Alcoholmatigingsbeleid Gemeente De Wolden

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Alcoholmatigingsbeleid Gemeente De Wolden"

Transcriptie

1

2

3 Alcoholmatigingsbeleid Gemeente De Wolden Resultaten meting 2013 December 2014 Definitief Colofon: Uitgave: GGD Drenthe Epidemiologie, Cluster GIO Auteurs: Esther Huisman (auteur) Marjan Kuilman Willem Jan van der Veen Nynke van Zanden Overname van gegevens is alleen toegestaan, mits voorzien van de volgende bronvermelding: GGD Drenthe. Alcoholmatigingsbeleid Gemeente De Wolden, Resultaten meting Assen, december 2014.

4

5 Inhoudsopgave SAMENVATTING INLEIDING LEESWIJZER ONDERZOEKSOPZET DE VRAGENLIJST STEEKPROEF ANALYSE VAN DE RESULTATEN JONGEREN 12 T/M 18 JAAR: METING 2008 METING KENMERKEN ALCOHOLGEBRUIK IN HET ALGEMEEN ALCOHOLGEBRUIK DOORDEWEEKSE DAGEN ALCOHOLGEBRUIK IN HET WEEKEND BINGE DRINKEN TYPE ALCOHOLHOUDENDE DRANK EN LOCATIE HOUDING TEN AANZIEN VAN DRANKGEBRUIK JONGEREN 19 T/M 23 JAAR: METING 2010 METING KENMERKEN ALCOHOLGEBRUIK IN HET ALGEMEEN ALCOHOLGEBRUIK DOORDEWEEKSE DAGEN ALCOHOLGEBRUIK IN HET WEEKEND BINGE DRINKEN TYPE ALCOHOLHOUDENDE DRANK EN LOCATIE HOUDING TEN AANZIEN VAN DRANKGEBRUIK OUDERS: METING METING KENMERKEN ALCOHOLGEBRUIK OUDERS INVLOED VAN OUDERS OP ALCOHOLGEBRUIK KINDEREN ALCOHOLGEBRUIK BIJ KINDEREN BIJLAGE 1 VRAGENLIJST JONGEREN BIJLAGE 2 VRAGENLIJST OUDERS BIJLAGE 3 ONDERZOEKSPOPULATIE JONGEREN BIJLAGE 4 TABELLEN JONGEREN 19 T/M 24 JAAR, METING i

6 ii

7 Samenvatting In het kader van het alcoholmatigingsbeleid van de gemeente De Wolden heeft in 2010 een onderzoek naar alcohol plaatsgevonden onder jongeren en ouders die woonachtig zijn in gemeente De Wolden. In het najaar van 2013 heeft er op verzoek van de gemeente een vervolgonderzoek plaatsgevonden 1. De GGD Drenthe voert daarnaast periodiek onderzoek uit naar de gezondheid en leefstijl onder jongeren van 12 tot en met 18 jaar. In deze rapportage worden de resultaten van de meting uit 2013 beschreven en vergeleken met de resultaten van het onderzoek uit 2010 en met de reguliere onderzoeken van de GGD Drenthe. De belangrijkste bevindingen staan in deze samenvatting. Overeenkomstig de hoofdstukindeling van het rapport worden de resultaten teruggekoppeld per leeftijdsgroep: jongeren van 12 t/m 18 jaar, jongeren van 19 t/m 23 jaar en ouders van kinderen van 10 t/m 19 jaar. Naast terugkoppeling van de resultaten van het onderzoek uit 2013 worden de resultaten vergeleken met de onderzoeken die eerder hebben plaatsgevonden. Zoals beschreven in hoofdstuk 2 Onderzoeksopzet worden de volgende vergelijkingen gemaakt: jongeren 12 t/m 18 jaar: onderzoek 2013 versus jeugdonderzoek Drenthe 2008 jongeren 19 t/m 23 jaar: onderzoek 2013 versus onderzoek 2010 ouders van kinderen van 10 t/m 19 jaar: onderzoek 2013 versus onderzoek 2010 Jongeren van 12 t/m 18 jaar In Tabel 0.1 en in Tabel 0.2 staan de resultaten van de metingen die zijn afgenomen onder jongeren van 12 t/m 18 jaar uit de gemeente De Wolden. In 2013 hebben 375 jongeren de vragenlijst ingevuld, waaronder 255 jongeren in de leeftijdsgroep van 12 t/m 15 jaar en 120 jongeren in de leeftijdsgroep 16 t/m 18 jaar. De resultaten van 2013 zijn vergeleken met de resultaten van het Jeugdonderzoek Drenthe In 2008 hebben 379 jongeren de vragenlijst ingevuld, 272 jongeren uit de leeftijdsgroep 12 t/m 15 jaar en 107 jongeren uit de leeftijdsgroep 16 t/m 18 jaar. De verschillen tussen meting 2008 en meting 2013 zijn getoetst. Significante verschillen tussen beide metingen worden in de tabellen benoemd. Verschillen tussen meting 2013 en meting 2008: Het percentage jongeren van 12 t/m 18 jaar dat ooit alcohol heeft gedronken is afgenomen. Onder de jongeren die vier weken voorafgaand aan het invullen van de vragenlijst alcohol hebben gedronken, is het aantal gedronken glazen afgenomen. Het alcoholgebruik in het weekend onder jongeren van 16 t/m 18 is afgenomen, zowel wat betreft het aantal dagen dat ze in het weekend drinken als het aantal glazen. Onder de jongeren van 16 t/m 18 jaar die door de week alcohol drinken, is het percentage dat twee of meer glazen drinkt toegenomen. 1 Maessen, M., Kuilman, M., Veen, van der, W.J.,& Zanden, van, N. (2010). Alcoholmatigingsbeleid Gemeente De Wolden. GGD Drenthe. 1

8 Tabel 0.1 Samenvatting alcoholgebruik jongeren 12 t/m 18 jaar Alcoholgebruik 2013 Alcoholgebruik 2013 ten opzichte van t/m t/m t/m t/m 18 Alcoholgebruik algemeen Heeft ooit alcohol gedronken 39% 88% Afgenomen Afgenomen 20 alcohol gedronken in leven 1 27% 69% Gelijk Gelijk 4 x alcohol gedronken afgelopen 4 wk 1 26% 46% Gelijk Afgenomen Alcoholgebruik door de week Drinkt 1 doordeweekse dag alcohol 1 4% 10% Gelijk Gelijk Drinkt 2 glazen op doordeweekse dag 2 44% 59% Gelijk Toegenomen Alcoholgebruik weekend Drinkt 1 weekenddag alcohol 1 46% 71% Gelijk Afgenomen Drinkt 3 glazen op een weekenddag 3 53% 80% Gelijk Afgenomen Binge drinken 4 Afgelopen 4 weken 5 drankjes bij één 50% 66% Gelijk Gelijk gelegenheid 1 Is wel eens dronken/aangeschoten geweest 56% 71% Gelijk Gelijk in hele leven 1 Is wel eens dronken/aangeschoten geweest 28% 43% Gelijk Gelijk laatste 4 weken 1 Locatie Waar drinken jongeren meestal (top 2)? 1 Ten opzichte van 2008 is de top 2 veranderd. In 2008 was de top 2: 1. Thuis, met 1. Bij 1. Thuis, met 1. Disco anderen anderen anderen 2. Café 2. Bij anderen thuis 2. Disco thuis 2. Disco 1 Alleen jongeren die ooit alcohol hebben gedronken. 2 Alleen jongeren die door de week alcohol drinken. 3 Alleen jongeren die in het weekend alcohol drinken. 4 Binge drinken is het drinken van vijf of meer glazen alcohol bij één gelegenheid. 2

9 In 2008 zijn er geen vragen gesteld over houding ten aanzien van alcohol, waardoor een vergelijking met de onderzoeksresultaten van 2013 niet mogelijk is. Tabel 0.2 Samenvatting houding jongeren 12 t/m 18 jaar t/m t/m 18 Houding Weerstand bieden aan alcohol 1 Circa 2/3 van de jongeren vindt het (heel) makkelijk om weerstand te bieden aan alcohol Alcohol hoort bij uitgaan 1 45% 62% 1 Alleen jongeren die ooit alcohol hebben gedronken. Jongeren van 19 t/m 23 jaar Tabel 0.3 en 0.4 bevatten resultaten van de meting die is afgenomen in 2013 onder jongeren van 19 t/m 23 jaar uit de gemeente De Wolden. In totaal hebben 275 jongeren de vragenlijst ingevuld. De resultaten van 2013 worden vergeleken met de resultaten van het onderzoek naar alcohol uit In 2010 hebben 127 jongeren van 19 t/m 23 jaar de vragenlijst ingevuld. De verschillen tussen beide metingen zijn getoetst. Alleen significante verschillen worden benoemd in de tabellen als toegenomen of afgenomen. Verschillen tussen meting 2013 en meting 2010: Voor de groep 19 t/m 23 jaar komen de resultaten van de meting uit 2010 sterk overeen met de resultaten van de meting van Er is een verandering ten aanzien van twee onderwerpen. Het aantal glazen dat jongeren op een doordeweekse dag drinken is afgenomen en er is een verschuiving opgetreden ten aanzien van de locaties waar jongeren drinken. Jongeren van 19 t/m 23 jaar drinken in 2013 met name in het café of thuis met anderen, in 2010 drinken jongeren met name in het café of in de discotheek. 3

10 Tabel 0.3 Samenvatting alcoholgebruik jongeren 19 t/m 23 jaar Alcoholgebruik 2013 Alcoholgebruik 2013 ten opzichte van t/m t/m 23 Alcoholgebruik algemeen Heeft ooit alcohol gedronken 93% Gelijk 20 x alcohol gedronken in leven 1 90% Gelijk 1 x alcohol gedronken in afgelopen 4 weken 1 91% Gelijk Alcoholgebruik door de week Drinkt 1 doordeweekse dag alcohol 1 28% Gelijk Drinkt 2 glazen op doordeweekse dag 2 57% Afgenomen Alcoholgebruik weekend Drinkt 1 weekenddag alcohol 1 80% Gelijk Drinkt 3 glazen op een weekenddag 3 82% Gelijk Binge drinken 4 Afgelopen 4 wk 5 drankjes bij één gelegenheid 1 74% Gelijk Is wel eens dronken/aangeschoten geweest in hele leven 1 93% Gelijk Is wel eens dronken/aangeschoten geweest laatste 4 wk 1 38% Gelijk Locatie Waar drinken jongeren meestal? (Top 2) 1 1. Café 2.Thuis, met anderen 1 Alleen jongeren die ooit alcohol hebben gedronken. 2 Alleen jongeren die door de week alcohol drinken. 3 Alleen jongeren die in het weekend alcohol drinken. 4 Binge drinken is het drinken van vijf of meer glazen alcohol bij één gelegenheid. Ten opzichte van 2010 is de top 2 veranderd. In 2010 was de top 2: 1. Café 2. Disco 4

11 Tabel 0.4 Samenvatting houding jongeren 19 t/m 23 jaar Houding ten aanzien van alcohol 2013 Houding ten aanzien van alcohol 2013 ten opzichte van t/m t/m 23 Houding Weerstand bieden aan alcohol 1 Circa 2/3 van de jongeren vindt het (heel) Gelijk makkelijk om weerstand te bieden aan alcohol Alcohol hoort bij uitgaan 1 48% Gelijk 1 Alleen jongeren die ooit alcohol hebben gedronken. Ouders van thuiswonende kinderen van 10 t/m 19 jaar Tabel 0.5 heeft betrekking op ouders met thuiswonende kinderen van 10 t/m 19 jaar, die woonachtig zijn in gemeente De Wolden. In 2013 hebben in totaal 373 ouders de vragenlijst ingevuld. De resultaten van 2013 zijn vergeleken met het onderzoek uit In 2010 hebben 285 ouders de vragenlijst ingevuld. Alleen significante verschillen worden als verschil aangeduid in de tabel. Verschillen tussen meting 2013 en meting 2010: Over het algemeen is de mening van ouders bij meting 2013 niet veel anders dan bij meting 2010, als het gaat om de volgende onderwerpen: de invloed van ouders op het drinkgedrag van hun kind, het moment waarop ouders voor het eerst met kinderen praten over alcoholgebruik, mening over alcoholgebruik van het kind en het alcoholgebruik van het kind. Ten aanzien van twee onderwerpen zijn er wel significante verschillen gemeten: Het percentage ouders dat het eens is met de stelling Ouders kunnen het drinkgedrag van hun kinderen binnen de perken houden door duidelijke afspraken over alcoholgebruik te maken is in 2013 lager dan in De geschikte leeftijd om te beginnen met alcohol ligt bij meting 2013 procentueel hoger dan bij meting 2010; het percentage ouders dat achttien jaar een geschikte leeftijd vindt is in 2013 hoger dan in

12 Tabel 0.5 Samenvatting beleving ouders Beleving 2013 Beleving 2013 ten opzichte van 2010 Ouders Invloed van ouders op drinkgedrag kind Percentage ouders die in het bijzijn van eigen kind het drinkgedrag niet aanpast. Percentage ouders die het eens zijn met de stelling als ouders matig drinken, zullen kinderen ook matig drinken. Percentage ouders dat het eens met de stelling dat duidelijke afspraken een positieve invloed hebben op drinkgedrag kind. Percentage ouders dat vindt dat open communicatie ertoe leidt dat kinderen verstandiger met alcohol omgaan. Ouders 79% Gelijk 50% Gelijk 66% % eens is afgenomen 82% Gelijk Mening over Geschikte leeftijd om te beginnen met alcohol 18 jaar: 45% 18 jaar: 30% alcoholgebruik bij kinderen De basisschool is een geschikt moment om met kinderen over alcohol te praten 80% Gelijk Mening over alcohol gebruik Ouder keurt goed als kind alcohol drinkt 10 t/m 17 jr: 33% 18 t/m 19 jr: 91% Gelijk eigen kinderen Keurt goed als kind voor uitgaan drinkt 1 65% Gelijk Keurt goed als kind thuis alcohol drinkt 1 99% Gelijk Ouder heeft zicht op alcoholgebruik eigen kind 95% Gelijk Verbiedt kind alcohol te drinken voor 16 de jaar 74% Gelijk Ouder heeft afspraken gemaakt met kind over aantal glazen 42% nvt Ouder heeft afspraken gemaakt met kind over leeftijd waarop het 40% nvt kind voor het eerst alcohol mocht drinken Alcoholgebruik kinderen volgens ouders Kind heeft ooit gedronken (slokje of glas) 60% Gelijk Kind dronk eerste drankje in aanwezigheid ouder 2 67% Gelijk Kind nam op initiatief van ouder eerste drankje 2 19% Gelijk 1 Alleen ouders die het goedkeuren als kind alcohol drinkt. 2 Alleen ouders van kinderen die ooit een slokje of glas alcohol hebben gedronken. 6

13 1 Inleiding Dit rapport is geschreven in opdracht van de Gemeente De Wolden en is uitgevoerd binnen het kader van het alcoholmatigingsbeleid van de gemeente. Het alcoholmatigingsbeleid is in het najaar van 2009 middels de integrale nota alcoholbeleid Nuchter bekeken vastgesteld. Binnen dat kader is er in 2010 een onderzoek uitgevoerd om inzicht te krijgen in het alcoholgebruik van jongeren en de houding en de rol van ouders ten aanzien van het alcoholgebruik van jongeren 2. In 2013 is het onderzoek herhaald onder jongeren en onder ouders. In dit rapport staan de resultaten van die meting beschreven en worden deze resultaten vergeleken met de resultaten van de meting uit In 2008 en in 2013 heeft het jeugdonderzoek Drenthe plaatsgevonden onder jongeren van twaalf tot en met achttien jaar. Het thema alcoholgebruik 3 is hierin ook onderzocht. In dit rapport zal ook, daar waar het van toepassing is, een vergelijking worden gemaakt tussen de resultaten van 2013 en de resultaten van het jeugdonderzoek Drenthe Leeswijzer Dit rapport bevat 5 hoofstukken. Hoofdstuk 1 betreft de inleiding. Na de onderzoeksopzet in hoofdstuk 2 worden de resultaten beschreven in de hoofstukken 3 t/m 5. In de hoofdstukken worden de resultaten van de meting 2013 beschreven en wordt er een vergelijking gemaakt met voorafgaande onderzoeken. In hoofdstuk 3 staan de resultaten met betrekking tot de jongeren van 12 t/m 18 jaar, hoofdstuk 4 gaat over jongeren van 19 t/m 23 jaar en hoofdstuk 5 betreft de resultaten van de metingen onder ouders. Notitie De verschillen tussen de percentages zijn getoetst. Als uit de statistische analyses naar voren komt dat het verschil niet op toeval berust, dan noemen we de uitkomst statistisch significant. In de tabellen wordt dit aangegeven met een *. Bij kleine aantallen is het mogelijk dat er ogenschijnlijk een verschil lijkt te zijn tussen subgroepen, maar dat het verschil statistisch niet significant is. Niet alle respondenten hoeven alle vragen van de vragenlijst in te vullen. Het wel of niet hoeven invullen van de vraag hangt dan af van het antwoord op een voorafgaande vraag. Bijvoorbeeld, jongeren die nog nooit alcohol gedronken hebben hoeven de vraag over type alcoholhoudende drank dat genuttigd is, niet te beantwoorden. Wanneer de resultaten betrekking hebben op een subgroep, zal dit in de tekst bij de tabellen worden aangegeven. 2 Maessen, M., Kuilman, M., Veen, van der, W.J.,& Zanden, van, N. (2010).Nulmeting Alcoholmatigingsbeleid Gemeente De Wolden. GGD Drenthe. 3 Kuilman, M., Veen, van der W.J. Zanden, van, N. (2010). Jeugd in cijfers Gemeente De Wolden. Resultaten gemeente De Wolden van het jeugdonderzoek 2008 over de gezondheid en leefgewoonten van Drentse jongeren 12 t/m 18 jaar. GGD Drenthe. 7

14 8

15 2 Onderzoeksopzet In dit hoofdstuk staat beschreven welke vragenlijsten zijn gebruikt, hoe de steekproef is getrokken en hoe de resultaten worden geanalyseerd De vragenlijst Jongeren In 2013 heeft het onderzoek naar het alcoholgebruik onder jongeren van 12 t/m 24 jaar plaatsgevonden: Voor de jongeren van 12 t/m 18 jaar zijn de resultaten rond het alcoholgebruik van het Drentse jeugdonderzoek voor de gemeente De Wolden gebruikt. Het onderzoek heeft plaatsgevonden in het najaar van Leerlingen van 12 t/m 18 jaar op het voortgezet onderwijs hebben de vragenlijst van het jeugdonderzoek klassikaal ingevuld. Voor de jongeren van 19 t/m 24 jaar is parallel aan het jeugdonderzoek een zelfde vragenlijst over het gebruik van alcohol uitgezet ( vragenlijst alcoholgebruik voor jongeren ). Aan een steekproef van 19 t/m 24 jarigen uit de gemeente De Wolden is een vragenlijst over het gebruik van alcohol gestuurd. De jongeren kregen de mogelijkheid om de vragenlijst schriftelijk of via internet in te vullen met behulp van een unieke inlogcode. Na drie weken is een herinneringsbrief gestuurd naar de jongeren die de vragenlijst nog niet hadden ingevuld. Vijf weken na de uitnodiging is een tweede herinnering met een nieuwe vragenlijst gestuurd naar de jongeren die nog niet hadden gereageerd. De vragenlijst die in 2013 is afgenomen is bijna identiek aan de vragenlijst die in 2010 is afgenomen. In tegenstelling tot 2010 zijn bij de meting in 2013 de kennisvragen over alcohol niet meegenomen. Daarnaast is er een extra vraag opgenomen over het alcoholgebruik in hokken/keten. In bijlage 1 is de volledige vragenlijst te vinden. Ouders In het voorjaar van 2013 zijn Drentse inwoners van 19 tot en met 64 jaar gevraagd mee te doen aan een onderzoek naar de gezondheid en leefgewoonten van volwassenen. Het onderzoek is uitgevoerd met behulp van een vragenlijst. Voor het onderzoek naar het alcoholmatigingsbeleid van de gemeente De Wolden is aan die vragenlijst een aantal extra vragen toegevoegd over het alcoholgebruik van kinderen ( vragenlijst alcoholgebruik voor ouders ). Naast schriftelijk kregen de volwassenen ook de mogelijkheid om de vragenlijst via internet in te vullen met behulp van een unieke inlogcode. Na drie weken is een herinneringsbrief gestuurd naar de mensen die de vragenlijst nog niet hadden ingevuld. Vijf weken na de uitnodiging is een tweede herinnering met een nieuwe vragenlijst gestuurd naar de mensen die nog niet hadden gereageerd. De vragen die relevant zijn voor het onderzoek naar het alcoholmatigingsbeleid van de gemeente De Wolden zijn weergegeven in bijlage 2. In Tabel 2.1 staan de bovenstaande onderzoeksmethoden samengevat. 9

16 Tabel 2.1 Vragenlijsten 2013 Vragenlijst Jongeren 12 t/m 18 jaar Jongeren 19 t/m 24 jaar Ouders Vragenlijst Jeugdonderzoek Drenthe Vragenlijst alcoholgebruik voor jongeren Vragenlijst alcoholgebruik voor ouders 2.2. Steekproef Er is een steekproef getrokken uit de GBA van de gemeente De Wolden van 1001 volwassenen en 601 jongeren van 19 t/m 24 jaar. Bij het trekken van de steekproef is rekening gehouden met de daadwerkelijke verdeling van leeftijd en geslacht van de inwoners van de gemeente (zie Tabel 2.2). Voor wat betreft de jongeren van 12 t/m 18 jaar heeft de GGD Drenthe in het najaar van 2013 een grootschalig jeugdonderzoek gehouden onder ruim 8000 jongeren uit klas één tot en met zes op het voortgezet onderwijs en in het MBO. Omdat de vragenlijst klassikaal is afgenomen is de exacte steekproefomvang van jongeren van 12 t/m 18 jaar uit gemeente De Wolden niet bekend. Tabel 2.2 Steekproef Bevolking Steekproef Aantal % Volwassenen Jongeren 12 t/m 18 jaar 2282 Onbekend* - Jongeren 19 t/m 24 jaar * De vragenlijst is klassikaal afgenomen, waardoor de exacte steekproefomvang niet bekend is Analyse van de resultaten Toetsing en weging In hoofdstuk drie tot en met vijf zijn in de tabellen percentages en soms ook aantallen weergegeven. Als de aantallen het toelaten zijn de verschillen tussen de percentages getoetst. Als uit de statistische analyses naar voren komt dat het verschil niet op toeval berust, dan zijn de uitkomsten statistisch significant. In de tabellen wordt dit aangegeven met een *. Er is getoetst of er een significant verschil is tussen de meting 2013 en een voorafgaande meting. Om uit te sluiten dat verschillen in onderzoeksmethode of verschillen in leeftijdsopbouw de resultaten beïnvloeden is het van belang dat beide meetmethoden met elkaar vergelijkbaar zijn. Ten eerste is het van belang dat de onderzoeksmethode van meting 2013 overeenkomt met de onderzoeksmethode van de voorafgaande meting. Zoals uit Tabel 2.3 blijkt zijn er verschillende onderzoeksmethodes gebruikt bij de verschillende meetmomenten. Om te voorkomen dat gevonden verschillen worden veroorzaakt door het gebruik van verschillende onderzoeksmethodes is er voor gekozen om een vergelijking te maken tussen die meetmomenten waarvan de onderzoeksmethode gelijk is. Voor wat betreft de jongeren van 12 t/m 18 betekent dat, dat er een vergelijking is gemaakt tussen meting 2008 en 2013, voor de jongeren van 19 t/m 24 jaar tussen meting 2010 en 2013 en voor de ouders is een vergelijking gemaakt tussen meting 2010 en meting

17 Tabel 2.3 Methode Jongeren 12 t/m 18 jaar Klassikaal is een Jongeren ontvingen via Klassikaal is een vragenlijst van het de post een uitnodiging vragenlijst van het jeugdonderzoek Drenthe en hebben thuis de jeugdonderzoek Drenthe ingevuld vragenlijst in gevuld ingevuld Jongeren 19 t/m 24 jaar Jongeren ontvingen via Jongeren ontvingen via de post een uitnodiging de post een uitnodiging en hebben thuis de en hebben thuis de vragenlijst in gevuld vragenlijst in gevuld Ouders Bewoners ontvingen via Bewoners ontvingen via de post een uitnodiging de post een uitnodiging en hebben thuis de en hebben thuis de vragenlijst in gevuld vragenlijst in gevuld Naast de methode is het ook van belang dat de onderzoeksgroep representatief is voor de werkelijke bevolking van de gemeente De Wolden. Voor het onderzoek van 2008, 2010 en 2013 wijkt de verdeling naar geslacht en leeftijd van de jongeren enigszins af van de werkelijke verdeling van de bevolking (zie bijlage 3). In de analyses is hier rekening mee gehouden door gebruik te maken van weging. Er is geen weging toegepast op de resultaten van de ouders. Om de resultaten te kunnen wegen naar leeftijd en geslacht van de bevolking zijn bevolkingscijfers nodig. Echter, er zijn geen bevolkingscijfers beschikbaar over het aantal ouders met thuiswonende kinderen van 10 t/m 19 jaar in gemeente De Wolden, waardoor het niet mogelijk is de onderzoekspopulatie van ouders te wegen naar de bevolkingscijfers van gemeente De Wolden. De onderzoekspopulatie van de ouders bij meting 2013 wijkt echter niet sterk af van de onderzoekspopulatie bij de meting 2008 (zie Tabel 5.1). Dat wil zeggen dat gevonden verschillen tussen beide meetmomenten niet kunnen worden toegeschreven aan verschillen tussen beide onderzoekspopulaties. Nadere analyse van de onderzoekspopulatie wijst tevens uit dat in de groep 24 jarigen in 2010 slechts één jongere de meting had ingevuld. Bij de toetsing van de verschillen tussen de resultaten van 2010 met 2013 zijn de jongeren van 24 jaar daarom buiten beschouwing gelaten. In 2013 hebben 45 jongeren van 24 jaar de vragenlijst ingevuld. Voor de geïnteresseerde lezer staan de resultaten van meting 2013, inclusief de jongeren van 24 jaar in bijlage 4. De percentages van meting 2013 inclusief en exclusief de 24 jarigen tonen geen opmerkelijke verschillen. 11

18 12

19 3 Jongeren 12 t/m 18 jaar: meting 2008 meting 2013 Dit hoofdstuk heeft betrekking op jongeren van 12 tot en met 18 jaar uit de gemeente De Wolden. In dit hoofdstuk worden de resultaten van meting 2013 beschreven en vergeleken met de resultaten van meting Achtereenvolgens wordt beschreven: de kenmerken van de jongeren die de vragenlijst hebben ingevuld, alcoholgebruik in het algemeen, alcoholgebruik op doordeweekse dagen, alcoholgebruik in het weekend, binge drinken, type alcoholhoudende drank dat jongeren drinken en de locatie waar ze alcohol drinken en tot slot de houding van jongeren ten aanzien van alcoholgebruik Kenmerken In Tabel 3.1 staan de kenmerken van de jongeren van 12 t/m 18 jaar weergegeven die de vragenlijst hebben ingevuld in 2008 en in In 2008 hebben 379 jongeren de vragenlijst ingevuld, in jongeren. Tabel 3.1 Meting meting 2013: Sociaal-demografische gegevens Meetmoment Aantal % Aantal % Totaal Geslacht Jongen Meisje Leeftijd 12 t/m 15 jaar t/m 18 jaar Opleiding VMBO basis VMBO theoretisch HAVO VWO Alcoholgebruik in het algemeen In 2013 heeft in totaal 55% van de jongeren van 12 t/m 18 jaar ooit wel eens alcohol gedronken. Het percentage jongeren van 12 t/m18 jaar dat ooit alcohol heeft dronken is in 2013, vergeleken met 2008, gedaald. De daling in alcoholgebruik geldt voor alle leeftijdsjaren (zie Figuur 3.1). Tabel 3.2 Meting meting 2013: wel of niet ooit alcohol gedronken? Alcoholgebruik 12 t/m 15* 16 t/m 18* Totaal* Niet Wel Niet Wel Niet Wel Meetmoment * Significant verschil tussen 2008 en

20 Figuur 3.1 Meting meting 2013: wel of niet ooit alcohol gedronken? Aan de jongeren die ooit alcohol hebben gedronken is gevraagd hoe vaak ze wel eens alcohol hebben gedronken in hun leven. Circa de helft van de jongeren van 12 t/m 18 jaar heeft 20 keer of vaker alcohol gedronken in hun leven, zowel in 2008 als in Vooral jongeren van 16 t/m 24 jaar hebben twintig keer of vaker alcohol gedronken in hun leven. De resultaten van 2008 en 2013 verschillen niet significant. Tabel 3.3 Meting meting 2013: hoe vaak heb je iets met alcohol gedronken in je hele leven? 1 Alcohol gedronken in hele leven 12 t/m t/m 18 Totaal < < < % % % % % % % % % % % % Meetmoment Alleen jongeren die ooit alcohol hebben gedronken. Aan de jongeren is tevens gevraagd of ze in de vier weken voorafgaand aan het invullen van de vragenlijst alcohol hebben gedronken. In 2013 heeft 80% van de jongeren van 12 t/m 18 jaar recentelijk alcohol gedronken. Ten opzichte van 2008 is het percentage jongeren van 16 t/m 18 jaar dat recentelijk alcohol heeft gedronken afgenomen. Zoals in Figuur 3.2 is te lezen betreft dit met name de achttienjarigen. Het percentage jongeren van 16 t/m 18 jaar dat vier of meer glazen heeft gedronken is ook opmerkelijk afgenomen; het gaat hier vooral om de zestienjarigen. Kijkend naar de jongeren van 12 t/m 15 jaar zijn er geen significante verschillen tussen de meting in 2008 en

21 Tabel 3.4 Meting meting 2013: hoe vaak heb je iets met alcohol gedronken in de afgelopen 4 weken? 1 Alcohol gedronken in afgelopen 4 weken 12 t/m t/m 18* Totaal Niet Niet Niet % % % % % % % % % Meetmoment * Significant verschil tussen 2008 en Alleen jongeren die ooit alcohol hebben gedronken. Figuur 3.2 Meting meting 2013: hoe vaak heb je iets met alcohol gedronken in de afgelopen 4 weken? 3.3. Alcoholgebruik doordeweekse dagen Aan jongeren is gevraagd op hoeveel doordeweekse dagen ze alcohol drinken en hoeveel ze dan drinken. In 2013 drinkt 16% van de jongeren van 12 t/m 18 jaar wel eens alcohol op een doordeweekse dag. Het aantal doordeweekse dagen dat de jongeren alcohol drinken is bij de meting 2013 niet significant anders dan bij de meting

22 Tabel 3.5 Meting meting 2013: hoeveel van de vier doordeweekse dagen drink je meestal alcohol? 1 Hoeveel van vier doordeweekse dagen alcohol 12 t/m t/m 18 Totaal Nooit < 1 1 Nooit < 1 1 Nooit < 1 1 % % % % % % % % % Meetmoment Alleen jongeren die op doordeweekse dagen alcohol drinken. Aan de jongeren die wel eens op een doordeweekse dag drinken is vervolgens gevraagd hoeveel ze drinken. Van de jongeren van 12 t/m 18 jaar op een doordeweekse dag drinken, drinkt 56% twee of meer glazen. Ten opzichte van de meting in 2008 drinken jongeren van 16 t/m 18 jaar in 2013 meer glazen alcohol op een doordeweekse dag. Zoals in Figuur 3.3 is weergegeven betreft dit zowel de zestienjarigen, zeventienjarigen als achttienjarigen. Voor de groep 12 t/m 15 jaar zijn er geen significante verschillen tussen beide metingen. Tabel 3.6 Meting meting 2013: hoeveel glazen, flesjes of blikjes alcohol drink je dan meestal op zo n doordeweekse dag? 1 Hoeveel glazen alcohol op doordeweekse dagen 12 t/m t/m 18* Totaal % % % % % % Meetmoment * Significant verschil tussen 2008 en Alleen jongeren die op doordeweekse dagen alcohol drinken. 16

23 Figuur 3.3 Meting meting 2013: hoeveel glazen, flesjes of blikjes alcohol drink je dan meestal op zo n doordeweekse dag? 3.4. Alcoholgebruik in het weekend Aan de jongeren zijn ook vragen voorgelegd over alcohol drinken in het weekend. In 2013 drinkt 59% van de jongeren van 12 t/m18 jaar minimaal één dag in het weekend alcohol. Het aantal dagen dat jongeren van 16 t/m18 jaar in het weekend drinken is in 2013 minder dan in Vooral jongeren van 16 jaar drinken in 2013 minder (zie Figuur 3.4). Voor de groep 12 t/m 15 jaar zijn er geen significante verschillen tussen de meting in 2008 en Tabel 3.7 Meting meting 2013: hoeveel van de drie weekend-dagen drink je meestal alcohol? 1 Hoeveel van drie weekend dagen alcohol 12 t/m t/m 18* Totaal < 1 1 < 1 1 < 1 1 % % % % % % Meetmoment * Significant verschil tussen 2008 en Alleen jongeren die ooit alcohol hebben gedronken. 17

24 Figuur 3.4 Meting meting 2013: hoeveel van de drie weekend-dagen drink je meestal alcohol? Als jongeren van 12 t/m 18 jaar in het weekend drinken, drinkt 69% drie of meer glazen. Vergeleken met 2008 drinken jongeren van 16 t/m 18 jaar in 2013 in het weekend minder glazen; voor de groep van 12 t/m 15 jaar zijn er geen significante verschillen. In Figuur 3.5 is te lezen dat het percentage jongeren dat zeven of meer glazen drinkt, ten opzichte van 2008 is afgenomen bij zowel zestien, zeventien en achttien jarigen. Tabel 3.8 Meting meting 2013: hoeveel glazen, flesjes of blikjes alcohol drink je dan meestal op zo n weekend-dag? 1 Hoeveel glazen alcohol op weekend dagen 12 t/m t/m 18* Totaal 1 of 2 3 of 4 5 of of 2 3 of 4 5 of of 2 3 of 4 5 of 6 7 % % % % % % Meetmoment Alleen jongeren die op weekenddagen alcohol drinken. 18

25 Figuur 3.5 Meting meting 2013: hoeveel glazen, flesjes of blikjes alcohol drink je dan meestal op zo n weekend-dag? 3.5. Binge drinken Aan de jongeren van 12 t/m 18 jaar is gevraagd of ze recentelijk bij één gelegenheid vijf of meer drankjes hebben gedronken. In 2013 heeft 58% van de jongeren in de afgelopen vier weken bij één gelegenheid vijf of meer drankjes gedronken. Na toetsing blijkt dat er ten aanzien van dit onderwerp geen significante veranderingen zijn vergeleken met Tabel 3.9 Meting meting 2013: hoe vaak heb je de afgelopen vier weken vijf of meer drankjes alcohol gedronken bij één gelegenheid? 1 Hoe vaak afgelopen 4 weken 5 of meer drankjes alcohol per gelegenheid 12 t/m t/m 18 Totaal Nooit nooit Nooit % % % % % % % % % % % % Meetmoment Alleen jongeren die ooit alcohol hebben gedronken. In Tabel 4.10 is te lezen hoe vaak jongeren van 12 t/m 18 jaar dronken of aangeschoten zijn geweest in hun hele leven en in Tabel 4.11 in de vier weken voorafgaande aan het invullen van de vragenlijst. In 2013 is 68% van de jongeren wel eens in zijn leven dronken of aangeschoten geweest en 36% recentelijk. Er zijn geen significante verschillen tussen 2008 en

26 Tabel 3.10 Meting meting 2013: hoe vaak ben je dronken of aangeschoten geweest door het drinken van alcohol in je hele leven? 1 Dronken of aangeschoten in hele leven 12 t/m t/m 18 Totaal Nooit Nooit Nooit % % % % % % % % % % % % % % % Meetmoment Alleen jongeren die ooit alcohol hebben gedronken. Tabel 3.11 Meting meting 2013: hoe vaak ben je dronken of aangeschoten geweest door het drinken van alcohol in de afgelopen vier weken? 1 Dronken/aangeschoten afgelopen 4 weken 12 t/m t/m 18 Totaal Nooit Nooit Nooit % % % % % % % % % Meetmoment Alleen jongeren die ooit alcohol hebben gedronken Type alcoholhoudende drank en locatie In het jeugdonderzoek zijn ook vragen gesteld over het type alcoholhoudende drankjes dat jongeren drinken en de locatie waar ze meestal alcohol drinken. Jongeren van 12 t/m 18 jaar drinken in 2013 net als in 2008 het meest bier, breezers en mixdrankjes die zelf gemixt worden. Er zijn wel wat verschuivingen in het type drankjes dat wordt gedronken. In 2013 geven jongeren vaker aan wijn, alcopop en pure sterke drank te drinken dan in

27 Tabel 3.12 Meting meting 2013: wat voor alcoholhoudende drank drink je? 1 12 t/m 18 jaar Meetmoment % % Bier Wijn* Breezers Mixdrankjes (zelf gemaakt) Shooters Alcopop* 2 6 Likeur Sterke drank puur* Sherry 12 7 * Significant verschil tussen 2008 en Alleen jongeren die ooit alcohol hebben gedronken. In Tabel 3.13 staat waar jongeren van 12 t/m 18 jaar alcohol drinken. In 2013 drinken jongeren van 12 t/m 15 jaar vooral thuis met anderen of bij anderen thuis. Jongeren van 16 t/m 18 jaar drinken vooral bij anderen thuis, in de discotheek, in het café of thuis met anderen. Ten opzichte van 2008 zijn er in 2013 wat verschuivingen zichtbaar. Jongeren van 12 t/m 15 jaar drinken minder vaak alcohol in een discotheek, in een restaurant, in de sportkantine en op straat. Jongeren van 16 t/m 18 jaar drinken minder vaak thuis bij anderen, in de discotheek, in een restaurant, in de sportkantine, op straat en in keet, hok of schuur. Tabel 3.13 Meting meting 2013: als je alcohol drinkt, waar is dit meestal? 1 Meetmoment t/m t/m t/m t/m 18 % % % % Thuis alleen Thuis met anderen 52 54* 44 38* Bij anderen thuis Op schoolfeest In discotheek 46* 79* 23* 44* In café 30 61* 19 39* In restaurant 10* 25* 4* 9* In sportkantine 8* 21* 2* 8* Op straat 13* 14* 4* 3* In keet, hok of schuur 35 34* 27 16* Ergens anders * Significant verschil tussen 2008 en Alleen jongeren die ooit alcohol hebben gedronken. 21

28 3.7. Houding ten aanzien van drankgebruik In 2013 is een aantal stellingen voorgelegd aan de jongeren over de mate waarin ze in staat zijn weerstand te bieden aan alcoholconsumptie. Deze stellingen zijn in 2008 niet voorgelegd, waardoor een vergelijking met 2008 niet mogelijk is. Met uitzondering van één stelling, vindt circa 2/3 van de jongeren het (heel) makkelijk om weerstand te bieden aan alcohol. Het percentage jongeren dat het makkelijk vindt om niet-drinker te blijven is lager (43%). Tabel 3.14 Meting 2013: de mate waarin jongeren zichzelf in staat achten om weerstand te bieden aan alcohol drinken? 1 12 t/m 18 jaar Niet moeilijk, niet (Heel)moeilijk makkelijk (Heel) makkelijk % % % Niet drinken als vrienden wel drinken Drankje weigeren Niet-drinker blijven Reden bedenken voor weigering Uitleggen niet-drinken Gematigde drinker blijven Iets terugzeggen als iemand mij saai vindt Fris drinken i.t.t. vrienden Alleen jongeren die ooit alcohol hebben gedronken. Aan de jongeren is tevens een stelling voorgelegd of ze vinden dat alcohol bij het uitgaan hoort. Met name jongeren van 16 t/m 18 jaar vinden dat alcohol bij het uitgaan hoort. Tabel 3.15 Meting 2013: mening over de stelling dat alcohol drinken bij het uitgaan hoort 1 Alcohol hoort bij uitgaan (Helemaal) mee eens Niet eens, niet oneens (Helemaal) mee oneens % % % Leeftijd 12 t/m t/m Alleen jongeren die ooit alcohol hebben gedronken. 22

29 4 Jongeren 19 t/m 23 jaar: meting 2010 meting 2013 Dit hoofdstuk heeft betrekking op jongeren uit gemeente De Wolden van 19 tot en met 23 jaar. In dit hoofdstuk worden de resultaten van de meting 2013 beschreven. Daarnaast worden de resultaten van 2013 vergeleken met de resultaten van de meting die is afgenomen in Achtereenvolgens wordt beschreven: de kenmerken van de jongeren die de vragenlijst hebben ingevuld, alcoholgebruik in het algemeen, alcoholgebruik op doordeweekse dagen, alcoholgebruik in het weekend binge drinken, type alcoholhoudende drank en de locatie en tot slot de houding van jongeren ten aanzien van alcoholgebruik Kenmerken In Tabel 4.1 staan de kenmerken van de jongeren van 19 t/m 23 jaar weergegeven die de vragenlijst hebben ingevuld in 2010 en in In 2010 hebben 127 jongeren van 19 t/m 23 jaar de vragenlijst ingevuld, in 2013 waren dat 275 jongeren. Tabel 4.1 Meting meting 2013: Sociaal-demografische gegevens 19 t/m 23 jaar Meetmoment Aantal % Aantal % Totaal Geslacht Jongen Meisje Leeftijd 19 jaar jaar jaar jaar jaar Opleiding VMBO basis VMBO theoretisch <1 HAVO VWO <1 MBO HBO of WO Werkend of werkzoekend Anders

30 4.2. Alcoholgebruik in het algemeen In 2013 heeft in totaal 93% van de jongeren van 19 t/m 23 jaar ooit wel eens alcohol gedronken; in 2010 was dit percentage niet significant anders. Tabel 4.2 Meting meting 2013: wel of niet ooit alcohol gedronken? 19 t/m 23 jaar Wel/niet drinker Niet Wel % % Meetmoment Zowel ten tijde van de meting in 2010 als bij de meting in 2013 heeft circa 90% van de jongeren twintig keer of vaker alcohol gedronken in zijn leven. Tabel 4.3 Meting meting 2013: hoe vaak heb je iets met alcohol gedronken in je hele leven? 1 19 t/m 23 jaar Alcohol gedronken in hele leven Tot 20 keer 20 keer Meetmoment Alleen jongeren die ooit alcohol hebben gedronken. Veruit de meeste jongeren van 19 t/m 23 jaar hebben in de vier weken voorafgaand aan het invullen van de vragenlijst alcohol gedronken. De percentages in 2013 zijn min of meer gelijk aan Tabel 4.4 Meting meting 2013: hoe vaak heb je iets met alcohol gedronken in de afgelopen 4 weken? 1 19 t/m 23 jaar Alcohol gedronken in afgelopen 4 weken Niet 1-3 keer 4 keer % % % Meetmoment Alleen jongeren die ooit alcohol hebben gedronken. 24

31 4.3. Alcoholgebruik doordeweekse dagen Aan de jongeren is een aantal vragen gesteld over alcoholgebruik op doordeweekse dagen. In 2013 drinkt in totaal 44% wel eens op een doordeweekse dag. Het aantal doordeweekse dagen dat de jongeren van 19 t/m 23 jaar alcohol drinken is bij de meting 2013 niet significant anders dan bij de meting in Tabel 4.5 Meting meting 2013: hoeveel van de vier doordeweekse dagen drink je meestal alcohol? 1 19 t/m 23 jaar Hoeveel van vier doordeweekse dagen alcohol Nooit < % % % % Meetmoment Alleen jongeren die op doordeweekse dagen alcohol drinken. Aan de jongeren die doordeweeks wel eens alcohol drinken is gevraagd hoeveel ze dan drinken. In 2013 drinkt 57% meer dan 1 glas op een doordeweekse dag. Het aantal glazen dat jongeren op een doordeweekse dag drinken is bij de meting 2013 significant veranderd ten opzichte van de meting in Onder de jongeren die op een doordeweekse dag alcohol drinken, is het percentage jongeren dat vijf of meer glazen alcohol op een doordeweekse dag drinkt sterk afgenomen. De afname in het aantal glazen zie je terug bij de jongeren van 20, 21 en 23 jaar (Figuur 4.1). Bij de jongeren van 19 t/m 22 jaar zie je een toename van het percentage jongeren dat één glas drinkt Tabel 4.6 Meting meting 2013: hoeveel glazen, flesjes of blikjes alcohol drink je dan meestal op zo n doordeweekse dag? 1 19 t/m 23 jaar Hoeveel glazen alcohol op doordeweekse dagen of 4 5 % % % % Meetmoment* * Significant verschil tussen 2010 en Alleen jongeren die op doordeweekse dagen alcohol drinken. 25

32 Figuur 4.1 Meting meting 2013: hoeveel glazen, flesjes of blikjes alcohol drink je dan meestal op zo n doordeweekse dag? 4.4. Alcoholgebruik in het weekend In het onderzoek zijn ook vragen gesteld over het alcoholgebruik in het weekend. Circa drie kwart van de jongeren van 19 t/m 23 jaar drinken minimaal op 1 weekenddag alcohol. Als jongeren in het weekend alcohol drinken, drinken ze veelal meer dan 5 glazen. Het aantal weekenddagen dat jongeren alcohol drinken is bij de meting 2013 niet veranderd ten opzichte van de meting in 2010 (Tabel 4.7). Ook de hoeveelheid glazen die wordt gedronken op de weekenddagen is niet significant veranderd (Tabel 4.8). Tabel 4.7 Meting meting 2013: hoeveel van de drie weekend-dagen drink je meestal alcohol? 1 19 t/m 23 jaar Hoeveel van drie weekend dagen alcohol nooit < 1 1 of 2 3 % % % % Meetmoment Alleen jongeren die ooit alcohol hebben gedronken. 26

33 Tabel 4.8 Meting meting 2013: hoeveel glazen, flesjes of blikjes alcohol drink je dan meestal op zo n weekend-dag? 1 19 t/m 23 jaar Hoeveel glazen alcohol op weekend dagen 1 of 2 3 of 4 5 of 6 7 % % % % Meetmoment Alleen jongeren die op weekenddagen alcohol drinken Binge drinken Aan de jongeren is tevens gevraagd of ze recentelijk bij één gelegenheid vijf of meer drankjes hebben gedronken. Een ruime meerderheid van de jongeren van 19 t/m 23 jaar heeft recentelijk bij één gelegenheid vijf of meer drankjes gedronken. Vergeleken met de meting in 2010 is het percentage niet significant veranderd. Tabel 4.9 Meting meting 2013: hoe vaak heb je de afgelopen vier weken vijf of meer drankjes alcohol gedronken bij één gelegenheid? 1 19 t/m 23 jaar Hoe vaak afgelopen 4 weken 5 of meer drankjes alcohol per gelegenheid Nooit % % % % Meetmoment Alleen jongeren die ooit alcohol hebben gedronken. Tabel 4.10 heeft betrekking op het aantal keer dat de jongeren dronken of aangeschoten zijn geweest in hun hele leven. Tabel 4.11 heeft betrekking op het aantal keer dat jongeren in de vier weken voorafgaand aan het invullen van de vragenlijst dronken of aangeschoten zijn geweest. Ruim 90% van de jongeren van 19 t/m 23 jaar is wel eens in zijn leven dronken of aangeschoten geweest en circa 40% vier weken voorafgaand aan het invullen van de vragenlijst. De percentages van de meting in 2010 en in 2013 zijn niet significant verschillend. Tabel 4.10 Meting meting 2013: hoe vaak ben je dronken of aangeschoten geweest door het drinken van alcohol in je hele leven? 1 19 t/m 23 jaar Dronken/aangeschoten in hele leven Nooit % % % Meetmoment Alleen jongeren die ooit alcohol hebben gedronken. 27

34 Tabel 4.11 Meting meting 2013: hoe vaak ben je dronken of aangeschoten geweest door het drinken van alcohol in de afgelopen vier weken? 1 19 t/m 23 jaar Dronken/aangeschoten afgelopen 4 weken Nooit 1 % % Meetmoment Alleen jongeren die ooit alcohol hebben gedronken Type alcoholhoudende drank en locatie Net als bij de meting 2010 drinken jongeren bij de meting 2013 het vaakst bier en/of mixdrankjes die zelf gemixt worden. Tabel 4.12 Meting meting 2013: wat voor alcoholhoudende drank drink je? 1 19 t/m 23 jaar Meetmoment % % Bier Mixdrankjes die zelf gemixt worden (zelfgemaakt) Breezers of andere kant en klare mixdrankjes Wijn, cider of champagne Shooters Likeur Sterke drank puur Sherry, port, martini 4 2 Alcopop Alleen jongeren die ooit alcohol hebben gedronken. De locaties waar jongeren meestal alcohol drinken worden getoond in Tabel Jongeren drinken het vaakst alcohol in het café, thuis met anderen, bij anderen thuis of in de discotheek. Vergeleken met 2010 drinken jongeren veelal op dezelfde locaties in Echter, jongeren geven in 2013 wel minder vaak aan in de discotheek te drinken (2010: 63%; 2013: 48%). 28

35 Tabel 4.13 Meting meting 2013: als je alcohol drinkt, waar is dit meestal? 1 19 t/m 23 jaar Meetmoment % % Thuis alleen 4 7 Thuis met anderen Bij anderen thuis In keet, hok of schuur In discotheek* In café Op schoolfeest 1 3 In sportkantine In restaurant 9 17 Op straat 1 1 * Significant verschil tussen 2010 en Alleen jongeren die ooit alcohol hebben gedronken Houding ten aanzien van drankgebruik In Tabel 4.14 wordt gepresenteerd in welke mate jongeren in staat zijn weerstand te bieden aan alcohol. In het algemeen vinden jongeren het niet moeilijk om weerstand te bieden; circa twee derde van de jongeren antwoordt (heel) makkelijk op bijna alle stellingen. Eén stelling springt eruit: in totaal vindt een kwart van de jongeren die alcohol drinken het (heel) moeilijk om niet-drinker te blijven. De mate waarin jongeren het lastig vinden om weerstand te bieden is vergeleken met 2010 niet veranderd. 29

36 Tabel 4.14 Meting meting 2013: de mate waarin jongen zichzelf in staat achten om weerstand te bieden aan alcoholdrinken? 1 19 t/m 23 jaar Meetmoment % % Niet drinken als vrienden wel drinken (Heel)moeilijk Niet moeilijk, niet makkelijk (Heel) makkelijk Drankje weigeren (Heel)moeilijk Niet moeilijk, niet makkelijk (Heel) makkelijk Niet-drinker blijven (Heel)moeilijk Niet moeilijk, niet makkelijk (Heel) makkelijk Reden bedenken voor weigering (Heel)moeilijk 4 6 Niet moeilijk, niet makkelijk (Heel) makkelijk Uitleggen niet-drinken (Heel)moeilijk 2 5 Niet moeilijk, niet makkelijk (Heel) makkelijk Gematigde drinker blijven (Heel)moeilijk 4 2 Niet moeilijk, niet makkelijk (Heel) makkelijk Iets terugzeggen als iemand mij saai vindt (Heel)moeilijk 4 6 Niet moeilijk, niet makkelijk (Heel) makkelijk Fris drinken in tegenstelling tot vrienden (Heel)moeilijk 4 8 Niet moeilijk, niet makkelijk (Heel) makkelijk Alleen jongeren die ooit alcohol hebben gedronken. 30

37 De mate waarin jongeren van mening zijn dat alcohol bij het uitgaan hoort wordt weergegeven in Tabel Er zijn geen significante verschillen ten opzichte van de meting in 2010; circa 50% is het eens met de stelling en circa 15% oneens. Tabel 4.15 Meting meting 2013: ik vind dat alcohol drinken bij het uitgaan hoort 19 t/m 23 jaar Alcohol hoort bij uitgaan (Helemaal) mee eens Niet eens/niet oneens (Helemaal) mee oneens % % % Meetmoment

38 32

39 5 Ouders: meting meting Kenmerken In 2013 zijn 1001 volwassenen uit de gemeente De Wolden benaderd om mee te doen aan het onderzoek; 373 volwassenen hebben de vragenlijst ingevuld (37%). In dit hoofdstuk wordt beschreven: de kenmerken van de ouders, alcoholgebruik van de ouders, hun perceptie ten aanzien van de invloed van ouders op het alcoholgebruik van kinderen en het alcoholgebruik van hun eigen kinderen. Daarnaast wordt er een vergelijking gemaakt tussen de resultaten van de meting 2010 en de resultaten van de meting uit Ouders In Tabel 5.1 staan de kenmerken van de ouders beschreven die de vragenlijst hebben ingevuld ten tijde van de meting in 2010 en de meting in Tabel 5.1 Meting meting 2013: sociaal-demografische gegevens Meetmoment Aantal % Aantal % Totaal Geslacht Man Vrouw Leeftijd ouders < 35 jaar t/m 49 jaar t/m 64 jaar Opleiding MAVO, LBO of lager HAVO, VWO, MBO HBO, WO Burgerlijke staat Gehuwd/geregistreerd partnerschap Samenwonend Ongehuwd, nooit gehuwd geweest Gescheiden, gescheiden levend Weduwe, weduwnaar Thuiswonende kinderen Van de volwassenen die de vragenlijst hebben ingevuld, hebben 171 volwassenen thuiswonende kinderen in de leeftijd van jaar. Wat betreft de kenmerken van de thuiswonende kinderen zijn er geen opvallende verschillen tussen beide metingen. 33

40 Tabel 5.2 Meting meting 2013: heeft u thuiswonende kinderen in de leeftijd van jaar? Meetmoment Aantal % Aantal % Geslacht kind Jongen Meisje Leeftijd oudste kind 10 t/m 12 jaar t/m 15 jaar t/m 17 jaar t/m 19 jaar Alcoholgebruik ouders Om het alcoholgebruik van ouders te kunnen duiden is er gebruik gemaakt van de schaal van Garretsen. Afhankelijk van het aantal glazen per dag en het aantal dagen per maand dat ouders drinken worden zij ingedeeld in een van de vijf categorieën van Garretsen. De vijf categorieën zijn: drinkt niet, drinkt licht, matig, excessief en zeer excessief (Tabel 5.3). Tabel 5.3 Schaal van Garretsen Aantal glazen per dag (gemiddeld) Aantal dagen per maand (gemiddelde) of 1 2 of 3 4 of of 1 licht licht licht licht licht licht licht licht matig licht licht licht matig excessief licht licht matig matig excessief licht licht matig excessief zeer excessief licht 28 of meer licht matig excessief zeer excessief licht 34

41 Uit Tabel 5.4 valt af te leiden dat in 2013 in totaal 92% van de ouders wel eens alcohol drinkt. De meeste ouders zijn lichte drinkers (57%). Het alcoholgebruik is het hoogst onder mannen en ouders met MAVO, LBO of lager onderwijs. Ten opzichte van de meting 2010 is het percentage ouders dat niet drinkt bij meting 2013 lager en het percentage matige drinkers en (zeer) excessieve drinkers hoger. Tabel 5.4 Meting 2013: alcoholgebruik Alcoholgebruik (Zeer) Drinkt niet Licht Matig excessief % % % % Meetmoment* 2010 Totaal Totaal Geslacht* Man Vrouw Leeftijd 1 35 t/m 49 jaar t/m 64 jaar Opleiding* MAVO, LBO of lager HAVO, VWO, MBO HBO, WO * Significant 1 Er zijn geen volwassenen in de leeftijdsgroep < 35 met kinderen tussen de 10 t/m 19 jaar Invloed van ouders op alcoholgebruik kinderen Aan de ouders is een aantal stellingen voorgelegd over het eigen gedrag in relatie tot het alcoholgebruik van eigen kinderen en over het maken van afspraken met kinderen over het alcoholgebruik. Aan de ouders die zelf wel eens alcohol drinken is gevraagd of ze hun alcoholgebruik aanpassen in het bijzijn van de eigen kinderen. Uit Tabel 5.5 valt op te maken dat bij de meting in 2013 in totaal 79% van de ouders het alcoholgebruik niet aanpassen in bijzijn van de kinderen, 17% drinkt minder en 4% drinkt niet in het bijzijn van eigen kinderen. Er zijn geen significante veranderingen ten opzichte van de meting in

GO Jeugd 2008 Alcohol

GO Jeugd 2008 Alcohol GO Jeugd 2008 Alcohol Samenvatting alcohol Uit de gegevens van GO Jeugd 2008 van GGD Fryslân blijkt dat 63% van de Friese 12 t/m 18 jarigen wel eens alcohol heeft, 51% nog in de vier voorafgaand aan het

Nadere informatie

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Alcoholgebruik Psychosociale gezondheid Genotmiddelen Voeding, bewegen en gewicht Seksueel gedrag Samenvatting en aanbevelingen Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Jongerenmonitor In 2011 is in de regio IJsselland

Nadere informatie

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Alcoholgebruik Psychosociale gezondheid Genotmiddelen Voeding, bewegen en gewicht Seksueel gedrag Samenvatting en aanbevelingen Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Jongerenmonitor In 2011 is in de regio IJsselland

Nadere informatie

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Alcoholgebruik Psychosociale gezondheid Genotmiddelen Voeding, bewegen en gewicht Seksueel gedrag Samenvatting en aanbevelingen Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Jongerenmonitor In 2011 is in de regio IJsselland

Nadere informatie

tot 24 jaar Monitor jongeren 12

tot 24 jaar Monitor jongeren 12 Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Alcoholgebruik Psychosociale gezondheid Genotmiddelen Voeding, bewegen en gewicht Seksueel gedrag Samenvatting en aanbevelingen Jongerenmonitor In 2011 is in de regio IJsselland

Nadere informatie

Factsheet alcohol. Think Before You Drink

Factsheet alcohol. Think Before You Drink Factsheet alcohol Think Before You Drink Jongeren drinken te vroeg, te veel en te vaak. Ook in West-Brabant is dit het geval. Bovendien tolereren veel ouders dat hun kinderen onder de 16 jaar alcohol drinken.

Nadere informatie

Jeugd in De Wolden. Resultaten De Wolden van het Jeugdonderzoek Over de gezondheid en leefgewoonten van de Drentse jeugd.

Jeugd in De Wolden. Resultaten De Wolden van het Jeugdonderzoek Over de gezondheid en leefgewoonten van de Drentse jeugd. Jeugd in Resultaten van het Jeugdonderzoek 2013 Over de gezondheid en leefgewoonten van de Drentse jeugd Februari 2015 Colofon: Uitgave: GGD Epidemiologie, afdeling GIO epidemiologie@ggddrenthe.nl Auteurs:

Nadere informatie

Jeugd in Hoogeveen. Resultaten Hoogeveen van het Jeugdonderzoek Over de gezondheid en leefgewoonten van de Drentse jeugd.

Jeugd in Hoogeveen. Resultaten Hoogeveen van het Jeugdonderzoek Over de gezondheid en leefgewoonten van de Drentse jeugd. Jeugd in Resultaten van het Jeugdonderzoek 2013 Over de gezondheid en leefgewoonten van de Drentse jeugd Februari 2015 Colofon: Uitgave: GGD Epidemiologie, afdeling GIO epidemiologie@ggddrenthe.nl Auteurs:

Nadere informatie

Jeugd in Assen. Resultaten Assen van het Jeugdonderzoek 2013. Over de gezondheid en leefgewoonten van de Drentse jeugd.

Jeugd in Assen. Resultaten Assen van het Jeugdonderzoek 2013. Over de gezondheid en leefgewoonten van de Drentse jeugd. Jeugd in Resultaten van het Jeugdonderzoek 2013 Over de gezondheid en leefgewoonten van de Drentse jeugd Februari 2015 Colofon: Uitgave: GGD Epidemiologie, afdeling GIO epidemiologie@ggddrenthe.nl Auteurs:

Nadere informatie

Jeugd in Noordenveld

Jeugd in Noordenveld Jeugd in Resultaten van het Jeugdonderzoek 2013 Over de gezondheid en leefgewoonten van de Drentse jeugd Februari 2015 Colofon: Uitgave: GGD Epidemiologie, afdeling GIO epidemiologie@ggddrenthe.nl Auteurs:

Nadere informatie

Jeugd in Westerveld. Resultaten Westerveld van het Jeugdonderzoek 2013. Over de gezondheid en leefgewoonten van de Drentse jeugd.

Jeugd in Westerveld. Resultaten Westerveld van het Jeugdonderzoek 2013. Over de gezondheid en leefgewoonten van de Drentse jeugd. Jeugd in Resultaten van het Jeugdonderzoek 2013 Over de gezondheid en leefgewoonten van de Drentse jeugd Februari 2015 Colofon: Uitgave: GGD Epidemiologie, afdeling GIO epidemiologie@ggddrenthe.nl Auteurs:

Nadere informatie

Jeugd in Tynaarlo. Resultaten Tynaarlo van het Jeugdonderzoek Over de gezondheid en leefgewoonten van de Drentse jeugd.

Jeugd in Tynaarlo. Resultaten Tynaarlo van het Jeugdonderzoek Over de gezondheid en leefgewoonten van de Drentse jeugd. Jeugd in Resultaten van het Jeugdonderzoek 2013 Over de gezondheid en leefgewoonten van de Drentse jeugd Februari 2015 Colofon: Uitgave: GGD Epidemiologie, afdeling GIO epidemiologie@ggddrenthe.nl Auteurs:

Nadere informatie

Jeugd in Emmen. Resultaten Emmen van het Jeugdonderzoek Over de gezondheid en leefgewoonten van de Drentse jeugd.

Jeugd in Emmen. Resultaten Emmen van het Jeugdonderzoek Over de gezondheid en leefgewoonten van de Drentse jeugd. Jeugd in Resultaten van het Jeugdonderzoek 2013 Over de gezondheid en leefgewoonten van de Drentse jeugd Februari 2015 Colofon: Uitgave: GGD Epidemiologie, afdeling GIO epidemiologie@ggddrenthe.nl Auteurs:

Nadere informatie

Concept Peiling. Koop- en drinkgedrag van Friese 16- en 17-jarigen

Concept Peiling. Koop- en drinkgedrag van Friese 16- en 17-jarigen Concept Peiling Koop- en drinkgedrag van Friese 16- en 17-jarigen 2016 Oktober 2016 Uitvoering: Platform Nuchtere Fries Platform Nuchtere Fries is een samenwerking tussen alle Friese gemeenten, GGD Fryslân,

Nadere informatie

GENOTMIDDELEN. Jongerenmonitor 2015 10.163. 40% ooit alcohol gedronken. Klas 2. Klas 4. 5% ooit wiet gebruikt. 24% weleens gerookt.

GENOTMIDDELEN. Jongerenmonitor 2015 10.163. 40% ooit alcohol gedronken. Klas 2. Klas 4. 5% ooit wiet gebruikt. 24% weleens gerookt. IJsselland GENOTMIDDELEN Jongerenmonitor 1 4% ooit alcohol gedronken.163 jongeren School Klas 13-14 jaar Klas 4 1-16 jaar 4% weleens gerookt % ooit wiet gebruikt Genotmiddelen Psychosociale gezondheid

Nadere informatie

Uitgaan jarigen in Roosendaal. Een rapportage over het uitgaansgedrag van jarigen en hun wensen m.b.t. uitgaansmogelijkheden.

Uitgaan jarigen in Roosendaal. Een rapportage over het uitgaansgedrag van jarigen en hun wensen m.b.t. uitgaansmogelijkheden. Uitgaan 16-17 jarigen in Roosendaal Een rapportage over het uitgaansgedrag van 16-17 jarigen en hun wensen m.b.t. uitgaansmogelijkheden. Colofon Gemeente Roosendaal Afdeling Bedrijfsondersteuning Team

Nadere informatie

Onderzoek Inwonerspanel Jongerenonderzoek: alcohol

Onderzoek Inwonerspanel Jongerenonderzoek: alcohol 1 (19) Onderzoek Inwonerspanel Auteur Tineke Brouwers Respons onderzoek Op 5 december kregen de panelleden van 12 tot en met 18 jaar (280 personen) een e-mail met de vraag of zij digitaal een vragenlijst

Nadere informatie

Onderzoek Drank en horeca - gemeente Dalfsen

Onderzoek Drank en horeca - gemeente Dalfsen Onderzoek Drank en horeca - gemeente Dalfsen Resultaten inwoners 12-17 jaar Mei 2013 Opdrachtgever Opdrachtnemer Versie 1 Gemeente Dalfsen Gemeente Zwolle - Onderzoek & Statistiek Inhoud Samenvatting 3

Nadere informatie

Jongeren en alcohol. Gemeente s-hertogenbosch

Jongeren en alcohol. Gemeente s-hertogenbosch Jongeren en alcohol Gemeente s-hertogenbosch Onderzoek & Statistiek Oktober 2013 2 Inhoudsopgave 1. Inleiding... 5 1.1 Achtergrond... 5 1.2 Jongerenpanel alcohol... 5 1.3 Leeswijzer... 5 2. Alcoholgebruik

Nadere informatie

V O LW A S S E N E N

V O LW A S S E N E N GENOTMIDDELEN V O LW A S S E N E N Volwassenen 2009 5 Volwassenenonderzoek 2009 Om inzicht te krijgen in de gezondheid van de inwoners in haar werkgebied, heeft de GGD Zuid-Holland West in 2009 een schriftelijke

Nadere informatie

ONDERZOEK GENOTMIDDELENGEBRUIK SCHOLIEREN BASISONDERWIJS DEN HAAG 2003

ONDERZOEK GENOTMIDDELENGEBRUIK SCHOLIEREN BASISONDERWIJS DEN HAAG 2003 RIS128575b_10-JUN-2005 ONDERZOEK GENOTMIDDELENGEBRUIK SCHOLIEREN BASISONDERWIJS DEN HAAG 2003 Beknopt verslag ten behoeve van de deelnemende scholen April 2005 Dienst OCW / GGD Den Haag Epidemiologie en

Nadere informatie

K I N D E R E N O N D E R Z O E K : 0-1 1 J A A R

K I N D E R E N O N D E R Z O E K : 0-1 1 J A A R ROKEN EN ALCOHOLGEBRUIK Jeugd 2010 5 K I N D E R E N O N D E R Z O E K : 0-1 1 J A A R Kinderenonderzoek 2010 Om inzicht te krijgen in de gezondheid van de inwoners in haar werkgebied, heeft de GGD Zuid-Holland

Nadere informatie

Alcoholgebruik: omvang in de regio

Alcoholgebruik: omvang in de regio Alcoholgebruik: omvang in de regio Schadelijk alcoholgebruik in de regio Het alcoholgebruik(1) onder volwassenen (tot 65 jaar) in Zuid-Limburg is 85%. Van de ouderen (65+) geeft 75% aan alcohol te drinken.

Nadere informatie

Peiling: Koop- en drinkgedrag van Friese 16- en 17-jarigen na invoering van de nieuwe Drank- en Horecawet

Peiling: Koop- en drinkgedrag van Friese 16- en 17-jarigen na invoering van de nieuwe Drank- en Horecawet Peiling: Koop- en drinkgedrag van Friese 16- en 17-jarigen na invoering van de nieuwe Drank- en Horecawet September 2014 Opdrachtgever: Platform Nuchtere Fries Platform Nuchtere Fries is een samenwerking

Nadere informatie

R a p p o r t. Draagvlakonderzoek alcohol en jongeren. Digitaal onderzoek onder ouders en jongeren 2016

R a p p o r t. Draagvlakonderzoek alcohol en jongeren. Digitaal onderzoek onder ouders en jongeren 2016 R a p p o r t Draagvlakonderzoek alcohol en jongeren Digitaal onderzoek onder ouders en jongeren 2016 In opdracht van Laat ze niet (ver)zuipen! Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland Juni 2016 Jeroen

Nadere informatie

TABELLEN ALCOHOLGEBRUIK JONGEREN STAPHORST

TABELLEN ALCOHOLGEBRUIK JONGEREN STAPHORST TABELLEN ALCOHOLGEBRUIK JONGEREN STAPHORST 2011 Tabellen alcoholgebruik jongeren Staphorst Nooit alcohol gedronken ja 33,3% 37,6% 74,4% 12,7% 35,3% nee 66,7% 62,4% 25,6% 87,3% 64,7% Drink bier ja 67,8%

Nadere informatie

ONDERZOEK GENOTMIDDELENGEBRUIK SCHOLIEREN VOORTGEZET ONDERWIJS DEN HAAG 2003

ONDERZOEK GENOTMIDDELENGEBRUIK SCHOLIEREN VOORTGEZET ONDERWIJS DEN HAAG 2003 RIS128575a_10-JUN-2005 ONDERZOEK GENOTMIDDELENGEBRUIK SCHOLIEREN VOORTGEZET ONDERWIJS DEN HAAG 2003 Beknopt verslag ten behoeve van de deelnemende scholen April 2005 Dienst OCW / GGD Den Haag Epidemiologie

Nadere informatie

Cijfers E-MOVO 2011 gemeente Apeldoorn - alcohol Een toelichting op de tabel staat onderaan.

Cijfers E-MOVO 2011 gemeente Apeldoorn - alcohol Een toelichting op de tabel staat onderaan. Cijfers E-MOVO gemeente - alcohol Een toelichting op de tabel staat onderaan. Alcoholgebruik heeft ooit alcohol gedronken 50 41 24 68 48 42 45 68 61 46 51 51 heeft in de afgelopen 4 weken alcohol gedronken

Nadere informatie

Colofon. Jongeren en alcoholpreventie. Doelgroepsegmentatie als nieuwe benadering

Colofon. Jongeren en alcoholpreventie. Doelgroepsegmentatie als nieuwe benadering Colofon Uitgever: GGD Hart voor Brabant Contactpersoon: M.J.H. van Bon-Martens Vormgeving/opmaak: de Code Oplage: 150 Uitgave: 2010 GGD Hart voor Brabant Postbus 3166, 5203 DD s-hertogenbosch T (0900)

Nadere informatie

Hoe denken Zeeuwse jongeren en ouders over alcoholgebruik door jongeren? Onderzoek GGD Zeeland maart 2011

Hoe denken Zeeuwse jongeren en ouders over alcoholgebruik door jongeren? Onderzoek GGD Zeeland maart 2011 Hoe denken Zeeuwse jongeren en ouders over alcoholgebruik door jongeren? Onderzoek GGD Zeeland maart 2011 Zeeuwse jongeren en alcohol In 2010 is de Zeeuwse campagne Laat ze niet (ver)zuipen! van start

Nadere informatie

Monitor Gezondheid 12 t/m 18 jaar Zeeland 2010. Tabellenboek Gemeente Tholen

Monitor Gezondheid 12 t/m 18 jaar Zeeland 2010. Tabellenboek Gemeente Tholen Monitor Gezondheid 12 t/m 18 jaar 2010 Tabellenboek Gemeente Tholen Leeswijzer Tabellenboek Monitor Gezondheid 12 t/m 18 jaar 2010 Over het onderzoek In dit tabellenboek vindt u de belangrijkste cijfers

Nadere informatie

Factsheet Veilig Uitgaan = Veilig thuiskomen

Factsheet Veilig Uitgaan = Veilig thuiskomen Factsheet Veilig Uitgaan = Veilig thuiskomen Achtergrond Veilig uitgaan = Veilig thuiskomen Onderzoeksdoel en onderzoeksopzet Steekproef Resultaten werkelijk gebruik Resultaten gebruik in verkeer Resultaten

Nadere informatie

TABELLEN ALCOHOLGEBRUIK JONGEREN DEVENTER

TABELLEN ALCOHOLGEBRUIK JONGEREN DEVENTER TABELLEN ALCOHOLGEBRUIK JONGEREN DEVENTER 2011 jongen meisje 12-15 16-23 totaal Nooit alcohol gedronken ja 40,1% 38,3% 86,3% 16,6% 39,2% nee 59,9% 61,7% 13,7% 83,4% 60,8% Drink bier ja 65,8% 21,0% 9,6%

Nadere informatie

Leeftijd eerste ervaring met alcohol 12-15 16-19 20-23. < 11 jaar 11-12 13-15 16-18

Leeftijd eerste ervaring met alcohol 12-15 16-19 20-23. < 11 jaar 11-12 13-15 16-18 Feiten over het Alcohol- en Drugsgebruik van jongeren in het district Rivierenland Gelderland-Midden Gebaseerd op het onderzoek: Lekker samen van de kaart (maart 27) Inleiding Het alcoholgebruik neemt

Nadere informatie

Alcoholgebruik Westfriese jongeren

Alcoholgebruik Westfriese jongeren Alcoholgebruik Westfriese jongeren Programmabureau Integrale Veiligheid Noord-Holland Noord November 2007 Colofon Uitgave I&O Research BV L. Meliszweg 1 1622 AA Hoorn tel. (0229) 282555 Rapportnummer 2007-1513

Nadere informatie

Internetpeiling Attitudes Alcoholgebruik

Internetpeiling Attitudes Alcoholgebruik Internetpeiling Attitudes Alcoholgebruik Programmabureau Integrale Veiligheid Noord-Holland Noord November 2007 Colofon Uitgave I&O Research BV L. Meliszweg 1 1622 AA Hoorn tel. (0229) 282555 Rapportnummer

Nadere informatie

Burgerjaarverslag. Evaluatie van het alcoholbeleid en het ketenbeleid. actief en betrokken. dewolden.nl. April 2015

Burgerjaarverslag. Evaluatie van het alcoholbeleid en het ketenbeleid. actief en betrokken. dewolden.nl. April 2015 Burgerjaarverslag Evaluatie van het alcoholbeleid en het ketenbeleid April 2015 actief en betrokken dewolden.nl Inhoud 1. Inleiding... 3 1.1 Integraal alcoholbeleid... 3 1.2 Ketenbeleid... 3 1.3 Ontwikkelingen

Nadere informatie

Effectmeting Project Jeugd en Alcohol in West-Friesland

Effectmeting Project Jeugd en Alcohol in West-Friesland Effectmeting Project Jeugd en Alcohol in West-Friesland Januari 2010 Drs. Jaap Bouwmeester Layla Leerschool, MSc 1 Inhoudsopgave 1 2 2.1 2.2 2.3 3 3.1 3.2 3.3 3.4 4 Samenvatting en conclusies Inleiding

Nadere informatie

NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND Een kwantitatief onderzoek naar de beleving en waardering van bier

NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND Een kwantitatief onderzoek naar de beleving en waardering van bier NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND Een kwantitatief onderzoek naar de beleving en waardering van bier JORIS DE JONGH MSC. LIANNE WORRELL MSC. AMSTERDAM, MEI 2013 NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND Een kwantitatief

Nadere informatie

Actie 30 dagen zonder alcohol werkt!

Actie 30 dagen zonder alcohol werkt! Actie 30 dagen zonder alcohol werkt! Factsheet effectmeting 2015 Voor de vierde keer op rij organiseerde GGD Gooi en Vechtstreek in 2015 de actie 30 dagen zonder alcohol. En met succes! Minstens 650 mensen

Nadere informatie

R a p p o r t. Draagvlakonderzoek alcohol en jongeren

R a p p o r t. Draagvlakonderzoek alcohol en jongeren R a p p o r t Draagvlakonderzoek alcohol en jongeren Telefonisch onderzoek onder ouders en jongeren 2013 In opdracht van Laat ze niet (ver)zuipen Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland november 2013,

Nadere informatie

Onderzoek alcohol- en drugsgebruik onder jongeren en ervaringen met pesten. 17 maart 2014

Onderzoek alcohol- en drugsgebruik onder jongeren en ervaringen met pesten. 17 maart 2014 Onderzoek alcohol- en drugsgebruik onder jongeren en ervaringen met pesten 17 maart 2014 DATUM 17 maart 2014 TITEL Onderzoek alcohol- en drugsgebruik onder jongeren en ervaringen met pesten ONDERTITEL

Nadere informatie

Opinies en attitudes jeugd & alcohol in noordelijk Noord-Holland. Programmabureau Integrale Veiligheid Noord-Holland Noord Juni 2012

Opinies en attitudes jeugd & alcohol in noordelijk Noord-Holland. Programmabureau Integrale Veiligheid Noord-Holland Noord Juni 2012 Opinies en attitudes jeugd & alcohol in noordelijk Noord-Holland Programmabureau Integrale Veiligheid Noord-Holland Noord Juni 2012 Colofon Uitgave : I&O Research BV Van Dedemstraat 6c 1624 NN Hoorn Tel.

Nadere informatie

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Alcoholgebruik Psychosociale gezondheid Genotmiddelen Voeding, bewegen en gewicht Seksueel gedrag Samenvatting en aanbevelingen Monitor jongeren 1 tot jaar Jongerenmonitor In 011 is in de regio IJsselland

Nadere informatie

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Alcoholgebruik Psychosociale gezondheid Genotmiddelen Voeding, bewegen en gewicht Seksueel gedrag Samenvatting en aanbevelingen Monitor jongeren 1 tot jaar Jongerenmonitor In 011 is in de regio IJsselland

Nadere informatie

Themarapport. Gezonde Leefstijl. Voortgezet onderwijs. april 2008. Inleiding. Roken

Themarapport. Gezonde Leefstijl. Voortgezet onderwijs. april 2008. Inleiding. Roken Themarapport Voortgezet onderwijs NR Gezonde Leefstijl april 008 De Jeugdmonitor Zeeland is een samenwerkingsverband van de Provincie Zeeland, de 13 Zeeuwse gemeenten en verschillende instellingen die

Nadere informatie

Water drinken. Resultaten 1-meting op de CJ s in Zaanstad

Water drinken. Resultaten 1-meting op de CJ s in Zaanstad Water drinken Resultaten 1-meting op de CJ s in Zaanstad Deelnemers In de eerste maanden van 215 hebben 339 ouders die de 5 Centra Jong (CJ) in Zaanstad bezochten een vragenlijst ingevuld over hun kind

Nadere informatie

Jongeren en alcohol. Ouders aan het woord. Resultaten Bewonerspanel septemberpeiling 2014. Utrecht.nl/volksgezondheid

Jongeren en alcohol. Ouders aan het woord. Resultaten Bewonerspanel septemberpeiling 2014. Utrecht.nl/volksgezondheid Jongeren en alcohol Ouders aan het woord Resultaten Bewonerspanel septemberpeiling 2014 Utrecht.nl/volksgezondheid 2 Inleiding Sinds 1 januari 2014 is de leeftijdsgrens voor het in bezit hebben van alcohol

Nadere informatie

Onderzoek: Alcoholgebruik onder 16- en 17- jarigen

Onderzoek: Alcoholgebruik onder 16- en 17- jarigen Onderzoek: Alcoholgebruik onder 16- en 17- jarigen Publicatiedatum: 29-5- 2014 Over dit onderzoek Aan het onderzoek van het 1V Jongerenpanel, gehouden van 13 t/m 21 mei 2014, deden 725 jongeren van 16

Nadere informatie

Voorlopig tabellenboek Volwassenen- en seniorenenquête 2012 Flevoland

Voorlopig tabellenboek Volwassenen- en seniorenenquête 2012 Flevoland Voorlopig tabellenboek Volwassenen- en seniorenenquête 2012 Flevoland 1 Dit is een voorlopige uitgave. Na de zomer 2013 komen definitieve tabellen beschikbaar. Gezondheidsenquête: volwassenen en senioren

Nadere informatie

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Alcoholgebruik Psychosociale gezondheid Genotmiddelen Voeding, bewegen en gewicht Seksueel gedrag Samenvatting en aanbevelingen Monitor jongeren tot 24 jaar Jongerenmonitor In 2011 is in de regio IJsselland

Nadere informatie

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Alcoholgebruik Psychosociale gezondheid Genotmiddelen Voeding, bewegen en gewicht Seksueel gedrag Samenvatting en aanbevelingen Monitor jongeren 1 tot jaar Jongerenmonitor In 011 is in de regio IJsselland

Nadere informatie

Jongeren en alcohol. peiling Leids JongerenPanel. Colofon. Serie Statistiek 2011 / 17

Jongeren en alcohol. peiling Leids JongerenPanel. Colofon. Serie Statistiek 2011 / 17 Jongeren en alcohol peiling Leids JongerenPanel Colofon Serie Statistiek 2011 / 17 Gemeente Leiden Afdeling Strategie en Onderzoek, BOA Sociaal en Economisch Beleid, SEB Postbus 9100, 2300 PC Leiden E-mail:

Nadere informatie

koopzondagen 2012 def KOOPZONDAGEN EN KOOPAVONDEN DE MENING VAN DE BURGER

koopzondagen 2012 def KOOPZONDAGEN EN KOOPAVONDEN DE MENING VAN DE BURGER koopzondagen 2012 def KOOPZONDAGEN EN KOOPAVONDEN DE MENING VAN DE BURGER Oktober 2012 2 Opdrachtnemer: Opdrachtgever: Team Financieel Advies, Onderzoek & Statistiek Camiel De Bruijn Ard Costongs Economie

Nadere informatie

Volwassenen in Tynaarlo

Volwassenen in Tynaarlo Volwassenen in Resultaten van het volwassenenonderzoek 2013 Over de gezondheid en leefgewoonten van Drentse volwassenen December 2014 Colofon: Uitgave: GGD Epidemiologie, afdeling GIO epidemiologie@ggddrenthe.nl

Nadere informatie

Volwassenen in Assen

Volwassenen in Assen Volwassenen in Resultaten van het volwassenenonderzoek 2013 Over de gezondheid en leefgewoonten van Drentse volwassenen December 2014 Colofon: Uitgave: GGD Epidemiologie, afdeling GIO epidemiologie@ggddrenthe.nl

Nadere informatie

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Alcoholgebruik Psychosociale gezondheid Genotmiddelen Voeding, bewegen en gewicht Seksueel gedrag Samenvatting en aanbevelingen Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Jongerenmonitor In 2011 is in de regio IJsselland

Nadere informatie

Rommelen met je identiteit. Landelijk scholierenonderzoek naar de aard en de omvang van de falsificatie van legitimatiebewijzen door jongeren

Rommelen met je identiteit. Landelijk scholierenonderzoek naar de aard en de omvang van de falsificatie van legitimatiebewijzen door jongeren Rommelen met je identiteit Landelijk scholierenonderzoek naar de aard en de omvang van de falsificatie van legitimatiebewijzen door jongeren Utrecht, maart 2005 2 Rommelen met je identiteit Uitvoerder:

Nadere informatie

ALCOHOL. Gezondheid, welzijn en leefstijl van jongeren E-MOVO 2011. regio Gelderland-Midden. www.vggm.nl

ALCOHOL. Gezondheid, welzijn en leefstijl van jongeren E-MOVO 2011. regio Gelderland-Midden. www.vggm.nl ALCOHOL Gezondheid, welzijn en leefstijl van jongeren E-MOVO 2011 regio Gelderland-Midden www.vggm.nl FACTSHEET ALCOHOL E-MOVO 2011 ALCOHOL Jongeren zijn volop in de groei en hun hersenen, maar ook andere

Nadere informatie

RAADSVERGADERING 9 APRIL NR. V

RAADSVERGADERING 9 APRIL NR. V RAADSVERGADERING 9 APRIL NR. V 2015 Aan de leden van de Raad Aan de wethouders en de secretaris Hierbij nodig ik u uit voor de Openbare Raadsavond en aansluitend de Openbare Raadsvergadering op donderdag

Nadere informatie

Het gebruik van alcohol door jongeren en de rol van ouders:

Het gebruik van alcohol door jongeren en de rol van ouders: Reeks 5 wetenschappelijk bureau voor onderzoek, expertise en advies op het gebied van leefwijzen, verslaving en daaraan gerelateerde maatschappelijke ontwikkelingen Het gebruik van alcohol door jongeren

Nadere informatie

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Alcoholgebruik Psychosociale gezondheid Genotmiddelen Voeding, bewegen en gewicht Seksueel gedrag Samenvatting en aanbevelingen Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Jongerenmonitor In 2011 is in de regio IJsselland

Nadere informatie

Volwassenen in Emmen

Volwassenen in Emmen Volwassenen in Resultaten van het volwassenenonderzoek 2013 Over de gezondheid en leefgewoonten van Drentse volwassenen December 2014 Colofon: Uitgave: GGD Epidemiologie, afdeling GIO epidemiologie@ggddrenthe.nl

Nadere informatie

LelyStadsGeluiden. De mening van de jongeren gepeild. School en werk 2007

LelyStadsGeluiden. De mening van de jongeren gepeild. School en werk 2007 LelyStadsGeluiden De mening van de jongeren gepeild School en werk 007 In 007 hebben.37 jongeren meegewerkt aan de jongerenenquête. Het onderzoek had als doel om in kaart te brengen wat jongeren doen,

Nadere informatie

Casus: Alcoholverkoop aan jongeren Lesbrief en vragen

Casus: Alcoholverkoop aan jongeren Lesbrief en vragen Casus: Alcoholverkoop aan jongeren Lesbrief en vragen Bij deze opgave horen informatiebronnen 1 en 2. In informatiebron 1 zijn enkele overzichten opgenomen over het gebruik van alcohol onder scholieren

Nadere informatie

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Alcoholgebruik Psychosociale gezondheid Genotmiddelen Voeding, bewegen en gewicht Seksueel gedrag Samenvatting en aanbevelingen Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Jongerenmonitor In 2011 is in de regio IJsselland

Nadere informatie

Jongeren in Groningen 2004

Jongeren in Groningen 2004 - Tabellenboek - Inhoudsopgave Inhoudsopgave i Legenda 1 1. Basiskenmerken 1 1.1 Geslacht en leeftijd 1 Tabel 1. Leerlingen naar groep/klas en geslacht. 1 Tabel 2. Leerlingen naar groep/klas en de GGD-werkgebieden.

Nadere informatie

Gemeentelijke Dienstverlening. Omnibus 2009

Gemeentelijke Dienstverlening. Omnibus 2009 Gemeentelijke Dienstverlening Omnibus 2009 Afdeling O&S Februari 2009 2 Samenvatting Inwoners vinden dat de gemeente haar dienstverlening heeft verbeterd De inwoners van s-hertogenbosch beoordelen de gemeentelijke

Nadere informatie

Ouderen met een verschillende etnische achtergrond verschillen niet of nauwelijks in hun bewegingspatroon.

Ouderen met een verschillende etnische achtergrond verschillen niet of nauwelijks in hun bewegingspatroon. Opleiding, gezin, etniciteit en gezondheid 6-plussers met een hogere opleiding voldoen vaker aan de norm Gezond Bewegen dan degenen met een lagere opleiding (HBO/academici 0; LO ). Ze wandelen en sporten

Nadere informatie

Trendonderzoek: Alcoholkennis bij jongeren tussen 12 en 25 jaar

Trendonderzoek: Alcoholkennis bij jongeren tussen 12 en 25 jaar - Factsheet - Trendonderzoek: Alcoholkennis bij jongeren tussen 12 en 25 jaar NIGZ, Project Alcohol Voorlichting en Preventie 3 juli 2003 Inleiding Het NIGZ voert elk jaar, als onderdeel van het Alcohol

Nadere informatie

NOORDZEE EN ZEELEVEN. 2-meting Noordzee-campagne. Februari 2015. GfK 2015 Noordzee en zeeleven Stichting Greenpeace Februari 2015

NOORDZEE EN ZEELEVEN. 2-meting Noordzee-campagne. Februari 2015. GfK 2015 Noordzee en zeeleven Stichting Greenpeace Februari 2015 NOORDZEE EN ZEELEVEN 2-meting Noordzee-campagne Februari 2015 1 Inhoudsopgave 1. Samenvatting 2. Onderzoeksverantwoording 3. Onderzoeksresultaten 4. Contact 2 1. Samenvatting 3 Samenvatting Houding t.a.v.

Nadere informatie

Jeugd in cijfers Gemeente Midden-Drenthe

Jeugd in cijfers Gemeente Midden-Drenthe Jeugd in cijfers Gemeente Resultaten van het jeugdonderzoek 2008 over de gezondheid en leefgewoonten van Drentse jongeren 12 t/m 18 jaar Maart 2010 Colofon: Uitgave: GGD Epidemiologie, afdeling AGZ epidemiologie@ggddrenthe.nl

Nadere informatie

Ouderen in Drenthe. Basisrapport van het ouderenonderzoek 2012. Over de gezondheid en leefgewoonten van Drentse ouderen

Ouderen in Drenthe. Basisrapport van het ouderenonderzoek 2012. Over de gezondheid en leefgewoonten van Drentse ouderen Ouderen in Drenthe Basisrapport van het ouderenonderzoek 2012 Over de gezondheid en leefgewoonten van Drentse ouderen Februari 2014 Versie 1.2 Colofon: Uitgave: GGD Drenthe Epidemiologie, Cluster GIO Epidemiologie@ggddrenthe.nl

Nadere informatie

Middelengebruik bij jongens in Justitiële Jeugdinrichtingen

Middelengebruik bij jongens in Justitiële Jeugdinrichtingen Middelengebruik bij jongens in Justitiële Jeugdinrichtingen Het gebruik van tabak, alcohol, cannabis en drugs bij jongens met en zonder PIJmaatregel Samenvatting Annelies Kepper Violaine Veen Karin Monshouwer

Nadere informatie

98% (voldoende) weerbaar. 93% geeft aan dat hun gezondheid (zeer) goed is. Hoe gezond zijn de jongeren van Westvoorne? 89% 94% In de regio.

98% (voldoende) weerbaar. 93% geeft aan dat hun gezondheid (zeer) goed is. Hoe gezond zijn de jongeren van Westvoorne? 89% 94% In de regio. Hoe gezond zijn de jongeren van Westvoorne? 52 Vmbo 2e klas 26 Vmbo 4e klas 26 Havo 2e klas 14 Havo 4e klas 28 Vwo 2e klas 7 Vwo 4e klas Dit gemeenterapport geeft inzicht in de gezondheid, het welzijn

Nadere informatie

Ouderen in Coevorden

Ouderen in Coevorden Ouderen in Resultaten van het ouderenonderzoek 2012 Over de gezondheid en leefgewoonten van ouderen September 2014 Versie 1.1 Colofon: Uitgave: GGD Epidemiologie, afdeling GIO epidemiologie@ggddrenthe.nl

Nadere informatie

NATIONAAL FRISDRANK ONDERZOEK 2015 Een kwantitatief onderzoek naar de beleving en waardering van frisdrank

NATIONAAL FRISDRANK ONDERZOEK 2015 Een kwantitatief onderzoek naar de beleving en waardering van frisdrank NATIONAAL FRISDRANK ONDERZOEK 2015 Een kwantitatief onderzoek naar de beleving en waardering van frisdrank JORIS DE JONGH CAROLINE VAN TEEFFELEN AMSTERDAM, APRIL 2015 INHOUDSOPGAVE VOORAF AANLEIDING EN

Nadere informatie

940/0 (voldoende) weerbaar. 3/0. heeft een. Hoe gezond zijn de jongeren van Krimpen aan de IJssel? Gezondheid. Opkomen voor jezelf.

940/0 (voldoende) weerbaar. 3/0. heeft een. Hoe gezond zijn de jongeren van Krimpen aan de IJssel? Gezondheid. Opkomen voor jezelf. 2e klas Hoe gezond zijn de jongeren van Krimpen aan de IJssel? Dit gemeenterapport geeft inzicht in de gezondheid, het welzijn en de leefstijl van jongeren in het regulier voortgezet onderwijs. De gegevens

Nadere informatie

Project Alcohol 2014

Project Alcohol 2014 Project Alcohol 2014 Naam: Jong geleerd is oud gedaan!!!! Laat je niet Naam: F L s E s E N Klas:!!! 1 Inleiding De carnaval komt eraan. Een feest dat gevierd moet worden. Maar is het feestje van plezier

Nadere informatie

NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND Een kwantitatief onderzoek naar de beleving en waardering van bier

NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND Een kwantitatief onderzoek naar de beleving en waardering van bier NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND Een kwantitatief onderzoek naar de beleving en waardering van bier JORIS DE JONGH MSC. LIANNE WORRELL MSC. AMSTERDAM, MEI 2013 NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND Een kwantitatief

Nadere informatie

Tabak, cannabis en harddrugs

Tabak, cannabis en harddrugs JONGERENPEILING 0 ZUID-HOLLAND NOORD De jongerenpeiling heeft als doel om periodiek op systematische wijze ontwikkelingen in gezondheid en gewoonten van jongeren in kaart te brengen. Dit is het eerste

Nadere informatie

Ouderen in Midden-Drenthe

Ouderen in Midden-Drenthe Ouderen in Resultaten van het ouderenonderzoek 2012 Over de gezondheid en leefgewoonten van ouderen September 2014 Versie 1.1 Colofon: Uitgave: GGD Epidemiologie, afdeling GIO epidemiologie@ggddrenthe.nl

Nadere informatie

Roken, alcohol en drugs

Roken, alcohol en drugs Roken, alcohol en drugs Infokaart Volwassenenmonitor 19- t/m 64-jarigen 2005 Waar gaat deze infokaart over? In deze infokaart wordt een aantal aspecten van het gebruik van genotmiddelen onder 19- t/m 64-

Nadere informatie

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Alcoholgebruik Psychosociale gezondheid Genotmiddelen Voeding, bewegen en gewicht Seksueel gedrag Samenvatting en aanbevelingen Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Jongerenmonitor In 2011 is in de regio IJsselland

Nadere informatie

NALE VINGS LEEFTIJDSCONTROLE BIJ ALCOHOLVERKOOP

NALE VINGS LEEFTIJDSCONTROLE BIJ ALCOHOLVERKOOP NALE VINGS LEEFTIJDSCONTROLE BIJ ALCOHOLVERKOOP FACTSHEET GGD & Iriszorg regio Nijmegen 0 ONDER ZOEK Nuchter kenniscentrum leeftijdsgrenzen Inleiding In opdracht van het regionaal alcoholmatigingsproject

Nadere informatie

GO Jeugd 2008 Mishandeling

GO Jeugd 2008 Mishandeling GO Jeugd 2008 Mishandeling Samenvatting mishandeling Uit de gegevens van GO Jeugd 2008 van GGD Fryslân blijkt dat 7% van de 12 t/m 18 jarigen in Fryslân geestelijk wordt mishandeld. Ook wordt 4% lichamelijk

Nadere informatie

Cijfers. Tatoeages. Een analyse van OBiN-gegevens

Cijfers. Tatoeages. Een analyse van OBiN-gegevens Cijfers Tatoeages Een analyse van OBiN-gegevens Tatoeages Een analyse van OBiN-gegevens Christine Stam Uitgegeven door VeiligheidNL Postbus 75169 1070 AD Amsterdam www.veiligheid.nl Aanvraag 2015.130 Cijfers

Nadere informatie

Klanttevredenheid WMO vervoer Haren 2013

Klanttevredenheid WMO vervoer Haren 2013 Klanttevredenheid WMO vervoer Haren 2013 Colofon "Klanttevredenheid WMO vervoer Haren 2013" Klanttevredenheidsonderzoek naar het WMO vervoer in de gemeente Haren. Uitgave Deze publicatie is een uitgave

Nadere informatie

Monitor alcohol en middelen

Monitor alcohol en middelen Geneeskundige en Gezondheidsdienst Monitor alcohol en middelen www.utrecht.nl/gggd Thema 1 Alcohol- en middelengebruik in Utrecht Wat, waar en hoeveel? 2011 Colofon Uitgave Unit Epidemiologie en informatie

Nadere informatie

Rotterdam Lekker Fit! Gezinsaanpak draagt bij aan vermindering consumptie gezoete dranken door kinderen.

Rotterdam Lekker Fit! Gezinsaanpak draagt bij aan vermindering consumptie gezoete dranken door kinderen. Februari 2013 Rotterdam Lekker Fit! Gezinsaanpak draagt bij aan vermindering consumptie gezoete dranken door kinderen. In Rotterdam heeft een kwart van de basisschoolkinderen overgewicht, met alle gezondheidsrisico

Nadere informatie

Jongeren & hun financiële verwachtingen

Jongeren & hun financiële verwachtingen Nibud, februari Jongeren & hun financiële verwachtingen Anna van der Schors Daisy van der Burg Nibud in samenwerking met het 1V Jongerenpanel van EenVandaag Inhoudsopgave 1 Onderzoeksopzet Het Nibud doet

Nadere informatie

34300 VIII Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie. van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (XVI) voor het jaar 2016

34300 VIII Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie. van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (XVI) voor het jaar 2016 34300 XVI Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (XVI) voor het jaar 2016 34300 VIII Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Onderwijs,

Nadere informatie

NATIONAAL FRISDRANK ONDERZOEK 2011 Een kwantitatief onderzoek naar de beleving en waardering van frisdrank

NATIONAAL FRISDRANK ONDERZOEK 2011 Een kwantitatief onderzoek naar de beleving en waardering van frisdrank NATIONAAL FRISDRANK ONDERZOEK 2011 Een kwantitatief onderzoek naar de beleving en waardering van frisdrank KJELL MASSEN MSc. FERNANDO MCDOUGAL MSc. AMSTERDAM, AUGUSTUS 2011 NATIONAAL FRISDRANK ONDERZOEK

Nadere informatie

Ouderenmonitor 2011. Gezondheidsonderzoek 65-plussers regio Nijmegen. Gezondheidsonderzoek kinderen 0-12 jaar regio Nijmegen

Ouderenmonitor 2011. Gezondheidsonderzoek 65-plussers regio Nijmegen. Gezondheidsonderzoek kinderen 0-12 jaar regio Nijmegen Ouderenmonitor 2011 Gezondheidsonderzoek 65-plussers regio Nijmegen Gezondheidsonderzoek kinderen 0-12 jaar regio Nijmegen De Ouderenmonitor is een onderzoek naar de lichamelijke, sociale en geestelijke

Nadere informatie

Alcoholgebruik onder jongeren in Noord-Holland Noord

Alcoholgebruik onder jongeren in Noord-Holland Noord Dit rapport geeft een beeld van het alcoholgebruik onder schoolgaande jongeren van 12-18 18 jaar in Noord-Holland Noord. Deze resultaten komen uit dat de GGD Hollands Noorden in 2009 heeft uitgevoerd onder

Nadere informatie

Volwassenen in Drenthe

Volwassenen in Drenthe Volwassenen in Drenthe Basisrapport van het volwassenenonderzoek 2013 Over de gezondheid en leefgewoonten van Drentse volwassenen December 2014 Versie 1.0 Colofon: Uitgave: GGD Drenthe Epidemiologie, Cluster

Nadere informatie

Tabellenboek 'Bekendheid van verzekerden met de polisvoorwaarden en de inhoud van de zorgverzekering

Tabellenboek 'Bekendheid van verzekerden met de polisvoorwaarden en de inhoud van de zorgverzekering Dit rapport is een uitgave van het NIVEL. De gegevens mogen worden gebruikt met bronvermelding. Tabellenboek 'Bekendheid van verzekerden met de polisvoorwaarden en de inhoud van de zorgverzekering Behorende

Nadere informatie

Stoppen als huisarts: trends in aantallen en percentages

Stoppen als huisarts: trends in aantallen en percentages Dit rapport is een uitgave van het NIVEL. De gegevens mogen worden gebruikt met bronvermelding. Stoppen als huisarts: trends in aantallen en percentages Een analyse van de huisartsenregistratie over de

Nadere informatie

Evaluatie veilig uitgaan

Evaluatie veilig uitgaan Evaluatie veilig uitgaan Gemeente Amersfoort Dorien de Bruijn, Ben van de Burgwal 5 december 2014 Ruim 90% van het ondervraagde uitgaanspubliek voelt zich altijd of meestal veilig tijdens het uitgaan in

Nadere informatie

K I N D E R E N O N D E R Z O E K : 0-1 1 J A A R

K I N D E R E N O N D E R Z O E K : 0-1 1 J A A R VOEDING, BEWEGING EN GEWICHT K I N D E R E N O N D E R Z O E K : 0-1 1 J A A R Jeugd 2010 6 Kinderenonderzoek 2010 Om inzicht te krijgen in de gezondheid van de inwoners in haar werkgebied, heeft de GGD

Nadere informatie