Preventie van groep B-streptokokken infectie

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Preventie van groep B-streptokokken infectie"

Transcriptie

1 Preventie van groep B-streptokokken infectie Het stroomdiagram dat is opgesteld door de NVOG en NvK vormt het uitgangspunt van dit lokale protocol (bijlage 1). Algemeen De vroege vorm van neonatale groep B streptokokken sepsis (early onset groep B streptokokken sepsis [EOGBS]) treedt op binnen zeven dagen na de geboorte en wordt veroorzaakt door verticale transmissie van groep B streptokokken (GBS, Streptococcus agalactiae). In Nederland is 20-30% van de zwangere vrouwen gekoloniseerd met GBS in de vagina. De incidentie van GBS ziekte bij de neonaat in Nederland wordt geraamd op 1.9/1000 geboortes. Hiervan is 0.6/1000 geboortes een bewezen EOGBS met een positieve bloed of liquor kweek en 1.3/1000 geboortes een waarschijnlijke EOGBS, dat wil zeggen oppervlakte kweek positief. De symptomen bij de neonaat die kunnen wijzen op EOGBS zijn kreunen, ademhalingsproblemen, slecht drinken en temperatuurschommelingen. Bij 70% van de EOGBS gevallen treden de eerste symptomen binnen 12 uur na de geboorte op, bij 93% binnen 24 uur en 4% van de kinderen wordt ziek wordt tussen de tweede en zevende dag. Secundaire preventie is mogelijk door toediening van antibiotica aan gekoloniseerde zwangere vrouwen vlak voor en/of tijdens de baring. Screening In Nederland wordt niet routinematig gescreend op GBS dragerschap net als in de UK. Het stroomdiagram in bijlage 1 geeft aan wie te screenen op GBS dragerschap. Antibiotica worden alleen toegediend aan vrouwen met een risicofactor. Een nadeel van deze strategie is dat in 40% van de EOGBS casus geen risicofactor geïdentificeerd kan worden. In de USA wordt om die reden routinematig gescreend bij weken en krijgen vrouwen met een positieve vaginakweek antibiotica toegediend. Argumenten om geen routinematige GBS screening in te voeren in Nederland zijn dat in de USA weliswaar het aantal bewezen EOGBS infecties door bloed of liquor kweken is gedaald, maar dat het aantal waarschijnlijk EOGBS casus niet is gedaald. De resultante is dat in de UK een net zo grote incidentie van GBS ziekte (bewezen EOGBS en waarschijnlijk EOGBS) wordt waargenomen als in de VS. Een ander argument om niet routinematig te screenen is dat niet bekend is in welke mate ongewenste neveneffecten (zoals anafylaxie of resistentievorming vooral bij het gebruik van tweede keus antibiotica) zullen toenemen.

2 Risicofactoren 1. vroeggeboorte < 37 weken (OR 10,4; 95%-CI 3,9-28) 2. langdurig gebroken vliezen > 18 uur (OR 25,8; 95%-CI 10-65) 3. ernstige maternale GBS-kolonisatie in de huidige zwangerschap, zoals bacteriurie of urineweginfectie door GBS (OR onbekend) 4. eerder kind met GBS ziekte (OR onbekend) 5. maternale koorts tijdens de baring > 38.0ºC, rectaal (OR 10;0 95%-CI 2,4-41) Aantonen dragerschap De huidige GBS sneltesten zijn niet bruikbaar. Men is aangewezen op een conventionele kweek in Stuart medium zonder grampreparaat waarbij met één wattenstok materiaal wordt afgenomen van de distale vagina en rectum. Op de aanvraag moet expliciet vermeld zijn dat het om een GBS kweek gaat. Het NVOG/NvK stroomdiagram wordt gehanteerd om te bepalen bij wie dragerschap onderzoek geïndiceerd is (zie bijlage 1). Bij een te verwachten iatrogene (vaginale) vroeggeboorte moet een GBS kweek worden afgenomen. Dit geldt niet voor een primaire sectio caesarea. Alleen kolonisatie met GBS in een vorige graviditeit zonder kind met GBS ziekte, is geen indicatie voor het verrichten van dragerschaponderzoek in de huidige graviditeit; deze vrouwen worden als GBS negatief beschouwd. Als zwangere vrouwen erop aan dringen kan een urinekweek worden verricht. Bij vrouwen bij wie bij toeval een GBS wordt gekweekt uit de introïtus moet een urinekweek worden verricht om ernstige maternale GBS-kolonisatie uit te sluiten. Onbekend dragerschap Een partus prematurus onder de 35 0 weken en onbekend GBS dragerschap is geen indicatie voor GBS profylaxe, deze kinderen krijgen antibiotica in verband met onverklaarde prematuriteit op de afdeling neonatologie. Een partus prematurus tussen weken en onbekende GBS kweekuitslag is geen indicatie voor GBS profylaxe. Is er in de termijn weken bij onbekend dragerschap naast partus prematurus nog een risicofactor aanwezig, zoals > 18 uur gebroken vliezen dan GBS profylaxe starten. Urineweginfectie met GBS Indien een cystitis met GBS wordt vastgesteld (>10 5 GBS colony forming units (CFU)) moet deze therapeutisch worden behandeld, naast de indicatie voor intrapartum profylaxe voor de neonaat. Als geen kwantitatieve bepaling voorhanden is komt >10 5 CFU overeen met vrij veel of veel bacteriën. Een controle urinekweek wordt verricht 1 week na het beëindigen van de antibioticum kuur. 1 e keus antibioticum is: amoxicilline 500mg oraal 3 maal daags gedurende 5 dagen. Bij amoxicilline allergie overleggen met microbioloog (59493)

3 Indicaties voor antibiotica profylaxe 1. Partus prematurus <37 weken en bewezen GBS dragerschap 2. Langdurig gebroken vliezen > 18 uur en bewezen GBS dragerschap 3. Partus prematurus weken en langdurig gebroken vliezen > 18 uur bij onbekend dragerschap 4. GBS bacteriurie of cystitis in de huidige graviditeit 5. Kind met GBS ziekte in de voorgeschiedenis Antibiotica profylaxe De GBS profylaxe wordt als adequaat beschouwd als het interval tussen het toedienen van de eerste gift antibioticum en de geboorte van het kind tenminste 4 uur is. 1 e keus: 2 miljoen IE penicilline G IV, daarna elke 4 uur 1 miljoen penicilline G IV tot geboorte van het kind Bij allergie voor penicilline: erytromycine 500 mg IV elke 6 uur tot geboorte kind of clindamycine 900 mg IV elke 8 uur tot geboorte kind Therapeutische antibiotica Indien er een verdenking ontstaat op een intra-uteriene infectie moet de antibiotica profylaxe worden omgezet naar breed spectrum antibiotica. 1 e keus: Amoxicilline 1 gr iv a 4 uur en gentamicine 5 mg/kg iv eenmalig (indien niet bevallen na 24 uur herhalen) Bij allergie voor amoxicilline: clindamycine 900 mg IV elke 8 uur en gentamicine 5 mg/kg iv eenmalig (indien niet bevallen na 24 uur herhalen) B/D situatie Vrouwen met een GBS bacteriurie in de huidige graviditeit kunnen in de a terme periode GBS profylaxe volgens een B/D situatie krijgen. Indien de baring begint met het breken van de vliezen bij een bekende GBS draagster is dit een indicatie voor overdracht aan de tweede lijn voor inductie van de weeën. Post partum een consult kinderarts en klinische observatie van de neonaat gedurende 24 uur volgens stroomdiagram NVOG/NvK, ook bij adequate profylaxe (AB tenminste 4 uur voor de geboorte van het kind). Het infuus kan door de eerstelijns verloskundige worden ingebracht als zij hiervoor bekwaam is. Het voorschrijven en toedienen van antibiotica valt onder de verantwoordelijkheid van de tweede lijn. Indien durante partu een verdenking ontstaat op een intra uteriene infectie wordt de partus door de tweede lijn overgenomen.

4 Observatie neonaat Gedurende de observatieperiode in het ziekenhuis wordt gedurende 24 uur 3x daags de temperatuur gemeten (de kinderarts wordt gewaarschuwd bij een temperatuur > 37.5 graden Celsius) en vindt observatie van de voeding en het gedrag plaats. Recent literatuuronderzoek wees uit dat de toegevoegde waarde van hart- en ademhalingsfrequentie tellen tijdens de observatieperiode gering is en niet wordt opgenomen in de standaard observatie. Referenties 1. Preventie van neonatale Groep B Streptokokkenziekte (GBS-Ziekte). NVOG richtlijn Richtlijn perinatale Groep-B-Streptokokken (-GBS) ziekte. Nederlandse vereniging voor kindergeneeskunde (NvK). 8 maart 2001 revisie januari The Prevention of Early-onset Neonatal Group B Streptococcal Disease. RCOG greentop guideline no. 36, july CAT (kwadraet) toegevoegde waarde ademhaling of hartfrequentie tellen bij observatie infectie. Datum protocol juli 2013 Houder protocol : dr. E. van Leeuwen en dr. I.M. de Graaf

5 Bijlage 1. Stroomdiagram

VSV Preventie groep B streptokokken ziekte neonaat september 2011

VSV Preventie groep B streptokokken ziekte neonaat september 2011 VSV Preventie groep B streptokokken ziekte neonaat september 2011 1.0 EPIDEMIOLOGIE In Nederland is circa 20% van alle zwangeren draagster van GBS. Naar schatting zal gemiddeld 50% van alle kinderen, van

Nadere informatie

Transmuraal protocol GBS en zwangerschap

Transmuraal protocol GBS en zwangerschap Transmuraal protocol GBS en zwangerschap 1. Inleiding De groep-b-streptococ (GBS), ook wel Streptococcus agalactiae genoemd, behoort met onder andere de groep-a-streptococcen tot de pyogene streptococcen.

Nadere informatie

6 10 weken 10-13 weken 14-18 weken 18-20 weken 24 26 weken 27 32 weken 32 36 weken 37-40 weken 41 42 weken

6 10 weken 10-13 weken 14-18 weken 18-20 weken 24 26 weken 27 32 weken 32 36 weken 37-40 weken 41 42 weken Time task matrix zorgproces bij risico op dragerschap GBS 10 maart 2015 Alles in rood is specifiek voor zwangeren risicofactoren op GBS ziekte bij pasgeborene, alles in zwart is gebruikelijke zorg voor

Nadere informatie

Groep-B-streptokokken (GBS) en zwangerschap

Groep-B-streptokokken (GBS) en zwangerschap Groep-B-streptokokken (GBS) en zwangerschap 1 Groep-B-streptokokken (GBS) en zwangerschap De groep B streptokok is een bacterie die bij veel zwangere vrouwen in de vagina aanwezig is. Dat kan meestal geen

Nadere informatie

Groep-B-streptokokken en zwangerschap

Groep-B-streptokokken en zwangerschap Groep-B-streptokokken en zwangerschap Naar het ziekenhuis? Lees eerst de informatie op www.asz.nl/brmo. Inleiding De groep-b-streptokok is een bacterie die bij veel vrouwen in de vagina (schede) aanwezig

Nadere informatie

Rode Kruis ziekenhuis. Patiënteninformatie. Groep-B-streptokokken en zwangerschap. rkz.nl

Rode Kruis ziekenhuis. Patiënteninformatie. Groep-B-streptokokken en zwangerschap. rkz.nl Patiënteninformatie Groep-B-streptokokken en zwangerschap rkz.nl Inleiding De groep-b-streptokok is een bacterie die bij veel zwangere vrouwen in de vagina (schede) aanwezig is. Meestal kan deze bacterie

Nadere informatie

Groep-B-streptokokken en zwangerschap

Groep-B-streptokokken en zwangerschap Groep-B-streptokokken en zwangerschap Inleiding De groep-b-streptokok is een bacterie die bij veel vrouwen in de vagina (schede) aanwezig is. Meestal kan deze bacterie geen kwaad voor een zwangere en

Nadere informatie

Zwangerschap en groep-bstreptokokken

Zwangerschap en groep-bstreptokokken Zwangerschap en groep-bstreptokokken Ziekenhuis Gelderse Vallei Inhoud Inleiding 3 Wat zijn Groep-B-streptokokken? 3 Hoe vaak komen Groep-B-streptokokken voor bij zwangeren? 3 De gevolgen van GBS voor

Nadere informatie

Zorgprotocol. Groep B-streptokokken bij de pasgeborene. 1. Introductie

Zorgprotocol. Groep B-streptokokken bij de pasgeborene. 1. Introductie Groep B-streptokokken bij de pasgeborene 1. Introductie Een klein aantal pasgeborenen wordt ernstig ziek door een infectie met de Groep B- streptokokkenbacterie (GBS-ziekte). Deze ziekte kan goed worden

Nadere informatie

Zorgprotocol GBS bij de pasgeborene

Zorgprotocol GBS bij de pasgeborene Zorgprotocol GBS bij de pasgeborene 1. Inleiding 1 Zwangere vrouwen hebben deze bacterie soms in de vagina (schede). Dat kan meestal geen kwaad, maar een klein aantal baby s wordt ernstig ziek door een

Nadere informatie

groep-b-streptokokken en zwangerschap

groep-b-streptokokken en zwangerschap patiënteninformatie groep-b-streptokokken en zwangerschap De groep-b-streptokok is een bacterie die bij veel zwangere vrouwen in de vagina (schede) aanwezig is. Meestal kan deze bacterie geen kwaad voor

Nadere informatie

groep-bstreptokokken en zwangerschap patiënteninformatie Inleiding Wat zijn Groep-B-streptokokken Hoe vaak komt GBS voor bij zwangere vrouwen

groep-bstreptokokken en zwangerschap patiënteninformatie Inleiding Wat zijn Groep-B-streptokokken Hoe vaak komt GBS voor bij zwangere vrouwen patiënteninformatie groep-bstreptokokken en zwangerschap Inleiding De groep-b-streptokok is een bacterie die bij veel zwangere vrouwen in de vagina (schede) aanwezig is. Meestal kan deze bacterie geen

Nadere informatie

Langdurig gebroken vliezen rondom de bevalling

Langdurig gebroken vliezen rondom de bevalling Langdurig gebroken vliezen rondom de bevalling Ziekenhuis Gelderse Vallei Wat zijn gebroken vliezen? Gebroken vliezen betekent dat er vruchtwater uit de baarmoeder loopt. A terme betekent dat de vliezen

Nadere informatie

Gynaecologie / obstetrie Groep-B-streptokokken en zwangerschap

Gynaecologie / obstetrie Groep-B-streptokokken en zwangerschap Inleiding Gynaecologie / obstetrie Groep-B-streptokokken en zwangerschap De groep-b-streptokok is een bacterie die bij veel zwangere vrouwen in de vagina (schede) aanwezig is. Meestal kan deze bacterie

Nadere informatie

Groep B streptokokken en zwangerschap

Groep B streptokokken en zwangerschap Groep B streptokokken en zwangerschap Informatie voor patiënten F0538-3415 oktober 2015 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411, 2260 AK

Nadere informatie

Groep-B streptokokken en zwangerschap

Groep-B streptokokken en zwangerschap Groep-B streptokokken en zwangerschap De groep B streptokok is een bacterie. Zwangere vrouwen hebben deze bacterie soms in de vagina (schede). Dat kan meestal geen kwaad, maar een klein aantal baby s wordt

Nadere informatie

Groep B-streptokokken en zwangerschap

Groep B-streptokokken en zwangerschap Groep B-streptokokken en zwangerschap GROEP B-STREPTOKOKKEN EN ZWANGERSCHAP De groep B-streptokok is een bacterie die bij veel zwangere vrouwen in de vagina aanwezig is. Meestal kan deze bacterie geen

Nadere informatie

NVOG Voorlichtingsbrochure GROEP B STREPTOKOKKEN EN ZWANGERSCHAP

NVOG Voorlichtingsbrochure GROEP B STREPTOKOKKEN EN ZWANGERSCHAP NVOG Voorlichtingsbrochure GROEP B STREPTOKOKKEN EN ZWANGERSCHAP GROEP B STREPTOKOKKEN EN ZWANGERSCHAP 1. Inleiding 2. Wat zijn groep B streptokokken (GBS)? 3. Hoe vaak komen GBS voor bij zwangeren? 4.

Nadere informatie

Groep B streptokokken en zwangerschap

Groep B streptokokken en zwangerschap 1/5 Verloskunde Groep B streptokokken en zwangerschap Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Wat zijn groep B streptokokken (GBS)? 3. Hoe vaak komen GBS voor bij zwangere vrouwen? 4. Hoeveel kans heeft een pasgeboren

Nadere informatie

NVOG Voorlichtingsbrochure GROEP B STREPTOKOKKEN EN ZWANGERSCHAP

NVOG Voorlichtingsbrochure GROEP B STREPTOKOKKEN EN ZWANGERSCHAP NVOG Voorlichtingsbrochure GROEP B STREPTOKOKKEN EN ZWANGERSCHAP GROEP B STREPTOKOKKEN EN ZWANGERSCHAP 1. Inleiding 2. Wat zijn groep B streptokokken (GBS)? 3. Hoe vaak komen GBS voor bij zwangeren? 4.

Nadere informatie

Ketenprotocol. Langdurig gebroken vliezen bij a terme zwangeren. Auteurs: J. Brevoord, D. Boezaard, E. Davelaar

Ketenprotocol. Langdurig gebroken vliezen bij a terme zwangeren. Auteurs: J. Brevoord, D. Boezaard, E. Davelaar Ketenprotocol Langdurig gebroken vliezen bij a terme zwangeren Auteurs: J. Brevoord, D. Boezaard, E. Davelaar Datum: 15 December 2015 Algemeen Het Verloskundig Samenwerkings Verband Zoetermeer (VSV Zoetermeer

Nadere informatie

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Groep-B-streptokokken en zwangerschap

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Groep-B-streptokokken en zwangerschap Refaja Ziekenhuis Stadskanaal Groep-B-streptokokken en zwangerschap GROEP-B-STREPTOKOKKEN EN ZWANGERSCHAP INLEIDING De groep-b-streptokok is een bacterie die bij veel zwangere vrouwen in de vagina (schede)

Nadere informatie

Groep-B-streptokokken en zwangerschap

Groep-B-streptokokken en zwangerschap Gynaecologie Groep-B-streptokokken en zwangerschap www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Wat zijn groep-b-streptokokken?... 3 Hoe vaak komen groep-b-streptokokken voor bij zwangeren?... 3 De gevolgen van GBS

Nadere informatie

Groep-B-streptokokken en zwangerschap. Poli Gynaecologie

Groep-B-streptokokken en zwangerschap. Poli Gynaecologie 00 Groep-B-streptokokken en zwangerschap Poli Gynaecologie De inhoud van deze voorlichtingsfolder is samengesteld door de Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie (NVOG). Deze folder is zeer

Nadere informatie

GBS. Inhoud. GBS algemeen GBS epidemiologie Early onset GBS /late onset GBS Preventie richtlijnen 2003 Wat is nieuw? NVKVV. Kristien Roelens UZ Gent

GBS. Inhoud. GBS algemeen GBS epidemiologie Early onset GBS /late onset GBS Preventie richtlijnen 2003 Wat is nieuw? NVKVV. Kristien Roelens UZ Gent GBS NVKVV Kristien Roelens UZ Gent 20 maart 2012 1 1 Inhoud GBS algemeen GBS epidemiologie Early onset GBS /late onset GBS Preventie richtlijnen 2003 Wat is nieuw? 2 1 Inhoud GBS algemeen GBS epidemiologie

Nadere informatie

Groep B streptokokken en zwangerschap

Groep B streptokokken en zwangerschap Groep B streptokokken en zwangerschap De 'groep B streptokok' is een bacterie. Zwangere vrouwen hebben deze bacterie soms in de vagina. Dat kan meestal geen kwaad, maar een klein aantal baby s wordt ernstig

Nadere informatie

Groep B streptokokken en zwangerschap

Groep B streptokokken en zwangerschap Patiënteninformatie Groep B streptokokken en zwangerschap Informatie over een infectie met groep B streptokokken bij zwangerschap Inhoudsopgave Pagina Wat zijn groep B streptokokken (GBS)? 4 Hoe vaak

Nadere informatie

Langdurig gebroken vliezen zonder weeën

Langdurig gebroken vliezen zonder weeën Langdurig gebroken vliezen zonder weeën Bij zwangerschap tussen de 37 en 42 weken BEHANDELING Langdurig gebroken vliezen zonder weeën In 10% van de gevallen begint de bevalling met het spontaan breken

Nadere informatie

Groep-Bstreptokokken. zwangerschap. Afdeling Verloskunde/Gynaecologie

Groep-Bstreptokokken. zwangerschap. Afdeling Verloskunde/Gynaecologie Groep-Bstreptokokken en zwangerschap Afdeling Verloskunde/Gynaecologie Inleiding De groep-b-streptokok is een bacterie die bij veel zwangere vrouwen in de vagina (schede) aanwezig is. Meestal kan deze

Nadere informatie

Dreigende Partus prematurus 02/2017

Dreigende Partus prematurus 02/2017 Dreigende Partus prematurus 02/2017 Dit document bevat mogelijk vertrouwelijke informatie van JIJWIJ. Het kopiëren en/of verspreiden van dit document zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van JIJWIJ

Nadere informatie

Obstetrie. Groep B streptokokken en zwangerschap

Obstetrie. Groep B streptokokken en zwangerschap Obstetrie Groep B streptokokken en zwangerschap Inhoudsopgave 1. Inleiding...4 2. Wat zijn groep B streptokokken (GBS)?...4 3. Hoe vaak komen GBS voor bij zwangeren?...4 4. Hoeveel kans heeft een pasgeboren

Nadere informatie

Groep B streptokokken en zwangerschap

Groep B streptokokken en zwangerschap Groep B streptokokken en zwangerschap In deze folder leest u meer over de bacterie groep B streptokok. Zwangere vrouwen hebben deze bacterie soms in de vagina (schede). Dat kan meestal geen kwaad, maar

Nadere informatie

Ketenprotocol. Kraamconsulten kinderartsen. Auteurs: E.D. Stam

Ketenprotocol. Kraamconsulten kinderartsen. Auteurs: E.D. Stam Ketenprotocol Kraamconsulten kinderartsen Auteurs: E.D. Stam Datum: 19 januari 2017 Algemeen Het Verloskundig Samenwerkings Verband Zoetermeer (VSV Zoetermeer ) is in 2012 formeel opgericht ter verbetering

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Groep-B-streptokokken en zwangerschap

Patiënteninformatie. Groep-B-streptokokken en zwangerschap Groep-B-streptokokken en zwangerschap Patiënteninformatie Groep-B-streptokokken en zwangerschap Inhoudsopgave 1 Inleiding 2 Wat zijn Groep-Bstreptokokken? 3 Hoe vaak komen Groep- B-streptokokken voor bij

Nadere informatie

IN ZWANG PROTOCOL: Preventie recidief spontane vroeggeboorte

IN ZWANG PROTOCOL: Preventie recidief spontane vroeggeboorte IN ZWANG PROTOCOL: Preventie recidief spontane vroeggeboorte DEFINITIE: Vroeggeboorte: bevalling bij amenorroeduur < 37 weken Bij een zwangerschapsduur van meer dan 35 weken wordt het risico van belangrijke

Nadere informatie

Groep-B-streptokokken en zwangerschap

Groep-B-streptokokken en zwangerschap Groep-B-streptokokken en zwangerschap Gynaecologie Beter voor elkaar 1 Groep-B-streptokokken en zwangerschap Inleiding Door middel van deze folder wil het Ikazia Ziekenhuis u enige informatie geven over

Nadere informatie

Point-of-care PCR. GBS diagnostiek in de verloskamer. Erika van Elzakker Arts-microbioloog

Point-of-care PCR. GBS diagnostiek in de verloskamer. Erika van Elzakker Arts-microbioloog Point-of-care PCR GBS diagnostiek in de verloskamer Erika van Elzakker Arts-microbioloog Disclosure belangen spreker (potentiële) belangenverstrengeling Voor bijeenkomst mogelijk relevante relaties met

Nadere informatie

Gebroken vliezen. Inhoudsopgave Klik op het onderwerp om verder te lezen.

Gebroken vliezen. Inhoudsopgave Klik op het onderwerp om verder te lezen. Gebroken vliezen Inhoudsopgave Klik op het onderwerp om verder te lezen. Langdurig gebroken vliezen 1 Een zwangerschap van minimaal 37 weken 1 Een zwangerschap van 34 tot 37 weken 3 Een zwangerschap tussen

Nadere informatie

Koorts bij zuigelingen

Koorts bij zuigelingen Koorts bij zuigelingen En waarom we er altijd een beetje bang van moeten zijn Herfstsymposium 2015 ZNA Koningin Paola Kinderziekenhuis Mark van Oort Definitie Waar hebben we het over: rectaal gemeten temperatuur

Nadere informatie

NVOG/NVK Richtlijn. Preventie van neonatale groep-b-streptokokken (GBS)-ziekte. - herziene versie, sept. 2006 - 1. Omschrijving van het probleem

NVOG/NVK Richtlijn. Preventie van neonatale groep-b-streptokokken (GBS)-ziekte. - herziene versie, sept. 2006 - 1. Omschrijving van het probleem NVOG/NVK Richtlijn Preventie van neonatale groep-b-streptokokken (GBS)-ziekte - herziene versie, sept. 2006-1. Omschrijving van het probleem 2. Analyse van beschikbare kennis 2.1 Achtergrond 2.2 Bacteriologie

Nadere informatie

Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie RICHTLIJN. Preventie van perinatale groep-bstreptokokkenziekte

Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie RICHTLIJN. Preventie van perinatale groep-bstreptokokkenziekte NVOG Nederlandse Vereniging voor RICHTLIJN Preventie van perinatale groep-bstreptokokkenziekte No 12 oktober 1998 1 OMSCHRIJVING VAN HET PROBLEEM Groep-B-streptokokken (GBS, Streptococcus agalactiae) zijn

Nadere informatie

Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte

Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte 1 Deze brochure geeft informatie over de oorzaak, gevolgen en behandeling van vroegtijdige weeën. Een zwangerschap duurt gemiddeld 40 weken, maar een periode

Nadere informatie

(n.a.v. Richtlijn koorts bij kinderen NVK aangepast voor Medisch Centrum Alkmaar)

(n.a.v. Richtlijn koorts bij kinderen NVK aangepast voor Medisch Centrum Alkmaar) Koorts bij kinderen van 0 tot 1 maand (0-28 dagen) (n.a.v. Richtlijn koorts bij kinderen NVK aangepast voor Medisch Centrum Alkmaar) Betreft: kinderen (jonger dan 1 maand) met koorts, verdacht van een

Nadere informatie

Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte

Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte Deze brochure geeft informatie over de oorzaak, gevolgen en behandeling van vroegtijdige weeën, een dreigende vroeggeboorte en vroegtijdig gebroken vliezen.

Nadere informatie

Preventie en behandeling van early-onset neonatale infecties (Adaptatie van de NICE-richtlijn)

Preventie en behandeling van early-onset neonatale infecties (Adaptatie van de NICE-richtlijn) Preventie en behandeling van early-onset neonatale infecties (Adaptatie van de NICE-richtlijn) Definitieve versie april 2017 Deze richtlijn is tot stand gekomen door financiering van Stichting Kwaliteitsgelden

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Groep-Bstreptokokken. zwangerschap

PATIËNTEN INFORMATIE. Groep-Bstreptokokken. zwangerschap PATIËNTEN INFORMATIE Groep-Bstreptokokken en zwangerschap Door middel van deze folder wil het Maasstad Ziekenhuis, u enige informatie geven over deze groep-b-streptokokkenziekte De groep-bstreptokok is

Nadere informatie

VSV Zoetermeer. Ketenprotocol. Diabetes gravidarum. Auteurs: Esther van Uffelen Ingrid Mourits. Versie 1.0

VSV Zoetermeer. Ketenprotocol. Diabetes gravidarum. Auteurs: Esther van Uffelen Ingrid Mourits. Versie 1.0 Ketenprotocol Auteurs: Esther van Uffelen Ingrid Mourits 1 Inleiding Het Verloskundig Samenwerkings Verband Zoetermeer (VSV Zoetermeer ) is in 2012 opgericht ter verbetering van de verloskundige zorg in

Nadere informatie

Streptokokken uit groep B bij zwangeren

Streptokokken uit groep B bij zwangeren Margriet Folkeringa-de Wijs, Janny Dekker Klinische les Streptokokken uit groep B bij zwangeren S Inleiding Sommige uitslagen van urine- of fluorkweken roepen meer vragen op dan dat ze antwoorden geven.

Nadere informatie

Perinatale infecties, aangepast protocol AMC/VU voor MCA

Perinatale infecties, aangepast protocol AMC/VU voor MCA Perinatale infecties, aangepast protocol AMC/VU voor MCA Voor koorts zonder focus < 1 maand van thuis: zie protocol koorts zonder focus 0-1 maand MCA Bacteriële infecties Inleiding Bacteriële infecties

Nadere informatie

Langdurig gebroken vliezen

Langdurig gebroken vliezen Langdurig gebroken vliezen Albert Schweitzer ziekenhuis november 2014 pavo 0591 Inleiding In deze folder geven we u informatie over langdurig gebroken vliezen. Het hangt van de duur van uw zwangerschap

Nadere informatie

Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte

Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte Inhoudsopgave Klik op het onderwerp om verder te lezen. Vroegtijdige weeën 1 Vroegtijdig gebroken vliezen 1 Oorzaken voor een vroegtijdige bevalling 2 Behandeling

Nadere informatie

Kraamafdeling. Vroegtijdige weeën. gebroken vliezen en vroeggeboorte

Kraamafdeling. Vroegtijdige weeën. gebroken vliezen en vroeggeboorte Kraamafdeling Vroegtijdige weeën gebroken vliezen en vroeggeboorte In deze folder leest u over de oorzaak, gevolgen en behandeling van vroegtijdige weeën. Een zwangerschap duurt gemiddeld 40 weken, maar

Nadere informatie

Induction of Labor versus Expectant management in women with Preterm Prelabor Rupture of Membranes between 34 and 37 weeks

Induction of Labor versus Expectant management in women with Preterm Prelabor Rupture of Membranes between 34 and 37 weeks Induction of Labor versus Expectant management in women with Preterm Prelabor Rupture of Membranes between 34 and 37 weeks David van der Ham namens de PPROMEXIL projectgroep ISRCTN 29313500 ZonMW projectnummer:

Nadere informatie

Langdurig gebroken vliezen

Langdurig gebroken vliezen Langdurig gebroken vliezen Naar het ziekenhuis? Lees eerst de informatie op www.asz.nl/brmo. Inleiding In deze folder geven we u informatie over langdurig gebroken vliezen. Het hangt van de duur van uw

Nadere informatie

Vroeggeboorte wordt door de World Health Organisation (WHO) gedefinieerd als geboorte

Vroeggeboorte wordt door de World Health Organisation (WHO) gedefinieerd als geboorte SUMMARY IN DUTCH (Samenvatting in het Nederlands) Inleiding Vroeggeboorte wordt door de World Health Organisation (WHO) gedefinieerd als geboorte voor 37 voldragen zwangerschapsweken of voor 259 dagen

Nadere informatie

VROEGTIJDIGE WEEËN EN DREIGENDE VROEGGEBOORTE

VROEGTIJDIGE WEEËN EN DREIGENDE VROEGGEBOORTE VROEGTIJDIGE WEEËN EN DREIGENDE VROEGGEBOORTE 335 Inleiding Deze folder geeft informatie over de oorzaak, gevolgen en behandeling van vroegtijdige weeën. Een zwangerschap duurt gemiddeld 40 weken, maar

Nadere informatie

Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte

Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte Onderzoek en behandeling mca.nl Inhoudsopgave Vroegtijdige weeën en vroeggeboorte 3 Onderzoek bij vroegtijdige weeën 4 Behandeling bij vroegtijdige weeën 5

Nadere informatie

Obesitas en zwangerschap

Obesitas en zwangerschap Obesitas en zwangerschap Risico s en beleid Maaike Kloosterman-de Groot, verloskundige UMCG Casus G2P1 Algemene anamnese: BMI 42 (lengte 1.56 m en gewicht 102 kg) Reuma, zonder medicatie Primaire subfertiliteit

Nadere informatie

Ketenwerkafspraak. Pijnbestrijding. Pijnbestrijding durante partu t/m de eerste 24 uur postpartum. Versie 2.2 Februari 2016 1

Ketenwerkafspraak. Pijnbestrijding. Pijnbestrijding durante partu t/m de eerste 24 uur postpartum. Versie 2.2 Februari 2016 1 Ketenwerkafspraak Pijnbestrijding Pijnbestrijding durante partu t/m de eerste 24 uur postpartum 1 Inleiding Het Verloskundig Samenwerkings Verband (VSV) MCH-Bronovo heeft als visie versterking van de zorg

Nadere informatie

Houding van Vlaamse gynaecologen omtrent preventie van perinatale Groep B Streptokokken infecties: een enquête

Houding van Vlaamse gynaecologen omtrent preventie van perinatale Groep B Streptokokken infecties: een enquête Houding van Vlaamse gynaecologen omtrent preventie van perinatale Groep B Streptokokken infecties: een enquête Samenvatting In deze studie werd de houding van gynaecologen tegenover screening en chemoprofylaxe

Nadere informatie

Urineweginfecties bij kinderen

Urineweginfecties bij kinderen Urineweginfecties bij kinderen Up-to-date met NHG-standaard en NVK-richtlijn OverEINDse dagen, Scarperia, april 2011 Pieter Bertholet, huisarts Angelique Roeleveld-Versteegh, kinderarts Bas Zegers, kinderarts

Nadere informatie

Informatie over aflopend vruchtwater a term

Informatie over aflopend vruchtwater a term Informatie over aflopend vruchtwater a term Afdeling verloskunde en gynaecologie Vooraf Bij ongeveer 10% van de bevallingen begint de bevalling met het breken van de vliezen. Doorgaans komt de bevalling

Nadere informatie

Dreigende vroeggeboorte

Dreigende vroeggeboorte Dreigende vroeggeboorte U bent zwanger en heeft te maken met een dreigende vroeggeboorte. Een zwangerschap duurt gemiddeld 40 weken. Een periode van 37 tot 42 weken wordt gezien als een normale duur van

Nadere informatie

DIABETES GRAVIDARUM 13 APRIL 2011 I. VAN DER VEEN AIOS O&G UMCG

DIABETES GRAVIDARUM 13 APRIL 2011 I. VAN DER VEEN AIOS O&G UMCG DIABETES GRAVIDARUM 13 APRIL 2011 I. VAN DER VEEN AIOS O&G UMCG Inleiding Definitie Screenen vs diagnostiek 75 grams OGTT Zorgpaden UMCG/MZH Quiz Literatuurlijst Definitie Diabetes Gravidarum/Gestational

Nadere informatie

VROEGTIJDIGE WEEËN EN VOORTIJDIG GEBROKEN VLIEZEN FRANCISCUS VLIETLAND

VROEGTIJDIGE WEEËN EN VOORTIJDIG GEBROKEN VLIEZEN FRANCISCUS VLIETLAND VROEGTIJDIGE WEEËN EN VOORTIJDIG GEBROKEN VLIEZEN FRANCISCUS VLIETLAND Inleiding Een zwangerschap duurt meestal tussen de 37 en 42 weken. Het kan zijn dat er voor die tijd al weeën optreden of dat de vliezen

Nadere informatie

Emprisch antibioticabeleid kindergeneeskunde Medisch Centrum Alkmaar per leeftijd

Emprisch antibioticabeleid kindergeneeskunde Medisch Centrum Alkmaar per leeftijd Emprisch antibioticabeleid kindergeneeskunde Medisch Centrum Alkmaar per leeftijd Auteurs: Duijvestijn, Brinkhorst, Maingay Okt. 2014 1. kinderen van 0-1 maand (0-28 dagen) 2. kinderen van 1 tot 3 maanden

Nadere informatie

Kosteneffectiviteitsanalyse van verschillende strategieën ter preventie van neonatale infectie met groep B-streptokokken*

Kosteneffectiviteitsanalyse van verschillende strategieën ter preventie van neonatale infectie met groep B-streptokokken* oorspronkelijke stukken Kosteneffectiviteitsanalyse van verschillende strategieën ter preventie van neonatale infectie met groep B-streptokokken* M.E.B.Rijnders, M.E.van den Akker-van Marle, P.van Dommelen,

Nadere informatie

Betreft: kinderen (1 tot 3 maanden) met koorts, verdacht van een infectie, met uitsluiting van de gehospitaliseerde neonaat.

Betreft: kinderen (1 tot 3 maanden) met koorts, verdacht van een infectie, met uitsluiting van de gehospitaliseerde neonaat. Koorts bij kinderen van 1 tot 3 maanden (28 dagen tot en met 12 weken) (n.a.v. Richtlijn koorts bij kinderen NVK aangepast voor Medisch Centrum Alkmaar) Betreft: kinderen (1 tot 3 maanden) met koorts,

Nadere informatie

chapter TWELVE Nederlandse samenvatting

chapter TWELVE Nederlandse samenvatting chapter TWELVE Nederlandse samenvatting NEDERLANDSE SAMENVATTING TWELVE Bacteriurie, de aanwezigheid van bacteriën in de urine, is een veel voorkomende bevinding bij vrouwen. Bacteriurie wordt onderverdeeld

Nadere informatie

Samenvatting in het Nederlands. Samenvatting, conclusies en toekomstperspectieven.

Samenvatting in het Nederlands. Samenvatting, conclusies en toekomstperspectieven. Samenvatting in het Nederlands Populatie farmacokinetiek van antibiotica ter preventie van groep B streptokokken-ziekte: Samenvatting, conclusies en toekomstperspectieven. Afkortingen AUC CDC GBS MCS MRC

Nadere informatie

Hoge Gezondheidsraad PREVENTIE VAN PERINATALE GROEP B STREPTOKOKKENINFECTIES

Hoge Gezondheidsraad PREVENTIE VAN PERINATALE GROEP B STREPTOKOKKENINFECTIES Hoge Gezondheidsraad PREVENTIE VAN PERINATALE GROEP B STREPTOKOKKENINFECTIES Hoge Gezondheidsraad PREVENTIE VAN PERINATALE GROEP B STREPTOKOKKENINFECTIES Aanbevelingen van de Hoge Gezonheidsraad, 2003

Nadere informatie

pagina 1 van 5 Let op: Deze geprinte versie is 24 uur geldig. Meconiumhoudend vruchtwater Algemeen Inleidende gegevens Doel: Type: Handelingsclassificatie: Anatomische classificatie: Indicatie: Contra

Nadere informatie

Eerstelijns protocol Diabetes Gravidarum (DG) Zwolle en omstreken

Eerstelijns protocol Diabetes Gravidarum (DG) Zwolle en omstreken Eerstelijns protocol Diabetes Gravidarum (DG) Zwolle en omstreken Definitie Elke vorm van hyperglycemie die tijdens de zwangerschap wordt ontdekt, onafhankelijk van het feit of deze aandoening na de zwangerschap

Nadere informatie

Geboorteplan. Geboorteplan van...

Geboorteplan. Geboorteplan van... Geboorteplan Geboorteplan van Wie zal er bij de bevalling aanwezig zijn?.. Op welke manier kan je partner je helpen tijdens de bevalling? Hoe kan of wil je als partner betrokken worden bij de bevalling?

Nadere informatie

Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte

Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte Informatie voor patiënten F0177-3415 oktober 2015 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411,

Nadere informatie

MRSA in de verloskunde Dépistage MRSA en gynécologie Sara Pinxten

MRSA in de verloskunde Dépistage MRSA en gynécologie Sara Pinxten MRSA in de verloskunde Dépistage MRSA en gynécologie Sara Pinxten Verpleegkundig ziekenhuishygiëniste AZ Sint-Jan Brugge-Oostende AV Probleemstelling uit de praktijk Sedert januari 2010 gebeurt in AZ Sint-Jan

Nadere informatie

Uitgezakte navelstreng

Uitgezakte navelstreng Uitgezakte navelstreng Gynaecoloog Ambulance Verloskundige/huisarts 2. Dienstdoende gynaecoloog Overdracht volgens SPAR-methodiek: Nadat de patiënt is gesitueerd op de begane grond retrograad blaas vullen

Nadere informatie

Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte. Afdeling Verloskunde/Gynaecologie

Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte. Afdeling Verloskunde/Gynaecologie Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte Afdeling Verloskunde/Gynaecologie Inleiding Deze brochure geeft informatie over de oorzaak, gevolgen en behandeling van vroegtijdige weeën. Een zwangerschap

Nadere informatie

Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte

Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte Inleiding In deze folder leest u meer over de oorzaak, gevolgen en behandeling van vroegtijdige weeën. Een zwangerschap duurt gemiddeld 40 weken, maar een

Nadere informatie

Het inleiden van de bevalling

Het inleiden van de bevalling Het inleiden van de bevalling Inhoudsopgave 1 Inleiding... 1 2 Waarom wordt een bevalling ingeleid?... 1 Over tijd zijn... 1 Langdurig gebroken vliezen... 1 Groeivertraging van de baby... 2 Achteruitgaan

Nadere informatie

Registratieformulier voor de gegevens rondom de zwangerschap en bevalling

Registratieformulier voor de gegevens rondom de zwangerschap en bevalling Registratieformulier voor de gegevens rondom de zwangerschap en bevalling Beste collega, Hierbij treft u het registratieformulier aan voor de gegevens rondom de zwangerschap en bevalling van uw patiënte.

Nadere informatie

Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte. Poli Gynaecologie

Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte. Poli Gynaecologie 00 Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte Poli Gynaecologie 1 Inleiding Deze folder geeft informatie over de oorzaak, gevolgen en behandeling van vroegtijdige weeën. Een zwangerschap duurt gemiddeld

Nadere informatie

pagina 1 van 5 Let op: Deze geprinte versie is 24 uur geldig. Diabetes Gravidarum en zwangerschap Algemeen Inleidende gegevens Doel: Type: Handelingsclassificatie: Anatomische classificatie: Indicatie:

Nadere informatie

Bederven door vermenging

Bederven door vermenging Bederven door vermenging Bederven door vermenging Casus 1 V, 67jr, krijgt trombo s (15:05 uur), daarna ook nog ery s toegediend Om 23:00 uur: koorts en KR (> 8uur na trombo s en > 2 uur na laatste ery

Nadere informatie

Streptococcus agalactiae

Streptococcus agalactiae Inleiding In hebben 33 Belgische laboratoria 11 stammen van de groep B streptokokken (GBS) naar het referentielaboratorium (C.H.U. Liège) verstuurd. De stammen werden geïsoleerd uit bloed, C.S.V. of normaal

Nadere informatie

6 a 8 controles afhankelijk van professionele noodzaak en/of behoefte vrouw. -Er is aandacht gegeven aan medische en psychosociale.

6 a 8 controles afhankelijk van professionele noodzaak en/of behoefte vrouw. -Er is aandacht gegeven aan medische en psychosociale. Time task matrix zorgproces SSRI gebruik in de zwangerschap Versie 10 maart 2015 Alles in rood is specifiek voor gebruik SSRI, alles in zwart is gebruikelijke zorg voor iedere zwangere (voor de meest recente

Nadere informatie

(n.a.v. Richtlijn koorts bij kinderen NVK aangepast voor Medisch Centrum Alkmaar)

(n.a.v. Richtlijn koorts bij kinderen NVK aangepast voor Medisch Centrum Alkmaar) Koorts bij kinderen > 3 maanden ( > 12 weken oud) (n.a.v. Richtlijn koorts bij kinderen NVK aangepast voor Medisch Centrum Alkmaar) Betreft: kinderen (vanaf 3 maanden) met koorts, verdacht van een infectie.

Nadere informatie

Gynaecologie. Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte

Gynaecologie. Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte Gynaecologie Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte Inleiding Deze brochure geeft informatie over de oorzaak, gevolgen en behandeling van vroegtijdige weeën. Een zwangerschap duurt gemiddeld 40

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte

Patiënteninformatie. Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte Patiënteninformatie Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte Inhoudsopgave: 1 Inleiding 2 Vroegtijdige weeën 3 Vroegtijdig gebroken vliezen 4 Risicofactoren

Nadere informatie

Factsheet Langdurig gebroken vliezen

Factsheet Langdurig gebroken vliezen Factsheet Langdurig gebroken vliezen Versie 1.3, 22 maart 2017 Auteur: Lianne Zondag Aanleiding Actuele ontwikkelingen op het gebied van integrale zorg en ontwikkeling van regionale protocollen over uiteenlopende

Nadere informatie

Samenvatting in het Nederlands. Samenvatting, conclusies en toekomstperspectieven.

Samenvatting in het Nederlands. Samenvatting, conclusies en toekomstperspectieven. Samenvatting in het Nederlands Populatie farmacokinetiek van antibiotica ter preventie van groep B streptokokken-ziekte: Samenvatting, conclusies en toekomstperspectieven. Afkortingen AUC CDC GBS MCS MRC

Nadere informatie

Onderwijsmateriaal voor toetsgroepen

Onderwijsmateriaal voor toetsgroepen 1. Toelichting Dit programma is gebaseerd op de NHG-Standaard van juni 2013. Een patiënt met een urineweginfectie krijgt vaak alleen een recept mee, ziet soms de huisarts, maar wordt zelden verwezen naar

Nadere informatie

vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte

vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte patiënteninformatie vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte Inleiding Deze folder geeft informatie over de oorzaak, gevolgen en behandeling van vroegtijdige weeën. Een zwangerschap duurt gemiddeld

Nadere informatie

Misschien hebt u na het lezen van deze informatie nog vragen. Uw gynaecoloog geeft u dan aanvullende informatie.

Misschien hebt u na het lezen van deze informatie nog vragen. Uw gynaecoloog geeft u dan aanvullende informatie. Vroegtijdige weeën en vroeggeboorte Op deze pagina geven we informatie over de oorzaak, gevolgen en behandeling van vroegtijdige weeën. Een zwangerschap duurt gemiddeld 40 weken, maar een periode van 37

Nadere informatie

Beleid bij Hemofiliedraagsters in de zwangerschap.

Beleid bij Hemofiliedraagsters in de zwangerschap. Beleid bij Hemofiliedraagsters in de zwangerschap. Kennisdomein Hemofilie is een erfelijke aandoening van het stollingssysteem waarbij factor VIII (Hemofilie A) of factor IX (hemofilie B) mist of verlaagd

Nadere informatie

Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte

Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte Vroegtijdige weeën en dreigende vroeggeboorte Inleiding Deze folder geeft informatie over de oorzaak, gevolgen en behandeling van vroegtijdige weeën. Een zwangerschap duurt gemiddeld 40 weken, maar een

Nadere informatie

Zorgpaden Indeling. Low risk A

Zorgpaden Indeling. Low risk A Zorgpaden Indeling Low risk A Zorg door 1 e lijnsverloskundige Kennismakings-, voorlichtingsconsult in het ziekenhuis indien gewenst Plaats partus te bepalen door zwangere Gezonde nullipara Gezonde zwangere

Nadere informatie

Zika virus en zwangerschap

Zika virus en zwangerschap Zika virus en zwangerschap 04/2016 Dit document bevat mogelijk vertrouwelijke informatie van JIJWIJ. Het kopiëren en/of verspreiden van dit document zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van JIJWIJ

Nadere informatie

Cobactan 2,5% Eerste hulp bij hersenvliesontsteking.

Cobactan 2,5% Eerste hulp bij hersenvliesontsteking. Cobactan 2,5% Eerste hulp bij hersenvliesontsteking. Cobactan 2,5% Hersenvliesontsteking is een acuut probleem, dat op elk zeugenbedrijf voorkomt. Nagenoeg ieder zeugenbedrijf is bekend met hersenvliesontsteking.

Nadere informatie