proefversie De en wij Handel Magda Snoeck Inge De Deken Hans Waerniers

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "proefversie De h@ndel en wij Handel Magda Snoeck Inge De Deken Hans Waerniers"

Transcriptie

1 De en wij Handel proefversie 5.3 Magda Snoeck Inge De Deken Hans Waerniers

2 De site geeft je toegang tot het digitale lesmateriaal bij dit boek. Activeer jouw licentie aan de hand van de onderstaande code. Tijdens de activatie accepteer je de gebruiksvoorwaarden. Zo krijg je voor de duur van de licentie toegang tot het digitale lesmateriaal. Code PT-DHEW-FMCS-TQ2C-S2 Plantyn ontwikkelt en verspreidt leermiddelen voor het basisonderwijs, het secundair onderwijs, het hoger en het wetenschappelijk onderwijs en het volwassenenonderwijs. Daarnaast geeft Plantyn ook publicaties uit over schoolmanagement, leerlingenbegeleiding, personeelsbeleid voor het onderwijs en didactische ondersteuning van leerkrachten en educatief materiaal voor de thuismarkt. De uitgeverij is zowel in het Nederlandstalige als in het Franstalige landsgedeelte actief. Doorheen al onze activiteiten streven we ernaar om maximale kansen te bieden aan alle lerenden, rekening houdend met de individuele situatie en interesses, en willen we ertoe bijdragen dat leerkrachten in optimale omstandigheden kunnen werken. Het is immers onze overtuiging dat leren op een eigentijdse en aangename manier kan, wat tot uiting komt in onze slogan t leren is mooi. Plantyn Adres: Motstraat 32, 2800 Mechelen Telefoon: Fax: Website: Ontwerp binnenwerk: Zet Ontwerp omslag: Zet Illustratieverantwoording: Met dank aan Kinnarps Uitgeverij Plantyn heeft alle redelijke inspanningen geleverd om de houders van intellectuele rechten op het materiaal dat in dit leermiddel wordt ge- zorg die daaraan is besteed, van oordeel zijn toch rechten op dit materiaal te kunnen laten gelden, dan kunt u contact opnemen met uitgeverij Plantyn. Zij zal uw legitieme aanspraken honoreren tegen de gangbare markttarieven. NUR 168 Plantyn nv, Mechelen, België Alle rechten voorbehouden. Behoudens de uitdrukkelijk bij wet bepaalde uitzonderingen mag niets uit deze uitgave worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand of openbaar gemaakt, op welke wijze dan ook, zonder de uitdrukkelijke voorafgaande en schriftelijke toestemming van de uitgever. ISBN D2011/0032/268

3 INHOUD DEEL 3 PERSONEEL 5 1 De arbeidsmarkt 6 1 Begrip 6 2 De vraag naar arbeid 8 3 Het aanbod van arbeid 12 1 Werkwilligen 12 2 Bevolking op beroepsactieve leeftijd en beroepsbevolking in België 14 3 De beroepsbevolking in internationaal perspectief 16 4 Activiteitsgraad, participatiegraad en werkgelegenheidsgraad 18 4 Werkloosheid 21 1 Werkloosheidscijfers 21 2 Werkloosheidsgraad 23 3 Werkloosheidssteun 25 4 Maatregelen en initiatieven tegen werkloosheid 27 5 Schaarste op de arbeidsmarkt voor knelpuntberoepen 29 Test je kennis 31 2 Bedrijfscultuur en organisatiestructuur van een onderneming 44 1 Begrip bedrijfscultuur 44 2 Soorten bedrijfscultuur 47 3 Hoe ontdek je een bedrijfscultuur? 49 4 Effect van de bedrijfscultuur op het functioneren van de werknemers 52 5 Het organogram van een onderneming 53 6 Aanmaken van een personeelsbestand 56 7 Formulieren in Access 68 8 Rapporten in Access 71 9 Soorten organisatiestructuren Het organogram van een commerciële afdeling 77 Test je kennis 80 3 De arbeidsovereenkomst 88 1 Het begrip arbeidsovereenkomst 88 2 Verplichtingen van werkgever en werknemer 92 3 Het salaris 95 4 Het arbeidsreglement 97 5 Arbeidsovereenkomsten voor arbeiders en bedienden: verschilpunten 98 6 Schorsing van de arbeidsovereenkomst Soorten arbeidsovereenkomsten Outplacement Collectieve arbeidsovereenkomsten: cao s Kinderbijslag Op zoek naar een passende job 119 Test je kennis 145 De en wij 5.3 3

4 DEEL 4 PLANNEN, VERGADEREN EN COMMUNICEREN IN EEN ADMINISTRATIEVE WERKOMGEVING Plannen en vergaderen op het werk Plannen werkt ontspannend Vergaderingen Assertiviteit Werkplanning met elektronische agenda 172 Test je kennis Efficiënte communicatie Communicatie Huisstijl Elektronische post 203 Test je kennis De administratieve omgeving Kantooromgeving Opgeruimd staat netjes Taakomschrijving van een commercieel-administratief bediende Reglementering inzake de wet op de privacy Consultatie van gegevens via het internet Flowcharts en procedures 267 Test je kennis De en wij 5.3

5 DEEL 3 PERSONEEL De en wij 5.3 5

6 ENKELE PERSOONLIJKE GEGEVENS OVER NOUGATINE Nougatine is een artisanaal bedrijf. Dat betekent dat de eigen producten met de hand vervaardigd worden. Daarnaast heeft Nougatine twee winkels waar het eigen assortiment pralines verkocht wordt, aangevuld met thee, nougat, confiserie, zoet broodbeleg zoals heerlijke zelfgemaakte choco en dranken in kleine verpakkingen. Kortom, alles wat in een geschenkmand kan. 1 Persoonlijke gegevens Nougatine bvba Molenweg Damme tel fax BE RPR Brugge IBAN: BE BIC: GEBABEBB Zaakvoerder: Lucas Bonneval 2 Een greep uit het assortiment Assortiment pralines (6 % btw) Art. nr. Omschrijving per kg Kostprijs Excl. btw Verkoopprijs Excl. btw Leverancier P101 Studentenhaver wit 5,90 20, P102 Studentenhaver melk 5,95 20, P103 Studentenhaver fondant 6,05 20, P104 Orangette 11,40 20, P105 Isabelle fondant 6,72 20, P106 Manon nougat 6,10 20, P107 Manon aardbeivulling 7,20 20, P108 Manon koffie 7,20 20, De en wij 5.3

7 3 Personeel proefversie 1 Organisatieschema van de onderneming Zaakvoerder Lucas Bonneval Aankoopmanager Productiemanager Verkoopmanager Administratief manager Hendrik Delbeke Victor Decrane Emma Debrabander Margot Casneuf Aankoopmedewerker Louise Van Holme Arbeiders Lars Van Gerben Commercieel Medewerker binnendienst Boekhouding Simon Beckevoort Cedric Van Linden Lotte Caudron Emile Beck Receptie Verkopers winkel Pauline Lambert Elodie Barry Nina Wibo Verkopers buitendienst Francis Carson 2 Personeelsgegevens Naam Adres Brutowedde Gezinstoestand Schaal Bedienden Lucas Bonneval Molenweg Damme 3 920,00 EUR 2 kinderen 1 Emma Debrabander Molenweg Damme 3 480,00 EUR 0 1 Victor Decrane Moerdijkstraat Ichtegem 3 150,00 EUR 4 kinderen 2 Hendrik Delbeke Cathilleweg Jabbeke 2 980,00 EUR 2 kinderen 1 Margot Casneuf Dyver Brugge 2 875,00 EUR 1 kind alleen Louise Van Holme Groenerei Brugge 2 195,00 EUR 3 kinderen 2 Emile Beck Portiekenlaan Westende 1 983,00 EUR 0 alleen Elodie Barry Duinenstraat Bredene 1 950,00 EUR 0 alleen Nina Wibo Hoornstraat Moerkerke 1 878,00 EUR 0 alleen Francis Carson Zandvoordestraat Oudenburg 2 320,00 EUR 3 kinderen 2 Simon Beckevoort A. Vermeylenstraat Stene 2 050,00 EUR 2 kinderen 1 Pauline Lambert Veldhoekstraat Waardamme 1 780,00 EUR 1 kind alleen Arbeiders Lars Van Gerben Stationstraat Gistel 15,00 EUR 3 kinderen 2 Cedric Van Linden Pastoriestraat Sint-Michiels 13,00 EUR 2 kinderen 1 Lotte Caudron Rijselstraat Sijsele 14,00 EUR 0 alleen De en wij 5.3 7

8 1 DE ARBEIDSMARKT 1 Begrip proefversie 8 De en wij 5.3

9 Verkenning 1 Geef aan de hand van deze websites een omschrijving van het begrip arbeidsmarkt. 2 Wie zijn de aanbieders op de arbeidsmarkt? 3 Wie heeft arbeid nodig en is dus vrager op de arbeidsmarkt? 4 Geef vier voorbeelden van nieuwe communicatiemogelijkheden op de arbeidsmarkt, aangeboden via deze websites. Bekijk er ook een aantal van dichterbij. Ter zake De arbeidsmarkt is de virtuele plaats waar vragers en aanbieders voor arbeid samenkomen. Deze markt is overal aanwezig. Als je een sollicitatiebrief schrijft, naar een bedrijf in de regio, om te solliciteren voor een studentenjob tijdens de schoolvakantie, ben je een aanbieder op de arbeidsmarkt. De onderneming die een personeelsadvertentie plaatst in de krant is een vrager op de arbeidsmarkt. Zij heeft bijvoorbeeld arbeiders nodig voor het productieproces. Indien het aanbod groter is dan de vraag op de arbeidsmarkt, is er sprake van werkloosheid. ARBEIDSMARKT AANBOD VRAAG De werkzoekenden en de werkende arbeiders De ondernemingen en de overheid die werknemers vragen op de en bedienden: de beroepsbevolking arbeidsmarkt Aanbod arbeid > vraag naar arbeid = werkloosheid De en wij 5.3 9

10 2 De vraag naar arbeid Verkenning 1 Welke productiefactoren hebben Lucas en Emma nodig om deze pralines te kunnen produceren? 2 Noem enkele elementen die bepalend zijn voor hun vraag naar arbeid. 3 Het gaat Nougatine voor de wind. De vraag naar de eigen bereide pralines neemt sterk toe. Lucas en Emma vragen zich af of ze het aantal arbeiders moeten uitbreiden. Welke cijfergegevens zullen ze vooral in overweging nemen om hierover een beslissing te nemen? 4 Emma en Lucas maken enkele berekeningen. Een arbeider kost hen, alles inbegrepen, gemiddeld 100 euro per dag. Per kg pralines ontvangen ze 20,50 euro. De onderstaande tabel geeft een overzicht van de dagproductie in verhouding tot het aantal arbeiders. Bij de eerste aanwervingen stijgt de productie meer dan evenredig omdat elke arbeider goed werk verricht, elk in zijn specialiteit. Eenmaal er te veel arbeiders zijn, wordt de arbeidsorganisatie minder efficiënt en stijgt de productie minder snel. We veronderstellen verder gemakshalve dat er enkel arbeidskosten zijn. Aantal arbeiders Geproduceerde hoeveelheid (in kg) Totale arbeidskosten Totale opbrengsten Totale winst Maak deze tabel in Excel en bereken via formules de totale kosten, opbrengsten en winst. 4.2 Wat is de optimale tewerkstelling bij Nougatine? 10 De en wij 5.3

11 5 Een afspraak tussen vakbonden en ondernemers binnen de sector verplicht Nougatine ertoe een loonsverhoging toe te staan van 10 euro per dag per werknemer. 5.1 Pas de loonkosten aan in Excel. 5.2 Bepaal opnieuw de optimale tewerkstelling bij Nougatine, zowel in een tabel als grafisch. 5.3 Welk verband is er tussen de vraag naar arbeid en het loonniveau? Aantal arbeiders Geproduceerde hoeveelheid (in kg) Totale arbeidskosten Totale opbrengsten Totale winst 6 Ondernemen is organiseren en dat weten onze jonge zaakvoeders maar al te goed. Door een betere arbeidsverdeling, een specialisatie per arbeider en de investering in een nieuwe machine verloopt de productie efficiënter, zoals blijkt uit de volgende gegevens. Aantal arbeiders Geproduceerde hoeveelheid (in kg) Totale arbeidskosten Totale opbrengsten Totale winst 6.1 Pas in Excel de productiecijfers aan. 6.2 De arbeidsproductiviteit wordt gemeten door de berekening van de productie per arbeider per tijdseenheid (hier een dag). Hoe is de arbeidsproductiviteit binnen Nougatine geëvolueerd bij 5 arbeiders? 6.3 Hoe is de optimale tewerkstelling bij Nougatine geëvolueerd? 6.4 Welke conclusie kun je hieruit trekken? Ter zake De vraag naar arbeid is een afgeleide vraag en is vooral afhankelijk van: de vraag naar de producten het loonniveau de arbeidsproductiviteit. De en wij

12 1 De vraag naar de producten Om te produceren heeft een ondernemer arbeiders, machines, grondstoffen, nodig. Hoe groter de vraag naar die producten, hoe meer werknemers de ondernemer nodig heeft. De vraag naar arbeid is een afgeleide vraag. 2 Het loonniveau Een andere belangrijke factor is het loonniveau dat de ondernemer moet uitbetalen aan zijn personeel. Er bestaat een omgekeerd evenredige verhouding tussen het loon en de vraag naar arbeid. Bij hoge loonkost zal de vraag naar arbeid afnemen. De ondernemer zal dan kiezen voor productietechnieken waarbij minder arbeiders en meer kapitaalgoederen worden ingeschakeld: automatisering en robotisering. Om de tewerkstelling en de vraag naar arbeid in ons land te bevorderen, probeert de Belgische overheid momenteel om de relatief hoge loonkost voor de ondernemers te verminderen. 3 De arbeidsproductiviteit Ook de arbeidsproductiviteit bepaalt mee de vraag naar arbeid. De arbeidsproductiviteit is de hoeveelheid producten die per tijdseenheid wordt geproduceerd per arbeider. Een hogere arbeidsproductiviteit zorgt bij eenzelfde inzet van arbeid voor meer geproduceerde eenheden. Daardoor daalt de kostprijs per eenheid product. Arbeidsproductiviteit = Hoeveelheid producten geproduceerd per tijdseenheid (bv. per uur), per arbeider Een toename van de arbeidsproductiviteit zorgt ervoor dat de ondernemer goedkoper kan produceren en meer winst maakt. Mogelijks zal de ondernemer beslissen om zijn personeelsbestand uit te breiden waardoor de vraag naar arbeid toeneemt. De arbeidsproductiviteit is de laatste jaren sterk toegenomen. Bovendien scoort België, op internationaal vlak, heel goed. De arbeidsproductiviteitstoename is er vooral gekomen door: specialisatie en arbeidsverdeling: vroeger knutselden een tiental arbeiders een auto in elkaar terwijl andere groepjes arbeiders hetzelfde deden wat verderop in de fabriek. De introductie van de lopende band in de autoassemblagefabrieken van Henri Ford zorgde voor doorgedreven arbeidsverdeling en specialisatie. Met eenzelfde aantal arbeiders wist Ford beduidend meer wagens per dag te assembleren, waardoor de prijzen daalden en auto s in het bereik van meer gezinnen kwamen. De vraag naar wagens steeg evenals de tewerkstelling in de sector. de technologische vooruitgang: de inzet van efficiëntere machines en beter geschoolde arbeidskrachten. Het gebruik van de computer in het productieproces, de robotisering en de hooggekwalificeerde werknemers die deze machines hanteren, hebben voor een ongeziene toename van de productiviteit gezorgd. De invloed van het loonniveau en de arbeidsproductiviteit op de vraag naar arbeid en op de tewerkstelling moeten samen worden bekeken. Indien de lonen en de arbeidsproductiviteit in dezelfde mate stijgen, zal de invloed op de vraag naar arbeid verwaarloosbaar zijn. Indien de loonstijging echter groter is dan de toename van de arbeidsproductiviteit, zal de vraag naar arbeid afnemen en omgekeerd. De Belgische economie wordt gekenmerkt door én hoge loonkosten én een hoge arbeidsproductiviteit. 12 De en wij 5.3

13 UIT DE PRAKTIJK De verder dalende productiviteit in België Landen Bbp per gewerkt uur Bbp per capita Rangschikking in kolom 3 Noorwegen 76,8 60,218 2 Luxemburg 74,5 85,524 1 Nederland 59,1 42,047 7 Verenigde Staten 59,0 45,576 3 België 58,5 38, Frankrijk 54,7 33, Ierland 54,0 41,371 8 Duitsland 53,5 36, Oostenrijk 51,9 42,124 6 Australië 51,6 44,729 4 EU (27 landen) 47,9 33,774 Bron: The Conference Board Total Economy Database, september De periode waarin België de hoogste productiviteit ter wereld had is voorbij. Volgens de laatste gegevens van The Conference Board, een Amerikaans onderzoekinstituut, is België gezakt naar de vijfde plaats in de wereldranglijst. The Conference Board stelt dat de arbeidsproductiviteit een eenvoudige maar krachtige indicator is van de economische efficiëntie. België is de eerste plaats op die ranglijst al `een paar jaar kwijt en is intussen gezakt naar de vijfde plaats. Wanneer we afgaan op het bbp per capita (of het inkomen per hoofd), vinden we België op de twaalfde plaats terug. De hoge productiviteit is een gevolg van de hoge loonkosten. Dure lonen maken dat ondernemingen onder druk staan om de productie uit te besteden naar lagelonenlanden of om de productie te automatiseren zodat men op arbeidskrachten bespaart. Dus in vergelijking met de totale productie in het land is de betrekkelijk kleine overblijvende actieve bevolking behoorlijk productief. Omdat relatief weinig Belgen een job hebben we gaan te vroeg met pensioen en werken te weinig uren staan we op de ranglijst van bbp per capita pas op plaats twaalf. Een te laag percentage van de totale bevolking genereert een inkomen uit arbeid. Mensen verlaten massaal de arbeidsmarkt voor een of andere vorm van vervroegd pensioen. Dat wordt duidelijk geïllustreerd in de VS, waar het laatste jaar massaal veel jobs werden geschrapt, waardoor de productiviteit spectaculair steeg. Rijke landen zullen het steeds moeilijker krijgen om in de toekomst hun hoge levensstandaard te blijven waarborgen als ze er niet in slagen om de combinatie van arbeidskrachten, vaardigheden, machines en technologie om te zetten in productiviteit. Voor volgend jaar verwacht The Conference Board een heropleving van de economie, maar dan met een stabiele of dalende werkgelegenheid. De en wij

14 Opdracht 1 Hoewel onze productiviteit daalt, staat België toch nog vooraan in de ranglijst. Hoe komt dat? 2 Waarom staan we nu slechts op de twaalfde plaats in de ranglijst van bbp per capita? 3 Waarom steeg de productiviteit in de VS? 4 Waarom zullen rijke landen het steeds moeilijker krijgen om hun hoge levensstandaard te behouden? 3 Het aanbod van arbeid 1 Werkwilligen Werken, een noodzakelijk kwaad? Vrije tijd. Heerlijk! Een vakantie, een weekend voor jezelf. Je kunt die vrije tijd invullen naar eigen goeddunken en lekker doen wat je het liefste doet: sporten, uitgaan, keuvelen met vrienden of vriendinnen, op reis gaan, tv-kijken, muziekfestivals afschuimen of gewoon luieren. Op maandag of na een vakantie valt het soms tegen om te vertrekken naar werk of school. In een onbezonnen moment denken sommigen dan dat het best leuk moet zijn om werkloos te zijn. Alleen maar vrije tijd! Toch weten we wel beter. Werkloos zijn, is niet benijdenswaardig. Wat is er dan zo interessant aan werken? 14 De en wij 5.3

15 Verkenning proefversie We doen een onderzoek. Elke leerling laat tien werkende mensen naamloos de volgende vragen beantwoorden. 1 Maak het onderstaande enquêteformulier in Word. 2 Neem de enquête af bij mensen in jouw persoonlijke omgeving. Zorg ervoor dat je evenveel vrouwen als mannen aan de tand voelt en laat je enquête invullen door mensen van een verschillende leeftijd. 3 Verwerk de gegevens van het onderzoek in Excel. Maak de nodige tabellen en berekeningen. 4 Stel het geheel visueel voor in een PowerPointpresentatie. Ter 1 Geslacht: Man Vrouw 2 Leeftijd jaar jaar jaar jaar 3 Opleidingsniveau geen diploma secundair onderwijs enkel diploma secundair onderwijs diploma hoger onderwijs/bachelor diploma universitair onderwijs/master 4 Deed u ooit een vakantiejob? Ja Neen 5 Mocht u geen werk hebben, wat zou u dan het meest missen? Rangschik in afdalende volgorde van 1 naar 5. Het cijfer 1 geeft aan wat u het meest zou missen. Wie werkt, heeft goed gevulde dagen en een vaste dagindeling. Vrije tijd is dan belangrijk. Wie werkt, heeft vele sociale contacten en ontmoet vele mensen via de werkomgeving. Wie werkt, heeft een inkomen. Wie werkt, telt mee in de maatschappij: hij/zij is iemand. Wie werkt, kan dingen doen waar hij/zij goed in is en die hij/zij graag doet. zake Waarom willen mensen werken? Het ligt voor de hand dat we in de eerste plaats uit werken gaan omdat er brood op de plank moet komen. Of je nu alleenstaand bent of een gezin hebt, er is geld nodig om een comfortabel leven te leiden. Eten, kleding, een auto, naar school gaan, wonen, ontspanning, het kost allemaal heel wat geld en een job zorgt voor het nodige inkomen om de maandelijkse uitgaven van een gezin te dekken. Omdat onze levensstandaard de jongste decennia zo sterk is toegenomen, gaan in heel wat gezinnen de beide partners werken. Bovendien stellen we vast dat steeds meer jonge mensen in hun vrije tijd bijklussen om bovenop hun zakgeld een inkomen te verwerven. Maar er zijn ook nog andere redenen waarom mensen werken. Volgens de Amerikaanse bedrijfspsycholoog Maslow zijn er vijf groepen van behoeften of drijfveren die het menselijk handelen bepalen en dus ook de keuze om te werken. Volgens Maslow doorloopt iedereen een behoeftepiramide. De en wij

16 Onderaan bevinden zich de fysieke behoeften of basisbehoeften zoals eten, drinken, kleding en onderdak. Op het tweede niveau is er de behoefte aan veiligheid of bestaanszekerheid, gevolgd door de sociale behoefte (erbij horen) en de behoefte aan erkenning en waardering (sociale erkenning en status). Ten slotte staat aan de top van de piramide de behoefte aan zelfrealisatie (kunnen doen wat je graag Behoeftehiërarchie van Maslow en goed doet). De behoefte van een hogere categorie zal maar nagestreefd worden nadat de behoeften van een lagere categorie zijn bevredigd. In de eerste plaats gaan we werken om een inkomen te verwerven om aan de basisbehoeften te voldoen, pas nadien komen de andere drijfveren aan bod. Wie zichzelf volledig kan terugvinden in zijn werk, wie van zijn hobby zijn beroep kan maken, zal graag werken en is uitermate gemotiveerd op zijn arbeidsstek. 2 Enquête naar arbeidskrachten (EAK) in België Verkenning Bron: > NL > Statistieken en Analyses > Werkgelegenheid. 1 Lees in de tabel over de Belgische arbeidsmarkt hoeveel eenheden het aanbod bedroeg in Hoeveel eenheden bedroeg het aanbod in 2003? 3 Vul de tabel over de Belgische arbeidsmarkt aan met recentere gegevens. Je vindt de informatie op de website e > NL > Statistieken en Analyses s > Werkgelegenheid, werkloosheid, arbeidsmarkt > In absolute cijfers. 4 Maak op basis van de gegevens in de tabel Belgische arbeidsmarkt een lijngrafiek in Excel. 5 Deel de leden van het onderstaande gezin in volgens de categorieën actieve en inactieve bevolking. Motiveer je antwoord. Bij de familie Dirksens leven nog drie generaties samen. De grootouders zijn met pensioen en wonen in bij hun oudste zoon Frank. Frank en Hilde hebben drie kinderen, Hanne (23 jaar), Bart (19 jaar) en Simon (14 jaar). Hilde is verpleegster en werkt in het nabijgelegen ziekenhuis. Frank is huisman. Hanne is afgestudeerd in de archeologie maar is werkloos en Bart en Simon studeren nog. 16 De en wij 5.3

17 Ter zake 1 Terminologie Totale bevolking Beroepsactieve leeftijd (15-64) Actieve bevolking = beroepsbevolking proefversie Alle personen die in België wonen De bevolking op beroepsactieve leeftijd betreft alle personen tussen 15 tot 64 jaar. De beroepsbevolking wordt onderverdeeld in de werkende bevolking en de werklozen. Economisch inactieve bevolking De economisch inactieve bevolking omvat alle personen die niet werken en niet beschikbaar zijn voor werk en niet actief op zoek zijn naar werk. Hieronder vallen o.a. de kinderen jonger dan 15 en de gepensioneerden 2 Schema Totale bevolking Bevolking op beroepsactieve leeftijd (15-64) Bevolking 15- en 65+ Economisch actieve bevolking = beroepsbevolking Economisch inactieve bevolking Werkenden Werklozen 3 Omschrijving Aan de enquête naar de arbeidskrachten bij de Belgische huishoudens (EAK) nemen jaarlijks ongeveer personen van 15 jaar en ouder deel. Deze enquête heeft o.a. tot doel het opmaken van vergelijkbare statistieken op Europees niveau over de omvang, de structuur en de evolutie van de werkgelegenheid en de werkloosheid. De EAK wordt in België opgezet door de Algemene Directie Statistiek en Economische informatie van de FOD Economie. De eerste beschikbare cijfers volgens dit model dateren van Op basis van de EAK wordt de populatie op actieve leeftijd (vanaf 15 jaar) opgedeeld in drie onderscheiden groepen: tewerkgestelde personen, werklozen en niet-actieve personen. De totale bevolking op een gegeven datum omvat alle personen staatsburgers of buitenlanders die permanent op het economische gebied van het land verblijven, ook al zijn ze tijdelijk afwezig. De woonplaats van de personen is hier het uitgangspunt. De bevolking op beroepsactieve leeftijd is de volledige bevolking tussen 15 en 64 jaar. De economisch actieve bevolking of beroepsbevolking wordt ingedeeld in twee groepen: de werkenden en de werklozen. De werkenden zijn personen die werk verrichten voor een salaris of voor winst. Daar horen ook de meewerkende familieleden bij. De personen met een beroepsbetrekking worden onderverdeeld in drie groepen volgens hun beroepssituatie: De en wij

18 Werknemers: alle personen van 15 jaar en ouder die, tijdens de referentieperiode in de enquête, een werk in ruil voor een beloning in geld of in natura hebben verricht. Werkgevers: alle zelfstandigen en andere personen die een onderneming bezitten en die in die hoedanigheid één of meer personen permanent tewerkstellen. Andere personen met een betrekking: personen die goederen en diensten produceren voor eigen verbruik, meewerkende familieleden (helpers) en leden van productiecoöperatieven. Zelfstandigen die niemand permanent tewerkstellen behoren tot deze categorie. De werklozen zijn alle personen die op een bepaald moment geen werk hebben maar wel in aanmerking komen voor de arbeidsmarkt en die actief op zoek zijn naar werk. De economisch inactieve bevolking omvat alle personen die niet werken en niet beschikbaar zijn voor werk en niet actief op zoek zijn naar werk. Kinderen, studenten, gepensioneerden, arbeidsongeschikten en mensen die ervoor kiezen om niet buitenshuis te werken, bijvoorbeeld huisvrouwen en huismannen, behoren tot deze groep. IN DE PRAKTIJK Surf naar > NL > Statistieken en Analyses > Werkgelegenheid, werkloosheid, arbeidsmarkt. Kies In absolute cijfers of In relatieve cijfers. Gebruik de beschikbare tool op de website en stel zelf een tabel samen met parameters die je zelf kiest. Scrol hiervoor naar beneden en klik onder de voorgestelde tabel op. Als je meer details wilt of zelf variabelen wenst te selecteren, klik dan op het be.stat icoontje. Noot : De totale bevolking is niet opgenomen in de databank van de FOD Economie. Waar de tool Totale bevolking gebruikt, betreft het de beroepsactieve bevolking (15-64). 18 De en wij 5.3

19 3 De bevolking op beroepsactieve leeftijd, activiteitsgraad en werkzaamheidsgraad in een internationaal perspectief Bron: Eurostat Bron: De en wij

20 Verkenning Beroepsbevolking EU Ter zake proefversie 1 Vergelijk de cijfers voor België over de beroepsactieve leeftijd met die uit de tabel op blz In welke rij vind je deze gegevens? 2 Met welk percentage is de bevolkingsgroep in België tussen 2000 en 2009 gewijzigd? 3 Maak in Excel een kolomgrafiek met de gegevens uit de tabel Beroepsactieve leeftijd EU. Werkzaamheidsgraad 4 Surf naar 4.1 Bij welke overheid kom je terecht? 4.2 Zoek de tabel (of zelfs een meer recente versie). 4.3 Vergelijk de werkzaamheidsgraad van het recentste jaar in Vlaanderen en België met de gegevens voor de EU-27 en onze buurlanden. 4.4 Welke cijfers hebben we nodig voor het berekenen van de werkzaamheidsgraad. Activiteitsgraad EU 5 Vergelijk de activiteitsgraad van België met die van de buurlanden en de EU voor de jaren 2000 en het recentste jaar in de leeftijdsgroep Surf naar en stel een tabel sa- men die de activiteitsgraad weergeeft van de leeftijdgroep voor België en de EU-27, voor de laatste 10 jaar. In de meeste landen van de EU stijgt het bevolkingsaandeel op beroepsactieve leeftijd gestaag. In Duitsland neemt het echter af. Sinds de jaren 60 van de vorige eeuw is de activiteitsgraad van de vrouwelijke bevolking sterk gestegen. Hiervoor bestaan een aantal verklaringen. De emancipatie van de vrouw die steeds langer studeert en met haar diploma een plaats wil veroveren op de arbeidsmarkt. Daarnaast vereist een hogere levensstandaard een tweede inkomen. Verhoudingsgetallen tussen cijfers zeggen veel meer dan de cijfers op zich. Om een goed zicht te krijgen op de arbeidsmarkt kun je aan de hand van de verzamelde gegevens o.a. de activiteitsgraad en de werkzaamheidsgraad berekenen. De activiteitsgraad is de verhouding tussen de gehele beroepsbevolking en de bevolking op beroepsactieve leeftijd (15-64). Beroepsbevolking Activiteitsgraad = Bevolking op beroepsactieve leeftijd (15-64) De bevolking op beroepsactieve leeftijd omvat alle personen van 15 tot 64 jaar. In België is de vork niet helemaal relevant want we hebben hier schoolplicht tot 18 jaar. Niettemin wordt deze vork gebruikt omdat ze internationale vergelijkingen vereenvoudigt. 20 De en wij 5.3

21 De werkzaamheidsgraad is de verhouding tussen de werkenden en de bevolking op beroepsactieve leeftijd (15-64). Werkende bevolking Werkzaamheidsgraad = Bevolking op beroepsactieve leeftijd (15-64) In maart 2000 werd op een buitengewone Europese Raad (in Lissabon) de Lissabon-strategie ontwikkeld voor een Europa van innovatie en kennis. Initiatieven van de Europese Unie (EU) voor groei en werkgelegenheid op basis van de Lissabon-strategie moesten helpen de werkloosheid terug te dringen en de kwaliteit van de banen te verbeteren. Jaarlijks wordt meer dan 10 miljard euro geïnvesteerd om de kansen van de bevolking op de arbeidsmarkt te verbeteren. De projecten, die medegefinancierd worden door de lidstaten, helpen ondernemingen zich aan te passen aan de evolutie van de economische en sociale situatie. Zij bevorderen de toegang tot levenslang leren met het oog op de ontwikkeling van de competenties van de werknemers. De doelstelling om tegen 2010 een werkzaamheidsgraad van 70 % te realiseren werd echter niet gehaald. IN DE PRAKTIJK 1 Surf naar data/database en stel een tabel samen met de volgende gegevens: Activiteitsgraad in België, de EU-27 en Duitsland voor de jaren 2010 en 2001 opgesplitst in Totaal/Mannen/Vrouwen, tussen 20 en 64 jaar. Trek een besluit. Maak een staafdiagram aan de hand van deze gegevens. 2 Zoek via recente gegevens over de werkzaamheidsgraad in de EU-27, België en de gewesten. Bespreek de evolutie van deze gegevens aan de hand van het lijn- en staafdiagram. 3 Zoek via recente gegevens over de werkzaamheidsgraad bij de bevolking tussen de 55 en 64 jaar in Vlaanderen. Bespreek de evolutie van deze gegevens aan de hand van de lijngrafiek. 4 Zoek via recente gegevens over de werkzaamheidsgraad naar geslacht in Vlaanderen. Bespreek de evolutie van deze gegevens aan de hand van een lijngrafiek. Vermits in Vlaanderen de meeste jongeren pas beginnen te werken rond hun twintigste, nemen we de groep jarigen. De en wij

22 4 Werkloosheid Verkenning proefversie 1 Werkloosheidscijfers en werkloosheidsgraad 1 Hoe kun je werkloosheid in termen van de arbeidsmarkt omschrijven? 2 Klopt het dat werklozen, in economische termen, eigenlijk het aanbodoverschot op de arbeidsmarkt genoemd kunnen worden? Verklaar. 3 Werkloosheidscijfers in België in eenheden Bron: > NL > Statistieken > Cijfers > Bevolking en arbeidsmarkt > Werkloosheid > werkende werkzoekende. Niet 3.1 Maak via Excel een staafdiagram van de werkloosheidscijfers van mannen en vrouwen in België. Vul eventueel aan met recentere gegevens. 3.2 Bereken in Excel het procentuele aandeel van mannen en vrouwen in de werkloosheid en schets de evolutie van het aandeel van de vrouwen door de jaren heen. 22 De en wij 5.3

23 4 Surf naar > NL > Statistieken > Cijfers > Bevolking en arbeidsmarkt > Werkloosheid > Niet werkende werkzoekenden. Verander de gegevens voor de tabel zoals in het onderstaande voorbeeld. 5 Bereken in Excel de jaarlijkse veranderingspercentages in de werkloosheid voor mannen en vrouwen en cumulatieve veranderingspercentages in de werkloosheid naar leeftijd. Maak van de jaarlijkse veranderingspercentages kolomgrafieken. 6 Welke besluiten kun je trekken uit deze tabellen en grafieken? 7 Werklozen in België, opgesplitst naar studieniveau: Bron: > NL > Statistieken > Cijfers > Bevolking en arbeidsmarkt > Werkloosheid > werkende werkzoekende > Per studieniveau u > België. Niet 7.1 Maak in Excel een cirkeldiagram met de verdeling van de werklozen per studieniveau voor het recentste jaar. Plaats de percentages in het diagram. 7.2 Wat concludeer je uit het cirkeldiagram? 8 Actualiseer de onderstaande tabellen met de recentste gegevens. 9 Schets in een vijftal zinnen een beeld van de werkloosheid in België. 10 In welke leeftijdsgroep heeft men in België de grootste kans om werkloos te worden? De en wij

24 Bron: e > Cijfers en onderzoek > Werkloosheid > Volgens leeftijd Ter Bron: > Cijfers en onderzoek > Werkloosheid > zake Volgens nationaliteit Werkloosheid doet zich voor als er een aanbodoverschot is op de arbeidsmarkt. Er wordt meer arbeid aangeboden dan de ondernemers nodig hebben. Het aanbod is groter dan de vraag. Vooral bij jongeren en bij allochtonen is de werkloosheid hoog. Dankzij een degelijke jongerenbegeleiding neemt de werkloosheid bij jongeren de laatste jaren af. Hoe lager het studieniveau, hoe groter de kans om werkloos te worden. Personen die na het secundair onderwijs niet verder studeerden, maken 80 % uit van de werklozen. Een diploma van het secundair onderwijs is geen garantie om onmiddellijk werk te vinden. Een bijkomend diploma in het hoger onderwijs blijkt een grote troef te zijn in de zoektocht naar werk. De werkloosheid is het grootst bij vrouwen. Zij trappen vaker in de werkloosheidsval omwille van de kinderopvang en de lagere inkomens. Het verschil tussen een inkomen uit arbeid en de werkloosheidsvergoeding is te klein. Een groot deel van de werkloosheid is ook conjunctureel te verklaren. Hoe hoger de economische groei, hoe lager de werkloosheid. Om de werkloosheidscijfers goed te kunnen beoordelen, worden de absolute cijfers aangevuld met relatieve cijfers via de berekening van de werkloosheidsgraad. 24 De en wij 5.3

25 Het tellen van de niet-werkende werkzoekenden die bij de overheidsdiensten voor arbeidsbemiddeling zijn geregistreerd, levert de administratieve werkloosheidsgraad op. De werkloosheidsgraad is de verhouding tussen de werklozen en de beroepsbevolking op arbeidsleeftijd. Werkloosheidsgraad = Werklozen Bevolking op beroepsactieve leeftijd (15-64) IN DE PRAKTIJK Nog meer gedetailleerde werkloosheidscijfers van Vlaanderen zijn te vinden via de website van de VDAB (Vlaamse Dienst voor Arbeidsbemiddeling). Je kunt er zelfs per gemeente de evolutie van de werkloosheidscijfers opvragen. Surf naar > Cijfers > Arvastat > Basisstatistieken werkloosheid > Start. Opdracht Kies onder Kengetallen bijvoorbeeld voor Indeling naar Leeftijd of Indeling naar Studies. Naast Kengetallen kies je bij de knop Vlaanderen voor Gemeente. Kies de gemeente waar je woont. Op die manier maak je een studie over de werkloosheid in je eigen gemeente. Het kan ook de gemeente of stad zijn waar de school gevestigd is. Je stelt je studie voor aan de klas in een PowerPointpresentatie. 2 Werkloosheidssteun Op de website van de Federale Overheidsdienst Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg, vind je onder Werkloosheid en brugpensioen > Werkloosheid heel wat informatie over werkloosheidsuitkeringen en over de voorwaarden waaraan voldaan moet zijn om van een uitkering te kunnen genieten. De en wij

26 Voor recente en duidelijke informatie over de uitkeringen kun je ook terecht bij > Volledige werkloosheid > Volledige werkloosheid > Algemeen > Uitkeringen > Werkloosheidsuitkeringen of Wachtuitkeringen. Verkenning Geef aan de hand van deze websites een antwoord op de volgende vragen en beperk je daarbij tot de belangrijkste aspecten. 1 Wie is gerechtigd om van een werkloosheidsuitkering te genieten? 2 Wat zijn de toekenningsvoorwaarden? 3 Welke factoren zijn van belang om de werkloosheidsuitkering te berekenen? 4 Op welke wachtuitkeringen heb je recht na je studies? 5 Vind je de wachtuitkeringen voldoende? Kun je met dit bedrag een normaal leven leiden? 6 Zijn de werkloosheidsuitkeringen voldoende? 7 Els, de echtgenote van Lode, is 3 jaar werkloos. Het paar heeft 2 kinderen van 2 en 5 jaar, Kaat en Brecht. Bereken de werkloosheidsuitkering van Els als je weet dat Lode leraar wiskunde is aan het Heilig Hartcollege. 8 Els heeft de kans als postbode te werken aan de andere kant van de provincie voor 900,00 EUR per week. Dat betekent wel dat ze Kaat dagelijks moet toevertrouwen aan een opvangmoeder of crèche. Dat kost 250,00 EUR per maand. Ze moet ook een tweedehands wagentje kopen. Inclusief het verbruik kost het wagentje 270,00 EUR per maand. Adviseer Els wat financieel het meest interessant is voor haar. 26 De en wij 5.3

27 Ter zake 1 Werkloosheidsuitkering proefversie De werkloze wordt op financieel vlak allerminst aan zijn lot overgelaten. Hij heeft recht op een werkloosheidsuitkering, die via ons socialezekerheidsstelsel en de overheid gefinancierd wordt. Wie werkloos is, moet wel aan een aantal voorwaarden voldoen om van de uitkering te kunnen genieten. De werkloze moet in principe in de periode voorafgaand aan de werkloosheid een aantal dagen gewerkt hebben. Dit aantal is afhankelijk van de leeftijd. Er zijn bovendien een reeks toekenningvoorwaarden van kracht om te kunnen genieten van een werkloosheidsuitkering. De werkloze moet voldoen aan de volgende voorwaarden en verplichtingen: 1 De werkloze mag geen loon ontvangen. 2 De werkloze mag niet zelf verantwoordelijk zijn voor werkloosheid. Wie ontslagen wordt omwille van een grove fout op het werk, bv. op heterdaad betrapt worden op diefstal, of wie zelf zijn ontslag neemt, kan niet genieten van een werkloosheidsuitkering. 3 De werkloze moet actief op zoek zijn naar werk. 4 De werkloze moet arbeidsgeschikt zijn. Wie ziek is, kan geen werkloosheidsuitkeringen krijgen maar valt terug op een ziekte-uitkering. 5 De werkloze moet in het bezit zijn van een stempelcontrolekaart. 6 De werkloze moet in België verblijven. 7 De werkloze mag niet pensioengerechtigd zijn. De werkloosheidsuitkering zelf wordt slechts voor de werkdagen toegekend en niet voor de andere dagen van de week. De uitkering is afhankelijk van: 1 het loon dat men voordien verdiende 2 de gezinssituatie (al dan niet samenwonend, met of zonder gezinslast) 3 de werkloosheidsduur. Bij schoolverlaters is ook de leeftijd van belang voor de berekening van de wachtuitkering. In sommige gevallen is het financieel interessanter om werkloos te blijven dan om te werken. De werkloze bevindt zich als het ware in een soort val, de werkloosheidsval, waarbij de inkomensprikkel om actief naar een job te zoeken ontbreekt. Indien het arbeidsinkomen, verminderd met de kosten die voortvloeien uit de werksituatie (zoals woon-werkverkeer, extra kledingkosten en kinderopvang) lager of nauwelijks hoger is dan de werkloosheidsuitkering, is de stimulans vanzelfsprekend erg klein om buitenshuis te werken. Als we bovendien rekening houden met de eventuele voordelen die vervallen bij het verlies van het werklozenstatuut, zoals goedkopere huisvesting, lagere tarieven voor nutsvoorzieningen en studieleningen voor de kinderen, is de keuze vlug gemaakt. De werkloosheidsval houdt vooral bij vrouwen het aantal werklozen hoog. 2 Wachtuitkeringen Schoolverlaters die de leeftijd van 18 hebben bereikt, ontvangen in afwachting van een job een wachtuitkering. Zij hebben, zonder te hebben gewerkt, recht op deze vergoeding als ze aan de volgende voorwaarden voldoen: 1 een bepaalde opleiding gehad hebben (volledig leerplan van het secundair aso, tso, kso, bso) 2 maximum dertig jaar oud zijn op het moment van de aanvraag 3 een wachttijd doorlopen (155 dagen indien men jonger is dan 18 jaar, 233 dagen als men tussen 18 en 25 jaar oud is en 310 dagen tussen 26 en 30 jaar). De en wij

28 Voor jongeren boven 18 jaar die ingeschreven zijn als werkzoekenden, kan nog maximaal gedurende 9 maanden kinderbijslag uitgekeerd worden, te rekenen vanaf 1 augustus van hun laatste schooljaar of vanaf de stopzetting van hun studies. Het recht op kinderbijslag vervalt wanneer de jongere een arbeidsinkomen of een uitkering ontvangt die hoger is dan het grensbedrag (op dit ogenblik 480,47 EUR) of als hij het door de VDAB aangeboden werk niet aanvaardt. 3 Maatregelen en initiatieven tegen werkloosheid Verkenning 1 De Federale Overheidsdienst Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg is in ons land verantwoordelijk om maatregelen te nemen ter bevordering van de werkgelegenheid en dus ter bestrijding van de werkloosheid. Selecteer op Werkgelegenheid > Werkgelegenheidsbeleid. Welke algemene maatregelen heeft de federale overheid in het kader van het werkgelegenheidsbeleid ingevoerd? 2 Er worden maatregelen genomen die specifiek gericht zijn op doelgroepen zoals jongeren, ouderen en langdurig werklozen. Geef een bondig overzicht van deze maatregelen voor de drie voormelde doelgroepen. 3 In het Vlaamse gewest is de VDAB verantwoordelijk om werklozen aan werk te helpen. Ga op de VDAB-website op zoek naar de opdracht van deze instelling. Selecteer op Over VDAB > Opdracht en missie. 4 Wat is de plaats van de RVA in het tewerkstellings- en werkloosheidsbeleid? Selecteer op De RVA > Handvest van de RVA > Handvest van de RVA voor een klantgerichte overheid > Wat doen we? Ter zake Bijkomende werkgelegenheid is in de eerste plaats afhankelijk van een gezonde economie. De overheid kan hierbij voor het juiste kader zorgen om voldoende economische groei tot stand te brengen. 1 Werkgelegenheidsmaatregelen Er zijn in de eerste plaats algemene maatregelen om de groei arbeidsintensiever te maken: De Belgische loonkosten zijn, internationaal vergeleken, te hoog, zelfs indien onze zeer hoge arbeidsproductiviteit in rekening wordt gebracht. Werkgevers trachten deze hoge loonkosten te ontlopen door in andere landen (Oost-Europa, Azië of Noord-Afrika) te produceren. De Belgische werknemers blijven werkloos achter. Daarom probeert de overheid de patronale of werkgeversbijdrage op de lonen te verlagen en te vervangen door andere soorten van overheidsinkomsten, bv. btw-inkomsten. Op die manier daalt de loonkost voor de werkgevers, blijft het nettoloon voor de werknemer constant en is de financiering van de sociale zekerheid gegarandeerd. De brutolonen mogen niet méér stijgen dan bij onze belangrijkste handelspartners, waardoor onze concurrentiepositie tegenover deze landen op zijn minst behouden moet blijven, zoniet moet verbeteren. 28 De en wij 5.3

29 Bestrijding van de werkloosheidsvallen via o.a. een werkbonus. Dit is een verlaging van de werknemersbijdrage waardoor het overblijvende nettoloon hoger wordt. De deelname aan opleidingen, zowel voor werkenden als voor werklozen, moet worden opgetrokken. De werknemer heeft o.a. het recht op educatief verlof om zich te vormen. Dit stelsel van educatief verlof wordt deels betaald door de overheid en deels gefinancierd met werkgeversbijdragen. Naast deze algemene maatregelen zijn er maatregelen voor specifieke doelgroepen: jongeren ouderen langdurig inactieven startende werkgevers werkgevers in herstructurering. Hier gaan we verder niet op in. 2 Overheidsinstellingen in het kader van het werkgelegenheidsbeleid 1 VDAB De VDAB is de Vlaamse Dienst voor Arbeidsbemiddeling en Beroepsopleiding. Het is een Vlaamse overheidsdienst die vraag en aanbod op de arbeidsmarkt samenbrengt en vooral als taak heeft om elke werkzoekende optimaal bij te staan in het vinden van een passende job en dit vanaf de inschrijving tot de eerste werkdag. Zo nodig wordt de competentie van de werkzoekenden verhoogd in de opleidingscentra van de VDAB. Om de doelstelling te bereiken beschikt de VDAB over diverse werkmiddelen: het geven van informatie over vacatures aan werkzoekenden. Daartoe zijn vacatures, met hun vereisten, en werkzoekenden, met hun kwalificaties, in een vacaturebank aan elkaar gekoppeld: de zogenaamde WIS-computer (Werkzoekende Informatie Systeem) het bijhouden van statistieken, vooral met het oog op het achterhalen van trends in werkloosheid en tewerkstelling. Op grond daarvan adviseert de VDAB de overheid het geven van sollicitatietraining het geven van beroepsopleidingen aan werkzoekenden, vooral voor de zogenaamde knelpuntberoepen, waarvoor er een aanbodtekort is op de arbeidsmarkt. De Individuele Beroepsopleiding is daar een voorbeeld van. het stimuleren van bijscholing en opleiding, o.a. door het verstrekken van opleidingscheques, die werkzoekenden zelf vrij kunnen besteden bij erkende opleidingsinstituten. 2 RVA De controle op de werkloosheid is geen Vlaamse, maar een federale bevoegdheid die wordt uitgeoefend door de RVA (Rijksdienst Voor Arbeidsvoorziening). Tot de kerntaken van de RVA behoren: het toezicht op de werkloosheidsreglementering de uitbetaling van de werkloosheidsvergoedingen de controle van de beschikbaarheid van de werklozen voor de arbeidsmarkt het beheer van het systeem van de dienstencheques. De en wij

30 5 Schaarste op de arbeidsmarkt voor knelpuntberoepen De Belgische bouwsector schat dat er per jaar geschoolde vakmensen te weinig zijn. Door morgen 53 bouwwerven open te stellen tijdens de eerste Open Wervendag wil de bouwsector iets doen aan zijn imago. Bron: De Tijd Sinds enkele jaren gaan de Brusselse Europaziekenhuizen in het buitenland op zoek naar verplegend personeel, omdat er zich op de Belgische arbeidsmarkt te weinig kandidaten aanbieden. Werken in de verpleging is een zwaar beroep, met onregelmatige uren. Vele pas afgestudeerden verkiezen een job bij een farmaceutisch bedrijf of in de thuiszorg. Niet alleen in België zijn er te weinig verpleegkundigen, ook andere landen kampen met een tekort. De Nederlanders hebben Zuid-Afrikaanse en Filipijnse verpleegsters aangeworven en in Groot Brittannië konden Spaanse verpleegsters aan de slag. Bron: De Standaard Zaterdagavond: uitgaan of je brood verdienen? Steeds minder jongeren voelen zich geroepen om aan de slag te gaan in een bakkerij, slagerij of de horecasector. Bakkers en slagers behoren tot het lijstje van de knelpuntberoepen. Bron: Gazet van Antwerpen Verkenning 1 Wat is een knelpuntberoep? 2 Ga op de website van de VDAB op zoek naar de lijst van knelpuntberoepen. Selecteer op > Cijfers > Knelpuntberoepen > Lijst van knelpuntberoepen Geef een vijftal voorbeelden van knelpuntberoepen. 3 Welke drie oorzaken van een knelpuntberoep kunnen we onderscheiden? Leg elk van de oorzaken uit. 4 Welke knelpuntberoepen bestaan er in de administratieve sector? Ter zake Ondanks de vele werklozen die ons land telt, is er in ons land het eigenaardige fenomeen dat tegelijkertijd vele vacatures onbeantwoord blijven. Sommige sectoren luiden geregeld de noodklok om de moeilijke situatie aan te kaarten. Deze tegenstelling op de arbeidsmarkt wordt de arbeidsmarktparadox genoemd. Vele ondernemingen zien voorlopig maar één oplossing: aanwerven van buitenlandse werknemers. Daarom heeft België de arbeidsmarkt voor de knelpuntberoepen geopend voor de nieuwe lidstaten uit het voormalige Oostblok. Bij een knelpuntberoep worden de openstaande betrekkingen niet of met veel moeite ingevuld. Bakkers, slagers, verplegend personeel, informatici, vertegenwoordigers, boekhouders het lijstje van knelpuntberoepen is behoorlijk lang geworden. Hoe valt het te verklaren dat nog zovele mensen in de werkloosheid verzeild geraken? Bij kwantitatieve knelpuntberoepen melden er zich voor die beroepen te weinig mensen aan op de arbeidsmarkt. 30 De en wij 5.3

31 Bij kwalitatieve knelpuntberoepen melden zich heel wat werklozen aan, maar ze hebben niet de juiste diploma s om de openstaande betrekkingen in te vullen. Ook een gebrek aan ervaring of onvoldoende kwalificatie voor bepaalde functies kan hun parten spelen. Tot slot kunnen de arbeidsomstandigheden (nacht- en weekendwerk, verplaatsingen naar het buitenland, ongezond of gevaarlijk werk ) ervoor zorgen dat sommige vacatures blijven openstaan. Herscholing en beroepsopleidingen georganiseerd door de VDAB moeten hier enig soelaas bieden en sommige werklozen aan werk helpen in een nieuwe sector. De en wij

32 ? Test je kennis 1 Benoem de volgende afbeelding met vraag of aanbod op de arbeidsmarkt. Laat je cv achter op Vacature.com en word gevonden door werkgevers Registreer je snel en geniet van alle voordelen die MijnVacature je te bieden heeft! Niet overtuigd? Neem eerst een kijkje naar alle mogelijkheden voor je beslist. Registreer nu! proefversie 2 In een bedrijf werken 50 arbeiders per week 5 dagen van 7 uur. Wekelijks werken ze eenheden af. Hoe groot is de arbeidsproductiviteit in dit bedrijf? 3 Wat is de invloed van een gestegen arbeidsproductiviteit op de vraag naar arbeid? Verklaar. 4 Pottenbakkerij In de ambachtelijke pottenbakkerij Terraglia worden trendy keramieken potten en schalen gedraaid die erg in trek zijn. Tot nu toe stelde het bedrijfje 4 arbeiders tewerk, maar omdat de vraag het aanbod blijft overtreffen, overweegt de bedrijfsleider zijn personeelsbestand uit te breiden. Na enkele berekeningen komt hij tot de volgende tabel: Aantal pottenbakkers Aantal potten/schalen Bepaal door middel van een tabel de nieuwe optimale arbeidsgrootte als je weet dat de loonkosten per dag en per pottenbakker 75 euro bedragen en de onderneming per pot of schaal 15 euro ontvangt. 4.2 Onderhandelingen tussen de vakbonden en de werkgeversfederatie zorgen voor een loonsverhoging tot 90 euro per dag. Bepaal door middel van een tabel de nieuwe optimale arbeidsgrootte. 4.3 Tot welk besluit kom je na de berekening van vraag 4.2? 4.4 Door de aankoop van enkele nieuwe draaitafels slaagt de bedrijfsleider erin de arbeids productiviteit te verhogen. We komen tot de volgende tabel: Aantal pottenbakkers Aantal potten Bepaal via een tabel de invloed van de toename van de arbeidsproductiviteit op de vraag naar arbeid. 4.5 Tot welk besluit kom je na de berekening van vraag 4.4? 32 De en wij 5.3

PERSBERICHT Brussel, 20 december 2013

PERSBERICHT Brussel, 20 december 2013 PERSBERICHT Brussel, 20 december 2013 Werkgelegenheid stabiel, werkloosheid opnieuw in stijgende lijn Arbeidsmarktcijfers derde kwartaal 2013 Na het licht herstel van de arbeidsmarkt in het tweede kwartaal

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 25 maart 2014

PERSBERICHT Brussel, 25 maart 2014 PERSBERICHT Brussel, 25 maart 2014 Geen heropleving van de arbeidsmarkt in 2013 Nieuwe cijfers Enquête naar de Arbeidskrachten 4.530.000 in België wonende personen zijn aan het werk in 2013. Hun aantal

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 25 juni 2013

PERSBERICHT Brussel, 25 juni 2013 PERSBERICHT Brussel, 25 juni 2013 Meer 55-plussers aan het werk Arbeidsmarktcijfers eerste kwartaal 2013 66,7% van de 20- tot 64-jarigen is aan het werk. Dat percentage daalt licht in vergelijking met

Nadere informatie

ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 26 november 2010

ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 26 november 2010 ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 26 november 2010 Meer personen op de arbeidsmarkt in de eerste helft van 2010. - Nieuwe cijfers Enquête naar de Arbeidskrachten, 2 de

Nadere informatie

Werkgelegenheid en werkloosheid (EAK)

Werkgelegenheid en werkloosheid (EAK) FOD Economie, K.M.O., Middenstand en Energie Statistisch Product Werkgelegenheid en werkloosheid (EAK) Algemene informatie De steekproefenquête naar de arbeidskrachten (EAK), in België opgezet door de

Nadere informatie

67,3% van de 20-64-jarigen aan het werk

67,3% van de 20-64-jarigen aan het werk ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 28 oktober 67,3% van de 20-64-jarigen aan het werk Tegen 2020 moet 75% van de Europeanen van 20 tot en met 64 jaar aan het werk zijn.

Nadere informatie

Verdere evolutie van de geharmoniseerde werkloosheid in ruime zin

Verdere evolutie van de geharmoniseerde werkloosheid in ruime zin Verdere evolutie van de geharmoniseerde werkloosheid in ruime zin ruime zin in België, Duitsland, Frankrijk en Nederland in 2014 Directie Statistieken, Begroting en Studies stat@rva.be Inhoudstafel: 1

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 22 december 2015

PERSBERICHT Brussel, 22 december 2015 PERSBERICHT Brussel, 22 december 2015 Positieve arbeidsmarktevoluties in het derde kwartaal van 2015 De werkgelegenheidsgraad bij de 20- tot 64-jarigen bedroeg in het derde kwartaal van 2015 67,4% en steeg

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 24 september 2015

PERSBERICHT Brussel, 24 september 2015 PERSBERICHT Brussel, 24 september 2015 Lichte daling werkloosheid Arbeidsmarktcijfers tweede kwartaal 2015 De werkloosheidgraad gemeten volgens de definities van het Internationaal Arbeidsbureau daalde

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in maart 2016

De arbeidsmarkt in maart 2016 De arbeidsmarkt in maart 2016 Datum: 11 april 2016 Van: Stad Antwerpen Ondernemen en Stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche maart 2016 In deze arbeidsmarktfiche zien we dat 1.

Nadere informatie

Jongeren vinden moeilijker een job - Nieuwe cijfers Enquête naar de Arbeidskrachten, derde kwartaal

Jongeren vinden moeilijker een job - Nieuwe cijfers Enquête naar de Arbeidskrachten, derde kwartaal ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 5 februari 2009 Jongeren vinden moeilijker een job - Nieuwe cijfers Enquête naar de Arbeidskrachten, derde kwartaal 2008 - Het hoeft geen

Nadere informatie

Trends op de Belgische arbeidsmarkt (1983-2013)

Trends op de Belgische arbeidsmarkt (1983-2013) 1 Trends op de Belgische arbeidsmarkt (1983-2013) Trends op de Belgische arbeidsmarkt (1983-2013) 1. Arbeidsmarktstatus van de bevolking van 15 jaar en ouder in 1983 en 2013 De Belgische bevolking van

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 28 maart 2013

PERSBERICHT Brussel, 28 maart 2013 PERSBERICHT Brussel, 28 maart 2013 De Belgische arbeidsmarkt in 2012 Nieuwe cijfers Enquête naar de Arbeidskrachten Hoeveel personen verrichten betaalde arbeid? Hoeveel mensen zijn werkloos? Hoeveel inactieve

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in augustus 2016

De arbeidsmarkt in augustus 2016 De arbeidsmarkt in augustus 2016 Datum: 8 september 2016 Van: Stad Antwerpen Ondernemen en Stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche augustus 2016 In deze arbeidsmarktfiche zien we

Nadere informatie

Brussels Observatorium voor de Werkgelegenheid

Brussels Observatorium voor de Werkgelegenheid Brussels Observatorium voor de Werkgelegenheid Juli 2013 De evolutie van de werkende beroepsbevolking te Brussel van demografische invloeden tot structurele veranderingen van de tewerkstelling Het afgelopen

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in januari 2016

De arbeidsmarkt in januari 2016 De arbeidsmarkt in januari 2016 Datum: 12 februari 2016 Van: Stad Antwerpen Ondernemen en Stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche januari 2016 In deze arbeidsmarktfiche zien we

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in augustus 2015

De arbeidsmarkt in augustus 2015 De arbeidsmarkt in augustus 2015 Datum: 8 september 2015 Van: Stad Antwerpen Ondernemen en Stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche augustus 2015 In deze arbeidsmarktfiche zien we

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 30 september 2013

PERSBERICHT Brussel, 30 september 2013 PERSBERICHT Brussel, 30 september 2013 Licht herstel van de arbeidsmarkt? Arbeidsmarktcijfers tweede kwartaal 2013 67,5% van de 20- tot 64-jarigen is aan het werk. Dat percentage stijgt met 0,8 procentpunten

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in februari 2016

De arbeidsmarkt in februari 2016 De arbeidsmarkt in februari 2016 Datum: 16 maart 2016 Van: Stad Antwerpen Ondernemen en Stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche februari 2016 In deze arbeidsmarktfiche zien we dat

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 26 juni 2014

PERSBERICHT Brussel, 26 juni 2014 PERSBERICHT Brussel, 26 juni 2014 Werkgelegenheid stabiel, werkloosheidgraad blijft hoog Arbeidsmarktcijfers eerste kwartaal 2014 67% van de 20- tot 64-jarigen was aan het werk. Dat percentage blijft nagenoeg

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in november 2015

De arbeidsmarkt in november 2015 De arbeidsmarkt in november 2015 Datum: 7 december 2015 Van: Stad Antwerpen Ondernemen en Stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche november 2015 In deze arbeidsmarktfiche zien we

Nadere informatie

DE FEITEN. Langer werken nodig. Wat vind jij van staken? Heeft staken zin? een studentenjob. Sint-Lodewijkscollege Lokeren zoekt LEERKRACHT ENGELS

DE FEITEN. Langer werken nodig. Wat vind jij van staken? Heeft staken zin? een studentenjob. Sint-Lodewijkscollege Lokeren zoekt LEERKRACHT ENGELS DE FEITEN Sint-Lodewijkscollege Lokeren zoekt LEERKRACHT ENGELS Langer werken nodig Wat vind jij van staken? Heeft staken zin? een studentenjob ACTUALITEIT Gino Verheyden ontslagen bij Panda's Lokeren

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in augustus 2013

De arbeidsmarkt in augustus 2013 De arbeidsmarkt in augustus 2013 Datum: 5 september 2013 Van: Stad Antwerpen Actieve stad Werk en Economie Betreft: Arbeidsmarktfiche augustus 2012 In deze arbeidsmarktfiche zien we 1. dat Antwerpen eind

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in april 2016

De arbeidsmarkt in april 2016 De arbeidsmarkt in april 2016 Datum: 10 mei 2016 Van: Stad Antwerpen Ondernemen en Stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche april 2016 In deze arbeidsmarktfiche zien we dat 1. Antwerpen

Nadere informatie

1,9 miljoen Belgen hebben nog nooit een computer gebruikt; 2,6 miljoen Belgen hebben nog nooit op het internet gesurft.

1,9 miljoen Belgen hebben nog nooit een computer gebruikt; 2,6 miljoen Belgen hebben nog nooit op het internet gesurft. ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 8 november 2006 1,9 miljoen Belgen hebben nog nooit een computer gebruikt; 2,6 miljoen Belgen hebben nog nooit op het internet gesurft.

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in oktober 2013

De arbeidsmarkt in oktober 2013 De arbeidsmarkt in oktober 2013 Datum: 8 november 2013 Van: Stad Antwerpen Actieve stad Werk en Economie Betreft: Arbeidsmarktfiche oktober 2013 In deze arbeidsmarktfiche zien we 1. dat Antwerpen eind

Nadere informatie

Leeftijd en geslacht jaar jaar jaar. Studieniveau en geslacht Laag Midden Hoog

Leeftijd en geslacht jaar jaar jaar. Studieniveau en geslacht Laag Midden Hoog De Brusselse arbeidsmarkt: statistische gegevens - Activiteitsgraad, werkzaamheidsgraad en werkloosheidsgraad Oktober 2015 A. Activiteitsgraad, werkgelegenheidsgraad en werkloosheidsgraad Deze kerncijfers

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in maart 2017

De arbeidsmarkt in maart 2017 De arbeidsmarkt in maart 2017 Datum: 12 april 2017 Van: Stad Antwerpen Ondernemen en Stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche maart 2017 In deze arbeidsmarktfiche zien we dat 1.

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in april 2015

De arbeidsmarkt in april 2015 De arbeidsmarkt in april 2015 Datum: 12 mei 2015 Van: Stad Antwerpen Ondernemen & stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche april 2015 In deze arbeidsmarktfiche zien we 1. dat Antwerpen

Nadere informatie

VLAAMS PARLEMENT VOORSTEL VAN DECREET. van de heer Marc Olivier c.s. houdende invoering van een recht op opleiding voor structureel werklozen

VLAAMS PARLEMENT VOORSTEL VAN DECREET. van de heer Marc Olivier c.s. houdende invoering van een recht op opleiding voor structureel werklozen Stuk 1025 (1997-1998) Nr. 1 VLAAMS PARLEMENT Zitting 1997-1998 29 april 1998 VOORSTEL VAN DECREET van de heer Marc Olivier c.s. houdende invoering van een recht op opleiding voor structureel werklozen

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in december 2014

De arbeidsmarkt in december 2014 De arbeidsmarkt in december 2014 Datum: 14 januari 2015 Van: Stad Antwerpen Ondernemen & stadsmarketing Werk en Economie Betreft: Arbeidsmarktfiche december 2014 In deze arbeidsmarktfiche zien we 1. dat

Nadere informatie

Werkloosheidscijfers Tijdelijke werkloosheid Faillissementen

Werkloosheidscijfers Tijdelijke werkloosheid Faillissementen De impact van de economische crisis in West Limburg Werkloosheidscijfers Tijdelijke werkloosheid Faillissementen MEI 2009 1. Werkloosheid 1.1 Niet werkende werkzoekenden Een eerste indicator die de economische

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in juli 2014

De arbeidsmarkt in juli 2014 De arbeidsmarkt in juli 2014 Datum: 13 augustus 2014 Van: Stad Antwerpen Ondernemen & stadsmarketing Werk en Economie Betreft: Arbeidsmarktfiche juli 2014 In deze arbeidsmarktfiche zien we 1. dat Antwerpen

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in juni 2015

De arbeidsmarkt in juni 2015 De arbeidsmarkt in juni 2015 Datum: 15 juli 2015 Van: Stad Antwerpen Ondernemen en Stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche juni 2015 In deze arbeidsmarktfiche zien we 1. dat Antwerpen

Nadere informatie

De helft van de 15 tot 64-jarigen met een langdurig gezondheidsprobleem of moeilijkheid bij het uitvoeren van dagelijkse handelingen is aan het werk

De helft van de 15 tot 64-jarigen met een langdurig gezondheidsprobleem of moeilijkheid bij het uitvoeren van dagelijkse handelingen is aan het werk 1 Arbeidsparticipatie en gezondheidsproblemen of handicap De helft van de 15 tot 64-jarigen met een langdurig gezondheidsprobleem of moeilijkheid bij het uitvoeren van dagelijkse handelingen is aan het

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in februari 2017

De arbeidsmarkt in februari 2017 De arbeidsmarkt in februari 2017 Datum: 8 maart 2017 Van: Stad Antwerpen Ondernemen en Stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche februari 2017 In deze arbeidsmarktfiche zien we dat

Nadere informatie

nr. 703 van MIRANDA VAN EETVELDE datum: 12 september 2016 aan PHILIPPE MUYTERS Activering 50-plussers - Stand van zaken

nr. 703 van MIRANDA VAN EETVELDE datum: 12 september 2016 aan PHILIPPE MUYTERS Activering 50-plussers - Stand van zaken SCHRIFTELIJKE VRAAG nr. 703 van MIRANDA VAN EETVELDE datum: 12 september 2016 aan PHILIPPE MUYTERS VLAAMS MINISTER VAN WERK, ECONOMIE, INNOVATIE EN SPORT Activering 50-plussers - Stand van zaken Het inschakelen

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in februari 2015

De arbeidsmarkt in februari 2015 De arbeidsmarkt in februari 2015 Datum: 24 maart 2015 Van: Stad Antwerpen Ondernemen & stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche februari 2015 In deze arbeidsmarktfiche zien we 1.

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in oktober 2016

De arbeidsmarkt in oktober 2016 De arbeidsmarkt in oktober 2016 Datum: 9 november 2016 Van: Stad Antwerpen Ondernemen en Stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche oktober 2016 In deze arbeidsmarktfiche zien we dat

Nadere informatie

NOVEMBER 2014 BAROMETER

NOVEMBER 2014 BAROMETER NOVEMBER 2014 BAROMETER In deze nieuwe editie van de barometer staan we stil bij de Census 2011 die afgelopen maand werd gepubliceerd door Statistics Belgium, onderdeel van de FOD Economie. We vertalen

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in maart 2015

De arbeidsmarkt in maart 2015 De arbeidsmarkt in maart 2015 Datum: 9 april 2015 Van: Stad Antwerpen Ondernemen & stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche maart 2015 In deze arbeidsmarktfiche zien we 1. dat Antwerpen

Nadere informatie

DE GEHARMONISEERDE WERKLOOSHEID IN RUIME ZIN

DE GEHARMONISEERDE WERKLOOSHEID IN RUIME ZIN 1 DE GEHARMONISEERDE WERKLOOSHEID IN RUIME ZIN INHOUDSTAFEL 1. INLEIDING... 3 1.1. DE WERKZOEKENDE VOLLEDIG WERKLOZE IN STRIKTE ZIN... 3 1.2. BREDERE DEFINITIE VAN WERKLOOSHEID... 4 2. DE CIJFERS VAN DE

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in mei 2015

De arbeidsmarkt in mei 2015 De arbeidsmarkt in mei 2015 Datum: 11 juni 2015 Van: Stad Antwerpen Ondernemen en Stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche mei 2015 In deze arbeidsmarktfiche zien we 1. dat Antwerpen

Nadere informatie

TRAINING & OPLEIDING Opleidingen in de lift: + 25% in 2001

TRAINING & OPLEIDING Opleidingen in de lift: + 25% in 2001 TRAINING & OPLEIDING Opleidingen in de lift: + 25% in 2001 Training en opleiding (T&O) van werkzoekenden en werknemers is één van de kerntaken van de Vlaamse Dienst voor Arbeidsbemiddeling en Beroepsopleiding

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in juni 2016

De arbeidsmarkt in juni 2016 De arbeidsmarkt in juni 2016 Datum: 8 juli 2016 Van: Stad Antwerpen Ondernemen en Stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche juni 2016 In deze arbeidsmarktfiche zien we dat 1. Antwerpen

Nadere informatie

De Belgische arbeidsmarkt in 2012

De Belgische arbeidsmarkt in 2012 1 De Belgische arbeidsmarkt in 2012 De Belgische arbeidsmarkt in 2012 1. Arbeidsmarktstatus van de bevolking van 15 jaar en ouder Iets minder dan de helft van de bevolking van 15 jaar en ouder is aan het

Nadere informatie

DEPARTEMENT WERK EN SOCIALE ECONOMIE. Kerncijfers Vergrijzing en Werkzaamheid Versie 20 juni 2013

DEPARTEMENT WERK EN SOCIALE ECONOMIE. Kerncijfers Vergrijzing en Werkzaamheid Versie 20 juni 2013 DEPARTEMENT WERK EN SOCIALE ECONOMIE Kerncijfers Vergrijzing en Werkzaamheid Versie 20 juni 2013 1 De arbeidsmarkt wordt krapper: alle talent is nodig Evolutie van de vervangingsgraad (verhouding 15-24-jarigen

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in mei 2014

De arbeidsmarkt in mei 2014 De arbeidsmarkt in mei 2014 Datum: 13 juni 2014 Van: Stad Antwerpen Ondernemen & stadsmarketing Werk en Economie Betreft: Arbeidsmarktfiche mei 2014 In deze arbeidsmarktfiche zien we 1. dat Antwerpen eind

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in augustus 2014

De arbeidsmarkt in augustus 2014 De arbeidsmarkt in augustus 2014 Datum: 17 september 2014 Van: Stad Antwerpen Ondernemen & stadsmarketing Werk en Economie Betreft: Arbeidsmarktfiche augustus 2014 In deze arbeidsmarktfiche zien we 1.

Nadere informatie

Afgestudeerd. en nu? Belangrijke stappen in afwachting van een job

Afgestudeerd. en nu? Belangrijke stappen in afwachting van een job Afgestudeerd en nu? Belangrijke stappen in afwachting van een job Alles over afstuderen Federale Overheidsdienst Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg www.werk.belgië.be VDAB (Vlaanderen) voor kantoren

Nadere informatie

Arbeidsmarktbarometer Onderwijs

Arbeidsmarktbarometer Onderwijs R A P P O RT Arbeidsmarktbarometer Onderwijs Basisonderwijs en secundair onderwijs december 2009 Vlaams ministerie van Onderwijs en Vorming Agentschap voor Onderwijsdiensten (AgODi) Koning Albert II-laan

Nadere informatie

Enkele cijfers Vaststellingen en antwoorden. Focus op. Jobkanaal Diversiteitsplannen Jobcoaching IBO Financiële tewerkstellingsmaatregelen

Enkele cijfers Vaststellingen en antwoorden. Focus op. Jobkanaal Diversiteitsplannen Jobcoaching IBO Financiële tewerkstellingsmaatregelen Kunnen kansengroepen de krapte doen vergeten? Steve Vanhorebeek. Enkele cijfers Vaststellingen en antwoorden Jobkanaal Diversiteitsplannen Jobcoaching IBO Financiële tewerkstellingsmaatregelen Focus op

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in september 2014

De arbeidsmarkt in september 2014 De arbeidsmarkt in september 2014 Datum: 13 oktober 2014 Van: Stad Antwerpen Ondernemen & stadsmarketing Werk en Economie Betreft: Arbeidsmarktfiche september 2014 In deze arbeidsmarktfiche zien we 1.

Nadere informatie

STEEKKAART Toelichting Indicator Datum Bron Toelichting

STEEKKAART Toelichting Indicator Datum Bron Toelichting STEEKKAART 2013 - Toelichting Indicator Datum Bron Toelichting DEMOGRAFIE Totale bevolking 1/1/2012 ADSEI Evolutie bevolking 2001-2011 1/1/2002-1/1/2012 ADSEI Aandeel niet-belgen in totale bevolking 1/1/2012

Nadere informatie

Afgestudeerd. en nu? Belangrijke stappen in afwachting van een job

Afgestudeerd. en nu? Belangrijke stappen in afwachting van een job Afgestudeerd en nu? Belangrijke stappen in afwachting van een job Alles over afstuderen Federale Overheidsdienst Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg www.werk.belgie.be VDAB (Vlaanderen) voor kantoren

Nadere informatie

Arbeidsmarktbarometer Onderwijs

Arbeidsmarktbarometer Onderwijs Arbeidsmarktbarometer Onderwijs Basisonderwijs en secundair onderwijs December 29 VLAAMS MINISTERIE VAN ONDERWIJS EN VORMING AGENTSCHAP VOOR ONDERWIJSDIENSTEN (AgODi) Arbeidsmarktbarometer Onderwijs december

Nadere informatie

Evolutie van de Brusselse arbeidsmarkt Maandverslag Januari 2015

Evolutie van de Brusselse arbeidsmarkt Maandverslag Januari 2015 Evolutie van de Brusselse arbeidsmarkt Maandverslag Januari 2015 INHOUDSOPGAVE Inhoudsopgave en kerncijfers... 1 Geharmoniseerde cijfers op Europees niveau... 2 Door de RVA vergoede werklozen... 3 Overzicht

Nadere informatie

1)Waaruit bestaat de vraag op de Werkenden en arbeidsmarkt? (openstaande)vacatures. 2)Noem een ander woord voor Werkenden werkgelegenheid.

1)Waaruit bestaat de vraag op de Werkenden en arbeidsmarkt? (openstaande)vacatures. 2)Noem een ander woord voor Werkenden werkgelegenheid. 1 1)Waaruit bestaat de vraag op de arbeidsmarkt? 2)Noem een ander woord voor werkgelegenheid. 3)Wie vragen arbeid? 4)Met welk woord wordt het aanbod van arbeid ook aangeduid? 5)Geef de omschrijving van

Nadere informatie

Profiel van de UVW-WZ: vergelijking 2004/ 2013

Profiel van de UVW-WZ: vergelijking 2004/ 2013 Profiel van de UVW-WZ: vergelijking 24/ 213 Dienst Studies Studies@rva.be Inhoudstafel: 1 INLEIDING 1 2 METHODOLOGIE 1 3 PROFIEL VAN DE UVW-WZ IN 24 EN IN 213 VOLGENS HET GEWEST 2 3.1 De -5-jarigen die

Nadere informatie

Hoeveel werkzoekenden telt uw gemeente?

Hoeveel werkzoekenden telt uw gemeente? Hoeveel werkzoekenden telt uw gemeente? Tanja Termote Sociaaleconomisch beleid, WES Van de 25.500 werkzoekenden in West-Vlaanderen wonen er 306 in en 166 in Moorslede. Maar hoe zit dat precies in uw gemeente?

Nadere informatie

Vrouwenraadinfofiche 2016

Vrouwenraadinfofiche 2016 Vrouwenraadinfofiche 2016 Drie decennia deeltijds werk en de gevolgen voor vrouwen Evolutie deeltijdse arbeid De overheid en de sociale partners zijn deeltijds werk (gebaseerd op een deeltijdse arbeidsovereenkomst)

Nadere informatie

2011 Gedaan met studeren?

2011 Gedaan met studeren? Gedaan met studeren? 2011 Ik schrijf mij in als werkzoekende Ik ben geen student meer en ik zoek werk. Ik woon in het Brusselse Gewest. Het eerste wat je moet doen, is je inschrijven als werkzoekende bij

Nadere informatie

1. De productiemogelijkhedencurve van een land verschuift naar boven. Waardoor kan dit verklaard worden?

1. De productiemogelijkhedencurve van een land verschuift naar boven. Waardoor kan dit verklaard worden? 1. De productiemogelijkhedencurve van een land verschuift naar boven. Waardoor kan dit verklaard worden?. een daling van het aantal werklozen B. een toename van de emigratie uit het betreffende land. de

Nadere informatie

Heel gunstige arbeidsmarktevolutie in Nieuwe cijfers Enquête naar de Arbeidskrachten -

Heel gunstige arbeidsmarktevolutie in Nieuwe cijfers Enquête naar de Arbeidskrachten - ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 14 mei 2008 Heel gunstige arbeidsmarktevolutie in 2007 - Nieuwe cijfers Enquête naar de Arbeidskrachten - In 2007 Zijn 4,38 miljoen in

Nadere informatie

Fiche 3: tewerkstelling

Fiche 3: tewerkstelling ECONOMISCHE POSITIONERING VAN DE FARMACEUTISCHE INDUSTRIE Fiche 3: tewerkstelling In de sector werken meer dan 29.400 personen; het volume van de tewerkstelling stijgt met een constant ritme van 3,7 %,

Nadere informatie

Werkloosheidsuitkeringen

Werkloosheidsuitkeringen je rechten op zak Werkloosheidsuitkeringen Het bedrag van je werkloosheidsuitkering wordt berekend op basis van je laatst verdiende loon en je gezinstoestand. De hoogte van de uitkering is ook afhankelijk

Nadere informatie

Afgestudeerd? Eerst een verdiend feestje, en dan nadenken over je toekomst!

Afgestudeerd? Eerst een verdiend feestje, en dan nadenken over je toekomst! Afgestudeerd? Eerst een verdiend feestje, en dan nadenken over je toekomst! Je gaat op zoek naar werk Je bent nog een tijdje werkzoekend Je vindt werk Je wordt ziek Wat met vakantiewerk? Schrijf je in

Nadere informatie

Evolutie sinds 1954 van de vergoede volledige werkloosheid in perspectief geplaatst

Evolutie sinds 1954 van de vergoede volledige werkloosheid in perspectief geplaatst Evolutie sinds 1954 van de vergoede volledige werkloosheid in perspectief geplaatst Directie Statistieken, Budget en Studies Stat@rva.be Inhoudsopgave: 1 INLEIDING 1 2 EVOLUTIE VAN DE VERGOEDE VOLLEDIGE

Nadere informatie

Examen HAVO. Economie 1

Examen HAVO. Economie 1 Economie 1 Examen HAVO Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs Tijdvak 2 Woensdag 21 juni 13.30 16.00 uur 20 00 Dit examen bestaat uit 31 vragen. Voor elk vraagnummer is aangegeven hoeveel punten met een goed

Nadere informatie

Infoblad - werknemers Uw rechten en plichten in het kader van de herstructurering van het bedrijf waarvoor u werkt

Infoblad - werknemers Uw rechten en plichten in het kader van de herstructurering van het bedrijf waarvoor u werkt Rijksdienst voor Arbeidsvoorziening Infoblad - werknemers Uw rechten en plichten in het kader van de herstructurering van het bedrijf waarvoor u werkt Belangrijke melding over de zesde staatshervorming

Nadere informatie

Ondernemingen. 1 Meer oprichtingen dan stopzettingen. Kempen Provincie Antwerpen Vlaams Gewest. Streekpact Cijferanalyse.

Ondernemingen. 1 Meer oprichtingen dan stopzettingen. Kempen Provincie Antwerpen Vlaams Gewest. Streekpact Cijferanalyse. Streekpact 2013-2018 Cijferanalyse Publicatiedatum: 30 september 2013 Contactpersoon: Severine Appelmans Ondernemingen Samenvatting Aantal BTW-plichtige ondernemingen blijft stijgen (periode 2003-2013)

Nadere informatie

Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting

Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting Feiten en cijfers Hebben laaggeschoolden een hoger risico om in armoede te belanden? Ja. Laagopgeleiden hebben het vaak

Nadere informatie

Sinds 1 januari 2014 is het Vlaamse Gewest bevoegd voor de dienstencheques aangekocht in Vlaanderen.

Sinds 1 januari 2014 is het Vlaamse Gewest bevoegd voor de dienstencheques aangekocht in Vlaanderen. SCHRIFTELIJKE VRAAG nr. 636 van GRIET COPPÉ datum: 5 juli 2016 aan PHILIPPE MUYTERS VLAAMS MINISTER VAN WERK, ECONOMIE, INNOVATIE EN SPORT Dienstencheques - Profiel gebruikers Sinds 1 januari 2014 is het

Nadere informatie

Resultaten van de socioeconomische. Valérie Gilbert Virginie Vaes FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg

Resultaten van de socioeconomische. Valérie Gilbert Virginie Vaes FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg Resultaten van de socioeconomische monitoring Valérie Gilbert Virginie Vaes FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg ORIGINE EN MIGRATIEACHTERGROND CONCEPTEN 2 Origine Identificatie van personen

Nadere informatie

I B O. Een werknemer op maat gemaakt. 1. IBO = training-on-the-job. IBO = 'werkplekleren' IBO = 'een werknemer op maat'

I B O. Een werknemer op maat gemaakt. 1. IBO = training-on-the-job. IBO = 'werkplekleren' IBO = 'een werknemer op maat' I B O Een werknemer op maat gemaakt Eén van de kernopdrachten van de VDAB bestaat uit het verstrekken van opleiding. Het tekort aan specifiek geschoold personeel en de versnelde veranderingen in de werkomgeving

Nadere informatie

Gepubliceerd. CRB evalueert interprofessioneel akkoord 2003-2004. Arbeidsmarktbeleid. Inhoud van het Technisch Verslag 2003

Gepubliceerd. CRB evalueert interprofessioneel akkoord 2003-2004. Arbeidsmarktbeleid. Inhoud van het Technisch Verslag 2003 Gepubliceerd Arbeidsmarktbeleid CRB evalueert interprofessioneel akkoord 2003-2004 CRB (2003).. Brussel: CRB, CRB 2003/1000 CCR 11. De ontwikkeling van de uurloonkosten en de werkgelegenheid loopt volgens

Nadere informatie

Evolutie van de Brusselse arbeidsmarkt Maandverslag Oktober 2015

Evolutie van de Brusselse arbeidsmarkt Maandverslag Oktober 2015 Evolutie van de Brusselse arbeidsmarkt Maandverslag Oktober 2015 INHOUDSOPGAVE Inhoudsopgave en kerncijfers... 1 Geharmoniseerde cijfers op Europees niveau... 2 Door de RVA vergoede werklozen... 3 Overzicht

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in oktober 2014

De arbeidsmarkt in oktober 2014 De arbeidsmarkt in oktober 2014 Datum: 19 november 2014 Van: Stad Antwerpen Ondernemen & stadsmarketing Werk en Economie Betreft: Arbeidsmarktfiche oktober 2014 In deze arbeidsmarktfiche zien we 1. dat

Nadere informatie

Arbeidsmarktbarometer 2011 Basisonderwijs en Secundair onderwijs

Arbeidsmarktbarometer 2011 Basisonderwijs en Secundair onderwijs Arbeidsmarktbarometer 2011 Basisonderwijs en Secundair onderwijs Vlaams ministerie van Onderwijs & Vorming Agentschap voor Onderwijsdiensten (AgODi) Koning Albert II-laan 15, 1210 Brussel http://www.ond.vlaanderen.be/wegwijs/agodi

Nadere informatie

Evolutie van de Brusselse arbeidsmarkt Maandverslag Juli 2015

Evolutie van de Brusselse arbeidsmarkt Maandverslag Juli 2015 Evolutie van de Brusselse arbeidsmarkt Maandverslag Juli 2015 INHOUDSOPGAVE Inhoudsopgave en kerncijfers... 1 Geharmoniseerde cijfers op Europees niveau... 2 Door de RVA vergoede werklozen... 3 Overzicht

Nadere informatie

Arbeidsmarkt personen met een arbeidshandicap

Arbeidsmarkt personen met een arbeidshandicap Streekpact 2013-2018 Cijferanalyse Publicatiedatum: 30 september 2013 Contactpersoon: Kim Nevelsteen Arbeidsmarkt personen met een arbeidshandicap Samenvatting De ene persoon met een arbeidshandicap is

Nadere informatie

Achtergrondcijfers WELZIJNSZORG VZW HUIDEVETTERSSTRAAT 165 1000 BRUSSEL 02 502 55 75 WWW.WELZIJNSZORG.BE INFO@WELZIJNSZORG.BE

Achtergrondcijfers WELZIJNSZORG VZW HUIDEVETTERSSTRAAT 165 1000 BRUSSEL 02 502 55 75 WWW.WELZIJNSZORG.BE INFO@WELZIJNSZORG.BE Achtergrondcijfers WELZIJNSZORG VZW HUIDEVETTERSSTRAAT 165 1000 BRUSSEL 02 502 55 75 WWW.WELZIJNSZORG.BE INFO@WELZIJNSZORG.BE NATIONAAL SECRETARIAAT Huidevettersstraat 165 1000 Brussel T 02 502 55 75 F

Nadere informatie

FEBRUARI 2016 BAROMETER

FEBRUARI 2016 BAROMETER FEBRUARI 2016 BAROMETER Deze nieuwe editie van de barometer geeft een overzicht van de werkloosheidscijfers en vacaturecijfers in 2015, aangevuld met enkele indicatoren met betrekking tot de economische

Nadere informatie

Hinder door een handicap of langdurige gezondheidsproblemen

Hinder door een handicap of langdurige gezondheidsproblemen Hinder door een handicap of langdurige gezondheidsproblemen Een beeld vanuit de EAK Tijdens het tweede kwartaal van 2007 werd in de Enquête naar de Arbeidskrachten gevraagd of de respondenten in hun dagelijkse

Nadere informatie

VDAB WERKLOOSHEIDSBERICHT MEI Kerncijfers werkloosheid. Evolutie Werkloosheid. NWWZ Vlaams Gewest - absolute aantallen

VDAB WERKLOOSHEIDSBERICHT MEI Kerncijfers werkloosheid. Evolutie Werkloosheid. NWWZ Vlaams Gewest - absolute aantallen VDAB WERKLOOSHEIDSBERICHT MEI 2017 Kerncijfers werkloosheid mei 2017 jaarverschil aandeel NWWZ 201.762-5,3% Categorie WZUA 140.164-8,3% 69,5% BIT 10.091-8,8% 5,0% Vrij ingeschreven 29.063-1,8% 14,4% Andere

Nadere informatie

Aanvraag om vrijstelling van de tewerkstellingsverplichting in het kader van de dienstencheques

Aanvraag om vrijstelling van de tewerkstellingsverplichting in het kader van de dienstencheques Aanvraag om vrijstelling van de tewerkstellingsverplichting in het kader van de dienstencheques Op 1 juli 2014 werd in het kader van de zesde staatshervorming de bevoegdheid voor de regeling van de dienstencheques

Nadere informatie

Trends op de arbeidsmarkt tussen 1986 en 2006

Trends op de arbeidsmarkt tussen 1986 en 2006 ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 26 april 2007 Trends op de arbeidsmarkt tussen 1986 en 2006 De laatste 20 jaar zijn er 740.000 werkende personen bijgekomen. Dat is een

Nadere informatie

Onderwijs en vorming. 1 73.609 leerlingen. Streekpact 2013-2018 Cijferanalyse

Onderwijs en vorming. 1 73.609 leerlingen. Streekpact 2013-2018 Cijferanalyse Streekpact 2013-2018 Cijferanalyse Publicatiedatum: 30 september 2013 Contactpersoon: Kim Nevelsteen Onderwijs en vorming Samenvatting 73.609 leerlingen (2012) 16.981 kleuters 26.537 kinderen in het lager

Nadere informatie

Eindexamen economie 1-2 havo 2006-II

Eindexamen economie 1-2 havo 2006-II Opmerking Algemene regel 3.6 is ook van toepassing als gevraagd wordt een gegeven antwoord toe te lichten, te beschrijven en dergelijke. Opgave 1 1 Voorbeelden van een juist antwoord zijn: kosten van politie-inzet

Nadere informatie

Geen boeken meer. Je verlaat de school Werkloos of werken?

Geen boeken meer. Je verlaat de school Werkloos of werken? Afgestudeerd en nu? Afgestudeerd en nu? Eerst en vooral een feestje, want dat heb je verdiend! En dan ga je nadenken over je toekomst en dan komen de vragen. Hoe dan ook er zijn een aantal zaken waar je

Nadere informatie

Arbeidsmarkt vijftigplussers

Arbeidsmarkt vijftigplussers Streekpact 2013-2018 Cijferanalyse Publicatiedatum: 30 september 2013 Contactpersoon: Kim Nevelsteen Arbeidsmarkt vijftigplussers Samenvatting 2012) 50.216 werkende 50+ ers (2011) aantal werkende vijftigplussers

Nadere informatie

Arbeidsmarktbarometer Onderwijs

Arbeidsmarktbarometer Onderwijs Arbeidsmarktbarometer Onderwijs Basisonderwijs en secundair onderwijs Oktober 21 VLAAMS MINISTERIE VAN ONDERWIJS EN VORMING AGENTSCHAP VOOR ONDERWIJSDIENSTEN (AgODi) Inhoudstafel INHOUD Inleiding 3 Hoofdstuk

Nadere informatie

Jeugdwerkloosheid. Koninklijke Vlaamse Academie van België voor Wetenschappen en Kunsten 11 december 2013. Jan Smets

Jeugdwerkloosheid. Koninklijke Vlaamse Academie van België voor Wetenschappen en Kunsten 11 december 2013. Jan Smets Jeugdwerkloosheid Koninklijke Vlaamse Academie van België voor Wetenschappen en Kunsten 11 december 2013 Jan Smets Overzicht van de uiteenzetting 1. Dramatische jongerenwerkloosheidscijfers... 2 Werkloosheidsgraad

Nadere informatie

Onafhankelijke denktank Fact-based Lange termijn

Onafhankelijke denktank Fact-based Lange termijn Leeftijd en arbeidsmarkt: naar een nieuw paradigma? Leeftijd en arbeidsmarkt Itinera Institute Onafhankelijke denktank Fact-based Lange termijn Aanreiken, verdedigen en bouwen van wegen voor beleidshervorming

Nadere informatie

Nieuwe uitkeringen vanaf 1 mei 2011

Nieuwe uitkeringen vanaf 1 mei 2011 Nieuwe uitkeringen vanaf 1 mei 2011 Door de overschrijding van de index worden de bedragen van de sociale uitkeringen opnieuw aangepast. De bedragen zijn geldig vanaf 1 mei 2011. 1. KINDERBIJSLAGEN Gewone

Nadere informatie

Tabel 2.1 Overzicht van de situatie op de arbeidsmarkt van de onderzochte personen op 30/06/97. Deelpopulatie 1996

Tabel 2.1 Overzicht van de situatie op de arbeidsmarkt van de onderzochte personen op 30/06/97. Deelpopulatie 1996 Dit deel van het onderzoek omvat alle personen tussen de 18 en 55 jaar oud (leeftijdsgrenzen inbegrepen) op 30 juni 1997, wiens dossier van het Vlaams Fonds voor de Sociale Integratie van Personen met

Nadere informatie

PREAMBULE TITEL I TOEPASSINGSGEBIED

PREAMBULE TITEL I TOEPASSINGSGEBIED 1/6 Collectieve arbeidsovereenkomst van 11 maart 2014, gesloten in de schoot van het Paritair Comité voor het Glasbedrijf, betreffende de inspanningen ten gunste van de personen die tot de risicogroepen

Nadere informatie

Profiel en evolutie van de sociale uitkeringstrekkers anno 2001

Profiel en evolutie van de sociale uitkeringstrekkers anno 2001 Profiel en evolutie van de sociale uitkeringstrekkers anno 2001 Voorstelling van het jaarverslag van de RVA De Rijksdienst voor arbeidsvoorziening was één van de eerste Belgische openbare instellingen

Nadere informatie