Vraag nr. 86 van 14 november 2012 van GERDA VAN STEENBERGE

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Vraag nr. 86 van 14 november 2012 van GERDA VAN STEENBERGE"

Transcriptie

1 VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN PASCAL SMET VLAAMS MINISTER VAN ONDERWIJS, JEUGD, GELIJKE KANSEN EN BRUSSEL Vraag nr. 86 van 14 november 2012 van GERDA VAN STEENBERGE Basis- en secundair onderwijs Projecten lerarenopleidingen Wat betreft de lerarenopleiding wordt in het Arbeidsmarktrapport 2011 Basisonderwijs en Secundair onderwijs gesteld dat men meer wil rekruteren bij twee groepen, namelijk mannen en allochtonen. Om meer studenten uit kansengroepen aan te trekken, werden gedurende de academiejaren , en projecten in de lerarenopleidingen gesubsidieerd die op experimentele basis de instroom, doorstroom en uitstroom van deze doelgroepen bevorderen. Deze projecten werden geëvalueerd. Het rapport zou worden bezorgd aan de commissie die de lerarenopleiding zal evalueren en zal dus een onderdeel vormen van de globale evaluatie van de lerarenopleidingen. 1. Hoeveel subsidies werden gedurende de schooljaren , en toegekend en aan welke projecten? Graag de naam en doelstelling van elk project en het subsidiebedrag. 2. Het rapport spreekt over projecten op experimentele basis. Wat betekent dat precies? Wat werd precies uitgeprobeerd? Op welke schaal gebeurde dat? Wat waren de bevindingen? 3. Welke projecten werden positief geëvalueerd? Welke negatief? Waarom? ANTWOORD 1. Gedurende de academiejaren , en werden aan volgende projecten subsidies toegekend in het kader van de actie diversiteitsprojecten in de lerarenopleidingen : Werkingsjaar Bij Ministerieel Besluit van 8 augustus 2008 werden volgende projecten gesubsidieerd: Projectnaam subsidiebedrag penvoerende instelling 1 CUR-ik-project: specialisatietrajecten als motor voor meer diversiteit in opleidingen Leraar Lager en Leraar Kleuteronderwijs (Expertisenetwerk School of Education) 2 DIPLON: diversiteitprojecten lerarenopleiding Novelle (Regionaal Overlegplatform Novelle) euro Katholieke Hogeschool Mechelen euro Universiteit Hasselt

2 3 KLIMOP (Expertisenetwerk Elant) euro Universiteit Antwerpen 4 DuDiLo: duurzame diversiteit in de lerarenopleiding (Expertisenetwerk School of Education) 5 Taal tot de derde macht in de lerarenopleiding (Expertisenetwerk BEO) 6 Bruggen bouwen voor gelijke onderwijskansen (Expertisenetwerk EAU Gent) 7 In-en doorstroomproject vanuit een gemeenschappelijke visie op diversiteit (Expertisenetwerk Elant) euro Katholieke Hogeschool Brugge-Oostende euro Universitaire Associatie Brussel euro Associatie Universiteit Gent euro Karel de Grote Hogeschool euro Werkingsjaar Voor vijf van de projecten die in het eerste werkjaar werden ondersteund, zette de Vlaamse overheid bij Ministerieel Besluit van 7 september 2009 de subsidiëring verder. Twee projecten werden niet verder gesubsidieerd. Er werden ook drie projecten voor het eerst gesubsidieerd. projectnaam subsidiebedrag penvoerende instelling 1 Leren van binnenuit (Expertisenetwerk School of Education) 2 DIPLON: diversiteitprojecten lerarenopleiding Novelle (Regionaal Overlegplatform Novelle) euro Katholieke Hogeschool euro Universiteit Hasselt 3 KLIMOP (Expertisenetwerk Elant) euro Universiteit Antwerpen 4 Sociale netwerken als diversiteitstool 5 Taal tot de derde macht in de lerarenopleiding (Expertisenetwerk BEO) 6 Bruggen bouwen voor gelijke onderwijskansen (Expertisenetwerk EAU Gent) 7 Samen sterk van bij de start 8 Onderwijs naar maat. In- en doorstroomproject vanuit een gemeenschappelijke visie op diversiteit in de lerarenopleiding (Expertisenetwerk Elant) euro Katholieke Hogeschool euro Universitaire Associatie Brussel euro Associatie Universiteit Gent euro Katholieke Hogeschool Kempen euro Karel de Grote- Hogeschool euro

3 De beoordelingscommissie adviseerde om het project DuDiLo en het project Cur-ik niet verder te subsidiëren, omdat ze vond dat beide projecten de verwachtingen niet hadden ingelost. De minister heeft het advies van de commissie gevolgd. Werkingsjaar Alle projecten die in het tweede jaar werden gesubsidieerd, werden in het laatste werkingsjaar verder gesubsidieerd. Omwille van de beslissing van de Vlaamse regering om als bewarende maatregel, in afwachting van de budgetcontrole voor 2010, een deel van de begrotingskredieten van 2010 te blokkeren, gebeurde de subsidiëring in twee fasen. In een eerste fase werden bij Ministerieel Besluit van 7 september 2010 zes projecten gesubsidieerd. Projectnaam subsidiebedrag penvoerende instelling 1 Leren van binnenuit euro Katholieke Hogeschool 2 KLIMOP (Expertisenetwerk Elant) euro Universiteit Antwerpen 3 Sociale netwerken als diversiteitstool 4 Bruggen bouwen voor gelijke onderwijskansen (Expertisenetwerk EAU Gent) 5 Samen sterk van bij de start 6 Onderwijs naar maat. Ondersteuning van initiatieven om de instroom, doorstroom en uitstroom van doelgroepen in de lerarenopleiding te bevorderen. (Expertisenetwerk Elant) euro Katholieke Hogeschool euro Associatie Universiteit Gent euro Katholieke Hogeschool Kempen euro Karel de Grote-Hogeschool euro Na vrijgave van het geblokkeerde budget werden bij Ministerieel Besluit van 18 november 2010 nog twee projecten gesubsidieerd: Projectnaam subsidiebedrag penvoerende instelling 1 DIPLON: diversiteitproject lerarenopleiding Novelle (Regionaal Overlegplatform ) 2 Taal tot de derde macht in de lerarenopleiding (BEO expertisenetwerk) euro Universiteit Hasselt euro Vrije Universiteit Brussel euro

4 In totaal werd dus gespreid over drie academie-/schooljaren, euro subsidie toegekend aan de lerarenopleidingen om projecten ter bevordering van de diversiteit te ontwikkelen. De doelstellingen van de projecten waren de volgende: De algemene doelstelling van het project DIPLON was het bevorderen van de instroom en de doorstroom van een aantal doelgroepen in de lerarenopleidingen van het se regionale platform NOvELLe. In functie van deze algemene doelstelling werden in de initiële projectaanvraag vier deelprojecten voorgesteld: a) een project over instroombeleid; b) een project rond taalbeleid; c) een project rond studiebegeleiding en d) een project met betrekking tot de registratie van doelgroepen. Doel van het project Bruggen bouwen was de afstemming tussen het secundair onderwijs en de lerarenopleiding optimaliseren, met het oog op gelijke leerkansen en het bevorderen van de instroom, doorstroom en uitstroom van kansengroepen. Daarvoor focusten ze op drie doelstellingen: a) het ontwikkelen van een coherente diversiteitsvisie die door alle ENW - partners wordt gedragen; b) het realiseren van een ontmoeting tussen het secundair- en hoger onderwijs om de afstemming en communicatie tussen beiden te optimaliseren, in functie van een betere instroom en een hoger studiesucces in het hoger onderwijs en c) de verdere ontwikkeling van de diversiteitscompetenties bij toekomstige leerkrachten en het inbouwen van deze competenties in het curriculum. Algemene doelstelling van het project Klimop! Bewuster kiezen voor het beroep leraar was het bevorderen van de instroom van kansengroepen in het hoger onderwijs en meer specifiek de lerarenopleiding. Daarvoor werden drie deelprojecten opgezet met elk eigen doelstellingen. Deelproject 1: Klimop! Infosessies voor en door allochtone jongeren over het hoger onderwijs; Deelproject 2: Studiekeuzebegeleiding voor kansengroepen door aspirant leraren; Deelproject 3: Instroom van kansengroepen bevorderen in het beroep leraar en de lerarenopleiding. Het project Leren van binnenuit, talentontwikkeling en diversiteit wilde weg van de deficitbenadering onderzoeken hoe talentontwikkeling als centraal doel in de lerarenopleiding kon gerealiseerd worden en hoe talentontwikkeling versterkend en motiverend kon werken voor het leren en ontwikkelen van studenten, vooral voor de doorstroming van studenten uit kansengroepen. Deze algemene doelstellingen vertaalden de projectpartners naar drie operationele doelstellingen: a) concrete wegen, doelen en methodieken ontwikkelen om talentontwikkeling in het curriculum te implementeren; b) docenten professionaliseren zodat deze bij zichzelf en bij studenten meer vertrekken vanuit het versterken van talenten en c) werken aan talentontwikkeling van studenten op het niveau van persoonsvorming, van leren en van leerkracht worden. Het doel van het project Onderwijs op maat was de kwaliteit van de instroom van kansengroepen verbeteren, hun doorstroom te verhogen en hun uitstroom te optimaliseren. Om studenten op maat te begeleiden en op een juiste manier te adviseren, is vanuit de Design for all-gedachte een kader ontworpen waarin flexibele (geïndividualiseerde) leertrajecten ingericht kunnen worden. Uitgangspunt van een begeleiding op maat is allereerst het in kaart brengen van de individuele startcompetenties waarover de instromende student beschikt. Het project Samen sterk van bij de start vertrok van een visie op omgaan met diversiteit in de lerarenopleiding waarbij een overwegend coöperatieve, solidaire en emancipatorische visie op leren geprefereerd wordt boven een overwegend individualistische visie. Daarbij wordt maximale ruimte geboden voor een keuzeaanbod en zelfsturing, maar steeds in een context van betrokkenheid op de medelerende die een onmisbare rol speelt in de uitbouw van een rijke leeromgeving voor een leraar in opleiding.

5 Het project heeft getracht twee grote doelstellingen te operationaliseren: a) een breed multidisciplinair screeningsinstrument ontwikkelen, op basis van bestaande en nieuw te ontwerpen instaptoetsen en assessments, dat naast de tekorten ook de talenten en sterktes van instromende studenten in kaart brengt en b) methodieken uitbouwen, zoals gedifferentieerde stage, peertutoring, leergemeenschappen, die vorm geven aan een rijke, gedifferentieerde leeromgeving en die ons in staat stellen de diversiteit in talenten en leerstijlen bij studenten te valoriseren. Doel van het project Sociale netwerken als diversiteitstool was de instroom van jongens en allochtonen te verhogen door hen te informeren over het beroep van leerkracht en over de lerarenopleiding door middel van informatieve sessies en via sociale netwerken, met name via Facebook. Via Facebook wordt ook trajectbegeleiding aangeboden aan deze jongeren specifiek gericht op taalverbetering. Na afloop van het project zal een netwerk opgebouwd zijn tussen het expertisenetwerk School of Education, de organisaties die de doelgroepen vertegenwoordigen en het werkveld, met name de Bachelors Kleuteronderwijs, Lager onderwijs en secundair onderwijs. Het project Taal tot de derde macht in de lerarenopleiding vertrok vanuit de premisse dat elke docent ook een taaldocent moet zijn. Taal stond dus centraal. Drie jaar werd gewerkt aan vier doelstellingen. Een eerste doelstelling betrof het inzetten van vakdidactici talen en assistenten van de lerarenopleiding om vakdidactici en stagebegeleiders van zaakvakken, wetenschapsvakken en bewegingswetenschappen in te wijden in het taalgericht en taalontwikkelend vakonderwijs, zodat zij hun studenten kunnen opleiden tot taalgerichte vakleerkrachten die werken aan contextrijk, interactief en taalontwikkelend onderwijs. De tweede doelstelling was het taaldidactisch sterk opleiden van toekomstige vakleerkrachten die in hun stagelessen taalgericht en taalontwikkelend aan de slag gaan om zo op korte termijn de leerwinst bij leerlingen van het secundair onderwijs (2 de en 3 de graad) te verhogen en op langere termijn (in hun verdere schoolloopbaan) de doorstroom van deze leerlingen naar het Hoger Onderwijs te bevorderen. De derde doelstelling was het uitbreiden van de samenwerking tussen vakdidactici en stagebegeleiders van de lerarenopleiding VUB en de pedagogische begeleiders taalbeleid van Scholengroep Brussel om beter in te spelen op de Brusselse problematiek in het Nederlandstalig onderwijs (taalachterstand, diversiteit). De vierde doelstelling betrof de oprichting van een stuurgroep taalbeleid die zich binnen BEO bezighoudt met taalscreening, remediëring/training en opvolging enerzijds, en taalondersteunende didactiek anderzijds. 2. Op experimentele basis betekent dat de lerarenopleidingen de kans kregen om een aanpak uit te proberen en na te gaan wat goed werkte en wat minder goed werkte. De bedoeling was dat hetgeen goed werkte, verder verankerd zou worden binnen de instelling. 3. De projectpartners in de diversiteitsprojecten in de lerarenopleidingen hebben op verschillende aspecten ingezet bij het nastreven van de algemene doelstellingen inzake in-, door- en uitstroom van studenten uit kansengroepen. Een aantal projecten zetten sterk in op het verhogen van de kwaliteit van de instromende studenten. Dit probeerde men via het screenen van studenten op (start)competenties (Diplon, Onderwijs op maat) en/of talenten (Leren van binnenuit, Samen sterk van bij de start en Onderwijs op maat). Aan die screening worden dan specifieke begeleidingstrajecten gekoppeld, waar de student al dan niet kan op ingaan (Diplon, Onderwijs op maat, Leren van binnenuit en Samen sterk van bij de start). Anderen richten zich op het beter begeleiden van de studiekeuze in het secundair onderwijs (Bruggen bouwen, Klimop, Onderwijs op maat) en het optimaliseren van de communicatie over het hoger onderwijs ten aanzien van secundaire scholen en hun leerlingen en leerkrachten (Bruggen bouwen, Klimop, Onderwijs op maat, Sociale netwerken als diversiteitstool)projecten. Iedereen vertrok daarbij vanuit een visie of een set van afspraken, op basis waarvan verder gewerkt werd. Twee projecten (Bruggen bouwen en Samen sterk van bij de start) hebben een groot deel van hun eerste werkingsjaar besteed aan een globale visieontwikkeling omtrent de

6 plaats van diversiteit binnen de opleidingen en hoe met diversiteit binnen die opleidingen kan omgegaan worden. De implementatie van die visie vormde de basis voor alle verdere maatregelen en initiatieven, die binnen het project (en ook daarbuiten) genomen werden. Zij besteedden ook op gestructureerde wijze aandacht aan het verwerven van diversiteitscompetenties door hun toekomstige leerkrachten (Bruggen bouwen en Leren van binnenuit) en aan diversiteit binnen het curriculum (Bruggen bouwen). Het project Taal tot de derde macht in de lerarenopleiding had een heel specifieke invalshoek. Zij zetten in op taal en taalvaardigheid, vanuit het idee dat elke docent ook een taaldocent moet zijn. Zij ontwikkelden tools en instrumenten om het taalontwikkelend vakonderwijs te stimuleren, deden aan taalbegeleiding van taalzwakke studenten en cursisten en ontwikkelden een leerlijn taal, met onder meer een taalscreeningsinstrument voor instromende studenten. Deze ontwikkeling ging ook steeds gepaard met de nodige professionaliseringstrajecten voor het onderwijzend personeel. Alle projecten hebben inspanningen gedaan naar verankering van wat ze ontwikkeld hebben tijdens het project. De projecten die het verst staan in de verankering binnen de instelling, departement of opleiding van hun realisaties, zijn de projecten die drie jaar hebben gelopen en die hetzij met een beperkt aantal partners werkten (Onderwijs op maat en Klimop!), hetzij vanuit een gezamenlijk ontwikkelde visie vertrokken en waar de implementatie van die visie via een strakke coördinatie bewaakt werd (Bruggen bouwen). Het succes van Bruggen bouwen op dit punt is in belangrijke mate te danken aan de rol die het Steunpunt Diversiteit en Leren heeft gespeeld bij de ontwikkeling en implementatie van het project binnen de lerarenopleidingen van de partnerinstellingen. Het steunpunt had een belangrijke hand in het tot stand komen van de gemeenschappelijke visie op diversiteit en de implementatie daarvan. Het steunpunt trad ook sturend op en zorgde er niet in onbelangrijke mate voor dat de neuzen in dezelfde richting stonden. Bij de overige driejarige projecten zorgde hetzij het groot aantal partners, hetzij de brede invulling voor (soms misschien te veel) versnippering van de middelen. Diplon vertrok vanuit een gezamenlijke visie of een set van afspraken, maar dan ging elkeen binnen de context van de eigen instelling zijn weg. Er waren structureel overlegmomenten ingepland, maar daar werd meer informatie uitgewisseld dan sterk gestuurd. Taal tot de derde macht werd wel meer centraal aangestuurd, maar het project was heel breed opgevat met veel actielijnen, wat voor meer versnippering van de slagkracht zorgde. Bij de tweejarige projecten zijn er aanzetten tot verankering. In de K.H.Kempen en KATHO- RENO is naar aanleiding van het Samen sterk van bij de start-project na amper twee jaar een sneeuwbaleffect op gang gekomen. In wordt binnen de Bachelor Lager Onderwijs van de K.H Kempen een significante curriculumwijziging doorgevoerd. In het eerste semester van het eerste jaar zal vooral ingezet worden op het geven van basiskennis gekoppeld aan talentgerichte praktijkgewenning (in oriëntatiefase). Als blijkt dat studenten onvoldoende slagen in het verwerven van die basiskennis, zal hen aangeraden worden voor een andere opleiding te kiezen. Studenten zullen hier via coaching in begeleid worden. Ook in KATHO-RENO is er een curriculumwijziging op til voor de leerlijn praktijk en reflectie. Opvallend in al de projecten is dat men, op Klimop! na, in de feiten zelden acties en maatregelen neemt die specifiek en enkel gericht zijn op kansengroepen. Men richt zich op algemene maatregelen om de kwaliteit van de instroom, de begeleiding en de opleiding te verbeteren. Sommigen (Onderwijs op maat, taal tot de derde macht en Leren van binnenuit) kiezen uitdrukkelijk voor een inclusieve benadering en niet voor een doelgroepenbenadering. De inclusieve benadering houdt in dat men probeert om activiteiten op te zetten en maatregelen te ontwikkelen die van zodanige aard zijn dat alle studenten er hun voordeel mee kunnen doen. Dit sluit specifiek doelgroepgerichte acties niet uit, maar ze zijn eerder uitzondering dan regel. In geen enkel project werden systematisch gegevens verzameld over doelgroepstudenten. Er was geen systematische registratie, laat staan een nulmeting. De partners van het DIPLON-project gaven aan te hebben geworsteld met de registratieproblematiek. Ze wilden samen met de UHasselt éénzelfde registratiesysteem voor alle partners van Novelle opzetten, maar dat is niet gelukt niet in

7 de laatste plaats omwille van technische problemen. Dat er een impact was op allochtone studenten blijkt uit de respons op bevragingen bij de studenten, maar het exacte impact van de projecten op in-, door- en uitstroom van kansengroepen was onduidelijk. Er zijn geen of nauwelijks kwantitatieve gegevens verzameld. Wel werden de genomen maatregelen en de ontwikkelde instrumenten door de studenten in de regel als heel positief beoordeeld. Van projecten die slechts twee jaar liepen (Leren van binnenuit, Samen sterk van bij de start en Sociale netwerken als diversiteitstool) zou het hoe dan ook te vroeg geweest zijn om effecten op verhoogde instroom en doorstoom van kanengroepen te meten, temeer daar het eerste projectjaar bijna uitsluitend besteed werd aan overleg, verkenning van de problematiek en de mogelijkheden binnen elke instelling en het maken van concrete afspraken omtrent op te zetten acties. Ook voor de projecten die drie jaar liepen blijft het de vraag of men aantoonbare effecten op de doorstroom kan verwachten binnen de termijn van een driejarig project. De meeste begeleidingsmaatregelen zijn pas in het tweede jaar van dit project uitgevoerd, en dan meestal nog in een proefversie. Indien de Vlaamse overheid wil vasthouden aan een doelgroepenbeleid als middel om de in-, door- en uitstroom van studenten uit kansengroepen te verhogen, dan zal zij tenminste de kansengroepen éénduidig en voor heel Vlaanderen moeten definiëren en het uitvoeren van een nulmeting binnen elke instelling als voorwaarde voor overheidsondersteuning moeten naar voor schuiven. De extra financiële ondersteuning die door de Vlaamse overheid is gegeven om diversiteit in de lerarenopleidingen te stimuleren, heeft binnen die lerarenopleidingen veel in beweging gezet. Het bewustzijn dat de instroom in het hoger onderwijs veel diverser is dan vroeger en dat dit specifieke uitdagingen stelt aan de manier waarop ons hoger onderwijs georganiseerd en gestructureerd is, groeit. Het besef groeit dat de diversiteitsproblematiek meer en meer structureel verankerd moet worden binnen de instelling en geen perifeer, maar een centraal gegeven is in het onderwijsgebeuren. U vindt het volledige eindrapport diversiteitsprojecten in de lerarenopleidingen terug op

Eindrapport diversiteitsprojecten in de lerarenopleidingen 2008-2011

Eindrapport diversiteitsprojecten in de lerarenopleidingen 2008-2011 Eindrapport diversiteitsprojecten in de lerarenopleidingen 2008-2011 Inhoudsopgave Inhoudsopgave 2 Diversiteitsprojecten in de lerarenopleidingen 3 Diplon 11 Bruggen bouwen voor gelijke onderwijskansen

Nadere informatie

Diversiteit, gelijke kansen en taalbeleid. Lenteconferentie NDN 13 mei 2011 Hilde Imberechts Xios Hogeschool Limburg

Diversiteit, gelijke kansen en taalbeleid. Lenteconferentie NDN 13 mei 2011 Hilde Imberechts Xios Hogeschool Limburg Diversiteit, gelijke kansen en taalbeleid in de lerarenopleiding l Lenteconferentie NDN 13 mei 2011 Hilde Imberechts Xios Hogeschool Limburg Kader en doelstellingen Netwerk voor de Ontwikkeling van Expertise

Nadere informatie

Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.2 - November 2008-147-

Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.2 - November 2008-147- Vlaams Parlement Vragen en Antwoorden Nr.2 November 2008 47 VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN FRANK VANDENBROUCKE VICEMINISTERPRESIDENT VAN DE VLAAMSE REGERING, VLAAMS MINISTER VAN WERK, ONDERWIJS

Nadere informatie

Verslag over de ronde tafel de meerwaarde van het Aanmoedigingsfonds van 25 maart 2013

Verslag over de ronde tafel de meerwaarde van het Aanmoedigingsfonds van 25 maart 2013 Raad Hoger Onderwijs 11 juni 2013 RHO-RHO-END-003t Verslag over de ronde tafel de meerwaarde van het Aanmoedigingsfonds van 25 maart 2013 Vlaamse Onderwijsraad Kunstlaan 6 bus 6 BE-1210 Brussel T +32 2

Nadere informatie

Vraag nr. 219 van 14 januari 2013 van ANN BRUSSEEL

Vraag nr. 219 van 14 januari 2013 van ANN BRUSSEEL VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN PASCAL SMET VLAAMS MINISTER VAN ONDERWIJS, JEUGD, GELIJKE KANSEN EN BRUSSEL Vraag nr. 219 van 14 januari 2013 van ANN BRUSSEEL Geïntegreerde lerarenopleiding Aandacht

Nadere informatie

De brug over naar Gelijke Onderwijskansen

De brug over naar Gelijke Onderwijskansen De brug over naar Gelijke Onderwijskansen Procesbeschrijving van een intern zoekproces, een mooie samenwerking en uitwisseling van uitkomsten Studiedag novelle Oriëntatie op divers talent in de lerarenopleiding

Nadere informatie

Het is dan ook belangrijk dat jongeren bewust kiezen voor STEM-opleidingen.

Het is dan ook belangrijk dat jongeren bewust kiezen voor STEM-opleidingen. VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN PASCAL SMET VLAAMS MINISTER VAN ONDERWIJS, JEUGD, GELIJKE KANSEN EN BRUSSEL Vraag nr. 219 van 14 januari 2013 van ANN BRUSSEEL Geïntegreerde lerarenopleiding Aandacht

Nadere informatie

Vraag nr. 139 van 5 december 2012 van GERDA VAN STEENBERGE

Vraag nr. 139 van 5 december 2012 van GERDA VAN STEENBERGE VLAAMS PARLEMET SCHRIFTELIKE VRAGE PASCAL SMET VLAAMS MIISTER VA ODERWIS, EUGD, GELIKE KASE E BRUSSEL Vraag nr. 139 van 5 december 2012 van GERDA VA STEEBERGE Begroting Onderwijs Lerarenopleidingen In

Nadere informatie

Workshop 1: Taalbeleid en kansengroepen

Workshop 1: Taalbeleid en kansengroepen Vlaamse Onderwijsraad Raad Hoger Onderwijs Kunstlaan 6 bus 6 23 april 2008 1210 Brussel studienamiddag diversiteit Workshop 1: Taalbeleid en kansengroepen 1 Startcompetenties taal versterken bij studenten

Nadere informatie

Eindverslag projectgroep assessmentvormen in een competentiegerichte lerarenopleiding. 1. Doel van het project en samenstelling van het projectteam

Eindverslag projectgroep assessmentvormen in een competentiegerichte lerarenopleiding. 1. Doel van het project en samenstelling van het projectteam Expertisenetwerk School of Education Associatie K.U.Leuven Dekenstraat 6, bus 4067 B-3000 Leuven Eindverslag projectgroep assessmentvormen in een competentiegerichte lerarenopleiding 1. Doel van het project

Nadere informatie

DOCENTEN LEREN TOL-LEN IN DE LERARENOPLEIDINGEN VAN HUB-KAHO. EEN GOOD PRACTICE OP HET VLAK VAN TAALBELEID

DOCENTEN LEREN TOL-LEN IN DE LERARENOPLEIDINGEN VAN HUB-KAHO. EEN GOOD PRACTICE OP HET VLAK VAN TAALBELEID Leerlingen verdienen excellente leraren Studenten verdienen excellente docenten DOCENTEN LEREN TOL-LEN IN DE LERARENOPLEIDINGEN VAN HUB-KAHO. EEN GOOD PRACTICE OP HET VLAK VAN TAALBELEID An De Moor (taalbeleidcoördinator

Nadere informatie

Congres VELOV Elementen voor de toespraak van Pascal Smet Vlaams minister van Onderwijs, Jeugd, Gelijke Kansen en Brussel Mechelen, 26 maart 2014

Congres VELOV Elementen voor de toespraak van Pascal Smet Vlaams minister van Onderwijs, Jeugd, Gelijke Kansen en Brussel Mechelen, 26 maart 2014 Congres VELOV Elementen voor de toespraak van Pascal Smet Vlaams minister van Onderwijs, Jeugd, Gelijke Kansen en Brussel Mechelen, 26 maart 2014 Nieuwe ontwikkelingen en impulsen op sociaal, cultureel,

Nadere informatie

DE VLAAMSE REGERING, Gelet op het decreet van 25 april 2014 betreffende het onderwijs XXIV, artikel X.1;

DE VLAAMSE REGERING, Gelet op het decreet van 25 april 2014 betreffende het onderwijs XXIV, artikel X.1; Besluit van de Vlaamse Regering betreffende de nadere voorwaarden en procedure om subsidies toe te kennen voor projecten die cultuureducatie van onderwijsinstellingen stimuleren DE VLAAMSE REGERING, Gelet

Nadere informatie

DIPLON: GLO Taal. Nathalie Peeters (PHL) Veerle Schuyten (KHLim) UHASSELT - 18/05/11

DIPLON: GLO Taal. Nathalie Peeters (PHL) Veerle Schuyten (KHLim) UHASSELT - 18/05/11 DIPLON: GLO Taal Nathalie Brabants (Xios) Nathalie Peeters (PHL) Veerle Schuyten (KHLim) UHASSELT - 18/05/11 Inhoud 1. Projectomschrijving 2. Actielijnen: toelichting en voorbeelden 1. Taalreferentiekader

Nadere informatie

Secundair Onderwijs. Structuur van het rapport. De vraag naar leraren. Arbeidsmarktrapport Basisonderwijs Secundair onderwijs

Secundair Onderwijs. Structuur van het rapport. De vraag naar leraren. Arbeidsmarktrapport Basisonderwijs Secundair onderwijs VVKSO CODIS/DOC/11/09 2011-02-07 Arbeidsmarktrapport 2010 Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming Departement Onderwijs en Vorming Secundair Onderwijs Basisonderwijs Secundair onderwijs Structuur van

Nadere informatie

Buitengewoon onderwijs - Bijkomende of gespecialiseerde opleidingen voor leerkrachten

Buitengewoon onderwijs - Bijkomende of gespecialiseerde opleidingen voor leerkrachten SCHRIFTELIJKE VRAAG nr. 163 van KATHLEEN HELSEN datum: 21 januari 2016 aan HILDE CREVITS VICEMINISTER-PRESIDENT VAN DE VLAAMSE REGERING, VLAAMS MINISTER VAN ONDERWIJS Buitengewoon onderwijs - Bijkomende

Nadere informatie

Leren van binnenuit 2009-2011. KHLIM, KHLeuven, HuB, Groep T education college

Leren van binnenuit 2009-2011. KHLIM, KHLeuven, HuB, Groep T education college Leren van binnenuit Diversiteitsproject SoE 2009-2011 KHLIM, KHLeuven, HuB, Groep T education college Opzet van vandaag 1. Korte voorstelling van het project 2. Verkenning van de begeleidingsmethodiek

Nadere informatie

Vraag nr. 403 van 8 maart 2013 van MARIJKE DILLEN

Vraag nr. 403 van 8 maart 2013 van MARIJKE DILLEN VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN PASCAL SMET VLAAMS MINISTER VAN ONDERWIJS, JEUGD, GELIJKE KANSEN EN BRUSSEL Vraag nr. 403 van 8 maart 2013 van MARIJKE DILLEN Resolutie kinderarmoede Onderwijs en

Nadere informatie

Een taalbeleid op maat van de lerarenopleiding. Guido Cajot

Een taalbeleid op maat van de lerarenopleiding. Guido Cajot Een taalbeleid op maat van de lerarenopleiding Guido Cajot Taalbeleid op maat Kernproject School of Education, 2009-2011 Het expertisenetwerk voor lerarenopleidingen Associatie KU Leuven 5 partners: 1

Nadere informatie

TAALBELEID. Het geheel is meer dan de som van delen.

TAALBELEID. Het geheel is meer dan de som van delen. TAALBELEID Het geheel is meer dan de som van delen. Inhoud 1. Algemeen kader en doelstellingen van het project 2. Het proces: betrokken partners, werkwijze 3. Beschrijving van de "resultaten" en de implementatie

Nadere informatie

Actiegroep diversiteit. Van taalscreening naar taalbegeleiding.

Actiegroep diversiteit. Van taalscreening naar taalbegeleiding. Actiegroep diversiteit. Van taalscreening naar taalbegeleiding. Taalbeleid op de korrel genomen. Dit werk is gelicenseerd onder een Creative Commons Naamsvermelding- NietCommercieel GeenAfgeleideWerken

Nadere informatie

Link met het secundair onderwijs

Link met het secundair onderwijs Link met het secundair onderwijs 1. Instroomprojecten 'Tutoraat' en 'Klimop' De moeizame doorstroom in het secundair onderwijs en de instroom naar het hoger onderwijs van kansarme en allochtone jongeren

Nadere informatie

Voorstel van resolutie. betreffende het verplicht aanbieden van cursussen eerste hulp bij ongevallen (EHBO) in het lager en secundair onderwijs

Voorstel van resolutie. betreffende het verplicht aanbieden van cursussen eerste hulp bij ongevallen (EHBO) in het lager en secundair onderwijs stuk ingediend op 1224 (2010-2011) Nr. 1 6 juli 2011 (2010-2011) Voorstel van resolutie van de heer Jean-Jacques De Gucht, de dames Ann Brusseel, Marleen Vanderpoorten en Elisabeth Meuleman, de heren Boudewijn

Nadere informatie

Werken aan diversiteit, gelijke kansen en. hoger onderwijs

Werken aan diversiteit, gelijke kansen en. hoger onderwijs Werken aan diversiteit, gelijke kansen en taalbeleid in het hoger onderwijs Een procesmatige aanpak in de hoop op duurzame resultaten 18 mei 2011 Oriëntatie op divers talent in de lerarenopleiding 1. Context

Nadere informatie

BASISONDERWIJS Leerlingen. HOGER ONDERWIJS Studenten. A Hoger beroepsonderwijs. B Hogescholen/universiteiten

BASISONDERWIJS Leerlingen. HOGER ONDERWIJS Studenten. A Hoger beroepsonderwijs. B Hogescholen/universiteiten HOGER ONDERWIJS Studenten A Hoger beroepsonderwijs 1 cursisten HBO5 verpleegkunde (1) 3 inschrijvingen in de specifieke lerarenopleiding (1) 1 inschrijvingen naar finaliteit (1)(2) go vgo ogo Totaal cursisten

Nadere informatie

Tweede adviesnota. van het STEM-PLATFORM. aan de stuurgroep. donderdag, 12 december Brussel, Koning Albert II - Laan.

Tweede adviesnota. van het STEM-PLATFORM. aan de stuurgroep. donderdag, 12 december Brussel, Koning Albert II - Laan. Tweede adviesnota van het STEM-PLATFORM aan de stuurgroep donderdag, 12 december 2013 Brussel, Koning Albert II - Laan Pagina 1 Beoordelingskader voor de subsidiëring van initiatieven ter ondersteuning

Nadere informatie

In het partijprogramma en de congresteksten van CD&V staat: Niets specifiek over diversiteit in het lerarenkorps.

In het partijprogramma en de congresteksten van CD&V staat: Niets specifiek over diversiteit in het lerarenkorps. Onze vraag: Meer dan 10 jaar na het EAD-decreet, komt er een uitvoeringsbesluit voor het onderwijs, zodat onderwijsinstellingen een personeelsbeleid met streefcijfers gaan voeren gericht op evenredige

Nadere informatie

Het taalbeleid aan de Universiteit Gent 2009-2011: resultaten en bevindingen

Het taalbeleid aan de Universiteit Gent 2009-2011: resultaten en bevindingen . Taalbeleid hoger onderwijs Ronde 8 Sibo Kanobana Universiteit Gent Contact: sibo.kanobana@ugent.be Het taalbeleid aan de Universiteit Gent 2009-2011: resultaten en bevindingen 1. Inleiding In deze bijdrage

Nadere informatie

Gerealiseerd met de steun van de Vlaamse Overheid, Departement Inburgering in het kader van Managers van diversiteit. Taalgericht naar werk Inhoud I

Gerealiseerd met de steun van de Vlaamse Overheid, Departement Inburgering in het kader van Managers van diversiteit. Taalgericht naar werk Inhoud I taalgericht naar werk Over het belang van geïntegreerd vakonder wijs voor beroepsgerichte opleidingen Publicatie ontwikkeld door Linguapolis, Instituut voor Taal en Communicatie Universiteit Antwerpen

Nadere informatie

SCHADUW-stage: lerarenopleiders leren over diversiteit in de klas

SCHADUW-stage: lerarenopleiders leren over diversiteit in de klas SCHADUW-stage: lerarenopleiders leren over diversiteit in de klas Indra Beunckens, CVO STEP Liesbeth Dierckx, Hogeschool PXL Greet Van Doren, CVO Limlo Samenvatting Het NOvELLe-project SCHADUW-stage (stage

Nadere informatie

Instroom Doorstroom - Uitstroom

Instroom Doorstroom - Uitstroom Infofiche Instroom Doorstroom - Uitstroom De Vlaamse overheid wil inzetten op instroom, doorstroom en uitstroom van studenten in het hoger onderwijs en dit vooral wat betreft studenten die onevenredig

Nadere informatie

VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN. Vraag nr. 426 van 9 april 2014 van ANN BRUSSEEL

VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN. Vraag nr. 426 van 9 april 2014 van ANN BRUSSEEL VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN PASCAL SMET VLAAMS MINISTER VAN ONDERWIJS, JEUGD, GELIJKE KANSEN EN BRUSSEL Vraag nr. 426 van 9 april 2014 van ANN BRUSSEEL Geïntegreerde lerarenopleiding Aandacht

Nadere informatie

Fedactio Federatie van Actieve Verenigingen van België

Fedactio Federatie van Actieve Verenigingen van België Over Fedactio Koepelorganisatie 54 Verenigingen actief in verschillende domeinen in Brussel, Vlaanderen en Wallonië gemeenschappelijke doel : actieve bijdrage leveren aan de sociale cohesie www.fedactio.be

Nadere informatie

BASISONDERWIJS Leerlingen. HOGER ONDERWIJS Studenten en cursisten. A Hoger beroepsonderwijs. B Hogescholen/universiteiten

BASISONDERWIJS Leerlingen. HOGER ONDERWIJS Studenten en cursisten. A Hoger beroepsonderwijs. B Hogescholen/universiteiten BASISONDERWIJS Leerlingen HOGER ONDERWIJS Studenten en cursisten A Hoger beroepsonderwijs 1 cursisten HBO5 verpleegkunde (1) 3 inschrijvingen in de specifieke lerarenopleiding van het volwassenenonderwijs

Nadere informatie

H O G E R O N D E R W I J S in beeld

H O G E R O N D E R W I J S in beeld 2008-2009 H O G E R O N D E R W I J S in beeld S T U D E N T E N HOGESCHOLENONDERWIJS aantal inschrijvingen (bachelor- en masteropleidingen, en basisopleidingen en initiële lerarenopleidingen (afbouw))

Nadere informatie

Randstad Diversity. voor een succesvol diversiteitsbeleid. www.randstad.be/diversity

Randstad Diversity. voor een succesvol diversiteitsbeleid. www.randstad.be/diversity Randstad Diversity voor een succesvol diversiteitsbeleid www.randstad.be/diversity inhoud Randstad en diversiteit Wat is diversiteit? Waarom diversiteit? Onze dienstverlening Coaching 22 Consulting onze

Nadere informatie

Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.1 - Oktober 2009-465-

Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.1 - Oktober 2009-465- Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.1 - Oktober 2009-465- VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN PASCAL SMET VLAAMS MINISTER VAN ONDERWIJS, JEUGD, GELIJKE KANSEN EN BRUSSEL Vraag nr. 6 van 19 augustus

Nadere informatie

Opleiding en werkervaring aanvullende thuiszorg vzw Aksent

Opleiding en werkervaring aanvullende thuiszorg vzw Aksent BIJLAGE Bijlage nr. 1 Fiches Titel initiatief: Initiatiefnemer: Opleiding en werkervaring aanvullende thuiszorg vzw Aksent Projectomschrijving Het project wordt opgenomen binnen volgende strategische en

Nadere informatie

Studenten leren met kansarmoede omgaan

Studenten leren met kansarmoede omgaan Studenten leren met kansarmoede omgaan Op welke manier wordt hieraan gewerkt binnen de opleiding? - OF2: Module: Diversiteit - OF3: Module: Leren thuis leren Waardevolle initiatieven, maar we willen -

Nadere informatie

Vraag nr. 351 van 26 februari 2013 van PAUL DELVA

Vraag nr. 351 van 26 februari 2013 van PAUL DELVA VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN PASCAL SMET VLAAMS MINISTER VAN ONDERWIJS, JEUGD, GELIJKE KANSEN EN BRUSSEL Vraag nr. 351 van 26 februari 2013 van PAUL DELVA Nederlandstalig onderwijs Brussel Capaciteit

Nadere informatie

Advies over de decreetwijziging betreffende de Regionale Technologische Centra (RTC)

Advies over de decreetwijziging betreffende de Regionale Technologische Centra (RTC) ALGEMENE RAAD 25 november 2010 AR-AR-KST-ADV-005 Advies over de decreetwijziging betreffende de Regionale Technologische Centra (RTC) Vlaamse Onderwijsraad Kunstlaan 6 bus 6 BE-1210 Brussel T +32 2 219

Nadere informatie

20/03/2012. Opbouw. In historisch perspectief. De stage van instellingsnaar

20/03/2012. Opbouw. In historisch perspectief. De stage van instellingsnaar De stage van instellingsnaar Vlaams niveau. Pieter Vielfont Opleidingshoofd LSO Dit werk is gelicenseerd onder een Creative Commons Naamsvermelding-NietCommercieel-GeenAfgeleideWerken 2.0 België licentie

Nadere informatie

Project 2 Diversiteit

Project 2 Diversiteit Project 2 Diversiteit Diversiteit, gelijke kansen en taalbeleid Secundair Onderwijs Ouderbetrokkenheid in secundair onderwijs Project 2 DIVERSITEIT Secundair Onderwijs Projectteam: Els Keunen (CVO Limlo

Nadere informatie

2012 VZW IN-Z (Stevoort) ,66 Preventieve gezinsondersteuning 2012 Instapje (Genk) ,66 Preventieve gezinsondersteuning

2012 VZW IN-Z (Stevoort) ,66 Preventieve gezinsondersteuning 2012 Instapje (Genk) ,66 Preventieve gezinsondersteuning VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN PASCAL SMET VLAAMS MINISTER VAN ONDERWIJS, JEUGD, GELIJKE KANSEN EN BRUSSEL Vraag nr. 378 van 6 maart 2013 van MARIJKE DILLEN Projecten met overheidssteun Limburg

Nadere informatie

Inclusieve opvang en Centra inclusieve kinderopvang

Inclusieve opvang en Centra inclusieve kinderopvang Inclusieve opvang en Centra inclusieve kinderopvang Inspiratiedag Kinderopvang VVSG 2 april 2015 Sylvia Walravens Stafmedewerker afdeling Kinderopvang Historische context Inclusieve opvang binnen Kind

Nadere informatie

Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.9 - Juni

Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.9 - Juni Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.9 - Juni 2008-299- VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN FRANK VANDENBROUCKE VICEMINISTER-PRESIDENT VAN DE VLAAMSE REGERING, VLAAMS MINISTER VAN WERK, ONDERWIJS

Nadere informatie

Onderzoekbevindingen en Good practices

Onderzoekbevindingen en Good practices Onderzoekbevindingen en Good practices 3e GoLeWe-projectconferentie Hasselt, 9 december 2010 Geert Speltincx Gert Vanthournout Vincent Donche Samenwerking tussen Universiteit Antwerpen (Onderzoeksgroep

Nadere informatie

Glossarium praktijkcomponent lerarenopleiding 17 februari 2011 - inter-enw-werkgroep

Glossarium praktijkcomponent lerarenopleiding 17 februari 2011 - inter-enw-werkgroep Inter ENW werkgroep stage Glossarium praktijkcomponent lerarenopleiding 17 februari 2011 - inter-enw-werkgroep Situering en ontstaan De inter-enw-werkgroep Stage heeft in november 2009 een gezamenlijke

Nadere informatie

De school als maatschappelijke hefboom. Onderwijsbeleid stad Leuven. Mohamed Ridouani

De school als maatschappelijke hefboom. Onderwijsbeleid stad Leuven. Mohamed Ridouani De school als maatschappelijke hefboom Onderwijsbeleid stad Leuven Mohamed Ridouani Inhoud Stad en onderwijs Onderwijs en maatschappelijke uitdagingen Onderwijsbeleid gericht op Sterk draagvlak Meer toppers

Nadere informatie

Programma. Presentatie: Aanleiding project en boek Inleiding boek Via knelpunten naar aanbevelingen en acties Warming up: wat doe jíj dit jaar?

Programma. Presentatie: Aanleiding project en boek Inleiding boek Via knelpunten naar aanbevelingen en acties Warming up: wat doe jíj dit jaar? Programma Presentatie: Aanleiding project en boek Inleiding boek Via knelpunten naar aanbevelingen en acties Warming up: wat doe jíj dit jaar? In groepen: Terugkoppeling uit de groepen: Cooling down: wat

Nadere informatie

DE VLAAMSE MINISTER VAN CULTUUR, JEUGD, SPORT, BRUSSELSE AANGELEGENHEDEN EN ONTWIKKELINGSSAMENWERKING,

DE VLAAMSE MINISTER VAN CULTUUR, JEUGD, SPORT, BRUSSELSE AANGELEGENHEDEN EN ONTWIKKELINGSSAMENWERKING, Ministerieel besluit van 29 mei 2002 houdende vastlegging van de structuur van een gemeentelijk cultuurbeleidsplan, een beleidsplan van een bibliotheek en een beleidsplan van een cultuurcentrum DE VLAAMSE

Nadere informatie

Hoe bereiden we de toekomstige leerkracht voor op inclusie en inclusief evalueren binnen een klas?

Hoe bereiden we de toekomstige leerkracht voor op inclusie en inclusief evalueren binnen een klas? Hoe bereiden we de toekomstige leerkracht voor op inclusie en inclusief evalueren binnen een klas? 26/03/2014 VELOV-conferentie Mechelen Meggie Verstichele HUB-KAHO Lerarenopleiding Campus Waas, Sint-Niklaas

Nadere informatie

EQF Level 5 in Vlaanderen. dr. ir. Toon Martens, algemeen directeur University College Leuven-Limburg Voorzitter HBO5-platform Vlaanderen

EQF Level 5 in Vlaanderen. dr. ir. Toon Martens, algemeen directeur University College Leuven-Limburg Voorzitter HBO5-platform Vlaanderen EQF Level 5 in Vlaanderen dr. ir. Toon Martens, algemeen directeur University College Leuven-Limburg Voorzitter HBO5-platform Vlaanderen Wettelijk kader EQF level 5=HBO5 2009: Besluit Vlaamse kwalificatiestructuur

Nadere informatie

Vormingsavond inclusief onderwijs

Vormingsavond inclusief onderwijs Vormingsavond inclusief onderwijs Op dinsdagavond 5 december was het dan eindelijk zo ver: de langverwachte vormingsavond over inclusief onderwijs kon uiteindelijk toch nog plaatsvinden. En tot onze grote

Nadere informatie

VELOV - TOEKOMSTPLAN 2015-2018

VELOV - TOEKOMSTPLAN 2015-2018 VELOV - TOEKOMSTPLAN 2015-2018 VELOV, de beroepsvereniging voor lerarenopleiders in Vlaanderen, beoogt de ondersteuning van lerarenopleiders aan universiteiten, hogescholen, en centra voor volwassenenonderwijs

Nadere informatie

Huis Sofia 22 november 2011

Huis Sofia 22 november 2011 Huis Sofia 22 november 2011 Overzicht presentatie Antwerpen in cijfers OCMW Antwerpen in cijfers Studenten in Antwerpen Strategische visie en doelstelling Visie en uitgangspunten Wie woont er? Wat betekent

Nadere informatie

Intentieverklaring. inzake onderwijssamenwerking tussen Nederland en Vlaanderen

Intentieverklaring. inzake onderwijssamenwerking tussen Nederland en Vlaanderen Intentieverklaring van de Nederlandse minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, dr. Jet Bussemaker en de Vlaamse minister van Onderwijs en viceministerpresident van de Vlaamse Regering, Hilde Crevits,

Nadere informatie

Diversiteit, gelijke kansen en taalbeleid in het Secundair Onderwijs

Diversiteit, gelijke kansen en taalbeleid in het Secundair Onderwijs Diversiteit, gelijke kansen en taalbeleid in het Secundair Onderwijs In het kader van Ouderbetrokkenheid Hefboom naar gelijke onderwijskansen Resultaten Interactieve methodiek: -Voor secundair onderwijs

Nadere informatie

Kan de minister voor de studierichting Bachelor in de Verpleegkunde volgende vragen beantwoorden.

Kan de minister voor de studierichting Bachelor in de Verpleegkunde volgende vragen beantwoorden. SCHRIFTELIJKE VRAAG nr. 168 van GRIET COPPÉ datum: 23 december 2014 aan HILDE CREVITS VICEMINISTER-PRESIDENT VAN DE VLAAMSE REGERING, VLAAMS MINISTER VAN ONDERWIJS Bachelor in de Verpleegkunde - In- en

Nadere informatie

VR DOC.1027/2

VR DOC.1027/2 VR 2015 0910 DOC.1027/2 Besluit van de Vlaamse Regering betreffende het subsidiëren van operationele groepen inzake het Europees Partnerschap voor Innovatie - netwerk voor de productiviteit en duurzaamheid

Nadere informatie

JAARACTIEPLAN Sept 2015 Aug 2016 RTC Vlaams-Brabant VZW

JAARACTIEPLAN Sept 2015 Aug 2016 RTC Vlaams-Brabant VZW JAARACTIEPLAN Sept 2015 Aug 2016 RTC Vlaams-Brabant VZW Periode 1 september 2015-31 augustus 2016 Goedgekeurd door de Raad van Bestuur op 17/06/2015 1 Inleiding RTC Vlaams-Brabant vzw wil, net als zijn

Nadere informatie

Visie Op Stage Bachelor in het onderwijs: lager onderwijs (avondonderwijs)

Visie Op Stage Bachelor in het onderwijs: lager onderwijs (avondonderwijs) Visie Op Stage Bachelor in het onderwijs: lager onderwijs (avondonderwijs) Opbouw van de stageleerlijn We schreven in onze visie op de opleiding dat we enerzijds willen vertrekken vanuit de student en

Nadere informatie

De wederzijdse onderwijsparticipatie van Nederlanders aan het Vlaams onderwijs

De wederzijdse onderwijsparticipatie van Nederlanders aan het Vlaams onderwijs De wederzijdse onderwijsparticipatie van Nederlanders aan het Vlaams onderwijs schooljaar 2010-2011 Toelichting Situering Dit rapport geeft een analyse van de mate waarin Nederlandse leerlingen en studenten

Nadere informatie

Mogelijkheden tot differentiatie binnen de SLO voor (toekomstige) leraren die (willen) werken met laaggeschoolde volwassenen

Mogelijkheden tot differentiatie binnen de SLO voor (toekomstige) leraren die (willen) werken met laaggeschoolde volwassenen Mogelijkheden tot differentiatie binnen de SLO voor (toekomstige) leraren die (willen) werken met laaggeschoolde volwassenen Voorstelling resultaten ENW SoE 2008/7 Aanleiding/ Algemeen doel Aanleiding/

Nadere informatie

Ontwikkeling professionaliseringstraject praktijkonderzoek (september 2013 tot november 2014)

Ontwikkeling professionaliseringstraject praktijkonderzoek (september 2013 tot november 2014) Realisaties: Ontwikkeling professionaliseringstraject praktijkonderzoek (september 2013 tot november 2014) Deze doelstelling is reeds deels bereikt. Een prototype van het professionaliseringstraject werd

Nadere informatie

Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.8 - Mei 2008-179-

Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.8 - Mei 2008-179- Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.8 - Mei 2008-179- VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN FRANK VANDENBROUCKE VICEMINISTER-PRESIDENT VAN DE VLAAMSE REGERING, VLAAMS MINISTER VAN WERK, ONDERWIJS

Nadere informatie

ANTWOORD. Vraag nr. 483 van 5 april 2012 van GOEDELE VERMEIREN

ANTWOORD. Vraag nr. 483 van 5 april 2012 van GOEDELE VERMEIREN VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN PASCAL SMET VLAAMS MINISTER VAN ONDERWIJS, JEUGD, GELIJKE KANSEN EN BRUSSEL Vraag nr. 483 van 5 april 2012 van GOEDELE VERMEIREN Hoger onderwijs Werkstudenten Onder

Nadere informatie

De smaak van taal. Het taalbeleid aan de Hogeschool Gent (in het algemeen) en aan het departement Sociaal Agogisch Werk (in het bijzonder)

De smaak van taal. Het taalbeleid aan de Hogeschool Gent (in het algemeen) en aan het departement Sociaal Agogisch Werk (in het bijzonder) .Taalbeleid hoger onderwijs Ronde 5 Christian Van Kerckhove & Barber Bossuyt Hogeschool Gent Contact: Christian.vankerckhove@hogent.be Barber.bossuyt@hogent.be De smaak van taal. Het taalbeleid aan de

Nadere informatie

PP5 Kwaliteitszorgsysteem in SLO in CVO s van expertisenetwerk School of Education

PP5 Kwaliteitszorgsysteem in SLO in CVO s van expertisenetwerk School of Education PP5 Kwaliteitszorgsysteem in SLO in CVO s van expertisenetwerk School of Education UITGANSPUNT Specifieke Lerarenopleidingen (SLO) visitatie in 2012. De SLO s binnen de Centra voor Volwassenenonderwijs

Nadere informatie

VISIETEKST TAALSCREENING TAALTRAJECT - TAALBAD BASISONDERWIJS TAALONTWIKKELING IN BEELD BRENGEN EN ONDERSTEUNEN IN FUNCTIE VAN SCHOOLSUCCES JUNI 2014

VISIETEKST TAALSCREENING TAALTRAJECT - TAALBAD BASISONDERWIJS TAALONTWIKKELING IN BEELD BRENGEN EN ONDERSTEUNEN IN FUNCTIE VAN SCHOOLSUCCES JUNI 2014 JUNI 2014 context Een goede kennis van de onderwijstaal Nederlands 1 is voor leerlingen essentieel om kansrijk deel te nemen aan onderwijs. Vele scholen besteden daar nu reeds extra aandacht aan. De overheid

Nadere informatie

DE VLAAMSE REGERING, Gelet op de wetten op de Rijkscomptabiliteit, gecoördineerd op 17 juli 1991, artikel 55 tot en met 58;

DE VLAAMSE REGERING, Gelet op de wetten op de Rijkscomptabiliteit, gecoördineerd op 17 juli 1991, artikel 55 tot en met 58; Besluit van de Vlaamse Regering tot toekenning van een subsidie aan het Vlaams Instituut voor Gezondheidspromotie en Ziektepreventie voor de ontwikkeling van een operationele begeleidingsmethodiek voor

Nadere informatie

ANTWOORD Bevoegdheid Onderwijs Een overzicht van de projecten in de periode voor de provincie Vlaams Brabant. 1.

ANTWOORD Bevoegdheid Onderwijs Een overzicht van de projecten in de periode voor de provincie Vlaams Brabant. 1. VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN PASCAL SMET VLAAMS MINISTER VAN ONDERWIJS, JEUGD, GELIJKE KANSEN EN BRUSSEL Vraag nr. 379 van 6 maart 2013 van MARIJKE DILLEN Projecten met overheidssteun Vlaams-Brabant

Nadere informatie

Professionaliseringstraject Kansarmoede in het curriculum van de lerarenopleiding kleuteronderwijs

Professionaliseringstraject Kansarmoede in het curriculum van de lerarenopleiding kleuteronderwijs Professionaliseringstraject Kansarmoede in het curriculum van de lerarenopleiding kleuteronderwijs Beginsituatie-analyse Screening van de competentiematrix (Marien Laeremans en Griet Maes) DOMEINEN & INDICATOREN

Nadere informatie

Netwerkdag VIRBO 3 februari Talenbeleid

Netwerkdag VIRBO 3 februari Talenbeleid Netwerkdag VIRBO 3 februari 2015 Talenbeleid Verwachtingen overheid en GO! inzake talenbeleid. Aanbevelingen PBD : Waarop inzetten binnen talenbeleid in de komende jaren? Waarom de aandacht voor talenbeleid?

Nadere informatie

Reflectiedag Godsdienstleerkracht: kleur (h)erkennen?

Reflectiedag Godsdienstleerkracht: kleur (h)erkennen? V L A A M S V E R B O N D V A N K A T H O L I E K E H O G E S C H O L E N Sainte-Adresseplein 12, B-1070 Anderlecht Tel. 02 529 04 29 Fax 02 529 04 93 vvkho@vsko.be ond.vsko.be Reflectiedag Godsdienstleerkracht:

Nadere informatie

Volledige projectaanvraag Expertisenetwerk Lerarenopleidingen AUGent

Volledige projectaanvraag Expertisenetwerk Lerarenopleidingen AUGent Volledige projectaanvraag Expertisenetwerk Lerarenopleidingen AUGent Titel project Open ramen vakdidactiek voor praktijkonderwijs hout Penvoerende instelling Kisp Volwassenenonderwijs Projectverantwoordelijke

Nadere informatie

Pascal Smet reageert op gebrek aan kennis in onderwijs - Belg...

Pascal Smet reageert op gebrek aan kennis in onderwijs - Belg... Pascal Smet reageert op gebrek aan kennis in onderwijs (http://www.knack.be/auteurs/simon-demeulemeester/author- Simon Demeulemeester demeulemeester/author-4000174167085.htm) woensdag 23 januari 2013 om

Nadere informatie

Taalbeleid. 3. Taalontwikkeling voor élke student. Drie beleidslijnen. Taalbeleid in de Arteveldehogeschool

Taalbeleid. 3. Taalontwikkeling voor élke student. Drie beleidslijnen. Taalbeleid in de Arteveldehogeschool Taalbeleid 3. Taalontwikkeling voor élke student Taalbeleid in de Arteveldehogeschool In 2006 richtte de Arteveldehogeschool twee kenniskringen op: Kansrijk Studeren en Open en Afstandsleren. In 2007 organiseerde

Nadere informatie

Decreet betreffende het flankerend onderwijsbeleid op lokaal niveau goedkeuringsdatum : 30 NOVEMBER 2007 publicatiedatum : B.S.

Decreet betreffende het flankerend onderwijsbeleid op lokaal niveau goedkeuringsdatum : 30 NOVEMBER 2007 publicatiedatum : B.S. Decreet betreffende het flankerend onderwijsbeleid op lokaal niveau goedkeuringsdatum : 30 NOVEMBER 2007 publicatiedatum : B.S.11/02/2008 Het Vlaams Parlement heeft aangenomen en Wij, Regering, bekrachtigen

Nadere informatie

Hoofdstuk 1. Inleidende bepalingen

Hoofdstuk 1. Inleidende bepalingen erkende en zelfstandige ko - MB kwalificatiebewijzen 1 Ministerieel besluit van 3 maart 2010 (BS 29 maart 2010) tot bepaling van de kwalificatiebewijzen voor medewerkers en verantwoordelijken van kinderopvangvoorzieningen

Nadere informatie

Het Dream-project wordt sinds 2002 op ad-hoc basis gesubsidieerd.

Het Dream-project wordt sinds 2002 op ad-hoc basis gesubsidieerd. Naam evaluatie Volledige naam Aanleiding evaluatie DREAM-project Evaluatie DREAM-project De Vlaamse overheid ondersteunt een aantal initiatieven ter bevordering van het ondernemerschap en de ondernemerszin.

Nadere informatie

Vraag nr. 103 van 6 juni 2002 van mevrouw BRIGITTE GROUWELS. Hogescholen Financiering

Vraag nr. 103 van 6 juni 2002 van mevrouw BRIGITTE GROUWELS. Hogescholen Financiering Vraag nr. 103 van 6 juni 2002 van mevrouw BRIGITTE GROUWELS Hogescholen Financiering Verschillende hogescholen in Vlaanderen en in zijn hoofdstad Brussel hebben het moeilijk om het hoofd boven water te

Nadere informatie

SYNTHESERAPPORT EVALUATIE WETENSCHAPPELIJKE OLYMPIADES SAMENVATTING

SYNTHESERAPPORT EVALUATIE WETENSCHAPPELIJKE OLYMPIADES SAMENVATTING SYNTHESERAPPORT EVALUATIE WETENSCHAPPELIJKE OLYMPIADES SAMENVATTING Studiedienst en Prospectief Beleid 1 Departement Economie, Wetenschap en Innovatie Vlaamse Overheid Koning Albert II-laan 35 bus 10 1030

Nadere informatie

Academiejaar 2013/2014. navorming. Mentor Klinisch Onderwijs. Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen

Academiejaar 2013/2014. navorming. Mentor Klinisch Onderwijs. Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen Academiejaar 2013/2014 navorming Mentor Klinisch Onderwijs Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen Navorming Mentor Klinisch Onderwijs Deze opleiding is een samenwerking van het departement Gezondheid en

Nadere informatie

Effectief onderwijs. Onderzoek in vogelvlucht. ROC Mondriaan, Strategisch Beleidscentrum, Marja van Knippenberg

Effectief onderwijs. Onderzoek in vogelvlucht. ROC Mondriaan, Strategisch Beleidscentrum, Marja van Knippenberg Effectief onderwijs Onderzoek in vogelvlucht ROC Mondriaan, Strategisch Beleidscentrum, Marja van Knippenberg Effectief onderwijs Veel onderzoek met verschillende onderzoeksopzetten in verschillende settings:

Nadere informatie

Intervisie Thema: evalueren van werking

Intervisie Thema: evalueren van werking Intervisie Thema: evalueren van werking Universiteit Gent Steunpunt Diversiteit & Leren Intervisie, 19 april 2013 Evaluatie van Brede School Evaluatie? Verschillende niveaus? Wie evalueert? Waarom evalueert

Nadere informatie

2 Evaluatie door de stuurgroep onderwijs aan gedetineerden

2 Evaluatie door de stuurgroep onderwijs aan gedetineerden Evaluatie van het onderwijsaanbod in de gevangenissen in Vlaanderen en Brussel in functie van de Vlaamse leidraad voor het onderwijsaanbod in de gevangenissen Syntheserapport 22 maart 2017 1 Inleiding

Nadere informatie

Hoe kunnen we leraren in opleiding voorbereiden op lesgeven in een inclusieve klas?

Hoe kunnen we leraren in opleiding voorbereiden op lesgeven in een inclusieve klas? Hoe kunnen we leraren in opleiding voorbereiden op lesgeven in een inclusieve klas? 19/02/2014 Symposium Docenten voor Inclusie Breedbeeld van Inclusief Onderwijs Meggie Verstichele HUB-KAHO Lerarenopleiding

Nadere informatie

Kunst- en cultuureducatie Recente beleidsopties

Kunst- en cultuureducatie Recente beleidsopties Kunst- en cultuureducatie Recente beleidsopties 30 november Jos Thys Instellingen & Leerlingen Basisonderwijs & Deeltijds Kunstonderwijs Ine Vos CANON Cultuurcel Kunst- en cultuureducatie & beleid Beleidstraject

Nadere informatie

DIVERSITEIT IN het onderwijs. Ondersteuning op maat van. onderwijs initiatieven

DIVERSITEIT IN het onderwijs. Ondersteuning op maat van. onderwijs initiatieven DIVERSITEIT IN het onderwijs Ondersteuning op maat van onderwijs initiatieven Diversiteit in Vlaanderen Een diversiteitsvriendelijk Vlaanderen Vlaanderen is divers, ook etnisch-cultureel. De aanwezigheid

Nadere informatie

Nascholingen en netwerking van de Pedagogische Begeleidingsdienst SDB schooljaar 2015-2016

Nascholingen en netwerking van de Pedagogische Begeleidingsdienst SDB schooljaar 2015-2016 Nascholingen en netwerking van de Pedagogische Begeleidingsdienst SDB schooljaar 2015-2016 A Basisonderwijs 1 Pastorale Animatiegroep Op 11 september nemen we deel aan de pastorale impulsdag in de de lokalen

Nadere informatie

Colloquium Steunpunt Studie- en Schoolloopbanen. Tien jaar GOK-decreet - Inleidende toespraak

Colloquium Steunpunt Studie- en Schoolloopbanen. Tien jaar GOK-decreet - Inleidende toespraak Colloquium Steunpunt Studie- en Schoolloopbanen Tien jaar GOK-decreet - Inleidende toespraak Dames en heren, (inleiding) Eerst en vooral hartelijk dank aan het Steunpunt Studie- en Schoolloopbanen, in

Nadere informatie

Ontwikkelingen in afstudeerrichtingen lerarenopleidingen HAN ILS. 13 april 2016

Ontwikkelingen in afstudeerrichtingen lerarenopleidingen HAN ILS. 13 april 2016 Ontwikkelingen in afstudeerrichtingen lerarenopleidingen HAN ILS 13 april 2016 Het komende uurtje... 14.15-14.35 uur Implementatie afstudeerrichtingen HAN ILS 14.35 14.45 uur Uitwisseling 14.45-15.05 uur

Nadere informatie

BACHELOR NA BACHELOR IN HET ONDERWIJS BRUGGE

BACHELOR NA BACHELOR IN HET ONDERWIJS BRUGGE BACHELOR NA BACHELOR IN HET ONDERWIJS BUITENGEWOON onderwijs BRUGGE profiel De BanaBa Buitengewoon onderwijs is er voor iedereen die graag in het buitengewoon onderwijs zou willen werken, reeds werkt,

Nadere informatie

Voorstelnota Steunpunt GOK begeleiding en onderzoek Brusselse proefprojecten Brede School. 25 augustus 2006

Voorstelnota Steunpunt GOK begeleiding en onderzoek Brusselse proefprojecten Brede School. 25 augustus 2006 BIJLAGE Bijlage nr. 2 Voorstelnota Steunpunt GOK begeleiding en onderzoek Brusselse proefprojecten Brede School BRREEDDEE SCCHOOLL BEGELEIDING EN ONDERZOEK BRUSSELSE PROEFPROJECTEN 25 augustus 2006 1.

Nadere informatie

- 1 - Mol, 7 februari 2012

- 1 - Mol, 7 februari 2012 Mol, 7 februari 2012 Engagementsverklaring tussen de minister bevoegd voor onderwijs, de minister bevoegd voor welzijn, de inrichters van de scholen en de CLB s en het Agentschap Jongerenwelzijn / afdeling

Nadere informatie

NT2-docent, man/vrouw met missie

NT2-docent, man/vrouw met missie NT2docent, man/vrouw met missie Resultaten van de bevraging bij NT2docenten Door Lies Houben, CTOmedewerker Brede evaluatie, differentiatie, behoeftegericht werken, De NT2docent wordt geconfronteerd met

Nadere informatie

TAALBELEIDSPLAN OPLEIDING POLYVALENT VERZORGENDE

TAALBELEIDSPLAN OPLEIDING POLYVALENT VERZORGENDE TAALBELEIDSPLAN OPLEIDING POLYVALENT VERZORGENDE Voor de periode van 2011 tot 2014 1. Voorstelling van de opleiding begeleider in de kinderopvang en polyvalent verzorgende Het CVO biedt volwassenen met

Nadere informatie

Afstandsonderwijs (AO) binnen de lerarenopleiding Katho

Afstandsonderwijs (AO) binnen de lerarenopleiding Katho Afstandsonderwijs (AO) binnen de lerarenopleiding Katho Vraagstelling/Probleemstelling Omschrijving: De opleiding via afstandsonderwijs is ontstaan vanuit een vraag op de arbeidsmarkt. Er was een tekort

Nadere informatie

Actieonderzoek als stimulans voor een positieve leesattitude bij studenten uit de lerarenopleiding (HBO)

Actieonderzoek als stimulans voor een positieve leesattitude bij studenten uit de lerarenopleiding (HBO) Actieonderzoek als stimulans voor een positieve leesattitude bij studenten uit de lerarenopleiding (HBO) Deeviet Caelen Inge Landuyt Magda Mommaerts Iris Vansteelandt 1 Actieonderzoek als stimulans 1 Situering

Nadere informatie