Didactisch beleid opleiding maatschappijleer

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Didactisch beleid opleiding maatschappijleer"

Transcriptie

1 Didactisch beleid opleiding maatschappijleer Docenten maatschappijleer Herzien: Inleiding In dit stuk staande principes, afspraken en concrete maatregelen die we als docenten maatschappijleer voor het vakspecifieke deel van de opleiding van toepassing achten, alsmede op de opleiding als geheel wensen toe te passen. Termen In dit stuk spreken we over: De Eindkwalificaties maatschappijleer: het totale bestand van eindtermen gebaseerd op de kennisbasis, dublindescriptoren, competenties, e.d. voor zover betrekking op het vak maatschappijleer. Curriculumschema: een systematisch overzicht van alle studieonderdelen van een lichting studenten, geeft concreet uitdrukking van Eindkwalificaties. (Sub)domeinen: te onderscheiden soorten cursussen en studieonderdelen in het curriculumschema. (Sub)domeinen betreffen elk onderliggende, samenhangende studieonderdelen. Bij maatschappijleer gaat het dan om (sub)domeinen als vakinhoudelijke vorming, sociale wetenschappen, vakdidactiek, etc. Maatschappijleer als thematisch vak: consequenties voor de opleiding Maatschappijleer is een thematisch vak. De benaderingswijzen, de sociaalwetenschappelijke studie (het formele object), bepalen de samenhang tussen de thema s. De thema s kunnen elk afzonderlijk door studenten (en leerlingen) bestudeerd worden. We kunnen deze thema s daarom in willekeurige volgorde aan de orde stellen. Ook de sociaalwetenschappelijke onderdelen kunnen studenten betrekkelijk afzonderlijk bestuderen. Cursussen over sociale psychologie of politieke filosofie bijvoorbeeld, gaan elk over stof die relatief los van elkaar begrepen kan worden. Didactische onderdelen kennen gedurende de studiejaren wel meer opbouw. Om een indruk te geven: vakdidactiek begint in jaar 1 eenvoudig over maatschappijleer als vak en eindigt in jaar 4 met complexe werkvormen. De scriptie, als onderdeel van het afstuderen is logischerwijs aan het einde van de opleiding geplaatst. Buiten deze uitzonderingen zijn de meeste maatschappijleercursussen dus niet duidelijk aan een propedeutische fase of hoofdfase toe te bedelen. Elk onderdeel draagt een steen bij aan de complete database met eindkwalificaties. Wie dat afrondt, is competent. De accumulatie van kennis en vaardigheden, de progressie van de student, vinden plaats door uitbreiding van thematische en sociaalwetenschappelijke kennis en vaardigheden en het zien van samenhang daarin. Er zitten drie consequenties aan deze analyse. Vakinhouden maatschappijleer kennen veel minder een lineaire en concentrische opbouw dan bij andere opleidingen. Daar bouwen studieonderdelen voort op andere, waarbij voorkennis uit het ene studieonderdeel noodzakelijk is voor het volgende. Dit komt door het thematische karakter van maatschappijleer in de opleiding minder sterk voor.

2 De keuze voor de verdeling van studieonderdelen over de diverse fasen van de opleiding, is niet afhankelijk van genoemd lineair principe. We willen in de propedeuse een representatief overzicht van het vakinhoudelijke onderwijs geven en bepalen op grond daarvan wat de in de propedeuse aan de orde moet komen. De rest van de onderdelen kan naar de hoofdfase. Maar in zekere mate zijn propedeutische, hoofdfase- en afstudeerfase-onderdelen uitwisselbaar. Dit levert problemen op daar waar deze uitgangspunten botsen op die van het IVL of de HR die juist wel uitgaan van lineaire opbouw. Dit lossen in het vakspecifieke deel van de maatschappijleeropleiding op verschillende manieren op. Bij de planning van de studieonderdelen oormerken we of dat onderdeel bijdraagt aan kennis-, praktijk- of studentgestuurd onderwijs. Wanneer studieonderdelen verschuiven over de studiejaren, wat in deze leerlijn goed mogelijk is, dan passen we dit aan. Studentsturing en praktijksturing nemen daarnaast toe door de afstudeeronderdelen en de stages (dus een andere leerlijn). De didactische principes van het IVL krijgen gestalte in toenemende complexiteit van het vakdidactische onderwijs, dat ook onder de vakinhoudelijke leerlijn valt. Dit onderwijs is, anders dan de thema s en sociale wetenschappen, zodanig didactisch ingericht dat het bij de verschillende leerfasen in de opleiding aansluit. De thematische aanpak, tot slot, leidt niet tot een willekeurig rijtje van studieonderdelen die willekeurig voorkomen. Het moge duidelijk zijn dat de benaderingswijzen steeds herkenbaar zijn en de samenhang tussen de cursussen aanbrengen. Dit wordt mede bevorderd door het Examenprogramma, zoals eerder uitgelegd. We weten dat studenten dit, naar verloop van tijd, ook herkennen. 1 Didactische principes maatschappijleer In het Opleidingprofiel stellen we dat de opleiding een didactisch voorbeeld voor de studenten en het afnemend veld behoort te zijn. Dat uit zich in een aantal concrete didactische principes in de dagelijkse studieonderdelen van deze leerlijn: We volgen de didactische principes van practice what you preach ook, wel de dubbele bodem of teach as you preach genoemd. Maatschappijleerdocenten tonen en ontwikkelen didactiek die studenten/docenten in de praktijk van het onderwijs zó kunnen gebruiken. Afwisseling en veelheid van werkvormen is uitgangspunt. De student moet met zoveel mogelijk verschillende werkvormen in aanraking komen om in zijn eigen praktijk te kunnen gebruiken. Elk cursus heeft zijn eigen specifieke werkvormen. Didactische werkvormen kennen over de gehele opleiding gezien een dermate afwisseling dat de student met een veelheid van voorbeelden te maken krijgt. Didactische werkvormen zijn ook binnen studieonderdelen afwisselend, ook hier om als voorbeeld te dienen. Werkvormen zijn gekozen vanuit een drietal principes die in volgorde van belangrijkheid gelden: - In eerste instantie is de didactiek bedoeld om Eindkwalificaties maatschappijleer effectief over te dragen, d.w.z. dat studenten dit programma zo goed mogelijk en op zo n lang mogelijke termijn te leren en te laten onthouden. - Daarna geldt het principe van de efficiëntie. De didactiek neemt zo weinig mogelijk tijd en middelen in beslag. 1 Exitonderzoek studenten maatschappijleer.

3 - Daarna geldt het principe van het plezier. De didactiek leidt tot werkvormen die voor studenten prettig zijn om doen. Werkvormen zijn, waar mogelijk, evidence based, op zijn minst wijzen we op de wetenschappelijke (on)houdbaarheid van of kanttekeningen bij een didactiek. Om die reden wordt doelbewust geen expliciete keuze gemaakt voor één specifieke funderende didactische theorie als het sociaal-constructivisme, natuurlijk leren of andere theorie. Goed is wat werkt. Vakdidactisch onderwijs beperkt zich niet tot de vakdidactische onderdelen. Vooral de cursussen die direct op de vakinhoud betrekking hebben (het domein thema s) geven ook aandacht aan de vakdidactiek die bij dat deze onderwerpen nuttig zijn. Excursiebeleid. Excursies bevorderen enerzijds de afwisseling in het curriculum en laten anderzijds sterke indrukken bij studenten achter. De praktijkervaring in deze excursies kan de student gebruiken in de lessen die hij zelf gaat geven. Of hij kan zelf met zijn leerlingen deze excursies doen, met hetzelfde effect. Excursies dienen we dan ook zoveel mogelijk te bevorderen. We eisen goed taalgebruik en vormgeving van materiaal. Studenten moeten dat toepassen en in sommige cursussen trainen we dat expliciet. Dit blijkt ook uit het beleid dat we recentelijk invoerden: tentamens en werkstukken moeten voldoen aan de Schrijfnorm maatschappijleer. 2 Dit boekje geeft normen voor verzorgd en gestructureerd taalgebruik. We wijzen studenten op deze normen, zodat deze betrokken kunnen worden bij een inhoudelijke beoordeling van studentmateriaal. Metacognitieve vaardigheden. Daar waar mogelijk leren we in het maatschappijleercurriculum studenten ook metacognitieve vaardigheden. Studenten die vaardigheden bezitten als kunnen structureren, plannen, samenhang zien, hoofd-bijzaken onderscheiden, etc., helpen we bij het studeren (we leren hen te leren ). We brengen deze principes ten uitvoering door de werkvormen in de curriculumschema s en in cursusbeschrijvingen (via de website en database) helder te benoemen en te gebruiken. De docenten geven het goede voorbeeld door alle studieonderdelen te voorzien van een (standaard) cursusbeschrijving. Deze zijn op de website te vinden en altijd actueel. De didactische kennisbasis geldt als uitgangspunt voor de vakdidactische cursussen. Uiteraard leren we studenten in deze cursussen al het nodige om zelf een goede didactiek te kunnen uitvoeren. In het (sub)domein Thema s (zie curriculumschema, is het de bedoeling dat ook aan de didactisering van deze thema s aandacht wordt besteed. De opbouw van de studie kent, anders dan bij de overige domeinen, een meer lineair karakter bij de vakoverstijgende, vakdidactische onderdelen en het afstuderen. Studenten leren tijdens de vakdidactische onderdelen zelf toenemende complexiteit in hun lespraktijk toe te passen (mediagebruik, complexe werkvormen, toetsvormen). Didactische werkvormen in maatschappijleeropleiding zijn geregeld bedoeld om studenten zelf materiaal te laten ontwikkelen. Een voorbeeld hiervan is het maken van een politiek spel bij de cursus Politieke besluitvorming. 2 Schrijfnorm maatschappijleer, november Zie Beleid en regels.

4 Overzicht van werkvormen zoals thans ingevuld in cursusbeschrijvingen Modulen Werkvormen Toetsvormen Sociologie Instructie, presentaties Schriftelijke toets (80%) en presentatie (20%) Sociologische theorieën Instructie, opdracht Schriftelijke toets (80%) en opdracht (20%) Politicologie Hoorcolleges, krantbespreking, internetopdrachten Schriftelijke toets met open vragen Politieke stromingen Culturele antropologie Hoorcolleges, debat, OLG, kijkopdrachten, bestuderen partijprogramma s, politiek assenstelsel Hoorcolleges, gastcollege (ov), OLG, kijkopdrachten, verwerkingsopdrachten, onderzoeksvaardigheden oefenen, museumbe- Thuistoets zoek, opdrachten, audiovisueel materiaal Simulatie politiek debat (30%) en schriftelijk tentamen (70%) Politieke filosofie Hoorcolleges, discussies Schriftelijke en mondelinge toets over filosofisch werk Sociale psychologie Filmfragmenten, experimenten, colleges, vragen maken Schriftelijke toets Inleiding statistiek Demonstraties, computeropdrachten, sommen bespreken Schriftelijke toets met open vragen Onderzoekspracticum Inleiding recht Hoorcolleges, demonstraties, audiovisueel materiaal, oefeningen, experiment houden Schriftelijke toets over voorbeeldonderzoek Criminaliteit en rechtsstaat Multiculturele samenleving Massamedia Instructie, opdrachten, rechtbankbezoek, analyse beeldmateriaal Schriftelijke toets (100%) (open vragen) Hoorcolleges, OLG, discussie, verwerkingsopdrachten, kijkopdrachten, presentaties, audiovisueel materiaal Hoorcolleges. audiovisueel materiaal, krantenanalyse, opdrachten Schriftelijke toets (70%) en presentaties 30%) Schriftelijke toets. Staatkunde Gastcolleges, hoorcolleges, excursies, filmfragmenten Schriftelijke toets Politieke besluitvorming Arbeid en verzorgingsstaat Hoorcolleges, klassengesprekken, quiz, spel, bezoek gemeenteraad Hoorcollege, klassengesprek, video/kijkvragen, speeddaten, stellingencarrousel, simulatie, gastcollege politiek spel maken Simulatie (30%) en toets (70%) Wonen Audiovisueel materiaal, hoorcolleges Schriftelijke en mondelinge toets Socialisatie Buitenlandse betrekkingen Zorgbeleid Hoorcolleges, gastcolleges, onderwijsleergesprek (OLG), verwerkingsopdrachten, kijkopdrachten, discussie, audiovisueel materi- Schriftelijke toets (100%) aal Instructie, opdrachten, analyse beeldmateriaal, hoorcollege, Schriftelijke toets (100%) klassengesprek, video/kijkvragen, leg de juiste bij elkaar, VWOexamenvragen maken, internetopdracht Instructie, opdrachten, powerpointdemonstratie, bronnenonderzoek (op internet) Opdracht, krant maken, minpresentaties Afstuderen Begeleiding schrijfproduct Scriptie, onderzoek Verdeelde wererld Hoorcolleges, begeleiding projectdeel, begeleiding leesstof, presentatievaardigheden, lesgeefinstructie Essay Vakproject MEGA Coaching/procesbegeleiding op basis van opdracht Opdracht van externe opdrachtgever Vakdidactiekmodulen jaar 1: Hoorcolleges, OLG, verwerkingsopdrachten, discussie Tentamens, presentaties, analysewerkstuk, deelname debat. Vakdidactiek: lesgeven maatschappijleer Vakdidactiek: MBO en toetsing (jaar 3) Vakdidactiek: werkvormen Lesvoorbereidingen maken lessen uitvoeren, lessen systematisch Geven van lessen volgens format observeren en nabespreken, schoolmethoden bestuderen, toetsvragen maken, leerdoelen formuleren, vakconcept bewerken Hoorcollege, internetopdracht, toetsvragen maken, elkaars werk beoordelen, presentaties, vraag- en antwoord Opdrachten maken, lesmateriaal maken, filmfragmenten bekijken en beoordelen, film maken korte instructies, gastcolleges Opdrachten Opdrachten

5

Planning schooljaar 2011/2012 Jaar 1, 2, 3 en 4 voltijd Opleiding Maatschappijleer

Planning schooljaar 2011/2012 Jaar 1, 2, 3 en 4 voltijd Opleiding Maatschappijleer Planning schooljaar 0/0 Jaar,, en voltijd Opleiding Maatschappijleer Laatst bijgewerkt -0-0 Blok Jaar Onderdeel Code Docent (code) Punten Studielast (in Voorbereid op stage LERST0X danam,00 8 Nee ICT en

Nadere informatie

Planning schooljaar 2012/2013 Jaar 1, 2, 3 en 4 voltijd Opleiding Maatschappijleer

Planning schooljaar 2012/2013 Jaar 1, 2, 3 en 4 voltijd Opleiding Maatschappijleer Planning schooljaar 0/0 Jaar,, en voltijd Opleiding Maatschappijleer Laatst bijgewerkt 5--0 Blok Jaar Onderdeel Code Docent (code) Punten Studielast Criminaliteit en rechtsstaat MAACRM0X dijcg,00 8 Ja

Nadere informatie

beheerst de volgende vaardigheden, kan deze onderwijzen en vaardigheden

beheerst de volgende vaardigheden, kan deze onderwijzen en vaardigheden Checklist vakdidactisch Kennisbasis Biologie Voor het begin van de 3 e jaars stage vullen de studenten deze checklist in. De studenten formuleren leerdoelen die aansluiten op de uitkomst van deze list.

Nadere informatie

kennisbasis vakdidactiek biologie auteurs Teresa Maria Dias Pedro Gomes, Stefan Bosmans en Marnix van Meer

kennisbasis vakdidactiek biologie auteurs Teresa Maria Dias Pedro Gomes, Stefan Bosmans en Marnix van Meer kennisbasis vakdidactiek biologie auteurs Teresa Maria Dias Pedro Gomes, Stefan Bosmans en Marnix van Meer Domein B1.1 Biologie leren Begripsontwikkeling en jargon Leren van biologische vaardigheden Verschillen

Nadere informatie

Beoordeling van de competenties stage bovenbouw

Beoordeling van de competenties stage bovenbouw Beoordeling van de competenties stage bovenbouw Hierbij vinden jullie een lijst met competenties die van belang zijn voor de stage bovenbouw. De lijst is bestemd voor de student en de mentor van de stageschool.

Nadere informatie

BBL-4, topklinisch traject RdGG Pagina 1 van 7 Persoonlijke ontwikkeling Studievaardigheden

BBL-4, topklinisch traject RdGG Pagina 1 van 7 Persoonlijke ontwikkeling Studievaardigheden BBL-4, topklinisch traject RdGG Pagina 1 van 7 Inleiding en leerdoelen Leren en studeren is een belangrijk onderdeel in je opleiding tot verpleegkundige. Om beter te leren studeren is het belangrijk niet

Nadere informatie

Hoe leer ik kinderen rekenen in groep 3 en 4? Weekschema PABWJ314X1 2015-2016

Hoe leer ik kinderen rekenen in groep 3 en 4? Weekschema PABWJ314X1 2015-2016 Hoe leer ik kinderen rekenen in groep 3 en 4? Weekschema PABWJ314X1 2015-2016 Cursusdoelen 1. De student heeft kennis van getalfuncties, inzicht in de telrij, (structuur van) getallen en getalrelaties

Nadere informatie

PTA MAVO 2011-2013. Docenten: Felix van de Gein (sectievoorzitter) en Nol Voskens

PTA MAVO 2011-2013. Docenten: Felix van de Gein (sectievoorzitter) en Nol Voskens PTA MAVO 2011-2013 Docenten: Felix van de Gein (sectievoorzitter) en Nol Voskens Dit PTA bestaat bevat het verplichte vak maatschappijleer 1 (mavo 3 / mavo 4 voor instromers uit havo 3) en het keuze examenvak

Nadere informatie

Opbrengstgericht taalonderwijs

Opbrengstgericht taalonderwijs Opbrengstgericht taalonderwijs De leergang Opbrengstgericht taalonderwijs heeft tot doel leraren en intern begeleiders toe te rusten met kennis, inzichten en vaardigheden op het gebied van lees-/taalonderwijs

Nadere informatie

PTA maatschappijleer 1&2 KBL Bohemen cohort 14-15-16

PTA maatschappijleer 1&2 KBL Bohemen cohort 14-15-16 Dit is een gecombineerd PTA voor twee vakken: voor maatschappijleer 1 (basis, behorend tot het gemeenschappelijk deel van het vakkenpakket) en voor maatschappijleer 2 (verdieping, behorend tot de sectorvakken

Nadere informatie

Indeling stof methode Actua.ml maatschappijwetenschappen

Indeling stof methode Actua.ml maatschappijwetenschappen Indeling stof methode Actua.ml maatschappijwetenschappen Hieronder volgt een voorstel voor een indeling van de stof ( uitgekleed PTA ) om de nieuwe methode Actua.ml maatschappijwetenschappen verantwoord

Nadere informatie

Leerwerktaak Bouwen aan grammatica

Leerwerktaak Bouwen aan grammatica Leerwerktaak Bouwen aan grammatica Titel Bouwen aan grammatica! Onderwijstype Niveau Competenties(s) Beroepstaak VO MBO 1 propedeusefase 2 hoofdfase 3 eindfase (lio) 1 interpersoonlijk 2 pedagogisch 3

Nadere informatie

Toelichting student op zijn ontwikkeling aan de hand van voorbeelden uit de stage:

Toelichting student op zijn ontwikkeling aan de hand van voorbeelden uit de stage: Bijlage III: Competentie formulier stage onderbouw 1 (Vak)didactisch vermogen en operationaliserend vermogen Kun je vakinhoudelijke doelstellingen formuleren uitvoeren in de les 1= onvoldoende, nog niet

Nadere informatie

Thema 1: Het leren (bevorderen) 19

Thema 1: Het leren (bevorderen) 19 I nhoud Voorwoord 5 Inleiding 15 Thema 1: Het leren (bevorderen) 19 1 Het leerproces van studenten 21 1.1 Waarom het leerproces van studenten? 21 1.2 Het leerproces volgens Biggs 22 1.3 Leeractiviteiten

Nadere informatie

Leeromgeving en organisatie

Leeromgeving en organisatie Leeromgeving en organisatie Lesdoel Ik kan een les voorbereiden a.d.h.v. het lesplanformulier van Geerligs. Hoe word ik een goede leraar? Kunst of kunde? Kun je het leren: Ja/Nee Wat doe je hier dan nog?

Nadere informatie

Onderwijs- en Examen Regeling (OER) Programma Bacheloropleiding Sociologie Faculteit Gedrags- en Maatschappijwetenschappen

Onderwijs- en Examen Regeling (OER) Programma Bacheloropleiding Sociologie Faculteit Gedrags- en Maatschappijwetenschappen Onderwijs- en Examen Regeling (OER) Programma Bacheloropleiding Sociologie Faculteit Gedrags- en Maatschappijwetenschappen 2016-2017 Bijlage: het programma 1 Bachelor-opleiding Sociologie 2016/2017 Artikel

Nadere informatie

Maatschappijwetenschappen. Staatsexamen vwo. Programma van toetsing en afsluiting. (vernieuwde profielstructuur)

Maatschappijwetenschappen. Staatsexamen vwo. Programma van toetsing en afsluiting. (vernieuwde profielstructuur) Maatschappijwetenschappen Staatsexamen vwo Programma van toetsing en afsluiting (vernieuwde profielstructuur) 2010 Inhoudsopgave Opzet van het examen...3 Het examenprogramma...3 Beschrijving eindtermen...4

Nadere informatie

Leerwerktaak Samenspraak

Leerwerktaak Samenspraak Leerwerktaak Samenspraak Titel Niveau Samenspraak 2 hoofdfase WPL 2B Competenties(s) 3 vakinhoudelijk/vakdidactisch 4 organisatorisch 7 reflectie en ontwikkeling Beroepstaak 1 lesgeven 2 begeleiden van

Nadere informatie

Examenprogramma maatschappijwetenschappen vwo

Examenprogramma maatschappijwetenschappen vwo Examenprogramma maatschappijwetenschappen vwo Het eindexamen Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolexamen. Het examenprogramma bestaat uit de volgende domeinen: Domein A Vaardigheden

Nadere informatie

Vakdidactiek 2 Didactiek van de hoofdvaardigheden

Vakdidactiek 2 Didactiek van de hoofdvaardigheden Onderwijs en Opvoeding MODULEHANDLEIDING Vakdidactiek 2 Didactiek van de hoofdvaardigheden Fase Hoofdfase, jaar 2 Leerroute Voltijd en deeltijd Schrijver(s)/docenten Ilona de Milliano, Catherine van Beuningen,

Nadere informatie

Faculteit der Letteren - Formulier voor de beschrijving van modules

Faculteit der Letteren - Formulier voor de beschrijving van modules Faculteit der Letteren - Formulier voor de beschrijving van modules vakcode (in te vullen door BSZ) naam opleiding vaknaam Engelse vaknaam voertaal studiefase 1 Minor IO/IB French 1 Minor IO/IB Ba aantal

Nadere informatie

OVERDRACHTSKUNDE. Stichting Kwaliteitscentrum Schoonheidsverzorging Utrecht

OVERDRACHTSKUNDE. Stichting Kwaliteitscentrum Schoonheidsverzorging Utrecht OVERDRACHTSKUNDE EXAMENEISEN THEORIE SCHOONHEIDSVERZORGING B VERSIE JULI 2010 STICHTING KWALITEITSCENTRUM SCHOONHEIDSVERZORGING Exameneisen STRUCTUUR THEORIE-EXAMEN: OVERDRACHTSKUNDE Examen Overdrachtskunde

Nadere informatie

PTA maatschappijleer 2 KBL Bohemen cohort

PTA maatschappijleer 2 KBL Bohemen cohort Exameneenheden KBL maatschappijleer 2 (sectorvak zorg & welzijn) ML2/K/1 Oriëntatie op leren en werken: De kandidaat kan zich oriënteren op de eigen loopbaan en het belang van maatschappijleer verwoorden.

Nadere informatie

Leerwerktaak Spreken is goud!

Leerwerktaak Spreken is goud! Leerwerktaak Spreken is goud! Titel Spreken is goud! Onderwijstype Niveau Competenties(s) Beroepstaak VO MBO 1 propedeusefase 2 hoofdfase 3 eindfase (lio) 1 interpersoonlijk 2 pedagogisch 3 vakinhoudelijk/vakdidactisch

Nadere informatie

ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING. Faculteit der Filosofie, Theologie en Religiewetenschappen. Deel 2 (Opleidingsspecifiek deel): Bachelor Wijsbegeerte

ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING. Faculteit der Filosofie, Theologie en Religiewetenschappen. Deel 2 (Opleidingsspecifiek deel): Bachelor Wijsbegeerte ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING 2015-2016 Faculteit der Filosofie, Theologie en Religiewetenschappen Deel 2 (Opleidingsspecifiek deel): Bachelor Wijsbegeerte Deze onderwijs- en examenregeling (OER-FFTR) treedt

Nadere informatie

Minor Goede doelen, filantropie en non-profits

Minor Goede doelen, filantropie en non-profits Minor Goede doelen, filantropie en non-profits I Inhoudsopgave Vak: Geschiedenis van de filantropie 1 Vak: Inleiding Filantropie 1 Vak: Non-Profit and Charity Marketing 2 Vak: Verklaringen voor prosociaal

Nadere informatie

Maatschappijwetenschappen

Maatschappijwetenschappen Maatschappijwetenschappen Staatsexamen havo Programma van toetsing en afsluiting (vernieuwde profielstructuur) 2010 Inhoudsopgave Opzet van het examen...3 Het examenprogramma...3 Beschrijving eindtermen...4

Nadere informatie

DIRECTE INSTRUCTIE. Versie Tentamen. Proeve (RU) Competentie(s)

DIRECTE INSTRUCTIE. Versie Tentamen. Proeve (RU) Competentie(s) LWT DIRECTE INSTRUCTIE Tentamen Fase 1 RU Opleidingsbekwaam Hoofdfase HAN LIO-bekwaam Proeve (RU) Competentie(s) Standaardles 1. Interpersoonlijk competent 2. Pedagogisch competent 3. Vakinhoudelijk en

Nadere informatie

Opbouw van de educatieve minor

Opbouw van de educatieve minor Opbouw van de educatieve minor Thema blokken (UM) Stage (Voortgezet Onderwijs) Periode 1 / 4 Blok 1: Introductie in het onderwijs - Onderwijsgroepsbijeenkomsten - Vaardigheidsonderwijs 6 ECTS, studiebelasting

Nadere informatie

Bekwaamheidseisen leraar primair onderwijs

Bekwaamheidseisen leraar primair onderwijs Bekwaamheidseisen leraar primair onderwijs Uit: Besluit van 16 maart 2017 tot wijziging van het Besluit bekwaamheidseisen onderwijspersoneel en het Besluit bekwaamheidseisen onderwijspersoneel BES in verband

Nadere informatie

Onderwijs- en examenregeling Hoofdstuk 3 Opleidingsdeel LVO 2015-2016

Onderwijs- en examenregeling Hoofdstuk 3 Opleidingsdeel LVO 2015-2016 Onderwijs- en examenregeling Hoofdstuk 3 Opleidingsdeel LVO 2015-2016 Opleidingsdeel voor de bachelor lerarenopleidingen voortgezet onderwijs van Driestar hogeschool (onderdeel van Driestar educatief)

Nadere informatie

10 Masteropleiding Filosofie & Maatschappij

10 Masteropleiding Filosofie & Maatschappij 10 Masteropleiding Filosofie & Maatschappij 10.1 Inleiding Dit hoofdstuk bevat gedetailleerde informatie over de doelstellingen, eindkwalificaties en opbouw van de Masteropleiding Filosofie & Maatschappij.

Nadere informatie

havo - vwo Maassluis locatie Kastanjedal PTA Nederlands 5 havo cursus 2015-2016

havo - vwo Maassluis locatie Kastanjedal PTA Nederlands 5 havo cursus 2015-2016 PTA Nederlands 5 havo cursus 2015-2016 opleiding havo havo methode Syllabus en stencils uit Nieuw Nederlands (NN) vak Nederlandse taal en letterkunde toetscode leerstofomschrijving soort wijze weging duur

Nadere informatie

Competenties. De beschrijvingen van de 7 competenties :

Competenties. De beschrijvingen van de 7 competenties : Inhoud Inleiding...3 Competenties...4 1. Interpersoonlijk competent...5 2. Pedagogisch competent...5 3. Vakinhoudelijk en didactisch competent...6 4. Organisatorisch competent...6 5. Competent in samenwerking

Nadere informatie

Be Sports Minded. Workshop 11 april 2014 Thomas van Aquinodag Eindhoven. Dennis Witsiers

Be Sports Minded. Workshop 11 april 2014 Thomas van Aquinodag Eindhoven. Dennis Witsiers Be Sports- Minded Be Sports Minded Workshop 11 april 2014 Thomas van Aquinodag Eindhoven Dennis Witsiers Vraag? Waarom volg je deze workshop? 2 minuten Doel?! Antwoorden geven op jullie vragen! Waarom

Nadere informatie

Leerwerktaak Voor alles is een woord

Leerwerktaak Voor alles is een woord Leerwerktaak Voor alles is een woord Titel Niveau Voor alles is een woord Hoofdfase WPL2B Competenties 3 vakinhoudelijk/vakdidactisch 4 organisatorisch 7 reflectie en ontwikkeling Beroepstaak 1 lesgeven

Nadere informatie

Leraar voorbereidend hoger onderwijs Duits Vrije Universiteit Amsterdam - Onderwijscentrum VU - M Leraar VHO Duits - 2012-2013

Leraar voorbereidend hoger onderwijs Duits Vrije Universiteit Amsterdam - Onderwijscentrum VU - M Leraar VHO Duits - 2012-2013 Leraar voorbereidend hoger onderwijs Duits Vrije Universiteit Amsterdam - Onderwijscentrum VU - M Leraar VHO Duits - 2012-2013 Vrije Universiteit Amsterdam - Onderwijscentrum VU - M Leraar VHO Duits -

Nadere informatie

Syllabus maatschappijwetenschappen havo 2014

Syllabus maatschappijwetenschappen havo 2014 examenprogramma maatschappijwetenschappen Het eindexamen Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolexamen. Het examenprogramma bestaat uit de volgende domeinen: Domein A Vaardigheden

Nadere informatie

INHOUDSOPGAVE... 2 1. ALGEMEEN... 4 1.1 Aard van dit document... 4 1.2 Informatie en communicatie... 4 1.3 Inwerkingtreding en duur... 4 1.

INHOUDSOPGAVE... 2 1. ALGEMEEN... 4 1.1 Aard van dit document... 4 1.2 Informatie en communicatie... 4 1.3 Inwerkingtreding en duur... 4 1. 1 INHOUDSOPGAVE... 2 1. ALGEMEEN... 4 1.1 Aard van dit document... 4 1.2 Informatie en communicatie... 4 1.3 Inwerkingtreding en duur... 4 1.4 Onderwijs- en examenregeling... 4 2. TOELATING TOT DE OPLEIDING...

Nadere informatie

Examenprogramma maatschappijwetenschappen havo/vwo

Examenprogramma maatschappijwetenschappen havo/vwo Examenprogramma maatschappijwetenschappen havo/vwo Havo Het eindexamen Het eindexamen bestaat uit het centraal examen en het schoolexamen. Het examenprogramma bestaat uit de volgende domeinen: Domein A

Nadere informatie

OPLEIDINGSPROFIEL MAATSCHAPPIJLEER

OPLEIDINGSPROFIEL MAATSCHAPPIJLEER OPLEIDINGSPROFIEL MAATSCHAPPIJLEER 2014-2015 Instituut voor Lerarenopleidingen Auteurs: vakgroep Maatschappijleer en vakgroep BV datum: 14-12- 2014 Versie: definitief VOORWOORD Dit is het Opleidingsprofiel

Nadere informatie

PEER REVIEWS. Managementgroep Interactum September 2014

PEER REVIEWS. Managementgroep Interactum September 2014 PEER REVIEWS Managementgroep Interactum September 2014 Met peer review wordt een systeem bedoeld waarbij de betreffende opleidingen structureel gebruik maken van elkaars deskundigheid en elkaars critical

Nadere informatie

Leraar voorbereidend hoger onderwijs Maatschappijleer Vrije Universiteit Amsterdam - Onderwijscentrum VU - M Leraar VHO Maatschappijleer en Mij.

Leraar voorbereidend hoger onderwijs Maatschappijleer Vrije Universiteit Amsterdam - Onderwijscentrum VU - M Leraar VHO Maatschappijleer en Mij. Leraar voorbereidend hoger onderwijs Maatschappijleer Vrije Universiteit Amsterdam - Onderwijscentrum VU - M Leraar VHO Maatschappijleer en Mij.wet - 2013-2014 Vrije Universiteit Amsterdam - Onderwijscentrum

Nadere informatie

Scenario: theoretisch blok (voorbeeldscenario / blauwdruk van een leerpraktijk)

Scenario: theoretisch blok (voorbeeldscenario / blauwdruk van een leerpraktijk) Christine Prast, onderwijskundige Scenario: theoretisch blok (voorbeeldscenario / blauwdruk van een leerpraktijk) Vooraf Onderwijskundig kader waarbinnen herontwerp plaatsvond Uitgangspunt bij het hier

Nadere informatie

Examenprogramma maatschappijleer havo/vwo

Examenprogramma maatschappijleer havo/vwo Examenprogramma maatschappijleer havo/vwo Havo Het eindexamen Het eindexamen bestaat uit het schoolexamen. Het examenprogramma bestaat uit de volgende domeinen: Domein A Vaardigheden Domein B Rechtsstaat

Nadere informatie

Verantwoording gebruik leerlijnen

Verantwoording gebruik leerlijnen Verantwoording gebruik leerlijnen In de praktijk blijkt dat er onder de deelnemers van Samenscholing.nu die direct met elkaar te maken hebben behoefte bestaat om de ontwikkeling van de beroepsvaardigheden

Nadere informatie

Programma van toetsing en afsluiting Schooljaar 2015-2016. KB 4 Zorg & Welzijn. Fioretti College

Programma van toetsing en afsluiting Schooljaar 2015-2016. KB 4 Zorg & Welzijn. Fioretti College Schooljaar 2015-2016 KB 4 Zorg & Welzijn Fioretti College Vak: Nederlands Methode: Nieuw Nederlands *De leerlingen moeten uiterlijk 1 november hun boekenijst inleveren bij de lesgevende docent! 01 Leesvaardigheid:

Nadere informatie

Programma van toetsing en afsluiting 2014-2015. VMBO KB leerjaar 3. Atlas College, locatie De Triade

Programma van toetsing en afsluiting 2014-2015. VMBO KB leerjaar 3. Atlas College, locatie De Triade 2014-2015 VMBO KB leerjaar 3 Atlas College, locatie De Triade Vak:Nederlandse taal Inleiding Schoolexamens Handelingsdelen Toetsen Deeltoets 1 Blok 1 45 min Toets 3.1, 3.2 Taalschat 4.2, 4.3 Grammatica

Nadere informatie

ECTS-fiche. 1. Identificatie. Opleiding Didactische Competentie algemeen. Lestijden 80 Studiepunten 6 Ingeschatte totale

ECTS-fiche. 1. Identificatie. Opleiding Didactische Competentie algemeen. Lestijden 80 Studiepunten 6 Ingeschatte totale ECTS-fiche 1. Identificatie Opleiding SLO Module Didactische Competentie algemeen Code E1 DCa Lestijden 80 Studiepunten 6 Ingeschatte totale 150 studiebelasting (in uren) 1 Mogelijkheid tot JA aanvragen

Nadere informatie

CURSUSBESCHRIJVING Deel 1

CURSUSBESCHRIJVING Deel 1 CURSUSBESCHRIJVING Deel 1 Cursuscode(s) Opleiding Cursusnaam Cursusnaam Engels : PABFMT14X : Pabo : Gecijferdheid 7, Factoren, Machten en Talstelsels : [vertaling via BB] Studiepunten : 1 Categorie Cursusbeheerder

Nadere informatie

Van Doelstelling, naar leeractiviteit naar werkvorm

Van Doelstelling, naar leeractiviteit naar werkvorm wwwexpertisecentrum-kunsttheorienl Van Doelstelling, naar leeractiviteit naar werkvorm Dit collegevoorbeeld/lesvoorbeeld laat twee verschillende werkvormen zien, een werkvorm die gericht is op lagere orde

Nadere informatie

Begeleidingswijzer Dyslexie

Begeleidingswijzer Dyslexie Begeleidingswijzer Dyslexie Dyslexie Ongeveer 5% van de studenten in het mbo heeft dyslexie. Dit is één op de twintig studenten. Iedereen die bij Rijn IJssel werkt, kan dus te maken krijgen met studenten

Nadere informatie

Lineaire Algebra voor E (VKO)

Lineaire Algebra voor E (VKO) Lineaire Algebra voor E (VKO) dr. G.R. Pellikaan Studiewijzer voor het studiejaar 2006/2007 College 2DE01 Faculteit Wiskunde en Informatica, Capaciteitsgroep Wiskunde, Leerstoelgebied Coderingstheorie

Nadere informatie

Leraar voorbereidend hoger onderwijs Maatschappijleer Vrije Universiteit Amsterdam - Onderwijscentrum VU - M Leraar VHO Maatschappijleer en Mij.

Leraar voorbereidend hoger onderwijs Maatschappijleer Vrije Universiteit Amsterdam - Onderwijscentrum VU - M Leraar VHO Maatschappijleer en Mij. Leraar voorbereidend hoger onderwijs Maatschappijleer Vrije Universiteit Amsterdam - - M Leraar VHO Maatschappijleer en Mij.wet - 2011-2012 Vrije Universiteit Amsterdam - - M Leraar VHO Maatschappijleer

Nadere informatie

OPLEIDINGSPROFIEL. Lerarenopleiding Maatschappijleer

OPLEIDINGSPROFIEL. Lerarenopleiding Maatschappijleer OPLEIDINGSPROFIEL Lerarenopleiding Maatschappijleer OPLEIDINGSPROFIEL Lerarenopleiding Maatschappijleer Instituut voor Lerarenopleidingen Hogeschool Rotterdam 2015 I Hogeschool Rotterdam II Opleidingsprofiel

Nadere informatie

Leerwerktaak Samenwerkend lezen

Leerwerktaak Samenwerkend lezen Leerwerktaak Samenwerkend lezen Titel Niveau Samenwerkend lezen Hoofdfase WPL 2B Competenties 3 vakinhoudelijk/vakdidactisch 4 organisatorisch 7 reflectie en ontwikkeling Beroepstaak 1 lesgeven 2 begeleiden

Nadere informatie

ICLON Powerpoint sjabloon

ICLON Powerpoint sjabloon ICLON Powerpoint sjabloon Een voorbeeld van een ICLON presentatie Piet Presentator & Co Copresentator (ICLON) Coby Collega (Leiden University) Max Medewerker (Instituut voor Cooperatie) [Congresnaam, Plaats,

Nadere informatie

Maatschappijwetenschappen (MW) COHORT 2009 (huidige Havo 5) BL!

Maatschappijwetenschappen (MW) COHORT 2009 (huidige Havo 5) BL! Maatschappijwetenschappen (MW) COHORT 2009 (huidige Havo 5) BL! Het examenprogramma bestaat uit de volgende domeinen: Vaardigheden en benaderingswijzen (CE) Multiculturele samenleving (SE) Criminaliteit

Nadere informatie

PROGRAMMA van TOETSING en AFSLUITING VMBO

PROGRAMMA van TOETSING en AFSLUITING VMBO Schoolexamen: klas 4 (2013/2014) vak: Nederlands leerjaar: 4 1 Luister- en Kijkvaardigheid Domeinen Toetsnummer Toetsvorm Werktijd Herkansing Gewicht K1,K2, K3, K4, SE 1 CITO 100 min. Ja 20% K8 Schrijfvaardigheid

Nadere informatie

Bloom. Taxonomie van. in de praktijk

Bloom. Taxonomie van. in de praktijk Bloom Taxonomie van in de praktijk De taxonomie van Bloom kan worden toegepast als praktisch hulpmiddel bij het differentiëren in denken en doen. Het helpt je om in je vraagstelling een plaats te geven

Nadere informatie

Leraar voorbereidend hoger onderwijs Engels Vrije Universiteit Amsterdam - Onderwijscentrum VU - M Leraar VHO Engels - 2011-2012

Leraar voorbereidend hoger onderwijs Engels Vrije Universiteit Amsterdam - Onderwijscentrum VU - M Leraar VHO Engels - 2011-2012 Leraar voorbereidend hoger onderwijs Engels Vrije Universiteit Amsterdam - - M Leraar VHO Engels - 2011-2012 Vrije Universiteit Amsterdam - - M Leraar VHO Engels - 2011-2012 I Opbouw opleiding De opleiding

Nadere informatie

1. Algemene situering van de cursus NCZ leraar secundair onderwijs-groep 1 2. Doel van de cursus NCZ

1. Algemene situering van de cursus NCZ leraar secundair onderwijs-groep 1 2. Doel van de cursus NCZ 1. Algemene situering van de cursus NCZ leraar secundair onderwijs-groep 1 De cursus niet-confessionele zedenleer (NCZ) in de opleiding leraar secundair onderwijsgroep 1 (LSO-1) sluit aan bij de algemene

Nadere informatie

Inhoud. Introductie tot de cursus

Inhoud. Introductie tot de cursus Inhoud Introductie tot de cursus 1 Inleiding 7 2 Voorkennis 7 3 Het cursusmateriaal 7 4 Structuur, symbolen en taalgebruik 8 5 De cursus bestuderen 9 6 Studiebegeleiding 10 7 Huiswerkopgaven 10 8 Het tentamen

Nadere informatie

CURSUSBESCHRIJVING Deel 1

CURSUSBESCHRIJVING Deel 1 CURSUSBESCHRIJVING Deel 1 Cursuscode(s) Opleiding Cursusnaam : PABPRO14X : Pabo : Cij 4, Procenten Cursusnaam Engels : [vertaling via BB] Studiepunten : 1 Categorie Cursusbeheerder Opleidingsvorm Leerroute

Nadere informatie

Toetsplan Bacheloropleiding Kunsten, Cultuur en Media 2014-2015

Toetsplan Bacheloropleiding Kunsten, Cultuur en Media 2014-2015 Toetsplan Bacheloropleiding Kunsten, Cultuur en Media 2014-2015 JAAR 1 semester 1 Blok 1 Blok 2 titel code week 1-7 colleges Introduction to Audiovisual Culture continue toetsing, wekelijks verschillende

Nadere informatie

Leerwerktaak Hoor je wat ik zeg?!

Leerwerktaak Hoor je wat ik zeg?! Leerwerktaak Hoor je wat ik zeg?! Titel Hoor je wat ik zeg?! Onderwijstype Niveau Competenties(s) Beroepstaak VO MBO Alle 1 propedeusefase 2 hoofdfase 3 eindfase (lio) 1 interpersoonlijk 2 pedagogisch

Nadere informatie

Minor Goede doelen, filantropie en non-profits Vrije Universiteit Amsterdam - Onderwijscentrum VU - Minoren - 2012-2013

Minor Goede doelen, filantropie en non-profits Vrije Universiteit Amsterdam - Onderwijscentrum VU - Minoren - 2012-2013 Minor Goede doelen, filantropie en non-profits Vrije Universiteit Amsterdam - Onderwijscentrum VU - Minoren - 2012-2013 Vrije Universiteit Amsterdam - Onderwijscentrum VU - Minoren - 2012-2013 I Inhoudsopgave

Nadere informatie

Overzicht curriculum VU

Overzicht curriculum VU Overzicht curriculum VU Opbouw van de opleiding Ter realisatie van de gedefinieerde eindkwalificaties biedt de VU een daarbij passend samenhangend onderwijsprogramma aan. Het onderwijsprogramma bestaat

Nadere informatie

Deel B: Bacheloropleiding Nederlandse Taal en Cultuur voor het studiejaar 2015-2016 Inhoud:

Deel B: Bacheloropleiding Nederlandse Taal en Cultuur voor het studiejaar 2015-2016 Inhoud: FACULTEIT DER LETTEREN ONDERWIJS- EN EAMENREGELING (OER) Deel B: Bacheloropleiding Nederlandse Taal en Cultuur voor het studiejaar 2015-2016 Inhoud: 1 Algemene bepalingen 2 Vooropleiding 3 Inhoud en inrichting

Nadere informatie

Studentenstatuut (opleidingsspecifiek deel) 2014-2015

Studentenstatuut (opleidingsspecifiek deel) 2014-2015 Studentenstatuut (opleidingsspecifiek deel) 2014-2015 Master leraar Algemene Economie Croho: 45275 deeltijd 1 INHOUDSOPGAVE INHOUDSOPGAVE... 2 1. ALGEMEEN... 4 1.1 Aard van dit document... 4 1.2 Informatie

Nadere informatie

PROGRAMMA van TOETSING en AFSLUITING VMBO

PROGRAMMA van TOETSING en AFSLUITING VMBO Schoolexamen: klas 4 (2015 / 2016) vak: Nederlands leerjaar: 4 1 Luister- en Kijkvaardigheid Domeinen Toetsnummer Toetsvorm Werktijd Herkansin g Gewicht K1,K2, K3, K4, SE 1 CITO 100 min. Ja 20% K8 Schrijfvaardigheid

Nadere informatie

Midden-Oostenstudies CROHO 60842

Midden-Oostenstudies CROHO 60842 Faculteit der Letteren Onderwijs- en Examenregeling (OER) Deel B: Masteropleiding Midden-Oostenstudies CROHO 60842 Programma Midden-Oostenstudies voor het studiejaar 2016-2017 Inhoud: 1. Algemene bepalingen

Nadere informatie

Maatschappijleer in kernvragen en -concepten

Maatschappijleer in kernvragen en -concepten Maatschappijleer in kernvragen en -concepten Deel I Kennis van de benaderingswijzen, het formele object Politiek-juridische concepten Kernvraag 1: Welke basisconcepten kent de politiek-juridische benaderingswijze?

Nadere informatie

GROEPSDYNAMICA STUDIEHANDLEIDING

GROEPSDYNAMICA STUDIEHANDLEIDING GROEPSDYNAMICA STUDIEHANDLEIDING Opleiding Sociaal Pedagogische Hulpverlening Instituut ISO/Hogeschool Rotterdam Code ISOGDY Module-beheerder: Claudine van Boxtel Studiejaar: 2014-2015 Kwartaal: 1 Opleiding:

Nadere informatie

Overgangsregelingen Sociale Geografie en Planologie

Overgangsregelingen Sociale Geografie en Planologie faculteit ruimtelijke wetenschappen Overgangsregelingen Sociale Geografie en Planologie 2014-2015 Opgesteld en vastgesteld door de Examencommissie 10 februari 2015 2 1. Een nieuw programma vanaf 2015-2016

Nadere informatie

Leerwerktaak: Wiskundeproefwerk ontwerpen

Leerwerktaak: Wiskundeproefwerk ontwerpen Leerwerktaak: Titel Gekoppeld aan beroepstaak OWE ILS-wi 614 Gekoppeld aan de volgende competenties(s) Niveau Geschikt voor de volgende vakken Ontwerper/ ontwerpgroep/ sectie/ school Relevantie/ kader

Nadere informatie

Professionaliseren van de didactische aanpak van het informatievaardighedenonderwijs

Professionaliseren van de didactische aanpak van het informatievaardighedenonderwijs Professionaliseren van de didactische aanpak van het informatievaardighedenonderwijs Angelique van het Kaar Risbo Erasmus Universiteit Rotterdam 7 november 2012 Overzicht onderwerpen Training Didactische

Nadere informatie

Erratum Studiegids Communicatiemanagement voltijd 2015-2016

Erratum Studiegids Communicatiemanagement voltijd 2015-2016 Erratum Studiegids Communicatiemanagement voltijd 201-2016 1 Errata In hoofdstuk 1 Voorwoord dient op bladzijde 6 de tekst (Fout! Verwijzingsbron niet gevonden.) te worden gewijzigd in (zie paragraaf 2.8.3)

Nadere informatie

Examenprogramma maatschappijleer havo/vwo (gemeenschappelijk deel)

Examenprogramma maatschappijleer havo/vwo (gemeenschappelijk deel) Examenprogramma maatschappijleer havo/vwo (gemeenschappelijk deel) Havo Het eindexamen Het eindexamen bestaat uit het schoolexamen. Het examenprogramma bestaat uit de volgende domeinen: Domein A Vaardigheden

Nadere informatie

Video2Learn: goodpractice verhalen rondom video in het onderwijs. Karin van Bakel HHS Karel Roos UL Joost Groot Kormelink Ies Lohman

Video2Learn: goodpractice verhalen rondom video in het onderwijs. Karin van Bakel HHS Karel Roos UL Joost Groot Kormelink Ies Lohman Video2Learn: goodpractice verhalen rondom video in het onderwijs Karin van Bakel HHS Karel Roos UL Joost Groot Kormelink Ies Lohman Project: Video2Learn Project richt zich op het bevorderen van het effectief

Nadere informatie

Minor Goede doelen, filantropie en non-profits Vrije Universiteit Amsterdam - Onderwijscentrum VU - Minoren - 2013-2014

Minor Goede doelen, filantropie en non-profits Vrije Universiteit Amsterdam - Onderwijscentrum VU - Minoren - 2013-2014 Minor Goede doelen, filantropie en non-profits Vrije Universiteit Amsterdam - Onderwijscentrum VU - Minoren - 2013-2014 Vrije Universiteit Amsterdam - Onderwijscentrum VU - Minoren - 2013-2014 I Inhoudsopgave

Nadere informatie

Specialist Digitale Didactiek 2016-2017 ACADEMIE PEDAGOGIEK EN ONDERWIJS. saxion.nl/apo

Specialist Digitale Didactiek 2016-2017 ACADEMIE PEDAGOGIEK EN ONDERWIJS. saxion.nl/apo Specialist Digitale Didactiek 2016-2017 ACADEMIE PEDAGOGIEK EN ONDERWIJS saxion.nl/apo If we teach today s students as we taught yesterday we rob them of tomorrow Specialist Digitale Didactiek Leiding

Nadere informatie

Programma van toetsing en afsluiting Schooljaar 2015-2016. MAVO 4 Economie. Fioretti College

Programma van toetsing en afsluiting Schooljaar 2015-2016. MAVO 4 Economie. Fioretti College Schooljaar 2015-2016 MAVO 4 Economie Fioretti College Vak: Nederlands Methode: Nieuw Nederlands (M/M+) *De leerlingen moeten uiterlijk 1 november hun boekenijst inleveren bij de lesgevende docent! 01 Luister-

Nadere informatie

PROGRAMMA van TOETSING en AFSLUITING MAVO

PROGRAMMA van TOETSING en AFSLUITING MAVO Schoolexamen: klas 4 (2016 / 2017) vak: Nederlands leerjaar: 4 1 Luister- en Kijkvaardigheid Domeinen Toetsnummer Toetsvorm Werktijd Herkansin g K1,K2, K3, K4, SE 1 CITO 100 min. Ja 20% K8 Schrijfvaardigheid

Nadere informatie

Vakdidactiek: inleiding

Vakdidactiek: inleiding Vakdidactiek: inleiding Els Tanghe 1 1. Inleiding Een specialist in de wiskunde is niet noodzakelijk een goede leraar wiskunde. Een briljant violist is niet noodzakelijk een goede muziekleraar. Een meester-bakker

Nadere informatie

Basiskwalificatie Onderwijs (BKO)

Basiskwalificatie Onderwijs (BKO) Basiskwalificatie Onderwijs (BKO) Achtergrondinformatie Binnen de Nederlandse universiteiten en universitaire medische centra is een Basiskwalificatie Onderwijs (BKO) ontwikkeld. Dit is een onderwijskwalificatie

Nadere informatie

Kwaliteit van Toetsen. Dr C.G.Groot

Kwaliteit van Toetsen. Dr C.G.Groot Kwaliteit van Toetsen Dr C.G.Groot Er was eens. - Vragen niet correct - Toets geen afspiegeling van de stof - Procedures onduidelijk - Mondeling (in dit geval) niet objectief 2 Wettelijk kader - Wet op

Nadere informatie

Maatschappijleer. Staatsexamen havo. Programma van toetsing en afsluiting. (vernieuwde profielstructuur)

Maatschappijleer. Staatsexamen havo. Programma van toetsing en afsluiting. (vernieuwde profielstructuur) Maatschappijleer Staatsexamen havo Programma van toetsing en afsluiting (vernieuwde profielstructuur) 2010 Inhoudsopgave Opzet van het examen... 3 Het examenprogramma... 3 Beschrijving eindtermen... 3

Nadere informatie

Schrijven en leren op de pabo en de basisschool. Zomerschool Lopon2 28 augustus 2014 Mieke Smits

Schrijven en leren op de pabo en de basisschool. Zomerschool Lopon2 28 augustus 2014 Mieke Smits Schrijven en leren op de pabo en de basisschool Zomerschool Lopon2 28 augustus 2014 Mieke Smits Onderwerpen Schrijven op de lerarenopleiding en de basisschool De kracht van schrijven voor het leren en

Nadere informatie

Profiel Academische Taalvaardigheid PAT

Profiel Academische Taalvaardigheid PAT Het Profiel Academische Taalvaardigheid omvat de taalvaardigheid die nodig is om op academisch niveau het Nederlands te functioneren en is de eerste plaats gericht op formele communicatie. Dit profiel

Nadere informatie

HANDLEIDING MINOR LEREN LESGEVEN

HANDLEIDING MINOR LEREN LESGEVEN FACULTY OF BEHAVIOURAL, MANAGEMENT AND SOCIAL SCIENCES HANDLEIDING MINOR LEREN LESGEVEN UT LERARENOPLEIDING ELAN 2015/2016 Inhoud 1. De Minor Leren Lesgeven... 3 2. Studieprogramma van de 15 en 30 EC

Nadere informatie

PROGRAMMA van TOETSING en AFSLUITING VMBO

PROGRAMMA van TOETSING en AFSLUITING VMBO Schoolexamen: klas 4 (2014 / 2015) vak: Nederlands leerjaar: 4 1 Luister- en Kijkvaardigheid Domeinen Toetsnummer Toetsvorm Werktijd Herkansing Gewicht K1,K2, K3, K4, K8 SE 1 CITO 100 min. Ja 20% Schrijfvaardigheid

Nadere informatie

Module Wereldgodsdiensten, sekten & stromingen en bewegingen basisprogramma leerjaar 1 drs. J.J. Grandia

Module Wereldgodsdiensten, sekten & stromingen en bewegingen basisprogramma leerjaar 1 drs. J.J. Grandia Module Wereldgodsdiensten, sekten & stromingen en bewegingen basisprogramma leerjaar 1 drs. J.J. Grandia ORIËNTATIE 1. Titel van de module Judaïca 2. Introductie In deze module gaat het over de basishouding

Nadere informatie

Universitaire Lerarenopleiding Maatschappijleer & Maatschappijwetenschappen. Wilfred Uunk & Rob van Otterdijk

Universitaire Lerarenopleiding Maatschappijleer & Maatschappijwetenschappen. Wilfred Uunk & Rob van Otterdijk Universitaire Lerarenopleiding Maatschappijleer & Maatschappijwetenschappen Wilfred Uunk & Rob van Otterdijk Inhoud Wat is het? Programma Carrièreperspectieven Toelating Praktische zaken Wat is het? Wat

Nadere informatie

PDCA+ V6. PDCA+ Curriculumonderdeel: Blok 1.3 Jaargang: 14-15

PDCA+ V6. PDCA+ Curriculumonderdeel: Blok 1.3 Jaargang: 14-15 PDCA+ Curriculumonderdeel: Blok 1.3 Jaargang: 14-15 Deel I: Nabespreking Datum: 28 mei 2015 Coördinator(en): Prof. dr. R.A.A. Mathot, Dr. M.R. Soeters (afw) Docenten: Tamira Klooker (ook OC) Studenten

Nadere informatie

Moduleboek Catechetiek. Leerjaren 3 en 4

Moduleboek Catechetiek. Leerjaren 3 en 4 Moduleboek Catechetiek Leerjaren 3 en 4 2012-2013 Module Catechetiek keuzevak PW-/GL-variant leerjaren 3 en 4 drs. J. van Mourik ORIËNTATIE 1. Titel collegeserie Leren in de gemeente 2. Introductie a.

Nadere informatie

Programma van toetsing en afsluiting Schooljaar 2014-2015. 4 havo. Lyceum Ypenburg

Programma van toetsing en afsluiting Schooljaar 2014-2015. 4 havo. Lyceum Ypenburg Schooljaar 2014-2015 4 havo Lyceum Ypenburg Vak:Nederlandse taal en literatuur Als de handelingsdelen niet "naar behoren" of "niet af" zijn, dan dient dit zo spoedig mogelijk alsnog in orde worden gebracht.

Nadere informatie

Bijlage 5 Interviewformulier studieadviseurs

Bijlage 5 Interviewformulier studieadviseurs Bijlage 5 Interviewformulier studieadviseurs Studentnummer: Naam aanmelder: Stap 1. Welkom heten en uitleggen wat het onderzoek inhoudt (Tijd: 5 minuten) Landelijk en bij de FEM is er sprake van een hoge

Nadere informatie

De DOELSTELLING van de kunstbv-opdrachten & De BEOORDELING:

De DOELSTELLING van de kunstbv-opdrachten & De BEOORDELING: beeldende vorming De DOELSTELLING van de -opdrachten & De BEOORDELING: Doelstellingen van de opdrachten. Leren: Thematisch + procesmatig te werken Bestuderen van het thema: met een open houding Verzamelen

Nadere informatie

Lesson Study in de Lerarenopleiding RUG

Lesson Study in de Lerarenopleiding RUG 1 Lesson Study in de Lerarenopleiding RUG Carien Bakker vakdidactica Nederlands c.h.w.bakker@rug.nl Charlotte Speekenbrink eerstegraadsdocente Nederlands (in opleiding) Marjolein Gielstra eerstegraadsdocente

Nadere informatie