4 De Reformatie in Frankrijk 8 Jonathan Edwards werk zeer gewild in Polen 10 Augustinus: rooms-katholiek of protestants?

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "4 De Reformatie in Frankrijk 8 Jonathan Edwards werk zeer gewild in Polen 10 Augustinus: rooms-katholiek of protestants?"

Transcriptie

1 58 e jaargang - nummer 1 MAART De Reformatie in Frankrijk 8 Jonathan Edwards werk zeer gewild in Polen 10 Augustinus: rooms-katholiek of protestants? _In De Rechte Straat nr 5 maart 2015.indd :36

2 MEDITATIE De ontmoeting met de Samaritaanse vrouw (Joh. 4) Colofon Bestuursleden Dr. M. Klaassen, voorzitter G. Bouw, secretaris J.P. Hollebrandse, penningmeester G.V. den Hartog Drs. Th.J. van Iperen J.D. Liefting Redactie J. ten Klooster G. Bouw Dr. M. Klaassen K. Lievense Comité van aanbeveling Prof. dr. A. Baars, Ds. J.J. ten Brinke, W. Büdgen, Ds. P.D.J. Buijs, Ds. L.A. den Butter, Dr. W. Fieret, G.R.J. van Heukelom, Dr. P.C. Hoek, Ds. J. Joppe, Ds. K.J. Kaptein, Dr. M.J. Kater, Dr. A.J. Kunz, Ds. A.J. Mensink, Ds. A. Simons, Ds. D.W. Tuinier, Ds. W. Visscher, Dr. W. van Vlastuin Administratie Stichting In de Rechte Straat J. ten Klooster, directeur Bezoekadres Stichting In de Rechte Straat Laan van Westenenk AZ APELDOORN Telefoon Rabobank: NL57 RABO Postbank: NL73 INGB Postadres Postbus AL APELDOORN Internet: Kerntaak IRS Rooms-katholieken bekendmaken met het Evangelie zoals dat ten tijde van de Reformatie is (her)ontdekt. Legateren Bij notariële akte vast te leggen: Ik legateer aan Stichting In de Rechte Straat te Apeldoorn, vrij van rechten en kosten, een bedrag... Copyright Overname van artikelen wordt met bronvermelding op prijs gesteld. Foto voorkant: Op 13 februari nam IRS-veldwerker Pedro Snoeijer (rechts) namens IRS de Poolse uitgave van de Jonathan Edwards reader van Joël Burnell in ontvangst. In het Evangelie worden ons verschillende persoonlijke ontmoetingen van de Heere Jezus beschreven. Vooral Johannes beschrijft van die momenten. Vaak lezen we dan ook iets van het gesprek dat dan gevoerd wordt. Het heeft de Heilige Geest goed gedacht om ons van sommige van die persoonlijke ontmoetingen deelgenoot te maken. Niet om een toehoorder te blijven, maar om óók ons door middel van dat gesprek persoonlijk te ontmoeten. Met welk doel? Om ons te vinden, te ontdekken en te troosten. Jezus ontdekt haar Het is een onverwachte ontmoeting geweest, daar aan de Jakobsbron. De vrouw uit Sichar komt daar op het heetst van de dag om water te putten. Een ongebruikelijk tijdstip om dat zware werk te doen. Maar ze heeft er haar redenen voor: ze is een vrouw die door haar levenswandel door haar buren en bekenden veracht wordt. Ze leidt een leven in zonde en onreinheid. Ze leeft samen met een man met wie ze niet getrouwd is. En dat is niet voor het eerst. Vijf mannen zijn hem al voorgegaan Gebonden is ze in de zonde, met een schuld voor God op haar schouders. De Heere Jezus gaat echter niet met een boog om haar heen. Hij opent het gesprek met haar door te vragen om water. En in dat gesprek leidt Hij het naar het moment dat Hij haar persoonlijk ontdekt aan haar zonde: Ga heen, roep uw man en kom hier. Dan toont Hij, als een pijl die het hart treft, dat Hij weet van onze zonde, schuld en duisternis. Dat is onderdeel van het Evangelie. Nathan zei tegen David: Gij zijt die man. En Petrus zei tegen de menigte: Dien gij gekruist hebt. En zij werden verslagen in het hart Jezus troost haar Waarom doet de Heere Jezus dat en waarom doet Hij dat op deze manier? Omdat Hij in Zijn hart de liefde van de Vader heeft voor verloren zondaren Omdat Hij Zich aan dat zondige hart wil openbaren als de Verlosser. De arts moet de ziekte benoemen om de genezende behandeling te kunnen beginnen. Hoe zou de gevangene kunnen worden bevrijd als de Verlosser niet eerst de boeien beetpakt? De vrouw had gevraagd: Bent U soms meer dan onze vader Jakob? De Heere Jezus had getoond dat Hij meer was: Hij kende haar en haar zondige leven. Maar Hij gaat haar ook verder leiden, want Zijn doel is het hart te troosten dat schreiend tot Hem vlucht. Ik ben het, die met u spreek. Ík ben het, de Messias, die als Hij gekomen is alles zal verkondigen. Álles: de ernst van de zonden, de zwaarte van de schuld, maar óók: de verzoening van de zonde door voldoening van de schuld. Ik ben het, de Profeet die het verkondig, de Priester die het volbrengt, de Koning die het uitdeelt. Dat is werkelijk troost voor het gewonde hart wanneer de Heere Jezus Zich bekendmaakt: Ik ben het. Vertroost mijn ziel in haar geween, en zeg haar: Ik ben uw heil alleen. Jezus vindt haar Hoe kwam het nu tot deze verlossende ontmoeting? Die Samaritaanse vrouw had er niet naar gezocht en er niet om gevraagd Heel duidelijk gaat het initiatief voor deze ontmoeting uit van God de Vader. In vers 4 lezen we dat de Heere Jezus door Samaria moest gaan. Achter dat moeten staat het Goddelijke bevel van Zijn Vader. God de Vader had Zijn oog op Sichar laten vallen. Hij had daar die vrouw gezien, gebonden in de macht van de zonde; met een verknoeid en een verzondigd leven. Hij had die andere inwoners van Sichar gezien, die net zo gebonden zaten in de zonde en gebukt gingen onder de last van de schuld. En toen had God de Vader, met innerlijke ontferming bewogen, Zijn Zoon opdracht gegeven: Ga naar Sichar, want daar wonen verlorenen die gevonden, ontdekt en vertroost moeten worden. De Vader gaf de Zoon die opdracht: Ik zend U om verloren zondaren zalig te maken en daarom moet U ook door Samaria gaan, naar Sichar. Dat is vrije genade alleen. En daarom kunnen zondaren zalig worden. Daarom kan het ook nu nog! Voor Jezus Christus is geen Adamskind te zondig of te veracht in Zijn ogen. Hij zoekt ze. Hij vindt ze. Hij ontdekt en vertroost ze. En in zo n ontmoeting met de Heiland gebeurt het: Maar ik beleed na ernstig overleg mijn boze daden Gíj nam die gunstig weg! Ds. L.A. den Butter 2 In de Rechte Straat _In De Rechte Straat nr 5 maart 2015.indd :36

3 DOOR KAROLIEN LIEVENSE Tomasz Pieczko: De Bijbel is voor mij telkens weer fascinerend Bijna anderhalf jaar is ds. Tomasz Pieczko inmiddels predikant in het Poolse Zelów. In augustus 2013 keerde hij samen met zijn vrouw vanuit België weer terug naar zijn geboorteland Polen. Hij geloofde dat God daar een taak voor hem zou hebben. Een jaar later werd zijn aanstelling verlengd met tien jaar. Hoe vergaat het hem nu in Zelów? De stap om naar Polen te verhuizen was groot. Ds. Tomasz Pieczko was al lange tijd predikant in Mons en had daarvoor een gemeente in Maubeuge (Frankrijk) gediend. Polen lijkt in zoverre op Frankrijk en België dat protestanten er een minderheid vormen. Een groot verschil is in ieder geval wel dat in Frankrijk en België kerk en staat duidelijk gescheiden zijn, en in Polen niet. Daar heeft de Rooms-Katholieke Kerk grote invloed. Pedro Snoeijer (IRS-veldwerker in Polen, red.) zegt dat de Rooms-Katholieke Kerk in Polen steeds meer invloed krijgt. Merkt u dit ook? Inderdaad, de maatschappelijke en politieke werkelijkheid in Polen staat onder enorme invloed van de Rooms- Katholieke Kerk. Er is geen politieke of andere bijeenkomst of festiviteit (ook lokaal), waarbij de rooms-katholieke geestelijken hun aanwezigheid niet benadrukken. In steden en dorpen zijn rooms-katholieke parochies belangrijke centra waar politieke besluiten genomen worden. Elke lokale politicus moet hier rekening mee houden, en neemt het risico de volgende verkiezingen te verliezen als hij probeert de invloed van de rooms-katholieke kerk te verminderen. Daarnaast genieten de rooms-katholieke geestelijken allerlei privileges in juridische confl icten. Als gereformeerden worden wij telkens weer minderwaardig behandeld. De lokale overheden en zelfs de scholen geven ons de slechtste plaats. Proberen we in overeenstemming met de wet iets te regelen, dan worden we geringschat of niet geaccepteerd. Onze gereformeerde begraafplaats wordt vaak vernield. De politie neemt dat niet serieus of doet niets met de aangifte. En dat terwijl de daders gemakkelijk opgepakt kunnen worden. Onze kinderen moeten op scholen vaak verplicht deelnemen aan religieuze, rooms-katholieke activiteiten, zonder dat hiervoor aan de ouders toestemming is gevraagd. Ik ben actief in het pastoraat van het ziekenhuis. Voor een protestantse predikant is dit heel uitzonderlijk. Hier zie ik dat materialen als Augustinus (Poolstalig evangelisatietijdschrift van IRS, red.) die ik aan zieken geef, steeds weer in de prullenbak belanden. En dat terwijl ik deze op speciale daarvoor bestemde algemene literatuurtafels neerleg. Het zijn vaak rooms-katholieken die de materialen in de prullenbak gooien. Zij willen verhinderen dat andere rooms-katholieken iets anders lezen dan de roomskatholieke pers. Deze moeilijkheden demotiveren mij overigens niet, integendeel. Dit alles stimuleert me eerder om te zoeken naar nieuwe en meer adequate manieren om te evangeliseren of in het pastoraat actief te zijn. Hoe kijkt u op de afgelopen anderhalf jaar terug? Verliep het zoals verwacht? Het afgelopen jaar was een moeilijk jaar vanwege het feit dat mijn vrouw en ik ons weer moesten aanpassen aan de situatie in Polen, zowel algemeen als wat betreft de kerk waarin ik nu werk. Sinds ons vertrek naar Polen is er veel in het land veranderd. Als je in het buitenland verblijft en Polen vaak bezoekt, beoordeel je de situatie daar totaal anders dan als je er daadwerkelijk woont. Ondanks alle moeilijkheden zie ik toch dat het een zeer productieve tijd was. Dit geldt voor mijn werk, dat heel intensief is, en ook voor mijn geestelijke leven. De nieuwe situatie vormt telkens weer een uitdaging, omdat ik steeds weer moet letten op mijn relatie met God en op mijn eigen geestelijke en intellectuele ontwikkeling. Wat was de mooiste ervaring van de afgelopen tijd? Het mooiste was voor mij het opnieuw ontdekken van de waarde van het Woord van God, als een fundamentele dimensie van mijn persoonlijke leven en mijn werk. De Bijbel is voor mij telkens weer nieuw en fascinerend. Paradoxaal genoeg opent de moeilijke situatie in Polen, in Zelów, en in de kerk mij voor het Woord. En ik weet en geloof vast dat de Heere zelf mij op deze manier leidt. In de Rechte Straat _In De Rechte Straat nr 5 maart 2015.indd :36

4 ACHTERGROND DOOR KAROLIEN LIEVENSE De Reformatie in Frankrijk, het land w Tijdens de Reformatie streden de hugenoten in Frankrijk voor het gereformeerde geloof, soms door het met hun leven te bekopen. Van hun gedachtegoed is in Frankrijk nog weinig over. Toch gloort er hoop. De klassieke gereformeerde theologie lijkt steeds meer mensen aan te trekken. Het zou best eens door de laïcité kunnen komen, dat Fransen maar moeilijk over hun geloof praten. Laïcité betekent een strikte scheiding tussen kerk en staat. Het geloof is een privézaak, zo is de algemene opvatting in Frankrijk. Dat is ook de vrijgemaakte ds. W. van Veelen opgevallen. In januari van dit jaar streek hij samen met zijn gezin neer in Zuid-Frankrijk. Hij is nu voorganger van een protestantse gemeente in Anduze. Zijn gemeente is aangesloten bij de l Union nationale des Églises protestantes réformées évangéliques de France (UNEPREF). De laïcité zit helemaal in het denken van de mensen hier. Geloof is nog meer privé dan dat in Nederland het geval is. In Nederland is er veel meer ruimte voor evangelisatiewerk. In Frankrijk wordt het geloof binnenskamers beleefd. Je valt er anderen niet mee lastig. Minderheid En dan werkt ds. Van Veelen nog in een gebied waar veel protestanten wonen. In heel Frankrijk zijn de protestanten duidelijk in de minderheid. Zij maken slechts twee procent van de bevolking uit. Tot die twee procent behoren zowel traditionele protestanten als baptisten en evangelische en charismatische christenen. Het land telt zelfs nog meer moslims (zes procent). De allergrootste godsdienst is het rooms-katholicisme (65 procent). Een slecht imago hebben de protestanten zeker niet. Prof. G. Kwakkel van de Theologische Universiteit Kampen (TUK) geeft sinds 2012 ook les aan de theologische universiteit in Aix-en-Provence. Volgens hem verkrijgen de traditionele protestanten die van de hugenoten afstammen wel respect in de samenleving. Ze worden gezien als zelfstandige, hardwerkende mensen. Ergens staan ze wel hoog aangeschreven. Al denkt hij ook dat het protestantisme door sommige rooms-katholieken als een soort sekte wordt gezien. Gemeenschapsgevoel Harriëtte Smit, die sinds vier jaar als jongerenwerker namens de Gereformeerde Zendingsbond (GZB) voor een protestantse gemeente van UNEPREF in Bordeaux werkt, heeft de indruk dat het protestantisme vaak zelfs een betere naam heeft dan het rooms-katholicisme. Al noemt meer dan de helft van de bevolking zich rooms-katholiek, toch willen de meesten met de kerk als instituut niet veel te maken hebben. Het seksuele misbruik heeft de Rooms- Katholieke Kerk niet goed gedaan, zegt Smit. Daarnaast heb ik gemerkt dat mensen meer beleving willen. Zelf heb ik vorig jaar rond vastentijd een paar keer een rooms-katholieke mis bijgewoond. De symboliek in de kerk vond ik mooi, maar verder was het een 4 In de Rechte Straat _In De Rechte Straat nr 5 maart 2015.indd :36

5 waar geloof vooral privézaak is beetje koud. Het viel me op dat er weinig gemeenschapsgevoel was. Het was toch een beetje ieder voor zich. Er was een bijbellezing door de pastoor en verder werd de liturgie niet uitgelegd. Protestantse gemeenschappen zijn volgens haar kleiner, en dat maakt een gemeente meer persoonlijk. Dat trekt mensen aan, denkt Smit. Klassieke theologie De protestantse kerken moeten het over het algemeen niet van de autochtone Fransen hebben. Men zegt in Frankrijk dat protestantse kerken sterk drijven op emigranten uit Franse koloniën, uit Afrika en de Antillen. Bij de traditionele kerken zit de groei bij de allochtonen. Daarnaast groeien de evangelische kerken, zegt prof. G. Kwakkel. Dit laatste is ook ds. Van Veelen opgevallen. Bij evangelische kerken is er een herleving te zien. Daar worden allerlei initiatieven ondernomen om de taal van nu te spreken. Hij heeft de indruk dat traditionele protestantse kerken steeds meer vergrijzen. Dat zie ik ook bij mijn eigen gemeente. Toch ziet hij de toekomst van zijn kerkverband niet somber in. Ik heb het vermoeden dat traditionele kerken nog een inhaalslag moeten maken. Volgens prof. Kwakkel trekt de klassieke gereformeerde theologie veel mensen aan. Weliswaar groeien traditionele kerken nauwelijks, maar groeit de klassieke gereformeerde theologie wel, zegt hij. Onder zijn studenten in Aix-en-Province zijn ook veel (toekomstige) voorgangers van evangelische en charismatische gemeenten en baptistengemeenten. Voorgangers van evangelische kerken studeren in Aix-en-Provence omdat ze juist het bijbels onderwijs zo waarderen. Prof. Kwakkels leerlingen komen uit de brede, Franse wereld, waaronder Zwitserland en Wallonië. De universiteit in Aix-en-Provence wordt niet door de overheid erkend. Dat kan ook niet anders vanwege de laïcité, zegt Kwakkel. De enige uitzondering is voor zover ik weet de theologische faculteit van de universiteit in Straatsburg in de Elzas. Dit vanwege de bijzondere positie van de Elzas. Geen basis De scheiding van kerk en staat dateert van Die scheiding gaat vrij ver. Het betekent zelfs dat er geen christelijke politieke partijen of vakbonden zijn. Er zijn wel christelijke privéscholen, vaak rooms-katholieke, maar volgens Smit krijgen kinderen daar vooral rituelen mee en weinig van de inhoud van het geloof. Sommige docenten op deze scholen zijn niet eens rooms-katholiek meer. Smit merkt dat veel kinderen op het gebied van het geloof een bepaalde basis missen. Vaak hebben de ouders net zomin een bagage meegekregen. Het vorm geven aan huisgodsdienst blijft voor hen een zoektocht. Op de kinderclubs van de kerk bespreekt Smit dan ook vooral de basic dingen, die de meeste christelijke kinderen in Nederland volgens haar al weten. In de zomer leidt Smit regelmatig een HGJB-kamp met Franse en Nederlandse tieners. Een voorbeeld was voor haar illustrerend voor de gebrekkige bijbelkennis van Franse jongeren. Toen Smit een vraag stelde over de Bijbelse persoon Jacob, stak slechts een van de twaalf Franse jongeren de vinger op. Die kende het verhaal, de rest niet. Eenling Christenen zijn in de maatschappij een eenling, en dat is vooral voor jongeren lastig, merkt Smit. Op haar blog heeft ze een interview met een zekere Clement geplaatst, een Franse jongen van een jaar of veertien. Hij zegt dat het moeilijk is om in Frankrijk christen te zijn. De jongens met wie ik bevriend ben, weten niet dat ik christen ben, want ik vermijd dit onderwerp. Het is niet gemakkelijk om over dit onderwerp te spreken en daarom spreek ik er niet over. Als de interviewer vraagt of hij nog een boodschap voor Frankrijk heeft, zegt hij: Het is niet vanzelfsprekend om christen te zijn in Frankrijk, maar je bent niet alleen. De Heere is bij je en je volgt Hem. Met Hem kun je het kwade overwinnen. Hugenoten Ooit was het rooms-katholicisme de staatsgodsdienst, maar dat is lang geleden. In de zestiende eeuw streden de hugenoten (protestanten) voor het gereformeerde geloof. Koning Hendrik II ( ) zond honderden slachtoffers naar de brandstapel. Veel hugenoten vluchtten naar het buitenland. Later richtten zij de eerste gereformeerde kerken op. In 1559 hielden zij in het diepste geheim de eerste nationale synode. In 1561 stelden zij een geloofsbelijdenis op. Deze gebruikte Guido de Bres als basis voor de Nederlandse Geloofsbelijdenis. In 1562 kregen de hugenoten eindelijk een zekere mate van godsdienstvrijheid. Maar de strijd tussen rooms-katholieken en hugenoten bleef nog lange tijd voortduren. Tien jaar later kwamen tijdens de Bartholomeusnacht of Parijse bloedbruiloft massa s hugenoten om. Dat was wel het meest tragische dieptepunt. In 1589 besteeg een hugenoot de troon, koning Hendrik de IV. Maar deze zag wel in dat het problemen zou geven als hij als hugenoot het land zou besturen. Daarom besloot hij zich weer tot het rooms-katholicisme te bekeren. Frankrijk werd nooit gereformeerd, maar de gereformeerde kerken bleven wel bestaan, hoe marginaal soms ook. Vrijzinnigheid Tegenwoordig is vrijwel het grootste protestantse kerkverband de Église protestante unie de France (EPUF). Deze ontstond uit een fusie van meerdere protestantse kerken in Aan de theologische universiteit van Aix-en-Provence komen nauwelijks studenten van de EPUF studeren, zegt Kwakkel. Als je voorganger bent van de EPUF moet je erkennen dat er verschillende meningen naast elkaar be- In de Rechte Straat _In De Rechte Straat nr 5 maart 2015.indd :36

6 Harriëtte Smit (helemaal rechts achterin) poseert met Franse jongeren. staan. Je moet dan ook nooit claimen de waarheid in pacht te hebben. Anders heb je het als predikant echt moeilijk. Of deze kerk sinds de fusie veranderd is? Samenwerking was er al langer, dus in die zin is er niets veranderd. Luther stond er al hoog in aanzien en er was een zekere distantie van Calvijn. In een kerk als de ERF (een van de kerken die zijn gefuseerd tot de EPUF, red.) kreeg Luther al meer aandacht. Bij Calvijn staan de tien geboden meer in aanzien. Luther legde toch vooral de nadruk op vergeving, niet op de geboden. Bij de EPUF raken de geboden meer en meer uit beeld met een beroep op Luther. Dat is de laatste tijd alleen maar sterker geworden. De UNEPREF staat juist wel als behoudend bekend. De kerken waarvoor Smit en ds. Van Veelen werken, behoren tot dit kerkverband Als prof. Kwakkel op zondag in Aix-en-Provence verblijft, bezoekt hij ook meestal een gemeente van de UNEPREF. Zingeving Al zijn Fransen over het algemeen niet open over het geloof en al willen ze er niet mee lastig gevallen worden, toch denken veel Fransen er wel degelijk over na. Dat is althans de ervaring van Smit. Als ze met Fransen een praatje begint, zeggen ze soms al direct dat ze atheïst of agnost zijn. Als ik dan doorvraag, merk ik dat ze dit alleen maar zeggen als een excuus om niet over het geloof te hoeven praten. Veel mensen zijn echt op zoek naar de zin van het leven. Ze zijn vaak bang dat hun leven uiteindelijk nergens toe blijkt te doen. Volgens haar kent Frankrijk het grootste percentage van mensen die aan een depressie lijden. Daarnaast heeft ze de indruk dat Frankrijk nog individualistischer is dan in Nederland. Dat is na de aanslagen in Parijs alleen maar erger geworden. Mensen blijven sneller binnen zitten, ook moslims. Ze zeggen dat ze zich gedeisd houden. Als ze op straat lopen, zijn ze herkenbaar als moslim, en dat vinden ze moeilijk. Smit ziet dat sommige mensen zich eenzaam voelen. En daar ziet ze juist een ingang voor het Evangelie. Toen een vrouw hoorde over kerkelijke activiteiten voor jongeren, vroeg ze aan Smit of zij vanuit de kerk niet eens iets voor vrouwen als zij kon organiseren, een breiclub bijvoorbeeld. Dat vond Smit een goed idee. Tijdens de eerste bijeenkomst vertelde deze vrouw over haar overleden man die gelovig was. Ze zei dat ze na zijn overlijden van de kerk een evangelisatieboekje had gekregen. Dat was ze nu toch maar eens gaan lezen. Ze zei dat ze hard moest huilen, toen ze in dat boekje bijbelteksten las die gaan over troost en verdriet. Dat is toch geweldig? Hoopvol Het geloof laat mensen zeker niet koud, merkt Smit. Op een interkerkelijke conferentie met het thema Religie: bron van vrede of van geweld? die ze onlangs bezocht, kwamen heel veel mensen af. Dat zegt voor haar genoeg. Religie leeft. Christenen moeten veel meer zichtbaar zijn in de maatschappij, zodat de kans groter is voor niet-gelovigen om een christen tegen te komen, zegt ze. Hoopvol is ze zeker. Volgens haar heeft de kerk in Frankrijk toekomst. Ik zie steeds meer positieve ontwikkelingen op het gebied van kerkplanting, en dat vind ik mooi om te zien. 6 In de Rechte Straat _In De Rechte Straat nr 5 maart 2015.indd :36

7 BRIEF Gods Woord houdt eeuwig stand Eind vorig jaar (net voor kerst) bracht ik samen met m n gezin een bezoek aan Pedro, Grayzina, Willem en Helena Snoeijer in Görlitz. Het waren drie onvergetelijke dagen. Naast de goede en mooie momenten die we als gezinnen mochten hebben, heb ik met Pedro stilgestaan bij de nood van de kerk in Polen. Ik zou hierover veel met u als lezer kunnen delen, maar ik beperk me tot de belangrijkste twee punten. Als eerste noemde Pedro het feit dat er in Polen nog maar flarden van het Evangelie zichtbaar zijn (in protestantse gemeenten meer, maar helaas zijn er maar enkele protestantse gemeenten). Verder vertelde hij dat mensen niet hebben geleerd de Bijbel te lezen; laat staan dat men kennis heeft van wat de Bijbelteksten betekenen. Uit deze twee punten blijkt al hoe belangrijk gedegen onderwijs onder de Polen is. Via het kwartaalblad Augustinus en de bulletins proberen we in deze nood te voorzien. De woorden van Pedro hebben ons echter ook bepaald bij de noodzaak om nieuwe wegen te zoeken. De komende tijd willen we dat verder uitwerken. D.V. 21 maart hopen we in Gorinchem onze jaarlijkse ontmoetingsdag te hebben. Ik heb Pedro gevraagd of hij, bij het thema Gods Woord houdt eeuwig stand, een inleiding wil verzorgen, waarin hij ons met voorbeelden vanuit de praktijk wil bepalen bij de Poolse situatie. Naast Pedro heb ik dit ook aan Toon Vanhuysse gevraagd. Zoals u wellicht weet is Tongeren een moeilijke plaats om het Evangelie te verkondigen. Toch mag onze broeder dit nu al veel jaren doen en blijkt dat het waar is: Gods Woord houdt eeuwig stand! Op het moment dat we dit schrijven is nog niet bekend of we ook een van de redacteuren uit Spanje mogen begroeten. We hopen dat het hen lukt om zich vrij te maken om de ontmoetingsdag met ons te mogen beleven. We zien in ieder geval uit naar de ontmoeting met u als betrokkene bij het werk van IRS. Graag tot 21 maart! Iets anders is dat we helaas afscheid moeten nemen van een vaste scribent van ons magazine. Erik-Jan Verbruggen heeft aangegeven te willen stoppen. We betreuren zijn besluit, maar willen dit respecteren. We zullen zijn goede bijdragen die hij ieder kwartaal gedurende vele jaren heeft gegeven node missen. We zijn hem zeer erkentelijk voor zijn inzet in deze! Namens collega s en bestuur, Hans ten Klooster (Directeur) In de Rechte Straat _In De Rechte Straat nr 5 maart 2015.indd :37

8 PROJECTEN DOOR PEDRO SNOEIJER Poolse uitgave van Jonathan Edwards werk zeer gewild Een aantal jaar geleden ontstond het plan om de Jonathan Edwards Reader (uitg. Yale, 1995) in het Pools te vertalen en uit te geven. Dit boek bevat een keuze uit het werk van Jonathan Edwards: verschillende artikelen, de beroemde preek zondaren in de handen van een toornend God, het traktaat over religieuze affecties, en nog verschillende andere teksten waaronder ook brieven. Het boek is een goede en toegankelijke eerste kennismaking met het werk van Jonathan Edwards. Stichting In de Rechte Straat heeft zich bereid verklaard het vertaalwerk en de drukkosten van deze uitgave te financieren. Zonder deze financiële ondersteuning had dit werk niet uitgegeven kunnen worden. Het uitgeven van theologische boeken in Polen loont zich nooit. De inkomsten uit de verkoop dekken slechts een zeer klein deel van de werkelijke kosten. De vertaling was echter niet gemakkelijk. Er hebben uiteindelijk drie vertalers aan het project gewerkt en ook de eindredactie nam meer tijd in beslag dan verwacht. Het viel niet mee om de 18e-eeuwse taal van Jonathan Edwards in goed hedendaags Pools over te brengen. Een probleem was onder andere dat er voor vele theologische begrippen in het Pools geen woord bestaat. Het boek is in januari verschenen in een oplage van 500 exemplaren, wat voor een protestants theologisch boek in Polen een vrij hoge oplage is. Een deel van de oplage werd gratis of zeer goedkoop verstrekt aan geïnteresseerde voorgangers, predikanten en anderen. De rest werd te koop aangeboden voor een redelijke prijs. Binnen een week was de hele oplage van 500 exemplaren verkocht! Dat had niemand verwacht. Momenteel is er een tweede oplage van 500 exemplaren in druk. Dit laat zien dat Jonathan Edwards verrassend actueel blijkt te zijn in het 21e-eeuwse Polen. Op 13 februari heb ik als vertegenwoordiger van stichting In de Rechte Straat het boek offi cieel van Joel Burnell in ontvangst genomen. Pedro Snoeijer (links) en Joël Burnell (rechts) met de Poolse uitgave van de Jonathan Edwards Reader. 8 In de Rechte Straat _In De Rechte Straat nr 5 maart 2015.indd :37

9 DOOR KAROLIEN LIEVENSE Evangelisatiedag in Tongeren verliep wonderlijk goed Ds. Toon Vanhuysse: Werkelijk niemand wees ons af Op zaterdag 20 december organiseerde de gemeente De Stem van de Goede Herder in Tongeren een grootschalige deur-aan-deurevangelisatieactie. Ongeveer twintig vrijwilligers uit Dordrecht en Krabbendijke deden mee. Ds. Toon Vanhuysse, voorganger van de gemeente in Tongeren: Voor de evangelisatieactie hebben de mensen uit Krabbendijke gevast en gebeden tot de Heere God of Hij de harten van de mensen wilde openen. Dat vond ik zo bijzonder. De medewerkers gingen met een grote groep naar de wijk Paspoel. Zij belden bij bewoners aan en deelden amandelstaven en bloemen uit waaraan ze een stokje met een bijbeltekst hadden vastgemaakt. Hierdoor viel bij veel mensen de barrière weg. Ze stonden open voor de boodschap die wij brachten. Wat mij zo bijzonder opviel is dat er werkelijk niemand was die ons afwees, zegt ds. Vanhuysse. We hebben kerstfolders uitgedeeld, Citybijbels van Tongeren en dagboekjes van Het Rechte Spoor. We geloven dat de Heere het bidden en vasten heeft willen gebruiken. Achteraf heb ik geen reacties gekregen van mensen die naar de kerk wilden gaan of zoiets. Toch mag ik geloven dat de Heere de evangelisatiedag heeft willen gebruiken. Eerste Kerstdag viel op een donderdag. Dan denk je: op een dag midden in de week zullen er wel minder mensen komen. Toch zat de kerk helemaal vol! Het waren vooral de vaste bezoekers die de dienst bezochten en daarnaast ook twee gezinnen uit Nederland. Reacties van ECR-lezers Het lezerspubliek van het Spaanstalige evangelisatieblad En La Calle Recta (ECR) komt uit allerlei landen, niet alleen in Europa maar ook in Latijns-Amerika. Redactielid Carlos Rodriguez ontvangt meer dan eens brieven van lezers. In elk nummer van ECR beantwoordt hij een brief van een lezer. Ontvangt u veel brieven van lezers? Met wat voor soort vragen zitten ze? We ontvangen veel brieven en e- mails, meestal uit Latijns-Amerika. Ze willen bijvoorbeeld weten hoe onze bediening is ontstaan en wat ons doel is. Sommigen willen duidelijkheid over een bepaalde doctrine. Ze stellen vragen over de verschillen met het rooms-katholicisme of ze zoeken leiding voor hun bediening of voor hun persoonlijke leven. Welke nood komt in de brieven naar voren? Over het algemeen vragen mensen om literatuur en om nummers van ECR die ze kunnen uitdelen in hun eigen land. Sommigen hebben gebed nodig voor hun persoonlijke situatie of voor de situatie waarin hun land verkeert. Bovenal zijn de briefschrijvers geïnteresseerd in een gezonde leer en willen ze dat artikelen het ware Evangelie van Jezus Christus uitdragen. In veel landen is het zogenoemde welvaartsevangelie in trek. Wat is de meest opvallende brief die u heeft gehad? De brief die is gepubliceerd in het laatste nummer van ECR. De briefschrijver wil ECR niet meer ontvangen omdat hij een slechte ervaring had met een evangelische of protestantse kerk en haar voorganger. Hij wil nu de vuilnis van het christendom achter zich laten en hij zal nu in heel zijn leven tegen het Evangelie vechten. Dat is opvallend, niet? In de Rechte Straat _In De Rechte Straat nr 5 maart 2015.indd :37

10 DOOR DRS. CHRISTA BOERKE Augustinus: rooms-katholiek, protestants of beide? Augustinus ( ) kent tot op de dag van vandaag een grote schare lezers en bewonderaars. De belangstelling voor zijn persoon en werk neemt de laatste jaren zelfs aanzienlijk toe. Het frappante is, dat zowel protestanten als rooms-katholieken zich door deze kerkvader aangesproken voelen. Dat was ook in de tijd van de Reformatie al zo. Het laat zich verstaan dat Luther, van oorsprong augustijner monnik, zich met Augustinus verwant voelde, maar ook Calvijn heeft meer dan eens op Augustinus teruggegrepen. Hij vond dat Augustinus geheel bij de Reformatie thuishoorde. Bekend is zijn uitspraak dat Augustinus geheel de onze is. Toch zien ook katholieken Augustinus nadrukkelijk als een van de grootste kerkvaders van de kerk van Rome. Hoe kan dat? Heeft ieder zo zijn eigen Augustinus? Is zijn theologie voor meerdere uitleg vatbaar? Of wordt hij selectief gelezen? Trouwe zoon van Rome Als bisschop van Hippo was Augustinus een trouwe zoon van Rome. Zelf zei hij, dat hij het Evangelie niet geloofd zou hebben als het gezag van Rome hem daartoe niet had aangezet. Van de kerk moet men zich dan ook niet afscheiden, want buiten deze kerk is er geen heil. Het is immers de gemeenschap der heiligen, waar het Woord wordt verkondigd en de sacramenten worden bediend. Het zijn voor Augustinus de genademiddelen die het geloof in het hart werken en versterken. Deze genade kan men alleen binnen de kerk ontvangen. Met name zijn opvatting van de doop is in dit opzicht veelzeggend: zij bewerkt een volkomen vergeving van zonden en maakt door de Geest een begin met de vernieuwing van heel het leven. Het is deze kerk die hij vurig verdedigde tegenover de donatisten met hun harde heiligheidstreven en schismatieke geest. De kerk was volgens Augustinus niet een gezelschap van volmaakten, maar een gemeenschap waarin gelovigen en ongelovigen tot aan de jongste dag samenwonen. Konden volgens de donatisten de sacramenten alleen door zuivere priesters worden bediend, Augustinus stelde dat de werkzaamheid van een sacrament niet afhing van de heiligheid van degene die het bediende. Het is deze anti-donatistische Augustinus, die aan roomskatholieke zijde sterk wordt benadrukt. Daarnaast moet uiteraard ook gedacht worden aan zijn betekenis voor de ontwikkeling van het kloosterleven: de orde van de augustijnen vindt bij hem haar oorsprong en als een van de eersten schreef hij een kloosterregel die voor eeuwen van betekenis is gebleven. Zijn loyaliteit aan de bisschop van Rome is boven iedere verdenking verheven en zijn dagelijks leven als bisschop vertoonde de kenmerkende trekken van een celibatair levende geestelijke die vast en bidt, leest en zingt. Het valt niet moeilijk in te zien waarom hij voor rooms-katholieken een grote kerkvader en een voorbeeld van geestelijk leven is. Van belang is daarnaast, dat men bij Augustinus ook benadrukt dat de mens weliswaar afhankelijk is van Gods genade, maar dat de menselijke wil met die genade moet meewerken wil een mens behouden worden. Hier ligt dan ook de oorsprong van de verdienstelijkheid van de werken. Augustinus sprak op twee niveaus over de menselijke wil. Door de erfzonde is de mens zijn oorspronkelijke vrijheid om het goede te kiezen kwijtgeraakt; hij heeft echter als schepsel zijn natuurlijk vermogen om het goede te willen doen niet verloren. Is de genade hem door het geloof ten deel gevallen, dan zal zijn wil dan ook met de genade willen meewerken om zo de goede werken tot stand te brengen. Voor Rome is dit meewerken met de genade een onmisbare voorwaarde op de weg naar het heil. Zou Augustinus dit echter ook zo bedoeld hebben? Prioriteit van de genade In de eeuwen na Augustinus is Rome vooral op de lijn van de jonge, antidonatistische bisschop gebleven. Wat later als reformatorisch gedachtegoed uit zijn theologie naar voren werd gehaald, kreeg nauwelijks aandacht. Protestanten leggen in de lijn van de reformatoren andere accenten als het om Augustinus gaat. Voor hen is de antipelagiaanse Augustinus de echte Augustinus: de doctor gratiae (leraar in de genade), die de prioriteit van Gods genade in alle toonaarden bezongen heeft. De strijd met Pelagius dateert uit de laatste levensfase van Augustinus. Tegenover het optimistische mensbeeld van Pelagius, die stelde dat de vrije wil niet door de erfzonde was aangetast en de mens dus heel goed in staat was voor het geloof te kiezen en goede werken te doen, stelde Augustinus juist dat de mens, verdorven als hij is door de zonde van Adam, alleen door Gods genade behouden kan worden, niet door eigen inspanning of goed werk, maar vanuit Gods eeuwige verkiezing als de grond van ons heil. In deze prioriteit van de genade lag voor de reformatoren de kern van de theologie van Augustinus, al hadden zij een wat andere opvatting van de werking van die genade: niet als een werkzame kracht die door de Geest de gelovige wordt ingeblazen of ingestort, maar als de genadige gezindheid van God, die Hij openbaart in Zijn Woord, aanschouwelijk maakt in de sacramenten en door de Geest ons eigen maakt. Sacramenten brengen de genade dan 10 In de Rechte Straat _In De Rechte Straat nr 5 maart 2015.indd :37

11 ook niet tot stand en delen die niet uit, maar zijn tekenen van Gods belofte, die dienen tot versterking van het geloof. Evenwel werd Augustinus vooral door zijn leer van zonde en genade, culminerend in zijn opvatting van de rechtvaardiging en verder uitgewerkt in zijn predestinatieleer, voor de reformatoren een kroongetuige voor hun eigen theologie. Meer nog dan Luther heeft Calvijn zich op hem beroepen. Opvallend is echter, dat beiden een voorkeur hadden voor de dogmatische werken van Augustinus, en veel minder voor de andere, meer filosofische en praktische werken uit zijn brede oeuvre. Recht van spreken Voor Luther was Augustinus vooral de kerkvader die hem tot Paulus had geleid en de verdediger van de onverdiende genade, die de gelovige als een geschenk ontvangt, zonder enige verdienste van zijn kant. Calvijn was het daarin met hem eens, maar schonk daarnaast veel aandacht aan de visie van Augustinus op de verkiezing en op de heiliging van het leven. Kritiekloos was Calvijn zeker niet; hier en daar heeft hij moeite met filosofisch aandoende onderscheidingen die Augustinus maakt. Bij Augustinus kent zowel onder rooms-katholieken als onder protestanten veel bewonderaars. zowel Luther als Calvijn is echter overduidelijk dat zij zich herkenden in Augustinus leer van zonde en genade. In hun spoor beroepen protestanten zich dan ook veelal op de oudere, anti-pelagiaanse Augustinus. Deze leraar in de genade is voor hen de echte Augustinus. De vraag kan gesteld worden of Augustinus daarmee recht gedaan wordt. In het voortgaande Augustinusonderzoek ontmoeten rooms-katholieken en protestanten elkaar. Nu er steeds meer werken van Augustinus in het Nederlands verschijnen, kan ook een breder beeld ontstaan van zijn persoon en theologie. Daarin ligt een uitdaging voor beide confessies. Als kerkvader van de nog ongedeelde kerk heeft Augustinus immers naar beide zijden recht van spreken. In de Rechte Straat _In De Rechte Straat nr 5 maart 2015.indd :37

12 DOOR JOKE BOUT EN KAROLIEN LIEVENSE Bezig zijn met Gods Woord over kerkmuren heen Het comité Alblasserwaard mag met dankbaarheid recent twee nieuwe comitéleden welkom heten. Het comité zoekt nog een derde comitélid om de organisatie van de verschillende Reformatieherdenkingen en andere activiteiten mogelijk te maken. Wie wil het comité komen versterken? Voor informatie kunt u terecht bij dhr. B. Macdaniël, tel Ook het comité Gouda is op zoek naar nieuwe comitéleden. Woont u in Gouda of omgeving en vindt u het leuk om uw bijdrage te leveren aan de organisatie van Reformatieherdenkingen en andere activiteiten? Aarzel dan niet en meldt u aan. Voor meer informatie kunt u terecht bij Hanneke van Gent, tel , Het bezinningscomité Rotterdam-Zevenkamp is op zoek naar een voorzitter en nieuwe comitéleden. Het doel van de avonden is onderwijs te ontvangen vanuit de Bijbel tot verdieping en verrijking van het geestelijk leven. Na de lezing is er gelegenheid om vragen in te dienen die na de pauze door de inleider worden behandeld. De vijf bezinningsavonden in het winterseizoen worden gehouden in de aula van het Wartburg College, locatie Revius in Rotterdam- Zevenkamp. Het mooie van deze avonden is het samen bezig zijn met Gods Woord over kerkmuren heen. De netto- opbrengst van deze avonden komt ten goede aan een van de projecten van IRS. Het comité zoekt mensen die willen ondersteunen bij het secretariaat, de PR en de financiële kant of bereid zijn deze taken over te nemen. We zien uit naar jongere mensen die de opname van de lezing, het vermenigvuldigen van de opname en de PR via de (sociale) media willen verzorgen. Wie helpt ons bij het organiseren van deze avonden, zodat deze kunnen blijven bestaan? Voor nadere informatie en melding kunt u/ kun je contact opnemen met de heer B. Macdaniël (voorzitter), tel of mevr. J. Bout (secretaresse), tel Wij zien uit naar uw en jouw reactie! Ontmoetingsdag IRS Thema: Gods Woord houdt eeuwig stand Op D.V. zaterdag 21 maart 2015 wordt de jaarlijkse ontmoetingsdag van IRS gehouden in Scholengemeenschap Gomarus in Gorinchem. Het programma begint om uur. Ontvangst met koffie/thee vanaf 9.30 uur. Omstreeks uur wordt het programma afgesloten met een lunch, die u wordt aangeboden door IRS. In verband met het bestellen van de maaltijd stellen wij het op prijs als u zich aanmeldt voor deze dag, uiterlijk 17 maart. Ook dit jaar zorgen wij weer voor kinderoppas, mits hier voldoende vraag naar is. Wilt u gebruikmaken van de kinderoppas? Geef dit dan uiterlijk 17 maart aan ons door. Dan kijken wij of er genoeg aanmeldingen zijn om kinderoppas te kunnen regelen. Iedereen is hartelijk welkom! Programma: - Opening door ds. M. Klaassen, voorzitter IRS - Spreker: Pedro Snoeijer, over zijn werk in Polen - Pauze, er is een boeken- en kaartentafel - Spreker: ds. Toon Vanhuysse - Zingen van enkele liederen - Sluiting - Broodmaaltijd Locatie: Gomarus Scholengemeenschap Hoefslag NK GORINCHEM. Er is voldoende parkeergelegenheid. Informatie via het IRS-kantoor, tel , Ds. Toon Vanhuysse Pedro Snoeijer 12 In de Rechte Straat _In De Rechte Straat nr 5 maart 2015.indd :37

13 BRIEVENRUBRIEK Een andere rustdag Vier keer per jaar geeft IRS het Spaanstalige evangelisatietijdschrift En la Calle Recta (ECR) uit. Dit tijdschrift wordt wereldwijd gelezen door (voormalige) rooms-katholieken. Regelmatig ontvangt de redactie van ECR brieven van lezers. Onderstaande brief is gepubliceerd in het laatste nummer van ECR. Mari Huertas schrijft ons het volgende: Het verbaast me dat u slechts in drie regels de eerste vier geboden beschrijft. Bijvoorbeeld: de Eeuwige gebiedt in het vierde gebod: Gedenkt de Sabbatdag dat u die heiligt, zes dagen zult u arbeiden en al uw werk doen en op de zevende dag zult u geen werk doen. We zien dat de christelijke kerken een andere dag uitgevonden hebben om te rusten, de zondag (de dag waarop de zon aanbeden werd) die niets te maken heeft met wat de Schepper gebiedt. Hetzelfde geldt voor u zult geen gesneden beeld maken noch enige gelijkenis. U zult u voor die niet buigen. Dat heeft niet alleen betrekking op beelden van hout, maar ook op afgodische dogma s, die door de christelijke leer geïntroduceerd zijn. Het is wel bekend dat in de Heilige Wet verklaard wordt (Deut. 6:4): De Heere uw God is EEN en Enig Het lijkt mij dat het nu tijd wordt dat de Waarheid aan het licht komt en dat alles wat naar afgoderij zweemt gaat verdwijnen. Antwoord van de redactie van ECR: U zegt dat de christelijke kerken een andere dag uitgevonden hebben om te rusten, de zondag. Maar de waarheid is dat de christelijke kerken, zoals u ze noemt, nooit een andere rustdag hebben gehad dan de zondag. Dit is niet zo omdat we de zon aanbidden - spot niet met ons - maar omdat de eerste dag van de week de dag was waarop het werk van Christus werd volbracht. Hij leed om de zonden van Zijn volk uit te wissen. Verstaat u daar iets van? Hij ging in Zijn rust door Zijn heerlijke opstanding. Christus heeft een nieuwe schepping aangebracht (2 Kor. 5:17; Gal. 6:15). Zoals de zevende dag betrekking had op het oude scheppingswerk en dat herdacht werd, zo heeft de eerste dag betrekking op een nieuwe schepping en wordt die herdacht. Bovendien, dat het waarnemen van de laatste dag van de week afgeschaft is, blijkt uit Kolossenzen 2: Welnu, ik ben bang dat u Paulus niet gelooft, noch de evangeliën, noch Jezus Christus. Als u verwijst naar de afgodische dogma s die geïntroduceerd zijn in de christelijke kerk met betrekking tot de enige God, laat u zien dat u onwetend bent over de ware God Die Zich heeft geopenbaard in Zijn Zoon. Wie Mij gezien heeft, heeft de Vader gezien (Joh. 14:9). Ik en de Vader zijn één (Joh. 10:30). Is de Drie-eenheid soms een afgodisch dogma? Leert de Schrift niet duidelijk, dat God de Vader, de Zoon en de Heilige Geest dezelfde aanbidding ontvangen? Onderzoekt de Schriften, want die zijn het die van Jezus Christus getuigen (Joh. 5:39-40), omdat alleen door Zijn kennis het eeuwige leven verkregen wordt. (Jes. 53:11). Groet, Carlos Rodríguez In de Rechte Straat _In De Rechte Straat nr 5 maart 2015.indd :37

14 ROME ACTUEEL DOOR PEDRO SNOEIJER Bisschoppensynode over het gezin In oktober 2014 heeft een buitengewone bisschoppensynode plaatsgevonden met als thema: De pastorale uitdagingen van het gezin in de context van de evangelisatie. Het was een soort verkennende synode met als doel een duidelijk beeld te krijgen van de situatie van het gezin in de huidige wereld en samenleving en van de uitdagingen en problemen die daarmee verband houden. Op deze synode zijn dan ook geen echte besluiten gevallen. Wel is er een rapport gepubliceerd dat als voorbereiding dient voor de volgende gewone bisschoppensynode over de roeping en de missie van de gezinnen in de kerk en in de moderne wereld, die in oktober 2015 gehouden zal worden. De synode ging over heel actuele zaken, onder andere over homoseksualiteit, anticonceptie, scheiden en hertrouwen, ongehuwd samenwonen. Allemaal onderwerpen die door een groot deel van de samenleving volledig geaccepteerd zijn en waarvan velen vinden dat de Rooms-Katholieke Kerk hopeloos ouderwetse standpunten inneemt. Het is dan ook niet verwonderlijk dat de rest van de wereld vol spanning toekeek. Heikele thema s Na de eerste synodeweek werd een interimrapport gepubliceerd met een weergave van de discussies. Dit rapport deed erg veel stof opwaaien en werd door verschillende deelnemende bisschoppen als een onjuiste en idealiserende weergave van de discussie bestempeld. Dit onder andere omdat het rapport de vraag stelt of de rooms-katholieke kerk de homoseksuele rooms-katholiek een plaats kan geven binnen de kerk waarbij zijn homoseksuele oriëntatie gerespecteerd en geaccepteerd wordt zonder dat dit een compromis betekent van de rooms-katholieke leer. Daarnaast werd ook gesteld dat homoseksuele roomskatholieken ook gaven hebben die ze kunnen bijdragen aan de kerk. De progressieve pers en de homolobby verwelkomden dit uiteraard en er werd gesproken van een aardbeving binnen de kerk. Het conservatie deel van de Rooms- Katholieke Kerk was ontsteld en woedend. De Poolse deelnemende kardinaal Stanisław Gądecki zei dat dit rapport onacceptabel is en totaal niet in overeenstemming is met de leer van de kerk. Volgens andere bisschoppen ging het nog lang niet ver genoeg. 14 In de Rechte Straat _In De Rechte Straat nr 5 maart 2015.indd :37

15 Eindrapport Na afloop van de synode is een definitief rapport ontstaan waarbij alle paragrafen afzonderlijk met twee derde meerderheid van stemmen aangenomen zijn. Slechts drie paragrafen haalden deze meerderheid niet, maar zijn op last van de paus zelf toch toegevoegd aan het eindrapport. Deze omstreden paragrafen gaan over deelname aan de communie voor hertrouwde gescheiden rooms-katholieken (par. 52 en 53) en over de pastorale zorg voor mensen met een homoseksuele geaardheid (par. 55). De paragrafen schrijven bijvoorbeeld dat er misschien uitzonderingen mogelijk zijn voor hertrouwde en samenwonende paren. Er worden echter geen concrete beslissingen genomen. Er wordt alleen uitdrukkelijk geschreven dat er verder grondige studie nodig is. Over homoseksualiteit schrijft het rapport dat een homoseksuele relatie op geen enkele wijze in overeenstemming te brengen is met Gods plan voor huwelijk en gezin, maar ook dat mensen met homoseksuele geaardheid met respect en gevoeligheid ontvangen dienen te worden. De meningen waren zeer verdeeld. Verschillende bisschoppen lieten op persoonlijke titel weten dat dit volgens hen lang niet ver genoeg ging, terwijl andere bisschoppen vonden dat dit veel te ver ging en afwijkt van de leer van de kerk. De synode heeft dus geen feitelijke besluiten genomen, maar was in die zin uniek dat het sinds het Tweede Vaticaans Concilie niet meer voorgekomen is dat de verschillen tussen de conservatieven en progressieven zo duidelijk in heftige debatten naar voren komen. Een bisschop beschreef de synode als een situatie waarin de moeder zegt: Kijk uit, voorzichtig! terwijl de vader zegt: Niets aan de hand, ga maar door. Lessen De synode laat zien in welke spanning de Rooms-Katholieke Kerk verkeert. De wereld is sterk veranderd, maar de Rooms-Katholieke Kerk heeft te lang niet gereageerd. De Rooms-Katholieke Kerk is bij de oude morele leer gebleven, zonder te kijken wat dit concreet betekent in de levens van de gelovigen. Dat betekent uiteraard niet dat de kerk haar morele leer moet aanpassen aan de veranderende samenleving, maar het betekent wel dat de kerk oog moet hebben voor de situatie van mensen. Ook als we hertrouwen na echtscheiding en homoseksuele relaties afwijzen, is het een feit dat deze mensen in de kerk zijn (dat geldt alle kerken). Het lijkt erop dat de Rooms-Katholieke Kerk te lang gedaan heeft alsof deze problemen niet werkelijk spelen, maar dat is niets anders dan de kop in Wat is een bisschoppensynode? Een bisschoppensynode is een overleg- en adviesorgaan voor de paus. Het doel is dat bisschoppen en de paus onderling ervaringen kunnen uitwisselen over belangrijke thema s die de wereldkerk aangaan. Vaak worden specialisten gesproken die over de betreffende onderwerpen spreken. Tijdens het Tweede Vaticaans Concilie waren veel deelnemers van mening dat er meer inspraak van bisschoppen nodig is en sommigen waren van mening dat bisschoppen mee moeten regeren over de kerk. Als reactie daarop riep paus Paulus VI in 1965 de bisschoppensynode in het leven, die overigens niet een regerend orgaan is, maar een adviesorgaan. Er zijn verschillende soorten bisschoppensynodes: gewone, buitengewone en bijzondere. Bijzondere bisschoppensynodes gelden alleen bepaalde regio s of continenten, het zand steken. Zonde houdt niet halt bij de kerkdeur. Het gevolg is dat de kerk vervreemdt van de mensen, waardoor mensen zich verwijderen van de kerkelijke leer. Het is gemakkelijk te zeggen dat de Bijbel homoseksuele relaties verbiedt, maar dat helpt de mens met homoseksuele gevoelens in de kerk (of zijn familie) niet veel verder. Hij (of zij) heeft concrete pastorale hulp nodig die hem helpt hiermee om te gaan en helpt om in zijn of haar concrete situatie te leven in gehoorzaamheid aan de Bijbel. In die zin is deze bisschoppensynode een les voor ons allemaal. Het is gemakkelijk de juiste leer te verdedigen en te verkondigen, maar de kerkelijke leer mag nooit worden als een document dat van een andere planeet komt, zoals een meelevend rooms-katholiek echtpaar het uitdrukte. waarbij alleen afgevaardigden van de desbetreffende regio met de paus samenkomen om te spreken over een of meerdere specifi eke noden van deze regio. Een buitengewone bisschoppensynode wordt georganiseerd als reactie op een bijzondere en urgente nood. Het aantal deelnemers is beduidend kleiner. Tot nu toe hebben slechts drie buitengewone bisschoppensynodes plaatsgevonden, in 1969, 1985 en in De bisschoppensynode wordt samengeroepen door de paus en na afloop schrijft de paus een apostolische exhortatie, een toepassing van de aanbevelingen van de synode. Niet alle bisschoppen nemen deel aan de bisschoppensynodes. De nationale bisschoppenconferenties wijzen de afgevaardigden aan, van wie het aantal afhangt van het aantal rooms-katholieken in het betreffende land. In de Rechte Straat _In De Rechte Straat nr 5 maart 2015.indd :37

16 De evangelisatieacties op de Markt in Den Bosch vinden plaats op de volgende data: 26 maart, 23 april, 28 mei en 25 juni. Neem voor meer informatie contact op met Jan-Dirk Liefting, tel Ontmoetingsdag van Stichting In de Rechte Straat D.V. zaterdag 21 maart Thema: Gods Woord houdt eeuwig stand Sprekers: IRS-veldwerker Pedro Snoeijer (Polen), ds. T. Vanhuysse (Belgie) Waar: Gomarus Scholengemeenschap, Hoefslag 11, Gorinchem Wanneer: zaterdag 21 maart om uur (inloop: 9.30 uur) tot ongeveer uur Hoe meldt u zich aan? Stuur een naar of bel naar IRS-kantoor, tel I.v.m. de catering stellen wij het op prijs als u zich uiterlijk 17 maart aanmeldt. Ook dit jaar zorgen wij weer voor kinderoppas, mits hier voldoende vraag naar is. Wilt u gebruikmaken van de kinderoppas? Geef dit dan uiterlijk 17 maart aan ons door. Dan kijken wij of er genoeg aanmeldingen zijn om kinderoppas te kunnen regelen. Thema-avonden Rotterdam-Zevenkamp Woensdag 25 maart Spreker: ds. M. Pronk Thema: Het geestelijk leven Voor deze avond geldt: Aanvang: uur, koffi e/thee vanaf uur Kosten: 4,50 incl. 2x koffi e/thee Locatie: Aula van het Wartburg College, Locatie Revius Ingang: Pres. Rooseveltweg/ hoek Capelseweg, Rotterdam-Zevenkamp Informatie: de heer B. Macdaniël, tel en mevrouw J. Bout, tel en thema-avonden Maartensdijk Dinsdag 31 maart Spreker: dr. M.J. Kater Evangelisatieweek Tongeren 2015 Misschien wil jij deze zomer zo n TOPweek in Tongeren meemaken? Dat kan, want ook in 2015 ben je welkom mee te werken met onze kleine gemeente. 25 juli - 1 augustus 2015 Tongeren, België Protestants-Evangelische kerk kinderwerk straatwerk gebed Info kinderstraatwerk bijbelstudie toerusting Kosten All-in 85,- pp 170,- per gezin zaterdag 20 juni 2015 verplichte voorbereidingsdag voor kinderwerkers De incassodata voor 2015 vindt u op ons/incasso-informatie Thema: Gereformeerde prediking vandaag Voor deze avond geldt: Aanvang: uur Kosten: 3, 00 Locatie: Ontmoetingskerk, Julianalaan 26 te Maartensdijk Informatie: drs. G.A. van Ginkel, tel Goes Donderdag 16 april Spreker: Dr. A.A. Teeuw Thema: Moet een christen vandaag nog vasten? - hoe het Bijbelse vasten van betekenis veranderde. Voor deze avond geldt: Aanvang: uur Kosten: 5, 00 Locatie: aula Calvijn College, Klein Frankrijk 19 te Goes Informatie: dhr. J. de Bakker, tel De comités Gouda, Rotterdam-Zevenkamp en Alblasserwaard zijn op zoek naar nieuwe comitéleden m/v Vindt u het leuk om mee te werken aan de organisatie van Reformatieherdenkingen om de herinnering aan de Reformatie levend te houden? Of werkt u graag mee aan het opzetten van bezinningsavonden tot verdieping of verrijking van het geestelijke leven? Dan zijn wij op zoek naar u! Voor meer informatie verwijzen wij u naar pagina 12 van dit magazine. In de Rechte Straat _In De Rechte Straat nr 5 maart 2015.indd :37

18. Evangelist in eigen land 19. Onder Jezus zegen Een bereide plaats 20. Water 21. Een gebed om de Heilige Geest Doorwaai mijn hof 22.

18. Evangelist in eigen land 19. Onder Jezus zegen Een bereide plaats 20. Water 21. Een gebed om de Heilige Geest Doorwaai mijn hof 22. Inhoudsopgave Voorwoord 1. Een gebed bij het begin van het nieuwe jaar Ik ben met u 2. Gods hand 3. Zegen Vrede met God 4. In de kerk 5. Is Deze niet de Christus? Deze ontvangt zondaars 6. Echte vrienden

Nadere informatie

De Dordtse Leerregels

De Dordtse Leerregels De Dordtse Leerregels Hoofdstuk 2 Artikel 6 t/m 9 Werkboek 6 Dordtse Leerregels hoofdstuk 2 artikel 6 t/m 9 Boven artikel 6 t/m 9 schrijven we : ongeloof en geloof Over ongeloof en geloof is veel te leren.

Nadere informatie

Pastoor Reneerkens. De volgende mensen zijn er ook bij:

Pastoor Reneerkens. De volgende mensen zijn er ook bij: 2 Papa Mama Peter Meter.... Pastoor Reneerkens De volgende mensen zijn er ook bij: 3 BEGROETING EN WELKOMSTWOORD Alles went, zeggen we wel eens, zelfs het wonder wat altijd weer opnieuw gebeurt, wordt

Nadere informatie

Het sacrament van. De ziekenzalving. Sacramenten

Het sacrament van. De ziekenzalving. Sacramenten Het sacrament van De ziekenzalving Sacramenten Sacramenten In de Bijbel Deze geloofsboekjes gaan over de zeven sacramenten. Sacramenten zijn tekens, in woord en gebaar, die we in Jezus Naam in de gemeenschap

Nadere informatie

Het sacrament van. Het vormsel. Sacramenten

Het sacrament van. Het vormsel. Sacramenten Het sacrament van Het vormsel Sacramenten DSacramenten Deze geloofsboekjes gaan over de zeven sacramenten. Sacramenten zijn tekens, in woord en gebaar, die we in Jezus Naam in de gemeenschap van de Kerk

Nadere informatie

Formulier om de christelijke doop te bedienen aan de kinderen van de gelovigen (3)

Formulier om de christelijke doop te bedienen aan de kinderen van de gelovigen (3) Formulier om de christelijke doop te bedienen aan de kinderen van de gelovigen (3) Presentatie Gemeente van onze Heer Jezus Christus, N.N. en N.N. hebben te kennen gegeven dat ze hun zoon/dochter N.N.

Nadere informatie

AANTEKENINGEN WAAROM WERD GOD EEN MENS?

AANTEKENINGEN WAAROM WERD GOD EEN MENS? AANTEKENINGEN Alles draait om de visie op Jezus Christus. Door de eeuwen heen is er veel discussie geweest over Jezus. Zeker na de Verlichting werd Hij zeer kritisch bekeken. De vraag is waar je je op

Nadere informatie

De Bijbel open 2013 40 (12-10)

De Bijbel open 2013 40 (12-10) 1 De Bijbel open 2013 40 (12-10) Er was eens een man die de studeerkamer van een predikant binnenkwam. Hij keek om zich heen en zag al die boeken staan die je in een studeerkamer aantreft. Toen zei die

Nadere informatie

Als wij dan eten van dit brood en drinken uit deze beker, verkondigen wij de dood des Heren totdat Hij komt.

Als wij dan eten van dit brood en drinken uit deze beker, verkondigen wij de dood des Heren totdat Hij komt. Huwelijk Eucharistische gebeden 2. Eucharistisch Gebed XII-b Jezus, onze Weg. Brengen wij dank aan de Heer, onze God. Heilige Vader, machtige eeuwige God, om recht te doen aan uw heerlijkheid, om heil

Nadere informatie

Openluchtdienst! speelruimte om te leven!

Openluchtdienst! speelruimte om te leven! Openluchtdienst speelruimte om te leven liturgie bij de openluchtdienst op zondag 15 juni 2014 in de tuin van het Wooldhuis uitgaande van de Protestantse Gemeente Heino-Laag Zuthem voorganger: ds. Hans

Nadere informatie

GROTE VERRASSING Efeze 3:9; Colosse 1:26

GROTE VERRASSING Efeze 3:9; Colosse 1:26 DE GROTE VERRASSING Efeze 3:9; Colosse 1:26 De bovenvermelde Bijbelteksten spreken van het geheimenis dat eeuwen en geslachten lang verborgen is ge weest en verborgen is gebleven in God. Dit geheimenis

Nadere informatie

wat is passend? naar aanleiding van Paulus brief aan de Kolossenzen wil ik dat uitwerken voor 4 categorieën vier kringen

wat is passend? naar aanleiding van Paulus brief aan de Kolossenzen wil ik dat uitwerken voor 4 categorieën vier kringen vandaag wil ik dit gebod toepassen op het geloofsgesprek onderwerp van de gemeenteavond komende week onze overtuiging is dat zulke gesprekken hard nodig zijn voor de opbouw van onze gemeente tegelijk is

Nadere informatie

HC zondag 32 en 33. Gemeente van onze HEER Jezus Christus, gasten en luisteraars,

HC zondag 32 en 33. Gemeente van onze HEER Jezus Christus, gasten en luisteraars, HC zondag 32 en 33 Gemeente van onze HEER Jezus Christus, gasten en luisteraars, Ik vind de vraag van zondag 32, en dan bedoel ik de eerste vraag (86) een beetje raar. Of eigenlijk: wel begrijpelijk maar

Nadere informatie

De Bijbel open 2013 47 (30-11)

De Bijbel open 2013 47 (30-11) 1 De Bijbel open 2013 47 (30-11) Zie, hij bidt. Dat lezen we in Hand. 9 over Paulus. Zie hij bidt., het wordt verteld na zijn bekering op de weg naar Damascus. En het wordt gezegd alsof het iets heel bijzonders

Nadere informatie

De gelijkenis van de twee zonen. Eerst lezen Daarna volgen er vragen en opdrachten

De gelijkenis van de twee zonen. Eerst lezen Daarna volgen er vragen en opdrachten De gelijkenis van de twee zonen Lees : Mattheüs 21:28-32 Eerst lezen Daarna volgen er vragen en opdrachten Gelijkenissen Toen de Heere Jezus op aarde was, heeft Hij gelijkenissen verteld om de mensen veel

Nadere informatie

Waarom doet Hij dat zo? Om de diepste bedoeling van Gods geboden aan te geven. Daar kom ik straks op terug. Hij geeft in de Bergrede de beloften en

Waarom doet Hij dat zo? Om de diepste bedoeling van Gods geboden aan te geven. Daar kom ik straks op terug. Hij geeft in de Bergrede de beloften en 1 De Bijbel open 2013 5 (02-02) Vandaag bespreken we een vraag over de betekenis van de Wet die God aan Israel gaf voor de christelijke gemeente van het Nieuwe Testament en dus voor ons. Is het zo dat

Nadere informatie

Dordtse Leerregels. Hoofdstuk 3 en 4. Artikel 12 t/m 14

Dordtse Leerregels. Hoofdstuk 3 en 4. Artikel 12 t/m 14 Dordtse Leerregels Hoofdstuk 3 en 4 Artikel 12 t/m 14 Werkboek 10 Dordtse Leerregels hoofdstuk 3 en 4 artikel 12 t/m 14 Boven artikel 12 t/m 14 schrijven we : wedergeboorte en geloof In dit werkboek gaat

Nadere informatie

Het sacrament van. Het huwelijk. Sacramenten

Het sacrament van. Het huwelijk. Sacramenten Het sacrament van Het huwelijk Sacramenten Sacramenten IIn de Bijbel Deze geloofsboekjes gaan over de In het evangelie willen Farizeeën Jezus op de proef stellen zeven sacramenten. Sacramenten met een

Nadere informatie

Aurelius Augustinus. Wie was Augustinus

Aurelius Augustinus. Wie was Augustinus Wie was Augustinus Aurelius Augustinus Op 1 juli a.s. wordt de Augustinusparochie opgericht. Eind november is tijdens een parochieavond voor de vier samenwerkende parochies verteld over de Heilige Augustinus.

Nadere informatie

BIJBELSE INTRODUCTIELES

BIJBELSE INTRODUCTIELES BIJBELSE INTRODUCTIELES DEEL 1 - REDDING Dit deel geeft, middels de presentatie van het reddingsplan, de basisprincipes van het Evangelie (goede nieuws) van de Genade van God. 1. (Romeinen 3:10-11) Noem

Nadere informatie

Nationaliteit. Burgerlijkestaat: ongehuwd verloofd getrouwd gescheiden weduwe/weduwnaar hertrouwd getrouwd maar uit elkaar gegaan

Nationaliteit. Burgerlijkestaat: ongehuwd verloofd getrouwd gescheiden weduwe/weduwnaar hertrouwd getrouwd maar uit elkaar gegaan AANMELDINGSFORMULIER STUDENT en aanvangsdatum van de school Vertrouwelijk OPERATION YEAR DTS 2015 DORDRECHT PERSOONLIJKE GEGEVENS Postadres Achternaam Voornamen Woonadres (thuis) (werk) Mobiele telefoon

Nadere informatie

Preek over de opdracht: Laat de Geest u vervullen (Efeziërs 5:18b) Van drs Ton de Ruiter. Lees vooraf eerst: Efeziërs 5:1,2 en 5:15-33 en 6:1-10

Preek over de opdracht: Laat de Geest u vervullen (Efeziërs 5:18b) Van drs Ton de Ruiter. Lees vooraf eerst: Efeziërs 5:1,2 en 5:15-33 en 6:1-10 Preek over de opdracht: Laat de Geest u vervullen (Efeziërs 5:18b) Van drs Ton de Ruiter. Lees vooraf eerst: Efeziërs 5:1,2 en 5:15-33 en 6:1-10 Bedrinkt u niet (5:18a) is duidelijk een opdracht waar we

Nadere informatie

Kingdom Faith Cursus. ---------------------------------------------------------------------------------------------------- Het geschenk van God

Kingdom Faith Cursus. ---------------------------------------------------------------------------------------------------- Het geschenk van God Kingdom Faith Cursus KF02 ---------------------------------------------------------------------------------------------------- Het geschenk van God Colin Urquhart ----------------------------------------------------------------------------------------------------

Nadere informatie

HET GELOOF BELIJDEN voor wie zich voorbereiden op de openbare belijdenis van het geloof

HET GELOOF BELIJDEN voor wie zich voorbereiden op de openbare belijdenis van het geloof HET GELOOF BELIJDEN voor wie zich voorbereiden op de openbare belijdenis van het geloof drs. M. van Campen Vierde druk Zoetermeer Inhoud 1. Met hart en mond 9 2. Zonder geloof vaart niemand wel 17 3. Op

Nadere informatie

1 Korintiёrs 1:9. Marcus 10:45. Handelingen 4:12. Johannes 17:3. 1 Korintiёrs 3:16. Johannes 15:9,10. Psalm 32:8

1 Korintiёrs 1:9. Marcus 10:45. Handelingen 4:12. Johannes 17:3. 1 Korintiёrs 3:16. Johannes 15:9,10. Psalm 32:8 [1] [2] [3] Johannes 3:16 1 Korintiёrs 1:9 Johannes 3:19 God wil met ons omgaan God wil met ons omgaan Zonde brengt scheiding [4] [5] [6] Romeinen 3:23 Marcus 10:45 Romeinen 5:8 Zonde brengt scheiding

Nadere informatie

Vanwaar Hij komen zal. Geschreven door D. J. Steensma zaterdag, 09 april 2016 08:19

Vanwaar Hij komen zal. Geschreven door D. J. Steensma zaterdag, 09 april 2016 08:19 Velen hebben moeite met de tekenen en wonderen die in de Bijbel staan beschreven, ook met de opstanding van Christus uit de doden en met zijn hemelvaart. Maar als we daarmee moeite hebben, dan kunnen we

Nadere informatie

De Bijbel open 2013 24 (22-06)

De Bijbel open 2013 24 (22-06) 1 De Bijbel open 2013 24 (22-06) In Mattheus 16 komen we een bijzondere uitdrukking tegen. Jezus zegt daar tegen Petrus en de andere discipelen dat zij zullen binden en ontbinden. Dat roept bij iemand

Nadere informatie

Geloven in Jezus Christus

Geloven in Jezus Christus Geloven in Jezus Christus Zoon van God Jezus krijgt God een menselijk gezicht. Immanuel wordt Hij genoemd: God met ons. Het is de naam die Hij bij zijn geboorte krijgt. ZIn Daar begint zijn bijzondere

Nadere informatie

Het belang van het profetisch woord. De Bijbel open 14-10-15

Het belang van het profetisch woord. De Bijbel open 14-10-15 De Bijbel open 14-10-15 Mijn hoop is op U Heer, G mijn kracht is in U Heer, mijn hart is van U Heer, van U. Ik prijs U met heel mijn hart, ik prijs U met al mijn kracht. Met heel mijn hart, met al mijn

Nadere informatie

Formulier om de christelijke doop te bedienen aan de kinderen van de gelovigen (1)

Formulier om de christelijke doop te bedienen aan de kinderen van de gelovigen (1) Formulier om de christelijke doop te bedienen aan de kinderen van de gelovigen (1) Gemeente van onze Heer Jezus Christus, Over de doop Bij de doop word je in water ondergedompeld of ermee besprenkeld.

Nadere informatie

Mag ik jou een vraag stellen?

Mag ik jou een vraag stellen? Mag ik jou een vraag stellen? Mag ik jou, die dit leest, een zeer belangrijke vraag stellen? Stel dat je vandaag zou sterven, doordat er iets verschrikkelijks gebeurt, bijvoorbeeld een auto ongeluk of

Nadere informatie

Geestelijk Klimaat onze identiteit. Pagina 1

Geestelijk Klimaat onze identiteit. Pagina 1 Geestelijk Klimaat onze identiteit Pagina 1 Adresgegevens Stichting Hervormde Scholen De Drieslag Lange Voren 88 3773 AS Barneveld Contactgegevens Dhr. A. van den Berkt (Algemeen Directeur) Telefoon: 0342-478243

Nadere informatie

Menze Fernandus van Houten

Menze Fernandus van Houten Liturgieboekje bij het afscheid van Menze Fernandus van Houten * Groningen, 10 februari 1931 Tolbert, 21 februari 2016 in een samenkomst op donderdag 25 februari 2016, om 11.00u in de Gereformeerde Kerk

Nadere informatie

Onze Vader. Amen. www.bisdomdenbosch.nl

Onze Vader. Amen. www.bisdomdenbosch.nl Onze Vader Onze Vader Onze Vader, die in de hemel zijt, Uw Naam worde geheiligd, Uw Rijk kome, Uw wil geschiede op aarde zoals in de hemel, Geef ons heden ons dagelijks brood, en vergeef ons onze schuld,

Nadere informatie

De Waarheid ten onder houden

De Waarheid ten onder houden De Waarheid ten onder houden Romeinen 1:18-20 R. Brinkman, www.yarah.nl De waarheid ten onder houden Romeinen 1:18-20 (NBG) 18 Want toorn van God openbaart zich van de hemel over alle goddeloosheid en

Nadere informatie

Wat is op deze vragen jullie antwoord? (antwoord)

Wat is op deze vragen jullie antwoord? (antwoord) Inleiding De kerkenraad heeft u tot twee keer toe bekend gemaakt dat een aantal broers benoemd is tot ouderling en diaken van onze gemeente. Het zijn (namen). Daarmee is ook ruimte gegeven om eventueel

Nadere informatie

In het voetspoor van...

In het voetspoor van... In het voetspoor van... Bijbelse figuren en hun levensgeheim voor jongeren van 2 en 3 jaar drs. M. van Campen Zevende druk Zoetermeer Inhoud. Timotheüs - op school bij God 7 2. Adam - een gevallen mens

Nadere informatie

1) De ongelovige is blind gemaakt door Satan (2 Korintiërs 4:4).

1) De ongelovige is blind gemaakt door Satan (2 Korintiërs 4:4). BIJBELSTUDIES VOOR JONGE GELOVIGEN LES 4 Les 4 - Redding: Waarom is het voor ieder mens nodig om gered te worden? In deze bijbelstudies wordt gebruik gemaakt van de NBG-vertaling Dag 1 1) De ongelovige

Nadere informatie

Gemeentevisie van de evangelische gemeente te Ommen (aanvaard februari 2014 )

Gemeentevisie van de evangelische gemeente te Ommen (aanvaard februari 2014 ) Gemeentevisie van de evangelische gemeente te Ommen (aanvaard februari 2014 ) 1. Het hoofd van de gemeente: Onze Here Jezus Christus is het hoofd van Zijn gemeente. Hij werkt in en door de gemeente door

Nadere informatie

Luisteren naar de Heilige Geest

Luisteren naar de Heilige Geest Luisteren naar de Heilige Geest Johannes 14:16-17 En Ik zal de Vader bidden en Hij zal u een andere Trooster geven om tot in eeuwigheid bij u te zijn, de Geest der waarheid, die de wereld niet kan ontvangen,

Nadere informatie

EEN VERWONDERDE BOODSCHAP

EEN VERWONDERDE BOODSCHAP Joh. 4:29 - gehouden op 16092012 - p. 1 EEN VERWONDERDE BOODSCHAP Liturgie Votum en groet Zingen: Psalm 125:1.2 Gebed Schriftlezing; Joh. 4:5-30 Zingen: Liedboek 75:4.5.6 Preek: Joh. 4:29 Zingen: Ps. 36:2.3

Nadere informatie

6. Uitverkiezing. 6.1 Uitverkiezing is naar de voorkennis Gods

6. Uitverkiezing. 6.1 Uitverkiezing is naar de voorkennis Gods 6. Uitverkiezing In dit hoofdstuk zullen we nagaan wat de Bijbel over uitverkiezing en voorbestemming leert. In het volgende hoofdstuk wordt Romeinen 9 besproken. En in hoofdstuk 8 wordt de calvinistische

Nadere informatie

Stilte vooraf. Wees stil voor het aangezicht van God, want heilig is de Heer. Uitleg

Stilte vooraf. Wees stil voor het aangezicht van God, want heilig is de Heer. Uitleg Stilte vooraf Wees stil voor het aangezicht van God, want heilig is de Heer. Uitleg Witte donderdag. Nacht van de overlevering, met een dubbelzinnige betekenis. Het is de overlevering (de traditie) van

Nadere informatie

Preek verlamde man door het dak. Lieve Gemeente,

Preek verlamde man door het dak. Lieve Gemeente, Lieve Gemeente, Waar woont God? Waar is God thuis? Die vraag hebben we hier wel eens besproken n.a.v. ons mooie kerkgebouw. Een mooi huis van God is hier gebouwd. Maar zoals de eerste predikant van deze

Nadere informatie

Een weg door de geestelijke stromingen vragenlijst voor het Christendom. Naam:

Een weg door de geestelijke stromingen vragenlijst voor het Christendom. Naam: Een weg door de geestelijke stromingen vragenlijst voor het Christendom Naam: Het Christendom Hallo, dit is de vragenlijst die hoort bij de website over geestelijke stromingen. Je kunt de website vinden

Nadere informatie

OVERDENKING Wij volgen een leesrooster en daarin staat de tekst uit Deuteronomium aangegeven. Ik heb dat netjes gevolgd. Maar ik heb twee verzen meer

OVERDENKING Wij volgen een leesrooster en daarin staat de tekst uit Deuteronomium aangegeven. Ik heb dat netjes gevolgd. Maar ik heb twee verzen meer OVERDENKING Wij volgen een leesrooster en daarin staat de tekst uit Deuteronomium aangegeven. Ik heb dat netjes gevolgd. Maar ik heb twee verzen meer gelezen dan eigenlijk stond aangegeven. Die gaan over

Nadere informatie

Een Persoonlijke Bijbelstudie

Een Persoonlijke Bijbelstudie Een Persoonlijke Bijbelstudie The Middletown Bible Church, http://www.middletownbiblechurch.org/ Original English Version Here Alle Schriftaanhalingen komen uit de Statenvertaling (1977 of HSV) Vertaling,

Nadere informatie

verzoeking = verleiden om verkeerde dingen te doen dewijl = omdat wederstand doen = tegenstand bieden de overhand behouden= de overwinning behalen

verzoeking = verleiden om verkeerde dingen te doen dewijl = omdat wederstand doen = tegenstand bieden de overhand behouden= de overwinning behalen Zondag 52 Zondag 52 gaat over de zesde bede. Leid ons niet in verzoeking, maar verlos ons van de boze. Want van U is het Koninkrijk en de kracht en de heerlijkheid, in der eeuwigheid. Amen. Lees de tekst

Nadere informatie

4. Welk geloof wordt bedoeld? Het gaat om het zaligmakende geloof. Dus niet om een historiëel, tijd- of wondergeloof.

4. Welk geloof wordt bedoeld? Het gaat om het zaligmakende geloof. Dus niet om een historiëel, tijd- of wondergeloof. NGB artikel 1: DE ENIGE GOD Wij geloven allen met het hart en belijden met de mond, dat er een Enig en eenvoudig geestelijk Wezen is, dat wij God noemen: eeuwig, ondoorgrondelijk, onzienlijk, onveranderlijk,

Nadere informatie

DE GEMEENSCHAP VAN HET AVONDMAAL

DE GEMEENSCHAP VAN HET AVONDMAAL DE GEMEENSCHAP VAN HET AVONDMAAL Zondag 30 / Gehouden op 12-06-2005 / p.1 Liturgie: Votum & groet Zi: Ps. 40:1.2 Gebed Schrijflezing; Hebr. 10:1-18 Zi: Ps. 40:3.4 Preek: Zondag 30 Zi: Ps. 32:1.3 Credo

Nadere informatie

Naam: VAN WILLIBRORD tot Statenbijbel

Naam: VAN WILLIBRORD tot Statenbijbel Naam: VAN WILLIBRORD tot Statenbijbel Willibrord Willibrord werd geboren als zoon van pas bekeerde ouders en werd als zevenjarige jongen door zijn vader Wilgis toevertrouwd aan het klooster van Ripon nabij

Nadere informatie

ORDE VAN DIENST VOOR DE OPNAME VAN EEN KIND IN DE VOLLEDIGE GEMEENSCHAP VAN DE KATHOLIEKE KERK

ORDE VAN DIENST VOOR DE OPNAME VAN EEN KIND IN DE VOLLEDIGE GEMEENSCHAP VAN DE KATHOLIEKE KERK 1 ORDE VAN DIENST VOOR DE OPNAME VAN EEN KIND IN DE VOLLEDIGE GEMEENSCHAP VAN DE KATHOLIEKE KERK I. Orde van dienst bij de opname tijdens de eucharistieviering (in voorbereiding van de eerste communie)

Nadere informatie

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen,

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen, Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen, Afgelopen maandag hebben we met de deelnemers van de kring Eigentijds Bijbellezen Paasverhalen gelezen. Vier verhalen van de opstanding, verteld door

Nadere informatie

DUINZICHTKERK zondag 30 september 2012

DUINZICHTKERK zondag 30 september 2012 Zijn wij in U één, samen op uw wegen, dan wordt ons tot zegen lachen en geween. DUINZICHTKERK zondag 30 september 2012 PROTESTANTSE WIJKGEMEENTE DUINZICHTKERK/VREDESKAPEL Hartelijk welkom in de Duinzichtkerk.

Nadere informatie

De Dordtse Leerregels. Hoofdstuk 1. Artikel 12 t/m 14. Werkboek 3

De Dordtse Leerregels. Hoofdstuk 1. Artikel 12 t/m 14. Werkboek 3 De Dordtse Leerregels Hoofdstuk 1 Artikel 12 t/m 14 Werkboek 3 Dordtse Leerregels Hoofdstuk 1 artikel 12 t/m 14 In werkboek 3 gaan we verder met het bespreken van de Dordtse Leerregels. Jullie weten waarom

Nadere informatie

De drie-engelenboodschap, ACTUEEL!

De drie-engelenboodschap, ACTUEEL! De drie-engelenboodschap, ACTUEEL! Missie De missie van de Kerk van de Zevende-dags Adventisten is de verkondiging van het eeuwig evangelie zoals verwoord in de drieengelenboodschap van Openbaring 14:6-12.

Nadere informatie

Bereid de jongeren voor, rust ze toe en laat ze los voor bediening in hun gemeente, hun maatschappij en in de wereld in zijn geheel.

Bereid de jongeren voor, rust ze toe en laat ze los voor bediening in hun gemeente, hun maatschappij en in de wereld in zijn geheel. Tiener- en jeugdwerk 1 Timotheüs 4:12 Niemand schatte u gering om uw jeugdige leeftijd, maar wees een voorbeeld voor de gelovigen in woord, in wandel, in liefde, in geloof en in reinheid. Jeugd, jongeren,

Nadere informatie

De gelijkenis van de onbeschaamde vriend. ( of over gebedsverhoring )

De gelijkenis van de onbeschaamde vriend. ( of over gebedsverhoring ) De gelijkenis van de onbeschaamde vriend. ( of over gebedsverhoring ) Eerst lezen. Daarna volgen er vragen en opdrachten. Gelijkenissen Toen de Heere Jezus op aarde was, heeft Hij gelijkenissen verteld

Nadere informatie

Voor de dienst zingen we:

Voor de dienst zingen we: Voor de dienst zingen we: Looft de Here, alle gij volken, prijst Hem, alle gij natiën, want zijn goedertierenheid is machtig over ons, en des Heren trouw is tot in eeuwigheid. Halleluja (8x) Ben je groot

Nadere informatie

Eén ding is nodig. Deze geschiedenis kun je lezen in Lukas 10 : 38 42.

Eén ding is nodig. Deze geschiedenis kun je lezen in Lukas 10 : 38 42. Eén ding is nodig Deze geschiedenis kun je lezen in Lukas 10 : 38 42. We hebben met elkaar nagedacht over de wonderen die de Heere Jezus heeft gedaan toen Hij op de aarde was. Grote wonderen! Weet je t

Nadere informatie

Rivieren van levend water zullen stromen uit het hart van wie in mij gelooft (Joh. 7:3 8)

Rivieren van levend water zullen stromen uit het hart van wie in mij gelooft (Joh. 7:3 8) - Identiteit - Hogeschool Viaa heeft als grondslag de Bijbel. Zij erkent deze als het betrouwbare en geïnspireerde Woord van God, zoals dat verwoord is in het gereformeerde belijden en zij beschouwt de

Nadere informatie

Leidingdeel Bijbelstudie Galaten schets 1 Geen ander Evangelie (Galaten 1)

Leidingdeel Bijbelstudie Galaten schets 1 Geen ander Evangelie (Galaten 1) Leidingdeel Bijbelstudie Galaten schets 1 Geen ander Evangelie (Galaten 1) A) Doel 1. Betekenis benoemen Er is maar één Evangelie: het Evangelie van Jezus Christus, de Gekruisigde. Buiten Hem heeft het

Nadere informatie

RESULTATEN VAN DE ENQUETE 'GELOVEN IN BENNEKOM' - eerste wijk - Inleiding. Resultaten. 1. Kerklidmaatschap en kerkbezoek

RESULTATEN VAN DE ENQUETE 'GELOVEN IN BENNEKOM' - eerste wijk - Inleiding. Resultaten. 1. Kerklidmaatschap en kerkbezoek RESULTATEN VAN DE ENQUETE 'GELOVEN IN BENNEKOM' - eerste wijk - Inleiding De enquête waarvan de resultaten hier gepresenteerd worden, is georganiseerd door de Christelijke Gereformeerde Kerk en de Vrije

Nadere informatie

Visie-manifest NGK Houten De Lichtboog. Wie we zijn: gericht op God, elkaar en de mensen om ons heen

Visie-manifest NGK Houten De Lichtboog. Wie we zijn: gericht op God, elkaar en de mensen om ons heen Visie-manifest NGK Houten De Lichtboog Wie we zijn: gericht op God, elkaar en de mensen om ons heen 1. We zijn een gemeenschap die mensen in aanraking brengt met het evangelie van Jezus Christus. We zijn

Nadere informatie

Inleiding over het kernwoord zonde

Inleiding over het kernwoord zonde Inleiding over het kernwoord zonde Door Eline Lezen: Mattheüs 5 : 21 t/m 48 Zingen: Psalm 6 : 1 en 4 1. Waarom moeten wij weten wat zonde is? Toen ik deze inleiding begon te maken vroeg ik me af wat ik

Nadere informatie

Orde van dienst voor de kerkdienst waarin 10 mensen belijdenis van het geloof zullen afleggen uit wijk 3. 3 april 2016 Oude Kerk in Barneveld

Orde van dienst voor de kerkdienst waarin 10 mensen belijdenis van het geloof zullen afleggen uit wijk 3. 3 april 2016 Oude Kerk in Barneveld Orde van dienst voor de kerkdienst waarin 10 mensen belijdenis van het geloof zullen afleggen uit wijk 3 3 april 2016 Oude Kerk in Barneveld Predikant: ds. M. P. D. Barth Organist/pianist: R. van Middendorp

Nadere informatie

Bespreken Zondag 26 en 27

Bespreken Zondag 26 en 27 C2 1 De Heilige Doop 25 Bespreken Handelingen 2: 37-41 Wat was de uitwerking van de prediking van Petrus? (vers 37) Welke oproep en welke belofte wordt verbonden met de doop? (vers38) Voor wie is deze

Nadere informatie

Relatie <> Religie. Beste Galsem,

Relatie <> Religie. Beste Galsem, RelatieReligie BesteGalsem, Hetfeitdatjouwpatientnuopeenchristelijkevenementisisnietongevaarlijk.Hetgeestelijke levenvanjouwpatientzalgrotesprongenmakennaarhetkampvandevijandtoe.watikjou aanraadisomditnietafteremmen,maaromdittebederven.brengjouwpatientincontactmet

Nadere informatie

handleiding 18.2 DE PREEK

handleiding 18.2 DE PREEK handleiding 18.2 DE PREEK leerdoel wat je gaat behandelen bijbelstudie Rom. 10:8,14-21 lesstof Een belangrijk onderdeel van de dienst Een kerkdienst bestaat uit meer dan een preek, het geheel van de eredienst

Nadere informatie

Kapstok. Proces van Geestelijke Groei. Dick Slikker

Kapstok. Proces van Geestelijke Groei. Dick Slikker Kapstok Proces van Geestelijke Groei Dick Slikker 1 Inhoud 1 Komt het weer goed tussen mens en God? 5 2 In Sync met God 11 3 Uitdaging van de Leerschool 17 4 Onze waarom vragen als God het net anders doet

Nadere informatie

Het logo als gespreksopener. Een catechetische handreiking

Het logo als gespreksopener. Een catechetische handreiking Het logo als gespreksopener Een catechetische handreiking 2 Het Jaar van het Geloof Van 11 oktober 2012 (de begindatum van Vaticanum II en de publicatiedatum van de Catechismus van de Katholieke Kerk)

Nadere informatie

Zo is dan het geloof uit het gehoor, en het gehoor door het Woord Gods

Zo is dan het geloof uit het gehoor, en het gehoor door het Woord Gods Zo is dan het geloof uit het gehoor, en het gehoor door het Woord Gods Romeinen 10: 17 Toelichting op de gang van zaken in de eredienst Informatie voor onze gasten Op pagina 4 vindt u de volgorde van de

Nadere informatie

Huwelijk en samenwonen, echtscheiding en hertrouwen, gemengde relaties

Huwelijk en samenwonen, echtscheiding en hertrouwen, gemengde relaties Huwelijk en samenwonen, echtscheiding en hertrouwen, gemengde relaties Een beleidsplan van de kerkenraad van de Vrije Evangelische Gemeente te Oldebroek Inleiding Het huwelijk staat in onze tijd onder

Nadere informatie

Hartstocht voor je financiën

Hartstocht voor je financiën INHOUDSOPGAVE 1. Hartstocht voor je financiën................................ 5 2. Geld!...................................................... 7 3. De wet van de geleidelijke groei............................

Nadere informatie

1. Priester: Licht en leven vinden we bij God, want Hij wil niet dat de mens

1. Priester: Licht en leven vinden we bij God, want Hij wil niet dat de mens Voorbede Na de homilie van de diaken of de priester volgt de Voorbede. In de Voorbede bidden we als geloofsgemeenschap voor de intenties die in ons hart zijn. Uiteraard gaan de beden in het geval van een

Nadere informatie

Ds. A.W. van de Griend uit Kloosterhaar

Ds. A.W. van de Griend uit Kloosterhaar Liturgie voor de gezinsdienst op zondag 1 mei 2016 in de Hervormde Kerk te Den Ham aanvang: 19.00 uur. Thema: Wat er ook gebeurt. Voorganger: Ouderling van dienst: Muzikale inbreng: Organist: Ds. A.W.

Nadere informatie

26. Van alles vrij en allen dienstbaar 1 Korinthe 9:18-23 89 27. Strijden voor een onverderfelijke kroon 92 1 Korinthe 9:24-27 28. De Israëlieten als

26. Van alles vrij en allen dienstbaar 1 Korinthe 9:18-23 89 27. Strijden voor een onverderfelijke kroon 92 1 Korinthe 9:24-27 28. De Israëlieten als Inhoud 1. God is getrouw 1 Korinthe 1:1-9 11 2. Niet in Paulus naam gedoopt 1 Korinthe 1:10-16 14 3. De dwaasheid der prediking 1 Korinthe 1:17-31 17 4. Jezus Christus, en Die gekruisigd 1 Korinthe 2:1-5

Nadere informatie

Uitvaart. Orde II Schrift en Gebed. Allen staan terwijl de gestorvene wordt binnengedragen Kaarsen kunnen worden aangestoken

Uitvaart. Orde II Schrift en Gebed. Allen staan terwijl de gestorvene wordt binnengedragen Kaarsen kunnen worden aangestoken Uitvaart Orde II Schrift en Gebed In de kerk intrede Allen staan terwijl de gestorvene wordt binnengedragen Kaarsen kunnen worden aangestoken groet en inleidend woord Genade zij u en vrede van God, onze

Nadere informatie

3 Dit nu is het eeuwige leven, dat zij U kennen, de enige waarachtige God, en Jezus Christus, die Gij gezonden hebt. Joh.17

3 Dit nu is het eeuwige leven, dat zij U kennen, de enige waarachtige God, en Jezus Christus, die Gij gezonden hebt. Joh.17 Een honderdtal mensen werden eens uitgenodigd voor een avond met de Bijbel, slechts de mensen die zoekend waren naar een echte waarheid of zijn gekomen. Begrijpelijk ook want vele mensen geloven niet,

Nadere informatie

Noveengebed op voorspraak van de Zalige Paus Johannes Paulus II. Parochietour 2013

Noveengebed op voorspraak van de Zalige Paus Johannes Paulus II. Parochietour 2013 Noveengebed op voorspraak van de Zalige Paus Johannes Parochietour 2013 NOVEENGEBED PAROCHIETOUR 2013 Beste meebidder! Het gebed is van onschatbare waarde. Waarom bidden we dan zo weinig? Dat is een vraag

Nadere informatie

Want: In Hem (Jezus) hebben wij de verlossing door zijn bloed, de vergeving van de overtredingen, naar de rijkdom van zijn genade.

Want: In Hem (Jezus) hebben wij de verlossing door zijn bloed, de vergeving van de overtredingen, naar de rijkdom van zijn genade. Er zijn uitgebreide studies te schrijven over bekering en wat bekering in een mensenleven betekent. Deze studie beperkt zich echter tot de meest fundamentele betekenis van bekering. Toen de Zoon van God,

Nadere informatie

Ps.103:1,2, 17 en 18 Houten 23 november 2008

Ps.103:1,2, 17 en 18 Houten 23 november 2008 Ps.103:1,2, 17 en 18 Houten 23 november 2008 We vieren vanmorgen een prachtig feest. Kees van Leeuwen heeft belijdenis van zijn geloof afgelegd en hield samen met Mirjam hun drie kinderen ten doop. Johannes

Nadere informatie

STRIJD OM JE IDENTITEIT

STRIJD OM JE IDENTITEIT STRIJD OM JE IDENTITEIT BIJBELSTUDIE VGSU BLOK 4 2010-2011 INHOUD Inleiding... 5 Avond 1... 6 Avond 2... 8 Avond 3... 10 Avond 4... 11 3 4 INLEIDING We zijn snel geneigd om onze identiteit te halen uit

Nadere informatie

Orde voor de voortzetting van het heilig Avondmaal

Orde voor de voortzetting van het heilig Avondmaal Orde voor de voortzetting van het heilig Avondmaal Na Lied of Klein Gloria verloopt de dienst als volgt: Apostolische geloofsbelijdenis (gezongen, of gelezen en beantwoord met een lied) Nodiging De Heer

Nadere informatie

Antwoorden 18.1: De wonderbare visvangst

Antwoorden 18.1: De wonderbare visvangst Antwoorden 18.1: De wonderbare visvangst a. De mensen komen naar de Heere Jezus om het Woord van God te horen. b. Het Woord van God is belangrijk in het leven van deze mensen. Door Bijbellezen en bidden

Nadere informatie

De geboden onderhouden, is trouw zijn aan God, maar het is evenzeer trouw zijn aan onszelf, aan onze ware natuur, en aan onze diepe aspiraties.

De geboden onderhouden, is trouw zijn aan God, maar het is evenzeer trouw zijn aan onszelf, aan onze ware natuur, en aan onze diepe aspiraties. Maria, leer ons bidden! Het gebed is er niet in de eerste plaats om ons te voldoen. Ze is onteigening van onszelf om ons in de gesteltenissen te plaatsen van de Heer, Hem in ons te laten bidden. In een

Nadere informatie

Vraag 62 : Maar waarom kunnen onze goede werken niet de gerechtigheid voor God of een stuk daarvan zijn?

Vraag 62 : Maar waarom kunnen onze goede werken niet de gerechtigheid voor God of een stuk daarvan zijn? Voor 16 jaar en ouder! Zondag 24 Zondag 24 gaat over de goede werken. Zondag 24 vraag en antwoord 62, 63 en 64. Vraag 62 : Maar waarom kunnen onze goede werken niet de gerechtigheid voor God of een stuk

Nadere informatie

Opwekking 346: Opwekking 167:

Opwekking 346: Opwekking 167: Opwekking 346: Maak ons tot een stralend licht een stralend licht Tot de wereld ziet wie haar het leven geeft. Laat het schijnen door ons heen. Maak ons tot een woord van hoop een levend woord dat U verlossing

Nadere informatie

Paasmorgen 2011 in de Open Hof te Drunen Voorganger ds. M. Oostenbrink Organist dhr. B. Vermeul Mmv zanggroep Joy. De tuin van de Opstanding

Paasmorgen 2011 in de Open Hof te Drunen Voorganger ds. M. Oostenbrink Organist dhr. B. Vermeul Mmv zanggroep Joy. De tuin van de Opstanding Paasmorgen 2011 in de Open Hof te Drunen Voorganger ds. M. Oostenbrink Organist dhr. B. Vermeul Mmv zanggroep Joy De tuin van de Opstanding Voor de dienst zingt Joy: U hebt de overwinning behaald Fear

Nadere informatie

Hartelijk welkom in de kerk! Thema 2 Blij met beleving!

Hartelijk welkom in de kerk! Thema 2 Blij met beleving! Hartelijk welkom in de kerk! Thema 2 Blij met beleving! Mededelingen Wilt u aub uw mobiele telefoons uitzetten i.v.m. storing van de beeldopnames? Lied van de week Lied Thuis in Gods huis Couplet 1 en

Nadere informatie

OPDRACHT: Lees de vier tekstgedeelten en beantwoord de 4 bijbehorende vragen. Luk 15:11-32 Joh 3:14-17, Joh 15:9-17 Matt 5:43-48, Joh 13:33-35

OPDRACHT: Lees de vier tekstgedeelten en beantwoord de 4 bijbehorende vragen. Luk 15:11-32 Joh 3:14-17, Joh 15:9-17 Matt 5:43-48, Joh 13:33-35 God en je naasten liefhebben LES 3 DEEL 5 DISCIPLE OPDRACHT: Lees de vier tekstgedeelten en beantwoord de 4 bijbehorende vragen. Luk 15:11-32 Joh 3:14-17, Joh 15:9-17 Matt 5:43-48, Joh 13:33-35 Wat leer

Nadere informatie

DE HEILIGE GEEST OVERTUIGD VAN RECHTVAARDIGHEID

DE HEILIGE GEEST OVERTUIGD VAN RECHTVAARDIGHEID DE HEILIGE GEEST OVERTUIGD VAN RECHTVAARDIGHEID Romeinen 8: 13 Want indien gij naar het vlees leeft, zult gij sterven; maar indien gij door de Geest de werkingen des lichaams doodt, zult gij leven. 14

Nadere informatie

ORDE VAN DIENST voor de viering op Zondag 5 juli 2015 in de Dorpskerk aanvang: 10.00 uur

ORDE VAN DIENST voor de viering op Zondag 5 juli 2015 in de Dorpskerk aanvang: 10.00 uur ORDE VAN DIENST voor de viering op Zondag 5 juli 2015 in de Dorpskerk aanvang: 10.00 uur ~ 3 e Zondag van de Zomer ~ Voorganger Ouderling van dienst Diaken Lector Organist Kinderkring Crèche : Drs. Jan

Nadere informatie

Open je hart en verwacht een wonder van Jezus!

Open je hart en verwacht een wonder van Jezus! Open je hart en verwacht een wonder van Jezus! Voordat je het onderstaande gaat doorlezen wil ik je vragen om het onderstaande gebed te bidden: Almachtige God, Schepper van hemel en aarde, ik mag op dit

Nadere informatie

De gelijkenis van het huis op de rots en op het zand.

De gelijkenis van het huis op de rots en op het zand. De gelijkenis van het huis op de rots en op het zand. Eerst lezen. Daarna volgen er vragen en opdrachten. Gelijkenissen Toen de Heere Jezus op aarde was, heeft Hij gelijkenissen verteld om de mensen veel

Nadere informatie

DE WEEK VOOR WE HET AV0NDMAAL VIEREN

DE WEEK VOOR WE HET AV0NDMAAL VIEREN DE WEEK VOOR WE HET AV0NDMAAL VIEREN AVONDMAAL VIEREN Het Avondmaal is meer dan zomaar een maaltijd. Om dat te begrijpen, is dit boekje gemaakt. Vooral is daarbij gedacht aan de kinderen, omdat zij met

Nadere informatie

Romeinen 14 : 12. Romeinen 14 wordt vaak genoemd en gelezen speciaal als het gaat om het samenleven in de kerk

Romeinen 14 : 12. Romeinen 14 wordt vaak genoemd en gelezen speciaal als het gaat om het samenleven in de kerk Romeinen 14 wordt vaak genoemd en gelezen speciaal als het gaat om het samenleven in de kerk toch bekruipt je telkens het gevoel dat het niets uithaalt mooi om de Bijbel open te doen maar in de praktijk

Nadere informatie

Oefenen in gehoorzaamheid

Oefenen in gehoorzaamheid LES Oefenen in gehoorzaamheid Sabbat Doe Lees om te beginnen Efeziers 6. Stel je eens voor dat je geen keus had over wanneer je opstond 's morgens, geen keus over wat je at of waar je naar toe ging of

Nadere informatie

Matteüs 1,18-2,12 - Kerst: God verrast gelovigen en buitenstaanders

Matteüs 1,18-2,12 - Kerst: God verrast gelovigen en buitenstaanders Matteüs 1,18-2,12 - Kerst: God verrast gelovigen en buitenstaanders Eerste Kerstdag Liturgie Zingen - LB 138,1.3.4 Komt allen te zamen - LB 139 Komt verwondert u hier mensen - LB 145,1.3 Nu zijt wellekome

Nadere informatie