Vullingsbeleid volwassenen en kinderen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Vullingsbeleid volwassenen en kinderen"

Transcriptie

1 Vullingsbeleid volwassenen en kinderen WES Rotterdam symposium Transport: Van A naar Beter 27 maart 2015 Patricia Kalkman Kinderarts Jelmer Alsma Internist

2 Leerdoelen! Reden om infuus te starten / stoppen! Keuze van de infuusvloeistof! Verwachte werking van het infuus! Voorafgegaan door opfrissing van de basiskennis

3 De theorie

4 Introductie de spelers! Zouthuishouding! Volume regulatie! Verantwoordelijk voor onder- en overvulling! Waterhuishouding! Osmoregulatie! Verantwoordelijk voor hypo- en hypernatriëmie! Mechanismen! Water! Zout! Osmose

5 Waterhuishouding! In! Enteraal! Drinken! Eten! Parenteraal! Uit! Urine! Ontlasting! Ademhaling! Zweten Insensible loss

6 Waterhuishouding - Volwassenen! 2/3 1/3 regel! Water:! Man: 60 tot 65%! Vrouw: 50 tot 60%! Verdeling intracellulair en extracellulair! Intravasaal en extravasaal Intracellulair Extracellulair Extravasaal Intravasaal

7 Volumestatus! Normaal: Intracellulair Extracellulair EV IV! Ondervulling: Intracellulair Extracellulair EV IV! Overvulling: Intracellulair Extracellulair EV IV! Dehydratie: Intracellulair Extracellulair Totaal volume

8 Volumestatus! Normaal: Intracellulair Extracellulair EV IV! Ondervulling: Intracellulair Extracellulair EV IV! Overvulling: Intracellulair Extracellulair EV IV! Dehydratie: Intracellulair Totaal volume Extracellulair Extracellulair EV IV

9 Enkele regels! Alle compartimentsgrenzen zijn makkelijk doorgankelijk voor water! Water diffundeert op geleide osmose tot gelijke osmolaliteit in alle compartimenten! Ionen passeren alleen interstitium (extravasaal) en plasma (intravasaal) makkelijk Intracellulair EV IV

10 Osmose! Osmose: water volgt de richting waar de meeste deeltjes zijn opgelost tot de osmolaliteit weer gelijk is

11 Regulatiemechanismen! Osmoregulatie! Het in stand houden van de osmolaliteit! 2 x Na + + Ureum + Glucose! Volumeregulatie! Het in stand houden van weefsel perfusie! Het in stand houden van het effectief circulerend volume (ECF = vloeistof in het arteriële systeem)! Extracellulair volume wordt bepaald door de absolute hoeveelheden natrium en water

12 Definities over water en zout! Te veel zout:! Oedeem! Adequate reactie:! Suppressie RAAS! Natriurese! Te veel water:! Hyponatriemie! Adequate reactie:! Suppressie ADH! Waterexcretie! Te weinig zout:! Volume depletie! Adequate reactie:! Activatie RAAS! Natriumretentie! Te weinig water:! Hypernatriemie! Adequate reactie:! Stijging ADH! Dorst

13 Volumestatus! Normaal: " Balans Intracellulair Extracellulair EV IV! Ondervulling: " Te weinig zout Intracellulair Extracellulair EV IV! Overvulling: " Te veel zout Intracellulair Extracellulair EV IV! Dehydratie: " Te weinig water " Zout??? Intracellulair Totaal volume Extracellulair

14 Naar de praktijk

15 Vulling doelstellingen! Volume correctie / Resuscitatie! Dehydratie! Ondervulling!! Metabole correctie! Natrium! Glucose!! Transfusie! Erytrocyten! Trombocyten! Plasma

16 Keuze infuusvloeistof! Afhankelijk van doel! Water?! Zout?! Glucose?! Bloeding?!

17 Intake en infusie! Water (via mond of maag)! Kristalloïden! Glucose 5%! NaCl 0,9%! Gebalanceerde oplossingen (Ringers lactaat of sterofundin)! Colloïden! HES (venofundin, voluven) = NaCl 0,9% + zetmeelachtige ketens! HES (tetraspan) = sterofundin + zetmeelachtige ketens! Albumine, FFP! Bloed / erythrocyten! Verwachte Hb-Stijging 0.6! Cave: Na 168mmol

18 Infuusvloeistof! NaCl 0.9% Intracellulair! Vult alleen interstitieel en intravasculair compartiment aan! Effect op circulerend volume: 3/9! Glucose 5% Intracellulair! Glucose wordt meteen gebruikt; er blijft effectief alleen water over! Verdeling over alle 3 compartimenten Glucose 5%! Effect op circulerend volume: 1/9 Intracellulair! Colloiden! Vullen alleen het intravasculaire compartiment aan! Effect op circulerend volume: 9/9 of meer. Extracellulair EV IV NaCl 0.9% Extracellulair EV IV Extracellulair EV IV Hes! Hyperosmolaire oplossingen trekken water uit de cel naar intravasaal

19 Resuscitatie vloeistoffen! NaCl 0.9% Intracellulair! Vult alleen interstitieel en intravasculair compartiment aan! Effect op circulerend volume: 3/9! Glucose 5% Intracellulair! Glucose wordt meteen gebruikt; er blijft effectief alleen water over! Verdeling over alle 3 compartimenten Glucose 5%! Effect op circulerend volume: 1/9 Intracellulair! Colloiden! Vullen alleen het intravasculaire compartiment aan! Effect op circulerend volume: 9/9 of meer. Extracellulair EV IV NaCl 0.9% Extracellulair EV IV Extracellulair EV IV Hes! Hyperosmolaire oplossingen trekken water uit de cel naar intravasaal

20 Welke resucitatie vloeistof?

21

22 Colloïden (HES) vs kristalloïden - Sepsis Perner A et al. N Engl J Med 2012;367:

23 Colloïden (HES) vs kristalloïden - IC Myburgh JA et al. N Engl J Med 2012;367:

24 Colloïden (HES) vs kristalloïden (HES)! HES geassocieerd met! Verhoogd risico acute nierinsufficientie (AKI)*! Verhoogd risico overlijden*! Meer nierfunctie vervangende therapie** * Ernstige sepsis ** IC patiënten

25 Colloïden (HES) vs kristalloïden - Overig! Colloïden niet beter dan kristalloïden bij trauma, brandworden of postoperatief! Duurder! Mogelijk meer mortaliteit! Meer nierinsufficiëntie " Kristalloïden eerste keus " Gebruik colloïden wordt afgeraden

26 Welk kristalloïd?

27 Welk kristalloïd?

28 Welk kristalloïd?! NaCl 0.9%! Nadeel: Hyperchloremische acidose Normal Saline! Ringer s Lactaat! Nadeel: Kalium, Lactaat, Calcium! Plasmalyte, Sterofundin! Nadeel: Kalium, Acetaat, Gluconaat, Maleaat, Calcium Balanced Saline Solutions

29 Welk kristalloïd? - Acidose Khajavi, Renal Failure 2008

30 Welk kristalloïd? - Acidose Hasman et al. Int J Med Sci 2012, 9

31 Welk kristalloïd? - Kalium Khajavi, Renal Failure 2008

32 Welk kristalloïd? Chloor en nierfunctie! Liberaal vs restrictief Yunos et al Jama 2012

33 Welk kristalloïd? Harde eindpunten! Ontbreken

34 Samenvattend! Kristalloïden zijn te prefereren boven colloïden! Zacht bewijs voor Balance Saline Solutions! Maar hard genoeg voor LPA-8 " Ringerlactaat

35 Hoeveel vullen?! Afhankelijk van de situatie! Afhankelijk van het effect! Theorie en praktijk: Sepsis

36 Hoeveel vullen? Sepsis - Theorie! Kristalloiden 20-40ml /kg als Fluid Challenge! Zo nodig vasopressie en/of inotropie! Doel:! CVD > 8-12 mmhg! MAP > 65 of SBP >90mmHg! ScvO2 >70% Surviving Sepsis Campaign

37 Echter! 3 onafhankelijke multicenter studies naar EGDT! ProCESS (protocolized care for early septic shock)! Twee protocollen! EGDT! Procotol-based standard therapy! Versus usual care

38 ProCESS trial! Geen verschil in mortaliteit! Usual care goed genoeg? The ProCESS Investigators, NEJM 2014

39 Hoeveel vullen? Snelheid en hoeveel op geleide van (behalen van) doelen

40 Vullingsbeleid volwassenen en kinderen WES Rotterdam symposium Transport. Van A naar Beter 27 maart 2015 Patricia Kalkman Kinderarts Jelmer Alsma Internist acute geneeskunde

41 Leerdoelen- kinderen! Fysiologie / Verschillen volwassenen en kinderen! Vullingsbeleid in acute situaties! Reden om onderhouds infuus te starten bij kinderen! Keuze van de infuusvloeistof

42 fysiologie! Bloedflow:! Systemische circulatie! Regionale circulatie! Weefsel circulatie! Meeste medicamenten / vloeistoffen gebruikt om macrocirculatie te optimaliseren

43 Macrocirculatie vs microcirculatie! Macrocirculatie: systemische en regionale bloedflow! Microcirculatie: gasuitwisseling, voedingsstoffen, water, hormonen, medicamenten, uitwas afvalstoffen! Belangrijk voor functioneren op celniveau! Belangrijk voor orgaan functioneren! Macrocirculatie Microcirculatie

44 hypovolemie! Absoluut tekort- bloeding! Relatief tekort vasodilatatie! Verlies endotheliale barriere capillaire lek / shift intravasculairinterstitium Herstel intravasculair volume

45 ! Vulling gebruikt om macrocirculatie te herstellen! Effecten op microcirculatie nog altijd niet duidelijk Ultieme doel:! Correctie hypovolemie, herstel systemische haemodynamiek, maar ook verbeteren van microcirculatie perfusie en weefsel oxygenatie

46 shock Arteriele hypotensie shock $ Lactaat Verstorigen microcirculatie # Weefselperfusie oligurie, huidperfusie, cerebrale perfusie Vincent et al Crit Care 2012

47 Wat maakt het verschil?? Kinderen zijn geen kleine volwassenen

48 Waterhuishouding - kinderen! Totaal lichaamswater:! Prematuur: 85%! Zuigeling: 64%! Volwassene: 50 tot 60%! Extracellulair volume:! Prematuur: 45%! Zuigeling: 28%! Volwassene: 15%

49 Kinderen- onderhoudsbehoefte! Vocht:! Eerste 10 kg: 100 ml/kg/dag! Tweede 10 kg: 50 ml/kg/dag! > 20 kg: 20 ml/kg/dag! Natrium: 2-4 mmol/kg/dag! GLUCOSE

50 Andere verschillen: Groei en ontwikkeling Pathofysiologische respons op ziekte Lichaamssamenstelling Hoger metabolisme Andere immunologische respons Minder compensatoire mechanismen respiratoir circulatoir Neonaat: minder compliante ventrikels % gecompromiteerde diastolische functie # respons op inotropie, &# repons op volume therapie, &$ gevoeligheid voor afterload

51 Circulatoire compensatoire mechanismen! Volwassenen! $ Cardiac output door ventrikel dilatatie! $ hartfrequentie! Warme shock (# vasculaire weerstand)! Kinderen! $ hartfrequentie! Koude shock

52 Vullingsbeleid acute situaties NaCl 0.9% Vriend of vijand??

53 ! NaCl 0.9%! Veruit meest gebruikt! Isotone vloeistof! Bijwerkingen (Chloor):! Renale vasoconstrictie! Metabole acidose 2 e keus!!/??

54 ! Ringers lactaat! Bijwerkingen (Calcium en lactaat)! Calcium:In combinatie met erythrocyten: coagulatie! Lactaat:! gluconeogenesis % $ glucose en insuline! Krebs cyclus: productie CO2! Bij accumulatie: leverdysfunctie; remming glycolyse en minder ATP productie! Effecten op functie van neutrofielen (interactie met endotheel, superoxide productie)

55 ! Kristalloiden:! Halfwaarde tijd in gezonde volwassenen 15-30min, MAAR in combinatie met anaesthesie / operatie 10x langer!! Geen O2 transport- verdunning- reductie oxygenatie index (geassocieerd met slechte outcome op pediatrische IC, Arikan et al 2012)! Inflammatie en inductie van oxidatieve stress Er is (nog) geen ideaal!!

56 Hoe agressief vullen?! FEAST data- afgebroken ivm mortaliteit$! Vullen obv:! toegenomen slagvolume! Normalisatie hartfrequentie! Normalisatie CR! Normalisatie perifere pulsaties! Normalisatie bloeddruk! Correctie haemoglobine concentratie! Centraal veneuze saturatie

57 Bij slechte respons op vulling:! Inotropie! Hydrocortison (bijnierschorsinsufficientie)! Diuretica (pulmonale overvulling)! Dialyse / haemofiltratie

58 ! Haemodynamische optimalisatie niet alleen door beoordeling bloeddruk, hartfrequentie, CVD en urine productie! Microcirculatie??

59 Waarom een infuus! Intravasculair volume! Compensatie urine verliezen! Insensible loss

60 Onderhouds infusen GEEN consensus over optimale samenstelling van intraveneuze onderhouds vloeistoffen! Holliday and Segar, 1957! Hypotone infusie vloeistof! Als veilig beschouwd:! Regulatiemechanismen van de nier: wateruitscheiding

61 Maar:! Opnames van kinderen meestal tgv! Inflammatoire processen! Infectieuze ziekten! Chirurgische procedures

62 Pijn, Angst, Longziekten Neurol ziekten, Etc. ADH $ Waterexcretie # Risico hypona $ Osmotische shift Neurologische complicaties Cerebraal oedeem Convulsies Inklemming Blijvende neurologische schade Water: extracellulair % Intracellulair

63 ! Bij isotone vloeistoffen minder risico op hyponatriemie

64

65 Conclusie! Kristalloiden zijn te prefereren boven colloiden (kinderen en volwassenen)! Zacht bewijs voor Balance Saline Solutions (volw)! Maar hard genoeg voor LPA-8 " Ringerlactaat (kinderen en volwassenen)! Onderhouds infusen: isotone vloeistoffen (kinderen)

66 Conclusies en leerpunten! Reden om infuus te starten / stoppen! Resucitatie! Metabole correctie! Transfusie! Keuze van de infuusvloeistof! Afhankelijk van het doel! Kristalloiden! Balanced Saline! Snelheid en hoeveel op geleide van (behalen van) doelen

67 Vragen?

68 Hoeveel vullen? - Bloeding! Geen hemostase! Permissive hypotension! Bewustzijn! Streefsystole 85mmHg! Sterofundin / Ringerlactaat! Protocol massaal bloedverlies! Streven naar hemostase

Infuusbeleid op recovery

Infuusbeleid op recovery Infuusbeleid op recovery Is vullen in of uit?? Sander van den Heuvel Anesthesioloog Stellingen Dagbehandelingspatiënten mogen best wat meer vocht krijgen Een krap vochtbeleid verbetert de resultaten bij

Nadere informatie

Vullen! Waarmee? Steven Winkel IC verpleegkundige, Reanimatie coördinator

Vullen! Waarmee? Steven Winkel IC verpleegkundige, Reanimatie coördinator Vullen! Waarmee? Steven Winkel IC verpleegkundige, Reanimatie coördinator Stemkastjes Actief met inhoud presentatie bezig zijn Per tweetal / drietal 1 stemkast overleggen Stemmen anoniem 10 seconden Veranderen

Nadere informatie

Protocol vochtbeleid kinderen < 40 kg IC kinderen

Protocol vochtbeleid kinderen < 40 kg IC kinderen Protocol vochtbeleid kinderen < 40 kg IC kinderen Datum vaststelling: 15 okt 2015 Auteurs Kinder IC Versie: 1.1 Datum revisie: 15 okt 2018 Verantwoording: Medische protocollencommissie Kinder IC Brondocument:

Nadere informatie

Osmo- en volumeregulatie

Osmo- en volumeregulatie Osmo- en volumeregulatie De water- en zouthuishouding van het lichaam Anne Lohuis - 7 Februari 2013 Doelstelling Het verduidelijken van twee belangrijke functies van het menselijk lichaam, met daar aan

Nadere informatie

Water, elektrolyten en zuur-base balans. Verdeling en compositie van lichaamsvloeistoffen

Water, elektrolyten en zuur-base balans. Verdeling en compositie van lichaamsvloeistoffen Water, elektrolyten en zuur-base balans Clinical Medicine Kumar & Clark (hoofdstuk 13 in de 8e druk, hoofdstuk 9 in de 9e druk) Verdeling en compositie van lichaamsvloeistoffen Het lichaamsgewicht van

Nadere informatie

Hemodynamische op/malisa/e op de IC. Jasper van Bommel Intensive Care - Erasmus MC Rotterdam

Hemodynamische op/malisa/e op de IC. Jasper van Bommel Intensive Care - Erasmus MC Rotterdam Hemodynamische op/malisa/e op de IC Jasper van Bommel Intensive Care - Erasmus MC Rotterdam Circulatoir falen Definitie SHOCK! Levensbedreigende toestand waarin te weinig bloed met zuurstof naar de organen

Nadere informatie

Levensbedreigende hyponatriëmie. J.G. van der Hoeven UMC St Radboud, Nijmegen

Levensbedreigende hyponatriëmie. J.G. van der Hoeven UMC St Radboud, Nijmegen Levensbedreigende hyponatriëmie J.G. van der Hoeven UMC St Radboud, Nijmegen 1 U meet een lage plasma [Na + ] - waarom? Concentratie = Totaal Na + in extracellulaire ruimte 2 U meet een lage plasma [Na

Nadere informatie

Bloed en bloedproducten. Eelkje Huvenaars Acute zorg

Bloed en bloedproducten. Eelkje Huvenaars Acute zorg Bloed en bloedproducten Eelkje Huvenaars Acute zorg Leerdoelen Benoemen ABO rhesus systeem Gebruik infusievloeistoffen, (contra)indicaties Welke bloedproducten toedienen Indicaties bloedproducten Verpleegkundige

Nadere informatie

Richtlijn behandeling van ernstige sepsis en septische shock. Medische protocollencommissie Intensive Care

Richtlijn behandeling van ernstige sepsis en septische shock. Medische protocollencommissie Intensive Care Titel Richtlijn behandeling van ernstige sepsis en septische shock Datum vaststelling: 04-2008 Datum revisie: 04-2010 Verantwoording: Bron document: Medische protocollencommissie Intensive Care Surviving

Nadere informatie

Bloedgasanalyse. Doelstelling. Bloedgasanalyse. 4 mei 2004 Blad 1. Sacha Schellaars IC centrum UMC Utrecht. Zuur base evenwicht Oxygenatie

Bloedgasanalyse. Doelstelling. Bloedgasanalyse. 4 mei 2004 Blad 1. Sacha Schellaars IC centrum UMC Utrecht. Zuur base evenwicht Oxygenatie Bloedgasanalyse Sacha Schellaars IC centrum UMC Utrecht Doelstelling De student kan de 4 stoornissen in het zuurbase evenwicht benoemen. De student kan compensatiemechanismen herkennen en benoemen. De

Nadere informatie

Reis door het Nephron. Hilde de Geus

Reis door het Nephron. Hilde de Geus Reis door het Nephron Hilde de Geus Anatomie De nier Het nephron Het nephron Wat is nierfunctie? Vermogen om bloed te zuiveren referentie stof volume bloed per tijdseenheid (ml-min) Bloeddruk regulatie

Nadere informatie

Anatomie / fysiologie. Uitscheiding van urine. Transport urine AFI1. Nieren 2 Urine. Vanuit de nierpapillen druppelt urine in het nierbekken.

Anatomie / fysiologie. Uitscheiding van urine. Transport urine AFI1. Nieren 2 Urine. Vanuit de nierpapillen druppelt urine in het nierbekken. Anatomie / fysiologie Nieren 2 Urine FHV2009 / Cxx55 3+4 / Anatomie & Fysiologie - Nieren 2 1 Uitscheiding van urine FHV2009 / Cxx55 3+4 / Anatomie & Fysiologie - Nieren 2 2 Transport urine Vanuit de nierpapillen

Nadere informatie

Richtlijn behandeling van ernstige sepsis en septische shock volwassenen. Medische protocollencommissie Intensive Care

Richtlijn behandeling van ernstige sepsis en septische shock volwassenen. Medische protocollencommissie Intensive Care Titel Richtlijn behandeling van ernstige sepsis en septische shock volwassenen Datum vaststelling: 02-2013 Datum revisie: 02-2015 Verantwoording: Bron document: Medische protocollencommissie Intensive

Nadere informatie

Presentatie Casus 1b. Victoria Janes & Yvonne Poel

Presentatie Casus 1b. Victoria Janes & Yvonne Poel Presentatie Casus 1b Victoria Janes & Yvonne Poel Casusbeschrijving Vrouw: 55 jaar wordt door de ambulance naar de SEH gebracht, waar u als arts-assistent assistent werkzaam bent. Dezelfde ochtend heeft

Nadere informatie

Wanneer is een circulatie slecht?

Wanneer is een circulatie slecht? Wanneer is een circulatie slecht? Prof. Dr. J.G. van der Hoeven Afdeling Intensive Care UMC St Radboud Venticare 2010 1 Analyse Inotropicum Vaatverwijder Combinatie Geen actie Nee Is er een probleem met

Nadere informatie

Van sepsis tot orgaanfalen

Van sepsis tot orgaanfalen Van sepsis tot orgaanfalen Hoe een infectie uit de hand kan lopen in neutropene patiënten 21 januari 2015 J.C. Regelink, internist hematoloog 4 th Nursing Symposoim Inhoud Historie Begrippen Sepis en orgaanfalen

Nadere informatie

Hemodynamiek bij sepsis Aangrijpingspunten voor de behandeling

Hemodynamiek bij sepsis Aangrijpingspunten voor de behandeling Hemodynamiek bij sepsis Aangrijpingspunten voor de behandeling Hemodynamiek bij volwassenen en kinderen Fysiologie, monitoring en klinische toepassingen 15 oktober 2010 VROEGER Infectie Infectie Infectie

Nadere informatie

Snel handelen bij sepsis

Snel handelen bij sepsis Snel handelen bij sepsis Februari 2014 PRESENTATIE GEMAAKT DOOR ROB ZEEGERS Doel van deze presentatie Wat is SIRS? Wat is Sepsis? Inzicht diagnostisch onderzoek Waarom snel handelen? Waarom deze klinische

Nadere informatie

Overview. Niels Van Regenmortel ZNA Campus Stuivenberg Universitair Ziekenhuis Antwerpen

Overview. Niels Van Regenmortel ZNA Campus Stuivenberg Universitair Ziekenhuis Antwerpen Niels Van Regenmortel ZNA Campus Stuivenberg Universitair Ziekenhuis Antwerpen Overview Basisconcepten Vochtgerelateerde morbiditeit Indicaties voor vochttherapie Het crystalloiden-colloidendebat 1 Types

Nadere informatie

Citraat, meer dan een anticoagulans. Heleen M Oudemans-van Straaten Intensive Care VUmc

Citraat, meer dan een anticoagulans. Heleen M Oudemans-van Straaten Intensive Care VUmc Citraat, meer dan een anticoagulans Heleen M Oudemans-van Straaten Intensive Care VUmc Citraat Stolling citrate Zuur-base Brandstof Biocompatibiliteit Anti-oxidant Gebruiken jullie citraat? Citraat als

Nadere informatie

Waar staat de afkorting PiCCO voor?

Waar staat de afkorting PiCCO voor? Waar staat de afkorting PiCCO voor? Pulse Contour Cardiac Output..en de i..die is verzonnen Hemodynamische monitoring d.m.v. PiCCO is a) Invasief b) Minimaal invasief c) Niet invasief Antwoord: B CVL PULSIOCATH

Nadere informatie

Dr. Jenny Buijtels, specialist interne geneeskunde

Dr. Jenny Buijtels, specialist interne geneeskunde Dr. Jenny Buijtels, specialist interne geneeskunde Presentatie Dia s en casussen die ook voorkomen in de workshop vloeistoftherapie en dwangvoeding Zo indruk van hoe de workshop is opgebouwd Verantwoordelijkheid

Nadere informatie

Bloedgassen. Homeostase. Ronald Broek

Bloedgassen. Homeostase. Ronald Broek Bloedgassen Homeostase Ronald Broek Verstoring Homeostase Ziekte/Trauma/vergiftiging. Geeft zuur-base en bloedgasstoornissen. Oorzaken zuur-base verschuiving Longemfyseem. Nierinsufficientie Grote chirurgische

Nadere informatie

14-5-2013. Water en zouthuishouding. Doelstelling. Belangrijkste bestanddeel van ons lichaam. Totaal Lichaamswater (TLW) ECV en ICV

14-5-2013. Water en zouthuishouding. Doelstelling. Belangrijkste bestanddeel van ons lichaam. Totaal Lichaamswater (TLW) ECV en ICV Doelstelling Water en zouthuishouding Basale kennis en inzicht in de water en zout huishouding Kennis en inzicht in de normaalwaarden van de belangrijkste laboratorium uitslagen Bart Ramakers B.Ramakers@ic.umcn.nl

Nadere informatie

Centraal veneuze druk is niet belangrijk

Centraal veneuze druk is niet belangrijk Mythe Centraal veneuze druk is niet belangrijk J.G. van der Hoeven Argumenten CVD zegt niets over de vullingstatus CVD voorspelt niet of een patiënt op vulling reageert Fysiologie HMV Preload Uiteindelijke

Nadere informatie

Vulling. Hoeveel water heeft een mens en waar zit het?

Vulling. Hoeveel water heeft een mens en waar zit het? Vulling Hoeveel water heeft een mens en waar zit het? Vulling Lichaamswater Bij mannen 60%; vrouwen 50% ECV: iets minder dan de helft ICV: iets meer dan de helft Intravasculair (plasma): onderdeel van

Nadere informatie

Disclosure belangen spreker Individualisering van dialysevloeistof voor hemodialyse. Nierinsufficientie. Nierinsufficientie

Disclosure belangen spreker Individualisering van dialysevloeistof voor hemodialyse. Nierinsufficientie. Nierinsufficientie Disclosure belangen spreker Individualisering van dialysevloeistof voor hemodialyse (potentiële) belangenverstrengeling Geen Ton Luik, nefroloog VieCuri MC NND Veldhoven 22 maart 2016 Voor bijeenkomst

Nadere informatie

Respiratoire complicaties bij thoraxchirurgie. Bart van Silfhout Ventilation Practitioner

Respiratoire complicaties bij thoraxchirurgie. Bart van Silfhout Ventilation Practitioner Respiratoire complicaties bij thoraxchirurgie Bart van Silfhout Ventilation Practitioner Doel & inhoud Het uitwisselen van ideeën, kennis en gedachten en vooral een leuke voordracht!!! Gasuitwisseling

Nadere informatie

Vooraanmelding. Toediening tranexaminezuur bij verbloeding Kirsten Balvers, Arts-onderzoeker Trauma-unit/ Intensive Care.

Vooraanmelding. Toediening tranexaminezuur bij verbloeding Kirsten Balvers, Arts-onderzoeker Trauma-unit/ Intensive Care. Toediening tranexaminezuur bij verbloeding 17-09-2014 Kirsten Balvers, Arts-onderzoeker Trauma-unit/ Intensive Care Vooraanmelding Schietincident, 34 jaar Scoop & run 1 Traumakamer, 34 jaar A: Vrij, aanspreekbaar

Nadere informatie

ZUURBASE. Praktisch bekeken

ZUURBASE. Praktisch bekeken ZUURBASE Praktisch bekeken Bloedgasafwijkingen en Electrolytstoornissen Enerzijds handteken van ziekte (hulp in diagnose) Anderzijds mogelijk (urgente) pathologie op zich (? nood aan behandeling) BEHANDELING

Nadere informatie

Surviving Sepsis Campaign

Surviving Sepsis Campaign Surviving Sepsis Campaign Dr. M.S. Arbous, anesthesioloog-intensivist 15 nov 2010 Sepsis Diagnose vaak lastig Korte termijn uitkomst : SLECHT! Lange termijn resultaten/ quality of life : matig! Waaraan

Nadere informatie

Bloedtransfusies op PICU : Wanneer wel? Wanneer niet? 2014 Universitair Ziekenhuis Gent

Bloedtransfusies op PICU : Wanneer wel? Wanneer niet? 2014 Universitair Ziekenhuis Gent Bloedtransfusies op PICU : Dr. Evelyn Dhont Intensieve Zorgen Pediatrie UZ Gent Inleiding Eerste bloedtransfusies beschreven rond 1600 Van dier naar dier / dier naar mens /mens naar mens Vanaf 1900 succesvolle,

Nadere informatie

Diabe&sche ketoacidose. Diana Jansen, ANIOS IC 6 maart 2015

Diabe&sche ketoacidose. Diana Jansen, ANIOS IC 6 maart 2015 Diabe&sche ketoacidose Diana Jansen, ANIOS IC 6 maart 2015 Casus 38- jarige man VG: blanco Buiten bewustzijn aangetroffen, onduidelijk of hij voordien klachten had Bij verdenking hypoglycemie in ambulance

Nadere informatie

SEPSIS 3.0. Σήψις: the process by which flesh rots, swamps generate foul airs, and wounds fester (Hippocrates 700 bce)

SEPSIS 3.0. Σήψις: the process by which flesh rots, swamps generate foul airs, and wounds fester (Hippocrates 700 bce) SEPSIS 3.0 Σήψις: the process by which flesh rots, swamps generate foul airs, and wounds fester (Hippocrates 700 bce) Mariëlle Van der Steen, Martini Ziekenhuis Groningen Prof. P. Pickkers, Radboud Universiteit

Nadere informatie

Overview. Osmolaliteit 29/05/2013 28L. Extracellulair 1/3. Intracellulair 2/3. 14u00 14u45 Basisconcepten Vochtgerelateerde morbiditeit

Overview. Osmolaliteit 29/05/2013 28L. Extracellulair 1/3. Intracellulair 2/3. 14u00 14u45 Basisconcepten Vochtgerelateerde morbiditeit Overview Niels Van Regenmortel ZNA Campus Stuivenberg 14u00 14u45 Basisconcepten Vochtgerelateerde morbiditeit 14u45 15u30 Indicaties voor vochttherapie Het crystalloiden-colloidendebat Vochtbeleid in

Nadere informatie

Een eenduidig beleid voor vloeistoftherapie op de intensive care van het Groene Hart Ziekenhuis bij sepsis

Een eenduidig beleid voor vloeistoftherapie op de intensive care van het Groene Hart Ziekenhuis bij sepsis Een eenduidig beleid voor vloeistoftherapie op de intensive care van het Groene Hart Ziekenhuis bij sepsis Jeroen Boom Circulation Practitioner i.o. Februari 2013 1 2 3 Inhoud Inleiding Aanleiding Probleem-,

Nadere informatie

Acute electrolytstoornissen. Hyperkalemie. Hyperkalemie assessment. Intake 17/04/2013. K + 3.5-5.0 meq/l

Acute electrolytstoornissen. Hyperkalemie. Hyperkalemie assessment. Intake 17/04/2013. K + 3.5-5.0 meq/l Acute electrolytstoornissen Prof. dr. Koen Van Hoeck Hyperkalemie Referentiecentrum Kindernefrologie UZA 03/ 821 3481 Prof. dr. D.Trouet S. Eerens RN expertverpleegkundige Marjan De Wulf,J ulie de Muynck

Nadere informatie

Zuurbase evenwicht. dr Bart Bohy http://www.medics4medics.com

Zuurbase evenwicht. dr Bart Bohy http://www.medics4medics.com Zuurbase evenwicht 1 Zuren 2 Base 3 4 5 6 7 oxygenatie / ventilatie 8 9 Arteriële bloedgaswaarden Oxygenatie PaO2: 80-100mmH2O SaO2: 95-100% Ventilatie: PaCO2: 35-45mmHg Zuur-base status ph: 7.35-7.45

Nadere informatie

Bloedvolume. Biofeedback Systeem HEMO CONTROL. Bloedvolume meting. Bloedvolume meting. Het totaal aan circulerend volume in de vaten

Bloedvolume. Biofeedback Systeem HEMO CONTROL. Bloedvolume meting. Bloedvolume meting. Het totaal aan circulerend volume in de vaten Biofeedback Systeem HEMO CONTROL Bloedvolume Het totaal aan circulerend volume in de vaten Gemiddeld zo n 5-6 liter voor een volwassene René van Hoek & Ad van Berkel Het bestaat voor 45% uit cellen en

Nadere informatie

DONORDETECTIE & MEDISCHE DONORMANAGEMENT

DONORDETECTIE & MEDISCHE DONORMANAGEMENT DONORDETECTIE & MEDISCHE DONORMANAGEMENT GIFT-symposium 16 oktober 2014 Dr. Rijckaert D. Intensieve Zorg AZ Sint-Lucas Gent DONORDETECTIE Orgaandonatie is een deel van de End-of-Life zorg Identificatie

Nadere informatie

Hyponatriëmie: adequate behandeling op geleide van te berekenen uitkomsten

Hyponatriëmie: adequate behandeling op geleide van te berekenen uitkomsten klinische lessen Hyponatriëmie: adequate behandeling op geleide van te berekenen uitkomsten G.Vervoort en J.F.M.Wetzels Dames en Heren, Hyponatriëmie is de meest voorkomende stoornis in de water- en elektrolythuishouding.

Nadere informatie

GLYCOPHOS concentraat voor oplossing voor intraveneuze infusie. De werkzame bestanddelen van 1 ml Glycophos komen overeen met

GLYCOPHOS concentraat voor oplossing voor intraveneuze infusie. De werkzame bestanddelen van 1 ml Glycophos komen overeen met Lees de hele bijsluiter aandachtig door alvorens dit geneesmiddel in te nemen / te gebruiken. Bewaar deze bijsluiter, misschien heeft u hem nog een keer nodig. Raadpleeg uw arts of apotheker, als u nog

Nadere informatie

BIJSLUITER Natriumchloride 0,9 g/100 ml B. Braun Vet Care oplossing voor infusie voor runderen, paarden, schapen, geiten, varkens, honden en katten

BIJSLUITER Natriumchloride 0,9 g/100 ml B. Braun Vet Care oplossing voor infusie voor runderen, paarden, schapen, geiten, varkens, honden en katten BIJSLUITER Natriumchloride 0,9 g/100 ml B. Braun Vet Care oplossing voor infusie voor runderen, paarden, schapen, geiten, varkens, honden en katten 1. NAAM EN ADRES VAN DE HOUDER VAN DE VERGUNNING VOOR

Nadere informatie

PiCCO Volumetrische Parameters. Mark van Iperen, anesthesioloog-intensivist

PiCCO Volumetrische Parameters. Mark van Iperen, anesthesioloog-intensivist PiCCO Volumetrische Parameters Mark van Iperen, anesthesioloog-intensivist Global oxygenation Oxygen delivery Oxygen consumption Cardiac output Arterial oxygen content Stroke volume Heart rate Oxygenation

Nadere informatie

PiCCO Volumetrische Parameters. Mark van Iperen, anesthesioloog-intensivist

PiCCO Volumetrische Parameters. Mark van Iperen, anesthesioloog-intensivist PiCCO Volumetrische Parameters Mark van Iperen, anesthesioloog-intensivist Oxygen delivery Global oxygenation ScvO 2 Oxygen consumption Cardiac output Arterial oxygen content Stroke volume Heart rate Oxygenation

Nadere informatie

Staken antihypertensiva bij ouderen. Groot Haags Geriatrie Referaat oktober 2016 Marielle Hofman, aios geriatrie

Staken antihypertensiva bij ouderen. Groot Haags Geriatrie Referaat oktober 2016 Marielle Hofman, aios geriatrie Staken antihypertensiva bij ouderen Groot Haags Geriatrie Referaat oktober 2016 Marielle Hofman, aios geriatrie 2 Vragen Zou u antihypertensiva staken bij een geriatrische patiënt met hypertensie en een

Nadere informatie

Nederlandse Samenvatting

Nederlandse Samenvatting 19 Introductie glutamine De toegenomen wetenschappelijke belangstelling voor het aminozuur glutamine is mogelijk het gevolg van de ontwikkeling van complete parenterale voeding in de jaren 60 van de vorige

Nadere informatie

13-05-11. De hemodynamisch instabiele pa2ent. Inhoud. Basale hemodynamische monitoring. monitoring en therapie

13-05-11. De hemodynamisch instabiele pa2ent. Inhoud. Basale hemodynamische monitoring. monitoring en therapie De hemodynamisch instabiele pa2ent monitoring en therapie NIVAZ 2011 Joris Lemson anesthesioloog en (kinder) intensivist Intensive Care UMC St Radboud Inhoud Fysiologie Hemodynamische monitoring Interpreta2e

Nadere informatie

SAMENVATTING VAN DE PRODUCTKENMERKEN

SAMENVATTING VAN DE PRODUCTKENMERKEN SAMENVATTING VAN DE PRODUCTKENMERKEN 1. NAAM VAN HET DIERGENEESMIDDEL Natriumchloride 0,9 g/100 ml B. Braun Vet Care oplossing voor infusie voor runderen, paarden, schapen, geiten, varkens, honden en katten

Nadere informatie

NVZF Jaarcongres 2011 Inspanningstesten en hun klinische betekenis bij COPD

NVZF Jaarcongres 2011 Inspanningstesten en hun klinische betekenis bij COPD NVZF Jaarcongres 2011 Inspanningstesten en hun klinische betekenis bij COPD dr. A.J. van t Hul Schoondonck-centrum voor Longrevalidatie Brabantlaan 1 4817 JW Breda 076-533 14 54 a.vanthul@rcbreda.nl Basis

Nadere informatie

Onttrekkingsalkalose. Angela Rose Riley Keuze coassistent Intensive care t/m

Onttrekkingsalkalose. Angela Rose Riley Keuze coassistent Intensive care t/m Onttrekkingsalkalose Angela Rose Riley Keuze coassistent Intensive care 26-10-2015 t/m 18-12-2015 Inhoud Casus Onttrekkingsalkalose Complicaties Behandeling Take home message Man 73 jaar Vg: postop dwarslaesie,

Nadere informatie

Nadere informatie over deze aanbeveling wordt hieronder gegeven.

Nadere informatie over deze aanbeveling wordt hieronder gegeven. Bijlage II Wetenschappelijke conclusies en redenen voor wijziging van de voorwaarden van de vergunningen voor het in de handel brengen en gedetailleerde verklaring voor de verschillen van de aanbeveling

Nadere informatie

4.2 Indicaties voor gebruik met specificatie van de doeldiersoorten

4.2 Indicaties voor gebruik met specificatie van de doeldiersoorten SAMENVATTING VAN DE PRODUCTKENMERKEN 1. NAAM VAN HET DIERGENEESMIDDEL B. Braun Vet Care hypertonic NaCl-Oplossing (7,5 g/100 ml) Oplossing voor infusie voor paarden, runderen, schapen, geiten, varkens,

Nadere informatie

Neurotraumatologie. Prof. Dr. J.G. van der Hoeven UMC ST Radboud Nijmegen 12.05-12.50

Neurotraumatologie. Prof. Dr. J.G. van der Hoeven UMC ST Radboud Nijmegen 12.05-12.50 Neurotraumatologie Prof. Dr. J.G. van der Hoeven UMC ST Radboud Nijmegen 12.05-12.50 1 Primair letsel A-B-C-D-E Uitsluiten chirurgisch letsel Voorkomen secundaire schade Beperken O2 verbruik hersenen Normo-/hypothermie

Nadere informatie

Massaal Bloedverlies en Acute Traumatische Coagulopathie. Rob Zwinkels AIOS Anesthesiologie

Massaal Bloedverlies en Acute Traumatische Coagulopathie. Rob Zwinkels AIOS Anesthesiologie Massaal Bloedverlies en Acute Traumatische Coagulopathie Rob Zwinkels AIOS Anesthesiologie Trauma en verbloeding Mondiaal: jaarlijks 6,5 miljoen trauma sterfgevallen In Nederland: Meest voorkomende oorzaak

Nadere informatie

De rol van apc en steroiden. Intensive Care, UMC St Radboud Nijmegen

De rol van apc en steroiden. Intensive Care, UMC St Radboud Nijmegen De rol van apc en steroiden Peter Pickkers Intensive Care, UMC St Radboud Nijmegen NIVAS 2012 De controverse omtrent APC, Eli-Lilly en de Surviving Sepsis Campaign De studies De sponsering Het commentaar

Nadere informatie

Sepsis. Welke mean arterial pressure houden we aan? Renze Jongstra Circulation Practitioner Intensive Care Verpleegkundige

Sepsis. Welke mean arterial pressure houden we aan? Renze Jongstra Circulation Practitioner Intensive Care Verpleegkundige Sepsis Welke mean arterial pressure houden we aan? Renze Jongstra Circulation Practitioner Intensive Care Verpleegkundige Inhoud Inleiding Sepsis Behandeling sepsis Hemodynamiek bij sepsis Onderzoek Resultaten

Nadere informatie

Sport hoogte RozenbergSport.nl 5 april 2012 pagina 1 / 5

Sport hoogte RozenbergSport.nl 5 april 2012 pagina 1 / 5 RozenbergSport.nl 5 april 2012 pagina 1 / 5 Inhoud Geografie waarden Onder water waarden effecten Acute effecten Hormonaal Metabolisme Inspanning & spier Cardiovasculair Pulmonaal Hematologisch Chronische

Nadere informatie

Samenvatting Samenvatting hoofdstuk 1 127

Samenvatting Samenvatting hoofdstuk 1 127 125 Samenvatting Het metabool syndroom is een clustering van risicofactoren, zoals overgewicht/obesitas, verhoogd cholesterol, hoge bloeddruk (hypertensie) en metabole insulineresistentie (verminderde

Nadere informatie

Samenvatting voor niet-ingewijden

Samenvatting voor niet-ingewijden 2 Samenvatting voor niet-ingewijden Inleiding Het doel van deze samenvatting is om niet-ingewijden in kennis te stellen van de inhoud van dit proefschrift. De titel van het proefschrift is optimizing fluid

Nadere informatie

Apotheek Haagse Ziekenhuizen. SPC Voorraadproducten. Nitroprusside dinatrium 2H2O 50 mg = 2 ml (ZI-15901661)

Apotheek Haagse Ziekenhuizen. SPC Voorraadproducten. Nitroprusside dinatrium 2H2O 50 mg = 2 ml (ZI-15901661) 1. Naam van het geneesmiddel Nitroprusside dinatrium 2H 2 O 50 mg = 2 ml 2. Kwalitatieve en kwantitatieve samenstelling Bevat per ampul van 2 ml: Nitroprussidedinatrium.2-water : 50 mg (=25 mg/ml) Voor

Nadere informatie

Programma. Plasmafiltra/e. Indica/es Plasmaferese. Ziektebeelden. Samenstelling bloed. Func/e plasma- eiwizen 15-04- 15. Bloed

Programma. Plasmafiltra/e. Indica/es Plasmaferese. Ziektebeelden. Samenstelling bloed. Func/e plasma- eiwizen 15-04- 15. Bloed Programma Plasmafiltra/e Theorie ontmoet prak/jk Indica'es plasmafiltra'e een dialyse aangelegenheid? Indica/es Plasmaferese Voorkomen van een an/geen- an/lichaam reac/e LUMC: m.n. bij humorale rejec/e

Nadere informatie

Bijsluiter: informatie voor de gebruiker. Glucose 5% B. Braun, oplossing voor infusie Glucose.monohydraat

Bijsluiter: informatie voor de gebruiker. Glucose 5% B. Braun, oplossing voor infusie Glucose.monohydraat Bijsluiter: informatie voor de gebruiker Glucose 5% B. Braun, oplossing voor infusie Glucose.monohydraat Lees goed de hele bijsluiter voordat u dit geneesmiddel gaat gebruiken, want er staat belangrijke

Nadere informatie

Glucose 20 % Bijsluiter 1/6

Glucose 20 % Bijsluiter 1/6 Bijsluiter 1/6 Lees de hele bijsluiter aandachtig door alvorens dit geneesmiddel te gebruiken. Bewaar deze bijsluiter, misschien hebt u hem nog een keer nodig. Raadpleeg uw arts of apotheker, als u aanvullende

Nadere informatie

SAMENVATTING. 140 Samenvatting

SAMENVATTING. 140 Samenvatting Samenvatting 140 Samenvatting SAMENVATTING Diabetes mellitus, ofwel suikerziekte, is een veelvoorkomende stofwisselingsziekte die gekenmerkt wordt door hyperglykemie (verhoogde bloedsuikerspiegels) als

Nadere informatie

Nierfunctievervangende therapie op de IC NIVAZ 2013

Nierfunctievervangende therapie op de IC NIVAZ 2013 Nierfunctievervangende therapie op de IC NIVAZ 2013 Casus (1) Een 22- jarige jongen van 68 kg, wordt thuis door zijn vriendin liggend op de vloer van de badkamer aangetroffen. Zij heeft hem ruim 24 uur

Nadere informatie

Ernstig traumatisch schedel-hersenletsel op de IC Aspecten van monitoring en behandeling

Ernstig traumatisch schedel-hersenletsel op de IC Aspecten van monitoring en behandeling Ernstig traumatisch schedel-hersenletsel op de IC Aspecten van monitoring en behandeling Mathieu van der Jagt Neuroloog-intensivist IC volwassenen m.vanderjagt@erasmusmc.nl Traumatisch schedel-hersenletsel

Nadere informatie

Hyperglycemie Keto-acidose

Hyperglycemie Keto-acidose Hyperglycemie Keto-acidose Klinische les Marco van Meer SJG 20 06 2007 (acute) ontregeling van diabetes Doel Op het einde van mijn presentatie is jullie kennis over glucose huishouding en ketoacidose weer

Nadere informatie

11/01/2013. Een minuutje geduld. Geboorte.. De mens. Afklemmen van de navelstreng anno 2012 Controversieel? . andere zoogdieren

11/01/2013. Een minuutje geduld. Geboorte.. De mens. Afklemmen van de navelstreng anno 2012 Controversieel? . andere zoogdieren Geboorte.. De mens Een minuutje geduld Vroeg- of Laattijdig afnavelen Dr. David Van Laere Neonatoloog UZ Antwerpen. andere zoogdieren Afklemmen van de navelstreng anno 2012 Controversieel? Zoek de verschillen?

Nadere informatie

Vasoactieve medicatie. Dave Tjan Anesthesioloog-intensivistintensivist

Vasoactieve medicatie. Dave Tjan Anesthesioloog-intensivistintensivist Vasoactieve medicatie Dave Tjan Anesthesioloog-intensivistintensivist NIVAZ 2011 1 Agenda Introductie Casuïstiek Werking inotropica en vasopressoren De verschillende middelen Cathecholaminen Niet-cathecholaminen

Nadere informatie

De effecten van Fluid responsiveness bepalen bij patiënten met ernstige sepsis.

De effecten van Fluid responsiveness bepalen bij patiënten met ernstige sepsis. De effecten van Fluid responsiveness bepalen bij patiënten met ernstige sepsis. Yvanca van Welt, IC verpleegkundige, Circulation Practitioner i.o. Waterlandziekenhuis Purmerend Abstract Doelstelling: Inzichtelijk

Nadere informatie

Anatomie / fysiologie. Team anatomie/fysiologie AFI1. Anatomie / fysiologie / pathologie. Cxx53 1 en 2. Milieu interieur Uitwisseling van stoffen

Anatomie / fysiologie. Team anatomie/fysiologie AFI1. Anatomie / fysiologie / pathologie. Cxx53 1 en 2. Milieu interieur Uitwisseling van stoffen Anatomie / fysiologie Cxx53 1 en 2 Milieu interieur Uitwisseling van stoffen 1 Team anatomie/fysiologie Alfabetische volgorde achternaam Matthieu Berenbroek Jan Borm Simone Egberts Eric van Roon Nol van

Nadere informatie

SAMENVATTING VAN DE PRODUCTKENMERKEN. 1 NAAM VAN HET GENEESMIDDEL Natriumchloride 0,9%, oplossing voor intraveneuze infusie.

SAMENVATTING VAN DE PRODUCTKENMERKEN. 1 NAAM VAN HET GENEESMIDDEL Natriumchloride 0,9%, oplossing voor intraveneuze infusie. SAMENVATTING VAN DE PRODUCTKENMERKEN 1 NAAM VAN HET GENEESMIDDEL Natriumchloride 0,9%, oplossing voor intraveneuze infusie. 2 KWALITATIEVE EN KWANTITATIEVE SAMENSTELLING Bevat per 1000 ml: Natriumchloride

Nadere informatie

Bijsluiter: informatie voor de gebruiker. Sterofundin B, oplossing voor infusie

Bijsluiter: informatie voor de gebruiker. Sterofundin B, oplossing voor infusie Bijsluiter: informatie voor de gebruiker Sterofundin B, oplossing voor infusie Lees goed de hele bijsluiter Sterofundin voordat u dit B, geneesmiddel oplossing voor gaat infusie gebruiken want er staat

Nadere informatie

De P, RR, adh,t, en vochtbalans

De P, RR, adh,t, en vochtbalans De P, RR, adh,t, en vochtbalans Een lezing Presentatie: Alfons Huisintveld Principe van de pols? Hart contractie linker ventrikel Slagvolume 70 100 ml Meten vd pulsatie Pols = a.r Hals = a.c Lies = a.f

Nadere informatie

BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR DE GEBRUIKER. Natriumwaterstofcarbonaat 1,4% g/v, oplossing voor infusie 14 g/l. Waterstofcarbonaat

BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR DE GEBRUIKER. Natriumwaterstofcarbonaat 1,4% g/v, oplossing voor infusie 14 g/l. Waterstofcarbonaat Natriumwaterstofcarbonaat 1,4% g/v, oplossing voor infusie 14 g/l Waterstofcarbonaat Lees goed de hele bijsluiter voordat u dit geneesmiddel gaat gebruiken want er staat belangrijke informatie in voor

Nadere informatie

Urine en hydratiestatus: Een gewichtige zaak?

Urine en hydratiestatus: Een gewichtige zaak? Urine en hydratiestatus: Een gewichtige zaak? Jan-Willem van Dijk Conferentie Sportvoeding 2015 Vochtbalans Water in lichaam Intracellulair vs Extracellulair Intracellulair vocht vocht in lichaamscellen

Nadere informatie

Addiphos Samenvatting van Product Kenmerken

Addiphos Samenvatting van Product Kenmerken Samenvatting van Product Kenmerken 1 NAAM VAN HET GENEESMIDDEL Addiphos 2 KWALITATIEVE EN KWANTITATIEVE SAMENSTELLING Een ml Addiphos bevat: Monokaliumfosfaat Dinatriumfosfaat 2H20 Kaliumhydroxide 170,1

Nadere informatie

SAMENVATTING VAN DE PRODUCTKENMERKEN

SAMENVATTING VAN DE PRODUCTKENMERKEN 1. NAAM VAN HET GENEESMIDDEL NaCl 0,9 % B. Braun, oplossing voor infusie 2. KWALITATIEVE EN KWANTITATIEVE SAMENSTELLING 1000 ml oplossing bevat: Natriumchloride 9,0 g Elektrolyten: mmol/l (meq/l) Na +

Nadere informatie

De behandeling van hartfalen bij de oudere patiënt. Loes Klieverik WES 11-03-2010

De behandeling van hartfalen bij de oudere patiënt. Loes Klieverik WES 11-03-2010 De behandeling van hartfalen bij de oudere patiënt Loes Klieverik WES 11-03-2010 Wat is oud?? Definitie Hartfalen Tekortschieten van de pompwerking van het hart en veranderingen in de neurohumorale activatie

Nadere informatie

Rechter kamer falen Beademing-circulatie JMD VAN DEN BRULE CARDIOLOOG-INTENSIVIST UMC ST. RADBOUD

Rechter kamer falen Beademing-circulatie JMD VAN DEN BRULE CARDIOLOOG-INTENSIVIST UMC ST. RADBOUD Rechter kamer falen Beademing-circulatie JMD VAN DEN BRULE CARDIOLOOG-INTENSIVIST UMC ST. RADBOUD Introductie RV falen (1) Pulmonale vasculaire dysfunctie Pulmonale endotheel dysfunctie Veranderde long

Nadere informatie

1. NAAM VAN HET GENEESMIDDEL

1. NAAM VAN HET GENEESMIDDEL 1. NAAM VAN HET GENEESMIDDEL NATRICLO 585 mg/10ml Concentraat voor oplossing voor infusie NATRICLO 1g/10ml Concentraat voor oplossing voor infusie NATRICLO 2g/10ml Concentraat voor oplossing voor infusie

Nadere informatie

Traumatisch schedelhersenletsel

Traumatisch schedelhersenletsel Traumatisch schedelhersenletsel Arjen Slooter neuroloog intensivist Symposium Intensive Care, UMC Utrecht, 1 april 2011 Traumatisch schedelhersenletsel -Meestal combinatie van extra- en intracraniëel letsel

Nadere informatie

BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR DE GEBRUIK(ST)ER

BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR DE GEBRUIK(ST)ER BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR DE GEBRUIK(ST)ER NATRICLO 585 mg/10ml NATRICLO 1g/10ml NATRICLO 2g/10ml NATRICLO 3g/10ml NATRICLO 4g/20ml NATRICLO 6g/20ml Concentraat voor oplossing voor infusie Natriumchloride

Nadere informatie

bloedgassen Snelle interpretatie

bloedgassen Snelle interpretatie bloedgassen Snelle interpretatie Wat is de Ph Het aantal waterstofionen (H+) geteld per ml water. Hoeveel waterstofionen komen er bij een reactie vrij of gaan er verloren en/of hoeveel waterstofionen worden

Nadere informatie

De hematologie patiënt op de IC. Mirelle Koeman, internist-intensivist

De hematologie patiënt op de IC. Mirelle Koeman, internist-intensivist De hematologie patiënt op de IC. Mirelle Koeman, internist-intensivist 3 juli 2013 Inhoud. Hoe het was. En nu? Complicaties Klinisch vraagstuk Wat gebeurt er? Rol van vroege NIV Hoe doen wij het? Conclusie

Nadere informatie

Metabole acidose. Bob Zietse 15 december 2016

Metabole acidose. Bob Zietse 15 december 2016 Metabole acidose Bob Zietse 15 december 2016 ACID-BASE BALANCE langzaam volledig Metabole verstoring Compensatie renaal ph = pk + 10 log [HCO3-] 0.03 * pco 2 Respiratoire verstoring Compensatie ventilatie

Nadere informatie

Ongelukken met Citraat. Hilde de Geus

Ongelukken met Citraat. Hilde de Geus Ongelukken met Citraat Hilde de Geus Citraat Citraat Lichaamseigen koolwaterstof verbinding Citroenzuurcyclus, aerobe verbranding Trinatrium citraat is exogene vloeistof Na3citraat + H2CO3 ð citroenzuur

Nadere informatie

Richtlijn wisseltransfusie 1

Richtlijn wisseltransfusie 1 RICHTLIJN WISSELTRANSFUSIE BARTrial Inhoud Aanbevelingen wisseltransfusie Wisseltransfusie achtergrond informatie 1. Inleiding 1.1 wisseltransfusie 2. Bloedproduct 3. Werkwijze 3.1 push en pull of isovolumetrisch

Nadere informatie

Sepsis en MOF. Powerpointpresentatie gemaakt door Rob Zeegers

Sepsis en MOF. Powerpointpresentatie gemaakt door Rob Zeegers Sepsis en MOF Powerpointpresentatie gemaakt door Rob Zeegers Doel Presentatie Bestaande kennis over sepsis en mof herhalen en of verder uitdiepen. De lastige materie op een begrijpelijke korte manier weergeven.

Nadere informatie

Les 10 Bloeddruk en Nieren. Fysiologische zoutoplossing. Bloeddrukregulatie. Regulatie van de zuurgraad. waarden tussen 7,35-7,45

Les 10 Bloeddruk en Nieren. Fysiologische zoutoplossing. Bloeddrukregulatie. Regulatie van de zuurgraad. waarden tussen 7,35-7,45 Les 10 Bloeddruk en Nieren Bloeddrukregulatie, oedeem, osmotische waarden en ADH, nierinsufficiëntie, mictieklachten ANZN 1e leerjaar - Les 10 - Matthieu Berenbroek, 2000-2011 1 Fysiologische zoutoplossing

Nadere informatie

Anesthesiologische complicaties bij TCR-M / TCR-E Het hysteroscopie syndroom of gewoon gebakken lucht?

Anesthesiologische complicaties bij TCR-M / TCR-E Het hysteroscopie syndroom of gewoon gebakken lucht? Anesthesiologische complicaties bij TCR-M / TCR-E Het hysteroscopie syndroom of gewoon gebakken lucht? L. Overdijk B. Rademaker P. van Kesteren Januari 2017 Disclosure belangen (potentiële) belangenverstrengeling

Nadere informatie

Zuurstoftransport: DO2 en VO2 in balans C. Peeters

Zuurstoftransport: DO2 en VO2 in balans C. Peeters Zuurstoftransport: DO2 en VO2 in balans C. Peeters Shock is een circulatoir falen dat leidt tot hypoxie op weefselniveau. Dit is een algemene definitie die van toepassing is op elke vorm van shock, ongeacht

Nadere informatie

Anatomie en Fysiologie

Anatomie en Fysiologie Anatomie en Fysiologie Dolf Weller - Ventilation Practitioner Maasstad Ziekenhuis 10 februari 2017 B2B, Anatomie en Fysiologie, Dolf Weller, Ventilation Practitioner 1 Inhoud Regulatie ademhaling Anatomie

Nadere informatie

Rationeel gebruik van rode bloedcel concentraat tijdens en na operatie

Rationeel gebruik van rode bloedcel concentraat tijdens en na operatie Rationeel gebruik van rode bloedcel concentraat tijdens en na operatie G. B. Eindhoven MD Anesthesioloog en arts Mobiel Medisch Team, Afdeling Anesthesiologie, Universitair Medisch Centrum Groningen. 2-10-2011

Nadere informatie