Privacy en cloud computing

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Privacy en cloud computing"

Transcriptie

1 legale kaders Privacy en cloud compuing Beveiliging van persoonsgegevens in de cloud leen zich goed als cloudservice. He voordeel is da de ICT-afdeling geen eigen mailserver hoef op e zeen, wa efficiëner en goedkoper kan zijn. Doorda de mailfaciliei in een cloud draai, vind al he mailverkeer echer ineens buien he bedrijfsnewerk plaas. De gegevens worden via inerne verwerk zonder da bekend is waar ze zich bevinden. Als he daarbij gaa om persoonsgegevens, zal bij he inschakelen van een cloud compuing provider ook aandach moeen worden beseed aan de privacyaspecen. Elisabeh Thole Cloud compuing mag zich in een groeiende belangselling verheugen. Toch ween velen nog nie wa cloud compuing is. Volgens Wikipedia is cloud compuing een parallel compuersyseem waarbij de sofware verdeeld is ussen meerdere compuers op he inerne. De cloud saa voor he inerne, in samenhang me de delen en acies van de applicaie die nie op de apparauur van de gebruiker plaasvinden. Bij cloud compuing hoef de gebruiker nie langer uigebreide kennis of conrole e hebben over de echnologie waarvan hij gebruikmaak. Veelal word binnen cloud compuing onderscheid gemaak ussen de sooren diensenmodellen: Sofware as a Service (SaaS), Plaform as a service (PaaS) en Infrasrucure as a Service (IaaS). Bij SaaS worden de applicaies als diens aangeboden, erwijl he bij PaaS gaa om he aanbieden van een plaform voor de onwikkeling van sofware. Bij IaaS word de IT-infrasrucuur van een organisaie als diens aangeboden. Een andere gangbare onderverdeling houd verband me de open- en gesloenheid van de cloud. Er worden vier ypen modellen onderkend: public, communiy, privae en hybrid. Bij public en communiy cloud compuing worden IT-diensen uibeseed aan een cloud compuing provider. He verschil ussen beide vormen is da bij public cloud compuing de resources van de provider worden gedeeld me andere gebruikers, erwijl he bij communiy cloud compuing gaa om dedicaed hardware. Wa privae cloud compuing beref, word gebruikgemaak van echnologieën binnen he daacenrum van de organisaie. Ten sloe is hybrid cloud compuing een mix van public, communiy en privae clouds. Persoonsgegevens Ongeach om welke vorm van cloud compuing he gaa, he is onvermijdelijk da er ook persoonsgegevens in de cloud worden verwerk. Persoonsgegevens zijn, volgens de We bescherming persoonsgegevens (Wbp), gegevens die herleidbaar zijn o levende nauurlijke personen. 28

2 Samenvaing Vanui de privacyopiek dienen zich bij cloud compuing de nodige problemen aan, me name wa de beveiliging van persoonsgegevens beref. Maar ook de andere verplichingen ui de We bescherming persoonsgegevens, zoals die voor de doorgife van persoonsgegevens, vergen de nodige aandach. Een eerse sap is da klanen en cloud compuing providers helderheid hebben over hun rolverdeling op privacygebied en de daarui voorvloeiende verplichingen. He kan gaan om gegevens die direc herleidbaar zijn o een persoon, bijvoorbeeld iemands naam, elefoonnummer of ( )adres, maar ook om gegevens die alleen samen me andere gegevens e herleiden zijn o een persoon, zoals iemands gebooredaum of geslach. Ook kan sprake zijn van meer gevoelige gegevens, zoals medische gegevens. Voor he verwerken van di soor persoonsgegevens geld een nog sriker weelijk regime dan voor he verwerken van gewone persoonsgegevens. He verwerken van de bijzondere persoonsgegevens is in principe verboden, enzij er een beroep kan worden gedaan op een weelijke uizondering. Ziekenhuizen zullen bijvoorbeeld medische gegevens (in een cloud) mogen verwerken. De meese andere organisaies zullen deze gegevens in principe alleen me de uidrukkelijke oesemming van de berokkene mogen verwerken. Van he verwerken van persoonsgegevens is al snel sprake wan he kan elke handeling me berekking o persoonsgegevens bereffen, van he verzamelen, vasleggen, ordenen, bewaren, bijwerken, wijzigen, opvragen, raadplegen en gebruiken o he er beschikking sellen van persoonsgegevens. Zelfs he uiwissen of vernieigen van persoonsgegevens kan worden aangemerk als een verwerkingshandeling. Ook binnen cloud compuing zijn deze verwerkingshandelingen me persoonsgegevens denkbaar. Alleen bij de enkelvoudige ransmissie van persoonsgegevens is er geen sprake van he verwerken van persoonsgegevens, wa zich ook in de cloud kan voordoen. De Wbp is dan nie van oepassing. De Wbp is evenmin van oepassing als he gaa om acivieien voor uisluiend persoonlijke of huishoudelijke doeleinden. Rechspraak van he Europese Hof van Jusiie leer echer da deze uizondering resricief moe worden uigelegd. Zo is aangenomen da he plaasen van persoonsgegevens op een websie nie onder deze uizondering val, omda de gegevens hierdoor voor iedereen oegankelijk zijn. Als gegevens voor persoonlijke doeleinden in een cloud worden geplaas (bijvoorbeeld een lijs van conacpersonen), erwijl verschillende personen daarbij kunnen, is aannemelijk da er geen beroep kan worden gedaan op de uizondering. Ook in da geval moe dan rekening worden gehouden me de Wbp. Rol van cloud compuing provider De belangrijkse verplichingen ui de Wbp rusen op de veranwoordelijke. Volgens de Wbp is de veranwoordelijke degene die he doel en de middelen van de gegevensverwerking vassel. De veranwoordelijke kan de gegevensverwerking uibeseden aan een bewerker. Anders dan een veranwoordelijke heef een bewerker geen zeggenschap over de gegevensverwerking, maar zal hij de gegevensverwerking in opdrach en volgens de insrucies van de veranwoordelijke moeen uivoeren. Een bewerker verwerk de persoonsgegevens en behoeve van de veranwoordelijke, zonder aan zijn rechsreekse gezag e zijn onderworpen. Ervan uigaande da bij cloud compuing in ieder geval een klan en de cloud compuing provider berokken zijn, is de volgende rolverdeling denkbaar: de klan is de veranwoordelijke, erwijl de cloud compuing provider de bewerker is. Immers, doorgaans bied de cloud compuing provider de diensen aan in opdrach en en behoeve van de klan. Nieemin is nie uigesloen da de cloud compuing provider als (mede)veranwoordelijke gekwalificeerd moe worden. Volgens de opinie van de Arikel 29 Werkgroep, he privacyadviesorgaan van de Europese Commissie, van februari 2010 (WP169) over de uileg van de begrippen veranwoordelijke en bewerker, gaa he om de wijze waarop parijen in de prakijk invulling geven aan de gegevensverwerking. Als de cloud compuing provider de gegevens ook voor eigen doeleinden verwerk, is hij nie (langer) een bewerker, maar (ook) de veranwoordelijke. Als di he geval 29

3 legale kaders is, moe de cloud compuing provider zelf (ook) voldoen aan de verplichingen ui de oepasselijke privacyregelgeving. Voor zover de cloud compuing provider een bewerker is, breng di me zich mee da de klan en de provider afspraken moeen hebben gemaak over de verwerking van de persoonsgegevens, meer in he bijzonder de beveiliging van de persoonsgegevens. Deze afspraken duid men ook wel aan me de erm bewerkersovereenkoms. De bewerkersovereenkoms kan onderdeel zijn van de diensverleningsovereenkoms, maar kan ook in een apare bijlage worden opgenomen. Er moe in ieder geval worden afgesproken da de cloud compuing provider, als bewerker, de persoonsgegevens uisluiend zal mogen verwerken in opdrach van de klan. Daarnaas dien de cloud compuing provider conracueel verplich e worden om de beveiligingsmaaregelen die bij de klan gelden in ach e nemen. De klan zal moeen oezien op de naleving van deze regels. He verdien dan ook aanbeveling da de klan zich daaroe he rech voorbehoud. Beveiliging Vanui privacyoogpun lijk bij cloud compuing me name de beveiliging van persoonsgegevens een belangrijke bedreiging e vormen. Nie ondenkbaar is bijvoorbeeld da he syseem gedurende een bepaalde ijd plalig, waardoor geen oegang meer kan worden verkregen o esseniële persoonsgegevens, me alle gevolgen van dien. Een bijkomend probleem is da bedrijven die hun gegevens via de cloud laen verwerken, doorgaans zelf nie meer over een back-up van deze gegevens beschikken. Er word volledig op verrouwd da de gegevens in de cloud beschikbaar zijn. Kenmerkend voor cloud compuing is verder da de gegevens zich op verschillende locaies kunnen bevinden, wa de conrole over de gegevensverwerking zal bemoeilijken. Aannemelijk is da beveiligingsproblemen zich vooral voordoen bij een public cloud, omda deze cloud voor een algemeen publiek beschikbaar is. Bij een privae cloud blijven de persoonsgegevens binnen he eigen newerk, zonder da de cloud word gedeeld me andere klanen. Organisaies zullen daardoor, anders dan bij een public cloud, in principe zelf nog in saa zijn he oezich e houden op de gegevensverwerking die binnen de cloud plaasvind. He weelijk kader voor de e sellen beveiligingseisen is e vinden in arikel 13 van de Wbp. Deze bepaling vereis da er adequae echnische maaregelen en beveiligingsmaaregelen worden geroffen er beveiliging van de persoonsgegevens. De vraag rijs hoever de beveiligingsverpliching reik bij cloud compuing. Aspecen die een rol spelen, zijn de sand van de echniek, de kosen van de enuivoerlegging en de risico s die verwerking en de aard van de e beschermen gegevens me zich meebrengen. Di zijn open normen. Ter concreisering van deze normen heef de privacyoezichhouder, he College Bescherming Persoonsgegevens (CBP), een aanal risicoklassen onwikkeld. De veranwoordelijke die overweeg gegevens over e brengen in een cloud, zal seeds eers een analyse van de privacybedreigingen moeen (laen) uivoeren. Daarbij moe hij nagaan wa de aard en omvang van de gegevensverwerking is, wie oegang heef o de gegevens, welke privacyrisico s e verwachen zijn en wa de consequenies daarvan zijn. Aan de hand daarvan kan worden vasgeseld wa de oepasselijke risicoklasse is en vervolgens wa een passend beschermingsniveau is. Hoe gevoeliger de gegevens die in de cloud worden verwerk, hoe hoger de risicoklasse. Als he bijvoorbeeld gaa om he verwerken van bijzondere persoonsgegevens of om persoonsgegevens waarvoor een geheimhoudingsverpliching geld, zullen deze verwerkingen in een hoge risicoklasse moeen worden ingedeeld. De huidige indeling in risicoklassen daeer ui Inmiddels heef he CBP aangekondigd da er nieuwe richsnoeren in de maak zijn over de beveiliging van persoonsgegevens. Tevens heef he CBP aangegeven een verscherp oezich op de beveiliging er hand e zullen nemen. Zowel voor de klanen die gebruikmaken van cloud compuing als voor de cloud compuing providers is he goed di e ween. Meldplich privacy-inbreuken Bij gegevensverwerkingen binnen een cloud besaa een verhoogde kans op daalekken en daarmee op privacy-inbreuken. Daarom pas he om in he kader van de beveiliging van persoonsgegevens ook al rekening e houden me de e verwachen invoering van een weelijke meldplich van privacy-inbreuken. Momeneel besaa er in Nederland, anders dan bijvoorbeeld in de Verenigde 30

4 Saen of Duisland, nog geen weelijke regeling die organisaies verplich melding e maken van he verlies van privacygevoelige gegevens. Inmiddels is een voorsel ingediend o wijziging van de Telecommunicaiewe, die onder meer de gewijzigde e-privacyrichlijn implemeneer. He idee is da medio 2011 de weelijke meldplich word ingevoerd. He CBP heef echer de nodige kanekeningen geplaas bij he wesvoorsel. He wesvoorsel kies voor een weeledige meldplich. Enerzijds word een meldplich voor inbreuken in verband me persoonsgegevens voorgeseld, me de OPTA als oezichhouder, en anderzijds een meldplich voor inbreuken op de veiligheid en verliezen van newerkinegriei, waarbij de veranwoordelijkheid bij he miniserie van Economische Zaken zal worden gelegd. Wel zullen volgens he voorsel beide meldingen prakisch gezien bij één cenraal pun moeen worden gedaan. He wesvoorsel ken geen algemene meldplich, maar er word voorzien in een smalle meldplich. Di houd in da de meldplich alleen geld voor elefoon- en inerneoegangaanbieders. In zijn reacie op he wesvoorsel sel he CBP nie alleen da he zich nie kan vinden in de inriching van de wee meldplichen en he verspreide oezich op de naleving daarvan, ook dring he aan op de invoering van een algemene meldplich. De meldplich zou, aldus he CBP, moeen gelden voor alle bedrijven en overheidsdiensen. He CBP beveel daarom aan he wesvoorsel aan e passen. Als er een algemene meldplich gaa gelden, zullen alle klanen, als veranwoordelijken, de berokkenen en de relevane oezichhouder moeen informeren over een lek in de beveiliging die gepaard gaa me de onrechmaige verkrijging van persoonsgegevens ui de cloud. Specifiek bij cloud compuing is van belang da de klanen voor deze informaie afhankelijk zullen zijn van hun cloud compuing provider. Opda ook de cloud compuing provider wee waar hij aan oe is, is he voor beide parijen raadzaam in de diensverleningsc.q. bewerkersovereenkoms afspraken e maken over de invulling van de meldplich. Inernaionale aspecen Bij cloud compuing worden de gegevens doorgaans op verschillende plaasen opgeslagen. Di kan ook over de landsgrenzen heen zijn. De Wbp is alleen van oepassing als persoonsgegevens worden verwerk in he kader van acivieien van een vesiging in Nederland van een veranwoordelijke. Verder is de Wbp van oepassing als de veran woordelijke buien de EU is gevesigd en er voor de gegevensverwerking gebruik word gemaak van middelen in Nederland, zoals een server in Nederland. In da geval dien de buien de EU gevesigde veranwoordelijke een veregenwoordiger in Nederland aan e wijzen die als de veranwoordelijke word aangemerk. Volgens de eerdergenoemde opinie van de Arikel 29 Werkgroep zullen veranwoordelijken moeen ween waar de gegevensverwerking plaasvind. Een complicaie bij cloud compuing is evenwel da he voor klanen veelal ondoorzichig zal zijn aan welke landen precies de gegevens worden doorgegeven. He lig voor de hand da de gegevens kunnen worden doorgegeven aan landen buien de Europese Economische Ruime (EER). Als hoofdregel mogen persoonsgegevens alleen worden doorgegeven aan landen me een passend beschermingsniveau. Wanneer een land geen passend beschermingsniveau bied, is de doorgife och oegesaan als er een beroep kan worden gedaan op een weelijke uizondering of als de miniser van Jusiie een vergunning heef afgegeven voor de doorgife. Van de volgende landen is aangenomen da zij een passend beschermingsniveau bieden: Zwiserland, Argeninië, Canada, Guernsey, Isle of Man, Jersey, Israël en Andorra. Hezelfde geld voor bedrijven gevesigd in de Verenigde Saen die zich verplich hebben o naleving van de Safe Harbor principles. Als nie sprake is van een van deze landen of in de Verenigde Saen gevesigde bedrijven die de Safe Harbor principles hebben onderschreven, moe een beroep worden gedaan op een weelijke uizondering of moe de klan die een cloud compuing provider inschakel, een vergunning aanvragen. De weelijke uizonderingen lijken in he kader van cloud compuing nie ech een opie e bieden er legiimering van de doorgife van persoonsgegevens. Zo zal he voor zich spreken da aan he vragen van de ondubbelzinnige oesemming van alle berokkenen, een van de weelijke uizonderingen, de nodige prakische bezwaren kleven. Nie alleen is di een nogal zwaar middel, ook doe zich daarbij he probleem voor da als berokkenen hun oesemming weigeren e geven, de persoonsgegevens van die berokkenen nie naar he derde land uigevoerd mogen worden. Di is daarom geen reële opie. De doorgife van de persoonsgegevens zal ook mogen plaasvinden als de klan kan aanonen da de doorgife noodzakelijk is voor de uivoering 31

5 legale kaders van een overeenkoms die gesloen is ussen de klan en de berokkene. Ook kan he gaan om een overeenkoms die in he belang van de berokkene ussen de klan en een derde, bijvoorbeeld de cloud compuing provider, is gesloen of zal worden gesloen. Mogelijk kan de doorgife op basis van deze weelijke uizondering bij cloud compuing wel worden gerechvaardigd. Als da nie zo is, reseer voor de klan doorgaans nies anders dan een vergunning aan e vragen. Daarbij moe de klan wel ween naar welke landen de doorgife van de persoonsgegevens zal plaasvinden, wa zoals gezegd problemaisch kan zijn bij cloud compuing. De vergunning word door de miniser van Jusiie verleend en dien via he CBP e worden aangevraagd. Aan de vergunningaanvraag worden nadere voorwaarden verbonden die als waarborg dienen voor de bescherming van de persoonsgegevens in kwesie. De eenvoudigse manier om aan e onen da deze waarborgen worden geboden, is door gebruik e maken van modelconracen die goedgekeurd zijn door de Europese Commissie. Recenelijk is een nieuw modelconrac ussen de veranwoordelijke/daa-exporeur en de bewerker/ daa-imporeur vasgeseld. Di conrac moe worden gesloen ussen de klan en de cloud compuing provider. Overigens is di modelconrac alleen van oepassing als de cloud compuing provider buien de EER gevesigd is. Onduidelijk is daardoor of he ook kan worden gebruik als de cloud compuing provider binnen de EER gevesigd is maar gebruikmaak van onderaannemers die gevesigd zijn in een land buien de EER zonder passend beschermingsniveau. Zoals gezegd rus de verpliching om ervoor e zorgen da de doorgife rechmaig plaasvind bij de klan, en nie bij de cloud compuing provider. He is derhalve de klan die de noodzakelijke formalieien dien e vervullen. Als de cloud compuing provider deze formalieien van zijn klanen zou willen overnemen, zou hij ervoor kunnen kiezen een zogenaamde generieke vergunning aan e vragen. Daarbij is he idee da de klan de veranwoordelijke is voor de gegevensverwerking»klanen en cloud compuing providers moeen helderheid hebben over hun rolverdeling op privacygebied en de daarui voorvloeiende verplichingen«in Nederland, erwijl de cloud compuing provider de veranwoordelijke is voor de doorgife van de persoonsgegevens. Di bied de cloud compuing provider de mogelijkheid om de adminisraieve lasen van zijn klanen e verlichen. Bovendien zou de cloud compuing provider in principe op de hooge moeen zijn naar welke landen de gegevens worden doorgegeven. De kwesie van de vergunning zal overigens in de oekoms een minder hee hangijzer worden. Er is namelijk een weswijziging ingediend waarin word voorgeseld de vergunningsplich e laen vervallen indien gebruik word gemaak van de ongewijzigde modelconracen. Een andere mogelijkheid om de doorgife e legiimeren is door gebruik e maken van Binding Corporae Rules (BCR s). Behalve da he aanvragen van BCR s een nogal ijdrovende aangelegenheid is, geld echer ook da BCR s vooralsnog alleen beschikbaar zijn voor doorgife binnen he concernverband van de veranwoordelijke. Aangezien de gegevens bij cloud compuing aan de cloud compuing provider als bewerker worden versrek, gaa de oplossing van BCR s (vooralsnog) nie op. To slo Vanui de privacyopiek dienen zich bij cloud compuing de nodige problemen aan, me name wa de beveiliging van de persoonsgegevens beref. Maar ook de andere verplichingen ui de Wbp, zoals die gelden voor de doorgife van persoonsgegevens, vergen de nodige aandach. Een eerse sap is in ieder geval da klanen en cloud compuing providers helderheid hebben over hun rolverdeling op privacygebied en de daarui voorvloeiende verplichingen. He devies luid dan ook om nie me he hoofd in de wolken e lopen, maar me beide benen op de grond, zoda cloud compuing voor allen een succesvolle aangelegenheid word. Mr. dr. Elisabeh Thole is advocaa bij Van Doorne N.V. e Amserdam en voorzier van he Van Doorne Privacyeam. 32

Efficiënter zakendoen en innoveren met mobiele communicatie

Efficiënter zakendoen en innoveren met mobiele communicatie Whiepaper One Ne Efficiëner zakendoen en innoveren me mobiele communicaie One Ne is een complee oplossing voor hosed elefonie die kosen helder en beheersbaar maak, zorg voor eenvoud en de bereikbaarheid

Nadere informatie

haarlemmerolie van de IT? Tobias Kuipers en Per John

haarlemmerolie van de IT? Tobias Kuipers en Per John Complexiei onder conrole, kosen inzichelijk? Naar een diensbare Gezien de populariei van is he goed eens erug e gaan naar de basis en e kijken naar wa SOA eigenlijk is, wa de redenen zijn om he in e voeren,

Nadere informatie

Master data management

Master data management meadaa Maser daa Aanpak voor opzeen van maserdaa-programma De kwaliei van de oenemende hoeveelheid daa in ondernemingen is van groo belang. Om die kwaliei e waarborgen kan maser daa worden oegepas. De

Nadere informatie

Outsourcing. in control. kracht geworden. Ad Buckens en Dennis Houtekamer

Outsourcing. in control. kracht geworden. Ad Buckens en Dennis Houtekamer IT-audi & Ousourcing in conrol Leveranciersmanagemen en hird pary reporing Via ousourcing van sandaardprocessen proberen veel organisaies hun diensverlening aan de klan e verbeeren. Om in conrol e blijven

Nadere informatie

Door middel van deze memo informeren wij u over de stand van zaken met betrekking tot het dossier hoogspanningslijnen.

Door middel van deze memo informeren wij u over de stand van zaken met betrekking tot het dossier hoogspanningslijnen. Gemeene Ede Memo Aan : Gemeeneraad Van : College van burgemeeser en wehouders Daum : 5 okober 203 Zaaknummer : 594 Opgeseld door : Rikker Sniselaar, Adviseur geluid, luchkwaliei en exerne veiligheid Bijlagen

Nadere informatie

Transparantie: van bedreiging tot businessmodel

Transparantie: van bedreiging tot businessmodel rends Impac op organisaie en informaievoorziening Transparanie: van bedreiging o businessmodel Transparanie is een rend die zowel in he bedrijfsleven als in de publieke secor langzaam maar zeker in krach

Nadere informatie

Cloud computing: waar begin je aan?

Cloud computing: waar begin je aan? cloud compuing Cloud compuing: waar begin je aan? Succesfacoren voor cloud compuing Cloud compuing is er en gaa nie meer weg. In 2010 sond he helemaal bovenaan in Garners hype cycle. Da geef aan da er

Nadere informatie

Leveringsvoorwaarden voor werken van beeldende kunst Beroepsvereniging van Beeldende Kunstenaars BBK Amsterdam

Leveringsvoorwaarden voor werken van beeldende kunst Beroepsvereniging van Beeldende Kunstenaars BBK Amsterdam Leveringsvoorwaarden voor werken van beeldende kuns Beroepsvereniging van Beeldende unsenaars BB Amserdam Gedeponeerd er griffie van de Arrondissemens-Rechbank e Amserdam d.d. 23-6-1983 onder nummer 174/1983

Nadere informatie

In dít artike] wordt ingegaan op ontwikkelingen in de informatie technologie (IT) en de consequenties die dit heeft voor

In dít artike] wordt ingegaan op ontwikkelingen in de informatie technologie (IT) en de consequenties die dit heeft voor Sae of he ar van securiy echnologie nvloed van veranderingen in de infornøie eclnologie op beveiliging Àueur: ir. Paul Overbeek Fysisch en Elekronísch Laboraoriu n - TNO Posbus 96864, 2509,JG Den Haag

Nadere informatie

Wie is er bang voor zijn pensioen? Pleidooi voor een vraaggerichte aanpak van pensioenvoorlichting

Wie is er bang voor zijn pensioen? Pleidooi voor een vraaggerichte aanpak van pensioenvoorlichting Wie is er bang voor zijn pensioen? Pleidooi voor een vraaggeriche aanpak van pensioenvoorliching ERIK VAN DER SPEK De laase jaren is pensioenvoorliching vaak negaief in he nieuws gewees. Ui verschillende

Nadere informatie

case Gelaagde berichtenuitwisseling strafrechtsketen Respect voor verschillen en uiteenlopende bevoegdheden xml/integratie Brian Dommisse

case Gelaagde berichtenuitwisseling strafrechtsketen Respect voor verschillen en uiteenlopende bevoegdheden xml/integratie Brian Dommisse xml/inegraie Respec voor verschillen en uieenlopende bevoegdheden Gelaagde berichenuiwisseling in de srafrechskeen He programma epv houd zich bezig me elekronische berichenuiwisseling in de srafrechskeen.

Nadere informatie

Er zijn deeloplossingen voor de verschillende architectuurterreinen beschikbaar, zoals de Unified Modeling Language (UML) voor softwaremodellering

Er zijn deeloplossingen voor de verschillende architectuurterreinen beschikbaar, zoals de Unified Modeling Language (UML) voor softwaremodellering business alignmen case Overkoepelende aal en echnieken ArchiMae-mehode verbind archiecuurdomeinen In juli 2002 sare een aanal Nederlandse insiuen en bedrijven he projec ArchiMae. He doel is een aal voor

Nadere informatie

De Woordpoort. De besteksverwerker van Het Digitale Huis

De Woordpoort. De besteksverwerker van Het Digitale Huis De Woordpoor De beseksverwerker van He Digiale Huis Een STABU-beseksverwerker zonder weerga. Verfrissend eenvoudig en och me meer mogelijkheden dan welke andere beseksverwerker ook. Zeer uigebreide mogelijkheden

Nadere informatie

Evolueren met portfoliomonitoring

Evolueren met portfoliomonitoring sofware-engineering Evolueren me porfoliomonioring Toolki analyseer en visualiseer sofwaresysemen Door gebrek aan inzich beschouwen bedrijven hun sofwareporfolio vaak als weerbarsige en onbeheersbare doos

Nadere informatie

Hoe goed bent u in control over de robuustheid van uw ICT-keten?

Hoe goed bent u in control over de robuustheid van uw ICT-keten? IT-audi & Hoe goed ben u in conrol over de robuusheid van uw ICT-keen? Mehodiek voor bepalen van mae van beheersing van robuusheid in ICT-keens ICT-keens worden enerzijds seeds complexer en anderzijds

Nadere informatie

Toelichting Hoe gebruikt u deze toelichting? Correspondentieadres Wat is een schenking? Voor meer ontvangers samen aangifte doen

Toelichting Hoe gebruikt u deze toelichting? Correspondentieadres Wat is een schenking? Voor meer ontvangers samen aangifte doen 2011 Toeliching Aangife schenkbelasing Di is een oeliching bij he formulier Aangife schenkbelasing. Deze oeliching besaa ui vier onderdelen: A Algemene informaie over de schenkbelasing B Uileg bij de vragen

Nadere informatie

Van metadata naar kennis

Van metadata naar kennis meadaa Een onologie creëren me Topic Maps Van meadaa naar kennis Soms zijn meadaa e beperk om een documen gemakkelijk erug e vinden en zouden de meadaa eigenlijk me meer kennis verrijk moeen worden. Me

Nadere informatie

De essenties van drie jaar NK ICT Architectuur

De essenties van drie jaar NK ICT Architectuur Trends in de inzendingen De essenies van drie jaar NK ICT Archiecuur He Nederlands Kampioenschap ICT Archiecuur is voor he eers georganiseerd in 2004 en heef o nu oe geleid o 25 archiecuurbeschrijvingen.

Nadere informatie

Informatiebeveiliging. in de mobiele wereld. Risico s van mobiel werken. devices on the go. Willem Kossen

Informatiebeveiliging. in de mobiele wereld. Risico s van mobiel werken. devices on the go. Willem Kossen devices on he go Risico s van mobiel werken Informaie beveiliging in de mobiele wereld Mobiel werken is al lang geen hype meer. Inmiddels is he zakelijk gebruik van mobiele apparauur vrijwel volledig ingeburgerd.

Nadere informatie

Gebouwautomatisering. Science Park. Drie gebouwen, één systeem, of toch niet?

Gebouwautomatisering. Science Park. Drie gebouwen, één systeem, of toch niet? Gebouwauomaisering WKO Amserdam Science Park Drie gebouwen, één syseem, o och nie? B+U 2 2014 33 In de bouw is men gewend e wheelen en e dealen binnen besaande siuaies. Zo ook was he geval bij de realisaie

Nadere informatie

Ernst de Boer en Albert Kleinjan

Ernst de Boer en Albert Kleinjan archiecuur verzekeringen Inernaionale afsemming archiecuur noodzakelijk Archiecuurimpac van rends in de verzekeringswereld In de voorbije jaren is archiecuur vaak synoniem geworden aan beheersing : conroleren

Nadere informatie

Uw auto in 3 simpele stappen

Uw auto in 3 simpele stappen Uw auo in 3 simpele sappen 1 Als financieringsmaaschappij van Fia Group Auomobiles SA is Fia Financial Soluions als geen ander op de hooge van he Ialiaanse auoaanbod. Daarnaas beschik Fia Financial Soluions

Nadere informatie

Testen aan de voorkant

Testen aan de voorkant esen als kriische Tesen aan de voorkan Opimaal rendemen halen ui s De meese organisaies zien esen als noodzakelijke en effecieve maaregel om de kwaliei van sysemen e bepalen en fouen erui e halen voorda

Nadere informatie

Fibbe Advocaten. Wilhelminastraat 66. 2011 VP Haarlem

Fibbe Advocaten. Wilhelminastraat 66. 2011 VP Haarlem Fibbe Advocaen Wilhelminasraa 66 2011 VP Haarlem Wij, Fibbe Advocaen e Haarlem, doen ons bes om u zoveel mogelijk van diens e zijn. Daarom willen wij u vragen mee e werken aan een klanevredenheidsonderzoek.

Nadere informatie

Belasting en schenken 2012

Belasting en schenken 2012 Belasing en schenken 2012 Krijg u een schenking? Dan moe u misschien schenkbelasing bealen. Doe u een schenking? Dan kun u die schenking mogelijk als gif van de belasing afrekken. In deze brochure lees

Nadere informatie

Studiekosten of andere scholingsuitgaven

Studiekosten of andere scholingsuitgaven Bij voorlopige aanslag inkomsenbelasing 2013 IB 275-1T31FD Volg u in 2013 een opleiding of een sudie voor uw (oekomsige) beroep? Of had u kosen voor een EVC-procedure (Erkenning Verworven Compeenies)?

Nadere informatie

Belasting en schenken 2013

Belasting en schenken 2013 Belasing en schenken 2013 Krijg u een schenking? Dan moe u misschien schenkbelasing bealen. Doe u een schenking? Dan kun u die schenking mogelijk als gif van de belasing afrekken. In deze brochure lees

Nadere informatie

Maatschappelijk verantwoorde

Maatschappelijk verantwoorde groene IT MVO Meer dan alleen maar groene IT Maaschappelijk veranwoorde informaievoorziening en IT Organisaies zijn seeds meer bezig me duurzaamheid en maaschappelijk veranwoord ondernemen (mvo). De aueurs

Nadere informatie

De Droomstroom. Het project/document-beheerprogramma van Het Digitale Huis

De Droomstroom. Het project/document-beheerprogramma van Het Digitale Huis De Droomsroom He projec/documen-beheerprogramma van He Digiale Huis In he bouwvoorbereidingsproces spelen seeds meer gegevens een rol. We produceren als bezeenen informaie me een keur aan compuerprogramma

Nadere informatie

Een risico- en kostengedreven aanpak voor architectuur

Een risico- en kostengedreven aanpak voor architectuur Een risico- en kosengedreven aanpak voor archiecuur Risico- en kosenmanagemen als primair businessdoel Archiecuur is e beschouwen als een discipline die gedreven word door risico s en kosen. Risico- en

Nadere informatie

Correctievoorschrift VWO 2015

Correctievoorschrift VWO 2015 Correcievoorschrif VWO 205 ijdvak wiskunde C (pilo) He correcievoorschrif besaa ui: Regels voor de beoordeling 2 Algemene regels 3 Vakspecifieke regels 4 Beoordelingsmodel 5 Inzenden scores Regels voor

Nadere informatie

Correctievoorschrift VWO

Correctievoorschrift VWO Correcievoorschrif VWO 009 ijdvak wiskunde A, He correcievoorschrif besaa ui: Regels voor de beoordeling Algemene regels 3 Vakspecifieke regels 4 Beoordelingsmodel 5 Inzenden scores Regels voor de beoordeling

Nadere informatie

Van grijs naar groen. Richtlijnen voor energiebesparingen in het rekencentrum. groene IT MVO. Esther Molenwijk

Van grijs naar groen. Richtlijnen voor energiebesparingen in het rekencentrum. groene IT MVO. Esther Molenwijk Van grijs naar groen Richlijnen voor energiebesparingen in he rekencenrum Ook binnen de ICT-branche word men zich seeds bewuser van de invloed van hun acivieien op he klimaa. Seeds meer ICT-managers houden

Nadere informatie

SAMENVATTING. trlsg rf *b+ -Fffu. rfdd..r.a & & rëcà- Ll' rkb.í e baé!da. ï:r bcrocp. r.rr- J9en rrrrrrgzl6n

SAMENVATTING. trlsg rf *b+ -Fffu. rfdd..r.a & & rëcà- Ll' rkb.í e baé!da. ï:r bcrocp. r.rr- J9en rrrrrrgzl6n rbl? ll\ SAMENVATTNG rlsg rf *b+ -Fffu. rfdd..r.a & & rëcà- Ll' rkb.í e baé!da ï:r bcrocp r.rr- J9en rrrrrrgzl6n hnfr geldr * xccar dar agclegd -Ê ijklr id ern hoger prorgrbreide ruhrernie Fr*g unnen co-

Nadere informatie

Softwarearcheologie als basis voor strategie

Softwarearcheologie als basis voor strategie sofware legacy Besuurlijke grip op sofware Sofwarearcheologie als basis voor sraegie Als he managemen grip wil krijgen op de sofware binnen de organisaie, kan onderzoek door onafhankelijke expers uikoms

Nadere informatie

Testgedreven projectvoering

Testgedreven projectvoering esen Tesgedreven projecvoering Uiloop en budgeoverschrijding voorkomen In veel i-projecen worden fouen in requiremens en documenaie pas bij de esvoorbereiding ondek. Di is duur omda de fouen pas laa in

Nadere informatie

Manu De Backer en Carlos De Backer

Manu De Backer en Carlos De Backer service-oriened archiecure Inleiding in BPMN Karakerisieken en mogelijkheden van de modelleringsaal Bedrijfsprocessen kunnen beschreven worden aan de hand van de gesandaardiseerde grafische noaie Business

Nadere informatie

Studiekosten of andere scholings uitgaven

Studiekosten of andere scholings uitgaven 20 Aanvullende oeliching bij aangife inkomsenbelasing 20 Sudiekosen of andere scholings uigaven Volgde u in 20 een opleiding of een sudie voor uw (oekomsige) beroep? Of had u kosen voor een EVCprocedure

Nadere informatie

Tuinstijlen. Tuinstijlen. Het ontstaan van tuinstijlen. Formele tuinstijl. Informele tuinstijl. Moderne tijd

Tuinstijlen. Tuinstijlen. Het ontstaan van tuinstijlen. Formele tuinstijl. Informele tuinstijl. Moderne tijd Tuinsijlen Tuinsijlen He aanleggen van een uin word voorafgegaan door he maken van een uinonwerp. Om de uin o een geheel e maken moe u in he onwerp rekening houden me een bepaalde uinsijl. Door allerlei

Nadere informatie

De Knaakbaak. Het begrotingsprogramma van Het Digitale Huis

De Knaakbaak. Het begrotingsprogramma van Het Digitale Huis De Knaakbaak He begroingsprogramma van He Digiale Huis De Knaakbaak - gemaak door De Twee Snoeken Auomaisering - is een nieuwkomer in begroingsland, waarvan he markaandeel gesaag begin e groeien. He programma

Nadere informatie

STICHTING HET ZELFSTANDIG GYMNASIUM STICHTING HET ZELFSTANDIG GYMNASIUM. Protocol Collegiale Visitaties

STICHTING HET ZELFSTANDIG GYMNASIUM STICHTING HET ZELFSTANDIG GYMNASIUM. Protocol Collegiale Visitaties 1 STICHTING HET ZELFSTANDIG GYMNASIUM Proocol Collegiale Visiaies Inleiding Aanleiding projec collegiale visiaie De gymnasia van de SHZG werken seeds inensiever samen aan de kwaliei van de gymnasiumopleiding,

Nadere informatie

Voorkom onzichtbare verspilling: energiebehoefte

Voorkom onzichtbare verspilling: energiebehoefte Voorkom onzichbare verspilling: energiebehoefe van sofware Energie besparen dankzij zuinigere sofware De afgelopen jaren is de energie-efficiënie van ICT-sysemen al serk oegenomen als gevolg van de behoefe

Nadere informatie

64% 70% 94% 85% 87% 73% 67% 75% 93% 60% 70% 100% 90% 100% 75% 70% 85% 100% Groen Vrij Internet Partij. Stelling CDA VVD D66 PvdA Groen Links

64% 70% 94% 85% 87% 73% 67% 75% 93% 60% 70% 100% 90% 100% 75% 70% 85% 100% Groen Vrij Internet Partij. Stelling CDA VVD D66 PvdA Groen Links Semwijzer COC Nederland Gayvoe parijvergelijking 2006 www.gayvoe.nl Parij is he zeer oneens Parij is he oneens Parij voel er wel wa voor Parij is posiief Selling CDA VVD D66 PvdA Algehele score Gelijke

Nadere informatie

Pda s in de organisatie

Pda s in de organisatie mobiel werken Handvaen voor mobiel beleid Pda s in de organisaie He gebruik van pda s in organisaies is aanrekkelijk omda werknemers daarmee alijd en overal over de laase informaie kunnen beschikken. De

Nadere informatie

Rekenen banken te veel voor een hypotheek?

Rekenen banken te veel voor een hypotheek? Rekenen banken e veel voor een hypoheek? J.P.A.M. Jacobs en L.A. Toolsema Me enige regelmaa word door consumenen en belangenorganisaies gesuggereerd da banken de hypoheekrene onmiddellijk naar boven aanpassen

Nadere informatie

Zeven stappen naar succesvolle offshore uitbesteding

Zeven stappen naar succesvolle offshore uitbesteding globalisaie Zeven sappen naar succesvolle offshore uibeseding Een beheers proces voorkom eleursellingen Offshore uibeseding is een complexe manier van werken en er zijn veel verschillende onderwerpen die

Nadere informatie

Studiekosten en andere scholings uitgaven

Studiekosten en andere scholings uitgaven 20 Aanvullende oeliching bij aangife inkomsenbelasing 20 IB 266-1T12FD (2576) Sudiekosen en andere scholings uigaven Volgde u in 20 een opleiding of een sudie voor uw (oekomsige) beroep? Of had u kosen

Nadere informatie

Studiekosten of andere scholingsuitgaven

Studiekosten of andere scholingsuitgaven 12345 20 Aanvullende oeliching Bij voorlopige aanslag inkomsenbelasing 20 Volg u in 20 een opleiding of een sudie voor uw (oekomsige) beroep? Dan mag u de uigaven hiervoor, zoals lesgeld en de uigaven

Nadere informatie

te r Geachte mevrouw Schultz van Haegen,

te r Geachte mevrouw Schultz van Haegen, e r Braban Waer NV. Telefoon 0736838888 Fa 073 683 89 99 Ineme wj.brabanwaer.n1 Kiderse www.duk1nbqabariwae.nl Miniserie van i&m Mevrouw drs. M.H. Schulz van Haegen Pos1ares Posbus 1068 Posbus 20901 2500

Nadere informatie

Een methodische aanpak voor legacy

Een methodische aanpak voor legacy Een mehodische aanpak voor legacy Assessmens resuleren in vier mogelijke sraegieën Legacysysemen vormen een acuu probleem als onderhoud onmogelijk word door verdwijnende kennis of beëindigde onderseuning

Nadere informatie

Wat is een training? Het doel van een trainingssessie is om met het team en de spelers vastgestelde doelstellingen te bereiken.

Wat is een training? Het doel van een trainingssessie is om met het team en de spelers vastgestelde doelstellingen te bereiken. Wa is een raining? He doel van een rainingssessie is om me he eam en de spelers vasgeselde doelsellingen e bereiken. De doelselling van de raining bepaal de inhoud van de rainingssessie. De keuze van de

Nadere informatie

Studiekosten en andere scholings uitgaven

Studiekosten en andere scholings uitgaven bij aangife inkomsenbelasing 20 IB 266-1TFD (2576) Sudiekosen en andere scholings uigaven Volgde u in 20 een opleiding of een sudie voor uw (oekomsige) beroep? Of had u kosen voor een EVCprocedure (Erkenning

Nadere informatie

Studiekosten of andere scholingsuitgaven

Studiekosten of andere scholingsuitgaven 12345 Aanvullende oeliching bij aangife inkomsenbelasing IB 266-1T02FD (2464) Sudiekosen of andere scholingsuigaven Volgde u in een opleiding of een sudie voor uw (oekomsige) beroep? Dan mag u de uigaven

Nadere informatie

Overzicht. Inleiding. Classificatie. NP compleetheid. Algoritme van Johnson. Oplossing via TSP. Netwerkalgoritme. Job shop scheduling 1

Overzicht. Inleiding. Classificatie. NP compleetheid. Algoritme van Johnson. Oplossing via TSP. Netwerkalgoritme. Job shop scheduling 1 Overzich Inleiding Classificaie NP compleeheid Algorime van Johnson Oplossing via TSP Newerkalgorime Job shop scheduling 1 Inleiding Gegeven zijn Machines: M 1,,..., M m Taken: T 1, T 2,... T n Per aak

Nadere informatie

Ned s Expat NED S EXPAT UW VERZEKERINGSGIDS. international IN AANVULLING OP EEN FRANSE VERPLICHTE BASISVERZEKERING. Een andere kijk op verzekeren.

Ned s Expat NED S EXPAT UW VERZEKERINGSGIDS. international IN AANVULLING OP EEN FRANSE VERPLICHTE BASISVERZEKERING. Een andere kijk op verzekeren. [ LA MOBILITÉ] PARTICULIEREN Ned s Expa De verzekering voor Nederlanders in Frankrijk 2015 Bekijk de video en ondek waarom expas in Frankrijk kiezen voor APRIL Inernaional als zorgverzekeraar Volg ons

Nadere informatie

Voorwoord. nuoktober. 1 Voorwoord voorzitter pensioenfonds. 2 Update van de financiële positie. 3 Eerste baan?

Voorwoord. nuoktober. 1 Voorwoord voorzitter pensioenfonds. 2 Update van de financiële positie. 3 Eerste baan? acuele informaie voor alle deelnemers, gewezen deelnemers en gepensioneerden van he pensioenfonds o Voorwoord nuoober Veel pensioenfondsen vereren in zwaar weer door de financiële crisis, vooral door de

Nadere informatie

Juli 2003. Canonpercentages Het vaststellen van canonpercentages bij de herziening van erfpachtcontracten

Juli 2003. Canonpercentages Het vaststellen van canonpercentages bij de herziening van erfpachtcontracten Canonpercenages He vassellen van canonpercenages bij de herziening van erfpachconracen Juli 23 SBV School of Real Esae Drs. L.B. Uienbogaard Drs. J.P. Traudes Inhoud Blz. 1. Inleiding... 3 2. Toeliching

Nadere informatie

Multidisciplinair veranderen

Multidisciplinair veranderen archiecuur Innovaief simuleer he verandervermogen Mulidisciplinair veranderen Zorgverzekeraars hebben voordurend e maken me veranderingen in regelgeving en producen. Di vereis een goede afsemming ussen

Nadere informatie

Ned s Expat NED S EXPAT 1 E EURO UW VERZEKERINGSGIDS. international. Een andere kijk op verzekeren. Bijgewerkt op: 15/11/2014

Ned s Expat NED S EXPAT 1 E EURO UW VERZEKERINGSGIDS. international. Een andere kijk op verzekeren. Bijgewerkt op: 15/11/2014 [ LA MOBILITÉ] PARTICULIEREN Ned s Expa De verzekering voor Nederlanders in Frankrijk 2015 Bekijk de video en ondek waarom expas in Frankrijk kiezen voor APRIL Inernaional als zorgverzekeraar Volg ons

Nadere informatie

Screen. Voordelen van de fusie zoveel mogelijk benutten. mei 2010. Highlights

Screen. Voordelen van de fusie zoveel mogelijk benutten. mei 2010. Highlights Screen mei 2010 Voordelen van de fusie zoveel mogelijk benuen Voor u lig he nieuwe magazine Screen van Bevolkingsonderzoek Zuid-Wes. In di magazine willen we de parijen die bij he bevolkingsonderzoek naar

Nadere informatie

t Ik bekijk de plaatjes, de titel en de tussenkopjes.

t Ik bekijk de plaatjes, de titel en de tussenkopjes. 2.1 LWB 7A-20 Les: Geen vis INFORMATIE Leeseks Teks 1: informaieve eks over walvissen. Teks 1: oud AVI 9; nieuw AVI M6. Zie ook sofware. Cenrale sraegie/leerdoel Teks inerpreeren: je bedenk de hoofdvraag

Nadere informatie

digitale signaalverwerking

digitale signaalverwerking digiale signaalverwerking deel 2: sampling en digiale filerechniek Hoewel we de vorige keer reeds over he samplen van signalen gesproken hebben, komen we daar nu op erug, om de ermee samenhangende effecen

Nadere informatie

Bijverdiensten of opbrengsten als freelancer, gastouder, artiest of beroepssporter

Bijverdiensten of opbrengsten als freelancer, gastouder, artiest of beroepssporter bij aangife inkomsenbelasing 2014 voor buienlands belasingplichigen IB 264-1T41FD BUI Bijverdiensen of opbrengsen als Werke u in 2014 als freelancer of gasouder of had u bijverdiensen? Selde u een beziing,

Nadere informatie

software Architectuur en dynamiek van productsoftware Architectuur productsoftware ontwikkelt evolutionair architectuur

software Architectuur en dynamiek van productsoftware Architectuur productsoftware ontwikkelt evolutionair architectuur archiecuur sofware Archiecuur producsofware onwikkel evoluionair Archiecuur en dynamiek van producsofware Producsofwareonwikkeling ken een voorgeschreven dynamiek waarin produc- en procesverbeeringen een

Nadere informatie

www.aarde nu Voor een profielwerkstuk over de aarde Tweede Fase havo/vwo Leerlingenboekje wiskunde

www.aarde nu Voor een profielwerkstuk over de aarde Tweede Fase havo/vwo Leerlingenboekje wiskunde Voor een profielwerksuk over de aarde www.aarde nu In opdrach van: Vrije Universiei Amserdam Universiei van Amserdam Technische Universiei Delf Universiei Urech Wageningen Universiei Teksen: Gerard Heijmeriks

Nadere informatie

2 Les- en leerstofopbouw

2 Les- en leerstofopbouw 2 Les- en leersofopbouw 2.7 Didacische benaderingen 2.7.7 Acierende werkormen Peer Dekkers & Wim Sonneeld Inleiding Toen u he in de klas uilegde snape ik he helemaal, maar oen ik he huis zelf ging proberen

Nadere informatie

Hogerbeetsstraat 18-B. 3039 XJ Rotterdam. Vraagprijs: 220.000 k.k. Woonbron Makelaars. woonoppervlakte 100 m2 3 slaapkamers te koop

Hogerbeetsstraat 18-B. 3039 XJ Rotterdam. Vraagprijs: 220.000 k.k. Woonbron Makelaars. woonoppervlakte 100 m2 3 slaapkamers te koop Hogerbeessraa -B 303 XJ Roerdam woonoppervlake 100 m 3 slaapkamers e koop Vraagprijs: 0.000 k.k. Woonbron Makelaars info@woonbronmakelaars.nl 010-0 00 www.woonbronmakelaars.nl Kenmerken Locaie Energie

Nadere informatie

Niet door de overheid bekostigde ICT-hogescholen in Nederland: een toekomstperspectief

Niet door de overheid bekostigde ICT-hogescholen in Nederland: een toekomstperspectief Nie door de overheid bekosigde ICT-hogescholen in Nederland: een oekomsperspecief Landelijke Sinds AMBI nie meer besaa, onbreek he de Nederlandse afsemming ICT-secor aan een richinggevend, onafhankelijk

Nadere informatie

Openbaar. Ontwerp-bestemmingsplan Nijmegen Midden 2015

Openbaar. Ontwerp-bestemmingsplan Nijmegen Midden 2015 Collegevoorsel Openbaar Onderwerp Onwerp-besemmingsplan Nijmegen Midden 0 Programma Sedelijke onwikkeling Porefeuillehouder B. Velhuis Samenvaing He laase (geacualiseerde) besemmingsplan voor Nijmegen

Nadere informatie

Regeling Rijksbegrotingsvoorschriften 2012

Regeling Rijksbegrotingsvoorschriften 2012 Regeling Rijksbegroingsvoorschrifen 2012 Inhoudsopgave 1. Wijzigingen... 2. Tijdschema... 3. RBV deel I... He jaarverslag... 23 De inriching van de veranwoording... 23 He deparemenale jaarverslag... 24

Nadere informatie

stand van zaken. Guido Bayens

stand van zaken. Guido Bayens archiecuur overheid Gecompliceerde pas de deux De elekronische overheid word onder archiecuur gebouwd De overheid saa voor de groe uidaging haar elekronische diensverlening ui e breiden en e opimaliseren.

Nadere informatie

Horeca Starterskrant

Horeca Starterskrant Horeca Sarerskran 04 Als leerbedrijf zelf uw personeel opleiden 06 Succes zi in de ondernemer in regels, vergunningen en subsidies 08 Wegwijs maak u een goede kans bij de bank 16 Zó een uigave van 02 SVH

Nadere informatie

GEBRUIKSAANWIJZING. Binnenunit voor lucht-waterwarmtepompsysteem EKHBRD011ABV1 EKHBRD014ABV1 EKHBRD016ABV1 EKHBRD011ABY1 EKHBRD014ABY1 EKHBRD016ABY1

GEBRUIKSAANWIJZING. Binnenunit voor lucht-waterwarmtepompsysteem EKHBRD011ABV1 EKHBRD014ABV1 EKHBRD016ABV1 EKHBRD011ABY1 EKHBRD014ABY1 EKHBRD016ABY1 GEBRUIKSAANWIJZING Binnenuni voor luch-waerwarmepompsyseem en opies EKHBRD011ABV1 EKHBRD014ABV1 EKHBRD016ABV1 EKHBRD011ABY1 EKHBRD014ABY1 EKHBRD016ABY1 EKHBRD011ACV1 EKHBRD014ACV1 EKHBRD016ACV1 EKHBRD011ACY1

Nadere informatie

Bijverdiensten of inkomsten als freelancer, gastouder, artiest of beroepssporter

Bijverdiensten of inkomsten als freelancer, gastouder, artiest of beroepssporter bij aangife inkomsenbelasing 2012 12 freelancer, gasouder, aries of apparemenen zijn onsaan die u verkoch of nog gaa verkopen. he voor en minse 30% zelf uivoeren van groo onderhoud of andere aanpassingen

Nadere informatie

Voorwoord. editie juli 2014

Voorwoord. editie juli 2014 ediie juli 2014 Voorwoord Graag vraag ik uw aandach voor deze nieuwsbrief. Opnieuw zoals u van ons gewend ben een nieuwsbrief vol lezenwaardige zaken. Ook een nieuwsbrief die op een bijzonder momen uikom.

Nadere informatie

lsolatieboxen met of zonder sluis?

lsolatieboxen met of zonder sluis? lsolaieboxen me of zonder sluis? Modelonderzoek naar he risico voor kruisinfecies bij verschillende bouwkundige onwerpen voor een medium-care verpleegafdeling in he Wilhelmina Kinderziekenhuis e Urech

Nadere informatie

Horeca Starterskrant

Horeca Starterskrant Horeca Sarerskran 04 Als leerbedrijf zelf uw personeel opleiden 06 Succes zi in de ondernemer in regels, vergunningen en subsidies 08 Wegwijs maak u een goede kans bij de bank 16 Zó een uigave van 02 SVH

Nadere informatie

Hoofdstuk 2: LOGISCHE SCHAKELINGEN

Hoofdstuk 2: LOGISCHE SCHAKELINGEN Hoofdsuk 2: LOGISCHE SCHKELINGEN 2.1 lgemeenheden Gedurende vele jaren sond de Digiale echniek in hoofdzaak in funcie van compuersysemen. Daarin is er de laase jaren veel verandering gekomen. Denken we

Nadere informatie

OVERZICHT. De Raad 09-12-2014 Aanvang: 19:00. Vermeerzaal 1.03. Tijd. Molendijkzaal 0.01. Raadzaal 1.02. Het Plein 19:00

OVERZICHT. De Raad 09-12-2014 Aanvang: 19:00. Vermeerzaal 1.03. Tijd. Molendijkzaal 0.01. Raadzaal 1.02. Het Plein 19:00 OVERZICHT De Raad 0--0 anvang: :00 Tijd Raadzaal.0 Molendijkzaal 0.0 Vermeerzaal.0 He Plein :00 :0 Tweerichingenvarian omgeving Kersenbaan vrz: Dijkserhuis pfh: Buijelaar secr: Bongers Onwikkeling groenvisie

Nadere informatie

Etagevloeren. Ruimte creëren doe je met Nolte Opslag Systemen. www.nolteopslagsystemen.nl

Etagevloeren. Ruimte creëren doe je met Nolte Opslag Systemen. www.nolteopslagsystemen.nl Eagevloeren Ruime creëre g Sysemen g Sysemen is gespecialiseerd in de producie en levering van Eagevloeren. Een eagevloer ook wel enresol, mezzanine, ussenvloer, verdiepingsvloer of bordes genoemd, is

Nadere informatie

Het wiskunde B1,2-examen

Het wiskunde B1,2-examen Ger Koole, Alex van den Brandhof He wiskunde B,2 examen NAW 5/4 nr. 2 juni 2003 65 Ger Koole Faculei der Exace Weenschappen, Afdeling Wiskunde, Vrije Universiei, De Boelelaan 08 a, 08 HV Amserdam koole@cs.vu.nl

Nadere informatie

Bijverdiensten of inkomsten als freelancer, alfahulp, artiest of beroepssporter

Bijverdiensten of inkomsten als freelancer, alfahulp, artiest of beroepssporter bij aangife inkomsenbelasing 2012 12 U verbouwde bijvoorbeeld een pand, zoda er afzonderlijke apparemenen zijn onsaan die u verkoch of nog gaa verkopen. he voor en minse 30% zelf uivoeren van groo onderhoud

Nadere informatie

Correctievoorschrift VWO 2014

Correctievoorschrift VWO 2014 Correcievoorschrif VWO 04 ijdvak nauurkunde He correcievoorschrif besaa ui: Regels voor de beoordeling Algemene regels 3 Vakspecifieke regels 4 Beoordelingsmodel 5 Inzenden scores Regels voor de beoordeling

Nadere informatie

Simulatiestudie naar Methodebreuken in het Onderzoek Verplaatsingen in Nederland

Simulatiestudie naar Methodebreuken in het Onderzoek Verplaatsingen in Nederland Simulaiesudie naar Mehodebreuken in he Onderzoek Verplaasingen in Nederland Bianca Wouers Cenraal Bureau voor de Saisiek bias@cbs.nl Jan van den Brakel Cenraal Bureau voor de Saisiek jbrl@cbs.nl Bijdrage

Nadere informatie

Gemeenteraadsvergadering Neerijnen BESLUITENLIJST

Gemeenteraadsvergadering Neerijnen BESLUITENLIJST Gemeeneraadsvergadering Neerijnen (16046\...) BESLUITENLIJST Daum : donderdag 25 april 2013 Tijd : 19.30 uur Plaas : raadzaal gemeenehuis Neerijnen Aanwezig : mevrouw P. van Kuilenburg (GBN), de heer C.

Nadere informatie

CONVE NANT KI N DEROPVANG EN ONDERWIJS

CONVE NANT KI N DEROPVANG EN ONDERWIJS CONVE NANT K N DEROPVANG EN ONDERWJS { ( ì 'h!\ irl Ëf \- 'v 1, û \ e a i '.* L(l. ìli-, \ i, ù. * qr 'L,i /,! 2. \ al> - ç Di convenan beschrijf de samenwerkingsafspraken ussen de aanbieders van Kinderopvang

Nadere informatie

ten deze handelend als schriftelijk gevolmachtigde van:

ten deze handelend als schriftelijk gevolmachtigde van: 1 Abma Schreurs Advocaen Noarissen Waerlandlaan 52, Purmerend Posbus 575 1440 AN Purmerend T 088 433 43 33 F 088 433 43 00 info@abmaschreurs.nl RC/2011.003068.01/JA/JA 1 VESTIGING OPSTALRECHT Op éénenderig

Nadere informatie

Oefeningen Elektriciteit I Deel Ia

Oefeningen Elektriciteit I Deel Ia Oefeningen Elekriciei I Deel Ia Di documen beva opgaven die aansluien bij de cursuseks Elekriciei I deel Ia ui he jaarprogramma van de e kandidauur Indusrieel Ingenieur KaHo Sin-Lieven.. De elekrische

Nadere informatie

elektriciteit voor 5TSO

elektriciteit voor 5TSO e Dirk Sarens 45 elekriciei voor 5TSO versie 1.0 1 2011 Dirk Sarens Versie 1.0 Schooljaar 2011-2012 Gemaak voor he leerplan D/2009/7841/036 Di boek kan worden gekoch via de websie www.nibook.com Had je

Nadere informatie

Wind en water in de Westerschelde. Behorende bij de Bacheloropdracht HS

Wind en water in de Westerschelde. Behorende bij de Bacheloropdracht HS Behorende bij de Bacheloropdrach HS Door: Julia Berkhou Lena Jezuia Sephen Willink Begeleider: Prof.dr. A.A. Soorvogel Daum: 17 juni 2013 Inhoudsopgave 1 Inleiding 2 2 Achergrondinformaie 3 2.1 He geij.................................

Nadere informatie

Bijverdiensten of inkomsten als freelancer, alfahulp, artiest of beroepssporter

Bijverdiensten of inkomsten als freelancer, alfahulp, artiest of beroepssporter bij aangife inkomsenbelasing 2011 11 U verbouwde bijvoorbeeld een pand, zoda er afzonderlijke apparemenen zijn onsaan die u verkoch of nog gaa verkopen. he voor en minse 30% zelf uivoeren van groo onderhoud

Nadere informatie

onderzoek en privacy WAT ZEGT DE WET

onderzoek en privacy WAT ZEGT DE WET onderzoek en privacy WAT ZEGT DE WET masterclass research data management Maastricht 4 april 2014 presentatie van vandaag uitleg begrippenkader - privacy - juridisch huidige en toekomstige wet- en regelgeving

Nadere informatie

Onderzoek naar waarschuwingsniveaus voor de dekkingsgraad op marktwaardebasis

Onderzoek naar waarschuwingsniveaus voor de dekkingsgraad op marktwaardebasis Onderzoek naar waarschuwingsniveaus voor de dekkingsgraad op markwaardebasis Jasper Holke Klein Juni 2009 Vrije Universiei Faculei der Exace Weenschappen Sudieriching Bedrijfswiskunde en Informaica De

Nadere informatie

SecurAsset (LU) Bond 2019/11/08 Maxi Plus Focus US. (Blootstelling van het volledige kapitaal aan deposito s bij Argenta Spaarbank)

SecurAsset (LU) Bond 2019/11/08 Maxi Plus Focus US. (Blootstelling van het volledige kapitaal aan deposito s bij Argenta Spaarbank) SecurAsse (LU) Bond 2019/11/08 Maxi Plus Focus US (Blooselling van he volledige kapiaal aan deposio s bij Argena Spaarbank) Gesrucureerde schuldvordering uigegeven door SecurAsse SA Blooselling van he

Nadere informatie

Lans Bovenberg, Roel Mehlkopf en Theo Nijman Techniek achter persoonlijke pensioenrekeningen in de uitkeringsfase. Netspar OCCASIONAL PAPERS

Lans Bovenberg, Roel Mehlkopf en Theo Nijman Techniek achter persoonlijke pensioenrekeningen in de uitkeringsfase. Netspar OCCASIONAL PAPERS Nespar OCCASIONAL PAPERS Lans Bovenberg, Roel Mehlkopf en Theo Nijman Techniek acher persoonlijke pensioenrekeningen in de uikeringsfase Techniek acher persoonlijke pensioenrekeningen in de uikeringsfase

Nadere informatie

Al het goede van melk Aankoop Manager

Al het goede van melk Aankoop Manager Al he oede van melk Aankoop Manaer Funcie Je ben veranwoordelijk voor he onwikkelen en voeren van een aankoopbeleid waarbij zo unsi moelijk word aanekoch rekenin houdend me prijs, kwaliei, evenwichi assorimen

Nadere informatie

Aandacht voor allochtone studenten in het hoger onderwijs

Aandacht voor allochtone studenten in het hoger onderwijs Aandach voor allochone sudenen in he hoger onderwijs Inhoudsopgave Samenvaing en conclusies 5 1 Inleiding 15 1.1 Achergrond van he onderzoek 15 1.2 Opze van he onderzoek 16 1.3 Analyse van de nonrespons

Nadere informatie

t 1 Hier staat hoe je een toetje maakt. 2 Het is

t 1 Hier staat hoe je een toetje maakt. 2 Het is Blok 2 LB 60-61 16-17 WB 12-13 Les 1 Maak een oeje INFORMATIE Leeseks Teks 1: Reep voor een oeje van peer in de vorm van een gezih (oe). Teks 1: oud AVI 2; nieuw AVI M3, me uizondering van he woord reep

Nadere informatie

Integratiepracticum III

Integratiepracticum III Inegraiepracicum III Casus I Projecevaluaie Irrigaie landbouwgronden in Ruriania Bas Beerenhou (556622) & Cliff Voeelink (554506) Deadline casus I: 2 januari 2007 TR2 Inleiding Er zijn een hoop derdewereldlanden.

Nadere informatie

Brandveilig Constructief Ontwerp Toepassing van de nieuwe op performantiecriteria gebaseerde ontwerpcodes

Brandveilig Constructief Ontwerp Toepassing van de nieuwe op performantiecriteria gebaseerde ontwerpcodes Toepassing van de nieuwe op performaniecrieria gebaseerde onwerpcodes Case sudie Paershofkerk Conac: Parners: Dr. Ir. Lincy Pyl Docen Bouwkunde Hogeschool voor Weenschap & Kuns Campus DE NAYER Jan De Nayerlaan

Nadere informatie