van Toelating Begripsbepalingen Artikel 1. Voor de toepassing van dit reglement wordt verstaan onder: de Orde: de Nederlandse Orde van Register EDP-Auditors; het Bestuur: het bestuur van de Nederlandse

Nadere informatie

Beschrijving onderwijseenheden

Beschrijving onderwijseenheden Bachelorgids Wiskunde 2006 23-06-2006 15:28 Pagina 166 Bijlage C Beschrijving onderwijseenheden Deze bijlage behoort bij artikel 1.2, eerste lid, van de onderwijs- en examenregeling van de bacheloropleiding

Nadere informatie

Doel. Context VSNU UFO/INDELINGSINSTRUMENT FUNCTIEFAMILIE ICT FUNCTIONEEL (INFORMATIE) BEHEERDER VERSIE 1 MEI 2012

Doel. Context VSNU UFO/INDELINGSINSTRUMENT FUNCTIEFAMILIE ICT FUNCTIONEEL (INFORMATIE) BEHEERDER VERSIE 1 MEI 2012 Functioneel (informatie) beheerder Doel Zorgdragen voor het inrichten, aanpassen, vernieuwen en onderhouden van de informatievoorziening (processen, procedures en/of systemen), passend binnen het informatiebeleid

Nadere informatie

GEWICHTSCONSULENTE - ERKEND BGN

GEWICHTSCONSULENTE - ERKEND BGN GEWICHTSCONSULENTE ERKEND BGN Beschrijving van de kerntaken Kerntaak 1 Het adviseren, begeleiden en motiveren van mensen met gewichts en/of voedingsvraagstukken. Complexiteit: De gewichtsconsulent begeleidt

Nadere informatie

Preventief Medisch Onderzoek, wat moet je er mee als arbeidshygiënist

Preventief Medisch Onderzoek, wat moet je er mee als arbeidshygiënist Preventief Medisch Onderzoek, wat moet je er mee als arbeidshygiënist Maart 2015 Drs.ing. Jolanda Willems MBA, drs. Toin van Haeren, bedrijfsarts, drs. Rik Menting, bedrijfsarts, drs. Edo Houwing, arbeids-

Nadere informatie

Examenprogramma scheikunde vwo

Examenprogramma scheikunde vwo Examenprogramma scheikunde vwo Het eindexamen Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolexamen. Het examenprogramma bestaat uit de volgende domeinen: Domein A Vaardigheden Domein B Stoffen,

Nadere informatie