Herstel zakelijke diensten op handen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Herstel zakelijke diensten op handen"

Transcriptie

1 Kwartaalbericht zakelijke dienstverlening ING Economisch Bureau Herstel zakelijke diensten op handen Het ING Economisch Bureau verwacht dat de omzet in de zakelijke dienstverlening in 211 met ruim 3% toeneemt. Met name de uitzendbranche en de IT sector profiteren van groeiend ondernemersvertrouwen en aantrekkende bedrijfsinvesteringen. Een aantal branches, zoals managementadviesbureaus, moet voor een omzetstijging wel geduld hebben tot de tweede helft van het jaar. De meeste branches zijn in 21 nog gekrompen, waardoor over heel 21 de omzet van de zakelijke dienstverlening nog met ruim 2,5% is gedaald. In de tweede helft van 21 is de IT branche al wel opgeveerd. Meer vertrouwen in omzetgroei Ondernemers in de zakelijke dienstverlening zijn sinds juni nauwelijks positiever geworden over het economisch klimaat (figuur 1). De verwachtingen over het kunnen verhogen van de tarieven is in december 21 verbeterd, nadat deze lange tijd ongeveer gelijk bleven. Dit lijkt echter een seizoenseffect. Het aantal ondernemers dat de komende drie maanden een hogere omzet verwacht, is daarentegen tot december snel gegroeid. Voor een deel is dit een seizoenpatroon, maar het onderstreept de door ons verwachte inzet naar herstel tegen het einde van 21 wel degelijk. Uitzenders en ICT bedrijven zijn het meest positief, terwijl schoonmakers relatief somber zijn over hun verwachte omzetontwikkeling. De zakelijke dienstverlening behoort samen met de horeca en de bouw tot de groep sectoren die in 21 nog geen volumestijging heeft laten zien. De economische groei in Nederland komt in 21 uit op 1,7% en wordt vooral gedragen door de export. Met uitzondering van uitzendbureaus weet de zakelijke dienstverlening hier nauwelijks van te profiteren. In het derde kwartaal is de omzetteruggang (-,8 %) weliswaar afgevlakt, maar nog niet gestopt. In 211 krijgt het herstel meer vorm, gedreven door meer ondernemersvertrouwen en de hierdoor aantrekkende bedrijfsinvesteringen. Met een verwachte omzetgroei van 3,1% zijn de ontwikkelingen in de zakelijke dienstverlening meer in lijn met die van de hele Figuur 1 Vertrouwen zakelijke dienstverleners januari 27 december 21, saldo positieve en negatieve antwoorden mrt jun sep dec mrt 8 jun sep dec Verwachte omzetontwikkeling _ Verwachte prijzen/tarieven _ Beoordeling economisch klimaat Bron: CBS mrt 9 jun sep dec mrt 1 jun sep dec Nederlandse economie (economische groei van 1,4% plus 2,% inflatie). Omzet nog gedaald, herstel aanstaand De verdere afvlakking van de omzetdaling in de zakelijke dienstverlening duidt erop dat herstel aanstaande is. De ICT branche zag in het derde kwartaal van 21 de omzet al toenemen met 2%.Op de flexmarkt bleef de omzet nagenoeg stabiel. Accountantskantoren en administratieve

2 Tabel 1 Omzetontwikkeling in zakelijke dienst verlening * 211* Accountancy-/administratieve dienstverlening 2,1-2,4-1, 1, Juridische dienstverlening,9,8,5 2, IT -2,1 2, -,5 4, Uitzendbranche -11,1 -,2-4, 6, Architecten en ingenieursbureaus,1-1, -3, 1, Facilitaire dienstverlening 1,5,9, 1,4 Overige zakelijke dienstverlening -4, -2,9-4,3 3, Totaal -3,6 -,8-2,7 3,1 Bron: CBS, ING Economisch Bureau *ramingen ING Economisch Bureau dienstverleners kennen daarentegen een grotere daling dan in voorgaande kwartalen (figuur 2). Het traag verlopen herstel betekent dat voor heel 21 op een omzetdaling van 2,7% gerekend mag worden. In 211 kan het herstel iets krachtiger uitpakken dan eerder werd voorzien, met een omzetplus van ruim 3%. Herstel administratieve dienstverlening moeizaam Waar de zakelijke diensten als geheel richting herstel bewegen, kampt de administratieve dienstverlening nog met verslechterende kwartaalcijfers. In het derde kwartaal van 21 werd zelfs een min van 2,4% genoteerd, waardoor voor heel 21 een omzetdaling van 1% is te verwachten. Dit omzetverlies wordt vooral gedreven door afnemende vraag, aangezien de tarieven nauwelijks zijn veranderd (figuur 3). Vanwege automatisering, efficiency en een andere tariefstructuur neemt het omzetbelang van administratieve diensten en samenstelwerk in de totale omzet van accountantskantoren de komende jaren af. Het maatschappelijk belang dat aan audits wordt gehecht stijgt, maar juist de combinatie van advisering en wettelijk controlewerk (bij dezelfde klant) ligt onder vuur. In een green paper van de Europese Commissie wordt gesproken over een verbod op advisering van Figuur 2 Omzetontwikkeling zakelijke dienstverlening en subsectoren artaal artaal 21 4, 2,, Figuur 3 Ontwikkeling tarieven accountancy en administratieve dienstverlening 28, 29, 21* 8 6-2, -4, -6, -8, -1, -12, KW3 21 KW2 21 KW1-14, -16, Totaal ZDV ICT Uitzendbranche Acc. & Admin Juridisch 21 KW1 21 KW2 21 KW Financiële administratie Accountantscontrole _ Totaal accountancy 29 Advisering Belastingadvies 21* Bron: CBS, Economisch Bureau ING Bron: CBS, * raming ING Economisch Bureau Kwartaalbericht zakelijke dienstverlening Januari 211 2

3 Figuur 4 Aantal woningtransacties per maand (seizoenvrij), januari 25 - november Bron: Kadaster controleklanten en zelfs opknippen van de grote vier kantoren. Dit terwijl de consolidatie onder kantoren met nationale ambities juist doorzet. Met de verder toenemende bedrijvigheid, stijgt de vraag naar advisering. Aanhoudende druk op de tarieven beperkt naar verwachting de omzetgroei tot 1% in 211. Beste groeiperspectief voor uitzendbranche De omzet van de flexmarkt als geheel (uitzenden, bemiddelen, detacheren, werving&selectie en payrolling) bleef in het derde kwartaal van 21 nagenoeg gelijk in vergelijking met dezelfde periode vorig jaar. Hiermee is het lang verwachte omslagpunt bereikt. De verschillende cijfers hinten er wel op dat fees voor detachering en werving en selectie nog dalen. Uitzendbureaus lieten naar het einde van 21 toe al wel omzet- en urengroei zien. De sterke toename in tijdelijke krachten zit vooral in de technische en industriële beroepen. Payrolling bedrijven zien hun omzet de laatste kwartalen ook sterk stijgen. Seizoen vrij Het aantal uitzenduren voor personeel in fase A (niet in vaste dienst) groeit inmiddels weer, terwijl dat aantal in fase B+C (vaste dienst en detachering) nog steeds krimpt (figuur 5). De omzet van de gehele uitzendbranche (flexmarkt) is in 21 naar verwachting nog gedaald. Het herstel van uitzendbureaus (en het belang van payrolling) is niet sterk genoeg om de daling bij andere spelers te compenseren. Dit jaar wordt de arbeidsmarkt iets krapper en komt naar verwachting meer vraag naar vast flexibel personeel en werving & selectie diensten. Voor de uitzendbranche betekent dit een geraamde groei van 6% in 211. Juridische dienstverlening vermijdt omzetverlies Als enige branche binnen de zakelijke dienstverlening wordt voor juridische diensten in 21 een stijging van de omzet verwacht. Deze is na de omzetdaling begin 21 wel beperkt (,5%). De vooruitzichten voor 211 zijn met een verwachte groei van 2% wat rooskleuriger. De tarieven van advocaten staan momenteel nog onder druk door scherpere competitie. Voor de grote kantoren komt die concurrentie van nichekantoren en grote regionale spelers. Bedrijven huren vaker meerdere verschillende kantoren in en ook de fusie- 2. en overnamemarkt blijft wat betreft het aantal deals nog achter. Naar verwachting trekt die markt in 211 wat aan vanwege overnames door bijvoorbeeld Aziatische partijen. Notariskantoren hebben nog altijd last van lage aantallen woningtransacties 15. (figuur 4). Dit maakt de concurrentie in de o.g praktijk nog scherper. Tarieven daar laten dan ook nog steeds een daling zien. In het zakelijk onroerend goed staat het aantal transacties ook op een laag pitje. De familiepraktijk 1. biedt enig tegenwicht maar is voor veel kantoren niet de hoofdmoot. In 211 zal het aantal woningverkopen naar verwachting voorzichtig opkrabbelen. Notariskantoren kunnen hier van profiteren met een bescheiden omzetplus. Incasso- en deurwaarderskantoren profiteren momenteel van 5.de groei in wanbetaling. Die incassogroei zal gezien de afnemende werkloosheid in 211 waarschijnlijk niet doorzetten. jan/ 5 jan/ 6 jan/ 7 jan/ 8 jan/ 9 jan/ 1 Kwartaalbericht zakelijke dienstverlening Januari Figuur 5 Uitzenduren flexmarkt naar fase (seizoengecorrigeerd), jan/ 5 25 _ Seizoen vrij _ Ruwe cijfers jan/ 6 26 jan/ 7 27 jan/ 8 28 jan/ 9 29 jan/ _ Totaal _ Fase A _ Fase B+C Bron:CBS

4 Architecten en ingenieurs lijden mee met bouw De omzet van architecten- en ingenieursbureaus liet in 21 een daling zien van naar verwachting 3%. Naast een teruglopend aantal opdrachten speelt ook concurrentie op tarieven daarbij een rol. Architectenbureaus hebben nog steeds te maken met flink lagere omzetten, vooral vanwege minder opdrachten. De nieuwe opdrachtenportefeuille, afgemeten aan de bouwsom, nam rond het midden van 21 weliswaar iets toe, maar is nog minder dan de helft van de orderportefeuille in 27. Bovendien is de bouwsom in het derde kwartaal weer flink afgenomen. Ingenieursbureaus doen het beter dan architecten. In het derde kwartaal van 21 lag de omzet op het niveau van een jaar eerder. Toch is de omzet in 21 naar verwachting gekrompen. Ingenieursbureaus gaan de overheidsbezuinigingen bovendien voelen. Vooral bezuinigingen bij gemeenten (op investeringen in de publieke ruimte) raken de branche. De grotere ingenieursbedrijven zijn daarom steeds meer afhankelijk van (expansie in) het buitenland. om de omzet op peil te houden. In 211 dalen de investeringen in bedrijfspanden naar verwachting verder en groeit de woningbouw nauwelijks. Vooruitlopend op het herstel van bouwvolumes in 212 kunnen architecten en ingenieurs daarvan al in 211 profiteren, maar overheidbezuinigingen hebben een negatieve invloed. De omzet komt in 211 daarom naar verwachting slechts 1% hoger uit dan afgelopen jaar. IT veert op In de IT sector staan de seinen op groen. De omzetgroei van het derde kwartaal is naar verwachting doorgetrokken naar het einde van 21. Door de mindere eerste jaarhelft resulteert dan nog wel een kleine krimp voor heel 21 (-,5%). Binnen de IT lopen de software-ontwikkelaars voorop wat omzetgroei betreft. Zij kunnen het jaar 21 daarom wel afsluiten met meer omzet dan in 29 (figuur 6). De omzet in de IT consultancy trekt ook langzaam aan. Vanwege de toenemende versnippering op de markt en de daarmee samenhangende groei van nichespelers komt die groei niet meer als vanzelfsprekend bij alle grote consultancybedrijven terecht. Dit jaar trekken de bedrijfsinvesteringen in IT verder aan. Zeker de investeringen in hard- en software zijn gezien de snelle technologische ontwikkelingen niet heel lang uit te stellen. Met de verwachte doorbraak van cloud computing in 211 komt daar een extra stimulans bij. Uit de IT bezuinigingen bij de overheid komt een tweeledig beeld naar voren. De reorganisatie van IT activiteiten zal op korte termijn tot meer consultancy opdrachten leiden, maar de lagere IT budgetten beperken de groei van de IT sector op langere termijn. De omzetgroei komt in 211 naar verwachting op 4% uit. Facilitaire dienstverlening stagneert Facilitaire dienstverleners hebben na vier kwartalen van krimp in het derde kwartaal van 21 de omzet weer zien stijgen (,9%). Vanwege een minder eerste halfjaar lijkt de omzet voor heel 21 onveranderd te blijven ten opzichte van 29.In 211 groeit de vraag naar facilitaire diensten ook nauwelijks, waardoor de verwachte omzetgroei van 1,4% vooral wordt gedreven door hogere prijzen. In de schoonmaakbranche is de rust enigszins teruggekeerd. Het derde kwartaal liet een omzetgroei van 1,5% zijn, voornamelijk gedreven door interieurreiniging. Toch zijn de groeiperspectieven beperkt. Een toekomstige afname van het aantal vierkante meters gebruikte kantoorruimte (vanwege het nieuwe werken) kan de al stagnerende volumegroei doen omslaan in krimp. Op de zorgmarkt liggen nog wel groeimogelijkheden. In de gezondheidszorg wordt ruim 41% van het schoonmaakwerk niet uitbesteed. Ter vergelijking: voor de groot zakelijke markt is dit slechts 6%. In de beveiliging loopt de omzet nog altijd terug, al bleef de krimp in het derde kwartaal van 21 beperkt tot,6%. Voor heel 21 kan dan ook gerekend worden op een min, ondanks hogere prijzen. De stijging van tarieven houdt geen gelijke tred met de personeelskostenstijgingen. Werkgevers hebben de looneisen van vakbonden dan ook verworpen, waardoor geen nieuwe CAO is afgesloten. Als het net als in de schoonmaakbranche vorig jaar tot stakingen komt, zal dit de toch al stagnerende branche geen goed doen. Wellicht kan het vaker inzetten van particuliere bedrijven bij publieke beveiligingstaken die nu door de politie worden verricht de markt op termijn vlot trekken. Figuur 6 Omzetontwikkeling per kwartaal IT totaal en softwareontwikkeling in %, _ IT-dienstverlening _ Software-ontwikkeling Bron: CBS, * raming ING Economisch Bureau * Kwartaalbericht zakelijke dienstverlening Januari 211 4

5 Wisselende prestaties overige diensten De omzet van de overige zakelijke dienstverlening daalde vorig jaar nog, maar beweegt naar een omslagpunt. Al met al komt de omzetdaling naar verwachting voor heel 21 uit op -4,3%. De omzetontwikkeling van de branches binnen de overige zakelijke diensten loopt echter sterk uiteen. Hoewel de krimp afzwakt noteren economische en management adviesbureaus en foto- en ontwerpbureaus nog steeds flinke omzetminnen. Keurings- en controlebedrijven trekken de groei van afgelopen jaren door. Reclamebureaus en marktonderzoekers hebben geprofiteerd van het economische herstel en zien nu mooie omzetgroei. De omzettoename van de overige zakelijke dienstverlening voor 211 wordt op zo n 3% geraamd. De branches die nu nog met flinke omzetteruggang te maken hebben, gaan naar verwachting pas in de tweede helft van het jaar een positieve bijdrage aan de omzetgroei leveren. Kwartaalbericht zakelijke dienstverlening Januari 211 5

6 Meer weten? Kijk op ING.nl/zakelijk Of bel met Ferdinand Nijboer, Senior econoom Karin Radder, Sectormanager zakelijke dienstverlening Wilt u nieuwe publicaties per ontvangen? Ga naar ING.nl/economischepublicaties Disclaimer De informatie in dit rapport geeft de persoonlijke mening weer van de analist(en) en geen enkel deel van de beloning van de analist(en) was, is, of zal direct of indirect gerelateerd zijn aan het opnemen van specifieke aanbevelingen of meningen in dit rapport. De analisten die aan deze publicatie hebben bijgedragen voldoen allen aan de vereisten zoals gesteld door hun nationale toezichthouders aan de uit oefening van hun vak. Deze publicatie is opgesteld namens ING Bank N.V., gevestigd te Amsterdam en slechts bedoeld ter informatie van haar cliënten. ING Bank N.V. is onderdeel van ING Groep N.V. Deze publicatie is geen beleggingsaanbeveling noch een aanbieding of uitnodiging tot koop of verkoop van enig financieel instrument. Deze publicatie is louter informatief en mag niet worden beschouwd als advies. ING Bank N.V. betrekt haar informatie van betrouwbaar geachte bronnen en heeft alle mogelijke zorg betracht om er voor te zorgen dat ten tijde van de publicatie de informatie waarop zij haar visie in dit rapport heeft gebaseerd niet onjuist of misleidend is. ING Bank N.V. geeft geen garantie dat de door haar gebruikte informatie accuraat of compleet is. De informatie in dit rapport kan gewijzigd worden zonder enige vorm van aankondiging. ING Bank N.V. noch één of meer van haar directeuren of werknemers aanvaardt enige aansprakelijkheid voor enig direct of indirect verlies of schade voortkomend uit het gebruik van (de inhoud van) deze publicatie alsmede voor druk- en zetfouten in deze publicatie. Auteursrecht en rechten ter bescherming van gegevensbestanden zijn van toepassing op deze publicatie. Overneming van gegevens uit deze publicatie is toegestaan, mits de bron wordt vermeld. In Nederland is ING Bank N.V. geregistreerd bij en staat onder toezicht van De Nederlandsche Bank en de Autoriteit Financiële Markten. De tekst is afgesloten op 18 januari 211.

Bijna 30% van de starters stopt na het eerste jaar Met name cafetaria s en restaurants worden na één jaar weer opgeheven

Bijna 30% van de starters stopt na het eerste jaar Met name cafetaria s en restaurants worden na één jaar weer opgeheven Kwartaalbericht Starters ING Economisch Bureau Bijna 30% van de starters stopt na het eerste jaar Met name cafetaria s en restaurants worden na één jaar weer opgeheven In het eerste kwartaal 2014 waren

Nadere informatie

Zakelijke dienstverlener profiteert van meer vraag naar advies

Zakelijke dienstverlener profiteert van meer vraag naar advies Vooruitzicht Zakelijke dienstverlening Zakelijke dienstverlener profiteert van meer vraag naar advies Volumegroei zakelijke diensten blijft hoog... +,5% 216..mede door sterke vraag naar advies.? ING Economisch

Nadere informatie

Minder starters in 2016

Minder starters in 2016 Vooruitzicht Starters Minder starters in 2016 Aantal starters stabiel in 2015, daling verwacht in 2016 130.000 Meer starters in de bouw, minder starters in de transport percentage, jan t/m sep 2015 t.o.v.

Nadere informatie

Minder faillissementen in 2016

Minder faillissementen in 2016 Vooruitzicht faillissementen Minder faillissementen in 2016 Faillissementen nog altijd boven pre-crisis niveau In 2016 voor derde jaar op rij minder faillissementen.maar nog altijd niet terug op pre-crisis

Nadere informatie

Minder startende ondernemers

Minder startende ondernemers Starters ING Economisch Bureau Minder startende ondernemers in 2012 Aantal starters loopt in alle provincies terug Dit jaar zijn er tot en met september circa 95.000 mensen een onderneming gestart, ruim

Nadere informatie

Noord-Holland heeft hoogste startersquote

Noord-Holland heeft hoogste startersquote Vooruitzicht Starters Noord-Holland heeft hoogste startersquote Ontwikkeling aantal starters onzeker door nieuwe wetgeving Fors meer taxichauffeurs door nieuwe taxiwet en Uber Ontwikkeling aantal starters

Nadere informatie

Economie Utrecht komt verder op stoom

Economie Utrecht komt verder op stoom Economie Utrecht komt verder op stoom De Utrechtse economie heeft de opgaande lijn duidelijk te pakken. Onder impuls van sectoren als de zakelijke dienstverlening en de ICT groeit de economie naar verwachting

Nadere informatie

Terugval zakelijke diensten zet meer druk op winsten

Terugval zakelijke diensten zet meer druk op winsten Kwartaalbericht Zakelijke Dienstverlening ING Economisch Bureau Terugval zakelijke diensten zet meer druk op winsten In de zakelijke dienstverlening komt een einde aan het prille herstel. Dit jaar wordt

Nadere informatie

Balanceren tussen regulering en klantwensen

Balanceren tussen regulering en klantwensen Vooruitzicht Accountantskantoren Balanceren tussen regulering en klantwensen Technologie geeft de doorslag in de controlepraktijk Omzet wettelijke controles 9% van totale omzet Omzet accountancybranche

Nadere informatie

Stagnatie zet door op startersmarkt Randstad trekt extra startende ondernemers

Stagnatie zet door op startersmarkt Randstad trekt extra startende ondernemers Starters ING Economisch Bureau Stagnatie zet door op startersmarkt Randstad trekt extra startende ondernemers In het eerste kwartaal van 2012 zijn er circa 39.000 mensen een onderneming gestart, ruim 4%

Nadere informatie

Zakelijke dienstverlening

Zakelijke dienstverlening Zakelijke dienstverlening Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses Juni 16 Economisch Bureau Nederland Kasper Buiting Senior sector econoom 3376 kasper.buiting@nl.abnamro.com Inhoud Onderwerp Pag Kernpunten

Nadere informatie

Zakelijke dienstverlening

Zakelijke dienstverlening Kwartaalbericht zakelijke dienstverlening ING Economisch Bureau Zakelijke diensten groeien door Nu steeds meer afnemers herstellen, groeit de zakelijke dienstverlening in 215 opnieuw. De verder aantrekkende

Nadere informatie

Omzet zakelijke diensten trekt langzaam aan

Omzet zakelijke diensten trekt langzaam aan Kwartaalbericht Zakelijke Dienstverlening ING Economisch Bureau Omzet zakelijke diensten trekt langzaam aan De opleving van de zakelijke dienstverlening zet dit jaar door. ING Economisch Bureau verwacht

Nadere informatie

Zet herstel bankensector door?

Zet herstel bankensector door? ING Investment Office Publicatiedatum: 29 mei 2015 Sectorcommentaar financiële waarden Zet herstel bankensector door? Door Jan Kleipool, analist van het ING Investment Office De vooruitzichten voor de

Nadere informatie

Horeca herstelt laat

Horeca herstelt laat Kwartaalbericht Horeca NG Economisch Bureau Horeca herstelt laat Omzetgroei in 2010 dankzij prijsstijgingen De verwachte omzetontwikkeling voor de horeca zal in 2010 achterblijven bij die van de Nederlandse

Nadere informatie

Verdere groei in het verschiet

Verdere groei in het verschiet Vooruitzicht Horeca Verdere groei in het verschiet De horeca kan in 2016 rekenen op verdere groei van de omzet... ondernemers zijn steeds positiever... en vooral in Amsterdam stijgen de hotelkamerprijzen

Nadere informatie

Conjunctuurenquête Nederland

Conjunctuurenquête Nederland Nieuw: metingen op provinciaal niveau Conjunctuurenquête Nederland Rapport eerste kwartaal 212 Conjunctuurenquête Nederland I rapport eerste kwartaal 212 Inhoud rapportage COEN in het kort Economisch klimaat

Nadere informatie

Kwartaalbericht Vastgoed

Kwartaalbericht Vastgoed Kwartaalbericht Vastgoed ING Economisch Bureau Vastgoedrendementen lopen verder uiteen In 212 daalde het beleggingsvolume in onroerend goed met 11%. De investeringen in winkels en bedrijfsruimten namen

Nadere informatie

Horeca in zwaar weer Afzet ligt 20% lager dan in 2000

Horeca in zwaar weer Afzet ligt 20% lager dan in 2000 Horeca ING Economisch Bureau Horeca in zwaar weer Afzet ligt 2 lager dan in 2000 In tegenstelling tot de afgelopen jaren heeft de horeca zich in 2011 goed ontwikkeld, de afzet nam met ruim 2% toe. Vrijwel

Nadere informatie

Aantal starters stabiliseert

Aantal starters stabiliseert Kwartaalbericht Starters ING Economisch Bureau Aantal starters stabiliseert in 2013 Starters zorgen voor dynamiek in de sectoren Het aantal starters lag vorig jaar rond de 121.000, en was daarmee vergelijkbaar

Nadere informatie

Ook in 2016 hoge groei zakelijke dienstverlening

Ook in 2016 hoge groei zakelijke dienstverlening Vooruitzicht Zakelijke dienstverlening Ook in 216 hoge groei zakelijke dienstverlening Toenemende bedrijfsactiviteit...wakkert vraag naar zakelijke diensten verder aan.....waarbij digitalisering uitdaging

Nadere informatie

Conjunctuurenquête Nederland. Tweede kwartaal Coenrapportomslag eerstekwartaal.indd 1

Conjunctuurenquête Nederland. Tweede kwartaal Coenrapportomslag eerstekwartaal.indd 1 Conjunctuurenquête Nederland Tweede kwartaal 11 Coenrapportomslag eerstekwartaal.indd 1 3-5-11 :36 Economisch herstel zet door Horeca en detailhandel haken aan Na een lichte afzwakking in het eerste kwartaal

Nadere informatie

Productiegroei industrie versnelt

Productiegroei industrie versnelt Industrie Kwartaalbericht Productiegroei industrie versnelt De groei van de industriële productie trekt naar verwachting aan 3% 2016 Export blijft steunpilaar, binnenland trekt bij Exportorders Hoogste

Nadere informatie

Herstel horeca in 2011

Herstel horeca in 2011 Kwartaalbericht Horeca ING Economisch Bureau Herstel horeca in 2011 De verwachte omzetontwikkeling voor de horeca is in 2010 nog negatief. Hiermee blijft de sector achter bij de Nederlandse economie als

Nadere informatie

Weinig beweging in commerciële vastgoedmarkten

Weinig beweging in commerciële vastgoedmarkten Kwartaalbericht Vastgoed ING Economisch Bureau Weinig beweging in commerciële vastgoedmarkten Vastgoedbeleggers zoeken hun toevlucht in de topsegmenten van onroerend goed en verliezen steeds meer hun interesse

Nadere informatie

ECONOMISCHE MONITOR EDE 2015 I

ECONOMISCHE MONITOR EDE 2015 I ECONOMISCHE MONITOR EDE 2015 I In deze economische monitor vindt u cijfers over de werkgelegenheid en de arbeidsmarkt van de gemeente Ede. Van de arbeidsmarkt zijn gegevens opgenomen van de tweede helft

Nadere informatie

Daling faillissementen vlakt af

Daling faillissementen vlakt af Vooruitzicht faillissementen Daling faillissementen vlakt af Nieuwe faillissementswet moet doorstart makkelijker maken Opnieuw minder faillissementen, daling vlakt wel af Ontwikkeling aantal faillissementen

Nadere informatie

Groei orderboeken leidt niet tot toename bouwproductie

Groei orderboeken leidt niet tot toename bouwproductie Kwartaalbericht Bouw NG Economisch Bureau Groei orderboeken leidt niet tot toename bouwproductie Faillissementen en slecht weer laten orderportefeuilles groeien Voor 2011 verwacht NG Economisch Bureau

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in Zuidoost-Brabant. UWV Gerald Ahn 9 september 2014

De arbeidsmarkt in Zuidoost-Brabant. UWV Gerald Ahn 9 september 2014 De arbeidsmarkt in Zuidoost-Brabant UWV Gerald Ahn 9 september 2014 Recente persberichten (CBS) Wisselende berichten over de markt Werkloosheid in juli verder gedaald Stijging WW-uitkeringen Consumptie

Nadere informatie

Zzp er optimistischer over 2013

Zzp er optimistischer over 2013 MKB ING Economisch Bureau Zzp er optimistischer over 2013 Zzp er is flexibel en zoekt nieuwe markten Zelfstandigen zonder personeel (zzp er) zien 2013 met vertrouwen tegemoet. Bijna de helft van de zzp

Nadere informatie

Derde kwartaal Conjunctuurenquête Nederland. Provincie Flevoland

Derde kwartaal Conjunctuurenquête Nederland. Provincie Flevoland Derde kwartaal 2013 Conjunctuurenquête Nederland Inhoud rapport COEN in het kort Economisch klimaat Omzet Export Personeelssterkte Investeringen Winstgevendheid Toelichting De Conjunctuurenquête Nederland

Nadere informatie

Groeimotor logistiek koelt af

Groeimotor logistiek koelt af Vooruitzicht Transport en Logistiek Groeimotor logistiek koelt af De volumegroei in transport en logistiek houdt in 2016 en 2017 aan... Gemiddelde groei transport en logistiek totaal maar in de voorheen

Nadere informatie

Monitor Bouwketen. Voorjaar 2015. Marien Vrolijk

Monitor Bouwketen. Voorjaar 2015. Marien Vrolijk Monitor Bouwketen Voorjaar 2015 Marien Vrolijk 2 Inhoudsopgave Conclusies op hoofdlijnen 5 1 Bouwketen 6 1.1 Recente ontwikkelingen 6 1.2 Conjunctuur bouwketen 8 2 Architectenbureaus 10 3 Ingenieursbureaus

Nadere informatie

Bouwproductie groeit voor derde jaar op rij

Bouwproductie groeit voor derde jaar op rij Vooruitzicht Bouw Bouwproductie groeit voor derde jaar op rij Bouwproductie groeit met 4% in 216 Einde aan enorme groei afgegeven vergunningen en verkoop nieuwbouw 4% 216 ING Economisch Bureau 1 Bouw Bouwproductie

Nadere informatie

Research NL. Economic outlook 3e kwartaal 2010 Nederland

Research NL. Economic outlook 3e kwartaal 2010 Nederland Research NL Economic outlook 3e kwartaal 2010 Nederland Herstel economie zet aarzelend door Economische situatie Huishoudens zijn nog steeds terughoudend met hun consumptie en bedrijven zijn terughoudend

Nadere informatie

Thermometer economische. crisis

Thermometer economische. crisis 8 Thermometer economische oktober 20 crisis 06//20 Inleiding In deze achtste Thermometer economische crisis worden de recente ontwikkelingen op belangrijke gemeentelijke thema s gevolgd (economie, arbeidsmarkt,

Nadere informatie

Vierde kwartaal 2012. Conjunctuurenquête Nederland. Provincie Zeeland

Vierde kwartaal 2012. Conjunctuurenquête Nederland. Provincie Zeeland Vierde kwartaal 2012 Conjunctuurenquête Nederland Inhoud rapport COEN in het kort Economisch klimaat Omzet Export Personeelssterkte Investeringen Winstgevendheid Toelichting De Conjunctuurenquête Nederland

Nadere informatie

Kwartaalbericht Horeca ING Economisch Bureau Stabilisatie in de horeca in 2015

Kwartaalbericht Horeca ING Economisch Bureau Stabilisatie in de horeca in 2015 Kwartaalbericht Horeca ING Economisch Bureau Stabilisatie in de horeca in 215 Stabilisatie van de horecaomzet in 215 na sterke groei in 214. De verbetering van het vertrouwen van de Nederlandse consument

Nadere informatie

Meerderheid zelfstandigen bouwt geen pensioen op Een derde verwacht onvoldoende

Meerderheid zelfstandigen bouwt geen pensioen op Een derde verwacht onvoldoende ZZP ING Economisch Bureau Meerderheid zelfstandigen bouwt geen pensioen op Een derde verwacht onvoldoende pensioeninkomen te hebben Meer dan de helft van de zelfstandige zonder personeel (zzp ers) bouwt

Nadere informatie

Provinciale economie in het nauw

Provinciale economie in het nauw Regio ING Economisch Bureau Provinciale economie in het nauw In 2009 wordt Nederland hard getroffen door de wereldwijde economische crisis. Vanzelfsprekend blijven de Nederlandse regio s niet onbetuigd.

Nadere informatie

CBS: Voorzichtig herstel arbeidsmarkt in het tweede kwartaal

CBS: Voorzichtig herstel arbeidsmarkt in het tweede kwartaal Persbericht PB14 56 11 9 214 15.3 uur CBS: Voorzichtig herstel arbeidsmarkt in het tweede kwartaal Meer werklozen aan de slag Geen verdere daling aantal banen, lichte groei aantal vacatures Aantal banen

Nadere informatie

Macro-economische Ontwikkelingen

Macro-economische Ontwikkelingen Macro-economische Ontwikkelingen e kwartaal 1 Bijlage II Onderdeel Economische groei Inflatie Producentenvertrouwen Consumptie Omzet detailhandel Consumentenvertrouwen Hypotheken Hypotheek- en kapitaalmarktrente

Nadere informatie

Inhoud. KvK Oost Nederland - Kennis- en Adviescentrum COEN Horeca, makelaardij en reisbranche Oost Nederland Kwartaalcijfers Pagina 1 van 18

Inhoud. KvK Oost Nederland - Kennis- en Adviescentrum COEN Horeca, makelaardij en reisbranche Oost Nederland Kwartaalcijfers Pagina 1 van 18 Inhoud Ontwikkeling aantal orders 2 Verwachting aantal orders 3 Verwachting inkopen bij leveranciers 4 Oordeel orderpositie 5 Ontwikkeling omzet 6 Verwachting omzet 7 Verkoopprijzen/tarieven 8 Productiebelemmeringen

Nadere informatie

FME Postbus AD Zoetermeer T E I HALFJAARLIJKS ONDERZOEK Conjunctuurenquête voorjaar 2016

FME Postbus AD Zoetermeer T E I  HALFJAARLIJKS ONDERZOEK Conjunctuurenquête voorjaar 2016 FME Postbus 190 2700 AD Zoetermeer T 079 353 11 00 E info@fme.nl I www.fme.nl HALFJAARLIJKS ONDERZOEK Conjunctuurenquête 2016 Algemeen Ondernemers in de technologische industrie hebben in 2015 een omzetgroei

Nadere informatie

Monitor Bouwketen. Najaar 2015. Jerzy Straatmeijer

Monitor Bouwketen. Najaar 2015. Jerzy Straatmeijer Monitor Bouwketen Najaar 2015 Jerzy Straatmeijer 2 Inhoudsopgave Conclusies op hoofdlijnen 5 1 Bouwketen 7 1.1 Recente ontwikkelingen 7 1.2 Conjunctuur bouwketen 10 2 Architectenbureaus 12 3 Ingenieursbureaus

Nadere informatie

Pro-Ondernemer Nieuwsbrief

Pro-Ondernemer Nieuwsbrief Nieuwsbrief Geachte Relatie, Hierbij ontvangt u de eerste nieuwsbrief van. Wij willen u regelmatig algemeen zakelijk nieuws aanbieden en nieuws aangaande onze organisatie. De veranderende economie noodzaakt

Nadere informatie

Vertrouwen vastgoedbeleggers verder toegenomen

Vertrouwen vastgoedbeleggers verder toegenomen Vooruitzicht Commercieel Vastgoed Vertrouwen vastgoedbeleggers verder toegenomen Beleggingssvolume vastgoed naar nieuw record Lichte groei van opname kantoren record 27 3. 2. 1. 214 215 213 214 215 ING

Nadere informatie

Bouwproductie pas in 2017 naar nieuwe top

Bouwproductie pas in 2017 naar nieuwe top Kwartaalbericht Bouw ING Economisch Bureau Bouwproductie pas in 2017 naar nieuwe top In de bouw is de recessie nog verre van over. In 2010 krimpt de bouwproductie naar verwachting met 6,7%. In 2011 herstelt

Nadere informatie

ECONOMISCHE MONITOR EDE 2014 I

ECONOMISCHE MONITOR EDE 2014 I ECONOMISCHE MONITOR EDE 2014 I Deze economische monitor gaat nader in op de ontwikkeling van de economie en arbeidsmarkt in Ede en de regio FoodValley met de focus op het tweede halfjaar van 20. Daarnaast

Nadere informatie

Krimp slaat weer toe in bouw

Krimp slaat weer toe in bouw Kwartaalbericht Bouw ING Economisch Bureau Krimp slaat weer toe in bouw Voor 2012 verwacht ING Economisch Bureau een lichte krimp van de bouwproductie van 2%. Door de vastgelopen woningmarkt worden er

Nadere informatie

Waar liggen de kansen?

Waar liggen de kansen? Grip op je vermogen Waar liggen de kansen? Bob Homan ING Investment Office 20 april 2012 Welke economie is het snelst gegroeid na invoering van de euro?* a) Zwitserland b) Duitsland c) VS d) Griekenland

Nadere informatie

Vierde kwartaal 2013. Conjunctuurenquête Nederland. Provincie Limburg

Vierde kwartaal 2013. Conjunctuurenquête Nederland. Provincie Limburg Vierde kwartaal 2013 Conjunctuurenquête Nederland Inhoud rapport COEN in het kort Economisch klimaat Omzet Export Personeelssterkte Investeringen Winstgevendheid Toelichting De Conjunctuurenquête Nederland

Nadere informatie

Kwartaalmonitor detacheringsbranche Rapportage Q4 2016

Kwartaalmonitor detacheringsbranche Rapportage Q4 2016 www.pwc.nl Kwartaalmonitor detacheringsbranche Rapportage Q4 2016 29 maart 2017 Beste deelnemer, Bijgaand ontvangt u de "Kwartaalmonitor voor de Detacheringsbranche". De monitor ziet toe op het vierde

Nadere informatie

Afnemende vastgoedbeleggingen door onzekerheid

Afnemende vastgoedbeleggingen door onzekerheid Kwartaalbericht Vastgoed ING Economisch Bureau Afnemende vastgoedbeleggingen door onzekerheid Naar verwachting zullen de beleggingsvolumes in vastgoed in 2011 dalen. Door de onzekerheid van de afloop van

Nadere informatie

ING Investment Office

ING Investment Office ING Investment Office Publicatiedatum: 12 november 2015 Sectorcommentaar Metaal en mijnbouw Door Marina Hagoort, beleggingsanalist van het ING Investment Office In dit rapport vindt u onze vooruitzichten

Nadere informatie

Kwartaalbericht Groothandel ING Economisch Bureau Groothandel kan zich herpakken

Kwartaalbericht Groothandel ING Economisch Bureau Groothandel kan zich herpakken Kwartaalbericht Groothandel ING Economisch Bureau Groothandel kan zich herpakken Na twee moeilijke jaren, waarin het volume èn de omzet daalde, kan de groothandel in 2014 stappen vooruit zetten (volumegroei;

Nadere informatie

Conjunctuurenquête Nederland. Tweede kwartaal 2015. Bedrijfsleven onveranderd positief

Conjunctuurenquête Nederland. Tweede kwartaal 2015. Bedrijfsleven onveranderd positief Conjunctuurenquête Nederland Tweede kwartaal 215 Bedrijfsleven onveranderd positief Voorwoord Dit rapport geeft de belangrijkste uitkomsten van de Conjunctuurenquête Nederland van het tweede kwartaal 215.

Nadere informatie

Omzetgroei zet door in 2016

Omzetgroei zet door in 2016 Vooruitzicht Horeca Omzetgroei zet door in 216 De omzet* in de horeca stijgt in 215 en 216... want Nederlandse consumenten besteden meer buiten de deur... en de toestroom van toeristen groeit. +4% 215

Nadere informatie

Verdubbeling van het aantal zorgaanbieders door eenpitters

Verdubbeling van het aantal zorgaanbieders door eenpitters Analyse Gezondheidszorg Verdubbeling van het aantal zorgaanbieders door eenpitters Aantal zorgaanbieders in 6 jaar tijd verdubbeld Eenpitters goed voor overgrote deel van groei aanbieders Groei eenpitters

Nadere informatie

Monitor Bouwketen. Najaar Marien Vrolijk

Monitor Bouwketen. Najaar Marien Vrolijk Monitor Bouwketen Najaar 2014 Marien Vrolijk 2 Inhoudsopgave Conclusies op hoofdlijnen 5 1 Bouwketen 6 1.1 Recente ontwikkelingen 6 1.2 Conjunctuur bouwketen 8 2 Architectenbureaus 10 3 Ingenieursbureaus

Nadere informatie

Atradius Landenrapport

Atradius Landenrapport Atradius Landenrapport Nederland November 214 Overzicht Algemene informatie Belangrijkste sectoren (213, % van bbp) Hoofdstad: Amsterdam Diensten: 72% Regeringsvorm: Constitutionele monarchie Industrie:

Nadere informatie

Een uitdagende arbeidsmarkt. Erik Oosterveld 24 juni 2014

Een uitdagende arbeidsmarkt. Erik Oosterveld 24 juni 2014 Een uitdagende arbeidsmarkt Erik Oosterveld 24 juni 2014 Wat waren de gevolgen van de recessie? Hoeveel banen zijn er verloren gegaan? In welke sectoren heeft de recessie het hardst toegeslagen? Werkgelegenheid

Nadere informatie

Online Seminar Beleggen Ook een beetje beleggen kan lonen

Online Seminar Beleggen Ook een beetje beleggen kan lonen Online Seminar Beleggen Ook een beetje beleggen kan lonen Annemarie van Gaal Ondernemer & financieel deskundige Bob Homan Manager ING Investment Office Amsterdam, 8 oktober 2013 Agenda 1. Wat is beleggen

Nadere informatie

Startersmarkt stagneert Gebrek aan vertrouwen remt startersmarkt

Startersmarkt stagneert Gebrek aan vertrouwen remt startersmarkt Starters ING Economisch Bureau Startersmarkt stagneert Gebrek aan vertrouwen remt startersmarkt In 2011 is het aantal startende ondernemers licht toegenomen tot totaal 123.500. Dit aantal ligt nog altijd

Nadere informatie

Macro-economische Ontwikkelingen

Macro-economische Ontwikkelingen Macro-economische Ontwikkelingen e kwartaal 1 Bijlage II Overall conclusie De Nederlandse economie groeit naar verwachting met 1¾% in 1 en met 1½% in 11. De toename van het bbp komt bijna volledig voor

Nadere informatie

Vastgoed verder in dal

Vastgoed verder in dal Kwartaalbericht Vastgoed ING Economisch Bureau Vastgoed verder in dal De vooruitzichten voor 212 zijn allerminst positief voor commercieel vastgoed. De verwachte economische krimp zorgt op de gebruikersmarkten

Nadere informatie

Inhoud. KvK Oost Nederland - Kennis- en Adviescentrum COEN Oost Nederland Groothandel Kwartaalcijfers Pagina 1 van 27

Inhoud. KvK Oost Nederland - Kennis- en Adviescentrum COEN Oost Nederland Groothandel Kwartaalcijfers Pagina 1 van 27 Inhoud Ontwikkeling aantal orders 2 Verwachting aantal orders 3 Verwachting aantal exportorders 4 Verwachting inkopen bij leveranciers 5 Oordeel orderpositie 6 Oordeel orderpositie buitenland 7 Oordeel

Nadere informatie

Economische Thermometer

Economische Thermometer Economische Thermometer Juni 2015 IB Onderzoek - gemeente Utrecht Inleiding In de Economische Thermometer volgen we de recente ontwikkelingen op belangrijke gemeentelijke thema s (economie, arbeidsmarkt,

Nadere informatie

Conjunctuurenquête Nederland. Vierde kwartaal 2015

Conjunctuurenquête Nederland. Vierde kwartaal 2015 Conjunctuurenquête Nederland Vierde kwartaal 15 Ondernemers positiever over werkgelegenheid 16 Voorwoord Dit rapport geeft de belangrijkste uitkomsten van de Conjunctuurenquête Nederland van het vierde

Nadere informatie

Lagere afzetprijzen drukken nog steeds omzet

Lagere afzetprijzen drukken nog steeds omzet Tweede kwartaal 216 Lagere afzetprijzen drukken nog steeds omzet Industrie Voedings- en genotmiddelenindustrie Aardolie-, chemische, rubber- en kunststofproductenindustrie Basismetaal- en metaalproductenindustrie

Nadere informatie

Groei of krimp? bij Pincode 5e ed. 4GT Hoofdstuk 7 en 4K Hoofdstuk 5 aanvullend lesmateriaal n.a.v. vernieuwde syllabus EC/K/5A: 2

Groei of krimp? bij Pincode 5e ed. 4GT Hoofdstuk 7 en 4K Hoofdstuk 5 aanvullend lesmateriaal n.a.v. vernieuwde syllabus EC/K/5A: 2 Groei of krimp? bij Pincode 5e ed. 4GT Hoofdstuk 7 en 4K Hoofdstuk 5 aanvullend lesmateriaal n.a.v. vernieuwde syllabus EC/K/5A: 2 Als je moet kiezen welk plaatje je op je cijferlijst zou willen hebben,

Nadere informatie

Interesse in vastgoed vertaalt zich in transacties

Interesse in vastgoed vertaalt zich in transacties Vooruitzicht Commercieel Vastgoed Interesse in vastgoed vertaalt zich in transacties Opname kantorenmarkt stabiel 500.000 400.000 300.000 200.000 100.000 Logistiek vastgoed in trek Activiteit winkelmarkt

Nadere informatie

Voorlopig hard dalende omzetten in non-food en foodspeciaalzaken

Voorlopig hard dalende omzetten in non-food en foodspeciaalzaken Detailhandel ING Economisch Bureau Voorlopig hard dalende omzetten in non-food en foodspeciaalzaken De Nederlandse detailhandel gaat door een moeilijke tijd. In het eerste kwartaal werd 3,8% minder omgezet.

Nadere informatie

Overcapaciteit verdwijnt langzaam uit de markt

Overcapaciteit verdwijnt langzaam uit de markt Assetvisie kranen ING Economisch Bureau Overcapaciteit verdwijnt langzaam uit de markt Het aantal kranen in Nederland neemt verder af. In 2013 is het kranenpark met bijna 30% gekrompen ten opzichte van

Nadere informatie

jul/09 mei/09 jun/09 sep/09 sep/08 jan/09 feb/09 mrt/09 jun/09 aug/09 sep/09 aug/09

jul/09 mei/09 jun/09 sep/09 sep/08 jan/09 feb/09 mrt/09 jun/09 aug/09 sep/09 aug/09 HAAGSE MONITOR ECONOMISCHE RECESSIE 7 Deze monitor geeft zowel prognoses als gerealiseerde cijfers weer. Het vaststellen van gerealiseerde cijfers kost tijd, maar worden, zodra deze bekend zijn, in de

Nadere informatie

Thermometer economische crisis

Thermometer economische crisis 11 Thermometer economische crisis november 2013 afdeling Onderzoek - gemeente Utrecht Inleiding In deze elfde Thermometer economische crisis worden de recente ontwikkelingen op belangrijke gemeentelijke

Nadere informatie

KWARTAALMONITOR JULI 2014. Omzetontwikkeling van freelancers en flexwerkers in Nederland

KWARTAALMONITOR JULI 2014. Omzetontwikkeling van freelancers en flexwerkers in Nederland KWARTAALMONITOR JULI 2014 Omzetontwikkeling van freelancers en flexwerkers in Nederland Inhoud 4 MEER JONGEREN FREELANCEN 5 OMZET FREELANCERS STIJGT 6 OMZET HAAGSE FREELANCER BLIJFT ACHTER OP REST VAN

Nadere informatie

Marktbeeld oktober 2014

Marktbeeld oktober 2014 oktober & groeit De totale - laat in het tweede en derde kwartaal van dit jaar een e omzetgroei zien ten opzichte van een jaar eerder. -ondernemers en dat de omzetgroei in het laatste kwartaal Op het gebied

Nadere informatie

Kraanverhuurders bouwen capaciteit af

Kraanverhuurders bouwen capaciteit af Assetvisie kranen ING Economisch Bureau Kraanverhuurders bouwen capaciteit af Het aantal kranen in Nederland neemt af maar er bestaat nog steeds een overcapaciteit. Uurtarieven liggen hierdoor verder onder

Nadere informatie

KWARTAALMONITOR OKTOBER 2014. Omzetontwikkeling van freelancers en flexwerkers in Nederland

KWARTAALMONITOR OKTOBER 2014. Omzetontwikkeling van freelancers en flexwerkers in Nederland KWARTAALMONITOR OKTOBER 2014 Omzetontwikkeling van freelancers en flexwerkers in Nederland Inhoud 4 WERKGEVERS KIEZEN STEEDS VAKER VOOR FLEXWERKERS 5 FLEXWERKERS ZIJN IN ALLE REGIO S IN TREK 6 OMZET FREELANCERS

Nadere informatie

Inhoud. KvK Oost Nederland - Kennis- en Adviescentrum COEN Oost Nederland Vervoer, opslag en communicatie Kwartaalcijfers Pagina 1 van 26

Inhoud. KvK Oost Nederland - Kennis- en Adviescentrum COEN Oost Nederland Vervoer, opslag en communicatie Kwartaalcijfers Pagina 1 van 26 Inhoud Ontwikkeling productie 2 Verwachting productie 3 Oordeel productiecapaciteit 4 Ontwikkeling aantal orders 5 Verwachting aantal orders 6 Verwachting aantal exportorders 7 Oordeel orderpositie 8 Oordeel

Nadere informatie

Conjunctuurenquête Nederland

Conjunctuurenquête Nederland Conjunctuurenquête Nederland Vierde kwartaal 14 Voorwoord Dit rapport geeft de belangrijkste uitkomsten van de Conjunctuurenquête Nederland van het vierde kwartaal 14. De Conjunctuurenquête Nederland brengt

Nadere informatie

Steeds groter wordende groep debiteuren betaalt te laat

Steeds groter wordende groep debiteuren betaalt te laat Trends in werkkapitaal Steeds groter wordende groep debiteuren betaalt te laat Nederlandse trend steekt ongunstig af tegen die in de ons omringende landen In de tweede helft van 2011 is het aandeel debiteuren

Nadere informatie

Beleggingsvolumes commercieel vastgoed nemen toe Opname gebruikersmarkten blijft nog achter

Beleggingsvolumes commercieel vastgoed nemen toe Opname gebruikersmarkten blijft nog achter Kwartaalbericht Vastgoed ING Economisch Bureau Beleggingsvolumes commercieel vastgoed nemen toe Opname gebruikersmarkten blijft nog achter In de eerste drie kwartalen van 2013 steeg het beleggingsvolume

Nadere informatie

Economie en financiële markten

Economie en financiële markten Economie en financiële markten Bob Homan ING Investment Office Den Haag, 11 oktober 2013 Vraag 1: Begraafplaats Margraten gesloten vanwege. 1. Bezuinigen bij de Nederlandse overheid 2. Op last van Europese

Nadere informatie

Conjunctuurenquête Nederland

Conjunctuurenquête Nederland Conjunctuurenquête Nederland Derde kwartaal 14 Voorwoord Dit rapport geeft de belangrijkste uitkomsten van de Conjunctuurenquête Nederland van het derde kwartaal 14. De Conjunctuurenquête Nederland brengt

Nadere informatie

Economische monitor. Voorne PutteN 5 GEMEENTEN. 5 e editie. Opzet en inhoud. Deze factsheet is de vijfde editie van de

Economische monitor. Voorne PutteN 5 GEMEENTEN. 5 e editie. Opzet en inhoud. Deze factsheet is de vijfde editie van de 5 e editie Economische monitor Voorne PutteN Opzet en inhoud Deze factsheet is de vijfde editie van de Economische Monitor Voorne-Putten en presenteert recente economische ontwikkelingen van Voorne-Putten

Nadere informatie

Conjunctuurenquête Nederland. Derde kwartaal Vertrouwen bedrijfsleven neemt toe

Conjunctuurenquête Nederland. Derde kwartaal Vertrouwen bedrijfsleven neemt toe Conjunctuurenquête Nederland Derde kwartaal 215 Vertrouwen bedrijfsleven neemt toe Voorwoord Dit rapport geeft de belangrijkste uitkomsten van de Conjunctuurenquête Nederland van het derde kwartaal 215.

Nadere informatie

Barometer Arbeidsmarkt Regio Achterhoek (BARA) Juni 2011

Barometer Arbeidsmarkt Regio Achterhoek (BARA) Juni 2011 Barometer Arbeidsmarkt Regio Achterhoek (BARA) Juni 2011 In deze notitie van het UWV WERKbedrijf worden de actuele ontwikkelingen op de regionale arbeidsmarkt kort toegelicht. Vanuit diverse bronnen is

Nadere informatie

ING Private/Business Banking

ING Private/Business Banking ING Private/Business Banking Workshop Duurzaam Beleggen Congres Grip op je Vermogen 5/6 oktober 2012, Den Haag Jan van Hoven, consultant Susanne van de Wateringen, senior analist 1 Welkom op planeet Aarde

Nadere informatie

Crisismonitor. SSC / Onderzoek en Informatie. uitgave juni Wat is in Breda veranderd ten opzichte van crisismonitor van april?

Crisismonitor. SSC / Onderzoek en Informatie. uitgave juni Wat is in Breda veranderd ten opzichte van crisismonitor van april? SSC / Onderzoek en Informatie Crisismonitor uitgave juni Wat is in Breda veranderd ten opzichte van crisismonitor van april? stijgingstempo werkloosheid neemt toe, meer jongeren werkloos fors minder hypotheken

Nadere informatie

Derde kwartaal 2012. Conjunctuurenquête Nederland. Provincie Gelderland

Derde kwartaal 2012. Conjunctuurenquête Nederland. Provincie Gelderland Derde kwartaal 212 Conjunctuurenquête Nederland Conjunctuurenquête Nederland I rapport derde kwartaal 212 Inhoud rapport COEN in het kort Economisch klimaat Omzet Export Personeelssterkte Investeringen

Nadere informatie

Kwartaalmonitor OKTOBER Omzetontwikkeling van freelancers en flexwerkers in Nederland

Kwartaalmonitor OKTOBER Omzetontwikkeling van freelancers en flexwerkers in Nederland Kwartaalmonitor OKTOBER 2014 Omzetontwikkeling van freelancers en flexwerkers in Nederland Inhoud 4 Werkgevers kiezen steeds vaker voor flexwerkers 5 Flexwerkers zijn in alle regio s in trek 6 Omzet freelancers

Nadere informatie

ECONOMISCHE MONITOR EDE 2012 / 1

ECONOMISCHE MONITOR EDE 2012 / 1 ECONOMISCHE MONITOR EDE 2012 / 1 De economische monitor geeft een beeld van de economie van de gemeente Ede in de afgelopen periode van 2008 tot 20. De economische monitor is verdeeld in twee delen. Het

Nadere informatie

De arbeidsmarkt klimt uit het dal

De arbeidsmarkt klimt uit het dal Trends en ontwikkelingen arbeidsmarkt en onderwijs De arbeidsmarkt klimt uit het dal Het gaat weer beter met de arbeidsmarkt in, ofschoon de werkgelegenheid wederom flink daalde. De werkloosheid ligt nog

Nadere informatie

Starters zien door de wolken toch de zon

Starters zien door de wolken toch de zon M201206 Starters zien door de wolken toch de zon drs. A. Bruins Zoetermeer, mei 2012 Starters zien door de wolken toch de zon Enkele jaren nadat zij met een bedrijf zijn begonnen, en met enkele jaren financieel-economische

Nadere informatie

Bedrijfsleven optimistischer

Bedrijfsleven optimistischer Conjunctuurenquête Nederland tweede kwartaal 214: Bedrijfsleven optimistischer - Minder belemmeringen voor activiteiten - Ondernemers verwachten verbetering van economisch klimaat - Ondernemers minder

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Vooral minder banen in industrie en zakelijke dienstverlening

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Vooral minder banen in industrie en zakelijke dienstverlening Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB02-252 10 december 2002 9.30 uur Werkgelegenheid groeit in de zorg en daalt in het bedrijfsleven In het derde kwartaal van 2002 is het aantal banen van

Nadere informatie

Kortetermijnontwikkeling

Kortetermijnontwikkeling Artikel, donderdag 22 september 2011 9:30 Arbeidsmarkt in vogelvlucht Het aantal banen van werknemers en het aantal openstaande vacatures stijgt licht. De loonontwikkeling is gematigd. De stijging van

Nadere informatie

Persconferentie: De Nederlandse conjunctuur in 2008, d.d. 13 februari 2009.

Persconferentie: De Nederlandse conjunctuur in 2008, d.d. 13 februari 2009. Persconferentie: De Nederlandse conjunctuur in 2008, d.d. 13 februari 2009. Sheet 1: Opening Het CBS publiceert vandaag het eerste cijfer van de economische groei over het vierde kwartaal en de voorlopige

Nadere informatie