Dit jaarbericht is een verkorte en eenvoudiger te lezen versie van het jaarverslag Met het jaarbericht willen we u de gelegenheid bieden om

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Dit jaarbericht is een verkorte en eenvoudiger te lezen versie van het jaarverslag 2010. Met het jaarbericht willen we u de gelegenheid bieden om"

Transcriptie

1 Jaarbericht

2 Dit jaarbericht is een verkorte en eenvoudiger te lezen versie van het jaarverslag Met het jaarbericht willen we u de gelegenheid bieden om kennis te nemen van de belangrijkste ontwikkelingen binnen het pensioenfonds. Uiteraard inclusief een overzicht van de financiële stand van zaken per einde van het jaar

3 Wederom een bewogen jaar Voor pensioenfondsen was 2010 bepaald geen rustig jaar. We hebben het jaar 2010 afgesloten met een dekkingsgraad van 100%. Dat betekent dat we eind 2010 precies genoeg pensioenvermogen in kas hadden ( 212 miljoen) als nodig is om alle opgebouwde en ingegane pensioenen te kunnen uitkeren (eveneens 212 miljoen). De dekkingsgraad van 100% is lager dan die van vorig jaar (109%). En toch was 2010 voor Pensioenfonds Forbo op een aantal onderdelen beslist geen slecht jaar te noemen. Wel een onrustig en ingewikkeld jaar. Kort door de bocht waren er drie ontwikkelingen waar Pensioenfonds Forbo mee te maken kreeg: ten eerste de nog altijd onrustige financiële markten, ten tweede het gegeven dat we met zijn allen onverwacht langer zullen leven en dus langer van ons pensioen zullen genieten. Ten derde is afgelopen jaar aan het licht gekomen dat de pensioenleeftijd omhoog zal gaan en dat er binnen afzienbare tijd een nieuwe pensioenregeling bij Forbo zal moeten komen. 1. De financiële markten De opmars van de internationale aandelenbeurzen, die sinds maart 2009 was ingezet, zette begin 2010 door. Heel lang duurde dat echter niet. Er staken zorgen de kop op over een dreigend bankroet van Griekenland, gevolgd door een nog een aantal andere probleemlanden uit met name Zuid-Europa. Als gevolg daarvan daalde internationale aandelenmarkten enige tijd fors. Dat proces maakt beleggen in aandelen minder aantrekkelijk waardoor institutionele beleggers meer gingen beleggen in veilig geachte staatsobligaties van landen als de Verenigde Staten, Duitsland en Nederland. De massale vlucht in deze staatsobligaties zorgde echter weer voor een daling van de rendementen op dit staatspapier. Omdat pensioenfondsen veel in staatsobligaties beleggen had dit een nadelig effect op onze financiële positie. Ook de voor pensioenfondsen relevante lange termijn rente daalde tot ongekend lage niveaus. Dat had eveneens grote gevolgen voor de dekkingsgraad van Pensioenfonds Forbo (zie beleggingsbeleid op pagina 7). Omdat staatsobligaties door de lage rente onaantrekkelijker worden om in te beleggen, zochten beleggers hun toevlucht vervolgens weer in aandelen. Daardoor stegen de aandelenkoersen in het laatste kwartaal van 2010 behoorlijk. Daarvan heeft Pensioenfonds Forbo dan weer kunnen profiteren. 2. We leven steeds langer In 2010 onthulde het actuarieel genootschap in ons land dat Nederlanders steeds langer leven. En dus steeds langer van hun pensioen kunnen genieten. 3

4 Goed nieuws, maar het betekent ook dat we veel meer geld nodig hebben om de pensioenen al die tijd te kunnen blijven uitkeren. Hoeveel ouder we worden? Bij de oprichting van ons pensioenfonds in 1965 werden we gemiddeld 69 jaar. Voor iemand die in 2010 op 65-jarige leeftijd met pensioen is gegaan, bedraagt de levensverwachting 82,6 jaar voor mannen en 86,1 jaar voor vrouwen. In de jaren zestig moest het pensioen aan mannen dus gemiddeld maar 4 jaar worden uitgekeerd. Dat is nu meer dan vier keer zo lang! Voor pensioenfondsen heeft de gestegen levensverwachting veel gevolgen. De onverwacht sterk gestegen levensverwachting heeft de dekkingsgraad in 2010 met zo n 4,5% doen dalen. 3. Later met pensioen en een nieuwe pensioenregeling In de zomer van 2010 hebben werkgevers en vakbonden (sociale partners) een principeovereenkomst gesloten over het verhogen van de pensioengerechtigde leeftijd naar op termijn 67 jaar. In combinatie met de onder punt 1 en 2 genoemde ontwikkelingen, heeft dat ertoe geleid dat een groot deel van de pensioenfondsen in ons land een nieuwe pensioenregeling krijgt. Bij Forbo komt daar nog bij dat de huidige pensioenregeling om aanvullende redenen niet kan worden gehandhaafd. In het huidige pensioenreglement is de hoogte van de werkgeversbijdrage aan de pensioenpremie namelijk gemaximeerd op 12% van de gezamenlijke loonsom in enig jaar (inclusief ploegentoeslag) binnen ons bedrijf. Deze maximale premie wordt reeds enkele jaren bereikt. Uit onderzoek, een zogeheten ALM-studie, blijkt dat het ambitieniveau (de eindloonregeling) en de financiering van de huidige pensioenregeling niet met elkaar overeenkomen. De Nederlandsche Bank eist dat de ambities moeten aansluiten bij de realiteit. Er zal dus een nieuwe regeling komen. Daarover zullen de werkgevers en de sociale partners (vakbonden en werkgeversbonden) in 2011 uitvoerig overleg voeren en onderhandelen. Pensioenen moeten ruim vier keer zo lang worden uitgekeerd 4

5 Financiële stand van zaken eind 2010 Meer pensioenvermogen Aan het eind van 2010 bedroeg het totaal van onze beleggingen (het totale pensioenvermogen, inclusief het opgebouwde saldo pensioensparen) 212 miljoen. Dat is 11 miljoen meer dan een jaar daarvoor ( 201 miljoen). Deze stijging van het pensioenvermogen is als volgt tot stand gekomen: de beleggingsopbrengsten (het rendement op het pensioenvermogen) bedroeg 10 miljoen. Daarnaast is er in 2010 door werkgevers en werknemers in totaal voor 8 miljoen aan pensioenpremies gestort. Tegenover de inleg aan premies stond 7 miljoen aan de reglementaire uitkering van alle pensioenen in Zie volgende pagina. Hogere pensioenverplichtingen De financiële positie van het pensioenfonds wordt bepaald door enerzijds de pensioenbezittingen (de hierboven genoemde waarde van het pensioenvermogen) en anderzijds door de pensioenverplichtingen (de contante waarde van alle nu en in de toekomst uit te keren pensioenen). Onze pensioenverplichtingen zijn sterk gestegen als gevolg van de gestegen levensverwachting en gedaalde rentestand. De gestegen levensverwachting heeft tot gevolg dat we meer pensioenvermogen moeten bezitten. Het bedrag dat er nu voor nodig is om alle nu en in de toekomst uit te keren pensioenen straks langer te kunnen uitkeren, bedraagt maar liefst 9 miljoen. De rente is in 2010 naar een zeer laag niveau gedaald. Dat heeft grote gevolgen voor de hoogte van de pensioenverplichtingen. De in de wet vastgelegde financiële waardering van alle nu en in de toekomst uit te keren pensioenen is namelijk afhankelijk van de hoogte van de rente. De daling van de rente van 3,9% in 2009 naar 3,4% in 2010 gaat gepaard met een financiële strop van 17 miljoen. Dekkingsgraad De dekkingsgraad wordt verkregen door de pensioenbezittingen (het pensioenvermogen) te delen door de pensioenverplichtingen. Door alle genoemde ontwikkelingen is de dekkingsgraad in 2010 gedaald naar 100% (109% in 2009). 5

6 Samenvatting financiële Pensioen vermogen positie Technische voorzieningen Dekkings graad EUR 1 mln EUR 1 mln % Pensioenvermogen Technische voorzieningen Dekkingsgraad Stand per 1 januari EUR mln EUR 1 mln % Beleggingsopbrengsten 10 Bijdragen 8 Uitkeringen Stand per 1 januari Beleggingsopbrengsten 10 Balans per 31 december Bijdragen Uitkeringen -7 Balans per 31 december Saldo van baten en lasten EUR 1 mln EUR 1 mln EUR 1 mln EUR 1 mln EUR 1 mln Renteresultaat Wijziging marktrente EUR 1-17 mln 9 EUR 1 mln -33 EUR 13 1 mln 6 EUR 1 mln EUR 1 mln Ontwikkeling levensverwachting Renteresultaat Wijziging marktrente Indexatie Ontwikkeling levensverwachting Overige Indexatie Overige Marktrente ultimo 3,4% 3,9% 3,5% 4,8% nvt Marktrente ultimo 3,4% 3,9% 3,5% 4,8% nvt 6

7 Het beleggingsbeleid Pensioenfonds Forbo belegt, net als vrijwel alle pensioenfondsen in ons land, het opgebouwde pensioenvermogen in onder meer aandelen en vastrentende waarden (obligaties). Beleggen is nodig. Als Pensioenfonds Forbo het gehele vermogen namelijk op de bank zou zetten, zouden de toegezegde pensioenen niet kunnen worden uitgekeerd. Er is op lange termijn meer rendement nodig dan dat je kunt realiseren met spaarrente. De verhouding aandelen en obligaties komt voort uit complexe rekenmodellen, zogeheten ALM-studies. De verdeling tussen de beleggingscategorieën aandelen en obligaties ligt dus op hoofdlijnen vast. In de onzekere markten begin 2010 heeft Pensioenfonds Forbo wel een grote aanpassing gedaan in de portefeuille met staatsobligaties. In reactie op de crisis heeft het pensioenfonds vroegtijdig het grootste deel van haar beleggingen in de meer risicovolle Europese landen teruggebracht en vervangen door Franse, Oostenrijkse, Nederlandse en Duitse staatsobligaties. Pensioenbeleggingen: aandelen (zakelijke waarden) en obligaties (vastrentende waarden) De ontwikkeling van de verdeling van de beleggingen over de beleggingscategorieën kan ultimo 2010 als volgt worden weergegeven: % % % % % Zakelijke waarden Vastrentende waarden Beleggingsresultaten 2010 De beleggingsresultaten over de gehele portefeuille waren in 2010 positief. Over het gehele jaar 2010 heeft Pensioenfonds Forbo een hoger rendement behaald dan het zogeheten benchmarkrendement. Het benchmarkrendement is het rendement van vooraf gedefinieerde best practices in de markt. Het totaal behaalde rendement van het pensioenfonds bedroeg 5,3%, terwijl het benchmarkrendement 4,8% bedroeg. 7

8 Beleggingsbeleid in 2011 Pensioenfonds Forbo heeft de beleggingen onderverdeeld in twee portefeuilles, die ieder een eigen doelstelling hebben: de matching portefeuille en de return portefeuille. De matching portefeuille heeft als doel een stabiele ontwikkeling van de financiële positie van het pensioenfonds te realiseren. In deze portefeuille wordt zeer behoudend belegd in onder meer obligaties en onderhandse leningen. In de return portefeuille wordt actief gezocht naar een hoger rendement. Dit wordt gedaan door vooral te beleggen in aandelen en hoog renderende obligaties. Op basis van de uitgevoerde ALM-studie heeft het bestuur besloten de return portefeuille te vergroten met 5% aandelen uit opkomende markten. Er wordt afstand genomen van 5% risicovolle obligaties. De matching portefeuille komt daarmee voor 2011 op 65%, de return portefeuille op 35%. Het herstelplan Toen in 2008 de kredietcrisis de kop opstak, daalde de dekkingsgraad van de meeste pensioenfondsen (waaronder de onze) onder de 105%. Daarop moesten deze pensioenfondsen een herstelplan indienen bij De Nederlandsche Bank (DNB), toezichthouder van alle pensioenfondsen in Nederland. Het herstelplan dat Pensioenfonds Forbo in 2008 indiende, stuurde aan op een dekkingsgraad die van 96,8% (eind 2008) in vijf jaar (eind 2013) zou toenemen naar 109,9% en in vijftien jaar (eind 2023) naar 120,7%. Pensioenfonds Forbo heeft ondersteund door externe adviseurs op 1 januari 2009 de volgende besluiten genomen: Er vindt geen korting plaats van opgebouwde en reeds ingegane pensioenen. In de periode zal er geen sprake zijn van toeslagverlening. Voor de jaren 2010 en 2011 zal de premie op basis van marktrente worden vastgesteld indien de dekkingsgraad lager is dan het minimum vereist eigen vermogen en de gedempte kostendekkende premie geen bijdrage levert aan het herstel. Het beleggingsbeleid wordt niet aangepast. 100% Het verloop van de dekkingsgraad, zoals in een herstelplan staat, is uiteraard van vele ontwikkelingen afhankelijk en zal periodiek moeten worden bijgestuurd. Jaarlijks toetst DNB daarom of een pensioenfonds op koers ligt. Met andere woorden of de in het herstelplan aangekondigde maatregelen voldoende lijken om weer financieel gezond te worden. De dekkingsgraad lag ultimo 2010 op exact 100%. Daarmee lag het herstel iets achter op schema (103,2%). Pensioenfonds Forbo heeft na overleg met DNB geen aanvullende herstelmaatregelen getroffen. 8

9 Mensen en organisaties achter het pensioenfonds Forbo Flooring B.V. Forbo-Novilon B.V. Forbo Eurocol B.V. Forbo Adhesives Nederland B.V. Accountant Actuaris Compliance Officer waarmerking waarmerking toezien navolging gedragscode Beleggingscommissie uitvoeringsovereenkomst Bestuur pensioenovereenkomst Communicatiecommissie Pensioenfonds Forbo toezicht advies verantwoording Werknemers pensioenreglement Visitatiecommissie Deelnemersraad Verantwoordingsorgaan uitbesteding diensten AZL (pensioenadministratie) Mn Services vermogensbeheer Bestuur Het dagelijks bestuur (voorzitter/penningmeester, de secretaris en twee overige bestuursleden) behandelt de lopende zaken, bereidt bestuursvergaderingen voor en handelt zo veel mogelijk acties af. Om het fonds effectief te besturen, heeft het bestuur zich georganiseerd in een aantal commissies. Bestuurssamenstelling De samenstelling van het bestuur is als volgt: Naam Functie Vertegenwoordiging Harold Sieben Voorzitter/Penningmeester Werkgever Rob Gordijn Secretaris Werkgever Marcel Bults Lid Werkgever Henk Leferink Lid Werkgever Ben Soppe Lid Werknemer Gerrit Mooij Lid Gepensioneerden Gerrit Mol Lid Werknemer Ton Keetlaer Lid Werknemer Daniëlle Uitvlugt Bestuurssecretaresse n.v.t. 9

10 Commissies De commissies worden gezien als werkgroepen die relevante onderwerpen voor het besturen van het fonds voorbereiden. Naast het dagelijks bestuur betreft dit de beleggingscommissie en de communicatiecommissie. De beleggingscommissie analyseert de beleggingsresultaten, voert hierover overleg met de fiduciair vermogensbeheerder en geeft input (na akkoord van het voltallig bestuur) aan de fiduciair vermogensbeheerder met betrekking tot het beleggingsplan voor het volgende jaar. De communicatiecommissie is verantwoordelijk voor het uitvoeren van het communicatiebeleid. Hieronder vallen o.a. de verplichte communicatie (zoals het UPO), maar ook de overige communicatie zoals de website, pensioenplanner en de in 2010 voor het eerst verschenen uitgaven van ons eigen pensioenblad PensioenNieuws. Verantwoordingsorgaan Het verantwoordingsorgaan bestaat uit 6 leden: 2 werknemersvertegenwoordigers, 2 pensioengerechtigden en 2 personen namens de werkgever. Het verantwoordingsorgaan beoordeelt het handelen van het bestuur, het door het bestuur gevoerde beleid en de beleidskeuzes van het bestuur voor de toekomst. Daarnaast heeft het verantwoordingsorgaan het recht advies uit te brengen. Visitatiecommissie Het bestuur draagt zorg voor de organisatie van een transparant intern toezicht met betrekking tot het functioneren van (het bestuur van) het pensioenfonds. De door het bestuur aangestelde visitatiecommissie is belast met de uitvoering van het intern toezicht. De visitatiecommissie beoordeelt minimaal één keer per drie jaar het bestuur ten aanzien van: a. de beleids- en bestuursprocedures en processen plus de checks en balances van het pensioenfonds; b. de wijze waarop het pensioenfonds wordt aangestuurd; c. de wijze waarop door het bestuur wordt omgegaan met de risico s op de langere termijn. In 2010 is de visitatiecommissie, welke via Het Vak-VC is samengesteld, van start gegaan en heeft haar rapportage aan het bestuur afgerond. De visitatiecommissie heeft het volgende algemene oordeel afgegeven: De indruk van de visitatiecommissie is in overwegende mate positief. Op basis van de documentatie en de gevoerde gesprekken is de visitatiecommissie van mening dat het (bestuur van het) pensioenfonds de zaken op een professionele wijze heeft geregeld en in voldoende mate beleid en procesvoering aanstuurt. De belangrijkste bevindingen zijn: De verslaglegging van de vergaderingen van bestuur en commissies gaat onvoldoende in op de overwegingen, die hebben geleid tot een bepaald besluit; 10

11 De ongewenste dubbelfunctie van de fiduciair vermogensbeheerder; Het pensioenfonds heeft een goed communicatiebeleid en voert dat goed uit; De deelnemersraad en het verantwoordingsorgaan worden tijdig en in voldoende mate op de hoogte gebracht van de ontwikkelingen binnen het pensioenfonds. De belangrijkste aanbevelingen zijn: Maak een praktisch toepasbaar huishoudelijk reglement, waarin de taken van het pensioenbureau duidelijk staan omschreven; Benoem een compliance officer buiten de kring van het bestuur en laat deze rapporteren, ook in die situatie dat er geen bijzonderheden te melden zijn; Laat het bestuur een strikte scheiding aanbrengen tussen het takenpakket van de fiducair vermogensbeheerder en de feitelijke invulling van de beleggingsallocatie; Breng in verslagen meer nuances aan (waarom een besluit al dan niet is genomen); Stel een deskundigheidsplan op voor bestuur, verantwoordingsorgaan en deelnemersraad; Wees alert op de overschrijding van de planning van het plan van aanpak. Alle bovenstaande aanbevelingen heeft het bestuur opgevolgd en inmiddels uitgevoerd. Deelnemersraad De deelnemersraad is samengesteld uit deelnemers en gepensioneerden en vergadert minimaal tweemaal per jaar samen met het bestuur. Bij belangrijke wijzigingen, zoals omschreven in de ABTN en het reglement van de deelnemersraad, vraagt het bestuur advies aan de deelnemersraad. Daarnaast heeft de deelnemersraad ook het recht om ongevraagd advies uit te brengen. Uitvoeringsorganisaties De pensioenadministratie heeft Pensioenfonds Forbo uitbesteed aan AZL. Mn Services is als fiduciair vermogensbeheerder aangesteld. Compliance officer Naar aanleiding van een opmerking door de visitatiecommissie is besloten om een compliance officer buiten de kring van het bestuur te benoemen. Joost Dirkx (directeur HRM bij Forbo Flooring B.V.) is bereid gevonden om deze rol op zich te nemen en is inmiddels benoemd tot compliance officer binnen Pensioenfonds Forbo. Externe ondersteuning Het fonds wordt bijgestaan door externe deskundigen voor actuariaat en risicobeheersing op lange termijn, door de externe adviserende actuaris en een gespecialiseerde ALM-adviseur. 11

12 Verwachtingen voor 2011 Wijzigingen in de regeling In 2011 staat het verhogen van de pensioenleeftijd naar 66 of 67 jaar op de politieke agenda in Den Haag. Een wijziging in de pensioenleeftijd zal ook gevolgen hebben voor de pensioenregeling bij Forbo. Daarnaast worden in 2011 op landelijk niveau de onderhandelingen voortgezet over een pensioenakkoord: de basis voor een nieuw pensioenstelsel in ons land. Indien een pensioenakkoord wordt bereikt, zal ook de regeling bij Forbo moeten worden aangepast. Daarnaast hebben de werkgevers Forbo Flooring en Forbo-Novilon gedurende 2010 met sociale partners overleg gevoerd over de inhoud van de huidige pensioenregeling. Onze pensioenregeling loopt namelijk tegen een belangrijke beperking aan. In het pensioenreglement is de hoogte van de werkgeversbijdrage aan de pensioenpremie gemaximeerd op 12% van de gezamenlijke loonsom in enig jaar (inclusief ploegentoeslag) binnen ons bedrijf. Reeds enkele jaren wordt deze 12% bereikt. Dat betekent dat de geambieerde eindloonregeling in de praktijk niet haalbaar is. Er wordt eenvoudigweg te weinig premie ingelegd om die ambitie te kunnen waarmaken. De Nederlandsche Bank stelt de eis dat de ambities moeten aansluiten bij de realiteit. Er zal dus een nieuwe regeling moeten komen. Daarover zullen de werkgevers, vakbonden en werkgeversbonden in 2011 uitvoerig overleg voeren en onderhandelen. 12

13 Facts & Figures Kerncijfers Aantal werkgevers Aantal verzekerden Deelnemers Gewezen deelnemers Pensioengerechtigden Reglementvariabelen (in %) Indexatie inactieven per 1 januari - - 1,5 1,3 1,5 Pensioenuitvoering (x EUR 1 mln) Feitelijke premie 7,8 9,1 7,6 6,8 10,5 Kostendekkende premie 7,9 10,5 6,8 6,7 n.v.t. Pensioenuitvoeringskosten 0,5 0,4 0,3 0,4 0,5 Uitkeringen 7,1 6,9 6,5 5,9 5,5 Vermogenssituatie en solvabiliteit Pensioenvermogen (x EUR 1 mln) 212,3 201,1 177,3 206,2 204,8 Pensioenverplichtingen (x EUR 1 mln) 212,3 184,3 183,2 144,6 142,1 Aanwezige dekkingsgraad (in %) Vereiste dekkingsgraad (in %) n.v.t. Beleggingsportefeuille (x EUR 1 mln) Aandelen 54,1 47,7 38,6 71,9 71,7 Vastrentende waarden 147,9 141,5 123,6 118,2 116,9 Beleggingsperformance (in %) Beleggingsrendement 5,3 11,6-14,1 0,1 6,5 De vergelijkende cijfers over 2006 zijn niet aangepast voor de introductie van het FTK per 1 januari

14 Pensioenuitkeringen EUR 1 mln EUR 1 mln Ouderdomspensioen 3,6 3,6 Weduwe-/weduwnaarspensioen 1,3 1,2 Prepensioen 1,6 1,5 Vakantiegeld 0,5 0,5 Overige 0,1 0,1 7,1 6,9 De overige pensioenuitkeringen bevatten met name afkopen van kleine pensioenen. 14

15 Stichting Pensioenfonds Forbo Postbus AA Krommenie T (075) F (075) Stichting Pensioenfonds Forbo voert de pensioenregelingen uit voor de (oud)werknemers en gepensioneerden van Forbo Flooring B.V., Forbo-Novilon B.V, Forbo Eurocol B.V. en Forbo Adhesives Nederland B.V. 15

Dit jaarbericht is een verkorte en eenvoudiger te lezen versie van het jaarverslag Met het jaarbericht willen we u de gelegenheid bieden om

Dit jaarbericht is een verkorte en eenvoudiger te lezen versie van het jaarverslag Met het jaarbericht willen we u de gelegenheid bieden om 1 Jaarbericht 2011 Dit jaarbericht is een verkorte en eenvoudiger te lezen versie van het jaarverslag 2011. Met het jaarbericht willen we u de gelegenheid bieden om kennis te nemen van de belangrijkste

Nadere informatie

Ontwikkelingen in 2012

Ontwikkelingen in 2012 1 Jaarbericht 2012 Ontwikkelingen in 2012 2012 was, in alle opzichten, weer een bewogen jaar. We kregen onder meer te maken met hectische ontwikkelingen op de financiële markten, met veranderingen in de

Nadere informatie

Jaarbericht 2014. Financiële positie Pensioenfonds Forbo 3. 2014 in cijfers 5. Wijzigingen in de pensioenregeling 7

Jaarbericht 2014. Financiële positie Pensioenfonds Forbo 3. 2014 in cijfers 5. Wijzigingen in de pensioenregeling 7 Jaarbericht 2014 Financiële positie Pensioenfonds Forbo 3 2014 in cijfers 5 Wijzigingen in de pensioenregeling 7 De organisatie Pensioenfonds Forbo 8 Kerncijfers 11 2014 stond vooral in het teken van gewijzigde

Nadere informatie

Verkort jaarverslag 2013

Verkort jaarverslag 2013 Verkort jaarverslag 2013 Wat waren in 2013 de belangrijkste feiten en gebeurtenissen voor GE Pensioen? U leest het in deze verkorte versie van het jaarverslag 2013. Naast deze bondige versie treft u ook

Nadere informatie

2013 verkort in beeld. Ontwikkelingen. Pensioenen Beleggingen Organogram

2013 verkort in beeld. Ontwikkelingen. Pensioenen Beleggingen Organogram 02 verkort in beeld 03 Ontwikkelingen 05 08 10 Pensioenen Beleggingen Organogram Aantal deelnemers dat pensioen opbouwt Aantal personen dat een ouderdomspensioen ontvangt Aantal deelnemers met slapende

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland

Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Papendorpseweg 100 3528 BJ Utrecht Ingeschreven in het Handelsregister van de Kamer van Koophandel onder nummer 41184467

Nadere informatie

Terugblik 2011 in cijfers

Terugblik 2011 in cijfers Terugblik 2011 in cijfers U vindt hier een samenvatting van het jaarverslag 2011. Het volledige jaarverslag kunt u downloaden via www.pensioenfondsricohnederland.nl. Financiële situatie Door de kredietcrisis

Nadere informatie

stichting pensioenfonds wonen

stichting pensioenfonds wonen stichting pensioenfonds wonen Verkort Jaarverslag 2007 Kerncijfers Aantallen per 31-12 2007 2006 Werkgevers 4.331 4.161 Deelnemers 33.009 31.705 Gewezen deelnemers 70.948 62.860 Gepensioneerden 8.468 7.735

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland

Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Papendorpseweg 100 3528 BJ Utrecht Ingeschreven in het Handelsregister van de Kamer van Koophandel onder nummer 41184467

Nadere informatie

Update pensioenen INVISTA (Nederland) BV per 15 Oktober 2014. Stichting Pensioenfonds Invista

Update pensioenen INVISTA (Nederland) BV per 15 Oktober 2014. Stichting Pensioenfonds Invista Update pensioenen INVISTA (Nederland) BV per 15 Oktober 2014 Pensioen INVISTA (Nederland) BV Uitvoering door December 2008 in onderdekking. Maart 2009 korte termijnherstelplan ingediend bij en goedgekeurd

Nadere informatie

2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG

2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG 2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG 1 Toelichting op het jaarverslag In het Jaarverslag 2012 legt het pensioenfonds uitgebreid verantwoording af over de ontwikkelingen, besluiten en gebeurtenissen

Nadere informatie

De pensioenleeftijd zal omhoog gaan

De pensioenleeftijd zal omhoog gaan Jaarbericht 2011 Ruim 1.600 mensen ontvangen op dit moment een pensioenuitkering via ons pensioenfonds. Nog eens ruim 2.300 (oud) DuPont-medewerkers zullen in de toekomst een pensioenuitkering ontvangen.

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst Pensioenfonds KPN Pensioengerechtigden. Oktober 2013

Informatiebijeenkomst Pensioenfonds KPN Pensioengerechtigden. Oktober 2013 Informatiebijeenkomst Pensioenfonds KPN Pensioengerechtigden Oktober 2013 1 Pensioenstelsel Individueel Pensioen fonds Overheid Lijfrente Pensioen AOW B E L A S T I N G 2 Programma bestuur en taken bestuur

Nadere informatie

Geef pensioen de aandacht die het verdient. Jaarbericht Stichting Pensioenfonds

Geef pensioen de aandacht die het verdient. Jaarbericht Stichting Pensioenfonds Geef pensioen de aandacht die het verdient Jaarbericht Stichting Pensioenfonds Vijf mythes over pensioen Over pensioenen zijn meerdere mythes in omloop. Het is belangrijk om te weten hoe het wel zit. De

Nadere informatie

Populair beleggingsplan

Populair beleggingsplan Populair beleggingsplan versie 22 november 2013 1 Inhoudsopgave Wat belegt het pensioenfonds? 4 Wat is het doel van beleggen? 4 Wat levert beleggen op? 4 Er gaan toch ook risico s gepaard met beleggen?

Nadere informatie

Goed jaar Metro Pensioenfonds, toch geen verhoging pensioenen

Goed jaar Metro Pensioenfonds, toch geen verhoging pensioenen Verkort jaarverslag 2014 In dit verkorte jaarverslag 2014 zetten we de hoofdpunten uit het volledige jaarverslag van Metro Pensioenfonds voor u op een rij: we blikken terug op het pensioenjaar 2014 en

Nadere informatie

Kwartaalbericht. 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015. Samenvatting cijfers per 31 december 2014

Kwartaalbericht. 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015. Samenvatting cijfers per 31 december 2014 Kwartaalbericht 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015 Samenvatting cijfers per 31 december 2014 Dekkingsgraad: 111,5% Beleidsdekkingsgraad: 112,6% Belegd vermogen: 19,6 miljard Rendement 2014: 27,6%

Nadere informatie

POPULAIR JAARVERSLAG 2013

POPULAIR JAARVERSLAG 2013 POPULAIR JAARVERSLAG 2013 2 Het herstel van onze financiële positie blijft absolute topprioriteit. Twee gezichten Het jaar 2013, maar ook 2014 dat nog grotendeels voor ons ligt, kent twee gezichten. Enerzijds

Nadere informatie

VERKORT JAARVERSLAG 2016

VERKORT JAARVERSLAG 2016 VERKORT JAARVERSLAG 2016 2016: wat zijn de belangrijkste ontwikkelingen van 2016 bij Pensioenfonds TNT Express? U leest het in deze verkorte en vereenvoudigde versie van het jaarverslag. Het volledige

Nadere informatie

Persbericht. Kwartaalbericht: vierde kwartaal 2011

Persbericht. Kwartaalbericht: vierde kwartaal 2011 Persbericht Kwartaalbericht: vierde kwartaal 2011 Hoofdpunten: Dekkingsgraad van 94% is te laag: aanvullende maatregelen nodig Beschikbaar vermogen stijgt met ruim 11 miljard Door gedaalde rente nemen

Nadere informatie

Buitengewone vergadering van deelnemers 22 november 2010

Buitengewone vergadering van deelnemers 22 november 2010 Buitengewone vergadering van deelnemers 22 november 2010 Agenda 1. Opening, mededelingen en ingekomen stukken 2. Pensioenregeling uitgevoerd door BNPF 3. Vergelijking andere pensioenfondsen 4. Herstelplan

Nadere informatie

2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG

2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 1 Toelichting op het jaarverslag In het Jaarverslag 2013 legt het pensioenfonds uitgebreid verantwoording af over de ontwikkelingen, besluiten en gebeurtenissen

Nadere informatie

Stichting Metro Pensioenfonds Populair jaarverslag 2008

Stichting Metro Pensioenfonds Populair jaarverslag 2008 Stichting Metro Pensioenfonds Populair jaarverslag 2008 blad 1 van 7 Het Metro Pensioenfonds Hieronder eerst een aantal bijzonderheden over het Metro Pensioenfonds. Het Metro Pensioenfonds is opgericht

Nadere informatie

1e kwartaal 2016 Den Haag, 20 april 2016

1e kwartaal 2016 Den Haag, 20 april 2016 Kwartaalbericht 1e kwartaal 2016 Den Haag, 20 april 2016 Samenvatting cijfers per 31 maart 2016 Dekkingsgraad (UFR): 97,7% Beleidsdekkingsgraad: 102,0% Belegd vermogen: 21,9 miljard Rendement 1 e kwartaal

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst Pensioenen: actueler dan ooit. Oktober 2013

Informatiebijeenkomst Pensioenen: actueler dan ooit. Oktober 2013 Informatiebijeenkomst Pensioenen: actueler dan ooit Oktober 2013 1 Pensioenstelsel Individueel Pensioen fonds Overheid Lijfrente Pensioen AOW B E L A S T I N G 2 Programma bestuur en taken bestuur de pensioenregeling

Nadere informatie

Kort jaarverslag Stichting Pensioenfonds nv Linde Gas Benelux

Kort jaarverslag Stichting Pensioenfonds nv Linde Gas Benelux Kort jaarverslag Stichting Pensioenfonds nv Linde Gas Benelux Beleggingen Het totaal rendement over het afgelopen boekjaar 2010 is uitgekomen op 15,6%. Als we naar de onderverdeling kijken zien we het

Nadere informatie

Reservetekort weggewerkt, pensioenen verhoogd

Reservetekort weggewerkt, pensioenen verhoogd Verkort jaarverslag 2013 In dit verkorte jaarverslag 2013 zetten we de hoofdpunten uit het volledige jaarverslag van Metro Pensioenfonds voor u op een rij: we blikken terug op het pensioenjaar 2013 en

Nadere informatie

Verkort jaarverslag 2012

Verkort jaarverslag 2012 1 Verkort jaarverslag 2012 Het jaarverslag 2012 voor u samengevat Stichting Pensioenfonds van de Grolsche Bierbrouwerij houdt u graag op de hoogte. Daarom bieden wij u deze samenvatting van ons jaarverslag

Nadere informatie

STIJGING LEVENSVERWACHTING MAAKT PENSIOEN DUURDER LANG ZULLEN WE LEVEN!

STIJGING LEVENSVERWACHTING MAAKT PENSIOEN DUURDER LANG ZULLEN WE LEVEN! Stichting Pensioenfonds Wolters Kluwer Nederland met o.a. Pensioen-APK en keuzemogelijkheden als u met pensioen gaat! STIJGING LEVENSVERWACHTING MAAKT PENSIOEN DUURDER LANG ZULLEN WE LEVEN! Vergelijk de

Nadere informatie

Welkom namens. Stichting Pensioenfonds van de KAS BANK. AMSTERDAM, 26 juni 2014

Welkom namens. Stichting Pensioenfonds van de KAS BANK. AMSTERDAM, 26 juni 2014 Welkom namens Stichting Pensioenfonds van de KAS BANK AMSTERDAM, 26 juni 2014 AGENDA 1. Opening en voorstellen leden van het bestuur 2. Mededelingen van de voorzitter 3. Notulen deelnemersvergadering 27

Nadere informatie

Jaarbericht Over het turbulente jaar delta lloyd pensioenfonds

Jaarbericht Over het turbulente jaar delta lloyd pensioenfonds delta lloyd pensioenfonds Jaarbericht 2011 Over het turbulente jaar 2011 In dit Jaarbericht leest u wat er in 2011 bij het pensioenfonds gebeurde. We gaan wat dieper in op onze beleggingen en andere financiële

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds SABIC Innovative Plastics. Verkort Jaarverslag 2009

Stichting Pensioenfonds SABIC Innovative Plastics. Verkort Jaarverslag 2009 Stichting Pensioenfonds SABIC Innovative Plastics Verkort Jaarverslag 2009 Inleiding 2009 is voor de Stichting Pensioenfonds SABIC Innovative Plastics (hierna Pensioenfonds SABIC-IP) weer een bijzonder

Nadere informatie

Kwartaalbericht. 2e kwartaal 2015 Den Haag, 14 juli 2015. Samenvatting cijfers per 30 juni 2015

Kwartaalbericht. 2e kwartaal 2015 Den Haag, 14 juli 2015. Samenvatting cijfers per 30 juni 2015 Kwartaalbericht 2e kwartaal 2015 Den Haag, 14 juli 2015 Samenvatting cijfers per 30 juni 2015 Dekkingsgraad (UFR): 108,3% Beleidsdekkingsgraad: 110,0% Belegd vermogen: 19,6 miljard Rendement 2015 1 e halfjaar:

Nadere informatie

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Tweede kwartaal 2015-1 april 2015 t/m 30 juni 2015. Samenvatting:

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Tweede kwartaal 2015-1 april 2015 t/m 30 juni 2015. Samenvatting: Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Tweede kwartaal 2015-1 april 2015 t/m 30 juni 2015 Samenvatting: De maandelijkse nominale dekkingsgraad is fors gestegen van 105,7% naar 115,4%. Dit komt

Nadere informatie

De Stichting Kuwait Petroleum Pensioenfonds Nederland. Verkort jaarverslag 2013

De Stichting Kuwait Petroleum Pensioenfonds Nederland. Verkort jaarverslag 2013 De Stichting Kuwait Petroleum Pensioenfonds Nederland Verkort jaarverslag 2013 Dit is een uitgave van De Stichting Kuwait Petroleum Pensioenfonds Nederland Het verkorte jaarverslag is een populaire samenvatting

Nadere informatie

2e kwartaal 2017 Den Haag, juli 2017

2e kwartaal 2017 Den Haag, juli 2017 Kwartaalbericht 2e kwartaal 2017 Den Haag, juli 2017 Samenvatting cijfers per 30 juni 2017 Dekkingsgraad (UFR): 104,9% Beleidsdekkingsgraad: 101,8% Belegd vermogen: 23,5 miljard Rendement 2017 t/m juni:

Nadere informatie

Stichting Voorzieningsfonds Getronics 5 februari 2014. Stand van zaken SVG. 1 van 20

Stichting Voorzieningsfonds Getronics 5 februari 2014. Stand van zaken SVG. 1 van 20 Stichting Voorzieningsfonds Getronics 5 februari 2014 Stand van zaken SVG 1 van 20 Programma Pensioenfonds SVG Wat speelt er rond de pensioenen? Financiële positie SVG Kortingsmaatregel Vooruitblik 2014-2015

Nadere informatie

Jaarbericht Terugblikken en vooruitkijken. delta lloyd pensioenfonds

Jaarbericht Terugblikken en vooruitkijken. delta lloyd pensioenfonds delta lloyd pensioenfonds Jaarbericht 2010 Terugblikken en vooruitkijken In dit Jaarbericht leest u wat er in 2010 bij het pensioenfonds gebeurde. We gaan wat dieper in op onze beleggingen en andere financiële

Nadere informatie

Marktwaardedekkingsgraad per 31 maart 2014: 128,6%, een toename van 3,3%-punt ten opzichte van 31 december 2013.

Marktwaardedekkingsgraad per 31 maart 2014: 128,6%, een toename van 3,3%-punt ten opzichte van 31 december 2013. Kwartaalbericht 2014 Samenvatting Marktwaardedekkingsgraad per 31 maart 2014: 128,6%, een toename van 3,3%-punt ten opzichte van 31 december 2013. Meer informatie vindt u op de website. Beleggingsrendement

Nadere informatie

Deelnemersvergadering. Haarlem 26 juni 2017 Boxmeer 29 juni 2017 Oss 29 juni 2017

Deelnemersvergadering. Haarlem 26 juni 2017 Boxmeer 29 juni 2017 Oss 29 juni 2017 Deelnemersvergadering Haarlem 26 juni 2017 Boxmeer 29 juni 2017 Oss 29 juni 2017 Agenda Opening, mededelingen Toelichting organisatie van het fonds Verantwoording en jaarverslag 2016: beleggingen en pensioenaanspraken

Nadere informatie

Datum Briefnummer Behandeld door Doorkiesnummer 15-2-2012 20120215 N.W. Dijkhuizen 630

Datum Briefnummer Behandeld door Doorkiesnummer 15-2-2012 20120215 N.W. Dijkhuizen 630 Pensioenfonds Productschappen Bezoekadres Laan van Zuid Hoorn 165 2289 DD Rijswijk Postadres Postbus 3042 2280 GA Rijswijk Telefoon 070 4138630 Fax 070 4138650 E-mail info@pbodnl Website wwwpbodnl KvK

Nadere informatie

Persbericht. ABP verlaagt pensioen in 2013 met 0,5% Ondanks goed rendement stijgt dekkingsgraad in 2012 onvoldoende

Persbericht. ABP verlaagt pensioen in 2013 met 0,5% Ondanks goed rendement stijgt dekkingsgraad in 2012 onvoldoende Persbericht ABP verlaagt pensioen in 2013 met 0,5% Ondanks goed rendement stijgt dekkingsgraad in 2012 onvoldoende Hoofdpunten: Verlaging pensioen met 0,5% per 1 april 2013 definitief Mogelijk aanvullende

Nadere informatie

Verkort jaarverslag SBZ 2011

Verkort jaarverslag SBZ 2011 Verkort jaarverslag SBZ 2011 uitgave van Stichting Bedrijfstakpensioenfonds Zorgverzekeraars Verkort jaarverslag SBZ 2011 1 Voorwoord Hoe ging het in 2011 met SBZ? In het complete jaarverslag 2011 gaan

Nadere informatie

Veel veranderingen in druk pensioenjaar 2015

Veel veranderingen in druk pensioenjaar 2015 Verkort jaarverslag 2015 Elk jaar legt Metro Pensioenfonds in het jaarverslag verantwoording af over het gevoerde beleid van het afgelopen jaar. Voor degenen die liever een overzicht willen lezen van de

Nadere informatie

Het jaarverslag 2012 in vogelvlucht

Het jaarverslag 2012 in vogelvlucht Het jaarverslag 2012 in vogelvlucht De hoofdpunten uit het jaarverslag van Stichting Pensioenfonds voor Verloskundigen (SPV) behandelen we aan de hand van 10 vragen en antwoorden. Een volledig exemplaar

Nadere informatie

Uw pensioen in onzekere tijden

Uw pensioen in onzekere tijden Uw pensioen in onzekere tijden Stichting Pensioenfonds 1 Inleiding Dekkingsgraad per 31 december 2011 is 83,7%. Het pensioenfonds loopt (ver) achter op herstelplan. Voorlopig kortingsbesluit is noodzakelijk.

Nadere informatie

Kwartaalbericht 2015. Samenvatting ING CDC Pensioenfonds communiceert over de resultaten van Q3. Kwartaalbericht 3e kwartaal 2015 1

Kwartaalbericht 2015. Samenvatting ING CDC Pensioenfonds communiceert over de resultaten van Q3. Kwartaalbericht 3e kwartaal 2015 1 Kwartaalbericht 2015 Samenvatting ING CDC Pensioenfonds communiceert over de resultaten van Q3 Als je werkt bij ING Bank voert ING CDC Pensioenfonds vanaf 1 januari 2014* jouw huidige pensioenregeling

Nadere informatie

Dekkingsgraad 121,8% per 30 september 2012, toename van 9,3%-punt ten opzichte van 30 juni 2012.

Dekkingsgraad 121,8% per 30 september 2012, toename van 9,3%-punt ten opzichte van 30 juni 2012. Kwartaalbericht 2012 Samenvatting 121,8% per 30 september 2012, toename van 9,3%-punt ten opzichte van 30 juni 2012. Meer informatie over de dekkingsgraad vindt u op de website. Beleggingsrendement 4,2%

Nadere informatie

Verkort jaarverslag PHI 2010

Verkort jaarverslag PHI 2010 Verkort jaarverslag PHI 2010 uitgave van stichting bedrijfstakpensioenfonds voor de houtverwerkende industrie Voorwoord 2010 was een roerig jaar. Ook voor Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Houtverwerkende

Nadere informatie

Waarom is het fonds afhankelijk van de rentestand?

Waarom is het fonds afhankelijk van de rentestand? PensioenNieuws Voor deelnemers aan de pensioenregeling van TenCate TIP! Bewaar deze PensioenNieuws in uw pensioenmap! nummer 3 september 2009 Financiële crisis raakt het pensioenfonds Het jaar 2008 was

Nadere informatie

DEELNEMERSVERGADERING 16 november Stichting Pensioenfonds Invista

DEELNEMERSVERGADERING 16 november Stichting Pensioenfonds Invista DEELNEMERSVERGADERING 16 november 2011 Stichting Pensioenfonds Invista AGENDA 1. Opening 2. Mededelingen van de voorzitter 3. Verslag over de gebeurtenissen in het boekjaar 2010 4. Financieel jaarverslag

Nadere informatie

SPNG. veranderingen. was voor. een jaar van grote. Verkort jaarverslag 2013 >

SPNG. veranderingen. was voor. een jaar van grote. Verkort jaarverslag 2013 > 2013 was voor SPNG een jaar van grote veranderingen. Verkort jaarverslag 2013 > 2013 was voor SPNG een jaar van grote veranderingen. Eind 2012 liep het herverzekeringscontract met Nationale-Nederlanden

Nadere informatie

Kwartaalbericht Algemeen Pensioenfonds KLM. Tweede kwartaal april 2012 t/m 30 juni Samenvatting: Lage rente drukt dekkingsgraad

Kwartaalbericht Algemeen Pensioenfonds KLM. Tweede kwartaal april 2012 t/m 30 juni Samenvatting: Lage rente drukt dekkingsgraad Kwartaalbericht Algemeen Pensioenfonds KLM Tweede kwartaal 2012-1 april 2012 t/m 30 juni 2012 Samenvatting: Lage rente drukt dekkingsgraad Nominale dekkingsgraad is gedaald van 110,0% naar 105,1% Beleggingsrendement

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Jaarbericht 2014 AUGUSTUS 2015 In dit Jaarbericht over 2014 legt Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland op hoofdlijnen verantwoording af voor het

Nadere informatie

Pensioenfonds B&S. Pensioenkrant Pensioen fonds B&S

Pensioenfonds B&S. Pensioenkrant Pensioen fonds B&S Pensioenfonds B&S Pensioenkrant 2014 Pensioen fonds B&S I n h o u d s o p g a v e Woord vooraf... 4 1. Jaarverslag 2013 in hoofdijnen... 5 2. Dekkingsgraad 2014... 7 3.Nieuw pensioenstelsel 2015... 8

Nadere informatie

NOTULEN DEELNEMERSVERGADERING VAN DE STICHTING JAN HUYSMAN WZ. FONDS 25 september 2012 Datum : 25 september 2012 Steller : D.W. Slok-Uittenbogaard

NOTULEN DEELNEMERSVERGADERING VAN DE STICHTING JAN HUYSMAN WZ. FONDS 25 september 2012 Datum : 25 september 2012 Steller : D.W. Slok-Uittenbogaard Datum : 25 september 2012 Steller : D.W. Slok-Uittenbogaard Voorzitter: R.J.P. Siebesma AGENDA: 1. Opening 2. Notulen deelnemersvergadering d.d. 20 september 2011 3. Samenstelling bestuur en verantwoordingsorgaan

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Jaarbericht 2015 AUGUSTUS 2016 In dit Jaarbericht over 2015 legt Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland op hoofdlijnen verantwoording af voor het

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Jaarbericht 2011

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Jaarbericht 2011 Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Jaarbericht 2011 AUGUSTUS 2012 In dit Jaarbericht legt Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland verantwoording af voor het in 2011 gevoerde beleid.

Nadere informatie

Een overzicht van de kerncijfers vindt u op <pagina 8 en 9> van het volledige jaarverslag.

Een overzicht van de kerncijfers vindt u op <pagina 8 en 9> van het volledige jaarverslag. 12 vragen over het jaarverslag 2013 De hoofdpunten uit het jaarverslag van Stichting Pensioenfonds voor Verloskundigen (SPV) behandelen we aan de hand van 12 vragen en antwoorden. Een volledig exemplaar

Nadere informatie

Update pensioenen INVISTA (Nederland) BV per 12 november 2013

Update pensioenen INVISTA (Nederland) BV per 12 november 2013 Update pensioenen INVISTA (Nederland) BV per 12 november 2013 Kerkrade, 12 november 2013 Pensioen INVISTA (Nederland) BV Uitvoering door December 2008 in onderdekking. Maart 2009 korte termijnherstelplan

Nadere informatie

Pensioenfonds Robeco. Populair Jaarverslag 2014

Pensioenfonds Robeco. Populair Jaarverslag 2014 Pensioenfonds Robeco Populair Jaarverslag 2014 2014 was een bewogen jaar voor Pensioenfonds Robeco door de sterk dalende rente en de veranderende wet- en regelgeving. In het jaarverslag blikken wij als

Nadere informatie

Verkort jaarverslag 2014. In de verkorte versie van het jaarverslag leest u op hoofdlijnen hoe het jaar 2014 voor het pensioenfonds is verlopen.

Verkort jaarverslag 2014. In de verkorte versie van het jaarverslag leest u op hoofdlijnen hoe het jaar 2014 voor het pensioenfonds is verlopen. Verkort jaarverslag 2014 In de verkorte versie van het jaarverslag leest u op hoofdlijnen hoe het jaar 2014 voor het pensioenfonds is verlopen. U kunt het volledige jaarverslag downloaden op www.bpfmedewerkersnotariaat.nl.

Nadere informatie

Welkom namens. Stichting Pensioenfonds van de KAS BANK. AMSTERDAM, 25 juni 2015

Welkom namens. Stichting Pensioenfonds van de KAS BANK. AMSTERDAM, 25 juni 2015 Welkom namens Stichting Pensioenfonds van de KAS BANK AMSTERDAM, 25 juni 2015 AGENDA 1. Opening en voorstellen leden van het bestuur 2. Mededelingen van de voorzitter 3. Notulen deelnemersvergadering 26

Nadere informatie

Deelnemersbijeenkomst

Deelnemersbijeenkomst Deelnemersbijeenkomst Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland 2 juli 2015 1 Agenda Opening 2014 Financiën: Dekkingsgraad en financiële situatie Henk nftk Henk Herstelplan Henk Beleggingsbeleid Bert

Nadere informatie

2e kwartaal 2016 Den Haag, juli 2016

2e kwartaal 2016 Den Haag, juli 2016 Kwartaalbericht 2e kwartaal 2016 Den Haag, juli 2016 Samenvatting cijfers per 30 juni 2016 Dekkingsgraad (UFR): 99,0% Beleidsdekkingsgraad: 99,6% Belegd vermogen: 23,3 miljard Rendement 1 e halfjaar 2016:

Nadere informatie

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Tweede kwartaal april 2012 t/m ultimo juni Samenvatting:

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Tweede kwartaal april 2012 t/m ultimo juni Samenvatting: Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Tweede kwartaal 2012-1 april 2012 t/m ultimo juni 2012 Samenvatting: Nominale dekkingsgraad gedaald van 107,6% naar 101,9% Beleggingsrendement is 1,6%

Nadere informatie

2013 IN HET KORT PENSIOENEN IN BEWEGING. Stichting Shell Pensioenfonds

2013 IN HET KORT PENSIOENEN IN BEWEGING. Stichting Shell Pensioenfonds 2013 IN HET KORT PENSIOENEN IN BEWEGING Stichting Shell Pensioenfonds DEKKINGSGRAAD De dekkingsgraad is de verhouding tussen het aanwezige vermogen (het geld dat het Pensioenfonds bezit) en de pensioenverplichtingen

Nadere informatie

PF-UPDATE Nr 2 juni 2009 nieuwsbrief Pensioenfonds

PF-UPDATE Nr 2 juni 2009 nieuwsbrief Pensioenfonds Onderwerpen Informatie Deelnemersraad Compliance Officer Pensioenfonds Uitslag verkiezingen Deelnemersraad Meest gestelde vragen Informatie Verantwoordingsorgaan Website Pensioenfonds Jaarverslag Pensioenfonds

Nadere informatie

Populair beleggingsplan

Populair beleggingsplan Populair beleggingsplan versie oktober 2015 1 Inhoudsopgave Waarom belegt het pensioenfonds? 4 Wat is het doel van beleggen? 4 Wat levert beleggen op? 4 Er gaan toch ook risico s gepaard met beleggen?

Nadere informatie

Pensioenfonds B&S. Pensioenkrant Pensioen fonds B&S

Pensioenfonds B&S. Pensioenkrant Pensioen fonds B&S Pensioenfonds B&S Pensioenkrant 2016 Pensioen fonds B&S I n h o u d s o p g a v e Woord vooraf... 4 1. Jaarverslag 2015 in hoofdijnen... 5 2. Financiële positie 2016... 8 3.Haalbaarheidstoets 2016... 9

Nadere informatie

Verslag bijeenkomst SVG 9 maart 2016

Verslag bijeenkomst SVG 9 maart 2016 Verslag bijeenkomst SVG 9 maart 2016 Op woensdagmiddag 9 maart, aansluitend aan de jaarbijeenkomst van de Vereniging Gepensioneerden Getronics (VGG), organiseerde Stichting Voorzieningsfonds Getronics

Nadere informatie

HOOFDLIJNEN HERSTELPLAN PGB 2009-2014 MAART 2009 PENSIOENFONDS VOOR DE GRAFISCHE BEDRIJVEN

HOOFDLIJNEN HERSTELPLAN PGB 2009-2014 MAART 2009 PENSIOENFONDS VOOR DE GRAFISCHE BEDRIJVEN HOOFDLIJNEN HERSTELPLAN PGB 2009-2014 MAART 2009 PENSIOENFONDS VOOR DE GRAFISCHE BEDRIJVEN VOORWOORD HERSTELPLAN PGB 2009-2014 Al genomen maatregelen: meer zekerheid in beleggingsbeleid Premieverhoging:

Nadere informatie

Jaarinformatie Stichting Pensioenfonds C1000 over het verslagjaar 2012. (opgesteld op basis van het jaarbericht 2012)

Jaarinformatie Stichting Pensioenfonds C1000 over het verslagjaar 2012. (opgesteld op basis van het jaarbericht 2012) Jaarinformatie Stichting Pensioenfonds C1000 over het verslagjaar 2012 (opgesteld op basis van het jaarbericht 2012) 1 1 Inhoud Algemeen 5 De bestuursleden van Pensioenfonds C1000 6 Uw pensioen van Pensioenfonds

Nadere informatie

Deelnemersvergadering 29 september 2011

Deelnemersvergadering 29 september 2011 Deelnemersvergadering 29 september 2011 Agenda 1. Opening, mededelingen en ingekomen stukken 2. Notulen van de vergadering van 30 september 2010 en 22 november 2010 3. Jaarverslag 2010 goedkeuring en decharge

Nadere informatie

2009: een actief jaar met interessante ontwikkelingen

2009: een actief jaar met interessante ontwikkelingen Verkort jaarverslag 2009 2009: een actief jaar met interessante ontwikkelingen Het jaar 2009 stond in het teken van het treffen van maatregelen om de financiële positie van het fonds weer op het gewenste

Nadere informatie

stichting bedrijfstakpensioenfonds voor de detailhandel Verkort jaarverslag 2007

stichting bedrijfstakpensioenfonds voor de detailhandel Verkort jaarverslag 2007 stichting bedrijfstakpensioenfonds voor de detailhandel Verkort jaarverslag 2007 Voorwoord Het bestuur van Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Detailhandel heeft de ontwikkelingen, die zich in 2006

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds SABIC

Stichting Pensioenfonds SABIC Stichting Pensioenfonds SABIC Presentatie SPF tijdens algemene ledenvergadering VGSE 15 april 2010 Jan van den Berg, voorzitter SPF 1 Programma 1. Algemeen 2. Situatie SPF eind 2008 3. Ontwikkelingen SPF

Nadere informatie

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE. Datum Betreft Financiële positie pensioenfondsen

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE. Datum Betreft Financiële positie pensioenfondsen > Retouradres Postbus 90801 2509 LV Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Parnassusplein 5 T 070 333

Nadere informatie

KWARTAALVERSLAG. Philips Pensioenfonds. 1. In het kort. 2. Financiële positie Philips Pensioenfonds 1/6 VIERDE KWARTAAL 2016

KWARTAALVERSLAG. Philips Pensioenfonds. 1. In het kort. 2. Financiële positie Philips Pensioenfonds 1/6 VIERDE KWARTAAL 2016 KWARTAALVERSLAG VIERDE KWARTAAL 2016 1. In het kort De beleidsdekkingsgraad per 31 december 2016 bedroeg 108,0% Het rendement van 1 oktober tot en met 31 december 2016 bedroeg -2,8% Het rendement van 1

Nadere informatie

WELKOM. Algemene Vergadering voor Deelnemers en Gepensioneerden 14 september 2016

WELKOM. Algemene Vergadering voor Deelnemers en Gepensioneerden 14 september 2016 WELKOM Algemene Vergadering voor Deelnemers en Gepensioneerden 14 september 2016 Agenda Opening Nieuws vanuit het bestuur Hoe staat het fonds ervoor? Pensioen: wat is er gewijzigd en wat betekent dat?

Nadere informatie

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het tweede kwartaal gestegen van 15.941 miljoen naar 16.893 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013).

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het tweede kwartaal gestegen van 15.941 miljoen naar 16.893 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013). Kwartaalbericht 2014 Samenvatting Marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2014 129,5%, een toename van 0,9%-punt ten opzichte van 31 maart 2014. Over de eerste zes maanden steeg de marktwaardedekkingsgraad

Nadere informatie

De marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2015 was 135,1%. Dit is een toename van 5,7% ten opzichte van 31 maart 2015.

De marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2015 was 135,1%. Dit is een toename van 5,7% ten opzichte van 31 maart 2015. Kwartaalbericht 2015 Samenvatting De marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2015 was 135,1%. Dit is een toename van 5,7% ten opzichte van 31 maart 2015. De reële dekkingsgraad ultimo tweede kwartaal was

Nadere informatie

Verkort jaarverslag Woord van de voorzitter

Verkort jaarverslag Woord van de voorzitter Verkort jaarverslag 2015 Verkort jaarverslag 2015 In deze verkorte versie van het jaarverslag leest u op hoofdlijnen hoe het jaar 2015 voor het pensioenfonds is verlopen. U kunt het volledige jaarverslag

Nadere informatie

Jaarvergadering van deelnemers. Stichting Pensioenfonds NIBC 22 juni 2015

Jaarvergadering van deelnemers. Stichting Pensioenfonds NIBC 22 juni 2015 Jaarvergadering van deelnemers Stichting Pensioenfonds NIBC 22 juni 2015 Agenda 1. Opening 2. Mededelingen van de voorzitter 3. Vaststelling notulen jaarvergadering 25 juni 2014 4. Verslag, rekening en

Nadere informatie

Pensioen Nieuws. Lichte daling dekkingsgraad. staat de nieuwe beleidsdekkingsgraad

Pensioen Nieuws. Lichte daling dekkingsgraad. staat de nieuwe beleidsdekkingsgraad Pensioen Nieuws Een uitgave van Stichting Pensioenfonds AVEBE www.pensioenfondsavebe.nl #13 augustus 15 1 Financiële situatie Pensioenfonds AVEBE 2 Nieuwe financiële spelregels voor pensioenfondsen 3/4

Nadere informatie

Voor mensen die het naadje van de kous willen weten.

Voor mensen die het naadje van de kous willen weten. Voor iedereen interessant. Voor mensen die het naadje van de kous willen weten. 26 september 2011 Voor iedereen interessant. Voor mensen die het naadje van de kous willen weten. In het jaarverslag legt

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Avery Dennison. Deelnemers en Gepensioneerden Oegstgeest, 5 september 2016

Stichting Pensioenfonds Avery Dennison. Deelnemers en Gepensioneerden Oegstgeest, 5 september 2016 Stichting Pensioenfonds Avery Dennison Algemene Vergadering van Algemene Vergadering van Deelnemers en Gepensioneerden Oegstgeest, 5 september 2016 Agenda 1. Opening 2. Vaststelling notulen jaarvergadering

Nadere informatie

KWARTAALVERSLAG. Philips Pensioenfonds. 1. In het kort. 2. Financiële positie Philips Pensioenfonds 1/5 DERDE KWARTAAL 2015

KWARTAALVERSLAG. Philips Pensioenfonds. 1. In het kort. 2. Financiële positie Philips Pensioenfonds 1/5 DERDE KWARTAAL 2015 KWARTAALVERSLAG DERDE KWARTAAL 2015 1. In het kort De beleidsdekkingsgraad per 30 september 2015 bedroeg 112,6% Het rendement van 1 juli tot en met 30 september 2015 bedroeg -1,6% Het pensioenvermogen

Nadere informatie

Veel gestelde vragen kwartaalcijfers pensioenfondsen

Veel gestelde vragen kwartaalcijfers pensioenfondsen Veel gestelde vragen kwartaalcijfers pensioenfondsen 1. De kwartaalcijfers van de pensioenfondsen zijn negatief. Hoe komt dat? Het algemene beeld is dat het derde kwartaal, en dan in het bijzonder de maand

Nadere informatie

De Dynamische Strategie Portefeuille DSP

De Dynamische Strategie Portefeuille DSP De Dynamische Strategie Portefeuille DSP Onderdeel van het beleggingsbeleid van Pensioenfonds UWV 1 Inhoudsopgave Waarom beleggen? 4 Beleggen is niet zonder risico s 4 Strategische beleggingsportefeuille

Nadere informatie

Verkort jaarverslag 2015

Verkort jaarverslag 2015 Verkort jaarverslag 2015 Wat waren in 2015 de belangrijkste feiten en gebeurtenissen voor GE Pensioen? U leest het in deze verkorte versie van het jaarverslag 2015. Naast deze bondige versie treft u ook

Nadere informatie

Uw pensioenbulletin juli 2011. Beleggingsbeleid doorgelicht. Algemeen Mijnwerkersfonds

Uw pensioenbulletin juli 2011. Beleggingsbeleid doorgelicht. Algemeen Mijnwerkersfonds Uw pensioenbulletin juli 2011 Beleggingsbeleid doorgelicht Algemeen Mijnwerkersfonds Externe deskundigen hebben in opdracht van het bestuur een zogenaamde ALM-studie (Asset Liability Management) uitgevoerd.

Nadere informatie

datum onze referentie uw referentie doorkiesnummer 15-11-2010 0523 288420

datum onze referentie uw referentie doorkiesnummer 15-11-2010 0523 288420 Aan: alle actieve deelnemers alle gewezen deelnemers alle pensioengerechtigden datum onze referentie uw referentie doorkiesnummer 15-11-2010 0523 288420 Betreft: de risico s van het pensioenfonds voor

Nadere informatie

1.B. Jouw Cosun pensioen. Informatiebijeenkomsten voor pensioengerechtigden mei 2014

1.B. Jouw Cosun pensioen. Informatiebijeenkomsten voor pensioengerechtigden mei 2014 1.B Jouw Cosun pensioen Informatiebijeenkomsten voor pensioengerechtigden mei 2014 1 Agenda Pensioen in Nederland Waarom een nieuwe regeling bij Cosun? Pensioenpremie Toeslagverlening (indexatie) Discussie

Nadere informatie

Kwartaalbericht 2e kwartaal 2009

Kwartaalbericht 2e kwartaal 2009 Kwartaalbericht 2e kwartaal 2009 Dekkingsgraad 100% Belegd vermogen 74,7 miljard Rendement tweede kwartaal 8,4% Herstelplan goedgekeurd In het tweede kwartaal heeft Pensioenfonds Zorg en Welzijn een rendement

Nadere informatie

RBS pensioen update. Van premie tot pensioen

RBS pensioen update. Van premie tot pensioen RBS pensioen update Van premie tot pensioen Hoe is uw pensioen opgebouwd? Waarom zitten veel pensioenfondsen nu in de problemen? Hoe ziet de toekomst van pensioen in Nederland eruit? In deze RBS Pensioen

Nadere informatie

Verkort Jaarverslag 2013

Verkort Jaarverslag 2013 Verkort Jaarverslag Han Thoman: Ons bestuur is zich echt goed bewust van de risico s die het pensioenfonds loopt. Voorzitter Han Thoman Onze financiële positie is redelijk maar moet nog beter Een jaar

Nadere informatie